Anh/chị hiểu ý kiến trên như thế nào? Hãy cho thấy tài năng ngôn ngữ của Nguyễn Du qua một số câu thơ trong Truyện Kiều.
_ Bài làm _

        Nguyễn Du - Đại thi hào dân tộc vĩ đại và được UNESCO công nhận là "Danh nhân văn hoá thế giới", ông không chỉ là nhà thơ, nhà văn bình thường mà còn là một thiên tài văn học, một nhà nhân đạo chủ nghĩa lớn. Đồng thời các tác phẩm của ông cũng góp phần rất lớn trong việc đưa nền Văn học Việt Nam vươn tầm thế giới. Và một trong những sáng tác xuất sắc nhất của ông đó là "Đoạn trường tân thanh", hay còn được gọi là "Truyện Kiều". Khi bàn đến ngôn ngữ Truyện Kiều, trong bài Nguyễn Du, một nghệ sĩ lớn, Hoài Thanh có viết: “Người đọc xưa nay vẫn xem truyện Kiều như một hòn ngọc quý cơ hồ không thể thay đổi, thêm bớt một tí gì, như một tiếng đàn lạ gần như không một lần nào lỡ nhịp ngang cung”. Đúng thật như vậy, Truyện Kiều đến với văn học dân tộc có lẽ không chỉ bởi giá trị nhân đạo cao cả mà còn là một kiệt tác của ngôn từ. Sự tinh tế của từng câu chữ dưới cái tài của đại thi hào Nguyễn Du đã mang Truyện Kiều trở thành món ăn tinh thần không thể thiếu trong đời sống của nhân dân ta từ xưa đến nay...

        Đầu tiên, Hoài Thanh nói “hòn ngọc quý cơ hồ không thể thay đổi, thêm bớt một tí gì", hàm ý muốn nói lên ngôn ngữ Truyện Kiều như một bức tranh tuyệt tác được vẽ nên bởi Nguyễn Du, bản thân bức tranh ấy đã quá hoàn hảo, đẹp đẽ đến mức hoàn thiện. "Tiếng đàn lạ gần như không một lần lỡ nhịp ngang cung”, ở vế tiếp theo, ông khẳng định rằng ngôn ngữ Truyện Kiều không chỉ đẹp, mà còn chính xác, phong phú, sáng tạo và đầy biến hoá. Đọc qua cả một câu nói, ta cũng một phần nào đó hiểu được về sự đánh giá rất cao của Hoài Thanh dành cho Nguyễn Du, về tài năng của vị thiên tài văn học ấy, qua cách diễn đạt giàu hình ảnh bằng nghệ thuật so sánh, ta thấy rằng Nguyễn Du là "bậc thầy" cao tay về ngôn ngữ thơ ca.

        Một trong những điều quyết định sự thành công của một tác phẩm văn học, chính là những nhân vật trong bài. Cho dù là tuyến nhân vật chính hay phụ, tất cả đều cùng nhau nhịp nhàng, tạo nên một tuyệt tác không bao giờ phai mờ trong lòng độc giả. Ở "Đoạn trường tân thanh", ta có thể dễ dàng nhận ra được rằng Nguyễn Du đã xây dựng hình tượng rất nhiều nhân vật, từ Thuý Kiều, Thuý Vân, Kim Trọng - bộ ba nhân vật chính, hay đến những nhân vật phụ như Mã Giám Sinh, Hoạn Thư, ... Tuy nhiều con người, sự kiện, cảnh vật, tuỳ vào cung bậc cảm xúc của từng người, hay thậm chí là đối lập lẫn nhau. Nhưng ông vẫn có đủ vốn liếng để biểu đạt, không hề khiến người đọc cảm thấy nhàm chán. Trong nghệ thuật khắc hoạ tính cách nhân vật qua vài nét miêu tả ngoại hình, lời nói, … của Thuý Vân, Thuý Kiều, ... ông đã tả theo bút pháp cụ thể hóa và bút pháp ước tượng trưng. Thậm chí, ông còn vô cùng khéo léo khi lồng ghép những chi tiết khắc hoạ về vẻ đẹp của hai chị em Thuý Kiều, và dự đoán về số phận trái ngược nhau của họ thông qua những câu thơ tưởng chừng như quá đỗi bình dị:

