# data[].attributes.attachment_link.title
Patagonia Vacation Travel Guide | Expedia

# data[].attributes.attachment_link.title
Βραζιλία : Αμαζόνιος, Μανάους - Brazil :  Amazon river,   Manaus (city)

# data[].attributes.location_name
Μάτσου Πίτσου, Περού

# data[].attributes.headline
Μάτσου Πίτσου, Περού

# data[].attributes.subject
Μάτσου Πίτσου, Περού

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Η αρχαία πόλη Μάτσου Πίτσου που βρίσκεται στο νότιο Περού είναι το αντιπροσωπευτικότερο δείγμα του πολιτισμού των Ίνκα, που χάθηκε με απότομο τρόπο και που η εξέλιξή του ήταν και παραμένει θέμα συζήτησης.

Το Μάτσου Πίτσου ανακηρύχθηκε Ιστορικό Καταφύγιο του Περού το 1981 και Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO το 1983. Επίσης, το 2007 ψηφίστηκε ως ένα από τα Νέα Επτά Θαύματα του Κόσμου σε μια παγκόσμια ψηφοφορία που διεξηχθεί στο Διαδίκτυο.

Το Μάτσου Πίτσου(στην ελληνική βιβλιογραφία απαντάται και ως Μάτσου Πίκτσου) στη γλώσσα Κέτσουα σημαίνει "αρχαίο βουνό". Βρίσκεται σε υψόμετρο 2700 μέτρων στη Σιέρρα Βιλκαμπάμπα, στην αριστερή όχθη του παραπόταμου του Βιλκανότα, Ουρουμπάμπα. Απέχει 80 χιλιόμετρα από την πόλη Κούσκο. Η περιοχή έχει πυκνή βλάστηση, με τυπική τροπική χλωρίδα, ενώ η όλη περιοχή μεταξύ της Σιέρρα και του πυκνού δάσους ονομάζεται ceja de selva, δηλαδή "το φρύδι του δάσους". Η πόλη είναι χτισμένη επάνω σε μια πολύ στενή κύρτωση του ορεινού όγκου της Σιέρρα και συνδέει την πόλη με τη κορυφή Χουαϊάνα Πίτσου, που σημαίνει η "νεαρή κορυφή". Παρότι οι ακραίες καιρικές και κλιματολογικές συνθήκες δεν είναι χαρακτηριστικό της περιοχής, σε σύγκριση πάντα με το γενικό σύνολο των κορυφογραμμών των Άνδεων, η ανθρώπινη κατοίκηση για μεγάλο χρονικό διάστημα στην πόλη Μάτσου Πίτσου, δεν είναι εφικτή. Αυτός είναι και ο κύριος λόγος που οι αρχαιολόγοι δεν δέχτηκαν ότι αυτή η πόλη αποτέλεσε το τελευταίο καταφύγιο των Ίνκας στη διάρκεια της Ισπανικής κατάκτησης.

Η πόλη ανακαλύφθηκε το 1911, στις 24 Ιουλίου, από τον Αμερικανό ιστορικό και αρχαιολόγο Χίραμ Μπίνγκαμ. Ο Μπίνγκαμ ήταν γιος ενός προτεστάντη ιερέα και είχε σπουδάσει Ιστορία και Πολιτικές Επιστήμες στο Πανεπιστήμιο Χάρβαρντ. Το ενδιαφέρον του στρεφόταν γύρω από την ιστορία των λαών της Λατινικής Αμερικής και για αυτό το 1906-1907 ακολούθησε την ίδια διαδρομή που είχε κάνει και ο Σιμόν Μπολίβαρ από τη ζούγκλα της Βενεζουέλας προς την Κολομβία και το 1908-1909 ταξίδεψε από το Μπουένος Άιρες ως τη Λίμα και το Κούσκο, μέσω της εμπορικής οδού που είχαν χαράξει οι ισπανοί κονκισταδόρες ( conquistadores).

Τον Ιούλιο του 1911 ξεκίνησε από το Κούσκο η Περουβιανή αποστολή του Γέιλ ( Yale Peruvian expedition), την οποία οργάνωσε και χρηματοδότησε ο Μπίνγκαμ και κάποιοι παλαιοί συμφοιτητές του. Την αποστολή στελέχωναν ένας γιατρός, ένας τοπογράφος, ένας γεωλόγος, ένας μηχανικός, ένας ντόπιος οδηγός, ο ίδιος ο Μπίνγκαμ και ένας παλιός συμφοιτητής του. Σκοπός και στόχος της αποστολής ήταν η ανακάλυψη των χαμένων πόλεων των Ίνκας που ανέφεραν στα κείμενα τους ο Αντόνιο ντε λα Καλάντσα και ο Αντόλφ Μπανταλιέ. Πρώτη στάση της αποστολής ήταν στη κοιλάδα Ουρουμπάμπα για να εξετάσει τα μνημεία των Ίνκας στις πόλεις Ογιοντάι Ταμπό και Μαδορπάμπα. Στη συνέχεια πέρασε στην αριστερή όχθη του ποταμού Ουρουμπάμπα πάνω από μια παλιά ξύλινη ετοιμόρροπη γέφυρα και ξεκίνησε, μέσα από στενά περάσματα, καλυμμένα με πυκνή βλάστηση, να κατευθύνεται στη κορυφή του βουνού. Τελικά έφτασε σε μια ογκώδη απόληξη ενός βράχου που χρησίμευε ως στήριγμα ενός μεγάλου τοίχου. Η ομάδα εντόπισε την είσοδο του τοίχου και βρέθηκε μπροστά στη θέα μιας μεγάλης πέτρινης πόλης που ήταν σκεπασμένη εξ ολοκλήρου με τροπική βλάστηση, καθώς στη διάρκεια αιώνων εγκατάλειψης το Μάτσου Πίτσου είχε μετατραπεί σε ζούγκλα. Μέχρι τον Απρίλιο του 1912 ο Μπίνγκαμ εργαζόταν στο Μάτσου Πίτσου καθαρίζοντάς το και μελετώντας το. Ύστερα έγραψε ένα άρθρο και το δημοσίευσε στο National Geographic με τίτλο "Στο θαυμαστό κόσμο του Περού" ( In the Wonderland of Peru), περιλαμβάνοντας όλο το χρονικό της ανακάλυψης και πληροφορίες για τα ευρήματά του στο Μάτσου Πίτσου.

Η δυσπρόσιτη θέση του Μάτσου Πίτσου έκανε πολλούς να πιστέψουν ότι ήταν το τελευταίο καταφύγιο των Ίνκας, στον αγώνα τους εναντίον των Ισπανών. Δηλαδή πολλοί πίστεψαν ότι ήταν η θρυλική Βιλκαμπάμπα λα Βιέχα που ίδρυσε ο βασιλέας των Ίνκας Μάνκο Ίνκα. Η πραγματικότητα είναι ότι το Μάτσου Πίτσου χτίστηκε το 1460 και χρησίμευε ως αστρονομικό παρατηρητήριο με αρχείο χρονολόγησης, λατρευτικό κέντρο και ως θερινά ανάκτορα των βασιλέων. Η πόλη φαίνεται ότι εγκαταλείφθηκε όταν ο ηγεμόνας Μάνκο Ίνκα γνωστός και σαν Μάνκο Κάπακ ο Β ξεκίνησε τον αγώνα ανεξαρτησίας των Ίνκας από τους Ισπανούς κατακτητές, γιατί όπως φάνηκε από τα ευρήματα εκείνη την εποχή στη πόλη χτύπησε μια μεταδοτική ασθένεια. Έκτοτε κανένας δεν αναφέρθηκε σ' αυτή την πόλη, που ταυτίζεται με τη γενέτειρα των Ίνκας στη μυθολογία τους ( Τάμπου-Τόκο), και κανένας δεν ξαναπάτησε εκεί μέχρι το 1911 που ανακαλύφθηκε. Η πραγματική Βιλκαμπάμπα λα Βιέχα ανακαλύφθηκε από τον Τζιν Σαβόι, το 1965, στην περιοχή Εσπιρίτο Πάμπα.

Σήμερα πολλές εργασίες αναπαλαίωσης και αποκατάστασης έχουν μετατρέψει το χώρο σε ένα πολύ καλά διατηρημένο αρχαιολογικό μνημείο. Το Μάτσου Πίτσου κηρύχθηκε ως περουβιανό ιστορικό άδυτο το 1981 από την κυβέρνηση του Περού και από την UNESCO ως Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς το 1983. Είναι επίσης ένα από τα Νέα Επτά Θαύματα του Κόσμου από τις 7 Ιουλίου του 2007. Δεδομένου ότι αυτή η πόλη δεν λεηλατήθηκε από τους Ισπανούς όταν κατέκτησαν τους Ίνκας, θεωρείται ως ιδιαίτερα σημαντική πολιτιστική περιοχή για έναν λαό που έπαψε πλέον να υπάρχει.

Η πρόσβαση στην πόλη δεν είναι εύκολη καθώς η πορεία, καθότι μέχρι το υψόμετρο των 2.350 μέτρων γίνεται μόνο με τρένο ενώ το υπόλοιπο τμήμα ο επισκέπτης το κάνει πεζοπόρος. Η αρχαία είσοδος της πόλης ήταν από τη νότια πλευρά και όχι από τη δυτική που είναι σήμερα για τους επισκέπτες. Στο Μάτσου Πίτσου προσδιορίζονται δυο οικοδομικές φάσεις, η πρώτη του 1460 επί της βασιλείας του Ίνκα Πατσακούτι ( 1438- 1471) και η δεύτερη του 1530, του Μάνκο Ίνκα. Έχουν μετρηθεί στην πόλη 200 κτίσματα που χωρίζονται μεταξύ τους με τοίχους, ανοιχτούς χώρους σαν πλατείες και μονοπάτια. Η πόλη χωρίζεται σε δυο τομείς, τον Αστικό και τον Αγροτικό, που τους χωρίζει μια μεγάλη πλατεία. Ο Αστικός τομέας βρίσκεται στο βόρειο τμήμα της πόλης και περιλαμβάνει όλα τα τελετουργικά και διοικητικά κτίρια της πόλης μαζί με τα οικήματα, καθώς και τέσσερις πλατείες. Τα κυριότερα μνημεία είναι:

Ο Ναός του Ήλιου ("Τορεόν"), ήταν ένα θρησκευτικό συγκρότημα κτισμάτων με σκοπό τη διενέργεια ιεροτελεστιών και αστρονομικών μετρήσεων.

Η ιερή πλατεία, με τρία μεγάλα κτίρια που τους έχουν δοθεί τα ονόματα "Τέμπλο δε λας Τρες Βεντάνας", Κυρίως Ναός και Ναός του Ιερέα. Και τα τρία κτίσματα έχουν κτιστεί με τεράστιους τετράγωνους λίθους λευκού γρανίτη, οι οποίοι είναι απόλυτα ευθυγραμμισμένοι και δίχως κενά μεταξύ τους.

Η Ιντιουατάνα, που σημαίνει "εκεί που ενώνει ο ήλιος", είναι ένας τεράστιος γρανιτένιος λίθος που χρησιμοποιούνταν για αστρονομικές παρατηρήσεις.

Το συγκρότημα του Κόνδορα ή αλλιώς Συγκρότημα των Φυλακών όπου ανακαλύφθηκαν πολλά κτίσματα με υγρά υπόγεια και κόκαλα ζώων. Πιθανότατα εκεί φυλάσσονταν τα ιερά ζώα προς θυσία. Τα ονόματα του συγκροτήματος επινοήθηκαν από τον λαξευμένο κόνδορα που υπάρχει πάνω σε έναν μονόλιθο και από τα υγρά υπόγεια που προαναφέρθηκαν.

Ο Αγροτικός τομέας βρίσκεται στο νότιο τμήμα της πόλης και χωρίζεται από τον Αστικό με μια μεγάλη πλατεία και μια αποξηραμένη τάφρο. Εκεί βρίσκονται όλοι οι αποθηκευτικοί και λειτουργικοί χώροι της πόλης. Στο ακραίο νότιο τμήμα του τομέα εντοπίζονται πολλές κατοικίες ενώ στο ψηλότερο μέρος του τομέα διακρίνεται η Άνω νεκρόπολη, όπου εντοπίστηκαν πολυάριθμοι τάφοι με 135 λείψανα γυναικόπαιδων, γεγονός το οποίο δημιούργησε ερωτηματικά στους ερευνητές και αρχαιολόγους της πόλης. Γύρω από τα οικήματα βρίσκονται αποθήκες και μεγάλοι περίβολοι οι οποίοι αποτελούν δείγμα τις περουβιανής αγροτικής καθημερινής ζωής.

περιοδικό Αρχαίοι Πολιτισμοί, τεύχος 56, Μάτσου Πίτσου, εκδόσεις DeAgostini Hellas, 2001-2002

περιοδικό National Geographic Ελλάδας, τεύχος Νοεμβρίου 1999, Ορόσημα: Μάτσου Πίτσου

Sanchez I., Infante F., Στη χώρα των Ίνκας, εκδόσεις Κέδρος, 1993

Metraux Alfred, Οι Ίνκας, Εναλλακτικές Εκδόσεις, 2002

Fwteinh - badoo

# data[].attributes.attachment_link.title
Μάτσου Πίτσου - Βικιπαίδεια

# data[].attributes.attachment_link.description
Η αρχαία πόλη Μάτσου Πίτσου που βρίσκεται στο νότιο Περού είναι το αντιπροσωπευτικότερο δείγμα του πολιτισμού των Ίνκα, που χάθηκε με απότομο τρόπο και που η εξέλιξή του ήταν και παραμένει θέμα συζήτησης. Το Μάτσου Πίτσου ανακηρύχθηκε Ιστορικό Καταφύγιο του Περού το 1981 και Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO το 1983.

# data[].attributes.location_name
Λα Πλάτα, Μπουένος Άιρες, Αργεντινή

# data[].attributes.headline
Λα Πλάτα, Μπουένος Άιρες, Αργεντινή

# data[].attributes.subject
Λα Πλάτα, Μπουένος Άιρες, Αργεντινή

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Συντεταγμένες: 34°52′59″S 56°42′49″W ﻿ / ﻿ 34.88306°S 56.71361°W

Ο Ρίο ντε λα Πλάτα ( ισπανικά: Río de la Plata, κυριολεκτικά, "ποταμός του ασημιού", στα αγγλικά αναφέρεται και ως River Plate, Ρίβερ Πλέιτ) είναι ποταμοκόλπος ο οποίος σχηματίζεται μετά τη συμβολή των ποταμών Παρανά και Ουρουγουάη. Έχει μήκος 290 χιλιόμετρα και σχηματίζει μια χοανοειδή εσοχή στην ακτογραμμή της νοτιοανατολικής Νότιας Αμερικής. Το εξωτερικό όριο του Ρίο ντε λα Πλάτα ορίζεται από τη νοητή που ενώνει την Πούντα ντελ Έστε με το ακρωτήριο Σαν Αντόνιο, στην Αργεντινή.[1] Στο εσωτερικό του άκρο έχει πλάτος περίπου 2 χιλιόμετρα και φαρδαίνει περίπου στα 220 κοντά στην είσοδο του κόλπου. Για όσους θεωρούν ότι ο Ρίο ντε λα Πλάτα είναι ποταμός, είναι ο φαρδύτερος στον κόσμο.[2] Ο κόλπος αποτελεί τμήμα των συνόρων Αργεντινής και Ουρουγουάης και στις όχθες του είναι κτισμένες οι πρωτεύουσες και λιμάνια Μπουένος Άιρες και Μοντεβιδέο, δυτικά και βόρεια αντίστοιχα.

Ρίο ντε λα Πλάτα

Εκβολές

Ατλαντικός Ωκεανός

Χώρες Λεκάνης

Ουρουγουάη

Μήκος

290 χιλιόμετρο

Μέση εκροή

22 000 κυβικά μέτρα το δευτερόλεπτο

Παραπόταμοι

ποταμός Ουρουγουάης, San Juan, Santa Lucía River, Παρανά, Luján River, Salado River, Samborombón, de las Vacas, Carrasco Creek, Cufre River, d:Q703259, Miguelete Creek, Arroyo Pando, Riachuelo creak, Arroyo Solís Chico, Arroyo Solís Grande, de las Víboras stream, Rosario River, Pantanoso Creek, d:Q5705773, d:Q5706243, d:Q6115508, d:Q6115512, Maldonado Stream και d:Q10362514

wikidata ()

Οι Πορτογάλοι ήταν οι πρώτοι Ευρωπαίοι που εξερεύνησαν το Ρίο ντε λα Πλάτα το 1512-13. Το 1516 ο Ισπανός Χουάν Ντίας ντε Σόλις εξερεύνησε την περιοχή και το 1520 ο Μαγγελάνος, κατά τη διάρκεια του περίπλου της Γης. Ο Ιταλός εξερευνητής Σεμπαστιάνο Καμπότο μελέτησε λεπτομερώς την περιοχή το 1526-9 και έπλευσε ανάντη μέχρι το ύψος της Ασουνσιόν. Εκεί, κατά τη διάρκεια ανταλλαγών με τους Γουαρανί απέκτησε ασημένια κοσμήματα, με αποτέλεσμα να δώσει στον ποταμό το όνομα Ρίο ντε λα Πλάτα.[2] Η πρώτη ευρωπαϊκή αποικία που ιδρύθηκε στην περιοχή ήταν το Μπουένος Άιρες, το 1536, από τον Πέδρο ντε Μεντόσα, αλλά σύντομα εγκαταλείφθηκε, για να επανιδρυθεί το 1580.

Η περιοχή ήταν παραμελημένη από τους Ισπανούς, μέχρι που δημιούργησαν την αντιβασιλεία του Ρίο ντε λα Πλάτα το 1776. Οι Βρετανοί προσπάθησαν να εισβάλλουν στο Ρίο ντε λα Πλάτα το 1806-7, ως τμήμα των Ναπολεόντειων Πολέμων, καθώς η Ισπανία ήταν σύμμαχος της Γαλλίας. Μετά την ανεξαρτησία των κρατών της Νοτίου Αμερικής, ο Ρίο ντε λα Πλάτα ήταν θέατρο αρκετών πολέμων μεταξύ αυτών των κρατών. Η πρώτη ναυμαχία στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, η Ναυμαχία του Ρίβερ Πλέιτ, δόθηκε στις 13 Δεκεμβρίου του 1939 κοντά στις ακτές της Ουρουγουάης.

# data[].attributes.attachment_link.title
Ρίο ντε λα Πλάτα - Βικιπαίδεια

# data[].attributes.attachment_link.description
Συντεταγμένες: 34°52′59″S 56°42′49″W ﻿ / ﻿ 34.88306°S 56.71361°W Ο Ρίο ντε λα Πλάτα ( ισπανικά: Río de la Plata, κυριολεκτικά, "ποταμός του ασημιού", στα αγγλικά αναφέρεται και ως River Plate, Ρίβερ Πλέιτ) είναι ποταμοκόλπος ο οποίος σχηματίζεται μετά τη συμβολή των ποταμών Παρανά και Ουρουγουάη.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Ορινόκο

Πηγές

Ντελγάδο Τσαλμπαούδ, Σιέρρα Παρίμα, Βενεζουέλα

Εκβολές

Ατλαντικός Ωκεανός

Χώρες Λεκάνης

Βενεζουέλα , Κολομβία

Μήκος

2.140 χιλιόμετρα

Μέση εκροή

30 000 κυβικά μέτρα το δευτερόλεπτο

Παραπόταμοι

Ventuari River, Caura River, Caroní River, Meta River, Guaviare River, Apure River, Arauca River, Vichada River, Capanaparo River, Tomo River, Cinaruco River, Atabapo River, Parguaza River, Aro River, Cuchivero River, Cunucunuma River, Ocamo River, Manaviche River, Mavaca River, Padamo River, Suapure River, Río Cunucunuma, d:Q16040335, Río Iguapo, d:Q16040339, d:Q16040369, Río Sipapo, d:Q16040385, d:Q16040391 και Sipapo River

wikidata ()

Ο Ορινόκο ( ισπανικά: Río Orinoco), ή εξελληνισμένα Ορινόκος ή Ορενόκος, είναι ένας από τους μεγαλύτερους ποταμούς της Νότιας Αμερικής. Έχει μήκος 2.140 χιλιόμετρα. Η λεκάνη απορροής του, με εμβαδό 880.000 τετραγωνικά χιλιόμετρα και βρίσκεται κατά τα 3/4 στη Βενεζουέλα και το υπόλοιπο βρίσκεται στην Κολομβία. Ο ποταμός έχει μέση ετήσια ροή περίπου 30.000 κυβικά μέτρα το δευτερόλεπτο, την τρίτη μεγαλύτερη στο κόσμο μετά τον Αμαζόνιο και τον Κονγκό και είναι πλωτός σε μεγάλο μήκος.

Ο Ορινόκο πηγάζει από την Σιέρρα Παρίμα, στα νότια των Υψιπέδων της Γουιάνας, κοντά στα σύνορα Βενεζουέλας και Βραζιλίας, κοντά όρος Ντελγάδο Τσαλμπαούδ, σε υψόμετρο περίπου 1000 μέτρων. Στη συνέχεια ρέει προς τα δυτικά, βορειοδυτικά ακολουθόντας μαιανδρώδη πορεία καθώς φτάνει στα γιάνος, ενώ η ροή του μεγαλώνει γρήγορα καθώς δέχεται τα νερά πολυάριθμων παραποτάμων. Κοντά στην πόλη Εσμεράλδα, μερικά από τα νερά του Ορινόκο ρέουν προς τα νότια και τελικά καταλήγουν στο Ρίο Νέγρο, ο οποίος είναι παραπόταμος του Αμαζονίου, δημιουργώντας ένα φυσικό κανάλι ανάμεσα στα δύο ποτάμια συστήματα που ονομάζεται Μπράσο Κασικιάρε (Brazo Casiquiare).

