Dworek w Soplicowie był zbudowany głównie z drewna, jednak miejscami był podmurowany. Jego ściany były białe, co kontrastowało z otaczającymi go topolami. Był niewielki, jednak bardzo porządnie wykonany i zadbany. Posiadał stodołę, otaczały go żyzne ziemie idealne pod uprawę. Obok znajdował się również sad i ogród pełen zieleni. Wokół wszystkich zabudowań rozciągał się drewniany płot i brama, która zawsze była otwarta. W środku dworek był urządzony według polskich wzorców popularnych w tamtych czasach.

Na ścianach wisiały obrazy przedstawiające bohaterów narodowych - Rejtana, Korsaka, Kościuszki i Jasińskiego, a w rogu jednego z pomieszczeń znajdował się stary zegar kurantowy  wygrywający melodię „Mazurka Dąbrowskiego”. 

Dworek ten symbolizuje wszystkie najważniejsze wartości – patriotyzm, pamięć o historii, tradycję, otwarta brama świadczy o gościnności mieszkańców, a jego dobry stan o ich pracowitości. 

To dlatego, gdy Tadeusz wraca do niego po latach jest wzruszony i urzeczony jego pięknem.

Osadzenie dworku soplicowskiego przez Adama Mickiewicza w otoczeniu żyznych pól i bujnej przyrody zdecydowanie nie jest przypadkowym zabiegiem. Aby zrozumieć, jaki cel przyświecał autorowi, należałoby zwrócić uwagę na samą genezę powstania dzieła. Z epilogu dowiadujemy się, iż miało ono być między innymi swego rodzaju odwróceniem wzroku od zmartwień, z którymi zmagał się naród polski w wieku XIX i nostalgicznym skupieniem uwagi na nieskalanych, szczęśliwych wspomnieniach z lat dziecięcych. W samym dziele zamysł ten odzwierciedla się szczególnie w opisach lasu, roztaczającego się w pobliżu dworku soplicowskiego. Opisana w nim przyroda to wzór idealnej harmonii i zgody. Zwierzęta żyjące w mateczniku to stworzenia majestatyczne i dobre z natury, a człowiek ingeruje w to środowisko sporadycznie. Obecność żyznych pól może z kolei sugerować jak wiele pięknych wspomnień urodziło się na ziemi litewskiej i jak wielką stratę poniosła Polska, co dodatkowo wzmaga poczucie tęsknoty za tamtymi czasami.

 | Dawniej | Dziś
| Miejsce uczt, tętniące życiem i bogactwem | Stara zapomniana budowla, zniszczona przez czas
| Sala zwierciadlana, ogromna, piękna | W Sali wydarto zwierciadła, pozostały puste ramy
| Własność rodu Horeszków | Miejsce zajęte sekwestrami – zajęte na rzecz skarbu państwa, potem spór wrócił w sądy graniczne
| W sieni miejsce sądów i spotkań szlachty – na czele Stolnik | W sieni Sędzia urządza uczty dla swoich gości
| Zamieszkiwany przez rodzinę Stolnika i służbę, w tym Gerwazego | Mieszka tam tylko Gerwazy, który zachował soje obowiązki i do tej pory otwiera i zamyka bramy zamku – jest klucznikiem.

Zamek Horeszków to obiekt o bardzo ciekawej i burzliwej historii. Z opowieści Gerwazego dowiadujemy się, iż dawniej jego właścicielem był Stolnik, który zginął z ręki Jacka Soplicy podczas ataku Moskali. W następstwie tego tragicznego wydarzenia, majątek stracił swojego dziedzica i stał się obiektem rządowych sekwestr. Z upływem czasu i zmianą realiów życia, stawał się on coraz mniej atrakcyjny i cięższy w utrzymaniu dla zwykłego szlachcica, toteż ludzi roszczących sobie do niego prawo, a co za tym idzie biorących na siebie odpowiedzialność za jego stan, również ubywało. Nawet Hrabia (daleki krewny Horeszków), toczący spór sądowy z Sędzią, w pewnym momencie jest gotów zrezygnować z procesu i zgodzić się na warunki ugody proponowane przez sąd.

O szlachcie Dobrzyńskiej dowiadujemy się, że przybyli z centralnej Polski na Litwę, dawniej byli rodem dość możnym i licznym, ale zubożeli. Oprócz posiadania herbów rodowych niczym właściwie nie różnili się od chłopów, sami musieli pracować na własne utrzymanie. Na czele zaścianka stał siedemdziesięciodwuletni Maciej Dobrzyński, cieszący się wielkim poważaniem wśród swoich.

Jego dom znajdował się w samym centrum wsi, pomiędzy kościołem, a karczmą, więc był kiedyś traktowany jako stolica wioski. Dom był poważnie zniszczony i zaniedbany. Wjazd nie miał bramy, a cała posiadłość nie była nawet ogrodzona płotem. Część domu była zbudowana z cegły, a niedaleko stał spichlerz, stajnia dla zwierząt i obora. Wokół domu znajdował się duży, zaniedbany i porośnięty chwastami i trawą ogród.  Nad drzwiami domu widniały herby rodzinne, ale były przysłonięte gniazdami ptactwa, pajęczynami i kurzem. Kiedyś ten dom pełnił funkcję obronną, o czym świadczą żelazne kule leżące pod bramą. Był też cmentarzem dla ludzi przypadkowo zabitych, bo na dziedzińcu można znaleźć resztki krzyży.

