# data[].attributes.body
Wygaśnięcie autorskich praw majątkowych | Bliżej Prawa | Prawne wsparcie biznesu online (blizejprawa.com)

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Przepisy dopuszczają korzystanie z cudzego utworu bez pytania autora o zgodę, jeżeli doszło do wygaśnięcia autorskich praw majątkowych.

W tym wpisie chciałabym się skupić na terminach, a dokładnie na tym ile czasu musi upłynąć i jak należy go liczyć, aby wygasły autorskie prawa majątkowe.

Ogólna zasada jest taka, że musi upłyną określona liczba lat.

W przypadku autorskich praw majątkowych okres ten wynosi 70 lat, przy czym zasady obliczania terminu są różne w zależności od kryterium:

podmiotowego, to czy mamy do czynienia z jednym twórcą czy ze współautorstwem lub gdy twórca jest nieznany,

przedmiotowego, w zależności od rodzaju utworu.

# data[].attributes.attachment_link.title
Wygaśnięcie autorskich praw majątkowych | Bliżej Prawa | Prawne wsparcie biznesu online

# data[].attributes.attachment_link.description
Przepisy dopuszczają korzystanie z cudzego utworu bez pytania autora o zgodę, jeżeli doszło do wygaśnięcia autorskich praw majątkowych.

# data[].attributes.body
Często zadawane pytania (FAQ) na temat praw autorskich (europa.eu)

# data[].attributes.body
ustawa o prawie autorskim.pdf (prawoautorskie.gov.pl)

# data[].attributes.attachment_link.description
The requested URL was not found on this server.

# data[].attributes.body
Informatyka - Prawa autorskie (dzs.pl)

# data[].attributes.attachment_link.description
Zasady korzystania z programów komputerowych regulują określone przepisy i normy prawne.Każdy użytkownik powinien wiedzieć,w jaki sposóbmoże ich używać zgodnie z prawem.Należy więc odpowiedzieć sobie na pytanie,czym jest prawo autorskie.

# data[].attributes.body
Ochrona praw autorskich - wszystko co warto wiedzieć (poradnikprzedsiebiorcy.pl)

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Ochrona praw autorskich przysługuje twórcy niezależnie od spełnienia jakichkolwiek formalności. Prawa autorskie nie muszą być zarejestrowane, nie trzeba ich zgłaszać do ochrony w jakikolwiek sposób ani uiszczać opłat za ochronę czy patentować ( patenty i specjalistyczna ochrona praw autorskich ma miejsce w przypadku innych przedmiotów ochrony własności intelektualnej: znaków towarowych, wzorów przemysłowych oraz użytkowych, wynalazków).

Ochrona praw autorskich - czas trwania

Czas trwania ochrony praw autorskich jest uzależniony od rodzaju tych praw, ponieważ jak wiadomo, prawa autorskie dzielą się na autorskie prawa majątkowe oraz autorskie prawa osobiste.

Autorskie prawa osobiste są nieograniczone w czasie, trwają więc wiecznie. Autorskie prawa majątkowe natomiast, jeśli ustawa nie stanowi inaczej, gasną co do zasady z upływem lat siedemdziesięciu od dnia śmierci twórcy.

Ochrona Praw autorskich - czy dla zaistnienia ochrony należy spełnić jakiekolwiek wymagania?

Nie. Utwór podlega ochronie na gruncie prawa autorskiego od momentu jego ustalenia, nawet jeśli jest nieukończony. Ustalenie utworu polega na jego uzewnętrznieniu przez autora. Zgodnie z orzeczeniem Sądu Najwyższego z dnia 25 kwietnia 1973 r. (sygn. akt I CR 91/73), utwór artystyczny staje się przedmiotem prawa autorskiego już wtedy, kiedy następuje jego ustalenie, tj. gdy przybierze jakąkolwiek postać, choćby nietrwałą, jednak o tyle stałą, żeby treść i cechy utworu wywierały efekt artystyczny. Ustaleniem utworu może więc być publiczne wyrecytowanie wiersza, pierwsze wystawienie obrazu w galerii sztuki, zamieszczenie artykułu przez twórcę w Internecie. Aby utwór był ustalony, nie jest konieczne jego utrwalenie na jakimkolwiek nośniku (w praktyce jednak istnieją utwory, które aby były ustalone, muszą być również utrwalone, np. obraz).

Ochrona praw osobistych

Tematyka ochrony praw osobistych przed naruszeniami osób trzecich została uregulowana w rozdziale 8 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Twórcy przysługują roszczenia o:

zaniechanie działania (żądanie o zaprzestanie działań), które może doprowadzić do naruszenia. Żądanie zaniechania ma na celu usunięcie stanu zagrażającego prawom twórcy (powinno ono wskazywać konkretne czynności, które powinny być zaniechane),

usunięcie skutków naruszenia, kiedy zostało już dokonane. Twórca może żądać od osoby, która dopuściła się naruszenia, aby zrobiła wszystko, by usunąć skutki swojego szkodliwego działania (w szczególności aby złożyła publiczne oświadczenie o odpowiedniej treści i formie). Jeżeli naruszenie było zawinione, sąd może przyznać twórcy odpowiednią sumę pieniężną tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę lub - na żądanie twórcy - zobowiązać sprawcę, aby uiścił odpowiednią sumę pieniężną na wskazany przez twórcę cel społeczny.

Powyższe roszczenia mogą być też realizowane w innej formie, zgodnie z żądaniem uprawnionego uwzględnionym przez sąd w treści wyroku (np. twórca może żądać opublikowania wyroku, ponownego opublikowania utworu, zniszczenia bezprawnie opublikowanych egzemplarzy itp.).

W razie śmierci autora, powyższe roszczenia oraz prawo do wykonywania autorskich praw osobistych, o ile twórca nie wyraził innej woli, przysługują jego małżonkowi, a gdy go nie ma, kolejno zstępnym, rodzicom, rodzeństwu, zstępnym rodzeństwa.

Księgowość - Fakturowanie - CRM

Kadry i płace zintegrowane z eZUS i PUE

Proste generowanie i wysyłka JPK i deklaracji

Załóż bezpłatne konto
Ochrona praw majątkowych

Ochrona praw autorskich majątkowych została uregulowana w rozdziale 8 ustawy. Uprawnionemu, którego autorskie prawa majątkowe zostały naruszone, przysługują następujące roszczenia:

1. zaniechanie naruszenia - roszczenie to nie jest uzależnione od winy naruszającego, podmiot uprawniony może żądać zaniechania od każdej osoby, która narusza jego prawa,

2. usunięcie skutków naruszenia,

3. naprawienie wyrządzonej szkody na zasadach ogólnych lub poprzez zapłatę sumy pieniężnej w wysokości odpowiadającej dwukrotności, a w przypadku gdy naruszenie jest zawinione - trzykrotności stosownego wynagrodzenia, które w chwili jego dochodzenia byłoby należne tytułem udzielenia przez uprawnionego zgody na korzystanie z utworu,

4. wydanie uzyskanych korzyści.

Niezależnie od powyższych roszczeń uprawniony może dodatkowo żądać:

1. jednokrotnego albo wielokrotnego ogłoszenia w prasie oświadczenia odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie lub podania do publicznej wiadomości części albo całości orzeczenia sądu wydanego w rozpatrywanej sprawie,

2. zapłaty przez osobę, która naruszyła autorskie prawa majątkowe, odpowiedniej sumy pieniężnej na rzecz Funduszu Promocji Twórczości, gdy naruszenie jest zawinione i zostało dokonane w ramach działalności gospodarczej wykonywanej w cudzym albo we własnym imieniu, choćby na cudzy rachunek.

Ponadto, jeśli sąd uzna, że roszczenie jest zasadne, może podjąć dodatkowe kroki (np. przepadek na rzecz Skarbu Państwa bezprawnie wytworzonych egzemplarzy utworów).

Sankcje karne

Należy pamiętać, że poza majątkową i niemajątkową ochroną, ustawa o prawie autorskim zawiera również szereg przepisów karnych (rozdział 14 ustawy), które mają chronić prawa twórców. Twórca więc, jeśli jego prawa zostaną naruszone, może zgłosić sprawę do prokuratury. Wśród czynów karnych ustawa przewiduje m.in. wprowadzenie w błąd co do autorstwa utworu, rozpowszechnianie utworu bez podania nazwiska autora, rozpowszechnianie, utrwalanie lub zwielokrotnianie utworu bez uprawnienia. Polskie prawo autorskie jest bardzo restrykcyjne i za naruszenie praw autorskich ustawa przewiduje karę grzywny, ograniczenia wolności lub pozbawienia wolności maksymalnie do lat 5.

# data[].attributes.attachment_link.title
Ochrona praw autorskich - wszystko co warto wiedzieć

# data[].attributes.attachment_link.description
Ochrona praw autorskich przysługuje twórcy niezależnie od spełnienia jakichkolwiek formalności. Prawa autorskie nie muszą być zarejestrowane, nie trzeba ich zgłaszać do ochrony w jakikolwiek sposób ani uiszczać opłat za ochronę czy patentować ( patenty i specjalistyczna ochrona praw autorskich ma miejsce w przypadku innych przedmiotów ochrony własności intelektualnej: znaków towarowych, wzorów przemysłowych oraz użytkowych, wynalazków).

# data[].attributes.body
Jakie są rodzaje praw autorskich i czym się różnią? | blog Useme | useme.com

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Opublikowane 2021-10-06 przez: Zuzanna Ilków.

Częścią pracy zdalnej, z którą spotyka się każdy freelancer, są prawa do korzystania z powstałej pracy, szerzej znane jako prawa autorskie. Na pewno wielokrotnie stykałeś się z takim terminem, jak „przekazanie praw autorskich", klienci pytali Cię o PPA lub zauważałeś branżowe dyskusje o tym, jaki koszt uzyskania przychodu można zastosować wobec danego projektu.

Prawa autorskie i związane z nimi prawa pokrewne to w rzeczywistości spory dział prawny, który pozostaje przedmiotem naukowego i praktycznego zainteresowania zarówno prawników, jak i twórców.

Aby pomóc Ci zorientować się, dlaczego prawa autorskie dla Ciebie jako freelancera są istotne oraz jak używać ich mądrze, przygotowaliśmy krótki poradnik o prawach autorskich we freelancingu.

Co to są prawa autorskie?

Prawo autorskie to zespół uprawnień, które przysługują twórcy utworu. Należą do nich między innymi prawo do uznania autorstwa utworu, decydowaniu o pierwszym udostępnieniu utworu publiczności, a także prawo do korzystania z utworu i czerpania zeń korzyści majątkowych.

Zespół tych zagadnień reguluje Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych z 4 lutego 1994 roku. Dzieli ona ogół praw autorskich na dwa podstawowe typy: osobiste prawa autorskie i autorskie prawa majątkowe. Każde z nich daje inne uprawnienia i każde regulowane jest w ustawie odrębnymi przepisami. Charakter tego rozróżnienia jest jednak w dużym stopniu umowny, ponieważ prawa osobiste i prawa majątkowe uzupełniają się wzajemnie, chroniąc różne aspekty tego samego utworu.

Zanim przejdziemy do różnic praw osobistych i praw majątkowych, oraz uprawnień, jakie dają freelancerom we współpracy z klientami, warto zająć się ich przedmiotem: utworem.

Co chronią prawa autorskie czyli co to jest utwór?

Nie sposób omówić działania praw autorskich bez sprecyzowania, czym jest chroniony przez nie utwór. Według artykułu 1 ustawy o prawie autorskim utwór to każdy przejaw działalności twórczej człowieka, o indywidualnym charakterze, ustalony w jakiejkolwiek postaci, niezależnie od wartości, przeznaczenia i sposobu wyrażenia.

