Binnen de opleiding speelden enkele docenten een belangrijke rol, waaronder Cindy en Joël. Ze waren mijn stagebegeleiders in het tweede en derde jaar. Tijdens deze begeleiding boden ze niet alleen waardevolle feedback, maar vooral een gevoel van veiligheid. Dit zorgde ervoor dat ik mijn emoties (positief of negatief) makkelijk kon tonen, uitdagende situaties kon bespreken, kritisch kon kijken naar mijn eigen handelen en persoonlijk kon groeien.

Ook medestudenten speelden een cruciale rol. Ik heb de supervisie momenten tijdens de stages altijd als heel waardevol ervaren, en dit dankzij de veilige en open sfeer in de groepjes waarin ik zat. Hierdoor was er ruimte om uitdagingen of moeilijkheden te delen, en daarop goede feedback te ontvangen. Daarnaast had ik ook veel informele gesprekken met klasgenoten, die mij hielpen om dingen te relatieveren of opnieuw motivatie te vinden voor een opdracht.

Buiten de schoolcontext vond ik steun bij mijn familie en vrienden. Mijn vriend en vriendinnen boden me altijd de ruimte om te ventileren over school of zelfs te wenen wanneer het niet goed ging met mij.

Toch blijft mijn mama mijn grootste steun. Aangezien zij leerkracht is in het buitengewoon onderwijs, heeft ze mij doorheen mijn opleiding kunnen begeleiden en helpen met schriftelijke communicatie en taal. In het eerste jaar bleek uit de taaltest dat ik sterk scoorde op meeste onderdelen, maar wel laag op 'mails opstellen' en 'woordvorming'. Dankzij haar hulp ben ik sterk gegroeid in mijn taalvaardigheid en zelfvertrouwen.

Een belangrijk leermoment vond plaats in mijn laatstejaarsstage in Zuid-Afrika. De werkdruk binnen Born in Africa was erg hoog en ik merkte dat dit een invloed begon te hebben om mijn mentale gezondheid. Hoewel ik vroeger gewoon had doorgewerkt, besloot ik nu om in gesprek te gaan met mijn stagementor. Dit was voor mij enorm uit mijn comfortzone aangezien ik confrontatie erg spannend vind. Ik benoemde de impact van de werkdruk en stelde alternatieven voor, bijvoorbeeld in plaats van wekelijkse verslagen te schrijven dit via audio-opname op te nemen. Hoewel het gesprek weinig veranderde aan de situatie, was het voor mij een belangrijke leerervaring. Ik leerde om mijn grenzen te communiceren en moeilijke gesprekken niet uit de weg te gaan.

Ook binnen groepswerken daagde mijn perfectionisme mij uit. Ik heb de neiging om veel taken op mij te nemen, wat vaak leidt tot overbelasting. In mijn derde jaar wilde ik hier bewust aan werken. Tijdens het Yes we can project deelde ik op voorhand met mijn groep dat ik de neiging heb om te veel op mij te nemen. Door dit bespreekbaar te maken, creëerden we een sfeer waarin iedereen betrokken was. Iedereen leverde evenveel inzet en ik voelde me niet overbelast.

Een gelijkaardige ervaring had ik tijdens het groepswerk voor onze bachelorproef. Ik heb toen ook mijn perfectionisme en neiging om veel te doen, aangekaart bij mij team. Mijn groepsleden hielpen mij om mijn grenzen te bewaken en vroegen regelmatig waarmee ze konden helpen. Deze ervaring leerde mij niet alleen om hulp te vragen, maar ook om vertrouwen te hebben in anderen, wat essentieel is in het samenwerken in groep.

Zelfzorg is daardoor iets geworden dat ik niet alleen doe, maar iets dat gedragen wordt door een netwerk van mensen om mij heen. Ik heb geleerd dat zorgen voor mezelf ook betekent dat ik mag leunen op anderen.

Ook de lezingen rond cultuur en racisme hebben me sterk geraakt en nieuwsgierig gemaakt. Zo ging ik een gesprek aan met enkele vriendinnen op school die een hoofddoek dragen. Dit leidde tot een heel leerrijk en open gesprek. Eerlijk gezegd merkte ik bij mezelf dat ik, zonder het bewust te willen, bepaalde stereotiepe beelden had over de islam en hoe deze meisjes 'zouden zijn'. Door echt in gesprek te gaan, werden die beelden volledig doorbroken. Ik leerde nieuwe dingen bij en vooral dat ik veel meer met hen gemeen heb dan ik vooraf dacht. Zo groeide mijn leerproces niet in isolatie, maar in interactie met anderen.

