fizik by hatice aydın

haydn8520 — 2022-04-23 12:36:45 UTC

F büyüklüğündeki bir kuvvet ,yüzey alanı A olan bir yüzeye etki ederse yüzeyde oluşan basınç
Basınç= basınç kuvveti/ yüzey alanı
P=f/a bağıntısıyla bulunur.

haydn8520 — 2022-04-23 12:40:30 UTC

Sl'daki basınç kuvvetinin birimi N ve yüzey alanı metrekaredir. Basıncın birimi ise Pascal (Pa) olup 1 Pa=N/metrekaredir. Kuvvet vektörel bir büyüklük olmasına rağmen basınç skaler bir büyüklüktür.

Katı basıncı hangi faktörlere bağlıdır;

haydn8520 — 2022-04-23 13:06:07 UTC

*Katı basıncı ile yüzey alanı ters orantılıdır. Kuvvet sabit kalmak şartıyla yüzey alanı büyürse basınç azalır, küçülürse basınç artar
*Katı basıncı ile ağırlık doğru orantılıdır. Cisimler üzerinde bulunduğu yüzeye ağırlıkları kadar basınç uygular. Bu nedenle yatay düzlemde bulunan katılarda basınç kuvveti, katının ağırlığına eşittir.

haydn8520 — 2022-04-23 13:07:58 UTC

Yüzeye temas alanı A, ağırlığı G olan katı cismin yüzeye yaptığı basınç
P=G/A bağıntısıyla bulunur.

haydn8520 — 2022-04-23 13:09:43 UTC

haydn8520 — 2022-04-23 13:20:25 UTC

Sıvıların belli bir hacmi vardır ancak şekilleri yoktur. Sıvılar da katılar gibi bulundukları yüzeye ağırlıklarından dolayı basınç uygular. Katılar, sadece durma yüzeyine basınç uygularken sıvılar, içinde bulunduğu kabın temas ettiği tüm yüzeylerine basınç uygular.

haydn8520 — 2022-04-23 13:21:39 UTC

haydn8520 — 2022-04-23 13:23:15 UTC

P= h.d.g bağıntısı ile bulunur.

haydn8520 — 2022-04-23 13:24:21 UTC

Sıvılar, üzerine etki eden basıncın büyüklüğünü değiştirmeden sıvı içinde her doğrultu ve yönde basıncı iletir. Bu ilke Fransız bilim insanı Blaise Pascal (Bleyz Paskal) (1623-1662) tarafından ortaya konduğu için Pascal Prensibi olarak bilinir. Bileşik kap sistemlerinde ve su cenderelerinde Pascal Prensibi kullanılır.

haydn8520 — 2022-04-23 13:25:19 UTC

Kaba birbiriyle karışmayan iki sıvı konduğunda (Şekil 2.10) özkütlesi büyük olan sıvı içinde bulunan bir noktadaki sıvı basıncı hesaplanırken Pascal Prensibi kullanılır. Özkütlesi küçük olan sıvının yaptığı basınç, özkütlesi büyük olan sıvı tarafından her doğrultuda ve yönde iletildiğinden kabın tabanındaki sıvı basıncı
p=h1.d1+h2.g2.g olur.

haydn8520 — 2022-04-23 13:26:51 UTC

haydn8520 — 2022-04-23 13:27:45 UTC

Sıvılar daima basıncın büyük olduğu yerden küçük olduğu yere doğru hareket eder

haydn8520 — 2022-04-23 13:31:19 UTC

Birleştirilmiş borular, sıvı ve hareketli pistonlarla oluşturulan düzeneğe su cenderesi denir. Su cenderelerinde yüzey alanı küçük olan pistona kuvvet uygulandığında sıvı yüzeyinde oluşan basınç, Pascal Prensibi’ne göre sıvının temas ettiği bütün yüzeylere dolayısıyla büyük pistona kadar aynen iletilir. Böylece yüzey alanı büyük olan pistonda daha büyük bir basınç kuvveti elde edilir. Su cenderelerinde küçük bir kuvvet uygulanarak büyük kütleli cisimler kaldırılabilir.

haydn8520 — 2022-04-23 13:32:08 UTC

haydn8520 — 2022-04-23 13:32:34 UTC

G ağırlıklı cisim ve Y pistonunun ağırlığından dolayı oluşan L noktasındaki toplam basınca eşittir. PK = PL olur

haydn8520 — 2022-04-23 14:13:18 UTC

Katılarda basınç kuvveti yüzey alanına bağlı değildir. Sıvılarda ise yükseklik ve özkütle sabit kalmak şartıyla yüzey alanı büyüklüğünün değişmesi basınç kuvvetini değiştirir.

haydn8520 — 2022-04-23 14:31:43 UTC

Basınç için yazılan P=F/A bağıntısı düzenlenirse basınç kuvveti F = P.A olur.