W tym miejscu należy zwrócić uwagę na dwie rzeczy. Po pierwsze - utwór musi mieć indywidualny, autorski, oryginalny charakter. Warto o tym pamiętać zwłaszcza w kontekście możliwości przekazania autorskich praw majątkowych, które omawiamy niżej.

Po drugie zaś prawo autorskie chroni wszystkie utwory o wspomnianym charakterze, niezależnie od tego, czy mają postać fizyczną czy cyfrową, z użyciem jakiego medium zostały wykonane i wreszcie od tego, jaka jest ich wartość artystyczna lub czy powstały na zamówienie konkretnego klienta, czy z potrzeby twórczej autora.

Przedmiotem prawa autorskiego w szczególności są utwory:

wyrażone słowem, symbolami matematycznymi, znakami graficznymi (literackie, publicystyczne, naukowe, kartograficzne oraz programy komputerowe);

plastyczne;

fotograficzne;

lutnicze;

wzornictwa przemysłowego;

architektoniczne, architektoniczno-urbanistyczne i urbanistyczne;

muzyczne i słowno-muzyczne;

sceniczne, sceniczno-muzyczne, choreograficzne i pantomimiczne;

audiowizualne (w tym filmowe).

Katalog prac pozostaje otwarty, co oznacza, że utworami mogą być także inne prace poza wymienionymi, które spełnią warunek klasyfikowania jako utwór.

Szczególnym typem utworu jest opracowanie - na przykład interpretacja utworu muzycznego lub jego aranżacja, zbiory, antologie i opracowania tekstów czy inscenizacja dramatu. Chociaż wykorzystują one już istniejące utwory, same również klasyfikują się jako utwory i podlegają ochronie prawa autorskiego pod warunkiem, że przyjęty dobór, układ albo zestawienie mają oryginalny, twórczy charakter.

Co nie jest utworem?

Oprócz określenia, co jest utworem w myśl prawa autorskiego, ustawa reguluje również, czego nie uznaje się za utwór w jego rozumieniu. Są to prace, do których prawa autorskie mogłyby utrudnić dostęp lub zablokować przepływ informacji. Zalicza się do nich:

odkrycia naukowe

idee i pomysły

metody i zasady działania

procedury

koncepcje matematyczne

akty normatywne lub ich urzędowe projekty

urzędowe dokumenty, materiały, znaki i symbole

opublikowane opisy patentowe lub ochronne

proste informacje prasowe, slogany reklamowe

Utwór pracowniczy a prawa autorskie

Wyjątkową sytuacją jest również stworzenie autorskiego utworu, jeśli odbywa się na podstawie umowy o pracę, niezależnie od jej wymiaru (pełen etat lub jego część). W takiej sytuacji pracodawca automatycznie nabywa autorskie prawa majątkowe do utworu, w granicach wynikających z celu zawartej umowy o pracę, zakresu obowiązków pracowniczych i zgodnego zamiaru obu stron.

Warto podkreślić, że takie nabycie ma miejsce tylko i wyłącznie w przypadku umowy o pracę. Nie dotyczy zatem freelancerów pracujących z klientami na podstawie umów cywilnoprawnych (o dzieło, zlecenia), umów o współpracę lub samozatrudnionych freelancerów prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą.

Kiedy prawa autorskie zaczynają chronić utwór?

Ważną cechą prawa autorskiego jest również to, że nie musisz wykonywać żadnych dodatkowych czynności prawnych, aby je uzyskać. Prawa autorskie „z automatu" chronią Twoje dzieło od momentu jego ustalenia (czyli przybrania rozpoznawalnej formy), również w formie nieukończonej.

Aby korzystać z praw autorskich nie musisz rejestrować, zgłaszać ani zastrzegać w żadnym urzędzie. Oznacza to, że nie musisz również umieszczać not „all rights reserved" ani „copyright" (©), aby Twój utwór był chroniony.

Autorskie prawa osobiste

Pierwszym z praw autorskich, jakie omówimy, są osobiste prawa autorskie. Najprościej mówiąc regulują one stosunek twórcy i powstałego utworu - w pewien sposób podkreślają więź twórcy z dziełem i mówią o jego intelektualnym związku z utworem.

Do głównych zakresów osobistego prawa autorskiego należy:

prawo do autorstwa utworu

prawo do integralności utworu, w tym nienaruszalności treści i formy utworu

prawo do decydowania o pierwszym udostępnieniu utworu publiczności

Twoim najważniejszym prawem jako twórcy jest prawo do autorstwa utworu. W praktyce sprawia to, że masz prawo do oznaczenia utworu swoim nazwiskiem lub pseudonimem - albo do udostępnienia go anonimowo. Decyzja o ujawnienia autorstwa utworu należy do Ciebie.

Co więcej, jeśli ktokolwiek podpisze Twój utwór swoimi danymi, naruszy Twoje autorskie prawa osobiste. Ich naruszenie to również publikowanie i rozpowszechnianie utworu jako anonimowego, a więc zatajenie autorstwa utworu.

Drugie ważne prawo autora to prawo do integralności utworu - wraz z nim przysługuje Ci prawo do nienaruszalności treści i formy utworu. Oznacza to, że nawet jeśli Twój klient nabywa prawa autorskie majątkowe, nie ma prawa do zmiany projektu, np. formy utworu, bez Twojej zgody. Jeśli więc stworzysz logo lub napiszesz e-booka, dział marketingu firmy nie może dowolnie przerysować sobie znaku graficznego lub przepisać części książki.

Kolejnym z autorskich praw osobistych jest prawo do decyzji o pierwszym udostępnieniu utworu publiczności. Tylko do Ciebie należy decyzja, czy stworzony utwór rozpowszechnisz i w jaki sposób - napisany tekst możesz schować do szuflady, opublikować na blogu lub przesłać do wydawnictwa, ale nikt nie może zdecydować o tym bez Twojej woli.

W kontekście freelancingu pierwszym udostępnieniem będzie przekazanie wykonanego projektu klientowi - tu w grę wchodzą także ustalenia umowy, w oparciu o którą realizujesz zlecenie, ale w dalszym ciągu nikt bez Twojej wiedzy i zgody nie może np. przesłać dzieła do konkurencyjnej firmy.

Innym prawem będzie prawo autora do nadzoru nad sposobem korzystania z utworu. Sprawia ono, że twórca powinien mieć możliwość skontrolowania i sprawdzenia, czy utwór jest udostępniany w postaci, którą zaakceptował.

Ustawa nie wymienia kilku innych praw twórcy, które wynikają z powyższych. Należą do nich prawo sprzeciwu wobec zniszczenia dzieła plastycznego, możliwość wycofania dzieła z obiegu i dostęp do utworu znajdującego się u nabywcy.

Charakter osobistych praw autorskich

Autorskie prawa osobiste są bezterminowe i niezbywalne. Oznacza to, że więź twórcy z utworem nie wygasa nigdy, dlatego nie możesz opublikować np. „Małego księcia" pod swoim imieniem i nazwiskiem - takie zachowanie stanowi ich naruszenie, znane jako plagiat. Dotyczy to również prac, w których nazwisko twórcy nie jest znane.

Autorskich praw osobistych nie możesz również sprzedać lub przekazać na mocy ustawy innej osobie tak, jak dzieje się to w przypadku autorskich praw majątkowych - klient, nabywając prawo do czerpania korzyści finansowych z dystrybucji lub kopiowania utworu, nie ma prawa do przypisywania sobie autorstwa utworu lub ingerowania w dzieło.

Jeśli klientowi zależy na tym, aby Twój utwór publikowany był np. pod nazwą firmy lub z pominięciem autorstwa (co może być kłopotliwe np. w przypadku firmowych e-booków), możecie zawrzeć osobną umowę, w której zobowiążesz się do niewykonywania osobistych praw autorskich wobec klienta i określisz np. zasady wprowadzania zmian lub zastrzeżesz sobie prawo do ich akceptacji. W tej sytuacji jednak autorskie prawa osobiste pozostają przy Tobie jako niezbywalne.

Autorskie prawa majątkowe

Według ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych (artykuł 17) „twórcy przysługuje wyłączne prawo do korzystania z utworu i rozporządzania nim na wszystkich polach eksploatacji oraz do wynagrodzenia za korzystanie z utworu".

Ten artykuł określa naturę autorskich praw majątkowych: Twojego prawa do czerpania korzyści majątkowych ze sprzedaży, udostępniania, powielania czy wykonywania utworu. Ograniczeniem jest tu jedynie prawo do cytatu oraz do tzw. dozwolonego użytku, czyli korzystanie z już rozpowszechnionego utworu w zakresie własnego użytku osobistego.

Prawa autorskie majątkowe od autorskich praw osobistych różni ograniczenie czasu i zbywalność.

Wiesz już, że autorskich praw osobistych nie możesz sprzedać i że przysługują Ci bezterminowo. Autorskie prawa majątkowe są z kolei ograniczone w czasie - na pewno zauważyłeś, że w wolnym dostępie stopniowo pojawiają się nowe utwory, np. powieści. Wynika to właśnie z czasowego ograniczenia ich trwania: autorskie prawa majątkowe gasną po 70 latach od śmierci twórcy lub daty pierwszego rozpowszechnienia utworu.

Majątkowe prawa autorskie są również zbywalne, co oznacza, że możesz przenieść je na inną osobę lub podmiot, np. zamawiającego pracę klienta. Może się to odbyć na kilka sposobów.

na podstawie protokołu przeniesienia praw autorskich np. w obrębie umowy o dzieło

na podstawie udzielenia licencji w obrębie umowy o dzieło

na podstawie zawartej umowy licencyjnej

Więcej o tym, jak wykorzystywać swoje prawa majątkowe piszemy w dalszej części artykułu.

Czym się różnią autorskie prawa osobiste i autorskie prawa majątkowe?

Chociaż prawo autorskie chroni interesy twórcy, każda z jego odmian - osobiste i majątkowe - koncentruje się na nieco innej sferze. Autorskie prawa osobiste chronią więź między autorem a owocem jego twórczej pracy, z kolei autorskie prawo majątkowe reguluje prawo do czerpania korzyści i używania powstałego utworu.

Różnice między ich dwoma rodzajami obrazuje poniższa tabela.

Autorskie prawa majątkowe

Autorskie prawa osobiste

Przedmiot

Relacja twórcy z utworem

Dysponowanie i czerpanie korzyści majątkowej
z korzystania z utworu

Kontrolują

Więź autora z utworem

Korzystanie z utworu

Czas trwania

Nieograniczone

Ograniczone do 70 lat

Zbywalność

Niezbywalne

Przeniesienie praw autorskich
lub udzielnie licencji

Prawa pokrewne

Aby zakończyć omówienie praw autorskich należy wspomnieć jeszcze, czym są prawa pokrewne, o których również mówi ustawa.

Prawa pokrewne określają, że pod ochroną pozostaje każde wykonanie artystyczne utworu lub dzieła sztuki ludowej, niezależnie od jego wartości, przeznaczenia i sposobu wyrażenia. Z kategorii tej wyłączone są występy artystów cyrkowych oraz artystów varietes. Podstawą do oceny, czy wykonanie jest chronione na mocy praw pokrewnych jest to, czy polega na interpretacji utworów - jeśli go brakuje, wykonanie nie jest uznane za artystyczne, a tym samym nie podlega ochronie.

