# data[].attributes.headline
1. Klinische gegevens (Groep 2) NAGEKEKEN

# data[].attributes.subject
1. Klinische gegevens (Groep 2) NAGEKEKEN

# data[].attributes.body
Diagnosestelling:
- Obesitas: BMI= 90/(1,55)²= 37,5kg/m² → >30,0kg/m²= obesitas
- GGT: orale glucosetolerantietest → Na 120min: Normaal < 140 mg/dl

Gestoord  140-200 mg/dl

Diabetes >= 200 mg/dl
- hypertensie: Bloeddrukmeter 18/9cmHg → hypertensie 2 (zie afbeelding hieronder) --> Diagnose na 3 afwijkende metingen binnen enkele weken of 5 hoge metingen binnen 6 maanden
- metabool syndroom: zie apart kadertje
- osteoartritis = afbraak vn kraakbeen tussen de gewrichten --> diagnose met röntgenfoto (kraakbeen beschermt botten en zorgt voor soepele bewegingen)
- reflux: 24-uurs pH-meting OF röntgenfoto OF gastroscopie / oesofagoscopie
- dislipidemie: bloedwaarden

Etiologie: ongezond voedingspatroon, emoties (woede en verdriet), osteoartritis, gevoeligheid voor maagontstekingen
- essentiële hypertensie: multifactorieel (familiaal, middelbare leeftijd, obesitas, stress, alcoholmisbruik, sedentaire leefstijl, roken, onvolwaardige voeding...)
- dislipidemie: leeftijd (na aanvang menopauze door oestrogeenbescherming die wegvalt), genetisch, hypertensie, roken, GGT, obesitas, foute leefstijl- en voedingsgewoonten...

Symptomatologie: krakende gewrichten, constipatie, reflux + minder goed afvallen bij insulineresistentie

Complicaties:  prediabetes, hoge bloeddruk atherosclerose, H&V, herseninfarct, ischemisch infarct, nierfunctiestoornissen, diabetes...

Klinisch beeld: overgewicht (androïde obesitas), hypertensie zie je niet!

# data[].attributes.body
Carine:

-          Middelomtrek: 102cm

-          RR: 180/90mm Hg

-          Glycemie: 116mg/dl

-          TGL: 305mg/dl

-          HDL: 31mg/dl

-          --> METABOOL SYNDROOM BIJ BEIDE CRITERIA

# data[].attributes.headline
3. Biochemische gegevens (Groep 4) NAGEKEKEN

# data[].attributes.subject
3. Biochemische gegevens (Groep 4) NAGEKEKEN

# data[].attributes.body
Hanteer telkens volgend format:

PARAMETER: cholesterol

Referentiewaarde: <175 (155) mg/dl  --> Strengste norm!
Waarde Carine: 226mg/dl
Beoordeling: Carine’s waarde ligt duidelijk te hoog
Verklaring: haar verleden als roker kan een oorzaak zijn, ook haar hoge inname aan verzadigde vetten, meer dan 2 glazen alcohol per dag heeft een ongunstig effect op de cholesterolstofwisseling dislipidemie (kan ook erfelijk zijn)

PARAMETER: LDL

Referentiewaarde:<115 mg/dl --> <100 (<70 indien haalbaar) --> strengste norm!
Waarde Carine: 134mg/dl
Beoordeling: Carine’s waarde ligt duidelijk te hoog
Verklaring: buikvet kan leiden tot een verhoging van de LDL, haar weinige lichaamsbeweging kan een oorzaak zijn van de hoge waarde --> dislipidemie

PARAMETER: HDL

Referentiewaarde:>46 mg/dl --> >50
Waarde Carine: 31mg/dl
Beoordeling: Carine’s waarde ligt duidelijk te laag
Verklaring: buikvet kan leiden tot een daling van de HDL, haar weinige lichaamsbeweging kan een oorzaak zijn van de lage waarde --> dislipidemie

PARAMETER : TGL

Referentiewaarde : <150mg/dl

Waarde Carine : 305 mg/dl

Beoordeling : Haar TGL-gehalte ligt een heel stuk boven de referentiewaarde.

Verklaring : Alcohol, meer dan 2 glazen per dag verhoogt het triglyceridengehalte in het bloed, wat een ongunstig effect heeft op de cholesterolstofwisseling.  --> dislipidemie

PARAMETER : NUCHTERE GLYCEMIE

Referentiewaarde : <83 mg/dl --> <100

Waarde Carine : 116 mg/dl (GGT = 110-126, daarboven = diabetes)

Beoordeling : Haar nuchtere glycemie ligt te hoog.

