HÜCRE BÖLÜNMELERİ by Sude Naz

Bütün hücreler aynı şekilde mi bölünür?

sud3_naz — 2019-09-22 12:09:00 UTC

Hayır.Tek hücreli canlılarda farklıdır.Tek hücreliler mitoz bölünme ile ürer. Mitoz bölünmenin amacı ana hücredeki kalıtım materyalinin eşit şekilde yavru hücrelere verilmesidir. Tek hücrelilerdeki amitoz bölünmede, hem iğ iplikleri işe karışmaz hem de kalıtım materyali yavrulara büyük bir olasılıkla eşit verilmez. Amitoz bölünme ilkel canlılarda görülür. Örneğin bakterilerde önce kromozom görevi yapan DNA dairesel durumdan lineer duruma (düz) geçer kendini eşler ve daha sonra hücrenin ortasında oluşan plazma zarı ile iki oğul hücre meydana gelir.(burada dikkat edilirse Homolog kromozomlar yoktur ,ayrı iki atadan değil bir atadan gelmektedir). Çok hücreli canlılarda ise üreme mayoz bölünme ile olur. Fakat bazı çok hücrelilerde mitoz hücre bölünmesi hem yaşamın devamlılığında hem de üremede etkilidir.
Aynı zamanda hayvan ve bitki hücrelerinde de mitoz bölünme farklıdır.Hayvan hücrelerinde sitoplazma bölünmesi sırasında hücre düzleminin ortasına yakın kısımlarında derin olmayan bir oluk oluşmaya başlar.Bu olaya boğumlanma denir .Bu oluğun sitoplazmaya bakan yönünde mikrofilament proteinler vardır. Bunlar oluğunu derinleştirir, hücreyi ikiye ayırır.Hücrelerin her biri kendine ait çekirdek sitoplazma ve organeller bulundurur.
Bitki hücrelerinde ise hücre çeperi bulunduğundan boğumlanma gerçekleşmez.Golgi tarafından ara lamel oluşturulur. Ara lamelin üzerinde selüloz içeren çeper oluşumu görülür.

Canlılarda gelişmişliği ne belirler?

sud3_naz — 2019-10-08 15:24:34 UTC

Canlılarda gelişmişliği belirleyen başlıca etkenler kromozomların üzerindeki genlerin yapı ve dizilişi , genlerin ürettiği protein miktarı , yapısı ve çeşitliliği kısacası başlıca etken proteindir. Bunun dışında solunum vb. ihtiyaçları hangi yollarla karşıladıkları ,sistemli oluşu da gelişmişliği belirler.

Bütün genlerin bir görevi var mıdır ?

sud3_naz — 2019-10-08 15:54:06 UTC

Evet.Bazı genler vücuda gerekli kimyasal yapıların ortaya çıkmasını sağlarken bazı genler diğer genler üzerinde düzenleyici olarak şifrelenmiştir. Bu genlerin çalışabilmesi için bir uyarana gereksinimleri vardır.
Örnek olarak:
Vücudun tiroit hormonuna olan gereksinimi artar yada herhangi bir nedenle kanda tiroit hormonlarının miktarı azalırsa önce beyinde bulunan hipofizdeki ilgili gen, TSH hormonunun yapımını sağlar bu hormon kan yoluyla tiroit hücresine ulaşır ve hücrenin zarına yapışarak çekirdekteki hormon yapımını sağlayacak olan genlere mesaj iletir. Bu mesajı iletecek olan kimyasal yapılar da başka bir gen tarafından yaptırılmakta ve hücre içindeki miktarı düzenlenmektedir. Çekirdekte bu mesajı alan gen tiroit hormonlarını yaptırmak üzere gerekli şifreyi RNA adı verilen bir haberci ile hücrenin sitoplazmasına gönderir ve hormon yapımı başlar.
Kaynakça: https://www.biyologlar.com/gen-nedir-gorevleri-nelerdir-gen-terapisi-nedir

Hücre bölünme mekanizması

sud3_naz — 2019-10-08 16:00:47 UTC

Hücre, büyüklük bakımından belirli bir sınıra ulaştığı zaman, kuramsal olarak ikiye bölünmesi gereklidir. Çünkü hücre genel olarak bir küre şeklinde düşünülürse, büyümede hacim yüzey orantısı r3 / r2 'dir. Yani hacim yarıçapın küpüyle artarken, yüzeydeki büyüme yarıçapın karesine bağımlı kalır ve bir süre sonra hücrenin yüzeyi gerek besin alış verişini gerek artık maddelerin atılımını ve gerekse gaz alış verişini bütün hücreye sağlayamayacak duruma gelir ve hücre, yüzeyini artırmak amacıyla bölünmeye başlar. Ayrıca büyüyen hücrede sitoplazma çekirdek oranı arttığından ve çekirdeğin etki alanı sınırlı olduğundan bu durum hücreyi ölüme sürükleyebilir, dolayısıyla hücreyi bölünmeye zorlar.

Hangi özellikler kaç gen tarafından kontrol ediliyor?

sud3_naz — 2019-10-08 16:17:42 UTC

Bir canlının kromozomlarında, her bir karakteri kontrol eden ve biri anneden diğeri babadan gelen bir çift gen bulunur. Gen çiftinin her bir üyesine alel gen denir.