Ο όλος ρους του Ορινόκου σχηματίζει ένα μεγάλο τόξο. Ο Ορινόκος ρέει προς τα βορειοδυτικά, μέχρι τη συμβολή του με τον Βεντουάρι, και μετά ρέει δυτικά, μέχρι την συμβολή του με τον Γουαβιάρε, που αποτελεί και το τέλος του Άνω Ορινόκο. Μετά ρέει προς τα βόρεια, σχηματίζοντας τα σύνορα Κολομβίας και Βενεζουέλας. Εκεί περνάει από μια σειρά στενών περασμάτων ανάμεσα σε γρανιτένιους ορεινούς όγκους με πολλές κατεβασιές. Μετά ο Ορινόκο αρχίζει να ρέει προς τα ανατολικά στο πιο επίπεδο τμήμα του ρου του και φτάνει σε πλάτος μέχρι και τα οχτώ χιλιόμετρα. Οι κυριότεροι παραπόταμοι του Ορινόκο είναι οι Βεντουάρι, Γκουαβιάρε, Βιτσάδα, Μέτα, Αράουκα, Απούρε, Κάουρα και Καρονί, του οποίου παραπόταμος είναι Τσουρούν, ο οποίος σχηματίζει τους καταρράκτες Έιντζελ (ισπ. Σάλτο Άνχελ).

Περίπου 50 χιλιόμετρα μετά την Σιουδάδ Γουαϊάνα, όπου συμβάλει με τον Καρονί, ο οποίος είναι ο μεγαλύτερος παραπόταμός του, αρχίζει το εκτεταμένο δέλτα του Ορινόκο. Το δέλτα καταλαμβάνει περίπου 440 χιλιόμετρα από τις ακτογραμμές της Βενεζουέλας. Το κύριο κανάλι στο Δέλτα ονομάζεται Ρίο Γκράντε. Το Δέλτα έχει έκταση 20.000 τετραγωνικά χιλιόμετρα και αποκαλείται Δέλτα Αμακούρο. Ο ποταμός κατά τη διάρκεια των βροχών συχνά πλημμυρίζει και στην Σιουδάδ Μπολίβαρ μπορεί να φτάσει σε βάθος και τα 50 μέτρα.

Το Δέλτα του Ορινόκο καταγράφηκε το 1498 από τον Χριστόφορο Κολόμβο, κατά τη διάρκεια του τρίτου ταξιδιού του στον Νέο Κόσμο. Το κατώτερο τμήμα του ρου του εξερευνήθηκε το 1530-31 από τον Ντιέγο δε Ορδάθ ή Ορδάς (αμερικάνικα ισπ.). Το 1744 Ιησουίτες ιεραπόστολοι έφτασαν μέχρι το Κασικιάρε, ενώ ο Αλεξάντερ φον Χούμπολτ εξερεύνησε τον Ορινόκο και διαπίστωσε ότι ο Κασιγκιάρε συνδέει τον Ορινόκο με τον Αμαζόνιο, ενώ μελέτησε τη χλωρίδα και τη πανίδα και ανέφερε ότι στον ποταμό ζούσαν ροζ δελφίνια. Οι πηγές του Ορινόκο ανακαλύφθηκαν το 1951 από μια Γάλλο-Βενεζουελανή αποστολή.

Τα γιάνος (Llanos) τα οποία είναι χαρακτηριστικό σχεδόν όλου του δυτικού τμήματος της λεκάνης απορροής του Ορινόκο αποτελούν μια άδεντρη σαβάνα με χορτάρι. Κοντά στα αλλουβιακά ιζήματα του ποταμού αναπτύσσονται δέντρα γνωστά ως μοριτσάλες, ένα είδος φοίνικα ( Mauritia flexuosa), αλλά τα περισσότερα δέντρα έχουν αποψιλωθεί. Στα νερά του Ορινόκο ζουν πιράνχας, ηλεκτροφόρα χέλια, το λαουλάο, το οποίο είναι ένα είδος τεράστιου γατόψαρου. Από ερπετά, ξεχωρίζει ο κροκόδειλος του Ορινόκο, ενώ επίσης στον ποταμό ζουν κάιμαν, φίδια, όπως ο βόας, και υδρόβιες χελώνες.

Ο Ορινόκο είναι πλωτός σε μήκος περίπου 1.600 χλμ. για μικρά και μεσαία πλοία και περίπου κατά 400 χλμ. για υπερωκεάνια, μέχρι την Σιουδάδ Μπολίβαρ, όπου κατασκευάστηκε η πρώτη γέφυρα πάνω από τον ποταμό. Ο Ορινόκο περιβάλλεται απο περιοχές πλούσιες σε μεταλλεύματα, με σίδηρο, μαγγάνιο, βανάδιο, νικέλιο, βωξίτη, χρυσό, διαμάντια και χρώμιο. Το 1926 ανακαλύφθηκε κοντά στο Δέλτα του Ορινόκου μια από τις μεγαλύτερες φλέβες σιδήρου, στο όρος Ελ Φλορέρο. Στην περιοχή του Ορινόκο, ιδίως στο δέλτα και τον κατώτερο ρου έχουν εντοπιστεί μεγάλα αποθέματα πετρελαίου, με ημερήσια δυνατότητα παραγωγής 900.000 βαρελιών ημερησίως, και φυσικό αέριο. Τα γιάνος είναι τόπος εκτροφής κυρίως βοοειδών, ενώ υπάρχουν και καλλιέργειες ζαχαροκάλαμου, βαμβακιού και ρυζιού.

# data[].attributes.attachment_link.title
Ορινόκο - Βικιπαίδεια

# data[].attributes.attachment_link.description
Ορινόκο Πηγές Ντελγάδο Τσαλμπαούδ, Σιέρρα Παρίμα, Βενεζουέλα Εκβολές Ατλαντικός Ωκεανός Χώρες Λεκάνης Βενεζουέλα , Κολομβία Μήκος 2.140 χιλιόμετρα Μέση εκροή 30 000 κυβικά μέτρα το δευτερόλεπτο Παραπόταμοι Ventuari River, Caura River, Caroní River, Meta River, Guaviare River, Apure River, Arauca River, Vichada River, Capanaparo River, Tomo River, Cinaruco River, Atabapo

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Οι Άνδεις στα σύνορα Χιλής-Αργεντινής

Ο κώνος της Αρίτα στη βορειοδυτική αργεντίνικη πολιτεία Σάλτα.

Οι Άνδεις (από τη λέξη της γλώσσας Κέτσουα: Anti(s) = "υψηλή κορυφή") είναι η μακρύτερη οροσειρά της Γης. Καταλαμβάνει σχεδόν ολόκληρη τη δυτική ακτή της Νότιας Αμερικής, με γενική κατεύθυνση βορρά-νότου. Το μήκος τους φθάνει τα 7.000 χιλιόμετρα και το πλάτος τους υπερβαίνει σε κάποια γεωγραφικά πλάτη τα 500 χιλιόμετρα, με το φαρδύτερο μέρος μεταξύ των παραλλήλων 18° και 20° νότιου πλάτους. Τα υψίπεδα των Άνδεων δημιουργήθηκαν όταν η τεκτονική πλάκα Νάσκα ολίσθησε κάτω από τη Νοτιοαμερικάνικη πλάκα. Τα βουνά των Άνδεων εκτείνονται σε επτά χώρες: Την Αργεντινή, τη Βενεζουέλα, τη Βολιβία, τον Ισημερινό, την Κολομβία, το Περού και τη Χιλή. Μάλιστα κάποιες από αυτές, κυρίως το Περού και η Βολιβία, είναι γνωστές ως "κράτη των Άνδεων".

Οι Άνδεις αποτελούνται από δύο συνιστώσες, την Ανατολική Κορδιλιέρα ( Cordillera Oriental) και τη Δυτική Κορδιλιέρα ( Cordillera Occidental), με μικρότερες οροσειρές, όπως την Κορδιλιέρα ντε λα Κόστα της Χιλής. Από πλευράς ύψους, οι Άνδεις αποτελούν την υψηλότερη οροσειρά έξω από την Ασία, με την υψηλότερη κορυφή τους, την Ακονκάγκουα, να φθάνει σε υψόμετρο 6.959 μέτρα πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας. Η κορυφή του όρους Τσιμποράσο, στις Άνδεις του Εκουαδόρ, θεωρείται το σημείο της γήινης επιφάνειας που απέχει περισσότερο από κάθε άλλο από το κέντρο της Γης, επειδή η Γη είναι πεπλατυσμένη εξαιτίας της περιστροφής γύρω από τον άξονά της. Σε σύγκριση με τα Ιμαλάια, οι Άνδεις έχουν περίπου ίσο πλάτος αλλά υπερδιπλάσιο μήκος.

Στην περιοχή των Άνδεων υπάρχουν περίπου 70 ηφαίστεια, πολλά από τα οποία είναι ενεργά και έχουν προκαλέσει τεράστιες καταστροφές. Κατηγοριοποιούνται σε τρεις ομάδες ανάλογα με τη γεωγραφική τους θέση: την κολομβιανο-ισημερινή, την περουβιανο-χιλιανή και την αργεντινο-χιλιανή. Τα ηφαίστεια Τσιμποράσο (6.267 μ.) και το Κοτοπάξι (5.897 μ.) στον Ισημερινό ανήκουν στην πρώτη ομάδα. Στη δεύτερη υπάρχουν ενεργά ηφαίστεια έως το πρόσφατο παρελθόν ενώ στην τρίτη ομάδα υπάρχουν τα περισσότερα και ήταν η αιτία για τεράστιες καταστροφές, όπως ο Μεγάλος σεισμός της Βαλδίβια (1960).

1. "Παγκόσμιος Άτλας του 21ου Αιώνα", Καθημερινή - Dorling Kindersley, σελ. 50

2. Εγκυκλοπαίδεια "Νέα Δομή", τόμ. 4, σελ.59, Αθήνα 1999

3. Audrey Salkeld, ed., World Mountaineering, Bulfinch Press, 1998, ISBN 0-8212-2502-2, p. 140.

4. Εγκυκλοπαίδεια "Νέα Δομή", τόμ. 4, σελ.60, Αθήνα 1999

5. U.S. Geological Survey (7 Μαρτίου 2006). Historic Earthquakes - Chile - 1960 May 22 19:11:14 GMT- Magnitude 9.6: The Largest Earthquake in the World. Αρχειοθετήθηκε 2009-10-07 στο Wayback Machine. Retrieved on 2007-01-09

# data[].attributes.attachment_link.title
Άνδεις - Βικιπαίδεια

# data[].attributes.attachment_link.description
Οι Άνδεις (από τη λέξη της γλώσσας Κέτσουα: Anti(s) = "υψηλή κορυφή") είναι η μακρύτερη οροσειρά της Γης. Καταλαμβάνει σχεδόν ολόκληρη τη δυτική ακτή της Νότιας Αμερικής, με γενική κατεύθυνση βορρά-νότου. Το μήκος τους φθάνει τα 7.000 χιλιόμετρα και το πλάτος τους υπερβαίνει σε κάποια γεωγραφικά πλάτη τα 500 χιλιόμετρα, με το φαρδύτερο μέρος μεταξύ των παραλλήλων 18° και 20° νότιου πλάτους.

# data[].attributes.location_name
Νέα Υόρκη, Ηνωμένες Πολιτείες

# data[].attributes.headline
Νέα Υόρκη, Ηνωμένες Πολιτείες

# data[].attributes.subject
Νέα Υόρκη, Ηνωμένες Πολιτείες

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
0,921 () -

Οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής ( αγγλικά: United States of America‎‎) αποκαλούμενες επίσης Ηνωμένες Πολιτείες (ενώ πολλές φορές αναγράφονται και με τη συντομογραφία ΗΠΑ) ή συχνά απλά Αμερική, είναι η τρίτη μεγαλύτερη σε έκταση και σε πληθυσμό χώρα της Γης. Είναι ομοσπονδιακή συνταγματική δημοκρατία που περιλαμβάνει πενήντα πολιτείες και μια ομοσπονδιακή περιφέρεια. Οι ΗΠΑ, έχουν έκταση 9.833.520 τ.χλμ. και πληθυσμό 334.914.895 κατοίκους, σύμφωνα με επίσημες εκτιμήσεις για τo 2023.

Η ομοσπονδιακή πρωτεύουσα των ΗΠΑ, είναι η Ουάσινγκτον Π.Κ., ενώ η μεγαλύτερη πληθυσμιακά πόλη και το σημαντικότερο οικονομικό της κέντρο, είναι η Νέα Υόρκη. Άλλες σημαντικές πόλεις της χώρας, είναι το Λος Άντζελες, το Σικάγο, το Χιούστον, το Ντάλας, το Φοίνιξ, η Ατλάντα, το Σαν Φρανσίσκο, η Φιλαδέλφεια, η Βοστώνη, το Μαϊάμι και το Σιάτλ.

Η χώρα βρίσκεται ως επί το πλείστον στο κεντρικό τμήμα της Βόρειας Αμερικής, όπου οι σαράντα οκτώ συνεχόμενες πολιτείες και η Ουάσινγκτον Π.Κ., η περιφέρεια της πρωτεύουσας, βρίσκονται μεταξύ του Ειρηνικού και του Ατλαντικού ωκεανού, που συνορεύουν με τον Καναδά στα βόρεια και με το Μεξικό στα νότια. Η πολιτεία της Αλάσκας βρίσκεται στα βορειοδυτικά της ηπείρου με τον Καναδά στα ανατολικά και τη Ρωσία στα δυτικά κατά πλάτος του Βερίγγειου Πορθμού. Η πολιτεία της Χαβάης βρίσκεται στο αρχιπέλαγος στον μέσο Ειρηνικό. Η χώρα, επίσης, κατέχει αρκετά εδάφη στον Ειρηνικό ωκεανό και την Καραϊβική.

Το 1507 ο Γερμανός χαρτογράφος Μάρτιν Βάλντζεεμυλλερ δημιούργησε έναν παγκόσμιο χάρτη, στον οποίο ονόμασε το μεγάλο κομμάτι ξηράς του Δυτικού Ημισφαιρίου " Αμερική" από τον Ιταλό εξερευνητή και χαρτογράφο Αμέριγκο Βεσπούτσι. Οι πρώην Βρετανικές αποικίες χρησιμοποίησαν πρώτες το σύγχρονο όνομα της χώρας στη Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας του 1776, την "ομόψυχη Διακήρυξη των δεκατριών Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής".

Οι Ηνωμένες Πολιτείες ιδρύθηκαν από τις δεκατρείς Βρετανικές αποικίες οι οποίες βρίσκονταν κατά μήκος της ακτής του Ατλαντικού. Στις 4 Ιουλίου 1776, εξέδωσαν τη Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας, η οποία διακήρυξε το δικαίωμα στην αυτοδιάθεση και την εγκαθίδρυση μιας συνεργατικής ένωσης. Οι εξεγερμένες πολιτείες νίκησαν τη Βρετανική Αυτοκρατορία στην Αμερικανική Επανάσταση, τον πρώτο επιτυχή αποικιακό πόλεμο ανεξαρτησίας.

Το ισχύον Σύνταγμα των Ηνωμένων Πολιτειών, υιοθετήθηκε στις 17 Σεπτεμβρίου 1787· η επικύρωσή του το επόμενο έτος έκανε τις πολιτείες μέρος μιας ενιαίας δημοκρατίας με ισχυρή κεντρική κυβέρνηση. Η Χάρτα των Δικαιωμάτων των ΗΠΑ περιλαμβάνει δέκα συνταγματικές τροποποιήσεις που εγγυώνται πολλά θεμελιώδη πολιτικά δικαιώματα και ελευθερίες και υιοθετήθηκε το 1791.

Κατά τον 19ο αιώνα, οι Ηνωμένες Πολιτείες εκτόπισαν ιθαγενείς φυλές, απέκτησαν το έδαφος της Λουιζιάνας από τη Γαλλία, τη Φλόριντα από την Ισπανία, μέρος της Χώρας του Όρεγκον από το Ηνωμένο Βασίλειο, μέρος της χώρας του Μεξικό, και την Αλάσκα από τη Ρωσία, και προσάρτησαν τη Δημοκρατία του Τέξας και τη Δημοκρατία της Χαβάης.

Οι διαμάχες μεταξύ του αγροτικού Νότου και του βιομηχανικού Βορρά για την επέκταση του θεσμού της δουλείας και τα δικαιώματα των πολιτειών προκάλεσαν τον Εμφύλιο Πόλεμο της δεκαετίας του 1860. Η νίκη του Βορρά απέτρεψε μια μόνιμη διαίρεση της χώρας και οδήγησε στο τέλος της νόμιμης δουλείας στις Ηνωμένες Πολιτείες. Κατά τη δεκαετία του 1870, η εθνική τους οικονομία ήταν η μεγαλύτερη του κόσμου. Ο Ισπανοαμερικανικός Πόλεμος και ο Α΄ Παγκόσμιος Πόλεμος επιβεβαίωσαν τη θέση της χώρας ως στρατιωτικής δύναμης. Αναδύθηκε από τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο ως η πρώτη χώρα με πυρηνικά όπλα και μόνιμο μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας Ηνωμένων Εθνών.

Το τέλος του Ψυχρού Πολέμου και η διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης άφησαν τις Ηνωμένες Πολιτείες για ένα διάστημα ως τη μόνη υπερδύναμη, (που αναφερόταν μάλιστα για αρκετά χρόνια ως η χώρα "πλανητάρχης"). Αυτό άλλαξε μόνο όταν η Ρωσία μπόρεσε να ανακάμψει στρατιωτικά και οικονομικά και να αναδειχθεί έτσι εκ νέου σε υπερδύναμη ενώ και η Κίνα μπόρεσε στις αρχές του 21ου αιώνα να αναδειχτεί σε σημαντική παγκόσμια δύναμη. Στις ΗΠΑ αναλογεί το 41% των παγκόσμιων στρατιωτικών δαπανών, και είναι μια ηγετική οικονομική, πολιτική, και πολιτισμική δύναμη στον κόσμο.

Με έκταση 9.833.520 τετραγωνικών χιλιομέτρων και πληθυσμό 331.449.281 κατοίκους, (δεν περιλαμβάνονται στον πληθυσμό τα εδάφη των Ηνωμένων Πολιτειών) σύμφωνα με την απογραφή του 2020 οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι η τρίτη μεγαλύτερη χώρα σε συνολική έκταση, και η τρίτη μεγαλύτερη σε έκταση ξηράς και πληθυσμό.

Είναι ένα από τα πολυπολιτισμικότερα κράτη του κόσμου, προϊόν μεγάλης κλίμακας μετανάστευσης από πολλές χώρες. Η οικονομία των Ηνωμένων Πολιτειών είναι η μεγαλύτερη εθνική οικονομία του κόσμου, με υπολογιζόμενο ΑΕΠ για το 2022: $25,35 τρισεκατομμύρια (24% του ονομαστικού παγκόσμιου ΑΕΠ και άνω του 19% του παγκόσμιου ΑΕΠ σε ισοτιμία αγοραστικής δύναμης).

Η έκταση ξηράς των ηπειρωτικών Ηνωμένων Πολιτειών είναι περίπου 7.700.000 τ.χλμ.

Η Αλάσκα, που διαχωρίζεται από τις ηπειρωτικές Ηνωμένες Πολιτείες με τον Καναδά, είναι η μεγαλύτερη σε έκταση πολιτεία με 1.718.000 τ.χλμ. Η Χαβάη, που καταλαμβάνει ένα αρχιπέλαγος στον κεντρικό Ειρηνικό, νοτιοδυτικά της Βόρειας Αμερικής, με έκταση 28.311 τ.χλμ.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι η τρίτη ή τέταρτη μεγαλύτερη χώρα στον κόσμο σε συνολική έκταση (ξηρά και νερό), κατατασσόμενη πίσω από τη Ρωσία και τον Καναδά και ελάχιστα πάνω από τη Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας. Η κατάταξη διαφέρει και εξαρτάται από το πώς αμφισβητούμενα από την Κίνα και την Ινδία εδάφη προσμετρώνται και πώς το συνολικό μέγεθος των Ηνωμένων Πολιτειών μετράται: οι υπολογισμοί κυμαίνονται από 9.522.055 τ.χλμ. έως 9.629.091 τ.χλμ. και 9.826.676 τ.χλμ. Χωρίς τη νησιωτική περιοχή (μόνο η ηπειρωτική), οι ΗΠΑ έρχονται τρίτες κατά σειρά, μετά την Κίνα και τη Ρωσία και λίγο πιο πάνω από τον Καναδά.

Δορυφορική εικόνα που δείχνει την τοπογραφία των ηπειρωτικών Ηνωμένων Πολιτειών.

Η παράλια πεδιάδα της ακτής του Ατλαντικού ακολουθείται στο εσωτερικό από φυλλοβόλα δάση και τους κυλιόμενους λόφους του Πιεντμόντ. Τα Αππαλάχια Όρη διαιρούν την ανατολική ακτή από τις Μεγάλες Λίμνες και τους λειμώνες των Μεσοδυτικών Ηνωμένων Πολιτειών.

Ο Ποταμός Μισσισσιππής- Μιζούρι, το τέταρτο μεγαλύτερο ποτάμιο σύστημα του κόσμου, ρέει κυρίως βόρεια-νότια μέσα από την καρδιά της χώρας. Το επίπεδο, εύφορο λιβάδι των Μεγάλων Πεδιάδων εκτείνεται στα δυτικά, διακοπτόμενο από μια ορεινή περιοχή στα νοτιοανατολικά. Τα Βραχώδη Όρη, στη δυτική άκρη των Μεγάλων Πεδιάδων, εκτείνονται στα νότια κατά πλάτος της χώρας, φθάνοντας σε υψόμετρα πάνω από 4.300 μέτρα στο Κολοράντο. Περαιτέρω δυτικά βρίσκεται η βραχώδης Μεγάλη Λεκάνη και έρημοι όπως η έρημος Μοχάβη.

