Bài 19: Những cuộc kháng chiến chống ngoại xâm ở các thế kỉ X-XV by Như Ý https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e en-us 2022-03-13 14:32:28 UTC 2022-03-14 01:03:57 UTC hello@padlet.com https://padlet.net/icons/png/1f1fb-1f1f3.png 1) Cuộc kháng chiến chống Tống thời Tiền Lê ptny050206 https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092384494  
-  Năm 980, nhân lúc triều đình nhà Đinh gặp khó khăn, vua Tống cử quân sang xâm lược nước ta.
-  Trước tình hình đó Thái hậu họ Dương và triều đình nhà Đinh đã tôn Lê Hoàn làm vua để lãnh đạo kháng chiến.
-  Năm 981, quân dân Đại Cồ Việt chiến đấu anh dũng, thắng lớn nhanh chóng ở vùng Đông Bắc khiến vua Tống không dám nghĩ đến việc xâm lược Đại Việt, củng cố vững chắc nền độc lập.
-Nguyên nhân thắng lợi: Đặt quyền lợi nhân dân lên hàng đầu, trưởng thành, ý chí, yêu nước.



]]> 2022-03-13 14:50:05 UTC https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092384494 2) Cuộc kháng chiến chống Tống thời Lý ptny050206 https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092393224 -  Thập kỷ 70 của thế kỷ XI, trong lúc Đại Việt đang phát triển thì nhà Tống bước vào giai đoạn khủng hoảng => nhà Tống âm mưu xâm lược Đại Việt, đồng thời tích cực chuẩn bị cho cuộc xâm lược.
-  Trước âm mưu xâm lược của quân Tống, nhà Lý đã tổ chức kháng chiến. Thái úy Lý Thường Kiệt chủ trương: “Ngồi yên đợi giặc không bằng đem quân đánh trước để chặn mũi nhọn của giặc”.
 
  • Giai đoạn 1: Lý Thường Kiệt tổ chức thực hiện chiến lược "tiên phát chế nhân" đem quân đánh trước chặn thế mạnh của giặc. -  Năm 1075, Thái Uý Lý Thường Kiệt đã kết hợp quân triều đình cùng các dân tộc miền núi đánh sang đất Tống, Châu Khâm, Châu Liêm, Ung Châu, sau đó rút về phòng thủ.
  • Giai đoạn 2: Chủ động lui về phòng thủ đợi giặc.
    -  Năm 1077, ba mươi vạn quân Tống kéo sang bờ bắc của sông Như Nguyệt, cuộc kháng chiến hoàn toàn thắng lợi, ta chủ động giảng hòa và kết thúc chiến tranh. 

- Nhận xét:
  • Nguyên nhân thắng lợi: Lòng yêu nước, đoàn kết, ý chí quyết tâm, lãnh đạo.
  • Nét độc đáo: Tấn công để phòng thủ (1075), phòng thủ để tấn công (1077)
  • Đặc điểm nổi bật: Chủ động.
 Ý nghĩa lịch sử:

+ Đập tan ý chí xâm lược của giặc, buộc nhà Tống từ bỏ âm mưu thôn tính Đại Việt.

+ Thể hiện tinh thần chiến đấu dũng cảm, kiên cường của nhân dân trong sự nghiệp đấu tranh chống xâm lược.

+ Góp phần làm vẻ vang thêm trang sử của dân tộc, để lại nhiều bài học kinh nghiệm chống ngoại xâm cho các thế hệ sau.