         Những phân tích như trên, càng chứng tỏ sự đánh giá cao mà Hoài Thanh về Nguyễn Du thật sự là quá đúng đắn! Nguyễn Du đã kế thừa những tinh hoa từ những thế hệ đi trước, phát huy những khuynh hướng sáng tạo ngôn ngữ khác biệt. Tiếp nhận ngôn ngữ văn học nước ngoài, và cụ thể là phong phú của văn học Trung Quốc. Nhưng một điều rất hay ở ông, tuy rằng tiếp thu văn hoá ngoại, nhưng ông vẫn luôn có một tính sáng tạo cho những tác phẩm của mình. Đó là tài năng, nhưng ngoài ra ông vẫn phải luôn trau dồi tri thức bản thân thông qua quá trình phấn đấu không ngừng nghỉ. Với sự học hỏi và sáng tạo của ông, ngôn ngữ Truyện Kiều mang phong cách của một cá tính nghệ thuật, là một bước đệm đưa Nguyễn Du lên vị trí bậc thầy trong ngôn ngữ thơ ca, đồng thời để lại cho thế hệ ngày nay nhiều bài học đáng quý trong việc vận dụng và sáng tạo nghệ thuật nói chung hay ngôn ngữ nói riêng.

         Tóm lại, nhận định về ngôn ngữ Truyện Kiều: “Người đọc xưa nay vẫn xem truyện Kiều như một hòn ngọc quý cơ hồ không thể thay đổi, thêm bớt một tí gì, như một tiếng đàn lạ gần như không một lần nào lỡ nhịp ngang cung” của Hoài Thanh là vô cùng đúng đắn, Truyện Kiều không chỉ hay về hình thức, về những từ ngữ được tác giả sử dụng, mà ẩn sâu trong những câu từ đó lại là vẻ đẹp tiềm ẩn, những giá trị nghệ thuật đáng trân quý. Thông qua bài thơ "Truyện Kiều" của Đại thi hào dân tộc Nguyễn Du và câu nói của Hoài Thanh, em đã hiểu được về giá trị cốt lõi của văn học Việt Nam. Và tương lai sau này, em với tư cách là một học sinh, em sẽ cố gắng học tập và trau dồi tri thức, để xứng đáng với một nền văn học vĩ đại mà ông cha ta để lại cũng như góp phần giúp đất nước ta phát triển thật giàu đẹp.

Lớp: 7a14

      Có lẽ ở nền văn học nào, thời đại văn học nào người ta cũng thấy tồn tại một nguồn cảm hứng đầy tinh thần nhân văn, ấy là cảm hứng về con người và sự nghiệp của những danh nhân văn hoá. Ngoại trừ nhưng bài chỉ dừng ở mức thù tạc, giao đãi, lễ lạt, thành công chủ yếu ở đây trước hết thuộc về những tác phẩm xuất phát từ tấc lòng tri âm, tri kỷ. Người nay đồng cảm với người xưa, viết về người xưa nhưng để ký thác những tâm sự tri âm của người nay. Mà phần lớn là nỗi niềm của những kẻ, tuy cách xa về không gian, về thời đại, nhưng đều là "đồng bệnh tương liên”. Ngày xưa Nguyễn Du đã viết về Đỗ Phủ, Khuất Nguyên, Tiểu Thanh... là thế. Giờ đây, Tố Hữu cũng viết về Tố Như như vậy. "Kính gửi cụ Nguyễn Du" được viết nhân 200 năm sinh đại thi hào là tấm lòng tri âm của Tố Hữu dành cho tác giả "Truyện Kiều", là sự cảm thông của một nhà thơ với một nhà thơ, một người thời chống Mỹ với một người thời đen tối của chế độ phong kiến, một người cách mạng với một người nạn nhân của những thế kỷ tăm tối bạo tàn...