Οι οροσειρές Σιέρρα Νεβάδα και η οροσειρά Κασκέιντ διατρέχουν κοντά στη δυτική ακτή του Ειρηνικού. Με ύψος 6.194 μέτρα, το όρος ΜακΚίνλεϊ της Αλάσκα είναι η υψηλότερη κορυφή στη χώρα και τη Βόρεια Αμερική. Τα ενεργά ηφαίστεια είναι συνήθη κοντά στο Αλεξάνδρου αρχιπέλαγος και τις Αλεούτιες νήσους της Αλάσκα, και η Χαβάη αποτελείται από ηφαιστειογενή νησιά. Το υπερηφαίστειο που βρίσκεται κάτω από το Εθνικό Πάρκο Γιέλοουστοουν στα Βραχώδη Όρη είναι η μεγαλύτερη ηφαιστειακή περιοχή της ηπείρου.

Ο φαλακρός αετός, εθνικό πτηνό των Ηνωμένων Πολιτειών από το 1782.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες, με το μεγάλο μέγεθός τους και τη γεωγραφική τους ποικιλία, περιλαμβάνουν τα περισσότερα είδη κλίματος. Στα ανατολικά του 100ού δυτικού μεσημβρινού, το κλίμα αλλάζει από υγρό ηπειρωτικό στα βόρεια σε υγρό υποτροπικό στα νότια. Το νότιο άκρο της Φλόριντα και η Χαβάη έχουν τροπικό κλίμα. Οι Μεγάλες Πεδιάδες δυτικά του 100ού μεσημβρινού είναι ημίξηρες. Πολλά από τα δυτικά βουνά έχουν αλπικό κλίμα. Το κλίμα είναι ξηρό στη Μεγάλη Λεκάνη, ερημικό στα Νοτιοδυτικά, Μεσογειακό στην παράκτια Καλιφόρνια και ωκεάνιο στο παραλιακό Όρεγκον και στην Ουάσινγκτον και τη νότια Αλάσκα. Το μεγαλύτερο μέρος της Αλάσκας είναι υποαρκτικό ή πολικό. Οι ακραίες καιρικές συνθήκες δεν είναι σπάνιες - οι πολιτείες που συνορεύουν με τον Κόλπο του Μεξικού είναι ιδιαίτερα επιρρεπείς σε τροπικούς κυκλώνες, και οι περισσότεροι σίφωνες του κόσμου δημιουργούνται μέσα στη χώρα, κυρίως στο Μονοπάτι των Σιφώνων (Tornado Alley) στα Μεσοδυτικά (Midwest).

Η χλωρίδα και πανίδα των ΗΠΑ θεωρείται υπερποικίλη: περί τα 17.000 είδη ανώτερων φυτών συναντώνται στις ηπειρωτικές Ηνωμένες Πολιτείες και την Αλάσκα, και πάνω από 1.800 είδη αγγειόσπερμων βρίσκονται στη Χαβάη, από τα οποία μερικά βρίσκονται στην ηπειρωτική χώρα. Στις Ηνωμένες Πολιτείες ενδημούν περισσότερα από 400 είδη θηλαστικών, 750 πτηνών, και 500 ερπετών και αμφιβίων. Περίπου 91.000 είδη εντόμων έχουν περιγραφεί. Η Πράξη απειλούμενων ειδών, (Endangered Species Act) του 1973 προστατεύει τα απειλούμενα και υπό εξαφάνιση είδη και τα περιβάλλοντα τους, τα οποία παρακολουθούνται από την Υπηρεσία Θαλάσσιας και Άγριας Ζωής Ηνωμένων Πολιτειών, (United States Fish and Wildlife Service). Υπάρχουν πενήντα οκτώ εθνικά πάρκα και εκατοντάδες άλλα πάρκα ομοσπονδιακής διαχείρισης, δάση, και περιοχές άγριας ζωής. Συνολικά, η κυβέρνηση κατέχει 28,8% της χερσαίας έκτασης της χώρας. Το μεγαλύτερο μέρος από αυτήν την έκταση είναι προστατευόμενη περιοχή, αν και μέρος του μισθώνεται για εξόρυξη πετρελαίου και αερίου, εξαγωγή ορυκτών, υλοτομία, ή στέγαση βοοειδών · το 2,4% χρησιμοποιείται για στρατιωτικούς σκοπούς.

Οι πολιτείες αποτελούν χονδρικά τον κύριο όγκο της μάζας γης των ΗΠΑ· οι δύο άλλες περιοχές που θεωρούνται ολοκληρωμένα μέρη της χώρας είναι περιλαμβάνουν την Περιφέρεια της Κολούμπια, την ομοσπονδιακή περιφέρεια όπου βρίσκεται η πρωτεύουσα, η Ουάσινγκτον· και η Ατόλλη Παλμύρα, ένα ακατοίκητο αλλά ενσωματωμένο έδαφος στον Ειρηνικό Ωκεανό.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες επίσης κατέχουν πέντε μεγάλα υπερπόντια εδάφη: το Πουέρτο Ρίκο και τις Αμερικανικές Παρθένες Νήσους στην Καραϊβική, και την Αμερικανική Σαμόα, το Γκουάμ, και τις Βόρειες Μαριάνες Νήσους στο Ειρηνικό. Όσοι γεννήθηκαν στις μεγάλες περιοχές (εκτός από την Αμερικανική Σαμόα) κατέχουν ιθαγένεια των ΗΠΑ. Αμερικανοί πολίτες που κατοικούν στα εδάφη αυτά, έχουν πολλά από τα ίδια δικαιώματα και υποχρεώσεις ως πολίτες που διαμένουν στις πολιτείες. Ωστόσο, γενικά απαλλάσσονται από ομοσπονδιακό φόρο εισοδήματος, δεν μπορούν να ψηφίσουν για τον Πρόεδρο, και στο Κογκρέσο αντιπροσωπεύονται από μέλη χωρίς δυνατότητα ψήφου.

Δείτε επίσης: Ομοσπονδιακή κυβέρνηση των Ηνωμένων Πολιτειών

Η δυτική πρόσοψη του Καπιτωλίου των ΗΠΑ, το οποίο φιλοξενεί το Κογκρέσο των ΗΠΑ.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι η παλαιότερη επιβιώσασα ομοσπονδία. Είναι μια συνταγματική δημοκρατία και αντιπροσωπευτική δημοκρατία, στην οποία η πλειοψηφία κυβερνά, αλλά διατηρούνται και προστατεύονται τα δικαιώματα της μειοψηφίας από το νόμο. Η κυβέρνηση ρυθμίζεται από ένα σύστημα ελέγχων και ισορροπιών που ορίζεται από το Σύνταγμα των ΗΠΑ, το οποίο είναι το ανώτατο νομικό έγγραφο της χώρας.

Στο Αμερικανικό σύστημα, οι πολίτες συχνά υπόκεινται σε τρία επίπεδα κυβέρνησης, ομοσπονδιακό, πολιτειακό, και τοπικό· τα καθήκοντα της τοπικής αυτοδιοίκησης συχνά διαχωρίζονται μεταξύ των κομητειακών και των δημοτικών κυβερνήσεων. Σε σχεδόν όλες τις περιπτώσεις, οι εκτελεστικοί και οι νομοθετικοί αξιωματούχοι εκλέγονται από μία ψήφο πλειοψηφίας των πολιτών ανά περιφέρεια. Δεν υπάρχει αναλογική αντιπροσώπευση σε ομοσπονδιακό επίπεδο, και είναι πολύ σπάνια σε χαμηλότερα επίπεδα.

Οι δύο όψεις του Λευκού Οίκου, έδρα και χώρος εργασίας του προέδρου των ΗΠΑ.

Η Ομοσπονδιακή Κυβέρνηση των ΗΠΑ, συντίθεται από τρεις κλάδους:

Νομοθετικό Σώμα: Το διθάλαμο Κογκρέσο, που αποτελείται από τη Γερουσία και τη Βουλή των Αντιπροσώπων, δημιουργεί τους ομοσπονδιακούς νόμους, κήρυξη πολέμου, εγκρίνει συνθήκες, έχει την εξουσία επί των οικονομικών θεμάτων όπως, π.χ., η έγκριση του προϋπολογισμού ή φορολογικών μέτρων, και την εξουσία της παραπομπής πολιτικού προσώπου, με την οποία μπορεί να καθαιρέσει ενεργά μέλη της κυβέρνησης.[33]

Εκτελεστικό: Ο Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, είναι ο αρχηγός του κράτους, ο επικεφαλής της ομοσπονδιακής κυβέρνησης των ΗΠΑ και ο αρχιστράτηγος των ενόπλων δυνάμεων. Μπορεί να αρνηθεί να κυρώσει νομοθετικές προτάσεις πριν γίνουν νόμοι, και διορίζει τα μέλη του Υπουργικού Συμβουλίου (υπόκεινται στην έγκριση της Γερουσίας) και άλλους αξιωματούχους, οι οποίοι διαχειρίζονται και επιβάλλουν τους ομοσπονδιακούς νόμους και πολιτικές.

Δικαστική εξουσία: Το Ανώτατο Δικαστήριο και τα κατώτερα ομοσπονδιακά δικαστήρια, των οποίων οι δικαστές διορίζονται από τον πρόεδρο με έγκριση της Γερουσίας, ερμηνεύουν τους νόμους και ακυρώνουν εκείνους που κρίνουν αντισυνταγματικούς.

Η δυτική πρόσοψη του Κτιρίου του Ανώτατου Δικαστηρίου των Ηνωμένων Πολιτειών.

Η Βουλή των Αντιπροσώπων, έχει 435 ψηφίζοντα μέλη, που το καθένα εκπροσωπεί μια κογκρεσιακή περιφέρεια για μια διετή θητεία. Τα μέλη της Βουλής των Αντιπροσώπων, αντιπροσωπεύουν τους κατοίκους των κογκρεσιακών περιφερειών της κάθε πολιτείας. Οι έδρες της Βουλής κατανέμονται μεταξύ των πολιτειών κατά πληθυσμό κάθε δέκα έτη. Σύμφωνα με την απογραφή του 2000, επτά πολιτείες έχουν τον ελάχιστο αριθμό του ενός αντιπροσώπου, ενώ η Καλιφόρνια, η πολυπληθέστερη πολιτεία, έχει πενήντα τρεις.

Η Γερουσία, έχει 100 μέλη με κάθε πολιτεία να έχει δύο γερουσιαστές, εκλεγόμενους για εξαετείς θητείες· το ένα τρίτο των εδρών της Γερουσίας είναι ανοικτές προς εκλογή κάθε άλλο έτος. Οι γερουσιαστές, αντιπροσωπεύουν ολόκληρη την πολιτεία τους στο κογκρέσο, και όχι απευθείας τους κατοίκους που περιλαμβάνει.

Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, υπηρετεί μια τετραετή θητεία και μπορεί να επανεκλεγεί στο αξίωμα μόνο άπαξ. Ο Πρόεδρος δεν εκλέγεται με άμεση ψηφοφορία, αλλά από ένα έμμεσο σύστημα εκλεκτορικού κολεγίου, στο οποίο οι καθοριστικές ψήφοι κατανέμονται στις πολιτείες και την Περιφέρεια της Κολούμπια.

Το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ, με επικεφαλής τον Αρχιδικαστή των Ηνωμένων Πολιτειών, έχει εννέα μέλη, που υπηρετούν ισοβίως. Τα μέλη του Ανώτατου Δικαστηρίου, προτείνονται και διορίζονται από τον Πρόεδρο των ΗΠΑ, και για τον διορισμό τους, απαιτείται η έγκρισή τους από τη Γερουσία.

Οι πολιτειακές κυβερνήσεις δομούνται σε περίπου όμοια κατάσταση· η Νεμπράσκα μόνον έχει μονοθάλαμο νομοθετικό σώμα. Ο Κυβερνήτης (αρχηγός της εκτελεστικής εξουσίας) της κάθε πολιτείας εκλέγεται άμεσα. Μερικοί πολιτειακοί δικαστές και αξιωματούχοι του υπουργικού συμβουλίου διορίζονται από τους κυβερνήτες των αντίστοιχων πολιτειών, ενώ άλλοι εκλέγονται με λαϊκή ψηφοφορία.

Ο Πρόεδρος Τζο Μπάιντεν, κατά τη διάρκεια της ορκωμοσίας του (20 Ιανουαρίου 2021).

Οι Ηνωμένες Πολιτείες λειτουργούν υπό ένα δικομματικό σύστημα στο μεγαλύτερο μέρος της ιστορίας τους. Για τα αιρετά αξιώματα στα περισσότερα επίπεδα, πολιτειακά διαχειριζόμενες προκριματικές εκλογές επιλέγουν τους υποψηφίους των μεγάλων κομμάτων για τις ακόλουθες γενικές εκλογές. Από τις γενικές εκλογές του 1856, τα μεγάλα κόμματα είναι το Δημοκρατικό Κόμμα, που ιδρύθηκε το 1824, και το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα, που ιδρύθηκε το 1854. Από τον Εμφύλιο Πόλεμο, υπήρξε μόνο ένας προεδρικός υποψήφιος τρίτου κόμματος. Ο πρώην πρόεδρος Θίοντορ Ρούζβελτ, διαγωνιζόμενος ως Προοδευτικός το 1912 έλαβε πάνω από το 20% της λαϊκής ψήφου.

Στην Αμερικανική πολιτική κουλτούρα, το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα θεωρείται κεντροδεξιό- δεξιό ή συντηρητικό και το Δημοκρατικό Κόμμα, θεωρείται κεντρώο- κεντροαριστερό ή φιλελεύθερο.

Οι πολιτείες της Βορειοανατολικής και της Δυτικής Ακτής και κάποιες πολιτείες των Μεγάλων Λιμνών, γνωστές ως "μπλε πολιτείες", είναι σχετικά "φιλελεύθερες". Οι "κόκκινες πολιτείες" του Νότου και μέρη των Μεγάλων Πεδιάδων και των Βραχωδών Ορέων, είναι σχετικά "συντηρητικές".

Σημερινή Ηγεσία των ΗΠΑ

Νικητής των προεδρικών εκλογών του 2020, είναι ο Δημοκρατικός πρώην Αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζο Μπάιντεν, ο οποίος από τις 20 Ιανουαρίου 2021, έγινε ο 46ος Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών.

Υπάρχουν 27 Ρεπουμπλικάνοι και 23 Δημοκρατικοί Κυβερνήτες Πολιτειών των ΗΠΑ και 1 Ρεπουμπλικανός και 4 Δημοκρατικοί Κυβερνήτες Μη Ενσωματωμένων Περιοχών των ΗΠΑ.

Στις 3 Νοεμβρίου 2020, πραγματοποιήθηκαν οι 59ες Προεδρικές εκλογές των ΗΠΑ, οι οποίες ανέδειξαν νικητή τον υποψήφιο του Δημοκρατικού Κόμματος και πρώην Αντιπρόεδρο των ΗΠΑ, Τζόζεφ Ρόμπινετ Μπάιντεν, έναντι του (τότε) εν ενεργεία 45ου Προέδρου των ΗΠΑ και υποψηφιού του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος, Ντόναλντ Τζον Τραμπ.

Το αεροπλανοφόρο Αβραάμ Λίνκολν.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες ασκούν παγκόσμια οικονομική, πολιτική, και στρατιωτική επιρροή. Είναι μόνιμο μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας των ΟΗΕ και η Νέα Υόρκη φιλοξενεί το Αρχηγείο των Ηνωμένων Εθνών.

Είναι μέλος της G8, της G20, και του ΟΟΣΑ. Σχεδόν όλες οι χώρες έχουν πρεσβείες στην Ουάσινγκτον, Π.Κ., και μπορεί να έχουν προξενεία σε σημεία της χώρας. Παρομοίως, σχεδόν όλες οι χώρες διαθέτουν Αμερικανικές διπλωματικές αποστολές. Όμως, η Κούβα, το Ιράν, η Βόρεια Κορέα, το Μπουτάν, και η Δημοκρατία της Κίνας (Ταϊβάν) δεν έχουν επίσημες διπλωματικές σχέσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Η παρουσία των Ε.Δ. των ΗΠΑ ανά τον κόσμο.

Συνεργάζονται στενά με τα κράτη-μέλη του NATO για στρατιωτικά θέματα και θέματα ασφαλείας και με τους γείτονές τους, μέσω της Οργάνωσης Αμερικανικών Κρατών και για συμφωνίες ελεύθερων συναλλαγών όπως η τριμερής Βορειοαμερικανική Συμφωνία Ελεύθερου Εμπορίου με τον Καναδά και το Μεξικό. Το 2008, οι Ηνωμένες Πολιτείες ξόδεψαν ένα δίχτυ 25,4 δις δολαρίων σε επίσημες αναπτυξιακές βοήθειες, το μεγαλύτερο στον κόσμο. Ως μερίδιο των μεγάλων ακαθάριστων εθνικών εισοδημάτων (ΑΕΕ), ωστόσο, η συμβολή των ΗΠΑ είναι 0,18% και βρίσκονται στην τελευταία θέση μεταξύ των είκοσι δύο κρατών-δωρητών. Αντίθετα, τα ιδιωτικά έξοδα που δίνονται από τους Αμερικανούς είναι σχετικά γενναιόδωρα.

Ο Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, αποτελεί τον ανώτατο διοικητή των Ενόπλων Δυνάμεων των ΗΠΑ, ο οποίος διορίζει τους διοικητές τους, τον Υπουργό Άμυνας και τον Αρχηγό του Γενικού Επιτελείου των Ενόπλων Δυνάμεων. Το Υπουργείο Άμυνας ( Πεντάγωνο), διοικεί και εποπτεύει πέντε από τους έξι κλάδους των Ενόπλων Δυνάμεων (το Στρατό, την Αεροπορία, τo Σώμα Πεζοναυτών, το Ναυτικό και το Διαστημικό Σώμα). Το Λιμενικό Σώμα (Ακτοφυλακή), αποτελεί επίσης κλάδο των Ενόπλων Δυνάμεων, το οποίο υπάγεται στο Υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας.

Οι 6 κλάδοι των Αμερικανικών Ενόπλων Δυνάμεων (σύμφωνα με στοιχεία του 2019), διαθέτουν περισσότερο από 1,4 εκατομμύρια στρατιωτικό προσωπικό σε ενεργή υπηρεσία (3η χώρα στον κόσμο σε άμεσο στρατιωτικό προσωπικό). Μαζί με το Εφεδρικό Σώμα και την Εθνοφρουρά, οι αριθμοί αυτοί ανέρχονται σε 2,3 εκατομμύρια στρατιωτικό προσωπικό. Επιπλέον, το Υπουργείο Άμυνας, διαθέτει 700.000 άτομα μη στρατιωτικό προσωπικό.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες, διαθέτουν συνολικά τις ισχυρότερες ένοπλες δυνάμεις στον κόσμο (με εξαίρεση κάποιους επιμέρους τομείς), αποτελεί την 2η μεγαλύτερη σε απόθεμα πυρηνικών όπλων χώρα, ύστερα από τη Ρωσία (και 1η σε άμεση ετοιμότητα και διαχείριση), και είναι συνολικά μία από τις εννέα χώρες με κατοχή πυρηνικών στον κόσμο. Επιπλέον, οι ΗΠΑ, αποτελούν τη χώρα με τις υψηλότερες αμυντικές/πολεμικές δαπάνες στον κόσμο (706 δισεκατομμύρια δολάρια για το 2021).

Σύμφωνα με το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, το ΑΕΠ των Ηνωμένων Πολιτειών, ανέρχεται σε 24,79 τρισεκατομμύρια δολάρια (για το 2022), και αποτελεί το μεγαλύτερο ΑΕΠ ενός κράτους, και το 24% του Ακαθάριστου Παγκόσμιου Προϊόντος. Οι Ηνωμένες Πολιτείες, είναι ο μεγαλύτερος εισαγωγέας προϊόντων, και ο δεύτερος μεγαλύτερος εξαγωγέας στον κόσμο (μετά την Κίνα). Συνολικά, αποτελούν τη μεγαλύτερη και ισχυρότερη οικονομία του κόσμου.

Σύμφωνα με στοιχεία του 2009, ο ιδιωτικός τομέας στις ΗΠΑ, αποτελεί το 84,6% της εθνικής οικονομίας. Το εργατικό δυναμικό των Αμερικανών πολιτών, ανέρχεται γύρω στα 161,4 εκατομμύρια για το 2021. Υπολογίζεται ότι οι ΗΠΑ παράγουν περίπου το 1/5 της παγκόσμιας οικονομικής παραγωγής.

Το κατά κεφαλήν ΑΕΠ, ιστορικά κατατάσσεται μεταξύ των υψηλότερων στον κόσμο. Για το 2022, το κατά κεφαλήν εισόδημα των ΗΠΑ, ανέρχεται σε 74.725$.

Η Αμερικανική οικονομία, χαρακτηρίζεται γενικά σταθερή, ανθεκτική, ευέλικτη και καινοτόμος. Κατά τον 21ο αιώνα, κατάφερε να αντέξει σε περιόδους παγκόσμιας και εσωτερικής αβεβαιότητας και οικονομικής αστάθειας, όπως από τις τρομοκρατικές επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου 2001, τους πολέμους στο Ιράκ και το Αφγανιστάν, με τον τυφώνα Κατρίνα (ο οποίος κατέστρεψε σημαντικό μέρος των παράκτιων πολιτειών στον Κόλπο του Μεξικού), την Μεγάλη Ύφεση (2007-2009), καθώς και από την πανδημία του COVID-19.