]]> 2022-03-13 15:00:52 UTC https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092393224 Đại chiến Như Nguyệt Giang ptny050206 https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092410175 2022-03-13 15:24:10 UTC https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092410175 Nội dung ptny050206 https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092443829 -  Năm 1258 - 1288 quân Mông - Nguyên 3 lần xâm lược nước ta. Giặc rất mạnh và hung bạo.
-  Các vua Trần cùng nhà quân sự Trần Quốc Tuấn đã lãnh đạo nhân dân cả nước quyết tâm đánh giặc giữ nước.
-  Những thắng lợi tiêu biểu: Đông Bộ Đầu, Hàm Tử, Chương Dương, Vạn Kiếp, Bạch Đằng.
  •  Lần 1: Đông Bộ Đầu (bên sông Hồng từ dốc Hàng Than đến dốc Hóc Mai Ba Đình - Hà Nội).
  •  Lần 2: Đẩy lùi quân xâm lược năm 1285.
  • Lần 3: Trận Bạch Đằng năm 1288 đè bẹp ý chí xâm lược của quân Mông - Nguyên bảo vệ vững chắc độc lập dân tộc, kết thúc thắng lợi cuộc kháng chiến chống quân xâm lược Mông – Nguyên của nhân dân ta. 
- Nguyên nhân thắng lợi:
  • Nhà Trần có vua hiền, tướng tài, triều đình quyết tâm đoàn kết nội bộ và đoàn kết nhân dân chống xâm lược.
  • Nhà Trần vốn được lòng dân bởi những chính sách kinh tế của mình, nhân dân đoàn kết xung quanh triều đình vâng mệnh kháng chiến.
- Nghệ thuật quân sự: vườn không nhà trống, tránh mũi nhọn của giặc, trận Bạch Đằng.
- Cùng thời gian này, năm 1282, quân Mông – Nguyên dong thuyền đánh vào Cham-pa. Quân dân Cham-pa rút lui khỏi kinh thành và sau đó, dưới sự chỉ huy của Thái tử Hi-ri-gít, tập trung lực lượng đánh lui quân xâm lược. Một bộ phận của chúng phải rút lên phía bắc, theo sự điều động của nhà Nguyễn đánh vào phía Nam của Đại Việt.
 
]]> 2022-03-13 16:07:31 UTC https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092443829 Ý nghĩa lịch sử của cuộc kháng chiến chống xâm lược Mông-Nguyên ptny050206 https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092454281 2022-03-13 16:21:30 UTC https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092454281 Một số thông tin về các vị tướng tài trong cuộc kháng chiến chống Mông-Nguyên ptny050206 https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092460545
  • Trần Quốc Tuấn: https://youtu.be/6OQ4xmD4HVM, https://youtu.be/SW9Evqcvlek
  • Trần Quang Khải: https://youtu.be/Drq3dXmlBso.
  • Phạm Ngũ Lão: https://youtu.be/k4PqUWNPfP8
    • ]]>     2022-03-13 16:29:48 UTC https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092460545     Nội dung ptny050206 https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092471842  
    - Cuối thế kỉ XIV, nhà Trần suy vong. Năm 1400, nhà Hồ thành lập. Cuộc cải cách của nhà Hồ chưa đạt được kết quả mong muốn thì quân Minh ồ ạt tiến sang xâm lược.
    - Năm 1407, cuộc kháng chiến chống quân Minh của nhà Hồ thất bại, nước ta rơi vào ách thống trị của nhà Minh.
    - Năm 1418, Khởi nghĩa Lam Sơn bùng nổ do Lê Lợi - Nguyễn Trãi lãnh đạo.
    - Thắng lợi tiêu biểu:
    • Cuộc khởi nghĩa bắt đầu từ Lam Sơn (Thanh Hóa) được sự hưởng ứng của nhân dân vùng giải phóng cánh mở rộng từ Thanh Hóa vào Nam.
    • Chiến thắng Tốt Động, đẩy quân Minh vào thế bị động
    • Chiến thắng Chi Lăng - Xương Giang đập tan 10 vạn quân cứu viện khiến giặc cùng quẫn tháo chạy về nước
    -Đặc điểm khởi nghĩa Lam Sơn:
    • Từ một cuộc chiến tranh ở địa phương phát triển thành cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc.
    • Suốt từ đầu đến cuối cuộc khởi nghĩa tư tưởng nhân nghĩa được đề cao.
    • Mở đầu: Hội thề Lũng Nhai.
    • Kết thúc: Hội thề Đông Quan, chủ động giảng hòa
    • Có đại bản doanh, căn cứ địa. 
    • Người tài tướng giỏi, dựa vào dân, được nhân dân ủng hộ, đánh lâu dài, lấy yếu chống mạnh, lấy ít địch nhiều
    • Nguyên nhân thắng lợi: gắn bó với nhân dân.
    - Ý nghĩa của cuộc khởi nghĩa Lam Sơn:

