# data[].attributes.body
SŁOWA
KWIAT, GAŚNICA, PIÓRO, RZEKA, KUTER

# data[].attributes.body
Opowiadanie to forma wypowiedzi przedstawiająca wydarzenia, które rozwijają się w czasie i tworzą ciąg przyczyn oraz skutków. Zdarzenia te mogą być rzeczywiste lub fikcyjne (wymyślone). Są one najczęściej ułożone w kolejności chronologicznej i opisane w czasie przeszłym.

Opowiadanie jest wypowiedzią narracyjną -wydarzenia przedstawia w nim narrator. Zależnie od sposobu prezentowania zdarzeń wyróżnia się narrację pierwszoosobową i trzecioosobową

# data[].attributes.body
Narracja pierwszoosobowa - narrator jest równocześnie uczestnikiem wydarzeń i opowiada o nich, używając czasowników w 1. os. !p. (np. Przywiązałem kajak do pomostu i wyskoczyłem na brzeg. Wąską ścieżką ruszyłem w głąb lasu);

Narracja trzecioosobowa - narrator jest obserwatorem wydarzeń i nie ujawnia bezpośrednio swojej obecności. Opisuje działania bohaterów, używając czasowników w 3. os. (np. Tomek i Mikołaj, pogrążeni w rozmowie, ominęli ruiny pałacu i ośrodek wypoczynkowy. Nagle zauważyli, że są już nad rzeką). Do opowiadania można wplatać elementy innych form wypowiedzi, np. opisu postaci, przedmiotu, krajobrazu lub opisu przeżyć, a także charakterystyki, dialogu czy listu.

# data[].attributes.body
porady znanych

# data[].attributes.attachment_link.title
Rafał Witek, pisarz, autor książek dla dzieci, radzi, jak napisać dobre opowiadanie

# data[].attributes.attachment_link.title
Zapis dialogów - jak poprawnie zapisywać dialogi w opowiadaniach? - Forum literackie Artefakty - publikuj swoje opowiadania i wiersze

# data[].attributes.attachment_link.description
Nie ukrywaj swoich opowiadań i wierszy w szufladzie, publikuj je na forum literackim.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Zaczynam ten rok na Spisku o miesiąc później, niż chciałem. Czas najwyższy na nowe ćwiczenie. Tym razem - w trochę innej formule.

Najpierw jednak wyjaśnienie kontekstu; skąd taki, a nie inny, pomysł. Brałem ostatnio udział w rozmowie o tym, jak raczej pokazywać, niż wyjaśniać. W pewnym momencie zorientowałem się, że zachodzi na tym tle pewne nieporozumienie. Otóż, „wyjaśnianie" utożsamiane jest z gawędziarskim, potoczystym stylem. Im bardziej rozgadana proza, tym mniej łapie się na „show", a tym bardziej podpada pod „tell". Tymczasem - nie. „Show, don't tell" jest przestrogą przed karmieniem czytelnika gotowcami. Chodzi wyłącznie o to, żeby szanować jego inteligencję; przedstawiać zdarzenia tak, aby mógł samodzielnie wyciągnąć z nich wnioski. Styl pisania nie ma tu nic do rzeczy. Da się ten sam cel osiągnąć pisząc wylewnie.

Inna sprawa, że gawędziarstwo w prozie jest trudne. Do bełkotu niedaleko, a granica jest subtelna. Wielu niedoświadczonych twórców nie zdaje sobie nawet z niej sprawy.

Warto jednak ćwiczyć się w obu kierunkach - pisaniu bardziej potoczystym i bardziej oszczędnym. Ot, choćby tylko po to, żeby sprawdzić, co nam pasuje, albo co jest lepiej odbierane przez czytelników. Idealnie, jeśli dzięki temu nasz styl nabierze elastyczności.