Verklaring : Er is een gebrek aan insuline of de aanwezige insuline kan niet effectief werken, waardoor de glucose zich gaat ophopen in het bloed en een hoge bloedsuikerwaarde ontstaat = gestoorde glucosetolerantie / insulineresistentie

PARAMETER : Hba1C

Referentiewaarde : 6,5 – 7% --> l iever 6,5
Waarde Carine : 6,6%

Beoordeling : Haar waarden van Hba1C liggen tussen de referentiewaarden dus is goed!

Verklaring : Hba1C gehalte geeft het percentage rode cellen aan waaraan glucose is geplakt. Hoe hoger de bloedglucose, hoe meer daarvan aan hemoglobine plakt. Het duid dus het gemiddelde glucosegehalte van de voorafgaande 2-3 maanden aan.

# data[].attributes.body
Huidig G: 90kg

Lengte: 1m55

BMI + beoordeling: 37,46 --> Obesitas Type 2
21,5 is de referentie BMI voor vrouwen. Carine zit heel hoog hierboven, vanaf BMI: 30 spreken we van obesitas. Het is dus heel belangrijk dat ze afvalt.

G-verloop: Half jaar geleden een proteïnedieet gevolgd en ze is toen 7kg afgevallen. Na het dieet kwam ze terug 15kg bij. --> jojo

Beïnvloedende factoren (macro = overheid / wet / industrie ; meso = omgeving (vb: aanbod in scholen, winkels.. ; micro = factoren uit omgeving)

Meso:  Ze is gestopt met roken en doet niets van sport, de enige beweging die ze heeft komt van het huishouden.
Beginnende menopauze
Voedingsgewoonten:  Ze eet geen ontbijt waardoor ze doorheen de dag meer eet
Doordat ze niet de tijd neemt om te gaan zitten om te eten zal ze minder beseffen wat ze  precies eet +vaak ongezondere voeding eten die gemakkelijk te consumeren is.
Voornamelijk zoute voeding.
3 glazen rode wijn per dag.
+ stress / emotioneel (conflicten schoonouders, bang voor overlijden vader)

RefG: Gewicht bij BMI 21,5 (referentie BMI voor vrouwen)

RefG = 51,65kg

StreefG: 70,83kg  (= gemiddelde huidig en RefG) OF BMI 27 = 64,8kg OF nagaan welk gewicht ze lang heeft gehad en waar ze zich goed bij voelde OF eerste doelen: min -5% in 6 maand OF -10% in 1 jaar

--> 70,8kg is een goed streefG, sowieso altijd met tussenstappen werken

Vet% + beoordeling: 52%

Dit is een veel te hoog percentage voor een vrouw. Gemiddeld is het vetpercentage van een vrouw 20-30%.

Vetpercentages voor vrouwen:

Leeftijd  | Te laag  | Normaal  | Hoog  | Te hoog
40-59     | <23%      | 23-34%    | 34-40%  | >40%

Hieruit kan je zien dat ze een te hoog vetpercentage heeft.

Middelomtrek + beoordeling: 102cm

Mannen  |                      Vrouwen  |
tussen 79 en 94 cm  | tussen 68 en 80 cm  | Probeer op gewicht te blijven (geen        verhoogd risico).
tussen 94 en 102 cm  | tussen 80 en 88 cm  | Blijf op gewicht (nog geen verhoogd      risico, maar de gevarenzone komt in beeld).
102 cm of meer  | 88 cm of meer  | Probeer af te vallen (verhoogd risico).

Ze zit in de gevarenzone, heeft een verhoogd risico en moet dus proberen af te vallen.

# data[].attributes.body
Welke vragen zou je nog stellen aan de cliënt i.v.m. de cliëntoriëntatie?

Waarom was u vroeger gestopt met het proteïnedieet?

Heb je een vermoeden hoe het komt dat je terug was bijgekomen na je laatste dieet?

Wie doet de boodschappen? Hoeveel keer in de week? Gebruik je hierbij een boodschappenlijstje?

Hoe verplaats je u als je ergens naartoe moet?

Had je voor je dieet last van gewichtschommelingen?

Wat versta je onder constipatie?

Heeft u vroeger al diëten gevolgd, zo ja, welke? Hoe bevielen deze diëten jou?

Heeft u veel last van stress? Indien ja, hoe komt dit, hoe kan je je ontspannen, wat doe je om je stress te verminderen,…

Krijgt u veel bezoek thuis?

Doe je momenteel aan sport? Deed u vroeger sporters en welke bevielen jou? Zijn er sporten die je terug zou willen uitvoeren, zo ja, welke,… Is er een sport die u niet meer kan beoefenen, …

slaappatroon, kennis peilen mbt probleem: angst? inzicht? stress?

# data[].attributes.body
Welke vragen zou je nog stellen aan de cliënt i.v.m. de cliëntoriëntatie?
Ontbijt:

Hoeveel sinaasappelen gebruik je voor je glas vers geperst sinaasappelsap?