Παρόλα αυτά, η οικονομία των ΗΠΑ, με το πέρασμα των χρόνων ανέπτυξε αρκετές αδυναμίες, οι οποίες προμηνύουν πιθανούς κινδύνους στο μέλλον, όπως το χρόνιο εμπορικό έλλειμμα της χώρας, και το πολύ υψηλό χρέος της.

Η οδήγηση στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής γίνεται στα δεξιά.

Οι περιοχές των ΗΠΑ, σύμφωνα με το Γραφείο Απογραφών.

Το προσδόκιμο ζωής στο σύνολο του πληθυσμού, σύμφωνα με εκτιμήσεις του 2019 του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας ήταν 78,5 χρόνια (76,3 χρόνια οι άνδρες και 80,7 οι γυναίκες).

Οι εκτιμήσεις για τον συνολικό πληθυσμό των Ηνωμένων Πολιτειών, για τον Αύγουστο του 2022, ανέρχονται στους 338.308.043 κατοίκους.

Πρεσβυτεριανή εκκλησία· οι περισσότεροι Αμερικανοί προσδιορίζονται ως Χριστιανοί.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι επίσημα ένα κοσμικό κράτος· η Πρώτη Τροποποίηση του Συντάγματος των ΗΠΑ εγγυάται την ελεύθερη άσκηση της θρησκείας και απαγορεύει την εγκαθίδρυση οποιασδήποτε θρησκευτικής εξουσίας. Ωστόσο, η Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας αναφέρεται στον Δημιουργό Θεό.

Σημασία της θρησκείας ανά πολιτεία.

Σε μια έρευνα του 2002, το 59% των Αμερικανών δήλωσαν ότι η θρησκεία έπαιζε έναν "πολύ σημαντικό ρόλο στη ζωή τους", ένα αρκετά μεγαλύτερο ποσοστό από αυτά σε οποιοδήποτε άλλο πλούσιο έθνος. Σύμφωνα με μια έρευνα του 2007, το 78,4% τω ενηλίκων προσδιορίζονταν ως Χριστιανοί, κάτω από το 86,4% το 1990. Τα Προτεσταντικά δόγματα ανέρχονταν στο 51,3%, ενώ ο Ρωμαιοκαθολικισμός, με 23,9%, ήταν το μεγαλύτερο διακριτό δόγμα. Η έρευνα κατηγοριοποιεί τους λευκούς Ευαγγελικούς, το 26,3% του πληθυσμού, ως τη μεγαλύτερη θρησκευτική ομάδα της χώρας· και μια άλλη έρευνα υπολογίζει ότι οι Ευαγγελικοί όλων των φυλών αποτελούν το 30-35% του πληθυσμού. Επίσης, υπάρχουν 1.219.931 Μάρτυρες του Ιεχωβά και 6.398.889 Μορμόνοι της Εκκλησίας του Ιησού Χριστού των Αγίων των Τελευταίων Ημερών. Οι συνολικές αναφερόμενες μη Χριστιανικές θρησκείες το 2007 ήταν 4,7%, έναντι 3,3% το 1990. Οι μεγαλύτερες μη Χριστιανικές θρησκείες ήταν ο Ιουδαϊσμός (1,7%), ο Βουδισμός (0,7%), το Ισλάμ (0,6%), ο Ινδουισμός (0,4%), και ο Ενωτικός Οικουμενισμός (0,3%). Η έρευνα επίσης ανέφερε ότι το 16,1% των Αμερικανών περιέγραψαν τον εαυτό τους ως αγνωστικιστές, άθεοι, ή απλά να μην έχουν κάποια θρησκεία, έναντι 8,2% το 1990.

Φωτοθήκη μερικών από τις μεγαλύτερες και σημαντικότερες πόλεις των ΗΠΑ

1. Human Development Report 2021-22: Uncertain Times, Unsettled Lives: Shaping our Future in a Transforming World (PDF). hdr.undp.org. United Nations Development Programme. 8 Σεπτεμβρίου 2022. σελίδες 272-276. ISBN 978-9-211-26451-7. Αρχειοθετήθηκε (PDF) από το πρωτότυπο στις 8 Σεπτεμβρίου 2022.

2. . "Cartographer Put 'America' on the Map 500 years Ago". USA Today. 2007-04-24http://www.usatoday.com/news/nation/2007-04-24-america-turns-500_N.htm?csp=34.

3. Jonathan R. Dull (2003). "A Companion to the American Revolution". Στο: Jack P. Greene· J. R. Pole. Diplomacy of the Revolution, to 1783. Wiley. σελίδες 352-361. ISBN 1-4051-1674-9.

4. . "US, Allies' Share of World Military Spending Shrinking-Study". Reuters. 2011-07-07. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2011-08-10https://web.archive.org/web/20110810175617/http://www.reuters.com/article/2011/07/07/military-spending-usa-idUSN1E7661J620110707.

5. . "Country ProΑρχείο: United States of America". BBC News. 2008-04-22http://news.bbc.co.uk/2/hi/americas/country_profiles/1217752.stm.

6. Bureau, US Census. "English". 2020Census.gov (στα Αγγλικά). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 14 Μαΐου 2021.

7. J.Q. Adams· Pearlie Strother-Adams (2001). Dealing with Diversity. Chicago: Kendall/Hunt. ISBN 0-7872-8145-X.

8. Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει μεγαλύτερη συλλογική οικονομία, αλλά δεν είναι ενιαίο έθνος.

9. "Population by Sex, Rate of Population Increase, Surface Area and Density" (PDF). Demographic Yearbook 2005. UN Statistics Division.

10. "United States". The World Factbook. CIA. 30 Σεπτεμβρίου 2009. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 25 Δεκεμβρίου 2018.

11. Perkins, Sid (11 Μαΐου 2002). "Tornado Alley, USA". Science News. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 1 Ιουλίου 2007.

12. Morin, Nancy. "Vascular Plants of the United States" (PDF). Plants. National Biological Service. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο (PDF) στις 24 Ιουλίου 2013.

13. "Federal Land and Buildings Ownership" (PDF). Republican Study Committee. 19 Μαΐου 2005. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο (PDF) στις 9 Μαρτίου 2009.

14. See 8 U.S.C. § 1101(a)(36) and 8 U.S.C. § 1101(a)(38) U.S. Federal Code, Inmigration and Nationality Act. 8 USC § 1101a

15. James B. Raskin (2003). Overruling Democracy: The Supreme Court Vs. the American People. London and New York: Routledge. σελίδες 36-38. ISBN 0-415-93439-7.

16. John Malcolm Scheb (2002). An Introduction to the American Legal System. Florence, KY: Delmar. σελ. 6. ISBN 0-7668-2759-3.

17. Elsaer, Mochament (στα αγγλικά). . Πολιτικό Σύστημα και Σύνταγμα των ΗΠΑ https://www.academia.edu/32979748/%CE%A0%CE%BF%CE%BB%CE%B9%CF%84%CE%B9%CE%BA%CF%8C_%CE%A3%CF%8D%CF%83%CF%84%CE%B7%CE%BC%CE%B1_%CE%BA%CE%B1%CE%B9_%CE%A3%CF%8D%CE%BD%CF%84%CE%B1%CE%B3%CE%BC%CE%B1_%CF%84%CF%89%CE%BD_%CE%97%CE%A0%CE%91.

18. Chapman, James (2011-05-26). . "Brotherhood of the Burger Kings: Obama and Cameron Hail 'Stronger than Ever' Special Relationship". London: Mail Onlinehttp://www.dailymail.co.uk/news/article-1390800/Obama-reaffirms-special-relationship-US-historic-speech-MPs.html.

19. . "Nuclear weapons: Which countries have them and how many are there?" (στα αγγλικά). BBC News. 2020-01-14https://www.bbc.com/news/newsbeat-51091897.

20. https://www.imf.org/en/Publications/WEO/weo-database/2021/October/weo-report?c=111,&s=NGDPD,PPPGDP,NGDPDPC,PPPPC,&sy=2022&ey=2022&ssm=0&scsm=1&scc=0&ssd=1&ssc=0&sic=0&sort=country&ds=.&br=1

21. Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας, Προσδόκιμο ζωής και υγιές προσδόκιμο ζωής, Δεδομένα ανά χώρα

22. Barry A. Kosmin· Egon Mayer· Ariela Kaysar (19 Δεκεμβρίου 2001). "American Religious Identification Survey 2001" (PDF). CUNY Graduate Center. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο (PDF) στις 16 Ιουλίου 2015.

23. John C. Green. "The American Religious Landscape and Political Attitudes: A Baseline for 2004" (PDF). University of Akron Ray C. Bliss Institute of Applied Politics. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο (PDF) στις 29 Μαρτίου 2009.

24. Βιβλίο Έτους των Μαρτύρων του Ιεχωβά 2014, Watch Tower Bible And Tract Society of Pennsylvania, σελ. 180

# data[].attributes.attachment_link.title
Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής - Βικιπαίδεια

# data[].attributes.attachment_link.description
0,921 () - Οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής ( αγγλικά: United States of America‎‎) αποκαλούμενες επίσης Ηνωμένες Πολιτείες (ενώ πολλές φορές αναγράφονται και με τη συντομογραφία ΗΠΑ) ή συχνά απλά Αμερική, είναι η τρίτη μεγαλύτερη σε έκταση και σε πληθυσμό χώρα της Γης. Είναι ομοσπονδιακή συνταγματική δημοκρατία που περιλαμβάνει πενήντα πολιτείες και μια ομοσπονδιακή περιφέρεια.

# data[].attributes.location_name
Γκραντ Κάνυον, Αριζόνα, Ηνωμένες Πολιτείες

# data[].attributes.headline
Γκραντ Κάνυον, Αριζόνα, Ηνωμένες Πολιτείες

# data[].attributes.subject
Γκραντ Κάνυον, Αριζόνα, Ηνωμένες Πολιτείες

# data[].attributes.location_name
Ποταμός Μισσισσιππής, Ηνωμένες Πολιτείες

# data[].attributes.headline
Ποταμός Μισισιπής, Ηνωμένες Πολιτείες

# data[].attributes.subject
Ποταμός Μισισιπής, Ηνωμένες Πολιτείες

# data[].attributes.location_name
Εθνικό πάρκο Γελοουστόουν, Ηνωμένες Πολιτείες

# data[].attributes.headline
Εθνικό πάρκο Γελοουστόουν, Ηνωμένες Πολιτείες

# data[].attributes.subject
Εθνικό πάρκο Γελοουστόουν, Ηνωμένες Πολιτείες

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Ανατριχίλα προκαλεί η προειδοποίηση ενός κορυφαίου Γεωλόγου ότι μια ενδεχόμενη μελλοντική έκρηξη του ηφαιστείου Yellowstone στις ΗΠΑ θα προκαλέσει το θάνατο των δύο τρίτων του πληθυσμού του πλανήτη και την εξαφάνιση των Ηνωμένων Πολιτειών από τον χάρτη.

Το ηφαίστειο Yellowstone έχει εκραγεί τρεις φορές στο παρελθόν: πριν από 2,1 εκατ. χρόνια, πριν από 1,2 εκατ. χρόνια και τελευταία πριν από 640.000 χρόνια. Κι όπως λέει ο δρ Γιέρζι Ζάμπα του Πανεπιστημίου της Σιλεσίας στο Κατόβιτσε της Πολωνίας μια νέα έκρηξη θα είναι εντελώς αναπόφευκτη καταστροφική για ολόκληρη την υφήλιο.

Χάρτης με τις καλδέρες του ηφαιστείου Yellowstone στις ΗΠΑ / Wikipedia <br>

Σύμφωνα με επιστήμονες η καλδέρα του ηφαιστείου στο Εθνικό Πάρκο Yellowstone στο Ουαϊόμινγκ είναι από καιρό "ώριμη" για μια έκρηξη, ενώ την τελευταία διετία έχουν πυκνώσει τα ανησυχητικά δείγματα. "Προβλέπω ότι μια έκρηξη σαν κι αυτή που συνέβη πριν από 640.000 χρόνια θα καταστρέψει τα περισσότερα εδάφη των Ηνωμένων Πολιτειών", λέει ο δρ Ζάμπα.

Μια τεράστια έκρηξη στο Yellowstone θα μπορούσε να οδηγήσει σε πτώση της θερμοκρασίας παγκοσμίως από την έκλυση μονοξειδίου του άνθρακα και τα νέφη αερίων που θα σκέπαζαν τον ουρανό.

"Τα ηφαιστειακά υλικά που θα εκτοξεύονταν θα κάλυπταν τα πάντα σε ακτίνα 500 χλμ σχηματίζοντας στρώμα πάχους ενός μέτρου. Και λόγω της εκτίναξης τέφρας και της εκπομπής αερίων ή μονοξειδίου του θείου στην ατμόσφαιρα θα γινόμασταν μάρτυρες μιας σημαντικής πτώσης της θερμοκρασίας. Υπολογίζω ότι λόγω των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής περίπου πέντε δισ. άνθρωποι θα πέθαιναν από την πείνα", επεσήμανε.

Nτοκιμαντέρ του Smithsonian εξηγεί γιατί θα μπορούσε να είναι τεράστια μια έκρηξη του ηφαιστείου Yellowstone

Αν και δεν προέβλεψε πότε μπορεί να υλοποιηθεί αυτό το εφιαλτικό σενάριο ο δρ Ζάμπα προειδοποίησε ότι οι αμερικανικές Αρχές θα πρέπει να προχωρήσουν σε μαζική εκκένωση του πληθυσμού εφόσον υπάρξουν σημάδια επικείμενης μεγάλης έκρηξης του ηφαιστείου στο εγγύς μέλλον. "Το μόνο που μπορεί να γίνει είναι μια εκκένωση του πληθυσμού. Ωστόσο, από τη στιγμή που μιλούμε για ένα ολόκληρο έθνος -και μάλιστα πολύ μεγάλο- τότε θα έπρεπε να μετακινηθεί σε άλλη ήπειρο", είπε. Και πρόσθεσε: "Υπάρχουν κάποιες δυνάμεις που οι άνθρωποι δεν μπορούν να ελέγξουν και πρέπει να τις παρατηρούμε με απίστευτη ταπεινότητα"...

# data[].attributes.attachment_link.title
Εφιαλτική πρόβλεψη: Αν εκραγεί το ηφαίστειο Yellowstone θα χαθούν 5 δισ. άνθρωποι, οι ΗΠΑ θα σβηστούν από το χάρτη | ΚΟΣΜΟΣ | iefimerida.gr

# data[].attributes.attachment_link.description
Ανατριχίλα προκαλεί η προειδοποίηση ενός κορυφαίου Γεωλόγου ότι μια ενδεχόμενη μελλοντική έκρηξη του ηφαιστείου Yellowstone στις ΗΠΑ θα προκαλέσει το θάνατο των δύο τρίτων του πληθυσμού του πλανήτη και την εξαφάνιση των Ηνωμένων Πολιτειών από τον χάρτη. | ΚΟΣΜΟΣ | iefimerida.gr | ηφαίστειο, Yellowstone, ΗΠΑ

# data[].attributes.location_name
Διώρυγα Παναμά, Παναμάς

# data[].attributes.headline
Διώρυγα Παναμά, Παναμάς

# data[].attributes.subject
Διώρυγα Παναμά, Παναμάς

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Το λήμμα δεν περιέχει πηγές ή αυτές που περιέχει δεν επαρκούν. Μπορείτε να βοηθήσετε προσθέτοντας την κατάλληλη τεκμηρίωση. Υλικό που είναι ατεκμηρίωτο μπορεί να αμφισβητηθεί και να αφαιρεθεί.
Η σήμανση τοποθετήθηκε στις 03/04/2018.

Η διώρυγα του Παναμά ( ισπανικά: Canal de Panamá‎‎) είναι ένας τεχνητός δίαυλος 82 χιλιομέτρων (51 ναυτικών μιλίων) στον Παναμά, ο οποίος ενώνει τον Ατλαντικό με τον Ειρηνικό ωκεανό. Είναι η δεύτερη σε ναυτιλιακή σπουδαιότητα από την άποψη των θαλασσίων μεταφορών στον κόσμο, μετά τη Διώρυγα Σουέζ. Ενώνει την επί του Ατλαντικού βόρεια ακτή με εκείνη του Ειρηνικού στα νότια, χρησιμοποιώντας δεξαμενές που ανυψώνουν τα πλοία στα 26 μέτρα (85 πόδια) πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας, που είναι το επίπεδο της τεχνητής λίμνης Gatún και τα χαμηλώνουν πάλι στην άλλη πλευρά στο ύψος της θάλασσας.

Η πρώτη διέλευση πλοίου έγινε στις 15 Αυγούστου 1914. Από τη δεκαετία του 1930, άρχισε να φαίνεται η ανάγκη για επέκταση των δεξαμενών του καναλιού, λόγω του μεγέθους των νέων πλοίων τα οποία δεν χωρούσαν στις υπάρχουσες και για να χαλαρώσει η έντονη κίνηση, αλλά τα σχέδια εγκαταλείφθηκαν το 1942. Τελικά, οι εργασίες για τις νέες δεξαμενές άρχισαν το 2007 και το έργο παραδόθηκε για χρήση τον Ιανουάριο του 2016.

Η ημερήσια δυναμικότητα διέλευσης της διώρυγας είναι 50 πλοία. Τα πλοία καταβάλλουν τέλη (δικαιώματα) βάσει της χωρητικότητας που έχουν (Panama canal tonnage).

Στρατιωτικά σήμερα η διώρυγα του Παναμά, συνεχίζει να θεωρείται ουδέτερη θάλασσα.

Ήδη από το 1501, οι άνθρωποι ονειρεύονταν μια γέφυρα νερού που να ενώνει τον Ατλαντικό Ωκεανό με τον Ειρηνικό, μέσα από τον ισθμό του Παναμά. Η προσπάθεια διάνοιξης της διώρυγας είχε αρχίσει από τα πολύ παλιά χρόνια. Πολλοί επιχείρησαν την εκτέλεση του έργου, αλλά οι εδαφικές ανωμαλίες, η διαφορά της στάθμης μεταξύ των δύο Ωκεανών και της παλίρροιας, καθώς και ο κίτρινος πυρετός, έκαναν την κατασκευή προβληματική αν όχι αδύνατη. Το 1859, ολοκληρώθηκε η σιδηροδρομική γραμμή που διέσχιζε τον Ισθμό, αφού στοίχισε όμως πολλές απογοητεύσεις, κόπους και έξοδα. Φαινόταν, λοιπόν, πως τα πλοία θα συνέχιζαν να κάνουν το γύρο του Ακρωτηρίου Χορν, διαπλέοντας 8.000 μίλια (13.000 χιλιόμετρα) παραπάνω. Παρ' όλα αυτά, το 1876 οι Γάλλοι επιλέγουν και πάλι τον ισθμό του Παναμά σαν το ιδανικό μέρος για τη διάνοιξη της διώρυγας και ιδρύουν τη Διεθνή Εταιρεία της Ωκεάνιας Διώρυγας, που εξουσιοδοτεί και τη γαλλική εταιρεία " Lesseps" που είχε ιδρύσει ο Ferdinand de Lesseps να αρχίσει τις εργασίες. Πράγματι, το 1881 αρχίζει η γαλλική προσπάθεια. Όμως οι τροπικοί πυρετοί προκαλούσαν τρομερές απώλειες ζωής στο εργατικό προσωπικό. Η κακή διαχείριση, η διαφθορά και η κλοπή, οργίαζαν. Η προσπάθεια τερματίζεται άδοξα το 1888, με την πτώχευση της εταιρείας. Οι Γάλλοι εγκατέλειψαν το σχέδιο, αφήνοντας πίσω τους σκουριασμένα μηχανήματα και τάφους χιλιάδων εργατών.

Το 1904, η αμερικανική κυβέρνηση εξαγόρασε τα γαλλικά δικαιώματα και μια στενή λωρίδα γης που είχε μήκος 50 μίλια (80 χιλιόμετρα) και πλάτος 10 μίλια (16 χιλιόμετρα), η λεγόμενη Ζώνη της Διώρυγας. Ο αρχίατρος William Crawford Gorgas ανέλαβε να απαλλάξει τη Ζώνη της Διώρυγας από τις ακαθαρσίες και τις αρρώστιες, την ελονοσία και τον κίτρινο πυρετό, εξαιτίας των οποίων πέθαναν πολλοί εργάτες. Δημιουργήθηκε μια Επιτροπή για τη Διώρυγα, με πλήρη μηχανικά και διοικητικά δικαιώματα, και η κατασκευή της άρχισε. Ο πρώτος αρχιμηχανικός John Wallace παραιτήθηκε ύστερα από έναν χρόνο και ο διάδοχός του John Stephens, αποσύρθηκε το 1907.

Ο Πρόεδρος των Η.Π.Α. Θεόδωρος Ρούζβελτ αντιλαμβανόταν πως αν επρόκειτο να κατασκευαστεί μία Διώρυγα του Παναμά, δεν έπρεπε να επαναληφθούν τα λάθη που είχαν διαπράξει οι Γάλλοι. Το 1907, η Επιτροπή Διώρυγας ανετέθη στο στράτευμα και ο συνταγματάρχης George Washington Goethals ανέλαβε τη διοίκηση. Το κανάλι δεν θα γινόταν ένας κρίκος που θα ένωνε απ' ευθείας τον Ατλαντικό και τον Ειρηνικό Ωκεανό, όπως είχαν σχεδιάσει οι Γάλλοι, αλλά ένας υδάτινος διάδρομος, φραγμένος από ξηρά, κατασκευασμένος στη ψηλή ράχη του ισθμού. Από τον Ατλαντικό, τα πλοία θα εισχωρούσαν μέσα σε μια διώρυγα του επιπέδου της θαλάσσης, μήκους 7 μιλίων. Τρία τεράστια φράγματα θα σήκωναν τα πλοία 26 μέτρα πάνω από το επίπεδο της θαλάσσης στην πραγματική διώρυγα. Από εκεί θα ταξίδευαν ανεμπόδιστα 32 μίλια στη λίμνη Gatún και θα περνούσαν μέσα από το Culebra Cut στα φράγματα του Ειρηνικού. Το Pedro Miguel, το πρώτο φράγμα, θα χαμήλωνε τα πλοία 30 πόδια στην τεχνητή λίμνη Miraflores, πλάτους 2 μιλίων (3,2 χιλιομέτρων). Έπειτα, άλλα δύο φράγματα θα χαμήλωναν τα υπόλοιπα 54 πόδια στο κανάλι του επιπέδου της θάλασσας. Από κει και μετά, θα απέμεναν να διασχισθούν μόνο 8,5 μίλια (13,7 χιλιόμετρα) έως τον Ειρηνικό Ωκεανό.

