+Phản ánh cuộc sống cơ cực của người dân (đặc biệt phụ nữ và nông dân)

+Tố cáo sự bất công, lạc hậu của chế độ phong kiến, thói hư tật xấu

+Thể hiện ước muốn công lý, tự do, hạnh phúc, đầy đủ

Giá trị thẩm mỹ: ca ngợi cái đẹp

+Ngôn ngữ truyện thơ giàu cảm xúc, nhịp điệu uyển chuyển, vần điệu hài hòa

+Miêu tả tâm lý nhân vật tinh tế, chiều sâu cảm xúc, xây dựng nhân vật sinh động

+Kết hợp hài hòa giữa lãng mạn, bi kịch và đẹp

Giá trị nhân đạo: sự cảm thông, tình yêu của tác giả đối với con người trong hoàn cảnh khổ cực, bất hạnh

+Lên án , tố cáo các thế lực và chính quyền cản trở hạnh phúc ,tự do con người

+Cảm thông, trân trọng vẻ đẹp phẩm chất, khát vọng của con người

+Đề cao sự công bằng, nhân ái

-không gian: gia đình dọn ra ngoại ô ,phá rừng, dựng nhà ,canh tác

•các không gian khác như: sân vườn, quốc lộ, chuồng trại, bếp, nền nhà

-thời gian: qua một vụ mùa, chưa, chiều, tối, nửa đêm về sáng, Ba hôm sau cuộc tháo chạy, bây giờ

Câu 2: Nhân vật chính

-nhân vật chính" bố" được khắc họa bởi nhân vật xưng "cháu"

-tích cách nhân vật chính: quyết đoán những hành động vào lúc sinh tử, cương quyết. Nhân vật thể hiện một tình yêu gia đình bao la, mạnh mẽ, và trách nhiệm của một người cha khi vợ mất, nhưng lại mắc sai lầm nghiêm trọng khi không nhìn nhận được vấn đề thực tế khiến gia đình bị nạn

Câu 3: Cốt truyện của văn bản

-Gia đình nhân vật “cháu” lên rừng khai hoang. Đàn kiến đen tràn vào nhà, tấn công dữ dội. Cả nhà tìm cách chống đỡ nhưng thất bại. Một đêm, bố phải đốt nhà để mở đường thoát, cả gia đình chạy ra quốc lộ, mẹ bị kiến đốt nặng. Vài hôm sau trở lại, nhà cửa thành tro, mẹ qua đời vì nhiễm độc kiến. Gia đình tan nát, bố suy sụp.

Câu 4: Các sự kiện chính“Kiến và người”:

-SK1. Gia đình nhân vật “cháu” lên rừng khai hoang, dựng nhà, làm rẫy.

-sk2. Đàn kiến đen từ rừng tràn vào nhà, ngày càng đông và hung dữ.

-sk3. Cả nhà tìm nhiều cách chống lại kiến (bịt khe hở, đổ dầu, quây mùng, dùng lửa…) nhưng đều thất bại.

-sk4. Một đêm kiến tấn công dữ dội, bố quyết định dùng lửa đốt để mở đường thoát.

-Sk5. Cả gia đình hoảng loạn chạy ra quốc lộ; mẹ bị kiến đốt rất nặng.

-sk6. Vài hôm sau quay lại, nhà cửa và vườn rẫy đã bị thiêu rụi.

-sk7. Mẹ qua đời vì nhiễm độc do kiến đốt; bố suy sụp tinh thần.

-sk8. Gia đình tan nát, mất cả ng

ười thân lẫn tài sản

Câu 5: Điểm nhìn trong văn bản

-điểm nhìn ngôi thứ ba hạn chỉ. Người kể chuyện là người con trong văn bản, xuất hiện trực tiếp, xưng "tôi"

Câu 6:Mối liên hệ giữa lời kể chuyện và lời nhân vật

-mối quan hệ giữa là kể chuyện và nhân vật là rất chặt chẽ, tương trợ cho nhau. Lời kể chuyện kể lại câu chuyện giữa cuộc chiến con người và kiến hay cuộc chiến con người đối đầu với thiên nhiên để giành giật sự sống. Lời nói của nhân vật thể hiện thái độ hoảng sợ, căng thẳng trước tấn công của đàn kiến.Bất lực, tuyệt vọng khi mọi cách chống đỡ đều thất bại.Đau đớn, xót xa trước cảnh mất nhà cửa và người thân. Cùng với sự thương, lo lắng cho các thành viên trong gia đình (đặc biệt là mẹ). Nhưng qua đó thể hiện quan niệm sự khắc nghiệt của cuộc sống khai hoang và số phận mong manh của người lao động nghèo,gắn bó với ngôi nhà, mảnh rẫy – thành quả lao động vất vả.

Câu 7: Tác động của tác phẩm đối với con người và xã hội

-tác động đối với con người :Gợi xót xa, ám ảnh về bi kịch con người trước thiên nhiên.Nhắc nhở con người nhỏ bé, cần tôn trọng và sống hài hòa với tự nhiên.

-tác động đối với xã hội:Cảnh báo hậu quả của khai thác thiên nhiên thiếu bền vững.Góp phần nâng cao ý thức bảo vệ môi trường và cảm thông với người lao động nghèo.