Zróbmy tak: podam pięć słów, których trzeba użyć (w dowolnej kolejności). Wykorzystaj je w dwóch krótkich opowiastkach lub fragmentach szerszego tekstu. Pierwszą wersję przekaż stylem oszczędnym - na tyle, na ile potrafisz. Drugą - potoczystym.

Przy czym nie chodzi o popadanie ze skrajności w skrajność, ale o stworzenie tekstów, które mają ręce i nogi. Sprawdź, jak brzmi Twój głos na obu końcach skali. To znaczy: napisz tak, żeby Ci się obie wersje podobały. Nie rąb zdań na siłę, nie maltretuj rytmu, tylko po to, żeby było krócej. I z drugiej strony, nie wypychaj prozy śmieciem.

Uwaga! Achtung! Podaję słowa:
Śledź. Ziąb. Skrzydła. Urząd. Palimpsest.
Dorzucam dwa przykłady. Najpierw wersja oszczędna:

Śledź leżał na gazecie. Marginesy pokryto niezrozumiałymi wierszami; litery były zbyt drobne. Inna ręka namazała czerwonym markerem grube znaki - „Skrzydła sprzedam tanio". Później numer telefonu. Ktoś dorysował zawijasy na rogach, ktoś poprzekreślał zdania w artykułach. Do tego plamy tłuszczu. Tragedia. Palimpsest nie do rozczytania.

Ziąb ciągle trzymał; mój ostatni dzień na urzędzie. Nie było szans: wszystko musiało się wydać. Miałem skończyć jak ten śledź. Martwy i na pierwszej stronie szmatławca.

OK, teraz próba gawędziarstwa:

Marcelina subtelnie dawała kiszonym śledziem, co było dla niej bardzo nietypowe. Wegetarianka, kiedyś nawet weganka, do tego zawsze zadbana, wypachniona. Nagle śledź. Wywąchiwałem ten zapach niedyskretnie, aż zwróciła na mnie uwagę. Spytałem wprost, bo cóż mi pozostało, a z jej ust usłyszałem pełne złości: „Skrzydła". Jakie skrzydła?

Opowiedziała, że wyszła z biblioteki, gdzie badały z koleżanką palimpsest z VIII wieku, a że ziąb był straszny, udała się na przystanek. Stoi, czeka, aż tu nagle patrzy i widzi: mewa. Mewa we Wrocławiu. Wielkie ptaszysko, które w dziobie targa dorodnego śledzia. Marcelina nie do końca zawierzyła własnym oczom, więc stała dalej, jak wryta. Nie ruszyła się nawet wtedy, gdy mewa upuściła zdobycz. Dziewczyna straciła zdolność reakcji, ale grawitacja działała jak zwykle. Ryba spadła, no i pieprznęła Marcelinę prosto w nos.

Tyle. Wyszło mi lub nie. Teraz Twoja kolej.

# data[].attributes.attachment_link.description
Zaczynam ten rok na Spisku o miesiąc później, niż chciałem. Czas najwyższy na nowe ćwiczenie. Tym razem - w trochę innej formule. Najpierw jednak wyjaśnienie kontekstu; skąd taki, a nie inny, pomysł. Brałem ostatnio udział w rozmowie o tym, jak raczej pokazywać, niż wyjaśniać. W pewnym momencie zorientowałem się, że zachodzi na tym tle pewne nieporozumienie.

# data[].attributes.body
Zróbmy tak: podam pięć słów, których trzeba użyć (w dowolnej kolejności). Wykorzystaj je w dwóch krótkich opowiastkach lub fragmentach szerszego tekstu. Pierwszą wersję przekaż stylem oszczędnym – na tyle, na ile potrafisz. Drugą – potoczystym.

Przy czym nie chodzi o popadanie ze skrajności w skrajność, ale o stworzenie tekstów, które mają ręce i nogi. Sprawdź, jak brzmi Twój głos na obu końcach skali. To znaczy: napisz tak, żeby Ci się obie wersje podobały. Nie rąb zdań na siłę, nie maltretuj rytmu, tylko po to, żeby było krócej. I z drugiej strony, nie wypychaj prozy śmieciem.