Hoe groot is het glas waaruit je je sinaasappelsap drinkt? Is het glas volledig gevuld?

Wanneer eet je smorgens je ontbijt?

Komen de koffiekoeken van bij de bakker of uit de oven (diepvries)?

Tussendoor voormiddag (2 momenten):

Als je smorgens koffiekoeken hebt gegeten op zondag, eet je dan ook als tussendoortje jonge gouda of kaasblokjes?

Hoeveel kaasblokjes eet je dan ongeveer?

Eet je ook andere tussendoortjes?

Eet je omdat je honger hebt of goesting?

Rond welk uur eet je het tussendoortje? Wat is het tijdsverschil tussen de 2 tussendoortjes?

Is het yoghurtdrink met een smaakje of is het naturel? Let je op de kwaliteit ervan (mager, gesuikerd). Hoe groot is het flesje yoghurtdrink?

Middag

Maak je je pannenkoeken zelf of komt dit uit een pakje van de winkel?

Welke confituur gebruik je? (kwaliteit – merken)

Hoeveel en welke smeerstof gebruik je bij je pannenkoeken/brood?

Hoeveel keer eet je pannenkoeken in de week?

Hoeveel sneetjes van de ligt salami of gouda/andere kazen leg je tussen je brood?

Welke andere kazen eet je nog zoal?

Tussendoor (over de middag)

Eet je omdat je honger hebt of goesting?

Avondmaaltijd?

Hoeveel tijd neem je voor het avondeten?

Hoeveel porties eet je bij het avondeten?

Kook je vers of maak je gebruik van kant-en-klare producten (sauzen)?

Hoeveel vet gebruik je om je vlees te bakken?

Hoe maakt je u zetmeelcomponenten klaar?

Hoeveel saus neem je gemiddeld bij je avondmaal (koude en warme saus)?

Hoeveel eetlepels groenten neem je?

Hoe bereid je de groenten? Hoeveel vet gebruik je bij de groenten?

Eet je iedere avond een dessert na het avondmaaltijd?

zoutgebruik bereiding?

Algemeen?

Aan welke voedingsmiddelen  geeft u de voorkeur en welke voedingsmiddelen eet u helemaal niet graag?

altijd: kwaliteit en kwantiteit en in verband met dieettype!

Inschatting intake met gebruik van EnW?

# data[].attributes.body
Voer een risico-analyse uit m.b.v. de SCORE-tabel + leg in detail uit hoe jullie te werk gaan.

1. Kans om binnen 10 jaar te overlijden?

Risico van 3%.

2. Kans op een niet-fataal risico?

Risico van 9% (= fataal risico * 3)

3. Arteriële leeftijd?

68 jaar (risico van 3% zoeken in de ideale kolom --> 3% staat pas links onderaan bij een leeftijd van 68 jaar)

4. Risico-analyse overlopen met patiënt? Ja/nee en waarom?

Ja, zodat ze beseft hoe ernstig de situatie is.

Stel dat ze geen maatregelen neemt zal ze op haar 63 jaar een risico hebben van 8% om binnen de tien jaar te overlijden. Als ze nog diabetes zou krijgen wordt deze factor vermenigvuldigd met vijf. Dus op 63-jarige leeftijd heeft ze dan een risico van 40% om te overlijden binnen de tien jaar.
--> patiënte is reeds angstig! zou ik niet gebruiken. niet >5%, maar gezien de bloeddruk van 180mmHg systolisch is dit onmiddellijk een hoog risico!

# data[].attributes.headline
7. Diëtetische diagnose (Alle groepen) NAGEKEKEN

# data[].attributes.subject
7. Diëtetische diagnose (Alle groepen) NAGEKEKEN

# data[].attributes.body
Groep 1

Carine is een vrouw van 55 jaar, meet 1m55, weegt nu 90kg en heeft een vetpercentage van 52% ( BMI van 37,5 kg/m² , obesitas klasse II). Ze is zorgdrager voor haar schoonouders waardoor regelmatig conflicten ontstaan en doet geen sporten, wel naaien, breien, creatieve dingen met kleinzoon.... Ze woont samen met haar man in een kangoeroewoning. Ze maakt zich tevens zorgen over haar hypertensie (18/9 cmHG en neemt daar emcoretic voor) door het op vroege leeftijd overlijden van haar vader aan MI. Ze lijdt aan osteoartritis waarvoor ze op eigen initatief glucosamine neemt. Ook heeft ze last van reflux (neemt dikwijls rennie)en GGT.  Ze heeft vroeger een proteïnedieet gevolgd en is toen 7kg (G = 75kg) vermagerd & gestopt met roken maar ze is nadien terug 15 kg bijgekomen. Carine is doorverwezen naar de dietist voor matige natriumbeperking en haar dislipidemie.

