1. Kiedy głoska dźwięczna pod wpływem sąsiadującej z nią głoski bezdźwięcznej ubezdźwięcznia się:

przykład [p-sz-y-k-ł-a-t] p jest bezdźwięczne i wpływa na dźwięczną głoskę rz, upodabniając ją do siebie. W wyniku ubezdźwięcznienia w wymowie wyrazu przykład zamiast dźwięcznej głoski rz słychać bezdźwięczną sz. Dodatkowo na końcu wyrazu dochodzi również do ubezdźwięcznienia d, która brzmi bezdźwięcznie: t.

2. Kiedy głoska bezdźwięczna udźwięcznia się pod wpływem sąsiadującej z nią głoski dźwięcznej: 

także [t-a-g-ż-e] bezdźwięczne k pod wpływem dźwięcznej głoski ż również się udźwięcznia.

Upodobnienia dzielimy na udźwięcznienia i ubezdźwięcznienia.

Kierunek upodobnienia wyznacza strzałka, która przebiega od głoski wpływającej na zmianę do głoski, która się zmieniła. 

Strzałka w lewo – upodobnienie wsteczne

Strzałka w prawo – upodobnienie postępowe

Bardzo trudno jest wymówić kilka spółgłosek występujących obok siebie. Dla obcokrajowców jest to mission impossible, ale i dla Polaków nie jest to wygodne, dlatego często w wymowie pomijamy jedną spółgłoskę z grupy, np.: jabłko [j-a-p-k-o] – tu doszło także do ubezdźwięcznienia wstecznego, pierwszy [p’-e-r-sz-y], sześćset [sz-e-ś-s-e-t].

(notatki w zeszycie)
Zagadnienia:
- Inwokacja(definicja),
-bohaterowie ( kto jest kim),
-wątki,
- liczba ksiąg i sposób napisania,
-prolog i okoliczności napisania.

Imię „Balladyna” nawiązuje do terminu „ballada”.

Ballada, jak wiecie, stała się bardzo popularna w okresie romantyzmu ze względu na następujące elementy: ludowość, fantastykę, tajemniczość, ważną rolę przyrody, zagadnienia natury moralnej (np. zbrodnia i kara, wierność i zdrada) oraz postawę jednostki wobec losu.
Akcja dramatu rozgrywa się w bliżej niesprecyzowanej przeszłości Polski (za czasów bajecznych). Miejsca akcji (Gniezno, jezioro Gopło) i postać Pustelnika (Popiel III) wskazują na czasy wspominane w legendach o początkach państwa polskiego. Popiel uważany jest za legendarnego władcę plemienia Polan z IX w. (jego imię wspomniał m.in. Gall Anonim w swojej Kronice), natomiast Gniezno to historyczna siedziba pierwszych władców Polski.  Jest
to dramat o skomplikowanej naturze ludzkiej, o magii władzy i jej mechanizmach, o konflikcie sumienia, a jednocześnie ukazujący siłę wyższą, która włada układem zdarzeń i historią losów ludzkich. Akcja utworu osadzona jest w dwóch planach: realistycznym i fantastycznym. Tytułowa bohaterka Balladyna – wiejska dziewczyna, która stoi przed szansą społecznego awansu – popełnia zbrodnię, a następnie, aby utrzymać zdobytą królewską koronę i władzę oraz aby nie dopuścić do wyjawienia tajemnicy swego pierwszego morderstwa, dopuszcza się kolejnych zbrodni i wygnania swojej matki. W końcu mówi: „…będę żyła, jakby nie było Boga”...
POSTACI REALISTYCZNE I FANTASTYCZNE

Balladyna – tytułowa bohaterka, uosobienie zła i pychy Alina – uosobienie dobroci, cnoty Wdowa (matka Aliny i Balladyny) – uosobienie miłości matczynej 

Kirkor – rycerz poświęcający się dla kraju 

Gralon – wierny rycerz pana zamku 

Fon Kostryn – naczelnik straży, zdrajca 

Grabiec – postać reprezentująca przyziemność 

Filon – uosobienie poetyckiego świata 

Pustelnik – legendarny król Popiel III, wzór mądrości, strażnik moralności

Goplana – pani jeziora Gopło, zakochana w Grabcu Skierka – duszek, sługa Goplany 

Chochlik – duszek, sługa Goplany

GOPLANA

Goplana ingeruje w życie ludzi, zmieniając całkowicie jego bieg. Uruchamia lawinę wydarzeń, które odsłaniają prawdziwe oblicze ludzi i prowadzą do kolejnych tragedii. Zdruzgotana takim obrotem spraw, którego nie da się ani cofnąć, ani zatrzymać, postanawia ich rozstrzygnięcie pozostawić Bogu. „Poplątałam ludzkie czyny / Tak, że Bogu mścicielowi / Trzeba wziąć grom i upuścić / Na ludzkie dzieła i winy... ”. 

Goplana symbolizuje to, w co wierzyli romantycy – istnienie jakiejś nieokreślonej, irracjonalnej siły kierującej ludzkim losem. Siła ta sprawia, że działania bohaterów przynoszą efekty odmienne od zamierzonych.