    • Kết thúc 20 năm đô hộ tàn bạo của phong kiến nhà Minh.
    • Đất nước sạch bóng quân xâm lược, giành lại được độc lập, tự chủ, chủ quyền dân tộc.
    • Mở ra thời kì phát triển mới của xã hội, đất nước, dân tộc Việt Nam - thời Lê sơ.
    ]]>     2022-03-13 16:45:15 UTC https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092471842     Trận Tốt Động - Chúc Động (1426) ptny050206 https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092478243 2022-03-13 16:53:40 UTC https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092478243 Đền thờ Thái úy Lý Thường Kiệt (Tam Giang, Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh) ptny050206 https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092492143 2022-03-13 17:11:38 UTC https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092492143 Thái úy Lý Thường Kiệt ptny050206 https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092493227 2022-03-13 17:12:56 UTC https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092493227 Tượng đài Quốc Công Tiết Chế Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn tại quảng trường 3-2 thành phố Nam Định. ptny050206 https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092498600 2022-03-13 17:20:08 UTC https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092498600 Lê Lợi ptny050206 https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092504348 Sinh ngày 10-9-1385 (6-8 năm Ất Sửu) tại Lam Sơn (Kể Cham), nay thuộc huyện Thọ Xuân, Thanh Hóa, trong một gia đình “đời đời làm quân trưởng một phương".

    Ông nối nghiệp cha làm chúa trại Lam Sơn. Khi quân Minh chiếm đất nước, ông nuôi chí lớn đánh đuổi xâm lăng. Ông nói: “Làm trai nên giúp nạn lớn, lập công to, để tiếng thơm muôn đời, chớ sao lại chịu bo bo làm đầy tớ người?". Năm Lê Lợi 21 tuổi cũng là năm nhà Minh đem 80 vạn quân sang xâm lược nước Việt. Cuộc kháng chiến chống Minh của vương triều Hồ thất bại, nước Đại Việt rơi vào ách thống trị tàn bạo của giặc Minh. Trước cảnh đất nước bị kẻ thù giày xéo, tàn phá, Lê Lợi đã nung nấu một quyết tâm đánh đuổi chúng ra khỏi bờ cõi.]]>     2022-03-13 17:27:49 UTC https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092504348     Bình Ngô Đại Cáo ptny050206 https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092513520 Thay trời hành hóa, hoàng thượng truyền rằng.

    Từng nghe:

    Việc nhân nghĩa cốt ở yên dân
    Quân điếu phạt trước lo trừ bạo
    Như nước Đại Việt ta từ trước
    Vốn xưng nền văn hiến đã lâu
    Núi sông bờ cõi đã chia
    Phong tục Bắc Nam cũng khác
    Từ Triệu, Đinh, Lý, Trần bao đời xây nền độc lập
    Cùng Hán, Đường, Tống, Nguyên mỗi bên hùng cứ một phương
    Tuy mạnh yếu có lúc khác nhau
    Song hào kiệt thời nào cũng có.


    Cho nên:
    Lưu Cung tham công nên thất bại,
    Triệu Tiết thích lớn phải tiêu vong,
    Cửa Hàm tử bắt sống Toa Đô
    Sông Bạch Đằng giết tươi Ô Mã
    Việc xưa xem xét,
    Chứng cớ còn ghi.