Daarnaast groeide ik op in een boerendrop waar ik zo goed als niet in contact kwam met mensen met een migratieachtergrond. Sinds ik op kot zit in Antwerpen, en door de relatie met mijn vriend van Ghanese afkomst, ben ik me veel bewuster geworden van thema's zoals racisme, diversiteit en ongelijkheid. Dit wakkerde bij mij een interesse aan in inclusie en voornamelijk interculturele communicatie. Hierdoor koos ik om deel te nemen aan lezingen zoals 'Ik ben geen racist, maar' en 'Cultuur in dialoog: Ik weiger te haten'. Deze lezingen verruimden mijn kennis over concepten zoals kruispuntdenken, equilaty versus equity, en racisme. Hoewel sommige begrippen me al bekend waren door de opleiding, voelde het als een goede opfrissing en bewustwording. Het is essentieel om mijn eigen handelen voortdurend kritisch te blijven onderzoeken.

Ten slotte uitte mijn engagement voor diversiteit zich ook in mijn tweedejaarsstage bij Roots, een organisatie die jongeren met een migratieachtergrond ondersteunt. Deze keuze was niet toevallig, maar een bewuste stap om me als toekomstige praktijkgerichte orthopedagoog te positioneren in een diverse samenleving. Het was voor mij de perfecte kans om te werken aan interculturele communicatie en bij te dragen aan een praktijk die inclusie en diversiteit omarmt.

Ik besloot om zelf iets te doen. Mijn kleerkast zat vol kleren die ik nooit droeg, en het voelde logisch om deze door te geven aan iemand wie ze echt nodig had. Ik vind het belangrijk om families te ondersteunen, zo groot of klein mogelijk. Daarnaast bracht ik ook andere spullen naar de krinkloopwinkel, in de hoop dat ze ook daar van waarde konden zijn.

Voor mij hoeft maatschappelijke inzet niet altijd via grote projecten te verlopen. Ook kleine, persoonlijke acties kunnen een groot verschil maken.

Ik merkte dat de eerste twee organisaties aansloten bij mijn initiële interesse in het werken met kinderen en jongeren. Daardoor besloot ik in mijn derde jaar om bewust uit mijn comfortzone te stappen door een studieboek en vrijwilligerswerk te doen in een woonzorgcentrum, namelijk het Huizeken van Nazareth. Het gaf me niet alleen de kans om de werking van de organisatie vanuit een ander perspectief te bekijken, maar ook om beter inzicht te krijgen in de rol van praktijkgerichte orthopedagoog in een woonzorgcentrum.

Ook op het vlak van basisbehoeften biedt de school ondersteuning. Kinderen die het thuis moeilijker hebben, krijgen extra ondersteuning op school via bijvoorbeeld soep of fruit in de refter. Deze laagdrempelige initiatieven zorgen voor equity en gelijke kansen in de onderwijscontext.

Tijdens het studiebezoek aan het woonzorgcentrum werd het mij duidelijk dat het over meer gaat dan verpleging. Naast medische en dagelijkse zorg, is er ook veel aandacht voor de levenskwaliteit van de bewoners. Zo komen er gratis manicures langs en worden er door de orthopedagogen verschillende activiteiten georganiseerd waaraan ook bewoners met een fysieke of verstandelijke beperkingen kunnen deelnemen.

Deze bezoeken hebben mijn visie op het werkveld verruimd. Ze hebben mij geïnspireerd om als toekomstige praktijkgerichte orthopedagoog ondersteuning te bieden, zo breed en toegankelijk mogelijk.

Daarnaast kon ik via mijn eigen bijdrage, het geven van een online studiebezoek aan eerstejaarsstudenten, ook zelf een maatschappelijke bijdrage leveren. Mijn presentatie over mijn stage bij Born in Africa ging niet alleen over mijn persoonlijke leerproces, maar ook over globale ongelijkheid, culturele diversiteit en mijn rol als hulpverlener in een internationale context. Door mijn verhaal met anderen te delen, hoopte ik niet alleen informatie over te brengen, maar vooral om hen te inspireren om hun blik te verruimen en eventueel zelf op buitenlandse stage te gaan.