Podobna sytuacja ma miejsce w przypadku opracowania cudzego utworu, które stanowi twórczą ingerencję - taka praca stanowi odrębny utwór, ale prawo do niego jest skonstruowane jako prawo zależne od utworu macierzystego.

Prawa pokrewne dotyczą również:

pierwszego utrwalenia warstwy dźwiękowej wykonywanego utworu (fonogram)

utrwalenie sekwencji ruchomych obrazów z dźwiękiem lub bez (wideogram)

prawa do nadań programu radiowego lub telewizyjnego

prawa do pierwszego wydania, przysługujące wydawcy, jeśli wydane dzieło nie było rozpowszechniane za życia twórcy, a czas jego ochrony minął

prawa do wydań krytycznych i wydań naukowych

Przekazanie majątkowych praw autorskich

Z punktu widzenia freelancera najistotniejsze wśród praw autorskich i praw pokrewnych są autorskie prawa majątkowe i uprawnienia, jakie dają twórcy w zakresie czerpania korzyści z utworu.

W trakcie realizacji zleceń dla klientów spotkasz się z dwoma rodzajami dysponowania prawami majątkowymi, o których już wspominaliśmy: z przekazaniem praw autorskich lub z udzieleniem licencji.

Umowa przeniesienia praw autorskich

Charakteryzuje się tym, że przenosisz wszystkie autorskie prawa majątkowe na wszystkich polach eksploatacji na ich nabywcę (Twojego klienta). Od momentu przeniesienia praw tracisz możliwość dalszej odsprzedaży utworu, jego wypożyczania lub powielania w celu osiągnięcia korzyści materialnych.

W przypadku pracy zdalnej freelancerów przeniesienie praw autorskich najczęściej pojawia się w kontekście umowy o dzieło. Korzyści, jakie freelancer tracisz przekazując autorskie prawa majątkowe, rekompensuje wyższy koszt uzyskania przychodu, który z kolei wpływa na obniżenie podatku dochodowego.

Więcej o kosztach uzyskania przychodu przeczytasz w dalszej części tekstu.

Umowa licencyjna

Nazywana jest także umową o korzystanie z utworu i uprawnia licencjobiorcę do korzystania z utworu na wskazanych polach eksploatacji, w określonym czasie i na określonym terytorium.

Warto zauważyć, że udzielnie licencji nie musi oznaczać dla autora całkowitego zrzeczenia się i przekazania praw do korzyści majątkowych z powstałego utworu. Warunki, na jakich możesz dalej rozpowszechniać utwór, regulują rodzaj zawartej umowy licencyjnej.

Jeśli decydujesz się na licencję wyłączną, przyznajesz licencjobiorcy wyłączne prawo do eksploatacji utworu, ale tylko na określony czas. Kiedy licencja wyłączna wygaśnie, odzyskujesz pełne prawo do dysponowania utworem.

Licencja niewyłączona umożliwia korzystanie z tego samego utworu w tym samym czasie i na tych samych polach eksploatacji różnym podmiotom.

Jak przekazać majątkowe prawa autorskie?

Aby przekazać autorskie prawa majątkowe należy spisać umowę licencyjną lub umowę przekazania praw autorskich. W przypadku przekazania praw autorskich w umowie o dzieło tę ostatnią może zastąpić protokół, dołączony do umowy o dzieło.

Niezależnie od wybranej umowy, musi ona zostać spisana - inaczej przekazanie praw będzie nieskuteczne, a umowa nieważna.
Oba typy umów muszą zawierać kilka elementów:

przedmiot umowy, czyli utwór, do jakiego prawa są przekazywane lub udzielana licencja

pola eksploatacji w przypadku licencji

czas trwania umowy, szczególnie w przypadku licencji

wysokość wynagrodzenia - w przypadku licencji twórcy przysługuje odrębne wynagrodzenie za eksploatację na każdym odrębnym polu.

Jeśli przekazujesz prawa autorskie majątkowe nieodpłatnie, wymaga to zaznaczenia w umowie. Podobnie jeśli wynagrodzenie dla twórcy ma być wspólne dla przeniesienia praw autorskich na wszystkich polach eksploatacji, również powinno to zostać wyraźnie zaznaczone w umowie.

Konsekwencje przekazania praw majątkowych

Prawnie uznaje się, że stworzenie utworu pociąga za sobą określone wydatki i może wiązać się z określonymi nakładami ze strony twórcy. Ustawodawca uwzględnił to w ustawie, wprowadzając pojęcie kosztów uzyskania przychodu.

Niezależnie od faktycznie poniesionych nakładów ustawodawca dla osób fizycznych określił go na stałym poziomie 20% wartości utworu. Kiedy jednak przekazujesz autorskie prawa majątkowe klientowi, Twój koszt uzyskania przychodu rośnie do 50%.

Oznacza to, że kiedy wykonujesz utwór (dzieło) w oparciu o umowę o dzieło, 20% lub 50% Twojego wynagrodzenia (wartości dzieła) jest zwolnione z podatku. Wysokość podatku dochodowego oblicza się więc na podstawie 80% lub połowy wartości Twojego wynagrodzenia.

Prawo to ma zastosowanie tylko w przypadku umowy o dzieło - w umowie zlecenia koszt uzyskania przychodu niezależnie od przekazania praw autorskich pozostaje na poziomie 20%.

Dla samozatrudnionych freelancerów, którzy prowadzą jednoosobowe działalności gospodarcze, stały koszt uzyskania przychodu nie ma zastosowania. Od podatku odpiszą tylko wydatki faktycznie poniesione w związku z realizacją pracy. Tu warto zaznaczyć, że freelancing rzadko wiąże się z wysokimi kosztami, dlatego umowa cywilno-prawna, jak umowa o dzieło, finansowo często jest dla freelancera najbardziej korzystnym rozwiązaniem.

Do jakich prac można przekazać majątkowe prawa autorskie i uzyskać KUP 50%?

Na mocy ustawy prawa majątkowe przysługują wszystkim utworom stworzonym przez człowieka, które mają oryginalny, autorski i unikatowy charakter - z wyłączeniem takich prac, jak odkrycia naukowe, akty prawne czy krótkie notki prasowe, jakie omawialiśmy wyżej.

Ustawa o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych precyzuje jednak, w jakich rodzajach prac przeniesieniu praw towarzyszy podniesienie kosztów uzyskania przychodu do 50%. Stosuje się do następujących działalności:

działalności twórczej w zakresie architektury, architektury wnętrz, architektury krajobrazu, urbanistyki, literatury pięknej, sztuk plastycznych, muzyki, fotografiki, twórczości audiowizualnej, programów komputerowych, choreografii, lutnictwa artystycznego, sztuki ludowej oraz dziennikarstwa

działalności badawczo-rozwojowej oraz naukowo-dydaktycznej

działalności artystycznej w dziedzinie sztuki aktorskiej i estradowej, reżyserii teatralnej i estradowej, sztuki tanecznej i cyrkowej oraz w dziedzinie dyrygentury, wokalistyki, instrumentalistyki, kostiumografii, scenografii

działalności w dziedzinie produkcji audiowizualnej reżyserów, scenarzystów, operatorów obrazu i dźwięku, montażystów, kaskaderów

działalności publicystycznej.

Kiedy nie możesz przekazać praw autorskich i uzyskać wyższego KUP?

Powyższy zapis oznacza, że z wyższych kosztów uzyskania przychodu przy przekazaniu majątkowych praw autorskich nie skorzystają copywriterzy (jeśli tekst nie ukazuje się w publikacji opatrzonej numerem ISSN), autorzy tekstów SEO i tłumacze specjalizujący się w tekstach prawnych, w których w grę nie wchodzi wartość artystyczna tłumaczenia.

Nawet jeśli wspomniany twórca przekaże prawa majątkowe do powstałego utworu, jego koszt uzyskania przychodu w umowie o dzieło pozostanie na tym samym poziomie 20%.

Ograniczenie dotyczące przeniesienia praw autorskich dotyczy z kolei takich działań, jak przygotowanie materiałów edukacyjnych i przeprowadzenie wykładów. Ponieważ ochronie z tytułu praw autorskich nie podlegają odkrycia naukowe, możesz skorzystać z przeniesienia praw majątkowych jedynie do autorskiego, indywidualnego sposobu przedstawienia treści lub jej prezentacji w ramach wykładu.

Analogicznie można rozpatrywać przygotowanie podręcznika szkolnego: zawarte w nim informacje naukowe nie są przedmiotem ochrony prawa autorskiego, ale już sposób ich opisania, zilustrowania czy sam układ graficzny mogą podlegać ochronie jako dzieło o unikatowym charakterze.

Podsumowanie

Przedmiot prawa autorskiego to zatem ochrona relacji twórcy i jego dzieła oraz regulowanie jego uprawnień do korzystania z utworu.

Prawa osobiste koncentrują się na wspomnianej relacji twórcy i utworu. Dają między innymi prawo do autorstwa, prawo do oznaczenia utworu swoim nazwiskiem (jeśli autor ujawnił swoją tożsamość - jeśli nie, przypisanie sobie autorstwa anonimowej pracy jest plagiatem), wreszcie decyzję co do sposobu i daty rozpowszechnienia utworu oraz prawo do nienaruszalności treści i formy utworu.

Autorskie prawo majątkowe zabezpiecza z kolei możliwość czerpania korzyści majątkowych z rozpowszechnienia utworu, jego kopiowania, eksploatowania na dowolnym polu czy wreszcie dalszej sprzedaży. Inaczej niż autorskie prawa osobiste, majątkowe są ograniczone w czasie - wygasają po 70 latach od śmierci twórcy lub daty pierwszego rozpowszechnienia. Autorskie prawa majątkowe przysługują twórcy lub podmiotowi, na które je przeniósł lub któremu udzielił na nie licencji.

# data[].attributes.attachment_link.title
Jakie są rodzaje praw autorskich i czym się różnią?

# data[].attributes.attachment_link.description
Opublikowane 2021-10-06 przez: Zuzanna Ilków. Częścią pracy zdalnej, z którą spotyka się każdy freelancer, są prawa do korzystania z powstałej pracy, szerzej znane jako prawa autorskie. Na pewno wielokrotnie stykałeś się z takim terminem, jak „przekazanie praw autorskich", klienci pytali Cię o PPA lub zauważałeś branżowe dyskusje o tym, jaki koszt uzyskania przychodu można zastosować wobec danego projektu.

# data[].attributes.body
Prawo autorskie - podstawowe pojęcia - Poradnik - ngo.pl

# data[].attributes.attachment_link.description
Podstawowe pojęcia i definicje związane z prawem autorskim.

# data[].attributes.body
Podział i charakterystyka praw autorskich - e-prawnik.pl

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Odpowiedź prawnika: Podział i charakterystyka praw autorskich

Prawo autorskie wyróżnia dwa rodzaje praw:

· autorskie prawo materialne oraz
· autorskie prawo osobiste.