    Vừa rồi:
    Nhân họ Hồ chính sự phiền hà,
    Để trong nước lòng dân oán hận.
    Quân cuồng Minh thừa cơ gây họa,
    Bọn gian tà còn bán nước cầu vinh.
    Nướng dân đen trên ngọn lửa hung tàn,
    Vùi con đỏ xuống dưới hầm tai vạ.
    Dối trời lừa dân đủ muôn ngàn kế,
    Gây thù kết oán trải mấy mươi năm.
    Bại nhân nghĩa nát cả đất trời,
    Nặng thuế khóa sạch không đầm núi.
    Người bị ép xuống biển dòng lưng mò ngọc, ngán thay cá mập thuồng luồng.
    Kẻ bị đem vào núi đãi cát tìm vàng, khốn nỗi rừng sâu, nước độc.
    Vét sản vật, bắt dò chim sả, chốn chốn lưới chăng,
    Nhiễu nhân dân, bắt hươu đen, nơi nơi cạm đặt.
    Tàn hại cả giống côn trùng cây cỏ,
    Nheo nhóc thay kẻ góa bụa khốn cùng.
    Thằng há miệng, đứa nhe răng, máu mỡ bấy no nê chưa chán ;
    Nay xây nhà, mai đắp đất, chân tay nào phục dịch cho vừa.
    Nặng nề những nổi phu phen,
    Tan tác cả nghề canh cửi.
    Độc ác thay, trúc Nam Sơn không ghi hết tội,
    Dơ bẩn thay, nước Đông Hải không rửa sạch mùi.
    Lẽ nào trời đất dung tha,
    Ai bảo thần dân chịu được?


    Ta đây:

    Núi Lam sơn dấy nghĩa
    Chốn hoang dã nương mình
    Ngẫm thù lớn há đội trời chung
    Căm giặc nước thề không cùng sống
    Đau lòng nhức óc, chốc đà mười mấy năm trời
    Nếm mật nằm gai, há phải một hai sớm tối.
    Quên ăn vì giận, sách lược thao suy xét đã tinh,
    Ngẫm trước đến nay, lẽ hưng phế đắn đo càng kỹ.
    Những trằn trọc trong cơn mộng mị,
    Chỉ băn khoăn một nỗi đồ hồi
    Vừa khi cờ nghĩa dấy lên,
    Chính lúc quân thù đang mạnh.

    Lại ngặt vì:

    Tuấn kiệt như sao buổi sớm,
    Nhân tài như lá mùa thu,
    Việc bôn tẩu thiếu kẻ đỡ đần,
    Nơi duy ác hiếm người bàn bạc,
    Tấm lòng cứu nước, vẫn đăm đăm muốn tiến về Đông,
    Cỗ xe cầu hiền, thường chăm chắm còn dành phía tả.

    Thế mà:

    Trông người, người càng vắng bóng, mịt mù như nhìn chốn bể khơi.
    Tự ta, ta phải dốc lòng, vội vã hơn cứu người chết đuối.
    Phần vì giận quân thù ngang dọc,
    Phần vì lo vận nước khó khăn,
    Khi Linh Sơn lương hết mấy tuần,
    Lúc Khôi Huyện quân không một đội.
    Trời thử lòng trao cho mệnh lớn
    Ta gắng trí khắc phục gian nan.
    Nhân dân bốn cõi một nhà, dựng cần trúc ngọn cờ phấp phới
    Tướng sĩ một lòng phụ tử, hòa nước sông chén rượu ngọt ngào.
    Thế trận xuất kỳ, lấy yếu chống mạnh,
    Dùng quân mai phục, lấy ít địch nhiều.