Groep 4

Carine, een vrouw van 55j, is al reeds bekend voor osteoartritis, reflux en maagonstekingen. Op eigen initiatief neemt ze hiervoor glucosamine en Rennie. Als huismoeder leeft ze samen met haar schoonouders, met wie ze een moeilijke band heeft, in een kangoeroewoning. Door de beginnende menopauze wegen de klachten (woede & verdriet) door haar schoonouders nog zwaarder door. Uit een toevallige meting van de bloeddruk stelde Carine vast dat ze een te hoge bloeddruk heeft (18/9 cmHg). Er is al reeds een familiale belasting en multifactorieel risico waardoor ze dit direct wil aanpakken. Naast de hypertensie werd ook vastgesteld dat ze dislipidemie heeft en in de fase van prediabetes zit. Momenteel is Carine 1m55 en 90 kg (BMI: 37,5 kg/m2, obesitas klasse II). Carine beseft dat ze hieraan iets moet doen. Wanneer ze geen maatregelen neemt zal ze op haar 63 jaar een kans hebben van 8% om binnen de 10 jaar te overlijden. Als Carine nog diabetes zou ontwikkelen, wordt deze kans vervijfvoudigd. Dit wil zeggen dat ze dan op 63-jarige leeftijd een risico heeft van 40% om binnen 10 jaar te overlijden.

Groep 5

Carine (55 jaar), huismoeder, (1,55m - 90kg - BMI: 37,5 kg/m² - 52% vet - 102cm middelomtrek) woont samen met haar man en schoonouders in een kangoeroewoning. Ze sport niet, omdat ze vindt dat huishouden doen voor 2 gezinnen al genoeg bewegen is. Door een niet zo goede band met haar schoonouders (+80 en hulpbehoevend) en de vele zorgen voor hen, ondervindt ze hier veel stress van, zeker nu ze in de beginnende menopauze zit. Ze heeft een verhoogde bloeddruk (vermoedelijk door die stress - 18/9cmHg), prediabetes (nuchtere glycemie: 116mg/dl - Hba1C: 6,6%), dislipidemie (chol: 226mg/dl - LDL: 134mg/dl - HDL: 31 mg/dl - TGL: 305 mg/dl), osteoartritis en reflux. Hiervoor neemt ze glucosamine en Rennie. Ze ging reeds op consult bij de dokter voor de verhoogde bloeddruk (vader stierf op jonge leeftijd aan acuut myocard infarct) en deze schreef Emcoretic (hypertensie) en een matige Na-beperking voor. Eerder volgde Carine al heel wat diëten met als laatste een proteïnedieet, waardoor ze vermagerde(-7kg), maar ook direct weer aankwam (+15kg). Ze heeft schrik (door de familiale voorgeschiedenis) en is hierdoor gemotiveerd.

Groep 3

Carine (55 jaar) is huismoeder (de was, strijk, kuisen, koken) en heeft een dochter (26 jaar, samenwonend). Ook al heeft ze zwaar overgewicht (BMI: 37,5 cm²/kg), doet ze niet aan sport omwille van de vele huishoudelijke taken. In de namiddag neemt ze wat tijd voor haar zelf(naaien, breien). Ze woont in een kangoeroewoning samen met haar schoonouders (>80 jaar), die hulpbehoevend zijn. Deze situatie is voor Carine niet gemakkelijk. Sinds de start van haar menopauze, wegen deze klachten zwaarder door. Carine kropt veel woede en verdriet op. Ze heeft te kampen met osteoartritis (medicatie: glucosamine) , reflux en gevoeligheid voor maagontstekingen (cafeïnevrije koffie, medicatie: Rennie ®). Door haar hoge bloeddruk (18/9cm), stapte ze zelf naar huisarts (uit angst, acuut myocard Infard vader). Ze is reeds gestopt met roken. Door hypertensie en de familiale belasting start zij met Emocoretic ® en zal starten met een matige natriumbeperking. De diëtist verhelpt dyslipidemie en moet alert zijn voor prediabetes. Ze heeft vroeger al een proteïnedieet gevolgd, maar op termijn heeft dit niks opgebracht.