Zgodnie z założeniami ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, autorskie prawa majątkowe oraz autorskie prawa osobiste, powstają z chwilą ustalenia utworu/dzieła, a więc na przykład programu komputerowego. Jak podkreśla się powszechnie w nauce przedmiotu chodzi
tutaj o „uzewnętrznienie", umożliwiające zapoznanie się z utworem przez osobę inną niż twórca. Zatem, zgodnie z art. 1 ust. 4 prawa autorskiego, powstanie ochrony prawnoautorskiej nie zależy od spełnienia jakichkolwiek formalności, czyli np. dokonania rejestracji dzieła, umieszczania odpowiednich adnotacji, noty copyrightowej, czy wreszcie rejestracji wzoru przemysłowego. Naruszenie ingerujące w autorskie prawa majątkowe lub autorskie prawa osobiste, może pociągać za sobą odpowiedzialność zarówno cywilna jak i karną. Autorskie prawa osobiste wiążą się z niematerialnym aspektem praw autorskich. Prawa te należą do twórcy (współtwórców) utworu. Prawa te chronią nieograniczoną w czasie i niepodlegającą zrzeczeniu się lub zbyciu więź twórcy z utworem. Tak więc nie podlegają one dziedziczeniu i nie mogą one przejść na osobę trzecią w żadnym wypadku. Prawa osobiste przejawiają się m.in. w prawie twórcy do (prawa te ulegają pewnemu ograniczeniu w stosunku do programów komputerowych - więcej o tym poniżej):
1) autorstwa utworu;
2) oznaczenia utworu swoim nazwiskiem lub pseudonimem albo do udostępniania go anonimowo;
3) nienaruszalności treści i formy utworu oraz jego rzetelnego wykorzystania;
4) decydowania o pierwszym udostępnieniu utworu publiczności;
5) nadzoru nad sposobem korzystania z utworu.
Jak wskazuje powyższy przepis autorskie prawa osobiste odnoszą się do sfery niemajątkowych interesów samego twórcy, związanych z konkretnym utworem. Ochrona tych praw nie jest ograniczona w czasie i „trwa wiecznie". Co więcej nie można się tych praw zrzec lub przenieść
ich na inną osobę. Wszelkie inne postanowienia umowne w tym względzie będą nieważne.
Natomiast twórca może skutecznie zobowiązać się do niewykonywania wobec określonych osób (np. nabywców autorskich praw majątkowych) danego autorskiego prawa osobistego, bądź zezwolić tym osobom na wykonywanie tego prawa w jego imieniu.

W odróżnieniu od autorskich praw osobistych, autorskie prawa majątkowe wiążą się z materialną eksploatacją utworu (co niekoniecznie zawsze oznacza odpłatną). Prawa te, w odróżnieniu od praw osobistych, mogą być przedmiotem obrotu. Autorskie prawa majątkowe generalnie uregulowane zostały w art. 17 prawa autorskiego. Artykuł ten stanowi: Jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, twórcy przysługuje wyłączne prawo do korzystania z utworu i rozporządzania nim na wszystkich polach eksploatacji oraz do wynagrodzenia za
korzystanie z utworu. Osoba dysponująca autorskimi prawami majątkowymi do utworu (pierwotnie będzie nim twórca) może swobodnie (z wyjątkiem nienaruszalności autorskich praw osobistych) korzystać i rozporządzać tym utworem. Oczywiście również następcy prawni, którzy nabyli autorskie prawa majątkowe mogą nimi dalej rozporządzać. Dysponent autorskich praw majątkowych (twórca lub późniejszy nabywca autorskich praw majątkowych) może rozporządzać swoim prawem na dwa sposoby:
· Przenieść całość autorskich praw majątkowych na inna osobę poprzez umowę w formie pisemnej pod rygorem nieważności,
· Udzielić zezwolenia dla osoby trzeciej na korzystanie z utworu, tzw. licencję.
Z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w ustawie, autorskie prawa majątkowe gasną z upływem lat siedemdziesięciu od śmierci twórcy, a do utworów współautorskich - od śmierci współtwórcy, który przeżył pozostałych. Autorskie prawa majątkowe mogą przejść na inne osoby
w drodze dziedziczenia lub na podstawie umowy. Nabywca autorskich praw majątkowych może przenieść je na inne osoby, chyba że umowa stanowi inaczej. Zarówno dla umów przenoszących prawo, jak i umów licencyjnych wyłącznych ustawa przewiduje wymóg formy pisemnej
zastrzeżonej pod rygorem nieważności (odpowiednio art. 53 i art. 67 ust. 5 prawa autorskiego). W odniesieniu do umów licencyjnych wyłącznych wymóg formy pisemnej wiązany jest jedynie z licencjami o „silniejszej" wyłączności, tj. obejmujących również zobowiązanie do niekorzystania
z utworu przez licencjodawcę (użytkownika). Umowy licencyjne niewyłączne, podobnie jak umowy licencyjne o „słabszej" wyłączności (dopuszczające korzystanie z utworu przez samego licencjodawcę) mogą być zawarte w dowolnej formie, w tym ustnie (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 19 listopada 2002 r., V KKN 323/01, niepubl.). Stąd możliwe jest zawarcie umowy licencyjnej niewyłącznej przez każde takie działanie licencjodawcy i licencjobiorcy, które w dostateczny sposób ujawnia ich wolę zawarcia umowy, np. akceptacja regulaminu (por.
Zbigniew Okoń - Praktyczne wyjaśnienia, LexPolonica). Maksymalny czas trwania umowy licencyjnej nie może przekraczać czasu trwania autorskich praw majątkowych (zgodnie z powyższym) do utworu stanowiącego przedmiot umowy. Po tym terminie świadczenie
licencjonodawcy staje się świadczeniem niemożliwym. Umowa o świadczenie niemożliwe jest
nieważna.
Zezwolenia dla osoby trzeciej na korzystanie z utworu zwane jest licencją. Ustawodawca wyróżnia dwa rodzaje licencji - wyłączną i niewyłączną. Licencja wyłączna polega na tym, iż licencjonodawca (twórca) poprzez udzielenie licencji upoważnia określoną osobę do korzystania z określonego utworu na ściśle wyszczególnionych polach eksploatacji. Wyłączność licencji polega na tym, iż twórca (w okresie trwania licencji) nie może udzielić podobnej licencji (co do tego samego utworu na tych samych polach eksploatacji) osobie trzeciej. Zgodnie z art. 67 ust. 2 prawa autorskiego jeżeli umowa nie zastrzega wyłączności korzystania z utworu w określony sposób (licencja wyłączna), udzielenie licencji nie ogranicza udzielenia przez twórcę upoważnienia innym osobom do korzystania z utworu na tym samym polu eksploatacji (licencja niewyłączna).

# data[].attributes.attachment_link.title
Podział i charakterystyka praw autorskich

# data[].attributes.attachment_link.description
Prawo autorskie wyróżnia dwa rodzaje praw: · autorskie prawo materialne oraz· autorskie prawo osobiste. Zgodnie z założeniami ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, autorskie prawa majątkowe oraz autorskie prawa osobiste, powstają z chwilą ustalenia utworu/dzieła, a więc na przykład programu komputerowego.

# data[].attributes.body
Co to są „prawa autorskie”? - Informacje prawne - Pomoc (google.com)

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Jakiego rodzaju utwory są chronione prawami autorskimi?

Posiadanie praw autorskich zapewnia właścicielowi wyłączne prawo do używania danego utworu, z pewnymi wyjątkami. Gdy ktoś tworzy oryginalny utwór zapisany na nośniku fizycznym, automatycznie staje się właścicielem jego praw autorskich.

Ochronie na mocy praw autorskich podlega wiele rodzajów utworów, między innymi:

dzieła audiowizualne, takie jak seriale i programy telewizyjne, filmy i klipy wideo online;

nagrania dźwiękowe i kompozycje;

utwory pisemne, na przykład wykłady, artykuły, książki i partytury;

dzieła wizualne, takie jak obrazy, plakaty i reklamy;

gry wideo i programy komputerowe;

utwory teatralne, na przykład sztuki i musicale.

Amerykańska instytucja rządowa Copyright Office udostępnia informacje online, a jeśli chcesz dowiedzieć się więcej, skontaktuj się z prawnikiem.

Czy mogę korzystać z treści pochodzących z utworu chronionego prawami autorskimi?

Właściciele praw autorskich mają prawo kontrolować większość sposobów wykorzystania ich utworów. W niektórych sytuacjach można używać utworu chronionego prawami autorskimi bez naruszania jego praw autorskich:

Skontaktowałeś(-aś) się z właścicielem praw autorskich, który zezwolił Ci na wykorzystanie treści. Warto poprosić o pisemną zgodę, na przykład w formie umowy licencyjnej.

Niektórzy właściciele praw autorskich udostępniają swoje utwory do bezpłatnego ponownego wykorzystania (konieczne jest spełnienie kilku wymagań). Aby dowiedzieć się więcej, przeczytaj o licencjach Creative Commons.

W niektórych przypadkach możesz korzystać z treści chronionych prawami autorskimi bez zgody ich właściciela. Wynika to z faktu, że wybrane sposoby wykorzystania utworów chronionych prawami autorskimi są uznawane za „dozwolony użytek" albo mogą podlegać ograniczeniom lub wyjątkom w zakresie praw autorskich (np. działanie w dobrej wierze). Jeśli nie masz pewności, czy dany sposób wykorzystania treści bez odpowiednich uprawnień jest zgodny z prawem, skonsultuj się z prawnikiem.

Co jeśli oświadczę, że „naruszenie praw autorskich nie jest zamierzone"?

Jeśli nie masz uprawnień do korzystania z utworu chronionego prawami autorskimi, Twoje treści mogą zostać usunięte nawet w tych sytuacjach:

Podałeś(-aś) informacje o właścicielu praw autorskich.

Niektórzy właściciele praw autorskich tego wymagają, gdy zezwalają na używanie swoich treści. Czasem konieczne może być również zawarcie informacji o właścicielu praw autorskich, jeśli zamierzasz korzystać z jego treści w sposób, który uważasz za dozwolony użytek lub działanie w dobrej wierze. Nie oznacza to jednak, że automatycznie możesz korzystać z tych treści bez zgody właściciela.

Kupiłeś(-aś) treści i ich kopię w wersji drukowanej lub cyfrowej.

Posiadanie własnej kopii oznacza, że możesz ją sprzedać lub oddać, ale nie możesz udostępniać treści publicznie w internecie.

Bardzo prawdopodobne, że wykorzystanie do zastosowań niekomercyjnych zostanie uznane za dozwolony użytek lub będzie spełniać wymagania niektórych licencji, ale sam brak czerpania zysków nie zawsze oznacza, że nie naruszasz praw.

W innym miejscu w internecie widzisz podobne treści.

Inni użytkownicy mogli uzyskać zgodę na udostępnienie treści lub korzystają z treści w sposób, który można uznać za dozwolony użytek.

Nagrałeś(-aś) treści wyświetlane w telewizji, kinie lub puszczane w radio.

Tworzenie własnej kopii z jednego z tych źródeł nie daje Ci praw do treści źródłowych.

Skopiowałeś(-aś) treści z podręcznika, plakatu filmowego lub zdjęcia.

Podobnie jak w przypadku powyżej utworzenie własnej kopii nie daje Ci praw do treści źródłowych.

Oświadczyłeś(-aś), że „naruszenie praw autorskich nie jest zamierzone".

To nie pomoże. Naruszenie praw autorskich to wykroczenie z odpowiedzialnością obiektywną. Oznacza to, że gdy sąd zdecyduje, czy doszło do naruszenia praw autorskich, nie będzie rozpatrywać, czy było ono zamierzone.

Czy Google może określić do kogo należą prawa autorskie?

Nie. Google nie może występować w roli mediatora w sporach dotyczących własności praw autorskich. Po otrzymaniu kompletnego i prawidłowego żądania usunięcia treści usuwamy materiały zgodnie z prawem. Jeśli otrzymamy ważne roszczenie wzajemne, przekażemy je osobie, która zażądała usunięcia materiałów. Jeśli spór nadal trwa, to do zaangażowanych stron należy rozwiązanie sprawy w sądzie.

Jaka jest różnica między prawami autorskimi a znakiem towarowym? Co z patentami?