    Trọn hay:

    Đem đại nghĩa để thắng hung tàn,
    Lấy chí nhân để thay cường bạo.
    Trận Bồ Đằng sấm vang chớp giật,
    Miền Trà Lân trúc chẻ tro bay.
    Sĩ khí đã hăng
    Quân thanh càng mạnh.
    Trần Trí, Sơn Thọ nghe hơi mà mất vía,
    Lý An, Phương Chính, nín thở cầu thoát thân.
    Thừa thắng đuổi dài, Tây Kinh quân ta chiếm lại,
    Tuyển binh tiến đánh, Đông Đô đất cũ thu về.
    Ninh Kiều máu chảy thành sông, tanh trôi vạn dặm
    Tụy Động thây chất đầy nội, nhơ để ngàn năm.
    Phúc tâm quân giặc Trần Hiệp đã phải bêu đầu
    Mọt gian kẻ thù Lý Lượng cũng đành bỏ mạng.
    Vương Thông gỡ thế nguy, mà đám lửa cháy lại càng cháy
    Mã Anh cứu trận đánh mà quân ta hăng lại càng hăng.
    Bó tay để đợi bại vong, giặc đã trí cùng lực kiệt,
    Chẳng đánh mà người chịu khuất, ta đây mưu phạt tâm công.
    Tưởng chúng biết lẽ ăn năn nên đã thay lòng đổi dạ
    Ngờ đâu vẫn đương mưu tính lại còn chuốc tội gây oan.
    Giữ ý kiến một người, gieo vạ cho bao nhiêu kẻ khác,
    Tham công danh một lúc, để cười cho tất cả thế gian.

    Bởi thế:
    Thằng nhãi con Tuyên Đức động binh không ngừng
    Đồ nhút nhát Thạnh, Thăng đem dầu chữa cháy
    Đinh mùi tháng chín, Liễu Thăng đem binh từ Khâu Ôn kéo lại
    Năm ấy tháng mười, Mộc Thạnh chia đường từ Vân Nam tiến sang.
    Ta trước đã điều binh thủ hiểm, chặt mũi tiên phong
    Sau lại sai tướng chẹn đường, tuyệt nguồn lương thực
    Ngày mười tám, trận Chi Lăng, Liễu Thăng thất thế
    Ngày hai mươi, trận Mã Yên, Liễu Thăng cụt đầu
    Ngày hăm lăm, bá tước Lương Minh đại bại tử vong
    Ngày hăm tám, thượng thư Lý Khánh cùng kế tự vẫn.
    Thuận đà ta đưa lưỡi dao tung phá
    Bí nước giặc quay mũi giáo đánh nhau
    Lại thêm quân bốn mặt vây thành
    Hẹn đến giữa tháng mười diệt giặc
    Sĩ tốt kén người hùng hổ
    Bề tôi chọn kẻ vuốt nanh
    Gươm mài đá, đá núi cũng mòn
    Voi uống nước, nước sông phải cạn.
    Đánh một trận, sạch không kình ngạc
    Đánh hai trận tan tác chim muông.
    Cơn gió to trút sạch lá khô,
    Tổ kiến hổng sụt toang đê vỡ.
    Đô đốc Thôi Tụ lê gối dâng tờ tạ tội,
    Thượng thư Hoàng Phúc trói tay để tự xin hàng.
    Lạng Giang, Lạng Sơn, thây chất đầy đường
    Xương Giang, Bình Than, máu trôi đỏ nước
    Ghê gớm thay! Sắc phong vân phải đổi,
    Thảm đạm thay! Ánh nhật nguyệt phải mờ