Αυτό ήταν το ηράκλειο έργο που αντιμετώπισε ο Goethals. Τα κανάλια του επιπέδου της θάλασσας στις δύο άκρες του ισθμού ήταν εύκολη αποστολή, με σκάψιμο και εκβάθυνση. Όμως τα τεράστια φράγματα, με τις μεγάλες θαλάσσιες θύρες τους, εμφάνισαν πολλά περισσότερα προβλήματα. Το μεγαλύτερο εμπόδιο ήταν το εσωτερικό κανάλι, επειδή το ηπειρωτικό χώρισμα ήταν 26 μέτρα ψηλότερο από το προτεινόμενο επίπεδο ύψους του θαλάσσιου διαδρόμου. Οι λόφοι έπρεπε να κοπούν κάθετα, σε μια έκταση 9 μιλίων στο Culebra Cut. Πηγή υδάτων θα ήταν για το σκοπό αυτό, ο ποταμός Chagres. Αυτός όμως ήταν πολύ χαμηλότερος από το προτεινόμενο επίπεδο των 26 μέτρων. Έτσι κατασκευάστηκε το Φράγμα Gatún. Στο Culebra Cut, άνθρωποι και μηχανές έσκαψαν ένα βαθύ όρυγμα σε σχήμα V μέσα στο βουνό και ανασκάφτηκαν εκατομμύρια κυβικά μέτρα χώματος και πέτρας, που το μεγαλύτερο μέρος τους μεταφέρθηκε στο Φράγμα Gatún. Την εποχή των βροχών υπήρχε ο κίνδυνος των κατολισθήσεων, αλλά και των πλημμυρών του ποταμού Chagres.

Οι δεξαμενές έπρεπε να γίνουν αρκετά πλατιά, ώστε να μπορούν να τα διαπλεύσουν και τα μεγαλύτερα πλοία του Αμερικανικού Πολεμικού Ναυτικού Στόλου. Έτσι κατασκευάστηκαν με μήκος 1,000 ft (304,80 m), 110 ft (33,53 m) και το ύψος τους στα πλάγια ισούται με πολυκατοικία 6 ορόφων. Για να κατασκευαστεί το κανάλι του Παναμά, χρειάστηκε να μετατοπιστεί χώμα σε μια ποσότητα που ανέρχεται συνολικά σε 240.000.000 τόνους. Η ποσότητα αυτή θα μπορούσε να σχηματίσει μία σειρά από 63 πυραμίδες, που η κάθε μία να έχει το ύψος της Μεγάλης Πυραμίδας της Αιγύπτου.

Τελικά, το έργο ολοκληρώθηκε. Στις 10 Οκτωβρίου 1913, άνοιξαν τα φράγματα της λίμνης και το νερό εισχώρησε στο κανάλι. Άνοιξαν οι υδατοφράχτες και τα νερά του Ατλαντικού γέμισαν την πρώτη σύρτη. Πυκνά πλήθη από υπερήφανους εργάτες μαζί με τις οικογένειές τους ζητωκραύγασαν καθώς το πρώτο πλοίο, το ρυμουλκό "Γκέιταν", σημαιοστολισμένο μπήκε σφυρίζοντας μέσα στο φράγμα. Οι μηχανικοί και οι επίσημοι βρίσκονταν επάνω στο ρυμουλκό.

Ύστερα από έναν χρόνο, στις 15 Αυγούστου 1914, η Διώρυγα παραδόθηκε στη διεθνή ναυσιπλοΐα. Μέχρι το έτος 2000, βρισκόταν κάτω από την οικονομική εκμετάλλευση των ΗΠΑ.

Μια σχηματική απεικόνιση της διώρυγας του Παναμά, που απεικονίζει την αλληλουχία των κλειδαριών και των περασμάτων.

Το μετάλλιο της διάτρησης του Ισθμού του Παναμά που δημιουργήθηκε το 1881 από τον χαράκτη Οσκάρ Ροτύ. Η τύχη ενώνει δύο ηλικιωμένους άνδρες που προσωποποιούν τον Ατλαντικό Ωκεανό και τον Ειρηνικό Ωκεανό. (μπρούτζινη προσωπική συλλογή 56 mm)

Βραβευμένη αφίσα από την διεθνή έκθεση του Σαν Φρανσίσκο. Θέμα: η διώρυγα του Παναμά. Τίτλος: "Ο 13ος άθλος του Ηρακλή".

http://www.pancanal.com/ - Επίσημος ιστότοπος της Αρχής που είναι αρμόδια για τη Διώρυγα (περιέχει προσομοίωση με τη λειτουργία της διώρυγας)

# data[].attributes.attachment_link.title
Διώρυγα του Παναμά - Βικιπαίδεια

# data[].attributes.attachment_link.description
Το λήμμα δεν περιέχει πηγές ή αυτές που περιέχει δεν επαρκούν. Μπορείτε να βοηθήσετε προσθέτοντας την κατάλληλη τεκμηρίωση. Υλικό που είναι ατεκμηρίωτο μπορεί να αμφισβητηθεί και να αφαιρεθεί. Η σήμανση τοποθετήθηκε στις 03/04/2018. Η διώρυγα του Παναμά ( ισπανικά: Canal de Panamá‎‎) είναι ένας τεχνητός δίαυλος 82 χιλιομέτρων (51 ναυτικών μιλίων) στον Παναμά, ο οποίος ενώνει τον Ατλαντικό με τον Ειρηνικό ωκεανό.

# data[].attributes.location_name
Μικρές Αντίλλες

# data[].attributes.headline
Μικρές Αντίλλες

# data[].attributes.subject
Μικρές Αντίλλες

# data[].attributes.location_name
Μεγάλες Αντίλλες

# data[].attributes.headline
Μεγάλες Αντίλλες

# data[].attributes.subject
Μεγάλες Αντίλλες

# data[].attributes.location_name
Λίμνη Σουπέριορ

# data[].attributes.headline
Περιοχή Μεγάλων Λιμνών

# data[].attributes.subject
Περιοχή Μεγάλων Λιμνών

# data[].attributes.headline
Όρη Β. Αμερικής

# data[].attributes.subject
Όρη Β. Αμερικής

# data[].attributes.headline
Ωκεανοί και θάλασσες

# data[].attributes.subject
Ωκεανοί και θάλασσες

# data[].attributes.location_name
Μαδρίτη, Madrid, Ισπανία

# data[].attributes.headline
Μαδρίτη, Madrid, Ισπανία

# data[].attributes.subject
Μαδρίτη, Madrid, Ισπανία

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Η Ευρώπη είναι μία από τις επτά ηπείρους του πλανήτη. Οι άλλες έξι ήπειροι είναι: η Αφρική, η Βόρεια και η Νότια Αμερική, η Ανταρκτική, η Ασία και η Αυστραλία/Ωκεανία.

Η Ευρώπη εκτείνεται από την Αρκτική στα βόρεια μέχρι τη Μεσόγειο θάλασσα στα νότια, και από τον Ατλαντικό ωκεανό στα δυτικά μέχρι τα Ουράλια όρη (Ρωσία) στα ανατολικά. Έχει πολλούς ποταμούς, λίμνες και οροσειρές. Στον παρακάτω χάρτη φαίνονται τα σημαντικότερα από αυτά.

Το ψηλότερο βουνό της Ευρώπης είναι το Ελμπρούς, στον Καύκασο, στα σύνορα Ρωσίας και Γεωργίας. Η ψηλότερη κορυφή του βρίσκεται στα 5 642 μέτρα.

Το ψηλότερο βουνό της δυτικής Ευρώπης είναι το Λευκό Όρος (Μοντ Μπλανκ) στις Άλπεις, στα σύνορα Γαλλίας και Ιταλίας. Η ψηλότερη κορυφή του φτάνει τα 4 810 μέτρα.

Στις Άλπεις επίσης βρίσκεται η Λίμνη της Γενεύης, που είναι η μεγαλύτερη λίμνη γλυκών υδάτων της δυτικής Ευρώπης. Αποτελεί φυσικό σύνορο μεταξύ Γαλλίας και Ελβετίας· το βάθος της φτάνει τα 310 μέτρα και περιέχει περίπου 89 τρισεκατομμύρια λίτρα νερού.

Η μεγαλύτερη λίμνη της κεντρικής Ευρώπης είναι η Μπάλατον, στην Ουγγαρία. Εκτείνεται σε μήκος 77 χλμ. και καλύπτει έκταση περίπου 600 τ.χλμ. Στη βόρεια Ευρώπη υπάρχουν ακόμη μεγαλύτερες λίμνες, όπως η Σάιμαα στη Φινλανδία (1 147 τ.χλμ) και η Βένερν στη Σουηδία (πάνω από 5 500 τ.χλμ). Η μεγαλύτερη λίμνη στην Ευρώπη γενικά είναι η Λαντόγκα. Αυτή βρίσκεται στη βορειοδυτική Ρωσία και είναι η 14η μεγαλύτερη λίμνη στον κόσμο, με έκταση 17 700 τ.χλμ.

Ένα από τα μακρύτερα ποτάμια της Ευρώπης είναι ο Δούναβης. Οι πηγές του αναβλύζουν στον Μέλανα Δρυμό, στη Γερμανία, και ρέει προς την Aνατολή, διασχίζοντας την Αυστρία, τη Σλοβακία, την Ουγγαρία, την Κροατία, τη Σερβία, τη Βουλγαρία, τη Μολδαβία, την Ουκρανία και φτάνοντας μέχρι τη Ρουμανία, όπου σχηματίζει δέλτα στην ακτή της Μαύρης Θάλασσας. Συνολικά, διατρέχει απόσταση περίπου 2 850 χλμ.

Άλλα μεγάλα ποτάμια είναι:
ο Ρήνος (μήκος περίπου 1 320 χλμ.), ο Έλβας (μήκος περίπου 1 170 χλμ.), καθώς και ο Λίγηρας και ο Βιστούλας (και οι δύο με μήκος πάνω από 1 000 χλμ.). Μπορείς να τα εντοπίσεις στον χάρτη;

Τα μεγάλα ποτάμια είναι πολύ χρήσιμα για τις μεταφορές. Εμπορεύματα κάθε είδους φορτώνονται σε φορτηγίδες που τα μεταφέρουν πάνω κάτω στα ποτάμια, σε θαλάσσια λιμάνια της Ευρώπης και σε πόλεις που βρίσκονται μακριά από τη θάλασσα, στην ενδοχώρα.

Ήξερες ότι ο σιδηρόδρομος εφευρέθηκε στην Ευρώπη; Το πρώτο επιβατικό τρένο εφευρέθηκε στην Αγγλία από τον George Stephenson το 1825. Η πλέον φημισμένη ατμομηχανή του λεγόταν "Ρουκέτα" και μπορούσε να αναπτύσσει ταχύτητα πάνω από 40 χλμ. την ώρα (km/h), που ήταν πραγματικά πολύ μεγάλη για εκείνη την εποχή.

Σήμερα τα ηλεκτρικά τρένα μεγάλης ταχύτητας της Ευρώπης είναι πολύ διαφορετικά από εκείνες τις πρώτες ατμομηχανές. Τα σημερινά τρένα προσφέρουν μεγάλες ανέσεις και τρέχουν με ταχύτητες που φτάνουν τα 330 km/h, πάνω σε ειδικά κατασκευασμένες γραμμές. Κατασκευάζονται όλο και περισσότερες γραμμές, έτσι ώστε οι άνθρωποι να μπορούν να ταξιδεύουν γρήγορα από τη μια ευρωπαϊκή πόλη στην άλλη.

Ορισμένες φορές οι δρόμοι και οι σιδηροδρομικές γραμμές χρειάζεται να διασχίσουν οροσειρές, πλατιά ποτάμια ή ακόμη και θάλασσα. Γι' αυτό τον λόγο έχουν κατασκευαστεί από μηχανικούς ορισμένες πολύ μακριές γέφυρες και σήραγγες (τούνελ). Η μακρύτερη σιδηροδρομική σήραγγα της Ευρώπης είναι η σήραγγα Γκοτάρ στην Ελβετία.

Η μακρύτερη οδική σήραγγα στην Ευρώπη είναι η σήραγγα Λέρνταλ στη Νορβηγία, ανάμεσα στο Μπέργκεν και στο Όσλο. Έχει μήκος πάνω από 24 χλμ. και εγκαινιάστηκε το 2000. Μια άλλη σημαντική σήραγγα της Ευρώπης είναι η οδική σήραγγα του Μοντ Μπλανκ, μήκους 11,6 χλμ., που συνδέει τη Γαλλία με την Ιταλία. Κατασκευασμένη κάτω από το Λευκό Όρος, που είναι η υψηλότερη κορυφή των Άλπεων (4 810 μ.), ήταν κάποτε η μεγαλύτερη σε μήκος οδική σήραγγα στον κόσμο.

Η οδογέφυρα Μιγιό στη Γαλλία, που εγκαινιάστηκε το 2004, είναι η ψηλότερη γέφυρα του κόσμου (336 μέτρα ύψος). Δύο από τις μακρύτερες γέφυρες της Ευρώπης είναι η οδική και σιδηροδρομική γέφυρα του Έρεσουν (μήκους 16 χλμ.), μεταξύ Δανίας και Σουηδίας, και η οδική γέφυρα Βάσκο ντα Γκάμα (με μήκος πάνω από 17 χλμ.) πάνω από τον ποταμό Τάγο στην Πορτογαλία. Η γέφυρα Βάσκο ντα Γκάμα έχει το όνομα ενός διάσημου θαλασσοπόρου, για τον οποίο μπορείτε να διαβάσετε στο κεφάλαιο " Ταξίδι μέσα στον χρόνο ".

Στην Ευρώπη, οι άνθρωποι ταξιδεύουν επίσης με το αεροπλάνο, επειδή τα αεροπορικά ταξίδια είναι πολύ γρήγορα. Ορισμένα από τα καλύτερα αεροπλάνα του κόσμου κατασκευάζονται στην Ευρώπη, π.χ. το Airbus. Τα εξαρτήματα του Airbus κατασκευάζονται σε διάφορες ευρωπαϊκές χώρες, και μετά μια ομάδα μηχανικών συναρμολογεί ολόκληρο το αεροπλάνο.

Το ταχύτερο επιβατικό αεροπλάνο στον κόσμο, το Concorde, σχεδιάστηκε από μια ομάδα γάλλων και βρετανών μηχανικών. Μπορούσε να πετάξει με ταχύτητα 2 160 km/h -δύο φορές μεγαλύτερη από την ταχύτητα του ήχου, και διέσχιζε τον Ατλαντικό σε λιγότερο από τρεις ώρες! (Τα περισσότερα αεροπλάνα χρειάζονται οκτώ περίπου ώρες.) Το Concorde πραγματοποίησε την τελευταία του πτήση το 2003.

Ταχύτεροι από όλα τα αεροπλάνα είναι οι διαστημικοί πύραυλοι, όπως ο πύραυλος Ariane, για τη δημιουργία του οποίου συνεργάστηκαν διάφορες ευρωπαϊκές χώρες. Ο πύραυλος αυτός δεν μεταφέρει ταξιδιώτες: χρησιμοποιείται για την εκτόξευση δορυφόρων, οι οποίοι είναι απαραίτητοι για την τηλεόραση και τα δίκτυα κινητής τηλεφωνίας, για την επιστημονική έρευνα κ.λπ. Πολλοί δορυφόροι στον κόσμο εκτοξεύονται σήμερα με τη βοήθεια αυτών των ευρωπαϊκών πυραύλων.

Η επιτυχία του Concorde, του Airbus και του πυραύλου Ariane δείχνει τι μπορεί να επιτευχθεί όταν οι ευρωπαϊκές χώρες συνεργάζονται.

Οι κάτοικοι της Ευρώπης μιλούν πολλές διαφορετικές γλώσσες. Οι περισσότερες από τις γλώσσες αυτές ανήκουν σε τρεις μεγάλες ομάδες ή "οικογένειες": γερμανικές, σλαβικές και λατινογενείς. Οι γλώσσες που περιλαμβάνονται σε καθεμία από αυτές τις ομάδες έχουν έναν αριθμό "οικογενειακών" χαρακτηριστικών, επειδή έχουν κοινούς προγόνους. Για παράδειγμα, οι λατινογενείς γλώσσες είναι απόγονοι των λατινικών, της γλώσσας που μιλούσαν οι αρχαίοι Ρωμαίοι.

Να πώς λέμε, για παράδειγμα, "καλημέρα" σε ορισμένες από τις γλώσσες αυτές:
Γερμανικές Λατινογενείς Σλαβικές
Oι ομοιότητες μεταξύ γλωσσών της ίδιας οικογένειας σ' αυτά τα παραδείγματα είναι εμφανείς. Υπάρχουν όμως και άλλες ευρωπαϊκές γλώσσες οι οποίες συνδέονται λιγότερο στενά μεταξύ τους ή και καθόλου.

Να πώς λέμε "καλημέρα" σε κάποιες από τις γλώσσες αυτές:

Στη γλώσσα των Ρομά, οι οποίοι ζουν σε πολλά μέρη της Ευρώπης, η "καλημέρα" είναι lasho dyes.

Η εκμάθηση ξένων γλωσσών μπορεί να προσφέρει μεγάλη ευχαρίστηση, και είναι κάτι σημαντικό σε μια ήπειρο όπως η Ευρώπη. Σε πολλούς από εμάς αρέσει να περνάμε τις διακοπές μας σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες και να γνωρίζουμε τους λαούς αυτών των χωρών. Έτσι, μας δίνεται μια εξαιρετική ευκαιρία να μιλήσουμε πραγματικά τις γλώσσες που έχουμε μάθει.

Στις περισσότερες χώρες της Ευρώπης, το κλίμα είναι "εύκρατο", ούτε υπερβολικά θερμό ούτε υπερβολικά ψυχρό. Τα ψυχρότερα μέρη βρίσκονται στις βορειότερες περιοχές της ευρωπαϊκής ηπείρου, καθώς και στις ορεινές περιοχές με μεγάλο υψόμετρο. Τα θερμότερα μέρη βρίσκονται στις νοτιότερες και τις νοτιοανατολικές περιοχές της ηπείρου.

Ο καιρός είναι θερμότερος και ξηρότερος το καλοκαίρι (σε γενικές γραμμές από τον Ιούνιο ως τον Σεπτέμβριο) και ψυχρότερος τον χειμώνα (σε γενικές γραμμές από τον Δεκέμβριο ως τον Μάρτιο).

Στην Ευρώπη σημειώθηκαν θερμοκρασίες ρεκόρ τα καλοκαίρια του 2010 και του 2015. Είναι αυτό μια ένδειξη αλλαγής του κλίματος; Η κλιματική αλλαγή αποτελεί παγκόσμιο πρόβλημα που μπορεί να λυθεί μόνο αν συνεργαστούν όλες οι χώρες μεταξύ τους.

Η αντιμετώπιση του χειμώνα

Τα άγρια ζώα στις ψυχρές περιοχές έχουν συνήθως, για να προστατεύονται από το κρύο, παχιά γούνα ή πυκνό φτέρωμα, που μπορεί να έχει λευκό χρώμα για να μη φαίνονται στο χιόνι. Ορισμένα από αυτά τα ζώα κοιμούνται όλο τον χειμώνα, έτσι ώστε να εξοικονομήσουν ενέργεια. Το φαινόμενο αυτό ονομάζεται χειμερία νάρκη.

Πολλά είδη πουλιών τρέφονται με έντομα, μικρά υδρόβια ζώα ή άλλες τροφές που δεν μπορούν να βρουν εύκολα κατά τη διάρκεια των ψυχρών μηνών του χειμώνα. Γι' αυτό, το φθινόπωρο πετούν προς τον Νότο, και επιστρέφουν όταν έρχεται η άνοιξη. Πολλά από τα πουλιά αυτά ταξιδεύουν χιλιάδες χιλιόμετρα, διασχίζοντας τη Μεσόγειο θάλασσα και την έρημο της Σαχάρας, για να περάσουν τον χειμώνα στην Αφρική. Αυτό το εποχιακό ταξίδι ονομάζεται αποδημία.

Οι χαρές της άνοιξης και του καλοκαιριού

Όταν έρχεται η άνοιξη στην Ευρώπη (από τον Μάρτιο ως τον Μάιο), ο καιρός ζεσταίνει. Τα χιόνια και οι πάγοι λιώνουν. Οι γόνοι των ψαριών και οι προνύμφες των εντόμων γεμίζουν τα ποτάμια και τις λίμνες. Τα αποδημητικά πτηνά επιστρέφουν για να φτιάξουν τις φωλιές τους και να αναθρέψουν τα μικρά τους. Τα λουλούδια ανθίζουν και οι μέλισσες μεταφέρουν τη γύρη από φυτό σε φυτό.