Prawa autorskie określają tylko jedną z form własności intelektualnej. To nie to samo co znak towarowy, który chroni nazwy marek, motto, logo i inne identyfikatory źródłowe przed wykorzystaniem przez innych w określonych celach. Różnią się także od prawa patentowego, które chroni wynalazki.

Jaka jest różnica między prawami autorskimi a ochroną prywatności?

Sam fakt, że pojawiasz się w filmie, na zdjęciu czy w nagraniu dźwiękowym nie oznacza, że masz prawa autorskie do tych materiałów. Jeśli na przykład Twoja znajoma zrobi Ci zdjęcie, prawa autorskie do tego zdjęcia będą należały do niej. Jeśli Twój znajomy albo inna osoba prześle bez Twojej zgody film, zdjęcie lub nagranie przedstawiające Ciebie, a Ty uznasz, że ten materiał narusza Twoją prywatność lub zagraża Twojemu bezpieczeństwu, możesz złożyć skargę dotyczącą naruszenia prywatności.

Wymagania z zakresu powiadomień o naruszeniu praw autorskich

Najłatwiejszym sposobem przesłania skargi jest skorzystanie z naszego narzędzia do rozwiązywania problemów prawnych.

Powiadomienia prawach autorskich muszą zawierać opisane poniżej elementy. Brak tych informacji uniemożliwi nam podjęcie działań w odniesieniu do przesłanego zgłoszenia:
1. Twoje informacje kontaktowe
Konieczne jest podanie informacji umożliwiających nam skontaktowanie się z Tobą w sprawie skargi. Może to być Twój adres e-mail, adres pocztowy lub numer telefonu.
2. Opis utworu, którego dotyczy naruszenie praw autorskich
Pamiętaj, żeby w swojej skardze jasno i wyczerpująco opisać objęte prawami autorskimi treści, które chcesz chronić. Jeśli powiadomienie obejmuje wiele takich utworów, zgodnie z prawem możesz przedstawić ich listę.
3. Każdy URL, pod którym Twoim zdaniem znajdują się treści naruszające prawo
Skarga musi zawierać dokładny adres URL treści, które Twoim zdaniem naruszają Twoje prawa. W przeciwnym razie nie będziemy mogli ich znaleźć. Ogólne informacje o lokalizacji treści nie wystarczą. Prosimy o podanie dokładnych adresów URL zawierających treści, o których mowa.
4. Akceptacja poniższych oświadczeń

„Wyrażam w dobrej wierze przekonanie, że wykorzystanie materiałów chronionych prawami autorskimi, opisane powyżej jako przypuszczalnie naruszające prawa, odbywa się bez upoważnienia właściciela praw autorskich lub jego przedstawiciela oraz nie jest dozwolone przez prawo".

„Informacje zawarte w powiadomieniu są prawdziwe i oświadczam pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań, że jestem właścicielem praw autorskich lub mam upoważnienie do działania w imieniu właściciela wyłącznego prawa, które zostało przypuszczalnie naruszone".

5. Twój podpis
Skargi powinny zawierać własnoręczny lub elektroniczny podpis właściciela praw autorskich lub przedstawiciela upoważnionego do działania w jego imieniu. Aby spełnić ten wymóg, możesz wpisać swoje pełne imię i nazwisko, które będzie pełnić rolę podpisu u dołu skargi.

# data[].attributes.attachment_link.description
Jakiego rodzaju utwory są chronione prawami autorskimi? Posiadanie praw autorskich zapewnia właścicielowi wyłączne prawo do używania danego utworu, z pewnymi wyjątkami. Gdy ktoś tworzy oryg

# data[].attributes.body
DEFINICJA PRAW AUTORSKICH

Prawa autorskie to zbiór przepisów regulujących jedną z ważniejszych dziedzin prawa własności intelektualnej. Ochroną prawno autorską objęte są jedynie te wytwory intelektu człowieka, które spełniają przesłanki „utworu”. Prawo autorskie zapisane w ustawie o prawie autorskim z dnia 4 lutego 1994 roku, określa co i kto może skorzystać z ochrony praw autorskich. Definicję tego pojęcie zawiera art. 1 ust. 1 prawa autorskiego, który stanowi, że „Przedmiotem prawa autorskiego jest każdy przejaw działalności twórczej o indywidualnych charakterze, ustalony w jakiejkolwiek postaci, niezależnie od wartości, przeznaczenia i sposobu wyrażania (utwór)”. W praktyce oznacza to, że każdy z nas napisawszy dowolny utwór, moze zastrzec sobie do niego prawa. Aby być twórcą w rozumieniu prawa autorskiego i ewentualnie czerpać z tego tytułu profity, nie trzeba mieć ukończonych szkół artystycznych, nie trzeba przywdziewać ekstrawagandzkich strojów czy porzucać własnego stylu życia.

Przedmiotem prawa autorskiego są utwory:
1. wyrażone słowem, symbolami matematycznymi, znakami graficznymi (literackie, publicystyczne, naukowe, kartograficzne oraz programy komputerowe),
2. plastyczne,
3. fotograficzne,
4. lutnicze,
5 .wzornictwa przemysłowego,
6 .architektoniczne, architektoniczno-urbanistyczne i urbanistyczne,
7 .muzyczne i słowno-muzyczne,
8 .sceniczne, sceniczno-muzyczne, choreograficzne i pantomimiczne,
9. audiowizualne (w tym wizualne i audialne).

Przedmiotem prawa autorskiego są także:
1. opracowania cudzych utworów (tłumaczenia, przeróbki),
2. zbiory, antologie, wybory, bazy danych, nawet jeśli zawierają nie chronione materiały, o ile przyjęty w nich dobór, układ lub zestawienie ma twórczy charakter (art. 3).

Wyłącza się spod pojęcia "utwór":
1. akty normatywne lub ich urzędowe projekty
2. urzędowe dokumenty, materiały, znaki i symbole,
3. opublikowane opisy patentowe lub ochronne,

Pod ochroną prawa autorskiego pozostaje także, w myśl art. 2 ustawy, "opracowanie cudzego utworu, w szczególności tłumaczenie, przeróbka, adaptacja (...)". Ponadto, w myśl art. 3, "zbiory, antologie, wybory, bazy danych są przedmiotem prawa autorskiego, nawet jeśli zawierają niechronione materiały, o ile przyjęty w nich dobór, układ lub zestawienie ma twórczy charakter, bez uszczerbku dla praw do wykorzystanych utworów". Osobny rozdział VII ustawy (art. 74-77) zawiera przepisy szczególne, dotyczące programów komputerowych.

Autorskie prawa osobiste to przede wszystkim prawo:
- do autorstwa utworu,
- do ochrony jego integralności,
- decydowania o pierwszym upublicznieniu utworu,
- nadzoru nad sposobem korzystania z utworu.
- nienaruszalność treści i formy

Autorskie prawa majątkowe, to:
- wyłączne prawo twórcy do korzystania z utworu,
- prawo do rozporządzania utworem na wszystkich tzw. polach eksploatacji (wg art. 50 ustawy takie "pola" to: utrwalenie, powielenie, wprowadzenie do obrotu, wprowadzenie do pamięci komputera, publiczne wykonanie lub odtworzenie, wystawienie, wyświetlenie, najem, dzierżawa, nadanie wizji lub fonii przez stacje naziemna, przez satelitę, retransmisja),
- prawo do wynagrodzenia za korzystanie z utworu.

Takie same prawa dotyczą autorstwa w Internecie.

TO, CZEGO NIE WOLNO ROBIĆ

1. Zamieszczenie (na własnej witrynie) cudzego tekstu i podpisanie go własnym nazwiskiem - najbardziej prymitywny plagiat, ale wcale nie wyjątkowy.
2. Zamieszczenie cudzego tekstu bez podania autora.
3. Wplatanie do własnych tekstów twórczych fragmentów cudzych tekstów jako własnych. Takie fragmenty mogą się znaleźć w naszym tekście, ale ujęte w cudzysłów oraz właściwie opisane (autor, źródło fragmentu, jeśli jest to strona internetowa - wraz z podaniem linka).
4. Przywłaszczanie sobie cudzych skryptów czy appletów.
5. Przywłaszczanie (elementów) grafiki stworzonej dla innej witryny.
6. Przeróbka i łączenie cudzych utworów (tekstów) bez zgody i wiedzy autora. Jest to złamanie prawa autora do integralności jego utworu (ustawa mówi o nienaruszalności treści i formy utworu oraz jego
rzetelnym wykorzystaniu).
7. Przywłaszczanie sobie cudzych rozwiązań technicznych i webmasterskich w organizacji innego serwisu, sposobu jego funkcjonowania, interface'u, newslettera itd. Przy takich zapożyczeniach minimum będzie wspomnienie w jakimś opisie strony lub twórców strony o źródle inspiracji lub wzorze na którym (częściowo) opierają się rozwiązania danej witryny internetowej.
8. Zamieszczenie cudzego tekstu bez zgody autora (licencji autorskoprawnej). Nie czynimy zadość prawu autorskiemu oraz dobrym obyczajom, jeśli cudzy tekst kopiujemy na swoją witrynę bez zgody autora, lecz ze szczegółowym opisem autora i źródła. Autor może nie chcieć publikacji w danym miejscu w Sieci i ma do tego całkowite i nienaruszalne prawo. Autor może sobie nie życzyć, aby jego tekst znalazł się w jakimś niekorzystnym kontekście lub z innych względów nie życzyć sobie publikacji na jakiejś witrynie.
9. Zamieszczenie cudzego tekstu bez linka źródłowego (miejsca pierwotnej publikacji w Internecie), zwłaszcza problem ten dotyczy "przytaczania" tekstów na różnych forach - moderatorzy nawet największych forów niepomiernie więcej uwagi zwracają na to, aby nie przemknął się link innej strony, niż na to, aby nie przepuszczać "wypowiedzi" polegających na wklejaniu cudzych tekstów (zdarza się, że bez podania autora oraz linka źródłowego).

OCHRONA PRAW AUTORSKICH

Ochrona praw autorskich powstaje samoczynnie w chwili stworzenia utwory i nie potrzebna jest żadna ochrona certyfikacyjna. Autorskie prawa majątkowe mogą przejść na inne osoby poprzez dziedziczenie lub podpisanie stosownej umowy (o przeniesienie majątkowych praw autorskich lub licencji – umowy o korzystaniu z utworu).
Konsekwencją prawną naruszenia praw autorskich jest odpowiedzialność karna, m. in. grzywna, ograniczenie lub pozbawienie wolności do 5 lat oraz zabranie własności powstałej na drodze przestępczej.

LICENCJA

Aby uniknąć nieprzyjemności związanych z łamaniem praw autorskich można starać się o licencję. Licencja może być pełna lub niepełna, w zależności od rodzaju zawartej umowy licencyjnej.
Na utworach różne symbole odpowiedniego urzędu określa prawa własności:
- (copyright) oznacza zastrzeżenie prawa autorskiego, obok znaku ©Symbol © powinno znajdować się wskazanie uprawnionego z tytułu prawa autorskiego i roku pierwszej publikacji utworu, np.: © Copyright by Wydawnictwo Szkolne PWN Sp. z o.o, Warszawa 2003.
- Symbol ® (reserved) to zastrzeżenie znaku towarowego, Microsoft® Word 9np.:7.
- Symbol ™ (trademark) to znak towarowy (handlowy) właściciela produktu, zgłoszony do itp.

Prawa autorskie w odróżnieniu do bezterminowości charakteryzują się tym, że trwają nawet po ustaniu podmiotowości osoby uprawnionej (śmierć). Nie przechodzą one na inne osoby, a jedynie są wykonywane i chronione przez osoby żyjące (osoby najbliższe).