haydn8520 — 2022-04-23 14:34:02 UTC

haydn8520 — 2022-04-23 14:45:02 UTC

a) F=G
b)Fc)F>G

haydn8520 — 2022-04-23 14:47:08 UTC

Gazların belirli bir hacmi ve şekli yoktur. Gazlar içerisine konulduğu kabı homojen bir şekilde tamamen kaplar. Bu nedenle gazın hacmi ve şekli, kabın hacmi ve şekliyle aynı olur. Gaz molekülleri arasındaki boşluk fazla olduğu için gazlar sıkıştırılabilir.

haydn8520 — 2022-04-23 14:49:24 UTC

Dünya’nın çevresinde bulunan kilometrelerce kalınlıktaki gaz kütlesinin ağırlığından ve gaz moleküllerinin sahip olduğu kinetik enerjilerinden dolayı oluşan basınca açık hava basıncı denir.

haydn8520 — 2022-04-23 14:50:06 UTC

Açık hava basıncı, cisimlerin yüzeyindeki her noktaya dik olarak etki eder. Bir kâğıt yeryüzüne yatay olarak gerildiğinde açık hava basıncının yönü sadece aşağı doğru olsaydı kâğıt yırtılırdı. Ancak kâğıdın alt ve üst yüzeylerine etki eden açık hava basıncı eşit olduğu için kâğıt yırtılmaz

Barometre

haydn8520 — 2022-04-23 14:52:18 UTC

Açık hava basıncını ölçen alete barometre denir. Barometreyi bulan kişi İtalyan bilim insanı Evangalista Toricelli'dir.
1 atmosfer basıncı (1atm)= 76cmHg

haydn8520 — 2022-04-23 14:54:39 UTC

Kapalı bir kaba konulan gazlar, homojen dağılır ve rastgele hareket eder . Gaz basıncı, hareketli gaz moleküllerinin sürekli kabın iç yüzeylerine çarpması sonucunda oluşmaktadır. Kabın iç kısmındaki birim yüzeye, birim zamanda çarpan molekül sayısı artarsa gazın basıncı da artar.

haydn8520 — 2022-04-23 14:55:03 UTC

Kapalı kaplardaki ideal gazların basıncı; gazın hacmine, sıcaklığına ve molekül sayısına (madde miktarına) bağlıdır.

Manometre

haydn8520 — 2022-04-23 14:57:06 UTC

Kapalı bir kaptaki gazın basıncını ölçen alete manometre denir. Cıvalı manometreler, açık uçlu manometre ve kapalı uçlu manometre olmak üzere ikiye ayrılır.

Altimetre

haydn8520 — 2022-04-23 14:57:29 UTC

Altimetreler bir çeşit barometredir ve basınç farklılığı ilkesine göre çalışır. Altimetreler deniz seviyesine göre yüksekliği gösteren aletlerdir.

Batimetre

haydn8520 — 2022-04-23 14:58:43 UTC

Basınç değişiminden yararlanarak suyun derinliğini ölçen aletlere batimetre denir.

haydn8520 — 2022-04-23 15:01:46 UTC

Bir maddenin ısı alarak katı halden sıvı hale geçmesine erime denir. Erirken hacmi büyüyen bakır, demir ve gümüş gibi maddelerde basınç erimeyi zorlaştırır. Basınç artırıldığında erime sıcaklığı da artar. Basıncın artması buz, bizmut ve antimon gibi erirken hacmi küçülen maddelerde ise erimeyi kolaylaştırır, erime sıcaklığını düşürür. Basınç uygulanarak buzun deniz seviyesinde 0 o C’nin altında erimesi sağlanabilir

haydn8520 — 2022-04-23 15:02:05 UTC

Sıvının ısı alıp gaz hâline geçmesine buharlaşma denir. Basınç ile buharlaşma hızı ters orantılıdır. Basınç azaldıkça buharlaşma hızı artar

haydn8520 — 2022-04-23 15:02:26 UTC

Sıvının buhar basıncı ile atmosfer basıncının eşit olduğu sıcaklığa kaynama noktası (sıcaklığı) denir. Sıvının kaynama noktası sıvı yüzeyine etki eden basınca bağlıdır

haydn8520 — 2022-04-23 15:04:56 UTC

Hareket hâlindeki akışkanların oluşturduğu basınç diğer basınç bilgilerinden farklıdır. Sıvı ve gazlar katılardan farklı olarak akışkan olan maddelerdir. Bu nedenle hareket hâlindeki gazların ve sıvıların oluşturduğu basınca akışkan basıncı denir.

haydn8520 — 2022-04-23 15:05:15 UTC

“Bir boruda ya da kanalda akmakta olan akışkanın basıncı, durgun hâldeki basıncından küçüktür.” ifadesi Bernoulli İlkesi olarak tanımlanır.