W zaścianku mieszkała szlachta zaściankowa- Dobrzyńscy, którzy nie różnili się wiele od chłopów, jednak swoją odrębność podkreślali strojem: „Tylko, że siermięgi/ Nie noszą, lecz kapoty białe w czarne pręgi/ A w niedzielę kontusze.”

Maciej Dobrzyński  był mądrym człowiekiem, najstarszym z rodu, darzonym ogromnym szacunkiem przez szlachtę. Był dla wielu autorytetem, Dobrzyński pouczał i radził przy ważnych sprawach, jednak nie szukał uwagi czy uznania, wykazywał się skromnością. Często zmieniał poglądy polityczne przez co mówiono na niego też: Rózeczka, Kurek na kościele, Zabok, Królik czy Maciek nad Maćkami. Nieprzejednany wróg Rosjan i absolutny patriota. Maciej Dobrzyński brał udział w konfederacji barskiej. W czasie trwania akcji Pana Tadeusza ma siedemdziesiąt dwa lata.

Szlachta ta kiedyś uważana za bardzo wpływową i silną, jednak w latach trwania akcji, znajdywała się w o wiele gorszej sytuacji.

Szlachta Dobrzyńska - byli to ludzie hałaśliwi, porywczy i trochę bezmyślni : „Brali różne przydomki, od jakiej zalety/ Lub wady, tak mężczyźni jako i kobiety./ Mężczyznom czasem kilka dawano przydomków/ Na znak pogardy albo szacunku spółziomków”, jednak wykazujący się ogromnym patriotyzmem, pielęgnujący wieloletnie tradycje oraz pamięć o przodkach. 

Symbolem odradzającej się Polski dla Mickiewicza jest dworek soplicowski. Jest tak z kilku powodów. Mianowicie, po pierwsze dworek soplicowski jest otoczony żyznymi polami i bujną przyrodą. Symbolizuje to wiele rzeczy, jednakże w odniesieniu do naszego tematu, może to symbolizować piękną polską przyrodę oraz żyzne polskie pola uprawne, zawsze dające dużo plonów. Te cechy państwa polskiego nie są w stanie być tknięte przez zaborców, przez co odrodzona Polska (symbolizowana przez dworek soplicowski), cechuje się w dalszym ciągu piękną, unikatową na skalę światową przyrodą oraz żyznymi, złotymi polami. Po drugie, dworek soplicowski ma zawsze otwartą bramę, co symbolizuje oczywiście gościnność samych mieszkańców dworku, ale może również symbolizować ogólną, polską, wspaniałą gościnność. Ta brama mówi nam o tym, że w odrodzonej Polsce każdy gość jest mile widziany i każdy może przyjść i nacieszyć się urokami tego pięknego kraju. Mimo ciężkich zaborów cecha gościnności, nigdy z Polaków nie zostanie „wyplewiona”. Po trzecie, mimo tego, że dworek jest mały i jego mieszkańcy nie są najbogatsi to mimo wszystko jest on cały czas zadbany i wygląda wspaniale, świetnie komponuje się z okolicą. Symbolizuje to pracowitość mieszkańców. W odniesieniu do naszego tematu zadbany, mimo nie aż takiej majętności mieszkańców dworek, symbolizuje pracowitość Polaków, którzy przede wszstkim dbają o swój kraj, zwłaszcza po odrodzeniu, kiedy kraj wymaga szczególnej pielęgnacji, ze względu na trudny czas zaborów. Polacy jednak mimo tego ciężkiego czasu, wypielęgnują i naprawią swój kraj, przez co on będzie wyglądać tak zadbanie, jakby tam się nic nie stało. Po czwarte, zwróćmy uwagę na sam wygląd dworku soplicowskiego. Jest on głównie drewniany (tylko w niektórych miejscach murowany), co może symbolizować jednak pewne zacofanie technologiczne, powstałe ze względu na działania zaborców, ale również z drugiej strony może oznaczać polskie przywiązanie do tradycji, rodzimego materiału – drewna, które jest przecież tak charakterystyczną cechą Polaków – przywiązanie do wszystkiego co jest rodzime i ojczyste. Dodatkowo ściany dworku są białe, a jak wiadomo kolor ten symbolizuje przywiązanie do religii chrześcijańskiej. Oznacza to więc to, że w odrodzonej Polsce, każdy jej mieszkaniec będzie pielęgnował tradycje i chrześcijańskie wartości moralne i będzie dbał o to aby religia ta, która pomogła w X wieku zbudować podstawy kraju, nie znikła z codzienności mieszkańców. Po piąte, zauważmy, że we wnętrzu dworku soplicowskiego, znajdują się portrety bohaterów narodowych oraz słychać „Mazurek Dąbrowskiego”. Symbolizuje to bardzo silnie rozbudowaną tożsamość narodową Polaków, która po odrodzeniu będzie w dalszym ciągu tak samo silna, mimo zaborów. Polacy będą pielęgnować pamięć o swojej historii, bohaterach i tradycjach, mimo wszelkich prób „wyrwania” tych zwyczajów z nich. I wreszcie po szóste i po najważniejsze. Tadeusz, powracając do dworku soplicowskiego odczuwa wzruszenie i urzeczenie jego pięknem. W tym wypadku Tadeusz symbolizuje wszystkich Polaków, którzy powracając do swojego odrodzonego kraju, odczuwają wielką radość i wzruszenie oraz nie mogą nacieszyć się pięknem tej ziemi. Wszystko to złożone razem, potwierdza, że to dworek soplicowski stanowił symbol odradzającej się Polski dla Mickiewicza.