LICENCJA W INTERNECIE

Powszechna licencja publiczna pozwala na modyfikację licencjonowanego oprogramowania i sprzedaż tak powstałych produktów, ale obowiązkowe jest utrzymywanie zasobów oprogramowania z dostępnym kodem źródłowym. Ma to na celu uniknięcie tworzenia wielu równoległych generacji tego samego oprogramowania i ułatwia rozwój firm sprzedających wolne oprogramowanie. Co więcej, kod źródłowy każdego z tych programów musi być udostępniany bezpłatnie. Jeżeli kod licencjonowanego przez GPL oprogramowania jest używany wraz z oprogramowaniem użytkowym, to kod tego ostatniego także musi być dostarczany bezpłatnie. Oznacza to, że każdy może bezpłatnie korzystać z kodu źródłowego licencjonowanego oprogramowania (np. Linuxa), pod warunkiem, że wyniki pracy również będą udostępniane bezpłatnie. Jest to więc wykorzystanie siły uregulowań prawnych w postaci copyright dla zapewnienia, że wszystko, co zostanie wykonane za pomocą oprogramowania licencjonowanego jako GPL nie przestanie być własnością wspólną.

TYPY LICENCJI

Wyróżniamy wiele rodzai licencji:
* Licencja Firmware Licencja obejmująca oprogramowanie układowe, tzn. umieszczone na stałe w sprzętowej części systemu komputerowego

* Licencja Freeware Oprogramowanie darmowe, rozpowszechniane po kosztach nośnika danych. Oprogramowanie freeware może być objęte ochroną praw autorskich lub nie

* Licencja GNU Powstały w ramach projektu GNU zbiór reguł, zgodnie z którymi rozprowadzane jest tzw. "wolne oprogramowanie". Na zasadach Powszechnej Licencji Publicznej udostępniane jest m.in. jądro systemu operacyjnego Linux oraz większość oprogramowania dla niego przeznaczona. Podstawowym celem przyświecającym twórcom licencji było umożliwienie producentom oprogramowania prawnie zagwarantowanej możliwości tworzenia produktów wolno dostępnych dla wszystkich użytkowników

* Licencja GPL (General Public Licence) Zasady licencyjne określone przez konsorcjum Free Software Foundation, zakazujące redystrybucji oprogramowania w formie czysto binarnej. Jeżeli ktoś wprowadza do obiegu oprogramowanie zawierające jakąkolwiek część podlegającą licencji GPL, to musi udostępnić wraz z każdą dystrybucją binarną jej postać źródłową

* Licencja grupowa (ang. Site licence) Określa, że zakupiony program może być użytkowany w sieci lub innym zestawie komputerów (np. szkolna pracownia) w określonej ilości, tzn. może być instalowany tylko na określonej maksymalnej liczbie stanowisk. Podobną zasadą określone są programy sprzedawane z licencją sieciową (Network licence)

* Licencja jednostanowiskowa (ang. One-site licence) To licencja uprawniająca użytkownika do zainstalowania nabytego oprogramowania tylko na jednym stanowisku komputerowym. Użytkownikowi nie wolno udostępniać takiego oprogramowania w sieci ani używać na więcej niż jednym komputerze w tym samym czasie. Zezwala natomiast na sporządzanie kopii zapasowej oprogramowania

* Licencja typu Linux Rozwiązanie licencyjne odnoszone do systemu Linux, którego jądro jest upowszechniane według praw Licencji GPL. System Linux nie jest oprogramowaniem będącym własnością ogółu. Prawa autorskie do kodu Linuxa należą do różnych autorów kodu. Jednakże Linux jest oprogramowaniem w wolnym obiegu w tym sensie, że jego użytkownikom wolno go kopiować, zmieniać i stosować w dowolny sposób oraz rozdawać własne kopie bez ograniczeń. Spowodowane to jest zakazem prywatyzacji produktów pochodnych systemu Linux. Ograniczenia tej licencji wynikające z zasad licencji GPL nie zakazują tworzenia ani sprzedawania wyłącznie binarnych dystrybucji oprogramowania, jeżeli tylko każdy, kto otrzymuje kopie binarne, będzie miał szansę uzyskania również kodu źródłowego za rozsądną opłatą dystrybucyjną

* Licencja na obszar To określenie umowy między producentem oprogramowania a nabywcą, uprawniająca go do sporządzenia określonej liczby kopii zakupionego oprogramowania na swój własny użytek. Takie rozwiązanie jest czasem stosowane przez firmy korzystające z sieci lokalnych LAN, umożliwia to wykorzystanie oprogramowania na wielu stanowiskach komputerowych ponosząc przy tym mniejsze koszty

* Licencja Public Domain Licencja dobroczynna czyniąca z oprogramowania własność ogółu, w myśl której autor lub autorzy oprogramowania zrzekają się praw do upowszechniania oprogramowania na rzecz ogółu użytkowników

* Licencja Shareware Rodzaj licencji oraz oprogramowanie rozpowszechniane na jej zasadach, która zezwala na bezpłatne korzystanie z oprogramowania przez okres próbny (zazwyczaj 1 miesiąc), który ma zachęcić użytkownika do zakupu oprogramowania. W przypadku korzystania z oprogramowania w sposób niekomercyjny licencja typu shareware umożliwia przedłużanie tego okresu (w celach propagandowo-reklamowych)

AUTO-ARCHIWIZACJA PRAW NAUKOWYCH

Jak wynika z przedstawionej sytuacji z jednej strony obserwujemy obecnie nigdy wcześniej niezaistniałą łatwość natychmiastowej wymiany informacji naukowej w skali globalnej, a z drugiej strony fakt, że naukowcy nie mogą z niej korzystać. Rozwiązaniem tego problemu może być rozpowszechnienie na większą skalę idei auto-archiwizacji (ang. self-archiving) prac naukowych w postaci e-printów. Działania te oparte są na tworzonych archiwach e-printów, zazwyczaj kompatybilnych z oprogramowaniem Open Archives Initiative (OAI) (http://www.openarchives.org), opisywanym już w EBIB-ie.

AUTO-LICENCJONOWANIE TWÓRCZOŚCI

W celu ułatwienia auto-archiwizacji autorzy projektu Creative Commons (http://creativecommons.org) przygotowali zestaw licencji umożliwiający autorom różnych prac (strony Web, prace naukowe, muzyka, film, fotografia, literatura, pomoce dydaktyczne) decydowanie o zakresie bezpłatnego udostępniania tych prac. Projekt był inspirowany przez rozwiązania GNU GPL. Powstała aplikacja Web, która pomaga autorom w przeznaczeniu swoich prac do publicznego udostępnienia albo zachowania copyright w wypadku licencjonowania prac do bezpłatnego użytku dla określonych osób, na określonych warunkach. Przewidziano następujące rodzaje licencji:

CO MOŻNA ROZPOWSZECHNIAĆ?

Wolno rozpowszechniać w celach informacyjnych w prasie, radiu i telewizji:
1. Już rozpowszechnione:
a. sprawozdania o aktualnych wydarzeniach,
b. aktualne artykuły i wypowiedzi na tematy polityczne, gospodarcze i społeczne,
c. aktualne zdjęcia reporterskie,
2. Krótkie wyciągi ze sprawozdań, artykułów i wypowiedzi, o których mowa w pkt. 1 lit. a/ i b/,
3. Przeglądy publikacji i utworów rozpowszechnionych,
4. Mowy wygłoszone na publicznych zebraniach i rozprawach ; nie upoważnia to jednak do publikacji zbiorów mów jednej osoby
5. Krótkie streszczenia rozpowszechnianych utworów."

# data[].attributes.body
Prawa autorskie - Sciaga.pl

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
DEFINICJA PRAW AUTORSKICH

Prawa autorskie to zbiór przepisów regulujących jedną z ważniejszych dziedzin prawa własności intelektualnej. Ochroną prawno autorską objęte są jedynie te wytwory intelektu człowieka, które spełniają przesłanki „utworu". Prawo autorskie zapisane w ustawie o prawie autorskim z dnia 4 lutego 1994 roku, określa co i kto może skorzystać z ochrony praw autorskich. Definicję tego pojęcie zawiera art. 1 ust. 1 prawa autorskiego, który stanowi, że „Przedmiotem prawa autorskiego jest każdy przejaw działalności twórczej o indywidualnych charakterze, ustalony w jakiejkolwiek postaci, niezależnie od wartości, przeznaczenia i sposobu wyrażania (utwór)". W praktyce oznacza to, że każdy z nas napisawszy dowolny utwór, moze zastrzec sobie do niego prawa. Aby być twórcą w rozumieniu prawa autorskiego i ewentualnie czerpać z tego tytułu profity, nie trzeba mieć ukończonych szkół artystycznych, nie trzeba przywdziewać ekstrawagandzkich strojów czy porzucać własnego stylu życia.

Przedmiotem prawa autorskiego są utwory:
1. wyrażone słowem, symbolami matematycznymi, znakami graficznymi (literackie,
publicystyczne, naukowe, kartograficzne oraz programy komputerowe),
2. plastyczne,
3. fotograficzne,
4. lutnicze,
5 .wzornictwa przemysłowego,
6 .architektoniczne, architektoniczno-urbanistyczne i urbanistyczne,
7 .muzyczne i słowno-muzyczne,
8 .sceniczne, sceniczno-muzyczne, choreograficzne i pantomimiczne,
9. audiowizualne (w tym wizualne i audialne).

Przedmiotem prawa autorskiego są także:
1. opracowania cudzych utworów (tłumaczenia, przeróbki),
2. zbiory, antologie, wybory, bazy danych, nawet jeśli zawierają nie chronione materiały, o
ile przyjęty w nich dobór, układ lub zestawienie ma twórczy charakter (art. 3).

Wyłącza się spod pojęcia "utwór":
1. akty normatywne lub ich urzędowe projekty
2. urzędowe dokumenty, materiały, znaki i symbole,
3. opublikowane opisy patentowe lub ochronne,

Pod ochroną prawa autorskiego pozostaje także, w myśl art. 2 ustawy, "opracowanie cudzego utworu, w szczególności tłumaczenie, przeróbka, adaptacja (...)". Ponadto, w myśl art. 3, "zbiory, antologie, wybory, bazy danych są przedmiotem prawa autorskiego, nawet jeśli zawierają nie chronione materiały, o ile przyjęty w nich dobór, układ lub zestawienie ma twórczy charakter, bez uszczerbku dla praw do wykorzystanych utworów". Osobny rozdział VII ustawy (art. 74-77) zawiera przepisy szczególne, dotyczące programów komputerowych.

Autorskie prawa osobiste to przede wszystkim prawo:
- do autorstwa utworu,
- do ochrony jego integralności,
- decydowania o pierwszym upublicznieniu utworu,
- nadzoru nad sposobem korzystania z utworu.
- nienaruszalność treści i formy

Autorskie prawa majątkowe, to:
- wyłączne prawo twórcy do korzystania z utworu,
- prawo do rozporządzania utworem na wszystkich tzw. polach eksploatacji (wg art. 50
ustawy takie "pola" to: utrwalenie, powielenie, wprowadzenie do obrotu, wprowadzenie do
pamięci komputera, publiczne wykonanie lub odtworzenie, wystawienie, wyświetlenie,
najem, dzierżawa, nadanie wizji lub fonii przez stacje naziemna, przez satelitę,
retransmisja),
- prawo do wynagrodzenia za korzystanie z utworu.