Τα δέντρα βγάζουν καινούργια φύλλα, με τα οποία απορροφούν το φως του ήλιου, και χρησιμοποιούν την ενέργειά του για να αναπτυχθούν. Στις ορεινές περιοχές, οι κτηνοτρόφοι οδηγούν τα κοπάδια τους στα ψηλά βοσκοτόπια, όπου υπάρχει άφθονο χλωρό χορτάρι.

Τα ψυχρόαιμα ζώα, όπως τα ερπετά, χρειάζονται κι αυτά τον ήλιο για να πάρουν ενέργεια. Το καλοκαίρι, στη νότια Ευρώπη κυρίως, βλέπει κανείς συχνά σαύρες να λιάζονται και ακούει τις ακρίδες και τα τζιτζίκια να τερετίζουν.

Το φθινόπωρο: η ώρα της αλλαγής

Στο τέλος του καλοκαιριού και κατά τη διάρκεια του φθινοπώρου, οι μέρες μικραίνουν και οι νύχτες γίνονται πιο κρύες. Είναι η εποχή που ωριμάζουν πολλά νόστιμα φρούτα, και οι αγρότες είναι απασχολημένοι με τη συγκομιδή τους. Το φθινόπωρο ωριμάζουν επίσης τα καρύδια, τα φουντούκια και οι άλλοι ξηροί καρποί, που τους μαζεύουν οι σκίουροι και τους αποθηκεύουν σε μεγάλες ποσότητες για τον χειμώνα.

Τα φύλλα πολλών δέντρων πέφτουν το φθινόπωρο, επειδή το φως του ήλιου δεν είναι πια αρκετό για να εκτελέσουν την αποστολή τους. Πρώτα το χρώμα των φύλλων αλλάζει βαθμιαία, από πράσινο σε διάφορους τόνους του κίτρινου, του κόκκινου, του χρυσού και του καστανού. Μετά τα φύλλα πέφτουν, σκεπάζοντας το έδαφος μ' ένα χρωματιστό χαλί. Τα πεσμένα φύλλα αποσυντίθενται, εμπλουτίζοντας έτσι το χώμα με φυσικό λίπασμα απαραίτητο για τους μελλοντικούς κύκλους ζωής των φυτών.

Αυτός ο ετήσιος κύκλος των εποχών, με τις αλλαγές που συνεπάγεται, δίνει στα εξοχικά τοπία της Ευρώπης την ομορφιά και τη μεγάλη ποικιλομορφία τους.

Στα ψηλά βουνά και στις βορειότερες περιοχές της Ευρώπης η γεωργία είναι ανύπαρκτη, επειδή το υπερβολικά δριμύ ψύχος εμποδίζει την ανάπτυξη των φυτών. Τα αειθαλή δέντρα όμως, όπως τα πεύκα και τα έλατα, μπορούν να επιβιώσουν στον δριμύ χειμώνα. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο τα ψυχρότερα μέρη της Ευρώπης καλύπτονται από δάση κωνοφόρων. Οι άνθρωποι χρησιμοποιούν την ξυλεία αυτών των δασών για να κατασκευάσουν πολλά πράγματα, από σπίτια και έπιπλα μέχρι χαρτί και χαρτόνι συσκευασίας.

Νοτιότερα, το μεγαλύτερο μέρος της γης είναι κατάλληλο για τη γεωργία. Παράγεται μεγάλη ποικιλία προϊόντων, όπως είναι το σιτάρι, το καλαμπόκι, τα ζαχαρότευτλα, οι πατάτες και πολλά άλλα είδη οπωροκηπευτικών.

Στις περιοχές που είναι ηλιόλουστες, όπου ο παγετός είναι σχεδόν άγνωστος (κοντά στη Μεσόγειο π.χ.), οι αγρότες καλλιεργούν οπωροφόρα δέντρα, όπως πορτοκαλιές και λεμονιές, αμπέλια και ελιές. Από τις ελιές παράγεται το ελαιόλαδο, το οποίο χρησιμοποιείται στη μαγειρική. Από τον χυμό των σταφυλιών μπορεί να παραχθεί κρασί. Η Ευρώπη φημίζεται για τα κρασιά της, που πωλούνται σε όλο τον κόσμο.

Οι αγρότες γύρω από τη Μεσόγειο καλλιεργούν ένα σωρό άλλα οπωροκηπευτικά. Οι ντομάτες, για παράδειγμα, ωριμάζουν σωστά κάτω από τον μεσογειακό ήλιο. Επειδή όμως τα οπωροκηπευτικά χρειάζονται μεγάλη ποσότητα νερού, στις ζεστές και ξηρές περιοχές οι γεωργοί πρέπει συχνά να χρησιμοποιούν αρδευτικά συστήματα για τις καλλιέργειές τους. Αυτό σημαίνει άντληση νερού από ποτάμια ή από το υπέδαφος.

Όταν βρέχει αρκετά, το χορτάρι φυτρώνει εύκολα, ακόμη και αν το έδαφος δεν είναι αρκετά παχύ ή γόνιμο. Στην Ευρώπη, πολλοί αγρότες εκτρέφουν ζώα τα οποία τρέφονται με χορτάρι, όπως αγελάδες ή αιγοπρόβατα. Τα ζώα αυτά μας παρέχουν γάλα, κρέας και άλλα χρήσιμα προϊόντα, όπως μαλλί και δέρμα.

Πολλοί αγρότες εκτρέφουν επίσης χοίρους ή πουλερικά. Τα ζώα αυτά μπορούν να μεγαλώσουν σχεδόν οπουδήποτε, επειδή μπορούν να ζουν σε κλειστούς χώρους και να καταναλώνουν ειδικές ζωοτροφές. Τα πουλερικά δεν παρέχουν μόνο το κρέας τους, αλλά και τα αυγά τους, και ορισμένα αγροκτήματα παράγουν χιλιάδες αυγά κάθε μέρα.

Το μέγεθος των ευρωπαϊκών αγροκτημάτων διαφέρει κατά πολύ από περιοχή σε περιοχή. Σε ορισμένες περιπτώσεις έχουμε πολύ μεγάλες καλλιέργειες, πράγμα που διευκολύνει τη συγκομιδή με χρήση μεγάλων μηχανών. Σε άλλες περιπτώσεις, π.χ. σε περιοχές με λόφους ή βουνά, μπορεί να συναντήσουμε μικρά αγροτεμάχια. Οι τοίχοι ή οι φράχτες που τα χωρίζουν εμποδίζουν τον άνεμο ή τη βροχή να παρασύρουν το χώμα, και μπορούν επίσης να κρατήσουν μακριά την άγρια πανίδα.

Στους κατοίκους των πόλεων αρέσει να περνούν τα Σαββατοκύριακα και τις διακοπές τους στην εξοχή, απολαμβάνοντας την ομορφιά των τοπίων, την ησυχία και τον καθαρό αέρα. Πρέπει όλοι να συμβάλλουμε όσο μπορούμε στη φροντίδα και τη διατήρηση της ομορφιάς της εξοχής.

Στην Ευρώπη υπάρχουν πολλές χιλιάδες χιλιόμετρα ακτών, διαμορφωμένων από τη φύση με διάφορους τρόπους. Υπάρχουν απότομες βραχώδεις ακτές, αλλά και αμμουδιές ή όρμοι με χρωματιστά βότσαλα που έχουν διαμορφωθεί με το πέρασμα του χρόνου από τα κύματα της θάλασσας, καθώς σκάνε στα βράχια.

Στη Νορβηγία, οι παγετώνες έχουν "σκάψει" την ακτή σχηματίζοντας βαθιές απότομες κοιλάδες, τα φιορδ. Σε κάποιες άλλες χώρες, η θάλασσα και ο άνεμος σχηματίζουν αμμόλοφους κατά μήκος των ακτών. Ο ψηλότερος αμμόλοφος της Ευρώπης είναι η Ντιν ντι Πιλά, κοντά στην πόλη Αρκασόν στη Γαλλία. Έχει ύψος 107 μέτρα.

Στη θάλασσα κοντά στις ακτές της Ευρώπης ζουν πολλά είδη ψαριών και άλλων οργανισμών. Αποτελούν τροφή για τα θαλασσοπούλια και για θαλάσσια θηλαστικά όπως οι φώκιες. Στις εκβολές των ποταμών έρχονται σμήνη καλοβατικών πτηνών για να επωφεληθούν από την άμπωτη, τρεφόμενα με τους οργανισμούς που ζουν μέσα στη λάσπη.

Οι άνθρωποι και η θάλασσα

Η θάλασσα είναι σημαντική και για τους ανθρώπους. Η Μεσόγειος ήταν τόσο σημαντική για τους Ρωμαίους, ώστε την είχαν ονομάσει Mare nostrum: "η θάλασσά μας". Διαμέσου των αιώνων, οι Ευρωπαίοι ταξίδεψαν στους ωκεανούς όλου του κόσμου, ανακάλυψαν τις άλλες ηπείρους, τις εξερεύνησαν, ανάπτυξαν εμπορικές σχέσεις με τους κατοίκους τους και εγκαταστάθηκαν εκεί. Στο κεφάλαιο "Ταξίδι μέσα στον χρόνο" θα βρεις περισσότερες πληροφορίες σχετικά με αυτά τα μεγάλα ταξίδια των θαλασσοπόρων.

Εμπορικά πλοία από όλο τον κόσμο φέρνουν κάθε είδους εμπορεύματα (πολλές φορές μέσα σε εμπορευματοκιβώτια) στα μεγάλα λιμάνια της Ευρώπης. Εκεί τα εμπορεύματα μεταφορτώνονται σε τρένα, φορτηγά και φορτηγίδες. Στη συνέχεια, τα πλοία φορτώνονται με προϊόντα που έχουν παραχθεί στην Ευρώπη και θα πουληθούν σε άλλες ηπείρους.

Μερικά από τα μεγαλοπρεπέστερα πλοία του κόσμου έχουν ναυπηγηθεί στην Ευρώπη. Ανάμεσα σε αυτά είναι το "Harmony of the Seas", ένα από τα μεγαλύτερα επιβατικά πλοία στον κόσμο σήμερα. Κατασκευάστηκε στη Γαλλία και πραγματοποίησε το πρώτο του ταξίδι το 2016.

Τα παραθαλάσσια θέρετρα της Ευρώπης είναι ιδανικά για διακοπές. Μπορεί να κάνει κανείς ένα σωρό θαλάσσια σπορ, από σέρφινγκ και ιστιοπλοΐα μέχρι θαλάσσιο σκι και υποβρύχιες καταδύσεις.

Ή μπορεί κανείς απλώς να χαλαρώσει με ηλιοθεραπεία στην παραλία και δροσιστικές βουτιές στη θάλασσα.

Ανέκαθεν η αλιεία ήταν πολύ σημαντική δραστηριότητα για τους κατοίκους της Ευρώπης. Ολόκληρες πόλεις έχουν αναπτυχθεί γύρω από λιμάνια ψαράδων και χιλιάδες άνθρωποι κερδίζουν τη ζωή τους ψαρεύοντας και πουλώντας ψάρια, ή παρέχοντας υπηρεσίες στους ψαράδες και τις οικογένειές τους.

Τα σύγχρονα αλιευτικά σκάφη, όπως είναι οι μηχανότρατες-εργοστάσια, μπορούν να πιάσουν τεράστιες ποσότητες ψαριών. Για να αποτρέψουν την εξαφάνιση των ψαριών από τη θάλασσα, οι ευρωπαϊκές χώρες συμφώνησαν να επιβάλουν κανόνες σχετικά με τις ποσότητες των ψαριών που μπορούν να αλιεύονται και τα είδη των διχτυών που μπορούν να χρησιμοποιούνται, τα οποία πρέπει να αφήνουν τα μικρά ψάρια μέσα στη θάλασσα.

Ένας άλλος τρόπος για να διασφαλίσουμε ότι θα έχουμε επαρκείς ποσότητες ψαριών είναι η υδατοκαλλιέργεια. Στις ακτές της βόρειας Ευρώπης, ο σολομός καλλιεργείται σε μεγάλα κιβώτια μέσα στη θάλασσα. Οστρακόδερμα, όπως μύδια, στρείδια και κυδώνια, μπορούν να καλλιεργούνται κατά τον ίδιο τρόπο.

Η προστασία των ακτών της Ευρώπης

Η θάλασσα και οι ακτές της Ευρώπης είναι σημαντικές για την άγρια πανίδα, αλλά και για τους ίδιους τους ανθρώπους. Γι' αυτό χρειάζεται να τις προσέχουμε. Πρέπει να αποτρέπουμε τη ρύπανσή τους από τα απόβλητα των εργοστασίων και των πόλεων. Κάποιες φορές συμβαίνουν ατυχήματα στα πετρελαιοφόρα, με αποτέλεσμα τεράστιες ποσότητες πετρελαίου να καταλήγουν στη θάλασσα. Το πετρέλαιο τότε σκεπάζει με ένα μαύρο στρώμα τις παραλίες και σκοτώνει χιλιάδες θαλάσσια πτηνά.

Οι ευρωπαϊκές χώρες συνεργάζονται σε μια προσπάθεια να αποτρέψουν την επανάληψη τέτοιων ατυχημάτων και να διασφαλίσουν ότι οι ακτές μας θα παραμείνουν όμορφες, έτσι ώστε να μπορούν να τις απολαμβάνουν και οι μελλοντικές γενιές.

Με το πέρασμα χιλιάδων χρόνων, η Ευρώπη έχει αλλάξει πάρα πολύ. Η ιστορία της είναι συναρπαστική! Είναι όμως μια πολύ μεγάλη ιστορία, γι' αυτό αναφέρουμε εδώ ορισμένες μόνο από τις σημαντικότερες περιόδους της.

Οι πρώτοι κάτοικοι της Ευρώπης ήταν κυνηγοί και τροφοσυλλέκτες. Στα τοιχώματα ορισμένων σπηλαίων έχουν βρεθεί ζωγραφισμένες υπέροχες κυνηγετικές σκηνές. Αργότερα έμαθαν να καλλιεργούν τη γη και άρχισαν να εκτρέφουν ζώα και να ζουν σε οικισμούς.

Κατασκεύαζαν τα όπλα και τα εργαλεία τους από πέτρες, π.χ. ακονίζοντας κομμάτια πυριτόλιθου.

Η Εποχή του Χαλκού και του Σιδήρου - Η εκμάθηση της χρήσης των μετάλλων

Πολλές χιλιάδες χρόνια πριν από τη γέννηση του Χριστού, οι άνθρωποι ανακάλυψαν πώς μπορούν να παράγουν μέταλλα, θερμαίνοντας διάφορα είδη ορυκτών σε πολύ δυνατή φωτιά. Ο ορείχαλκος -κράμα χαλκού και κασσίτερου- ήταν αρκετά σκληρός και χρησιμοποιούνταν για την κατασκευή εργαλείων και όπλων. Ο χρυσός και ο άργυρος ήταν μέταλλα μαλακά, αλλά πολύ όμορφα, και μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για την κατασκευή κοσμημάτων και διακοσμητικών σκευών.

Αργότερα ανακαλύφθηκε ένα μέταλλο ακόμη πιο σκληρό: ο σίδηρος. Το καλύτερο είδος μετάλλου ήταν ο χάλυβας, που ήταν συμπαγής και δεν έσπαγε εύκολα, και γι' αυτό ήταν κατάλληλος για την κατασκευή σπαθιών. Όμως η παραγωγή του χάλυβα ήταν πολύ δύσκολη, γι' αυτό τα καλά σπαθιά ήταν σπάνια και πολύτιμα!

Πριν από 4 000 χρόνια περίπου, οι άνθρωποι στην Ελλάδα άρχισαν να χτίζουν πόλεις. Στην αρχή κάθε πόλη είχε τον βασιλιά της. Αργότερα, γύρω στο 500 π.Χ., η πόλη της Αθήνας επινόησε τη "δημοκρατία", που σημαίνει "διακυβέρνηση από τον λαό". (Αντί να έχουν βασιλιά, οι Αθηναίοι έπαιρναν πλέον αποφάσεις ψηφίζοντας.) Η δημοκρατία είναι μια σημαντική ευρωπαϊκή επινόηση που διαδόθηκε σε ολόκληρο τον κόσμο.

Οι αρχαίοι Έλληνες έδωσαν στον κόσμο και άλλα πολλά, μεταξύ των οποίων:

Αρχικά η Ρώμη ήταν απλά ένα χωριό στην Ιταλία. Οι Ρωμαίοι όμως, καθώς ήταν πολύ καλά οργανωμένοι και ο στρατός τους ήταν ακαταμάχητος, κατέκτησαν βαθμιαία όλες τις χώρες γύρω από τη Μεσόγειο. Η Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία έφτασε να εκτείνεται από τη βόρεια Αγγλία ως την έρημο της Σαχάρας, και από τον Ατλαντικό ωκεανό ως την Ασία.

Οι Ρωμαίοι μάς άφησαν κληρονομιά, μεταξύ άλλων:

Όταν κατέρρευσε η Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία, τα διάφορα μέρη της Ευρώπης κατακτήθηκαν από διαφορετικούς λαούς. Για παράδειγμα:

Πριν από τη Ρωμαϊκή Εποχή, κελτικοί λαοί ζούσαν σε πολλές περιοχές της Ευρώπης. Οι απόγονοί τους σήμερα ζουν κυρίως στη Βρετάνη (Γαλλία), την Κορνουάλη (Αγγλία), τη Γαλικία (Ισπανία), την Ιρλανδία, τη Σκοτία και την Ουαλία. Σ' αυτές τις περιοχές της Ευρώπης οι κελτικές γλώσσες έχουν παραμείνει ζωντανές μέχρι σήμερα, όπως και ο κελτικός πολιτισμός γενικότερα.

Δεν εγκαταστάθηκαν όλα στη Γερμανία:

Οι Άγγλοι και οι Σάξονες εγκαταστάθηκαν στην Αγγλία, την οποία κυβέρνησαν έως το 1066.

Οι Φράγκοι κατέκτησαν μεγάλο μέρος της Ευρώπης, συμπεριλαμβανομένης της Γαλλίας, μεταξύ του 500 και του 800 μ.Χ. περίπου. Ο πιο φημισμένος βασιλιάς τους ήταν ο Καρλομάγνος.

Οι Γότθοι (Βησιγότθοι και Oστρογότθοι) ίδρυσαν βασίλεια στην Ισπανία και την Ιταλία.

Οι Βίκινγκς ζούσαν στη Σκανδιναβία. Κατά τη διάρκεια του 8ου και 9ου αιώνα, άνοιξαν πανιά για άλλες χώρες, λεηλάτησαν θησαυρούς, έγιναν έμποροι και εγκαταστάθηκαν σε περιοχές που η γη ήταν εύφορη.

ή "άνθρωποι του Βορρά" ήταν Βίκινγκς που εγκαταστάθηκαν στη Γαλλία (στην περιοχή που ονομάστηκε Νορμανδία) και αργότερα, το 1066, κατέκτησαν την Αγγλία. Σε μια φημισμένη ταπισερί απεικονίζονται σκηνές από την κατάκτηση αυτή. Η ταπισερί βρίσκεται στο μουσείο της πόλης Μπαγιό στη Γαλλία.

Οι Σλάβοι εγκαταστάθηκαν σε πολλές περιοχές της ανατολικής Ευρώπης. Είναι οι πρόγονοι των λαών που μιλούν σήμερα σλαβικές γλώσσες, στους οποίους συμπεριλαμβάνονται οι Λευκορώσοι, οι Βούλγαροι, οι Κροάτες, οι Τσέχοι, οι Πολωνοί, οι Ρώσοι, οι Σέρβοι, οι Σλοβάκοι, οι Σλοβένοι και οι Ουκρανοί.

Οι Μαγυάροι, αφού εγκαταστάθηκαν στην περιοχή των Καρπαθίων κατά τον 9ο και τον 10ο αιώνα, ίδρυσαν το Βασίλειο της Ουγγαρίας, το 1000 μ.Χ. Σήμερα οι απόγονοί τους ζουν στην Ουγγαρία και σε άλλες γειτονικές χώρες.

Κατά τη διάρκεια των Μεσαιωνικών Χρόνων, οι βασιλιάδες και οι ευγενείς της Ευρώπης φιλονικούσαν συχνά και ξεσπούσαν πολλοί πόλεμοι. (Αυτή ήταν η εποχή κατά την οποία οι ιππότες φορούσαν πανοπλίες και μάχονταν έφιπποι.) Για να προφυλάσσονται από τις επιθέσεις, οι βασιλιάδες και οι ευγενείς ζούσαν συχνά μέσα σε κάστρα με παχείς πέτρινους τοίχους. Ορισμένα από τα κάστρα αυτά ήταν τόσο γερά, ώστε άντεξαν στο πέρασμα του χρόνου και υπάρχουν μέχρι σήμερα.

Κατά τη διάρκεια των Μεσαιωνικών Χρόνων, οι λαοί της Ευρώπης στην πλειονότητά τους ασπάστηκαν τη χριστιανική θρησκεία, και σχεδόν παντού χτίστηκαν εκκλησίες. Ορισμένες από αυτές είναι πολύ εντυπωσιακές, ιδίως οι μεγάλοι καθεδρικοί ναοί, με τα ψηλά καμπαναριά τους και τα χρωματιστά βιτρό στα παράθυρά τους.

Οι μοναχοί συμμετείχαν σε γεωργικές δραστηριότητες και βοήθησαν στην ανάπτυξη της γεωργίας σε ολόκληρη την Ευρώπη. Επίσης ίδρυσαν σχολεία και δημιούργησαν βιβλία με υπέροχη εικονογράφηση. Τα μοναστήρια τους συχνά διέθεταν βιβλιοθήκες, όπου διασώθηκαν σημαντικά βιβλία από την Αρχαιότητα.