Groep 2

De huismoeder Carine is 55 jaar oud, 1,55m groot en weegt 90kg (BMI: 37 kg/m²→ obesitas type 2) met een middelomtrek van 102cm. Mede als gevolg van haar overgewicht heeft ze dislipidemie, prediabetes en hypertensie 18/9cmHg. Om hypertensie te verminderen, wordt ze behandeld met Emcoretic® en moet ze een matige natriumbeperking (2000/2300-2400mg Na)  volgen. Gezien het multifactoriële risico en erfelijke aanleg (myocardinfarct bij vader) staat deze behandeling prioritair. Om haar overgewicht te verminderen heeft ze al veel diëten gevolgd, een half jaar geleden testte ze een proteïnedieet (samen met haar dochter) (-7kg, maar uiteindelijk +15 kg). Voor dit dieet was ze net gestopt met roken. Daarnaast lijdt ze onder krakende gewrichten (osteoartritis- hiervoor neemt ze op eigen initiatief glucosamine), reflux en gevoeligheid voor maagontstekingen (hiervoor is ze op eigen initiatief overgeschakeld op cafeïnevrije koffie en neemt hiervoor ook Rennie®). De klachten wegen zwaarder door nu ze in de beginnende menopauze zit. Ze zorgt voor haar schoonouders met wie ze een gespannen relatie heeft (gevoelens van verdriet en woede bij haar) en ze past een keer in de week op haar kleinzoon.

M

Carine, 55 jaar, lijdt aan het metabool syndroom, namelijk: familiale hypertensie (180/90mmHg, Emcoretic®, vader overleden aan hartinfarct), reflux (Rennie®), GGT (116mg/dl nuchter), osteoartritis (Glucoasamine®, eigen initiatief), dislipidemie  en obesitas type 2 (90kg – 1m55 – BMI: 37,5kg/m² - 52%V – middelomtrek: 102cm). Haar leefsituatie (huismoeder en kangoeroewoning met hulpbehoevende, veeleisende schoonouders) heeft een negatieve invloed (emotioneel: angst, woede en verdriet,  ongezond voedingspatroon, geen extra sport door het grote huishouden) op deze aandoeningen. Daarbovenop versterken haar vele ondernomen dieetpogingen en een beginnende menopauze deze gevoelens en klachten.

# data[].attributes.headline
8. Normopstelling: vocht (Groep 2) NAGEKEKEN

# data[].attributes.subject
8. Normopstelling: vocht (Groep 2) NAGEKEKEN

# data[].attributes.body
Vocht:

37ml/kg LG= 3330ml= 3,33l vocht → Natriumarm water: max. 2mg/100ml

gezien hoog LG overschatting met huidig G, doch extra vocht nodig om afvalstoffen af te voeren die vrijkomen tijdens vermageren
in tijden van hyperglycemie met poly-urie uiteraard compenseren door voldoende vochtinname
vocht vs eetlustremmer vs vdvz-verstrekking
let op: cafeine vs reflux

Alcohol:

max. 1 alcoholische  drank voor vrouwen, bij voorkeur niet dagelijks (streven naar

0 En%, max. 4 En%)

→ max. 70kcal= 10g pure alcohol (1 consumptie)

invloed op HVZ:
- gemodereerde inname, pos invloed: verhoging HDL en verlaging bloedstolling
- teveel: energieleverancier en TGL verhoging

invloed reflux: zuurvormend en relaxatie LES

# data[].attributes.headline
8. Normopstelling: eiwit (Groep 5) NAGEKEKEN

# data[].attributes.subject
8. Normopstelling: eiwit (Groep 5) NAGEKEKEN

# data[].attributes.body
1-1,2g E/kgRefG => energiebeperking

RefG = 51,6kg
maar bij vermageringsdiëten dikwijls met 75g gewerkt

! behoud van LBM, verzadigend, verhoogd DIT (15% ipv 10%), verhoogt druk LES dus + ikv reflux
1/3 dierlijk, 2/3 plantaardig
soja: eiwitten --> verlaagt TGL, LDL en stijging HDL
soja: isoflavonen: AO, verlaagde bloedstolling
(ook belangrijk ifv menopauze)

# data[].attributes.body
EMCORETIC

Groep: bètablokker en thiazide (=diureticum)

Indicatie/doel:
Emcoretic bestaat uit  bisoprolol (bètablokker: beschermt het hart tegen een te grote activiteit en verlaagt de bloeddruk) en uit hydrochloorthiazide (diuretica:  vochtuitdrijvend en bloeddrukverlagend effect).

Werkingsmechanisme:
Door het gebruik van diuretica worden er minder zouten en water terug opgenomen in de bloedbaan. Het gevolg hiervan is dat er meer urine overblijft. Wanneer er meer urine overblijft en het lichaam verlaat, neemt het bloedvolume af. Door minder bloedvolume neemt ook de bloeddruk af.
Bètablokkers blokkeren de werking van bèta-receptoren. Stresshormonen kunnen hierdoor hun werk niet meer doen. Dit verlaagt de hartslag en de pompkracht wordt minder. Ook wordt er minder bloed rondgepompt. Het hart heeft daardoor minder zuurstof nodig om goed te functioneren. Ze remmen tevens de renineproductie = enzym door nieren aangemaakt = regulator renine-angiotensine-aldosteron systeem (renine zet angiotensinogeen om in angiotensine 1 en dit wordt op z'n beurt omgezet in angiotensine 2. Dit stimuleert de afgifte aldosterone door de bijnieren = antidiuretisch hormoon. Renine stimuleert dus de hartcontractie.