Ik stelde vanaf het begin duidelijke doelen voor mezelf. Bij het Buurthuis Op Maat lag mijn focus op respectvolle communicatie en ondersteuning aan mensen met een verstandelijke beperking. Zelf heb ik niemand in mijn omgeving met een verstandelijke beperking, waardoor ik echt wou oefenen en inzetten op respectvolle communicatie. Vervolgens streefde ik in het woonzorgcentrum voornamelijk naar het aangaan van betekenisvolle relaties en het leren begeleiden van groepsactiviteiten. Mijn hoofd taak bij het woonzorgcentrum was het gezelschap houden en ondersteunen van een bewoner die nood had aan gezelschap. Uit mondelinge communicatie kreeg ik te horen dat ze een ernstige spierziekte heeft en dus vrijwel niets meer zelfstandig kan doen. Hierdoor is ze vrij negatief ingesteld. Mijn taak als vrijwilliger was om haar gezelschap te houden, maar ook om een luisterend oor te bieden. Het was de perfecte ervaring om zowel mijn empathisch vermogen verder te ontwikkelen, alsook te oefenen op gesprekstechnieken.

Daarnaast werd bij aanvang van mijn vrijwilligerswerk in het woonzorgcentrum gevraagd of ik het zag zitten om af en toe bij één bewoner op bezoek te gaan. Ze is een alleenstaande vrouw, zonder familie en kampt met een spierziekte. Hoewel ik dit heel spannend vond om één op één contact te moeten hebben, heb ik me hier wel voor opgegeven om het een kans te geven. Ondertussen heb ik een heel goede connectie opgebouwd met deze vrouw en ga ik regelmatig langs voor een babbel. Ik ben dus heel blij en trots dat ik uit mijn comfortzone ben gegaan.

Ik merkte dat mijn bezoek aan de weduwnaar gezelligheid bracht en zijn sociale isolement doorbrak. Het was voor hem een moment om te praten met iemand en even zijn verhaal te doen, wat voor opluchting kan zorgen. Daarnaast bood ik de bewoners van het woonzorgcentrum niet enkel gezelschap, maar droeg ik ook actief bij aan hun levenskwaliteit door activiteiten mee te organiseren. Zo hebben we verschillende spelletjes gespeeld waar iedereen aan kon deelnemen, maar ook verschillende wandelingen gemaakt doorheen Antwerpen.

Bovendien ben ik tijdens mijn vrijwilligerswerk in het woonzorgcentrum meer in verbinding gegaan door te vragen waar ze mij nodig hadden, wat ik kon doen, wat beter kon, enzovoort. Dit zorgde ervoor dat ik verschillende ervaringen heb opgedaan en aan verschillende activiteiten heb deelgenomen omdat ik had aangegeven dat ik hiervoor open stond.

Semester 2: Project gevangenis

Semester 3: Voorlees project aan kinderen en peuters met mensen van een woonzorgcentrum (Kinderopvang Parkvilla en woonzorgcentrum Sint Bartholomeus)

Semester  6: Project inclusie en diversiteit in scholen (Villa Stuivenberg)

2. Project gevangenis: 2 uur

3. Voorlees project: 3 uur

4. Project inclusie en diversiteit in scholen: 2 uur

Hier heb ik echt op ingezet tijdens mijn laatste yes we can project: inclusie en diversiteit in scholen. Ik vertelde hierbij vooraf aan mijn medestudenten dat ik snel geneigd ben om veel taken op mij te nemen en veel het woord te nemen tijdens de uitvoering van de opdracht. Hier hebben ze dan rekening meegehouden door de taken en tekst op voorhand evenredig te verdelen zodat iedereen kansen kreeg. Ik heb nu geleerd om op voorhand aan te geven wat mijn sterktes en zwaktes zijn bij het werken in een team.

Voor het laatste project hebben we advies gevraagd aan een leerkracht lager onderwijs, die een kennis is van één van de medestudenten in onze groep. Zij gaf leuke ideeën, advies over de moeilijkheidsgraad van de opdrachten en over het toepassen van pauzes. Ook kregen we deze tips van de leerkracht van de klas zelf, die we zeker hebben gebruikt tijdens ons project.