Στο νότιο τμήμα της Ισπανίας, όπου επικρατούσε η ισλαμική θρησκεία, οι ηγεμόνες είχαν χτίσει όμορφα τζαμιά και μιναρέδες. Τα πιο φημισμένα από αυτά που υπάρχουν ακόμη και σήμερα είναι το τζαμί στην Κόρδοβα και ο μιναρές της Χιράλδα στη Σεβίλλη.

Κατά τη διάρκεια των Μεσαιωνικών Χρόνων, οι περισσότεροι άνθρωποι δεν ήξεραν ούτε γραφή ούτε ανάγνωση, και τα μόνα πράγματα που γνώριζαν ήταν αυτά που μάθαιναν στην εκκλησία. Μόνο κάποια μοναστήρια και πανεπιστήμια είχαν αντίγραφα των βιβλίων που είχαν γράψει οι αρχαίοι Έλληνες και οι Ρωμαίοι. Όμως τον 14ο και 15ο αιώνα οι φοιτητές άρχισαν να ανακαλύπτουν ξανά τα αρχαία βιβλία. Έμεναν κατάπληκτοι με τις μεγάλες ιδέες και τις γνώσεις που περικλείονταν σ' αυτά τα βιβλία, και τα νέα άρχισαν να διαδίδονται.

Άνθρωποι πλούσιοι και μορφωμένοι, π.χ. στη Φλωρεντία (Ιταλία), έδειξαν μεγάλο ενδιαφέρον. Αυτοί είχαν τη δυνατότητα να αγοράζουν βιβλία, ιδίως μετά την ανακάλυψη της τυπογραφίας στην Ευρώπη (το 1445), και "ερωτεύτηκαν" πραγματικά την αρχαία Ελλάδα και τη Ρώμη. Άρχισαν να χτίζουν τα σπίτια τους σύμφωνα με το πρότυπο των ρωμαϊκών μεγάρων και να αναθέτουν σε προικισμένους καλλιτέχνες και γλύπτες τη διακόσμησή τους με σκηνές από μύθους της αρχαίας Ελλάδας και της Ρώμης, και με αγάλματα θεών, ηρώων και αυτοκρατόρων.

Ήταν σαν να ξαναγεννιόταν ένας χαμένος κόσμος ομορφιάς και σοφίας. Γι' αυτό η περίοδος εκείνη ονομάστηκε "Αναγέννηση". Μας έδωσε:

Πριν από 250 και πλέον χρόνια άρχισε στην Ευρώπη μια διαφορετική "επανάσταση", στον τομέα της βιομηχανίας. Όλα ξεκίνησαν από μια ενεργειακή κρίση. Για πολλές χιλιετίες οι άνθρωποι έκαιγαν ξύλα και ξυλοκάρβουνο. Κάποια στιγμή όμως, σε ορισμένα μέρη της Ευρώπης τα δάση είχαν πια εξαφανιστεί! Τι άλλο θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί ως καύσιμο;

Η απάντηση ήταν: ο άνθρακας. Υπήρχαν μεγάλες ποσότητες άνθρακα στην Ευρώπη, και έτσι οι ανθρακωρύχοι άρχισαν την εξόρυξη. Ο άνθρακας τροφοδοτούσε τις ατμομηχανές που είχαν εφευρεθεί πρόσφατα. Μπορούσε επίσης να υποβληθεί σε θερμική επεξεργασία και να μεταβληθεί σε οπτάνθρακα ("κοκ"), που είναι ένα πολύ πιο καθαρό καύσιμο, ιδανικό για την παραγωγή σιδήρου και χάλυβα.

Πριν από 150 χρόνια περίπου, ένας Άγγλος, ο Henry Bessemer, εφηύρε μια "υψικάμινο" που μπορούσε να παράγει αρκετά φθηνά μεγάλες ποσότητες χάλυβα. Τα χαλυβουργεία της Ευρώπης άρχισαν να παράγουν τεράστιες ποσότητες, και αυτό άλλαξε τον κόσμο! Χάρη στον φθηνό χάλυβα, μπόρεσαν να κατασκευαστούν ουρανοξύστες, τεράστιες γέφυρες, υπερωκεάνια, αυτοκίνητα, ψυγεία -αλλά και ισχυρά όπλα και βόμβες.

Την εποχή της Αναγέννησης, οι εμπορικές συναλλαγές με μακρινές χώρες γίνονταν όλο και πιο σημαντικές για τους εμπόρους της Ευρώπης. Για παράδειγμα, πουλούσαν προϊόντα στην Ινδία και επέστρεφαν φέρνοντας μαζί τους ακριβά μπαχαρικά και πολύτιμους λίθους. Όμως τα χερσαία ταξίδια ήταν δύσκολα και διαρκούσαν πολύ, γι' αυτό οι έμποροι προσπαθούσαν να φτάσουν στην Ινδία από τη θάλασσα. Το πρόβλημα ήταν ότι στη μέση της θαλάσσιας αυτής διαδρομής βρισκόταν η Αφρική, που είναι απέραντη!

Ωστόσο, αν το σχήμα της Γης ήταν πραγματικά σφαιρικό (κάτι που οι άνθρωποι είχαν αρχίσει να πιστεύουν), τα πλοία των Ευρωπαίων θα έπρεπε να μπορούν να φτάσουν στην Ινδία πλέοντας προς τα δυτικά. Έτσι, το 1492 ο Χριστόφορος Κολόμβος και το πλήρωμά του ξεκίνησαν από την Ισπανία και διέσχισαν τον Ατλαντικό ωκεανό. Όμως, αντί να φτάσουν στην Ινδία, ανακάλυψαν τις Μπαχάμες (νησιά της Καραϊβικής θάλασσας, κοντά στις ακτές της Αμερικής).

Ύστερα από λίγο, τους ακολούθησαν και άλλοι εξερευνητές. Το 1497-1498 ο Πορτογάλος Βάσκο ντα Γκάμα, αξιωματικός του Ναυτικού, έγινε ο πρώτος Ευρωπαίος που έφτανε στην Ινδία περιπλέοντας την Αφρική. Το 1519 ένας άλλος πορτογάλος εξερευνητής, ο Φερδινάνδος Μαγγελάνος, που ήταν στην υπηρεσία του βασιλιά της Ισπανίας, οδήγησε την πρώτη ευρωπαϊκή αποστολή που έκανε τον γύρο του κόσμου με πλοίο!

Λίγο αργότερα οι Ευρωπαίοι άρχισαν να εξερευνούν τα νησιά της Καραϊβικής και την Αμερική (που την είχαν ονομάσει "Νέο Κόσμο") και να ιδρύουν εκεί αποικίες. Με άλλα λόγια, οι εξερευνητές αυτοί οικειοποιήθηκαν τα εδάφη που είχαν ανακαλύψει ισχυριζόμενοι ότι ανήκαν πλέον στη χώρα καταγωγής τους. Έφεραν μαζί τους τη θρησκεία τους, τα έθιμα και τις γλώσσες τους, και έτσι τα αγγλικά και τα γαλλικά έγιναν οι κύριες γλώσσες στη Βόρεια Αμερική, ενώ στην Κεντρική και Νότια Αμερική ομιλούνται τα ισπανικά και τα πορτογαλικά.

Με την πάροδο του χρόνου, τα πλοία των Ευρωπαίων έφταναν όλο και πιο μακριά, ως την Κίνα, την Ιαπωνία, τη Νοτιοανατολική Ασία, την Αυστραλία και άλλες περιοχές της Ωκεανίας. Οι ναυτικοί που επέστρεφαν από αυτές τις μακρινές χώρες έλεγαν ότι είχαν δει εκεί πλάσματα παράξενα, πολύ διαφορετικά από την πανίδα της Ευρώπης. Αυτό παρακίνησε τους επιστήμονες να εξερευνήσουν αυτές τις χώρες, και να φέρουν μαζί τους επιστρέφοντας ζώα και φυτά για τα μουσεία της Ευρώπης. Τον 19ο αιώνα πολλοί ευρωπαίοι εξερευνητές περιπλανήθηκαν στην καρδιά της Αφρικής, και κατά το 1910 τα ευρωπαϊκά έθνη είχαν αποικήσει το μεγαλύτερο μέρος της αφρικανικής ηπείρου.

Στο μεταξύ, στην Ευρώπη οι επιστήμονες ανακάλυπταν όλο και περισσότερα στοιχεία για τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί ο κόσμος. Ορισμένοι γεωλόγοι, καθώς μελετούσαν τα ορυκτά και τα απολιθώματα, άρχισαν να διερωτώνται πώς είχε αρχίσει να σχηματίζεται η Γη και ποια ήταν η πραγματική της ηλικία. Δύο κορυφαίοι επιστήμονες, ο Ζαν-Μπαπτίστ Λαμάρκ (στη Γαλλία) και ο Κάρολος Δαρβίνος (στην Αγγλία), έφτασαν τελικά στο συμπέρασμα ότι τα ζώα και τα φυτά είχαν "εξελιχθεί", μεταβαίνοντας από το ένα είδος στο άλλο κατά τη διάρκεια πολλών εκατομμυρίων ετών.

Τον 18ο αιώνα οι αναζητήσεις των ανθρώπων αφορούσαν όμως και άλλα σημαντικά ζητήματα, όπως με ποιον τρόπο θα έπρεπε να κυβερνώνται οι χώρες και ποια δικαιώματα και ελευθερίες θα έπρεπε να έχουν οι άνθρωποι. Ο συγγραφέας Ζαν-Ζακ Ρουσό είπε ότι θα έπρεπε να υπάρχει ισότητα μεταξύ όλων των ανθρώπων. Ένας άλλος συγγραφέας, ο Βολτέρος, είπε ότι ο κόσμος θα ήταν καλύτερος αν η λογική και η γνώση αντικαθιστούσαν την άγνοια και τη δεισιδαιμονία.

Αυτή η εποχή των νέων ιδεών, που ονομάστηκε "Διαφωτισμός", οδήγησε σε μεγάλες αλλαγές σε ορισμένες χώρες, όπως στη Γαλλική Επανάσταση του 1789, κατά την οποία ο λαός αποφάσισε να μην κυβερνάται πλέον από βασιλιάδες και βασίλισσες. Ένα από τα συνθήματα των επαναστατών, "Ελευθερία, ισότητα και αδελφοσύνη", έγινε το εθνικό σύνθημα της Γαλλίας.

Από τον 19ο αιώνα και μετά, διάφορες ευρωπαϊκές εφευρέσεις έχουν συμβάλει στη δημιουργία του κόσμου όπως τον γνωρίζουμε σήμερα. Για παράδειγμα:

Σήμερα το ένα τέταρτο περίπου των εργαζομένων στην Ευρώπη παράγουν προϊόντα απαραίτητα για τον σύγχρονο κόσμο: τρόφιμα και ποτά· κινητά τηλέφωνα και ηλεκτρονικούς υπολογιστές· ρούχα και έπιπλα· πλυντήρια ρούχων και τηλεοράσεις· αυτοκίνητα, λεωφορεία και φορτηγά, καθώς και ένα σωρό άλλα πράγματα.

Οι περισσότεροι Ευρωπαίοι εργάζονται στον τομέα των "υπηρεσιών". Με άλλα λόγια, εργάζονται σε καταστήματα και ταχυδρομεία, τράπεζες και ασφαλιστικές εταιρείες, ξενοδοχεία και εστιατόρια, νοσοκομεία και σχολεία κ.λπ., είτε πουλώντας πράγματα είτε παρέχοντας υπηρεσίες που χρειάζονται οι άνθρωποι.

Δυστυχώς, η ιστορία της Ευρώπης δεν σημαδεύτηκε μόνο από σημαντικά επιτεύγματα για τα οποία μπορούμε να είμαστε περήφανοι. Υπάρχουν και πολλοί λόγοι για να νιώθουμε ντροπή. Με το πέρασμα των αιώνων έγιναν φοβεροί πόλεμοι μεταξύ των ευρωπαϊκών εθνών. Οι πόλεμοι αυτοί έγιναν για την εξουσία, για νέα αποκτήματα ή για λόγους θρησκευτικούς.

Ως άποικοι, οι Ευρωπαίοι σκότωσαν επίσης εκατομμύρια ιθαγενών των άλλων ηπείρων, είτε με τα όπλα είτε με απάνθρωπη μεταχείριση, ή και με την ακούσια διάδοση ευρωπαϊκών νόσων σ' αυτούς τους πληθυσμούς. Επίσης, οι Ευρωπαίοι πήραν εκατομμύρια Αφρικανούς και τους μεταχειρίστηκαν σαν σκλάβους.

Από αυτές τις απάνθρωπες καταστάσεις οφείλαμε να αποκομίσουμε κάποια διδάγματα. Έτσι, η δουλεία καταργήθηκε στην Ευρώπη τον 19ο αιώνα. Οι αποικίες απέκτησαν την ανεξαρτησία τους τον 20ό αιώνα. Και επιτέλους, επικράτησε ειρήνη μεταξύ των λαών της Ευρώπης.

Για να μάθεις με ποιον τρόπο, διάβασε το κεφάλαιο "Πώς ενώθηκε η οικογένεια: η ιστορία της Ευρωπαϊκής Ένωσης".

Η ιστορία της ευρωπαϊκής οικογένειας είναι, δυστυχώς, γεμάτη συγκρούσεις. Πολλές φορές ξεσπούσαν συγκρούσεις για την εξουσία ή επειδή πολλές χώρες διεκδικούσαν το ίδιο κομμάτι γης. Ορισμένες φορές ένας ηγεμόνας ήθελε να κατακτήσει γειτονικές του χώρες για να επεκτείνει την εξουσία του ή για να αποδείξει ότι ο λαός του ήταν ισχυρότερος και καλύτερος από τους άλλους.

Με τον έναν ή τον άλλο τρόπο, για πολλούς αιώνες η Ευρώπη υπέφερε από αιματηρούς πολέμους. Τον 20ό αιώνα ξέσπασαν στην ήπειρό μας δύο μεγάλοι πόλεμοι και επεκτάθηκαν και στον υπόλοιπο κόσμο. Γι' αυτό ονομάστηκαν "παγκόσμιοι πόλεμοι". Εξαιτίας τους, εκατομμύρια άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους και η Ευρώπη γέμισε με ερείπια και βυθίστηκε στη φτώχεια.

Θα μπορούσε να γίνει κάτι για να μη συμβούν ποτέ πια τέτοιες καταστροφές; Θα μπορούσαν μια μέρα οι Ευρωπαίοι να μάθουν να κάθονται όλοι μαζί γύρω από ένα τραπέζι και να συζητούν, αντί να συγκρούονται;

Η απάντηση είναι: ναι!

Αυτό είναι το θέμα του επόμενου κεφαλαίου μας: "Η ιστορία της Ευρωπαϊκής Ένωσης".

Εμείς οι Ευρωπαίοι είμαστε από πολλές διαφορετικές χώρες, με διαφορετικές γλώσσες, παραδόσεις, έθιμα, θρησκείες και ιδεολογίες. Παρ' όλα αυτά, έχουμε ένα σωρό λόγους να πιστεύουμε ότι ανήκουμε όλοι σε μια μεγάλη οικογένεια.

Να ορισμένοι από αυτούς τους λόγους:

Ο Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος τελείωσε το 1945. Ξεκινώντας από την Ευρώπη, ο πόλεμος έσπειρε τον όλεθρο και τον θάνατο. Πώς θα μπορούσαν οι ηγέτες των ευρωπαϊκών χωρών να εμποδίσουν την επανάληψη μιας τέτοιας φρικαλεότητας; Χρειαζόταν ένα σχέδιο εντελώς καινούργιο και πραγματικά αποτελεσματικό.

Ένας Γάλλος, ο Ζαν Μονέ, είχε προβληματιστεί πολύ για το τι θα μπορούσε να γίνει. Κατάλαβε ότι δύο πράγματα χρειαζόταν μια χώρα για να κάνει πόλεμο: σίδηρο, για την παραγωγή χάλυβα (για να κατασκευαστούν τανκς, όπλα, βόμβες κ.λπ.), και άνθρακα, για την παραγωγή της ενέργειας που χρειάζονται τα εργοστάσια και οι σιδηρόδρομοι. Η Ευρώπη διέθετε μεγάλες ποσότητες άνθρακα και χάλυβα: αυτό εξηγούσε πώς οι ευρωπαϊκές χώρες είχαν μπορέσει κατά το παρελθόν να κατασκευάσουν με ευκολία όπλα και να κηρύξουν πολέμους.

Έτσι, ο Ζαν Μονέ συνέλαβε μια πολύ τολμηρή, νέα ιδέα: πρότεινε οι κυβερνήσεις της Γαλλίας και της Γερμανίας -και ίσως και άλλων ευρωπαϊκών κρατών- να μην έχουν στο μέλλον τον έλεγχο των ανθρακωρυχείων και των χαλυβουργείων της χώρας τους. Πρότεινε οι βιομηχανίες αυτές να τεθούν υπό τον έλεγχο ανθρώπων από όλες τις παραγωγές χώρες οι οποίοι θα κάθονταν στο ίδιο τραπέζι για να συζητούν και να παίρνουν αποφάσεις όλοι μαζί. Έτσι δεν θα ήταν πια δυνατόν οι άνθρωποι αυτοί να πολεμούν μεταξύ τους!

Ο Ζαν Μονέ ήταν πεπεισμένος ότι το σχέδιό του θα μπορούσε να εφαρμοστεί· έμενε μόνο να πειστούν οι ευρωπαίοι ηγέτες να το υιοθετήσουν. Το συζήτησε με τον φίλο του Ρομπέρ Σουμάν, που ήταν υπουργός της γαλλικής κυβέρνησης. Ο Ρομπέρ Σουμάν, ενθουσιασμένος μ' αυτή την καταπληκτική ιδέα, την παρουσίασε δημόσια σε έναν σημαντικό λόγο που εκφώνησε στις 9 Μαΐου 1950.

Ο λόγος αυτός έπεισε τους ηγέτες, όχι μόνο της Γαλλίας και της Γερμανίας, αλλά και του Βελγίου, της Ιταλίας, του Λουξεμβούργου και των Κάτω Χωρών. Όλοι μαζί αποφάσισαν να συγκεντρώσουν σε έναν κοινό οργανισμό τα ανθρακωρυχεία και τα χαλυβουργεία τους και να δημιουργήσουν μια οντότητα την οποία ονόμασαν Ευρωπαϊκή Κοινότητα Άνθρακα και Χάλυβα (ΕΚΑΧ). Θα είχε ειρηνικούς σκοπούς και θα βοηθούσε στην ανοικοδόμηση της Ευρώπης μετά τον πόλεμο. Η ΕΚΑΧ ιδρύθηκε το 1951.

Οι έξι αυτές χώρες συνεργάστηκαν τόσο καλά, που μετά από λίγο αποφάσισαν να δημιουργήσουν μια άλλη οντότητα, την οποία ονόμασαν Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα (ΕΟΚ). Η ΕΟΚ ιδρύθηκε το 1957.

Την είπαν "Οικονομική" γιατί αφορούσε την "οικονομία", με άλλα λόγια το χρήμα, τις επιχειρήσεις, την εργασία και το εμπόριο.

Ένας από τους κύριους στόχους ήταν να δημιουργήσουν οι χώρες της ΕΟΚ "κοινή αγορά" για να διευκολύνουν τις εμπορικές τους συναλλαγές. Μέχρι τότε τα φορτηγά, τα τρένα και τα πλοία που μετέφεραν εμπορεύματα από μια χώρα στην άλλη έπρεπε πάντα να σταματούν στα σύνορα, να υποβάλλονται σε έλεγχο και να πληρώνουν χρηματικά ποσά που ονομάζονταν "τελωνειακά τέλη". Αυτό προξενούσε καθυστερήσεις και αύξανε την τιμή των εμπορευμάτων που προέρχονταν από το εξωτερικό.

Το πλεονέκτημα της κοινής αγοράς ήταν η αποφυγή όλων αυτών των ελέγχων στα σύνορα, των καθυστερήσεων και των τελωνειακών δασμών, και η δυνατότητα των χωρών να συναλλάσσονται εμπορικά μεταξύ τους σαν να ήταν μία ενιαία χώρα.

Μια από τις συνέπειες του Δεύτερου Παγκοσμίου Πολέμου ήταν οι μεγάλες δυσκολίες της Ευρώπης στην παραγωγή τροφίμων ή στην εισαγωγή τους από άλλες ηπείρους. Ακόμη και στις αρχές της δεκαετίας του '50, η Ευρώπη υπέφερε από έλλειψη τροφίμων. Γι' αυτό η ΕΟΚ αποφάσισε να ενισχύσει οικονομικά τους γεωργούς των κρατών μελών της για να παράγουν περισσότερα τρόφιμα, εξασφαλίζοντας μια αξιοπρεπή ζωή από τις γεωργικές τους δραστηριότητες.

Η συμφωνία αυτή ονομάστηκε "Κοινή Γεωργική Πολιτική" (ΚΓΠ), και έφερε αποτελέσματα. Λειτούργησε μάλιστα τόσο ικανοποιητικά, ώστε οι γεωργοί κατέληξαν να παράγουν υπερβολικές ποσότητες τροφίμων, έτσι η αρχική συμφωνία χρειάστηκε να αλλάξει! Σήμερα, η ΚΓΠ πληρώνει επίσης τους αγρότες για να φροντίζουν την ύπαιθρο.

Από την ΕΟΚ στην Ευρωπαϊκή Ένωση

Χάρη στην κοινή αγορά η ζωή των κατοίκων της ΕΟΚ είχε γίνει ευκολότερη μέσα σε μικρό χρονικό διάστημα.

Είχαν περισσότερα χρήματα να δαπανήσουν, περισσότερα τρόφιμα και μεγαλύτερη ποικιλία εμπορευμάτων στα καταστήματά τους. Αυτό το είδαν και άλλες γειτονικές χώρες, και έτσι, στη δεκαετία του '60, ορισμένες άρχισαν να ζητούν να προσχωρήσουν κι αυτές.