         Bằng thể thơ lục bát, bằng hình thức tập Kiều, Tố Hữu đã tạo nên một tiếng thơ thật cảm động. "Kính gửi cụ Nguyễn Du" là tiếng nói tri âm, là bắc một nhịp cầu giao cảm với người xưa. Mà với tác giả "Truyện Kiều", nhịp cầu khăng khít nhất khó có thể là gì khác hơn ngoài thể thơ lục bát và lối tập Kiều. Trong "Kính gửi cụ Nguyễn Du", người ta thấy Tố Hữu và Tố Như có cùng một tiếng nói. Nói khác đi Tố Hữu đã nói bằng chính cái ngôn ngữ của Tố Như. Vì thế mà âm điệu thì trang trọng cổ điển, không khí đượm một vẻ "Truyện Kiều" - Ta nói rằng Tố Hữu đã nhập được vào linh hồn của người xưa

        Bày tỏ sự cảm thông với tâm sự bi kịch của con người Nguyễn Du, bày tỏ sự xót thương đối với nỗi khao khát đồng cảm tri âm của Nguyễn Du. bày tỏ sự tha thiết với "tấm lòng thơ vẫn tình đời thiết tha" của Nguyễn Du..., Tố Hữu cứ dần dà trải lòng mình ra theo từng đoạn thơ gửi Nguyễn Du. Nhưng tiếng nói tri âm, cuối cùng cứ phải kết lại thành niềm trân trọng, biết ơn, thành những lời đánh giá đối với các phần tinh túy nhất của người tri kỷ trong kiệt tác "Truyện Kiều". Bốn câu thơ sau đây là sự kết lại ấy:

        Ấy chính là những lời mẹ ru, Hoài Thanh lấy làm căn cứ để khẳng định: sau cách mạng chưa có ai đánh giá Nguyễn Du cao như Tố Hữu. Tố Hữu cảm nhận tiếng thơ Nguyễn Du trong một tương quan kỳ vĩ: thơ Nguyễn Du ở giữa "đất trời” và trong "nghìn năm". Nghĩa là trong sự trường tồn, đời đời, vĩnh hằng!

    Ngày trước, lần đầu tiên khi gặp Bác Hồ trong "Sáng tháng Năm", Tố Hữu đã cảm nhận về tiếng nói của Người:

Giọng của Người không phải sấm trên cao

Âm từng tiếng thấm vào lòng mong ước

Con nghe Bác tưởng nghe lời non nước

Tiếng ngàn xưa và cả tiếng mai sau.

       Viết về một lãnh tụ vĩ đại của dân tộc, Tố Hữu mới dùng đến những lời ấy, mới đồng nhất hồn Người với hồn Nước. Lời Người là lời của Nước non, của lịch sử, giống nòi. Và đây là lần thứ hai, viết về một nhà thơ vĩ đại, một nhà văn hóa lỗi lạc vào bậc nhất của dân tộc, Tố Hữu lại dùng đến lối nói ấy:

     Một tiếng thơ có thể làm cảm động đến cả trời đất, thì đó là cách đánh giá tột bậc rồi! Chữ "đồng" rất gợi hình. Nó gợi ra sự vang vọng, trầm rung của thơ Nguyễn Du giữa đất trời sông núi. Người ta thấy thơ Nguyễn Du như một điệu hồn bay trong đất trời, bay khắp núi sông Chữ "động" cũng rất giàu biểu cảm. Nó gợi được khía cạnh này: chính đất trời cũng đang thổn thức, xao xuyến. Cả hai khía cạnh ấy hội lại càng cho thấy sức sống và sức mạnh kỳ diệu của thơ Nguyễn Du. Ở câu thứ hai, cảm nhận và đánh giá còn cao hơn. Có lẽ là lời đánh giá cao nhất dành cho một tiếng thơ. Tiếng thơ từ trái tim của một người đã thành tài sản chung của cả nước non này. Bời tiếng thơ ấy không phải là tiếng nói của cá nhân, ấy là lời non nước Non nước cất lời, vọng lời lên qua tiếng thơ của Nguyễn Du Non nước này đã mượn tiếng thơ của Nguyễn Du để gửi điệu hồn của mình. Câu thơ giản dị mà trang trọng, nhất là nó thể hiện được sự bất hủ cùng sông núi ngàn năm của tiếng thơ ấy. "Nghe như non nước vọng lời ngàn thu". "Non nước" - phạm trù không gian, "ngàn thu", phạm trù thời gian. Cả hai đều có tính chất vĩnh viễn.