Örnek: Mavi, ela ya da kahverengi göz oluşumunu sağlayan genlerin her biri göz rengi karakteri için bir aleldir. Bir bireyde alellerden en fazla iki tanesi bulunabilir.

https://www.dersimiz.com/terimler-sozlugu/alel-gen-nedir-ne-demek-32

Sinir hücreleri bölünme yeteneğini ne zaman kaybeder?

sud3_naz — 2019-10-15 15:51:18 UTC

Erişkin hayvanların sinir hücreleri, kas hücreleri gibi bölünmeyen hücreler; G1 evresinden çıkarak hücre döngüsünde G0 olarak adlandırılan durgun evreye girerler. Gerekli bütün şartlar sağlansa bile hücre dışından sinyal gelmediği sürece DNA eşlemesi yapmazlar ve bölünme gerçekleştirmezler.

https://www.google.com.tr/amp/s/bikifi.com/amp/hucre-bolunmesi-ve-ureme-mitoz-bolunme

Dna replikasyonu sırasında bulunan enzimler

sud3_naz — 2019-10-15 16:13:23 UTC

Helikaz enzimiyle hidrojen bağları kırılır, zincir birbirinden ayrılır.okazaki parçaları ligaz emzimiyle birleştirilir, yeni zincir oluşur.
https://youtu.be/Uog79fOPc5E

Olgun alyuvar hücrelerinde DNA var mıdır ?

sud3_naz — 2019-10-22 16:24:55 UTC

Kırmızı kan hücreleri üretimi kemik iliğinde olgunlaşmamış hücreler olarak başlar ve yaklaşık yedi gün sonra olgunlaşarak kan akışına salınır. Diğer birçok hücrenin aksine, olgunlaşan kırmızı kan hücrelerinin çekirdeği yoktur ve bu sayede oldukça esnek bir yapıya sahiptirler. Bu esnek yapıları nedeniyle vücudumuz boyunca kan damarları yolu ile her yere kolayca ulaşırlar ancak bu aynı zamanda hücrenin ömrünü sınırlar. Kırmızı kan hücresi sadece ortalama 120 gün hayatta kalır.
Alyuvarlarda; mitokondri, sentrozom, ribozom,
çekirdek, RNA, endoplazmik retikulum gibi bir çok organel bulunmaz. Bu yüzden olgun alyuvarlarda DNA sentezi, Protein sentezi ve oksijenli solunum olayları gerçekleşmez.
Alyuvarlar oksijen taşınımında görevlidir. Oksijen geçişlerini de difüzyon ile enerji harcamadan yaparlar
(Yani DNA bulunmaz).

Çekirdek eriyor derken ne kastediyor

sud3_naz — 2019-10-22 16:29:22 UTC

Bölünecek hayvansal hücrelerde hücre zarının suya karşı geçirgenliği ileri derecede artar. Dış ortamdan hücreye su girer ve hücre uzantılarını kaybederek gergin ve yuvarlağımsı bir biçim alır. Suyun bir kısmı çekirdeğe de geçerek jel halindeki çekirdek plazması sol haline geçer ve yuvarlaklaşır.
Kromozomların şekillenmeleri sırasında, çekirdek zarı parçalanıp ufak veziküller haline gelir ayrıca çekirdekçik de yavaş yavaş erir (prometafaz).
•Çekirdek zarının parçalanması ile karyoplazma sitoplazma ile karışır (mikzoplazma). İyon dengesi değişeceğinden hücrenin birçok işlevi durur.

sud3_naz — 2019-10-22 16:36:43 UTC

Hücre kontrol noktasındaki proteinler nelerdir

sud3_naz — 2019-10-29 17:37:17 UTC

Kontrol noktalarında hücre döngüsünü kontrol eden moleküller bulunur. “Siklinler ve Siklin bağlı kinazlar (hücre döngüsü proteinleri)” hücre döngüsünü kontrol eden protein yapılı moleküllerdir. Bu proteinler her hücrede aynıdır. Evreler arası geçişi bu moleküller kontrol eder. Bu moleküllerin miktarında ve aktivitelerinde meydana gelen değişimler döngüdeki olayların hızını belirler.

Siklin bağlı kinazlar, hücre döngüsünü yürüten ve kontrol eden ve çoğunlukla inaktif durumda olup, sabit bir derişimde bulunur. Siklin bağlı kinazların aktifleşebilmesi için siklin molekülüne bağlanması gerekir. Siklin bağlı kinazların aktifleşmesiyle oluşan sinyaller döngünün başlamasını ve sürdürülmesini sağlar.

G1 başladığında, siklin proteini miktarının artması S evresine geçişi de hızlandırır. Siklin miktarı belli bir eşik değere ulaştığında Siklin bağlı kinazlar, siklin ile bağlanır ve bu proteinler aktifleşir. Bölünmesi bitmiş bir hücre tekrar bölünmeye devam etme sinyalini bu şekilde almış olur.

Siklin proteinlerinin farklı çeşitleri bölünme sürecinde görev yaparlar. S siklin, S evresinin başlamasını kontrol eder. M siklin, M kontrol noktasıdır. Bu nokta mitozun başlamasını kontrol eden noktadır. M siklinin G2 fazında miktarı artar ve mitoz bölünmenin evreleri başlar.

http://www.biyolojidersim.com/hucre-dongusunun-kontrolu/

3n kromozomlu hücreler

sud3_naz — 2019-10-29 17:50:00 UTC

Poliploid terimi, taşıdığı kromozom takımı sayısı, diploid durumundakinden fazla olan organizmaları ifade eder.

•Dolayısıyla poliploidler 3n, 4n, 5n ve daha yüksek sayıda kromozom içerirler. Buna bağlı olarak da bu bireyler triploid, tetraploid, pentaploid ve benzeri isimler alırlar.

•İnsanlar ve hayvanlar arasında poliploidiye oldukça az rastlanılır. Hayvanlarda poliploidi XY eşey mekanizmasının işleyişini aksattığı için çok sınırlıdır.

•Buna karşılık poliploidi bitkiler arasında oldukça yaygındır.
https://acikders.ankara.edu.tr/pluginfile.php/23352/mod_resource/content/0/Mutasyonlar%20%28Kromozom%29%20%289%29.ppt