Bijwerkingen/interactie met voeding:
Betablokker --> Duizeligheid, darmklachten, zweten, koude handen en voeten, vermoeidheid. Mede onderdrukken zij de adrenerge tekenen van hypoglycemie, nl tremor, transpiratie, palpitaties... Ook verhoging van VLDL-chol en verlaging van HDL-chol bij sommige betablokkers. Soms Mg-verliezen.
Bij het gebruik van diuretica kunnen verschillende bijwerkingen optreden.
--> hypokaliëmie, dehydratatie en jicht en maagklachten, hoofdpijn, duizeligheid, vermoeidheid

RENNIE

Groep: Maagzuursecretie inhibitoren: Antacida, Calciumcarbonaat met magnesiumsubcarbonaat

Indicatie/doel: Calciumcarbonaat met magnesiumsubcarbonaat bindt maagzuur. Dit maakt de maaginhoud minder zuur en neutraliseren hierdoor de maaginhoud. --> doel = gastritis en reflux

Werkingsmechanisme:

Calciumcarbonaat met magnesiumsubcarbonaat bindt maagzuur. Dit maakt de maaginhoud minder zuur en neutraliseren hierdoor de maaginhoud.

Bijwerkingen/interactie met voeding:
Calciumcarbonaat: obstipatie, alkalose en hypercalciëmie.

- soms: zure oprispingen
- zelden: darmklachten
- zeer zelden: nierstenen

GLUCOSAMINE

Groep: andere niet steroïdale anti-inflammatoire en anti-reumatische middelen (aminomonosachariden) --> voedingssupplement afgeleid uit schaaldieren

Indicatie/doel: tegen osteo-articulaire aandoeningen (artrose)

Werkingsmechanisme: Bij mensen niet bekend, bij dieren afbraak van kraakbeen inhiberen (waarschijnlijk door inhibitie katabole enzymen)eventuele pijn verlichting na enkele weken.
2 vormen beschikbaar: hydrochloride en sulfaat. Glucosamine is een belangrijk element van het kraakbeen, het weefsel rond de gewrichten. Dit remt de collageendegradatie en vertraagt de progressie van osteoartritis

Bijwerkingen/interactie met voeding: GI-problemen, hoofdpijn, vermoeidheid flatulentie
Opmerking: "Enkele studies suggereerden een gunstig effect op de pijn en/of op de radiografische progressie van de artrose, maar grootschalige methodologisch correctere studies konden dit niet bevestigen. Daarom wordt glucosamine niet aanbevolen." Indien na 2-3 weken geen pijnverlichting, gebruik herevalueren.

# data[].attributes.headline
8. Normopstelling: vit en min (Groep 1) NAGEKEKEN

# data[].attributes.subject
8. Normopstelling: vit en min (Groep 1) NAGEKEKEN

# data[].attributes.body
Leg vnl link met pathologie/medicatie...

zie aanbevelingen HGR 2016 (in antwoord over te nemen!) met aanduiding van:
- AO
- matige Na-beperking
- DASH: Mg+, K+, Ca+, mol Na/K-ratio <1
Mg: verliezen bij poly-urie door hyperglycemie
Cr: verbetert insulinegevoeligheid
Ev verrijken met CoQ10 en vit D (Vit D tekort activeert RAAS systeem)
Se: glutathionperoxidase AO
Cu/Zn-SOD
Mn-SOD
vit E: AO (per g PUFA)
Vit K: bloedstolling
Vit A: AO
Homocysteïne: methionine: Foliumzuur en B12
Homocysteïne: cysteïne: vit B6 (hyperhomocysteinemie is negatief voor endotheelfunctie)
B-vit: link met energiemet
C: anti-ox

# data[].attributes.headline
8. Normopstelling: energie (Alle groepen) NAGEKEKEN

# data[].attributes.subject
8. Normopstelling: energie (Alle groepen) NAGEKEKEN

# data[].attributes.body
Henry = want niet ziek, geen metabole stress!
Vrouw, 55 jaar, 1m55, 90kg
Optie 1
Met huidig gewicht berekenen en achteraf kcal gaan aftrekken = – 300/500/1000 kcal !
BMR =  8,18 * 90 + 502 * 1,55 – 11,6 = 1502,7