    Bị ta chặn ở Lê Hoa, quân Vân Nam nghi ngờ khiếp vía mà vỡ mật!
    Nghe Thăng thua ở Cần Trạm, quân Mộc Thạnh xéo lên nhau chạy để thoát thân.
    Suối Lãnh Câu, máu chảy thành sông, nước sông nghẹn ngào tiếng khóc
    Thành Đan Xá, thây chất thành núi, cỏ nội đầm đìa máu đen.
    Cứu binh hai đạo tan tành, quay gót chẳng kịp,
    Quân giặc các thành khốn đốn, cởi giáp ra hàng
    Tướng giặc bị cầm tù, như hổ đói vẫy đuôi xin cứu mạng
    Thần Vũ chẳng giết hại, thể lòng trời ta mở đường hiếu sinh
    Mã Kỳ, Phương Chính, cấp cho năm trăm chiếc thuyền, ra đến biển mà vẫn hồn bay phách lạc,
    Vương Thông, Mã Anh, phát cho vài nghìn cỗ ngựa, về đến nước mà vẫn tim đập chân run.
    Họ đã tham sống sợ chết mà hòa hiếu thực lòng
    Ta lấy toàn quân là hơn, để nhân dân nghỉ sức.
    Chẳng những mưu kế kì diệu
    Cũng là chưa thấy xưa nay
    Xã tắc từ đây vững bền
    Giang sơn từ đây đổi mới
    Càn khôn bĩ rồi lại thái
    Nhật nguyệt hối rồi lại minh
    Ngàn năm vết nhục nhã sạch làu
    Muôn thuở nền thái bình vững chắc
    Âu cũng nhờ trời đất tổ tông linh thiêng đã lặng thầm phù trợ;

    Than ôi!

    Một cỗ nhung y chiến thắng,
    Nên công oanh liệt ngàn năm
    Bốn phương biển cả thanh bình,
    Ban chiếu duy tân khắp chốn.

    Xa gần bá cáo,
    Ai nấy đều hay.]]>     2022-03-13 17:40:33 UTC https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092513520     Truyền thuyết Hồ Gươm và Thuận Thiên kiếm của Lê Lợi. ptny050206 https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092515152 2022-03-13 17:42:53 UTC https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092515152 Cuộc kháng chiến chống quân Minh xâm lược được mô phỏng bằng nghệ thuật điêu khắc đá. ptny050206 https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092515803 2022-03-13 17:43:49 UTC https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092515803 Hịch tướng sĩ - Trần Quốc Tuấn ptny050206 https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092524038
    Ta thường nghe: Kỷ Tín lấy thân chết thay, cứu thoát được vua Cao-đế; Do Vu chìa lưng chịu giáo che chở được vua Chiêu-vương; Dự Nhượng nuốt than để trả thù cho thầy; Thân Khoái chặt tay để gánh nạn cho nước; Uất Trì Cung một viên tướng nhỏ, còn biết che đỡ Đường-chủ, ra khỏi vòng vây của Thế Sung; Nhan Cảo-Khanh là bầy tôi xa, còn biết mắng chửi Lộc Sơn, không nghe lời dụ của nghịch-tặc. Từ xưa, những bậc trung-thần nghĩa-sĩ, lấy thân theo nước, đời nào là không có đâu? Nếu mấy người kia, chăm chăm học thói dút-dát của con gái trẻ con, chẳng qua cũng đến chết dũ ở dưới cửa sổ, đâu được ghi tên vào trong thẻ tre lụa trắng, danh tiếng cùng trời đất cùng lâu bền?


    Các người đời đời là con nhà võ, không biết chữ nghĩa, nghe những chuyện ấy, thảy đều nửa tin nửa ngờ. Thôi thì những việc cổ xưa, hãy để đó không nói đến nữa. Nay ta hãy đem chuyện nước Tống, giống Thát(là chuyện gần đây) kể cho các người cùng nghe: Vương công Kiên là người gì? Nguyễn văn Lập tỳ-tướng của y lại là người gì, chỉ có vòng thành Điếu-ngư nhỏ bằng cái đấu hai người ấy chống nổi toán quân trăm vạn của Mông-kha, khiến cho con dân nước Tống, đến nay hãy còn nhớ ơn. Đường ngột Ngại là người gì? Xích tu Tư tỳ-tướng của y lại là người gì? xông pha lam-chướng trên đuờng muôn dặm, hai người ấy đánh được quân Nam-chiếu trong vài tuần, khiến cho vua chúa giòng Thát nay còn để tiếng!