Takie same prawa dotyczą autorstwa w Internecie.

TO, CZEGO NIE WOLNO ROBIĆ

1. Zamieszczenie (na własnej witrynie) cudzego tekstu i podpisanie go własnym nazwiskiem -
najbardziej prymitywny plagiat, ale wcale nie wyjątkowy.
2. Zamieszczenie cudzego tekstu bez podania autora.
3. Wplatanie do własnych tekstów twórczych fragmentów cudzych tekstów jako własnych. Takie
fragmenty mogą się znaleźć w naszym tekście, ale ujęte w cudzysłów oraz właściwie opisane (autor,
źródło fragmentu, jeśli jest to strona internetowa - wraz z podaniem linka).
4. Przywłaszczanie sobie cudzych skryptów czy appletów.
5. Przywłaszczanie (elementów) grafiki stworzonej dla innej witryny.
6. Przeróbka i łączenie cudzych utworów (tekstów) bez zgody i wiedzy autora. Jest to złamanie prawa
autora do integralności jego utworu (ustawa mówi o nienaruszalności treści i formy utworu oraz jego
rzetelnym wykorzystaniu).
7. Przywłaszczanie sobie cudzych rozwiązań technicznych i webmasterskich w organizacji innego
serwisu, sposobu jego funkcjonowania, interface'u, newslettera itd. Przy takich zapożyczeniach
minimum będzie wspomnienie w jakimś opisie strony lub twórców strony o źródle inspiracji lub
wzorze na którym (częściowo) opierają się rozwiązania danej witryny internetowej.
8. Zamieszczenie cudzego tekstu bez zgody autora (licencji autorskoprawnej). Nie czynimy zadość
prawu autorskiemu oraz dobrym obyczajom, jeśli cudzy tekst kopiujemy na swoją witrynę bez
zgody autora, lecz ze szczegółowym opisem autora i źródła. Autor może nie chcieć publikacji w
danym miejscu w Sieci i ma do tego całkowite i nienaruszalne prawo. Autor może sobie nie życzyć,
aby jego tekst znalazł się w jakimś niekorzystnym kontekście lub z innych względów nie życzyć
sobie publikacji na jakiejś witrynie.
9. Zamieszczenie cudzego tekstu bez linka źródłowego (miejsca pierwotnej publikacji w Internecie),
zwłaszcza problem ten dotyczy "przytaczania" tekstów na różnych forach - moderatorzy nawet
największych forów niepomiernie więcej uwagi zwracają na to, aby nie przemknął się link innej
strony, niż na to, aby nie przepuszczać "wypowiedzi" polegających na wklejaniu cudzych tekstów
(zdarza się, że bez podania autora oraz linka źródłowego).

OCHRONA PRAW AUTORSKICH

Ochrona praw autorskich powstaje samoczynnie w chwili stworzenia utwory i nie potrzebna jest żadna ochrona certyfikacyjna. Autorskie prawa majątkowe mogą przejść na inne osoby poprzez dziedziczenie lub podpisanie stosownej umowy (o przeniesienie majątkowych praw autorskich lub licencji - umowy o korzystaniu z utworu).
Konsekwencją prawną naruszenia praw autorskich jest odpowiedzialność karna, m. in. grzywna, ograniczenie lub pozbawienie wolności do 5 lat oraz zabranie własności powstałej na drodze przestępczej.

LICENCJA

Aby uniknąć nieprzyjemności związanych z łamaniem praw autorskich można starać się o licencję. Licencja może być pełna lub niepełna, w zależności od rodzaju zawartej umowy licencyjnej.
Na utworach różne symbole odpowiedniego urzędu określa prawa własności:
- (copyright) oznacza zastrzeżenie prawa autorskiego, obok znaku ©Symbol © powinno znajdować się wskazanie uprawnionego z tytułu prawa autorskiego i roku pierwszej publikacji utworu, np.: © Copyright by Wydawnictwo Szkolne PWN Sp. z o.o, Warszawa 2003.
- Symbol ® (reserved) to zastrzeżenie znaku towarowego, Microsoft® Word 9np.:7.
- Symbol ™ (trademark) to znak towarowy (handlowy) właściciela produktu, zgłoszony do itp.

Prawa autorskie w odróżnieniu do bezterminowości charakteryzują się tym, że trwają nawet po ustaniu podmiotowości osoby uprawnionej (śmierć). Nie przechodzą one na inne osoby, a jedynie są wykonywane i chronione przez osoby żyjące (osoby najbliższe).

LICENCJA W INTERNECIE

Powszechna licencja publiczna pozwala na modyfikację licencjonowanego oprogramowania i sprzedaż tak powstałych produktów, ale obowiązkowe jest utrzymywanie zasobów oprogramowania z dostępnym kodem źródłowym. Ma to na celu uniknięcie tworzenia wielu równoległych generacji tego samego oprogramowania i ułatwia rozwój firm sprzedających wolne oprogramowanie. Co więcej, kod źródłowy każdego z tych programów musi być udostępniany bezpłatnie. Jeżeli kod licencjonowanego przez GPL oprogramowania jest używany wraz z oprogramowaniem użytkowym, to kod tego ostatniego także musi być dostarczany bezpłatnie. Oznacza to, że każdy może bezpłatnie korzystać z kodu źródłowego licencjonowanego oprogramowania (np. Linuxa), pod warunkiem, że wyniki pracy również będą udostępniane bezpłatnie. Jest to więc wykorzystanie siły uregulowań prawnych w postaci copyright dla zapewnienia, że wszystko, co zostanie wykonane za pomocą oprogramowania licencjonowanego jako GPL nie przestanie być własnością wspólną.

TYPY LICENCJI

Wyróżniamy wiele rodzai licencji:
* Licencja Firmware Licencja obejmująca oprogramowanie układowe, tzn. umieszczone na
stałe w sprzętowej części systemu komputerowego

* Licencja Freeware Oprogramowanie darmowe, rozpowszechniane po kosztach nośnika
danych. Oprogramowanie freeware może być objęte ochroną praw autorskich lub nie

* Licencja GNU Powstały w ramach projektu GNU zbiór reguł, zgodnie z którymi
rozprowadzane jest tzw. "wolne oprogramowanie". Na zasadach Powszechnej Licencji
Publicznej udostępniane jest m.in. jądro systemu operacyjnego Linux oraz większość
oprogramowania dla niego przeznaczona. Podstawowym celem przyświecającym twórcom
licencji było umożliwienie producentom oprogramowania prawnie zagwarantowanej
możliwości tworzenia produktów wolno dostępnych dla wszystkich użytkowników

* Licencja GPL (General Public Licence) Zasady licencyjne określone przez konsorcjum Free
Software Foundation, zakazujące redystrybucji oprogramowania w formie czysto binarnej.
Jeżeli ktoś wprowadza do obiegu oprogramowanie zawierające jakąkolwiek część
podlegającą licencji GPL, to musi udostępnić wraz z każdą dystrybucją binarną jej postać
źródłową

* Licencja grupowa (ang. Site licence) Określa, że zakupiony program może być użytkowany
w sieci lub innym zestawie komputerów (np. szkolna pracownia) w określonej ilości, tzn.
może być instalowany tylko na określonej maksymalnej liczbie stanowisk. Podobną zasadą
określone są programy sprzedawane z licencją sieciową (Network licence)

* Licencja jednostanowiskowa (ang. One-site licence) To licencja uprawniająca użytkownika
do zainstalowania nabytego oprogramowania tylko na jednym stanowisku komputerowym.
Użytkownikowi nie wolno udostępniać takiego oprogramowania w sieci ani używać na
więcej niż jednym komputerze w tym samym czasie. Zezwala natomiast na sporządzanie
kopii zapasowej oprogramowania

* Licencja typu Linux Rozwiązanie licencyjne odnoszone do systemu Linux, którego jądro
jest upowszechniane według praw Licencji GPL. System Linux nie jest oprogramowaniem
będącym własnością ogółu. Prawa autorskie do kodu Linuxa należą do różnych autorów
kodu. Jednakże Linux jest oprogramowaniem w wolnym obiegu w tym sensie, że jego
użytkownikom wolno go
kopiować, zmieniać i stosować w dowolny sposób oraz rozdawać własne kopie bez
ograniczeń. Spowodowane to jest zakazem prywatyzacji produktów pochodnych systemu
Linux. Ograniczenia tej licencji wynikające z zasad licencji GPL nie zakazują tworzenia ani
sprzedawania wyłącznie binarnych dystrybucji oprogramowania, jeżeli tylko każdy, kto
otrzymuje kopie binarne, będzie miał szansę uzyskania również kodu źródłowego za
rozsądną opłatą dystrybucyjną

* Licencja na obszar To określenie umowy między producentem oprogramowania a nabywcą,
uprawniająca go do sporządzenia określonej liczby kopii zakupionego oprogramowania na
swój własny użytek. Takie rozwiązanie jest czasem stosowane przez firmy korzystające z
sieci lokalnych LAN, umożliwia to wykorzystanie oprogramowania na wielu stanowiskach
komputerowych ponosząc przy tym mniejsze koszty

* Licencja Public Domain Licencja dobroczynna czyniąca z oprogramowania własność ogółu,
w myśl której autor lub autorzy oprogramowania zrzekają się praw do upowszechniania
oprogramowania na rzecz ogółu użytkowników

* Licencja Shareware Rodzaj licencji oraz oprogramowanie rozpowszechniane na jej
zasadach, która zezwala na bezpłatne korzystanie z oprogramowania przez okres próbny
(zazwyczaj 1 miesiąc), który ma zachęcić użytkownika do zakupu oprogramowania. W
przypadku korzystania z oprogramowania w sposób niekomercyjny licencja typu shareware
umożliwia przedłużanie tego okresu (w celach propagandowo-reklamowych)

AUTO-ARCHIWIZACJA PRAW NAUKOWYCH

Jak wynika z przedstawionej sytuacji z jednej strony obserwujemy obecnie nigdy wcześniej niezaistniałą łatwość natychmiastowej wymiany informacji naukowej w skali globalnej, a z drugiej strony fakt, że naukowcy nie mogą z niej korzystać. Rozwiązaniem tego problemu może być rozpowszechnienie na większą skalę idei auto-archiwizacji (ang. self-archiving) prac naukowych w postaci e-printów. Działania te oparte są na tworzonych archiwach e-printów, zazwyczaj kompatybilnych z oprogramowaniem Open Archives Initiative (OAI) (http://www.openarchives.org), opisywanym już w EBIB-ie.

AUTO-LICENCJONOWANIE TWÓRCZOŚCI

W celu ułatwienia auto-archiwizacji autorzy projektu Creative Commons (http://creativecommons.org) przygotowali zestaw licencji umożliwiający autorom różnych prac (strony Web, prace naukowe, muzyka, film, fotografia, literatura, pomoce dydaktyczne) decydowanie o zakresie bezpłatnego udostępniania tych prac. Projekt był inspirowany przez rozwiązania GNU GPL. Powstała aplikacja Web, która pomaga autorom w przeznaczeniu swoich prac do publicznego udostępnienia albo zachowania copyright w wypadku licencjonowania prac do bezpłatnego użytku dla określonych osób, na określonych warunkach. Przewidziano następujące rodzaje licencji:

CO MOŻNA ROZPOWSZECHNIAĆ?