TEE = BMR * PAL = 1502,7 * 1,3 = 1950 kcal

1953,50 – 300 kcal = 1653,51 =(afronden op 50 kcal) 1650 kcal

1953,50 – 500 kcal = 1453,51 =(afronden op 50 kcal) 1450 kcal

1953,50 – 1000 kcal = 953,51 =(afronden op 50 kcal) 950 kcal

Henry: geen metabole stress
PAL: 1,3--> altijd bij obesitas (minder beweging + vet = metabool inactief)

Optie 2
Met streefgewicht en achteraf niets van kcal gaan aftrekken!
Streefgewicht = gemiddelde van huidig gewicht en referentiegewicht = 71 kg
BMR =  8,18 * 71 + 502 * 1,55 – 11,6 = 1347,28
TEE = BMR * PAL = 1347,28 * 1,3 = 1751,45 =(afronden op 50 kcal) 1750 kcal

Optie 3

Huidige inname inschatten en daarvan kcal af gaan nemen = meestal – 300/500/1000 kcal !

Besluit

Verder werken met optie 2!
Min 1500 kcal om alle vit en min binnen te krijgen.

# data[].attributes.headline
9. Brainstorm algemene doelen en thema's (Alle groepen) besproken in les

# data[].attributes.subject
9. Brainstorm algemene doelen en thema's (Alle groepen) besproken in les

# data[].attributes.body
1) Algemene thema's
- subdoelen bij deze thema's (SMART)

# data[].attributes.body
- subdoelen bij deze thema's (SMART)
 
- subdoelen bij deze thema's (SMART)

# data[].attributes.headline
8. Normopstelling: koolhydraten (Groep 4) NAGEKEKEN

# data[].attributes.subject
8. Normopstelling: koolhydraten (Groep 4) NAGEKEKEN

# data[].attributes.body
Koolhydraten (55EN%)
55EN% van 1750 kcal = 963 kcal = 241 gram koolhydraten
min 100 - ...% E - 35 (max) %V = min ... En% ...g - ...En%...g

voorkeur compl kh (let op GI ifv GGT)
niet teveel ifv negatieve invloed op TGL
let op met fructose ikv re-esterificatie van VVZ naar TGL oiv alfa-glycerofosfaat

Voedingsvezels
= min 30 g vdvz / dag (ter preventie van diabetes)

50% fermenteerbaar: verlaagt chol,
verzadigend effect
effect op glycemie m.i.v. vertraagde maaglediging

Toegevoegde suikers (Max. 10EN%)
<10EN% van 1750 kcal = <175 kcal = <44 gram toegevoegde suikers

max 5 En% = ...g: TGL-stijging (fructose!), ift GGT en obesitas

# data[].attributes.headline
8. Normopstelling: vetten + vetverdeling (Groep 3) NAGEKEKEN

# data[].attributes.subject
8. Normopstelling: vetten + vetverdeling (Groep 3) NAGEKEKEN

# data[].attributes.body
Totaal vet: 30-35 En%

=  1750 kcal * 30 En%

=  525 kcal = 58 g

en

= 1750 kcal * 35 En%

= 612 kcal = 68 g

Motivatie:

We kiezen voor 30 En% vet aangezien mevrouw Carine Obesitas klasse 2 heeft. Daarnaast heeft ze ook hypertensie, waardoor een verlaagde vet inname gewenst is.

Hoog risico patiënt (zie eerder) --> 35 En% = ...g (afh van triglyceriden, hier 200-800mg/dl)
niet <20 En% --> verlagen tot chol en LDL, maar ook verlagen partikelgrootte LDL met hogere oxidatiegevoeligheid en ook verlagen HDL en verhogen triglyceriden door meer Kh
niet > 40 En% want dan verhoging TGL, chol, LDL, activiteit factor VII (bloedstolling)

SFA: < 10 En% max 7-8 En% = ...g want hoog risico patiënt

= 1750 kcal * 10 En%

= < 175 kcal = < 19 g

Motivatie:

Is heel belangrijk dat de verzadigde vetten zo laag mogelijk blijven wat dit heeft een zeer nadelig effect voor haar gezondheid. Verzadigde vetten zorgen voor een verhoogde kans op cardiovasculaire aandoeningen. Carine heeft al hypertensie en waardoor de kans nog verhoogd wordt.

neg. effect op risico HVZ:
- verhoging chol, waarvan verhoging LDL (excl stearinezuur)
- geen verlaging HDL
- protrombotisch (stearinezuur en myristinezuur) > act factor VII stijgt en verhoogde bloedplaatjesaggregatie
Opm kokos: MKvz: verlagen triglyceriden, chol, LDL, Lp(a) en verhoging HDL en polyfenolen: antitrombotisch (maar kokos ook nog grote fractie atherogene vz)

transvz: max 1 En% = ...g of max 3g per dag
--> verschil industriële en natuurlijke transvz (geef verschil weer op bloedwaarden)