    Huống chi ta với các ngươi, sinh ở buổi rối ren, lớn lên nhằm khi khó nhọc, chính mắt ngó thấy sứ ngụy đi lại, đường xá nghẽn-ngang, chúng múa cái lưỡi cú quạ làm nhục chốn triều-đình, chúng giơ cái thân chó dê, kiêu ngạo với quan tể-phụ; chúng nhờ mệnh lệnh của chúa Mông-Cổ, mà đòi nào ngọc nào lụa, sự vòi vĩnh thật vô cùng; chúng mượn danh hiệu của vua Vân-nam mà hạch nào bạc nào vàng; của kho đụn đã hồ hết Cung-đốn cho chúng giống như đem thịt mà liệng cho cọp đói, sao cho khỏi lo về sau?


    Ta thường thì tới bữa quên ăn, giữa đêm vỗ gối, nước mắt tràn xuống đầy mép, tấm lòng đau như bị đâm, vẫn lấy cái sự chưa thể ăn thịt nằm da, nuốt gan uống máu của chúng làm tức. Dẫu cho một trăm cái thân của ta phải đem đốt ở đồng cỏ, một nghìn cái thân của ta phải đem bọc vào da ngựa, ta cũng vui lòng. Các ngươi lâu nay ở dưới cửa ta cầm giữ binh-quyền, thiếu áo thì mặc áo cho, thiếu ăn thì sẻ cơm đỡ, quan nhỏ thì cho lên chức, bổng ít cho thêm lương, đi thủy cấp thuyền, đi bộ cấp ngựa, những khi trận mạc, sự sống thác thầy chung với trò, những lúc mừng khao, tiếng vui cười ai cũng như nấy. So với Công Kiên làm chức thiên-lý, Ngột Ngại ở ngôi phó nhị, có khác gì đâu.


    Thế mà các ngươi thấy chủ bị nhục chẳng lấy làm lo, gặp nước bị dơ chẳng lấy làm thẹn, làm tướng nhà nước phải hầu mấy đứa chum mường, mà không có lòng căm hờn, nghe khúc nhạc thờ đem thết một tên ngụy sứ, mà không có vẻ tức giận; kẻ thì chọi gà cho thích, kẻ thì đánh bạc mua vui, có người chỉ chăm vườn ruộng, cốt nuôi được nhà; có người chỉ mến vợ con, lấy mình làm trọng; cũng có kẻ chỉ lo làm giàu làm có, việc quân quốc chẳng thèm đoái hoài, cũng có người chỉ ham về săn-bắn mà quên việc binh, hoặc là đam mùi rượu ngọt, hoặc là mê tiếng hát hay.


    Một khi giặc Mông đến nơi, thì cựa con gà nòi không thể đâm thủng áo-giáp của giặc; thuật ở bàn bạc không thể đem làm mưu mẹo ở trong quân; vườn ruộng tuy giàu, tấm thân ấy nghìn vàng khôn chuộc; vợ con tuy sẳn, trong đám ba quân khó dùng, của cải tuy nhiều, không thể mua được đầu giặc; chó săn tuy khỏe, không thể đuổi được quân thù, rượu ngon không đủ để cho giặc phải mê; hát hay không đủ làm cho giặc phải điếc; lúc đó thầy trò ta sẽ cùng bị trói, đáng đau đớn biết chừng nào! Nếu thế, chẳng những là thái-ấp của ta không còn, mà bổng-lộc của các ngươi cũng bị kẻ khác chiếm mất; chẳng những là gia- quyến của ta phải đuổi, mà vợ con của các ngươi cũng bị kẻ khác bắt đi; chẳng những xã tắc của tổ tông ta sẽ bị dày xéo, mà đến mồ mả của cha mẹ ngươi cũng sẽ bị kẻ khác đào lên, chẳng những thân ta kiếp này chịu nhục, và trăm kiếp khác tiếng nhơ khôn rửa, tên xấu vẫn còn, mà gia thanh của các ngươi cũng chẵng khỏi mang tiếng là nhà bại tướng. Đã đến khi đó các ngươi muốn chơi bời cho thỏa, được chăng?