Śledź. Ziąb. Skrzydła. Urząd. Palimpsest.

# data[].attributes.headline
Wersja oszczędna:Śledź leżał na gazecie. Marginesy pokryto niezrozumiałymi wierszami; litery były zbyt drobne. Inna ręka namazała czerwonym markerem grube znaki – „Skrzydła sprzedam tanio”. Później numer telefonu. Ktoś dorysował zawijasy na rogach, ktoś poprzekreślał zdania w artykułach. Do tego plamy tłuszczu. Tragedia. Palimpsest nie do rozczytania.Ziąb ciągle trzymał; mój ostatni dzień na urzędzie. Nie było szans: wszystko musiało się wydać. Miałem skończyć jak ten śledź. Martwy i na pierwszej stronie szmatławca.

# data[].attributes.subject
Wersja oszczędna:Śledź leżał na gazecie. Marginesy pokryto niezrozumiałymi wierszami; litery były zbyt drobne. Inna ręka namazała czerwonym markerem grube znaki – „Skrzydła sprzedam tanio”. Później numer telefonu. Ktoś dorysował zawijasy na rogach, ktoś poprzekreślał zdania w artykułach. Do tego plamy tłuszczu. Tragedia. Palimpsest nie do rozczytania.Ziąb ciągle trzymał; mój ostatni dzień na urzędzie. Nie było szans: wszystko musiało się wydać. Miałem skończyć jak ten śledź. Martwy i na pierwszej stronie szmatławca.

# data[].attributes.headline
Próba gawędziarstwa:Marcelina subtelnie dawała kiszonym śledziem, co było dla niej bardzo nietypowe. Wegetarianka, kiedyś nawet weganka, do tego zawsze zadbana, wypachniona. Nagle śledź. Wywąchiwałem ten zapach niedyskretnie, aż zwróciła na mnie uwagę. Spytałem wprost, bo cóż mi pozostało, a z jej ust usłyszałem pełne złości: „Skrzydła”. Jakie skrzydła?Opowiedziała, że wyszła z biblioteki, gdzie badały z koleżanką palimpsest z VIII wieku, a że ziąb był straszny, udała się na przystanek. Stoi, czeka, aż tu nagle patrzy i widzi: mewa. Mewa we Wrocławiu. Wielkie ptaszysko, które w dziobie targa dorodnego śledzia. Marcelina nie do końca zawierzyła własnym oczom, więc stała dalej, jak wryta. Nie ruszyła się nawet wtedy, gdy mewa upuściła zdobycz. Dziewczyna straciła zdolność reakcji, ale grawitacja działała jak zwykle. Ryba spadła, no i pieprznęła Marcelinę prosto w nos.

# data[].attributes.subject
Próba gawędziarstwa:Marcelina subtelnie dawała kiszonym śledziem, co było dla niej bardzo nietypowe. Wegetarianka, kiedyś nawet weganka, do tego zawsze zadbana, wypachniona. Nagle śledź. Wywąchiwałem ten zapach niedyskretnie, aż zwróciła na mnie uwagę. Spytałem wprost, bo cóż mi pozostało, a z jej ust usłyszałem pełne złości: „Skrzydła”. Jakie skrzydła?Opowiedziała, że wyszła z biblioteki, gdzie badały z koleżanką palimpsest z VIII wieku, a że ziąb był straszny, udała się na przystanek. Stoi, czeka, aż tu nagle patrzy i widzi: mewa. Mewa we Wrocławiu. Wielkie ptaszysko, które w dziobie targa dorodnego śledzia. Marcelina nie do końca zawierzyła własnym oczom, więc stała dalej, jak wryta. Nie ruszyła się nawet wtedy, gdy mewa upuściła zdobycz. Dziewczyna straciła zdolność reakcji, ale grawitacja działała jak zwykle. Ryba spadła, no i pieprznęła Marcelinę prosto w nos.