MUFA: > 10 En% tot 20 En% = ...g

= 1750 kcal * 10 En%

= > 175 kcal = > 19 g

Motivatie:

Liefste zouden we haar zoveel mogelijk onverzadigde vetten laten innemen. Zoals de MUFA’s en PUFA’s. Ze beschermen tegen cardiovasculaire aandoeningen en zijn beter voor ons lichaam --> veel te algemeen!!

effect op HVZ: verhoging HDL, verlaging LDL en tot chol en TGL, verlaging inflammatie door verlaging CRP

PUFA: 5,3 En% - 10 En% 3-7 En% = ...g

= 1750 kcal * 5,3 En%

= 93 kcal = 10 g

en

= 1750 kcal * 10 En%

= 175 kcal = 19 g

Motivatie:

Liefste zouden we haar zoveel mogelijk onverzadigde vetten laten innemen. Zoals de MUFA’s en PUFA’s. Pufa’s die alfa- linoleenzuur  bevatten, zoals walnoten, soja-olie, koolzaadolie,.... raden we zeker aan. Dit is omdat de arteriële flexibiliteit wordt verhoogd.

niet >12-15 En%: neg invloed (teveel EPA, DHA en LA --> AA = oxidatiegevoeliger van LDL)

LA: 3g/dag (verlaging chol, LDL, verhoging HDL, bij teveel: protrombotisch > act factor VII en pro-inflammatoir) en ALA: 0,5g/dag (verlaging chol, positieve aspecten van DHA en EPA, verhoogde arteriele flexibiliteit) (ter preventie - AA)

verhouding omega6/3: minder of gelijk 5/1 (teveel LA: vasoconstrictie, aggregatie, pro-inflamm)

EPA + DHA niet >3g/dag (pos invloed op RR, verlaging TGL, lichte stijging HDL, verlaagde bloedstolling, anti-inflamm, bij teveel: stijging LDL)

Cholesterol: < 300 mg per dag max 200mg/dag (hoog risico!)

Motivatie:

Is niet essentieel in ons lichaam, aangezien dit  zelf gemaakt worden in ons lichaam. Een te hoge cholesterol, transvetzuren en SFA hebben trouwens een nadelige effect op ons lichaam. neg effect op risico HVZ: verhoogde chol en LDL

plantensterolen en stanolen: 2-2,4g (verlaagt chol en LDL en TGL)

# data[].attributes.body
8. Normopstelling: energie (Alle groepen) NAGEKEKEN
8. Normopstelling: energie (Alle groepen) NAGEKEKEN
Henry = want niet ziek, geen metabole stress! 
Vrouw, 55 jaar, 1m55, 90kg 
Optie 1 
Met huidig gewicht berekenen en achteraf kcal gaan aftrekken = – 300/500/1000 kcal ! 
BMR =  8,18 * 90 + 502 * 1,55 – 11,6 = 1502,7
TEE = BMR * PAL = 1502,7 * 1,3 = 1950 kcal
1953,50 – 300 kcal = 1653,51 =(afronden op 50 kcal) 1650 kcal 
1953,50 – 500 kcal = 1453,51 =(afronden op 50 kcal) 1450 kcal 
1953,50 – 1000 kcal = 953,51 =(afronden op 50 kcal) 950 kcal 

Henry: geen metabole stress
PAL: 1,3--> altijd bij obesitas (minder beweging + vet = metabool inactief)

Optie 2
Met streefgewicht en achteraf niets van kcal gaan aftrekken!
Streefgewicht = gemiddelde van huidig gewicht en referentiegewicht = 71 kg
BMR =  8,18 * 71 + 502 * 1,55 – 11,6 = 1347,28
TEE = BMR * PAL = 1347,28 * 1,3 = 1751,45 =(afronden op 50 kcal) 1750 kcal 

Optie 3
Huidige inname inschatten en daarvan kcal af gaan nemen = meestal – 300/500/1000 kcal ! 

Besluit 
Verder werken met optie 2!
Min 1500 kcal om alle vit en min binnen te krijgen.

9. Brainstorm algemene doelen en thema's (Alle groepen) besproken in les
9. Brainstorm algemene doelen en thema's (Alle groepen) besproken in les
1) Algemene thema's
- subdoelen bij deze thema's (SMART)

 - subdoelen bij deze th
 
- subdoelen bij deze thema's (SMART)

 - subdoelen bij deze th
 
- subdoelen bij deze thema's (SMART)
 
- subdoelen bij deze thema's (SMART)
 
- subdoelen bij deze thema's (SMART)
 
- subdoelen bij deze thema's (SMART)