- chęć zdobycia władzy przez Balladynę,

- dzieje Pustelnika (Popiela III),

- miłość Goplany.
Balladyna - cechy romantyzmu :

W „Balladynie” bez trudu znaleźć możemy wiele cech  romantyzmu:

- elementy baśniowości (bohaterowie, kontrastowe postaci),

- nawiązanie do legend,

- ludowe zasady moralne (nie ma zbrodni bez kary),

- przeplata się nastrój grozy z elementami humorystycznymi (elementy tragiczne i groteskowe),

- motyw nieszczęśliwej miłości Goplany do Grabca, 

-  przyroda, która wymierza karę,

-  duchy np. Aliny,
-świat realny miesza się ze światem irracjonalnym.
Po zamordowaniu Aliny na czole Balladyny pojawia się krwawa, niemożliwa do zmycia plama. Jest to aluzja do tzw. kainowego znamienia – piętna biblijnego bratobójcy, który zabił Abla, a którym za karę naznaczył go sam Bóg. 

Znamię przypominało Balladynie o popełnionej zbrodni, naznaczało ją przed światem. Można je odczytywać jako symbol zła, popełnionego grzechu, może też być znakiem sumienia, które nie daje się zagłuszyć (i odezwie się w chwili sądu królowej).

Akcja trwa osiem dni – to czas przymusowego pobytu pilota na Saharze. Fabuła obejmuje jednak rok pobytu Małego Księcia na Ziemi.

Pustynia Sahara, gdzie Mały Książę poznaje Pilota. W opowiadaniach Małego Księcia pojawiają się też inne miejsca – jego rodzinna planeta B-612 oraz planety, które odwiedził podczas swej podróży: Króla, Próżnego, Pijaka, Bankiera, Latarnika, Geografa.

Bohaterowie:

Mały Książę – był „małym człowieczkiem”. Miał płomienne włosy. Zadawał wiele pytań, lecz o sobie mówił niewiele. Na Ziemię spadł z nieba. Chciał bardzo mieć na swej planecie baranka, dlatego poprosił o jego narysowanie pilota. W swym domu (asteroida B-612) był zdyscyplinowany i codziennie rano wyrywał pędy baobabów, by nie rozsadziły jego planety. Wyruszył w podróż, by poznać siebie i świat. Nauczył się, czym jest miłość i odpowiedzialność. 

Pilot (narrator) – jako sześcioletni chłopiec miał bogatą wyobraźnię. Próbował rozwinąć karierę malarską, jednak starsi radzili mu, by uczył się arytmetyki, historii, gramatyki i geografii. Ostatnia z nauk przydała mu się, gdy został pilotem i wiele latał po świecie. Spotykał wielu poważnych ludzi, lecz żaden w jego obrazkach nie widział węża i słonia boa, dlatego czuł się samotny. Często podróżował sam, dlatego musiał znać się na mechanice. Krytykował dorosłych za brak wyobraźni i uwielbienie dla cyfr. 

Lis- wprowadza chłopca w świat miłości i przyjaźni. Pozwala się oswoić, by Mały Książę zrozumiał, czym jest odpowiedzialność za bliską osobę, by poznał przyjaźń i nauczył się kochać. Dzięki niemu mały przybysz poznał swoje uczucia. 

Róża – była „wielką zalotnicą”. Lubiła komplementy i była kapryśnicą. Używała naiwnych kłamstw, gdy chciała skrytykować planetę Księcia i przyrównać ją do innej planety, której nie mogła znać. Róża zawsze mówiła pierwsza. Celowo przyprawiała Księcia o wyrzuty sumienia. Na koniec przyznała, że była niemądra i życzyła wyjeżdżającemu Małemu Księciu szczęścia. Wyznała mu swą miłość. Pośpieszała go do wyjazdu, gdyż nie chciała, by widział jej łzy. 

2.Tę sukienkę z jedwabiu dostałam od mamy .

3.W sobotę odwiedziły mnie Magda z Kasią .

4.Mimo bólu głowy poszedł do pracy .

5.Wbrew decyzji władz miasta rozpoczęto budowę hipermarketu 
1.W Belgii został kiedyś utworzony rowerowy oddział orkiestry dętej.

2. Ekranizacja powieści Tolkiena stała się wielkim przebojem kinowym.

3.Nasze wyroby eksportujemy do Belgii.

4.Z powodu choroby wokalisty odwołano koncert.

5.Niechcący zrzuciłam na podłogę nowe książki.

Zdania złożone

2.      Biorąc do ręki niepozorny tomik , zamienisz się w podróżnika , bowiem twoja      wyobraźnia pozwoli ci się przenieść w dalekie kraje , lub też umożliwi ci niezwykłą podróż w czasie. 

3.      Codzienne życie ucznia nie jest co prawda łatwe , ale przecież niewielkim kosztem możesz znaleźć się w świecie , w którym bohaterowie przeżywają barwne przygody lub wcielają w życie szlachetne ideały . 

4.      Była piękna pogoda, więc pojechaliśmy do wujka , który mieszkał nad jeziorem 

5.      Sala , w której odbędzie się to spotkanie , jest duża, więc dla nikogo nie zabraknie miejsca.