       "Truyện Kiều " đã thuộc về sông núi này, "Truyện Kiều " đã hoà vào non sông đất nước này Nó là tiếng nói của non sông, là linh hồn của đất nước. Nó sẽ trường tồn trong sự trường tồn của núi sông này.

       Ba trăm năm sau cái chết của Tiểu Thanh - một người con gái tài sắc mà bất hạnh - Nguyễn Du vô cùng ngậm ngùi thương tiếc. Ông muốn nhắn gửi hậu thế ba trăm năm lẻ niềm ước ao được cảm thông, chia sẻ:

  Thì nay Tố Hữu đã trả lời: "Nghìn năm sau nhớ Nguyễn Du" Tố Hữu khẳng định thật đinh ninh, không phải ba trăm năm mà đến nghìn năm vẫn nhớ. Một điều thật đáng nói là con số 300 (tam bách dư niên hậu) của Nguyễn Du là con số cụ thể, chỉ một độ dài xác định và hạn định. Còn chữ "nghìn năm" của Tố Hữu ở câu này (cũng như chữ "ngàn thu" ở câu trên) là một con số không xác định không hạn định. Nó đồng nghĩa với sự vĩnh viễn muôn đời. Với số từ như thế, câu trả lời của Tố Hữu vừa là một đánh giá một dự báo vừa là một niềm tin vô bờ bến về sự đồng cảm của muôn thế hệ sau dành cho Nguyễn Du. Cũng cần phải nói thêm về sự tinh tế trong ngôn từ của Tố Hữu. Cũng khái niệm nghìn (1000) mà ở câu trên thì sĩ dùng "ngàn thu", câu dưới lại dùng "nghìn năm". Không chỉ giản đơn là tránh trùng lặp! Đằng sau đó thấy rõ một dụng công. “Nghìn" chỉ đơn thuần là từ chỉ số lượng, còn "ngàn” dường như có cả sắc thái biểu vật, biểu hình, nó vừa chỉ số lượng lại vừa gợi được không gian - Do nằm trong chuỗi liên hệ với những "đại ngàn", "non ngàn”, v.v... vì thế ở câu trên, Tố Hữu đã dùng "ngàn": Nghe như non nước vọng lời ngàn thu. "Ngàn thu", do đó, vừa gợi được chiều dài thời gian vừa gợi được bề rộng không gian cho tiếng thơ Nguyễn Du, - cho lời non nước vang vọng. Tiếng thơ Nguyễn Du vọng qua không gian và vọng qua cả thời gian. Chữ "nghìn năm" chỉ biểu hiện sắc thái thời gian, và ở câu sau nó được khai thác đúng như thế: "Nghìn năm sau nhớ Nguyễn Du", và ý thơ cũng chỉ cần có thế!

Trong bốn câu thơ này, chúng ta còn thấy niềm trân trọng, sự nâng niu, thành kính của Tố Hữu khi viết về bản thân lời thơ. Mở đầu là "Tiếng thơ ai" rồi nó thành "Lời ngàn thu - lời non nước". Chưa hết, nó thành "tiếng thương" và cuối cùng là "tiếng mẹ ru". Nó là các cấp độ đánh giá ngày một cao, hay là những chặng đường đi vào bất tử của thơ Nguyễn Du? Thật vinh phúc cho ai khi thơ họ đã đi vào tiếng ru đã nhập vào nguồn mạch văn hoá, đời sống tâm linh của cả một cộng đồng, nó đã nhập vào dòng sữa tinh thần để nuôi dưỡng thế hệ này sang thế hệ khác của giống nòi. "Truyện Kiều " của Nguyễn Du đã nhập vào dòng sữa tinh thần ấy. Chữ "tiếng hương’’ cũng thật hàm súc, là tiếng nói của tình thương? Là tiếng lời chở tình thương? là tiếng nói gợi cảm thương? Là tiếng thơ dễ thương? Thương là cội nguồn, là nội dung, là hình thức, là bản chất; là phẩm chất? Có lẽ nó là tất cả! Bởi thơ chân chính là thế! Thơ Nguyễn Du là thể; thơ của trái tim dào dạt thương yêu. Nên nó không phải là thơ, nó là "tiếng thương" của một trái tim lớn

Coi "tiếng thương" là bản chất của tiếng thơ Nguyễn Du, Tố Hữu xem như đã xứng đáng là tri âm của Tố Như