Ook in het voorleesproject ben ik uit mijn comfortzone moeten treden aangezien ik nog geen ervaring had met het werken met kinderen en ouderen. Bij de wandeling van het woonzorgcentrum naar de kinderopvang moesten de twee bewoners in hun rolstoel verder worden geduwd. Ik had dit nog nooit gedaan, maar nam het toch op mij om dit te proberen. Tijdens die wandeling heb ik spontaan een babbeltje gemaakt met deze vrouw, die op dat moment nog een onbekende was voor mij. Door deze ervaring heb ik tijdens mijn vrijwilligerswerk in het laatste jaar, waarbij ik wandelingen maakte met mensen van een woonzorgcentrum, geen stress ervaren omdat het niet meer uit mijn comfortzone lag.

Daarnaast zorgde het project diversiteit en inclusie in de basisschool voor een leerrijke namiddag waar kinderen bijleren over belangrijke thema's, zoals uniciteit, inclusie en diversiteit. Echter ontstond er voor dit project een probleem: medestudenten met een hoofddoek mochten in sommige scholen geen hoofddoek dragen. Dit botste heel hard met het principe "inclusie" waarbij we juist deze diversiteit moeten omarmen. Ik hoop dat we met projecten zoals deze scholen verder kunnen motiveren om hiermee aan de slag te gaan. Deze impact motiveert me om later als praktijkgerichte orthopedagoog actief bij te dragen aan een inclusieve en warme samenleving.

In plaats van hierin vast te blijven zitten, heb ik bewust gekozen om hier intentioneel mee aan de slag te gaan. Ik plande actief momenten in van ontspanning en beweging. Zo maakte ik in Zuid-Afrika regelmatig wandelingen met mijn huisgenoten en legde ik mijn werk op bepaalde momenten bewust aan de kant om mentaal tot rust te komen. Hoewel dit misschien kleine stappen zijn, zijn het voor mij belangrijke stappen in het versterken van mijn zelfzorg.

Wat ik vooral meeneem uit deze lezing, is dat het thema mentale gezondheid geen taboe mag zijn. Als toekomstige praktijkgerichte orthopedagoog zie ik het als mijn taak om dit onderwerp bespreekbaar te maken met cliënten, zeker omdat psychische kwetsbaarheid niet altijd zichtbaar is.

De lezingen hielpen mij om mijn kennis te verruimen, maar vooral om kritisch te kijken naar mijn eigen houding en blinde vlekken. Ik leerde dat zwijgen als bijstaander ook een vorm van medeplichtigheid kan zijn. Racisme zal vanzelf niet stoppen, het vraagt bewuste actie, ook van mensen zoals ik.

Daarnaast ben ik me ervan bewust dat ook ik, net zoals iedereen, bepaalde vooroordelen heb. Die zijn vaak onbewust en ingegeven door de maatschappij waarin we leven. Zo had ik vroeger het idee dat zwarte mannen vaker ontrouw zijn, door de dingen die ik zag op televisie en sociale media. Dit vooroordeel beïnvloedde mijn denken en keuzes, tot ik mijn huidige vriend leerde kennen. Hij heeft dat stereotype volledig ontkracht en me geholpen om dit vooroordeel kritisch te bevragen.

De combinatie van deze lezingen en mijn opleiding orthopedagogie heeft me bewuster gemaakt van hoe belangrijk het is om je eigen vooroordelen te herkennen en niet naar die aannames te handelen. Dat bewustzijn zie ik als een essentieel onderdeel van mijn persoonlijke en professionele ontwikkeling.

Daarnaast deed ik vrijwilligerswerk in een woonzorgcentrum 'Het Huizeken van Nazareth'. Hoewel mijn verplichte uren inmiddels achter de rug zijn, blijf ik met plezier langsgaan bij de bewoners en neem ik deel aan enkele activiteiten. Ondanks dat ik de organisatie al goed ken, blijf ik mezelf uitdagen door nieuwe situaties aan te gaan en uit mijn comfortzone te treden door bijvoorbeeld op bezoek te gaan bij nieuwe bewoners.

Tot slot nam ik deel aan een Iftar die georganiseerd werd door mijn collega's van mijn tweedejaarsstage bij Roots. Voor mij was dit een nieuwe ervaring, en eerlijk gezegd vond ik het redelijk spannend omdat ik er nog weinig over wist. Toch werd ik hartelijk ontvangen en voelde ik me zeer welkom. Het was een mooie avond waarop ik opnieuw merkte hoe leerrijk en waardevol het is om nieuwe culturen en gewoontes te leren kennen.