Wolno rozpowszechniać w celach informacyjnych w prasie, radiu i telewizji:
1. Już rozpowszechnione:
a. sprawozdania o aktualnych wydarzeniach,
b. aktualne artykuły i wypowiedzi na tematy polityczne, gospodarcze i społeczne,
c. aktualne zdjęcia reporterskie,
2. Krótkie wyciągi ze sprawozdań, artykułów i wypowiedzi, o których mowa w pkt. 1 lit. a/ i b/,
3. Przeglądy publikacji i utworów rozpowszechnionych,
4. Mowy wygłoszone na publicznych zebraniach i rozprawach ; nie upoważnia to jednak do publikacji
zbiorów mów jednej osoby
5. Krótkie streszczenia rozpowszechnianych utworów."

Autor Andzia_01

# data[].attributes.attachment_link.description
DEFINICJA PRAW AUTORSKICH Prawa autorskie to zbiór przepisów regulujących jedną z ważniejszych dziedzin prawa własności intelektualnej. Ochroną prawno autorską objęte są jedynie te wytwory intelektu człowieka, które spełniają przesłanki „utworu". Prawo autorskie zapisane w ustawie o prawie autorskim z dnia 4 lutego 1994 roku, określa co i kto może skorzystać z ochrony praw autorskich.

# data[].attributes.body
GOV

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
W dniu 17 kwietnia 2019 r. Parlament Europejski i Rada UE przyjęły dyrektywę 2019/789 ustanawiającą przepisy dotyczące wykonywania praw autorskich i praw pokrewnych mające zastosowanie do niektórych transmisji online prowadzonych przez organizacje radiowe i telewizyjne oraz do reemisji programów telewizyjnych i radiowych oraz zmieniającą dyrektywę Rady 93/83/EWG oraz dyrektywę 2019/790 w sprawie prawa autorskiego i praw pokrewnych na jednolitym rynku cyfrowym oraz zmiany dyrektyw 96/9/WE i 2001/29/WE. Obydwie dyrektywy zostały opublikowane w Dzienniku Urzędowym UE L 130 z 17 maja 2019 r. str. 82-125 https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/?uri=OJ:L:2019:130:TOC.
Termin ich implementacji upływa 7 czerwca 2021 r.
W związku z powyższym zapraszamy wszystkich zainteresowanych do zgłaszania propozycji, uwag i postulatów dotyczących sposobu wdrożenia powyższych dyrektyw do polskiego porządku prawnego. W odniesieniu do dyrektywy 2019/790 zapraszamy także do ustosunkowania się do poniższych kwestii szczegółowych:

1) Czy istnieje szeroko przyjęta praktyka, sformalizowana procedura postępowania lub oprogramowanie gwarantujące „odpowiedni poziom bezpieczeństwa" kopiom utworów wykonanym w celu eksploracji tekstów i danych oraz „bezpieczeństwo i integralność sieci i baz danych", o których mowa w art. 3 ust. 2 i 3 dyrektywy?

2) W jaki sposób zapewnić, aby stosowane przez podmioty uprawnione środki gwarantujące „bezpieczeństwo i integralność sieci i baz danych", o których mowa w art. 3 ust. 3 dyrektywy, nie uniemożliwiały korzystania z dozwolonego użytku na potrzeby eksploracji tekstów i danych? Czy zasadne byłoby wprowadzenie w tym zakresie odpowiednio zmodyfikowanej procedury notice-and-takedown, w ramach której na żądanie użytkownika podmioty uprawnione byłyby obowiązane do usunięcia środków zabezpieczających lub udostępnienia utworu w inny sposób?

3) Czy należy wprowadzić ograniczenia dozwolonego użytku na potrzeby cyfrowej działalności dydaktycznej, o których mowa w art. 5 ust. 2 dyrektywy? Jeżeli tak, to w jakim zakresie?

4) Czy wymóg reprezentatywności organizacji zbiorowego zarządzania na potrzeby licencjonowania utworów niedostępnych w obrocie handlowym, określony w art. 8 ust. 1 pkt a) dyrektywy, może być uznany za spełniony biorąc pod uwagę definicję organizacji reprezentatywnej zawartą w art. 10 ustawy z dnia 15 czerwca 2018 r. o zbiorowym zarządzaniu prawami autorskimi i prawami pokrewnymi?

5) Czy należy, zgodnie z art. 8 ust. 5 dyrektywy, wprowadzić dodatkowe wymogi dla licencjonowania utworów niedostępnych w obrocie handlowym (art. 8 ust. 1 dyrektywy) lub korzystania z nich w ramach dozwolonego użytku (art. 8 ust. 2 dyrektywy)? Jeżeli tak, to jakie i w jakich dziedzinach twórczości (muzyka, filmy, literatura, publicystyka itp.)?

6) Czy mechanizm wsparcia negocjacji warunków licencyjnych w zakresie VOD, o którym mowa w art. 13 dyrektywy, jak też „pozasądowy mechanizm dochodzenia roszczeń", o którym mowa w art. 17 ust. 9 dyrektywy oraz „alternatywna procedura rozstrzygania sporów", o której mowa w art. 21 dyrektywy, powinny polegać na odpowiednim poszerzeniu kompetencji Komisji Prawa Autorskiego czy też należy zastosować w tych przypadkach odesłanie do instytucji mediacji uregulowanej w art. 183 z indeksami 1-15 Kodeksu postępowania cywilnego (zwłaszcza biorąc pod uwagę znacznie szersze grono mediatorów - art. 183 z indeksem 2 Kpc)?

7) Czy i w jakim zakresie art. 14 dyrektywy dotyczący utworów sztuk wizualnych w domenie publicznej wymaga wdrożenia poprzez nowy przepis szczególny, biorąc pod uwagę aktualnie obowiązujące przesłanki ochrony prawnoautorskiej i przepisy o czasie trwania ochrony utworu?

8) Czy należy zdefiniować użyty w art. 15 ust. 1 dyrektywy termin „bardzo krótki fragment publikacji prasowej" jako jedno z istotnych ograniczeń zakresu przedmiotowego nowego prawa pokrewnego wydawców prasowych czy też należy pozostawić ten termin jako klauzulę generalną?

9) Czy na potrzeby wykonywania nowego prawa pokrewnego wydawców należy wprowadzić obowiązkowe pośrednictwo organizacji zbiorowego zarządzania?

10) Jaki powinien być udział autorów publikacji prasowych w przychodach wydawców uzyskiwanych z eksploatacji tych publikacji przez dostawców usług społeczeństwa informacyjnego, stosownie do art. 15 ust. 5 dyrektywy? Czy zasadne byłoby zastosowanie tu analogii do udziału autorów i wydawców w opłatach kompensacyjnych, o których mowa w art. 20 ust. 4 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych (50%-50%)?

11) Czy należy doprecyzować definicję „dostawca usług udostępniania treści online", zawartą w art. 2 pkt 6) w zw. z art. 17 dyrektywy i motywem 63, poprzez np. określenie minimalnej liczby przechowywanych utworów lub przedmiotów praw pokrewnych?

12) Czy na potrzeby licencjonowania publicznego udostępniania utworów przez „dostawców usług udostępniania treści online" należy wprowadzić obowiązkowe pośrednictwo organizacji zbiorowego zarządzania? Jeżeli tak, to w jakich dziedzinach twórczości i czy tak udzielane licencje powinny mieć rozszerzony skutek jak w art. 5 ust. 2-4 ustawy o zbiorowym zarządzaniu prawami autorskimi i prawami pokrewnymi?

13) Czy przypadki dozwolonego użytku określone w art. 17 ust. 7 dyrektywy (cytowanie, krytyka, parodia, pastisz itd.) wymagają osobnego uregulowania w ustawie lub też zmiany już obowiązujących przepisów o dozwolonym użytku (art. 29 i 29 z indeksem 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych)?

14) Czy wdrożenie art. 18 dyrektywy przewidującego prawo do odpowiedniego wynagrodzenia dla twórców i wykonawców za przeniesienie ich praw lub udzielenie licencji powinno polegać na wprowadzeniu prawa do niezbywalnego wynagrodzenia, np. na wzór rozwiązania przyjętego obecnie w art. 70 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych? Jeżeli tak, jakie dziedziny twórczości i jakie pola eksploatacji powinny być objęte tym wynagrodzeniem i jak uwzględnić w tych nowych rozwiązaniach zasadę swobody zawierania umów zgodnie z art. 18 ust. 2 dyrektywy?14) Czy wdrożenie art. 18 dyrektywy przewidującego prawo do odpowiedniego wynagrodzenia dla twórców i wykonawców za przeniesienie ich praw lub udzielenie licencji powinno polegać na wprowadzeniu prawa do niezbywalnego wynagrodzenia, np. na wzór rozwiązania przyjętego obecnie w art. 70 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych? Jeżeli tak, jakie dziedziny twórczości i jakie pola eksploatacji powinny być objęte tym wynagrodzeniem i jak uwzględnić w tych nowych rozwiązaniach zasadę swobody zawierania umów zgodnie z art. 18 ust. 2 dyrektywy?

15) Czy należy doprecyzować przypadki, w których zgodnie z art. 19 ust. 4 dyrektywy wyłączony zostaje obowiązek przejrzystości - zdefiniowany w art. 19 ust. 1 dyrektywy - np. poprzez wskazanie konkretnych dziedzin twórczości lub pól eksploatacji?

16) Czy należy wyłączyć prawo twórcy i wykonawcy do „odwołania" licencji lub przeniesienia prawa (wypowiedzenia umowy lub odstąpienia od niej) w odniesieniu do określonych rodzajów utworów lub kategorii uprawnionych zgodnie z art. 22 ust. 2 dyrektywy?

17) Czy „obowiązek przejrzystości", zdefiniowany w art. 19 dyrektywy, któremu zgodnie z art. 27 dyrektywy podlegać będą umowy od dnia 7 czerwca 2022 r., powinien dotyczyć również umów zawartych przed tą datą? Jeżeli tak, to czy powinny zostać wprowadzone jakieś wyłączenia w zastosowaniu ww. obowiązku np. z uwagi na datę zawarcia umowy lub upływ terminu przedawnienia roszczenia głównego?17) Czy „obowiązek przejrzystości", zdefiniowany w art. 19 dyrektywy, któremu zgodnie z art. 27 dyrektywy podlegać będą umowy od dnia 7 czerwca 2022 r., powinien dotyczyć również umów zawartych przed tą datą? Jeżeli tak, to czy powinny zostać wprowadzone jakieś wyłączenia w zastosowaniu ww. obowiązku np. z uwagi na datę zawarcia umowy lub upływ terminu przedawnienia roszczenia głównego?

W odniesieniu do dyrektywy 789/2019 prosimy w szczególności o odniesienie się do następujących zagadnień:
Na odpowiedzi oczekujemy do końca września br. Będziemy wdzięczni za przekazanie korespondencji również w wersji edytowalnej na adres: dwim(at)mkidn(dot)gov(dot)pl .
1) W jaki sposób należy potraktować „wprowadzanie bezpośrednie" w rozumieniu art. 2 pkt 4 w zw. z art. 8 dyrektywy - czy powinno być to nowe pole eksploatacji wyraźnie wskazane w art. 50 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych czy też ten sposób eksploatacji utworów należy uregulować jako jeden ze sposobów nadawania lub reemitowania?

2) Czy „wprowadzanie bezpośrednie" powinno być objęte obowiązkowym pośrednictwem organizacji zbiorowego zarządzania tak jak reemitowanie, stosownie do art. 8 ust. 2 dyrektywy?

# data[].attributes.attachment_link.description
Strona Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Prawo autorskie oraz prawo medialne.

# data[].attributes.body
Prawo autorskie – Wikipedia, wolna encyklopedia

# data[].attributes.attachment_link.title
Prawo autorskie – Wikipedia, wolna encyklopedia