    Nay ta bảo rõ các ngươi: cái chuyện dấm lửa đống củi phải lo, mà câu sợ canh thổi rau nên nhớ. Các ngươi hãy nên huấn luyện quân-sĩ, rèn-tập cung tên, khiến cho người người giỏi như Bàng Mông, nhà nhà đều là Hậu Nghệ, bêu đầu Tất-Liệt dưới cửa khuyết, ướp thịt Thoát-Hoan trong trại rơm. Như thế chẳng những là thái-ấp của ta mãi mãi là của gia truyền, mà bổng-lộc các ngươi cũng được suốt đời hưởng thụ; chẳng những gia- quyến của ta được yên giường nệm, mà vợ con các ngươi cũng được sum họp đến già; chẳng những là tông-miếu ta sẽ được muôn đời tế lễ, mà tổ tông các ngươi cũng được thờ cúng quanh năm; chẳng những thân ta kiếp này đắc chí, mà đến các người dưới trăm đời nữa tiếng thơm vẫn lưu truyền; chẳng những tên tuổi ta không bị mai một, mà đến tên họ các người cũng để tiêng thơm trong sử xanh. Khi ấy các ngươi không muốn vui chơi, được chăng?


    Nay ta lựa chọn binh pháp các nhà, làm một quyển sách, đặt tên là sách "Binh-thư yếu-lược". Nếu các ngươi biết chuyên-tập sách ấy, nghe lời dạy-bảo của ta, ấy là duyên thầy trò kiếp xưa; Nếu các ngươi bỏ bê sách ấy, trái lời dạy-bảo của ta, ấy là mối cựu thù kiếp xưa, Sao vậy? Bởi vì như vậy tức là kẻ thù không đội chung trời, thế mà các ngươi không nghĩ tới, điềm nhiên không lo đến sự rửa thẹn, không tinh; đến việc trừ hung, không nhớ đến chuyện dạy-tập quân-sĩ. Thế là giở giáo hàng giặc, nắm tay chống giặc. Rồi đây, sau khi dẹp yên quân giặc, các ngươi sẽ phải thẹn muôn đời, còn mặt-mũi nào đứng giữa khoảng trời đất che chở? Ta muốn các ngươi biết rõ bụng ta, nhân viết mấy lời đó làm hịch.

    ]]>     2022-03-13 17:55:32 UTC https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092524038     ptny050206 https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092527939 https://vietjack.com/bai-tap-trac-nghiem-lich-su-10/bai-19-nhung-cuoc-khang-chien-chong-ngoai-xam-o-cac-the-ki-x-xv.jsp]]> 2022-03-13 18:00:45 UTC https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092527939 ptny050206 https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092529260 https://tech12h.com/bai-hoc/trac-nghiem-lich-su-10-bai-19-nhung-cuoc-khang-chien-chong-ngoai-xam-o-ki-x-xv-p2.html]]> 2022-03-13 18:02:17 UTC https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092529260 ptny050206 https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092536986 2022-03-13 18:12:20 UTC https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092536986 ptny050206 https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092537225 2022-03-13 18:12:37 UTC https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092537225 ptny050206 https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092537323 2022-03-13 18:12:47 UTC https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092537323 Cảm ơn cô và các bạn đã ghé thăm phòng trưng bày, hy vọng cô và các bạn nhận xét, đánh giá để em rút kinh nghiệm cho những bài sau <333 ptny050206 https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092539410 2022-03-13 18:15:51 UTC https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092539410 ptny050206 https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092544330 2022-03-13 18:22:26 UTC https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092544330 ptny050206 https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092544723 2022-03-13 18:22:57 UTC https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092544723 ptny050206 https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092545079 2022-03-13 18:23:27 UTC https://padlet.com/ptny050206/1n3sb66eokadtk4e/wish/2092545079