Μετά από χρόνια συζητήσεων, το Ηνωμένο Βασίλειο(*), η Δανία και η Ιρλανδία προσχώρησαν το 1973. Το 1981 ήρθε η σειρά της Ελλάδας, και ακολούθησαν η Πορτογαλία και η Ισπανία το 1986 και η Αυστρία, η Φινλανδία και η Σουηδία το 1995.

Έτσι, ο αριθμός των μελών έφτασε τα 15.

Όλο αυτό το διάστημα η Κοινότητα άλλαζε. Στο τέλος του 1992 ολοκληρώθηκε η δημιουργία της "ενιαίας αγοράς" (όπως ονομάστηκε), παράλληλα με αρκετά άλλα επιτεύγματα. Για παράδειγμα, οι χώρες της ΕΟΚ συνεργάζονταν για να προστατεύσουν το περιβάλλον και να κατασκευάσουν καλύτερους δρόμους και σιδηροδρόμους σε μεγάλο μέρος της Ευρώπης. Οι πλουσιότερες χώρες βοηθούσαν τις φτωχότερες στην κατασκευή δρόμων και σε άλλα σημαντικά έργα.

Για να διευκολύνουν τη ζωή των ταξιδιωτών, οι περισσότερες χώρες της ΕΟΚ κατάργησαν τους ελέγχους διαβατηρίων στα εσωτερικά τους σύνορα. Ο κάτοικος μιας χώρας μέλους ήταν ελεύθερος να ζήσει και να βρει απασχόληση σε οποιαδήποτε άλλη χώρα μέλος. Οι κυβερνήσεις συζητούσαν μεταξύ τους και άλλες νέες ιδέες, π.χ. τον τρόπο με τον οποίο οι αστυνομικοί των διαφόρων χωρών θα μπορούσαν να αλληλοβοηθούνται για την πάταξη της εγκληματικότητας, του λαθρεμπορίου ναρκωτικών και της τρομοκρατίας.

Με λίγα λόγια, η αρχική "λέσχη" είχε τόσο πολύ αλλάξει και τα μέλη της ήταν τόσο στενά ενωμένα πια μεταξύ τους, ώστε το 1992 αποφάσισαν να υιοθετήσουν την ονομασία "Ευρωπαϊκή Ένωση" (EΕ).

Πώς ενώθηκε η οικογένεια

Στο μεταξύ, πέρα από τα σύνορα της ΕΕ συνέβαιναν πολύ σημαντικά γεγονότα. Για πολλά χρόνια οι χώρες της Ανατολικής Ευρώπης ζούσαν αποκομμένες από τη Δυτική Ευρώπη. Οι ηγέτες των ανατολικών χωρών πίστευαν σε ένα σύστημα διακυβέρνησης το οποίο ονομαζόταν "κομμουνισμός" και το οποίο δεν άφηνε μεγάλη ελευθερία στους ανθρώπους. Οι άνθρωποι καταπιέζονταν, ενώ πολλοί από εκείνους που επέκριναν δημόσια το καθεστώς στέλνονταν στη φυλακή.

Καθώς όλο και περισσότεροι άνθρωποι κατέφευγαν στη Δύση από τις ανατολικές χώρες, οι ηγέτες των χωρών αυτών άρχισαν να φοβούνται. Κατασκεύασαν ψηλούς φράχτες και τείχη, όπως το Τείχος του Βερολίνου, για να εμποδίσουν τους ανθρώπους να φύγουν από τις χώρες τους. Πολλά άτομα που επιχειρούσαν να διασχίσουν τα σύνορα χωρίς άδεια πυροβολούνταν. Η διχοτόμηση ήταν τόσο ισχυρή, που συχνά την αποκαλούσαν "σιδηρούν παραπέτασμα".

Τελικά, το 1989 η διχοτόμηση τελείωσε. Το Τείχος του Βερολίνου γκρεμίστηκε και το "σιδηρούν παραπέτασμα" έπαψε να υπάρχει. Μέσα σε μικρό χρονικό διάστημα η Γερμανία επανενώθηκε. Οι λαοί της κεντρικής και ανατολικής Ευρώπης άρχισαν να επιλέγουν νέες κυβερνήσεις που απέρριπταν το παλιό, άτεγκτο κομμουνιστικό σύστημα. Επιτέλους, ήταν ελεύθεροι! Ήταν μια υπέροχη ιστορική στιγμή αυτή η απελευθέρωση, και οι άνθρωποι πανηγύριζαν.

Οι χώρες που είχαν επανακτήσει την ελευθερία τους άρχισαν να ζητούν να προσχωρήσουν κι αυτές στην ΕΕ, και μέσα σε μικρό χρονικό διάστημα δημιουργήθηκε ολόκληρη "ουρά" από χώρες "υποψήφιες" για προσχώρηση, που περίμεναν για να γίνουν μέλη της ΕΕ.

Για να μπορέσει μια χώρα να προσχωρήσει στην ΕΕ, η οικονομία της πρέπει να λειτουργεί ικανοποιητικά. Πρέπει επίσης να είναι δημοκρατική, με άλλα λόγια οι πολίτες της πρέπει να είναι ελεύθεροι να επιλέγουν αυτούς που θέλουν να τους κυβερνούν. Και πρέπει να σέβεται τα ανθρώπινα δικαιώματα. Στα ανθρώπινα δικαιώματα περιλαμβάνονται το δικαίωμα να εκφράζεται κανείς ελεύθερα, το δικαίωμα να μην πηγαίνει στη φυλακή αν δεν έχει δικαστεί αμερόληπτα, το δικαίωμα να μην υποβάλλεται σε βασανιστήρια και πολλά άλλα σημαντικά δικαιώματα.

Οι πρώην κομμουνιστικές χώρες εργάστηκαν σκληρά προς όλες αυτές τις κατευθύνσεις και, μερικά χρόνια αργότερα, οκτώ από αυτές ήταν έτοιμες: η Εσθονία, η Λετονία, η Λιθουανία, η Ουγγαρία, η Πολωνία, η Σλοβακία, η Σλοβενία και η Τσεχία.

Οι χώρες αυτές προσχώρησαν στην ΕΕ την 1η Μαΐου 2004, μαζί με δύο μεσογειακές νησιωτικές χώρες: την Κύπρο και τη Μάλτα. Την 1η Ιανουαρίου 2007 προσχώρησαν στην Ένωση δύο ακόμη πρώην κομμουνιστικές χώρες, η Βουλγαρία και η Ρουμανία. Την 1η Ιουλίου 2013 η Κροατία προσχώρησε κι εκείνη στην ΕΕ, η οποία αποτελούνταν πλέον από 28 συνολικά χώρες.

Ήταν η πρώτη φορά που προσχωρούσαν στην ΕΕ τόσο πολλές χώρες μέσα σε ένα τόσο σύντομο χρονικό διάστημα. Πρόκειται για μια πραγματική "οικογενειακή επανένωση", αφού συνυπήρχαν πια σε αυτή το ανατολικό, το κεντρικό και το δυτικό τμήμα της Ευρώπης.

Τον Ιούνιο του 2016 το Ηνωμένο Βασίλειο ψήφισε υπέρ της αποχώρησης από την ΕΕ, και έτσι το 2020 ο συνολικός αριθμός των χωρών της ήταν 27.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση προσπαθεί να βελτιώνει τη ζωή των κατοίκων της από κάθε άποψη. Παρακάτω θα δείτε με ποιους τρόπους.

Το περιβάλλον ανήκει σε όλους, γι' αυτό τον λόγο οι διάφορες χώρες πρέπει να συνεργάζονται για να το προστατεύουν. Η ΕΕ έχει κανόνες για την πρόληψη της ρύπανσης και για την προστασία (για παράδειγμα) των άγριων πτηνών. Οι κανόνες αυτοί ισχύουν σε όλες τις χώρες της ΕΕ και οι κυβερνήσεις τους είναι υποχρεωμένες να εξασφαλίζουν την τήρησή τους. Άλλο ένα πρόβλημα που οι χώρες δεν μπορούν να αντιμετωπίσουν μεμονωμένα είναι η κλιματική αλλαγή, που ονομάζεται και υπερθέρμανση του πλανήτη. Για τον λόγο αυτό, οι χώρες της ΕΕ συμφώνησαν να συνεργαστούν για τη μείωση των εκπομπών που παράγουν και οι οποίες βλάπτουν την ατμόσφαιρα και προκαλούν υπερθέρμανση του πλανήτη. Η ΕΕ επιδιώκει επίσης να πείσει και άλλες χώρες να δράσουν με τον ίδιο τρόπο.

Παλιά, κάθε χώρα της Ευρώπης είχε το δικό της "εθνικό νόμισμα". Σήμερα υπάρχει ένα ενιαίο νόμισμα, το ευρώ, το οποίο μπορούν να υιοθετήσουν όλες οι χώρες της ΕΕ εφόσον είναι προετοιμασμένες. Το ενιαίο νόμισμα είναι ένα στοιχείο που διευκολύνει τις επιχειρηματικές και εμπορικές δραστηριότητες, καθώς και τα ταξίδια και τις αγορές σε ολόκληρη την ΕΕ, αφού δεν χρειάζεται να αλλάξει κανείς νόμισμα. Επίσης, κατέστησε την οικονομία πιο σταθερή σε περιόδους κρίσης. Σήμερα 19 χώρες χρησιμοποιούν ως νόμισμα το ευρώ.

Αν εξετάσεις τα κέρματα του ευρώ, θα δεις ότι στη μία όψη τους υπάρχει ένα σχέδιο που αντιπροσωπεύει τη χώρα από την οποία προέρχεται το καθένα. Η άλλη όψη είναι ίδια για όλες τις χώρες.

Οι κάτοικοι της ΕΕ είναι ελεύθεροι να ζουν, να εργάζονται ή να σπουδάζουν σε οποιαδήποτε χώρα μέλος της επιλογής τους, και η ΕΕ κάνει ό,τι μπορεί για να διευκολύνει τη μετεγκατάσταση των ανθρώπων από μια χώρα στην άλλη. Σήμερα, για να διασχίσεις τα σύνορα μεταξύ των περισσότερων χωρών της ΕΕ, δεν χρειάζεσαι πια διαβατήριο. Η ΕΕ ενθαρρύνει τους σπουδαστές και τους νέους να πάνε για ένα ορισμένο χρονικό διάστημα σε μια άλλη ευρωπαϊκή χώρα για να σπουδάσουν ή να αποκτήσουν κατάρτιση.

Είναι σημαντικό οι άνθρωποι να κάνουν μια δουλειά που να τους ικανοποιεί και για την οποία έχουν τα κατάλληλα προσόντα. Ένα μέρος της αμοιβής τους πηγαίνει στη χρηματοδότηση νοσοκομείων και σχολείων, και στη φροντίδα των ηλικιωμένων. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η ΕΕ κάνει ό,τι μπορεί για να δημιουργήσει νέες και καλύτερες θέσεις απασχόλησης για όλους όσοι είναι σε θέση να εργαστούν. Βοηθά τους ανθρώπους να δημιουργούν νέες επιχειρήσεις, και χρηματοδοτεί την κατάρτιση όσων θέλουν να μάθουν ένα νέο επάγγελμα.

Η ζωή δεν είναι εύκολη για όλους τους ανθρώπους σε όλα τα μέρη της Ευρώπης. Σε ορισμένες περιοχές δεν υπάρχουν αρκετές θέσεις εργασίας, επειδή πολλά ορυχεία ή εργοστάσια έχουν κλείσει. Σε ορισμένες άλλες περιοχές η καλλιέργεια της γης είναι προβληματική λόγω του κλίματος, ή οι εμπορικές συναλλαγές είναι δύσκολες επειδή τα οδικά και τα σιδηροδρομικά δίκτυα δεν είναι επαρκή.

Η ΕΕ αντιμετωπίζει τα προβλήματα αυτά συγκεντρώνοντας χρήματα από όλα τα κράτη μέλη της, τα οποία χρησιμοποιεί για να βοηθά τις περιφέρειες που αντιμετωπίζουν προβλήματα. Για παράδειγμα, βοηθά στην κατασκευή νέων δρόμων και σιδηροδρομικών διασυνδέσεων, και ενισχύει επίσης τις επιχειρήσεις ώστε να προσφέρουν νέες θέσεις εργασίας.

Σε πολλές χώρες οι άνθρωποι πεθαίνουν ή αντιμετωπίζουν μεγάλες αντιξοότητες, εξαιτίας πολέμων, επιδημιών και φυσικών καταστροφών, όπως οι σεισμοί, η ξηρασία ή οι πλημμύρες. Πολύ συχνά οι χώρες αυτές δεν έχουν αρκετά χρήματα για να κατασκευάσουν τα σχολεία και τα νοσοκομεία, τους δρόμους και τα σπίτια που χρειάζονται οι κάτοικοί τους.

Η ΕΕ δίνει χρήματα σ' αυτές τις χώρες, και επίσης στέλνει δασκάλους, γιατρούς, μηχανικούς και άλλο ειδικευμένο προσωπικό για να εργαστούν εκεί, ώστε να βοηθήσουν να βελτιωθεί η ζωή των ανθρώπων. Αγοράζει, επίσης, πολλά προϊόντα που παράγουν αυτές οι χώρες χωρίς να επιβάλλει τελωνειακούς δασμούς. Με αυτό τον τρόπο οι φτωχές χώρες μπορούν να εισπράττουν περισσότερα χρήματα.

Χάρη στην ΕΕ έχουν αναπτυχθεί δεσμοί φιλίας μεταξύ πολλών ευρωπαϊκών χωρών. Φυσικά, δεν συμφωνούν πάντοτε για τα πάντα, αλλά αντί να κάνουν πολέμους, οι ηγέτες των χωρών της ΕΕ κάθονται γύρω από ένα τραπέζι για να επιλύσουν τις διαφορές τους.
Έτσι, το όνειρο του Ζαν Μονέ και του Ρομπέρ Σουμάν έχει γίνει πραγματικότητα.
Χάρη στη δημιουργία της ΕΕ επικρατεί ειρήνη μεταξύ των μελών της. Η ΕΕ καταβάλλει επίσης προσπάθειες για τη διασφάλιση της διαρκούς ειρήνης μεταξύ των γειτόνων της, και στον κόσμο γενικότερα.

Αυτές είναι λίγες μόνο από τις δραστηριότητες της ΕΕ. Έχει ωστόσο πολλές ακόμη. Το γεγονός και μόνο ότι ζούμε στην Ευρωπαϊκή Ένωση επηρεάζει όλες σχεδόν τις πτυχές της ζωής μας. Τι θα πρέπει να κάνει η ΕΕ και τι όχι; Αυτό το αποφασίζουν οι λαοί της. Πώς μπορούμε να πούμε τη γνώμη μας; Θα το βρεις στο επόμενο κεφάλαιο.

Η Ευρώπη έχει τη δική της σημαία και τον δικό της ύμνο, την Ωδή στη χαρά από την Ένατη Συμφωνία του Μπετόβεν. Τα λόγια αυτού του ύμνου είχαν αρχικά γραφτεί στα γερμανικά, όταν όμως χρησιμοποιείται ως ευρωπαϊκός ύμνος, δεν έχει λόγια, μόνο μελωδία. Μπορείς να την ακούσεις στο διαδίκτυο:

Οι χώρες αναφέρονται με αλφαβητική σειρά σύμφωνα με την ονομασία τους στη γλώσσα ή στις γλώσσες της καθεμιάς (εντός παρενθέσεων).

Σημαία Χώρα Πρωτεύουσα Πληθυσμός

Ελλάδα

Αθήνα

10,7 εκατ.

Κύπρος
(Κύπρος)
(Kibris)

Λευκωσία
(Λευκωσία)
(Lefkoşa)

0,9 εκατ.

Τα αριθμητικά στοιχεία για τον πληθυσμό κάθε χώρας ανάγονται στον Ιανουάριο του 2019. Πηγή: Eurostat
Όπως μπορείς να φανταστείς, η οργάνωση της ΕΕ και η λειτουργία της απαιτούν πολλές προσπάθειες και από πολλούς ανθρώπους. Αλλά ποιος κάνει τι;

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αντιπροσωπεύει όλους τους ανθρώπους που ζουν στην ΕΕ. Συνεδριάζει κάθε μήνα, στο Στρασβούργο (Γαλλία), και συζητά και εγκρίνει νέους νόμους για την Ευρώπη. Τα μέλη του προέρχονται από όλες τις χώρες της ΕΕ. Καθώς οι χώρες εκπροσωπούνται ανάλογα με το μέγεθός τους, οι μεγαλύτερες έχουν περισσότερα μέλη απ' ό,τι οι μικρότερες.

Τα μέλη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (ευρωβουλευτές) εκλέγονται κάθε 5 χρόνια. Στις εκλογές, δικαίωμα ψήφου έχουν όλοι οι ενήλικοι πολίτες της ΕΕ. Ψηφίζοντας τους ευρωβουλευτές μας και μιλώντας μαζί τους, μπορούμε να εκφράσουμε την άποψή μας σχετικά με τα όσα αποφασίζει να κάνει η ΕΕ.

Μετέχουν σε αυτό όλοι οι ηγέτες των χωρών της ΕΕ, που συνεδριάζουν τακτικά σε "συνόδους κορυφής" για να εξετάσουν πώς εξελίσσονται τα πράγματα στην Ευρώπη και να χαράξουν τη στρατηγική της ΕΕ. Δεν συζητούν λεπτομερώς τα διάφορα θέματα, π.χ. τον τρόπο διατύπωσης νέων νόμων.

Οι νέοι νόμοι πρέπει να συζητούνται από τους αρμόδιους υπουργούς όλων των χωρών της ΕΕ και όχι μόνο από τους ευρωβουλευτές. Όταν συνεδριάζουν όλοι μαζί οι υπουργοί, αποκαλούνται "το Συμβούλιο".

Αφού συζητήσει μια πρόταση, το Συμβούλιο τη θέτει σε ψηφοφορία. Υπάρχουν κανόνες που ορίζουν τον αριθμό των ψήφων που διαθέτει κάθε χώρα και τον αριθμό των ψήφων που χρειάζονται για να εγκριθεί ένας νόμος. Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι κανόνες επιβάλλουν τη συμφωνία όλων των μελών του Συμβουλίου.

Όταν το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο ψηφίσουν έναν νέο νόμο, οι χώρες της ΕΕ οφείλουν να τον τηρούν.

Στις Βρυξέλλες, μια ομάδα γυναικών και ανδρών (ένας/μία εκπρόσωπος από κάθε χώρα της ΕΕ) συνεδριάζει κάθε Τετάρτη για να συζητήσει τι πρέπει να γίνει στη συνέχεια. Οι άνθρωποι αυτοί προτείνονται από την κυβέρνηση της χώρας τους και εγκρίνεται η υποψηφιότητά τους από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Αποκαλούνται "επίτροποι", και όλοι μαζί συγκροτούν την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Η δουλειά τους είναι να σκέπτονται τι θα ήταν καλύτερο για την ΕΕ στο σύνολό της, και να προτείνουν νέους νόμους για την ΕΕ. Οι νόμοι αυτοί εγκρίνονται μετά τόσο από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, όσο και από το Συμβούλιο.

Για να φέρουν σε πέρας το έργο τους αυτό, οι επίτροποι έχουν τη βοήθεια εμπειρογνωμόνων, δικηγόρων, γραμματέων, μεταφραστών κ.λπ. Αυτοί εκτελούν τις καθημερινές εργασίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Σε περίπτωση που μια χώρα δεν εφαρμόζει σωστά τον νόμο, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή τής στέλνει προειδοποίηση και μπορεί να την καταγγείλει στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο, που εδρεύει στο Λουξεμβούργο. Καθήκον του Δικαστηρίου είναι να διασφαλίζει ότι οι ευρωπαϊκοί νόμοι τηρούνται και εφαρμόζονται εξίσου σε όλα τα κράτη μέλη. Το Δικαστήριο απαρτίζεται από έναν δικαστή από κάθε κράτος μέλος.

Υπάρχουν και άλλες ομάδες ανθρώπων (επιτροπές εμπειρογνωμόνων κ.λπ.) που συμμετέχουν σ' αυτές τις διαδικασίες λήψης αποφάσεων στην ΕΕ, επειδή είναι σημαντικό να λαμβάνονται σωστές αποφάσεις.

Μία από τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η ΕΕ σήμερα είναι η διασφάλιση αξιοπρεπούς εργασίας και προοπτικών για τους νέους.

Σήμερα υπάρχουν και άλλες μεγάλες προκλήσεις που μπορούν να αντιμετωπιστούν μόνο με τη συνεργασία μεταξύ χωρών. Για παράδειγμα:

διεθνής εγκληματικότητα και τρομοκρατία·

πείνα και φτώχεια·

ρύπανση και κλιματική αλλαγή.

Η ΕΕ προσπαθεί να αντιμετωπίσει αυτές τις προκλήσεις, αλλά δεν είναι πάντα εύκολο να συμφωνήσουν τόσο πολλές κυβερνήσεις και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Επιπλέον, πολλοί άνθρωποι πιστεύουν ότι με το να ψηφίζουν απλά τους ευρωβουλευτές τους κάθε 5 χρόνια δεν μπορούν να εκφράσουν επαρκώς τη γνώμη τους για ό,τι αποφασίζεται στις Βρυξέλλες ή στο Στρασβούργο.

Πρέπει, λοιπόν, να διασφαλίσουμε ότι ο καθένας θα μπορεί να εκφράζει τη γνώμη του για το τι αποφασίζει η ΕΕ.

Πώς μπορούμε να το κάνουμε αυτό; Έχεις κάποιες καλές ιδέες; Ποια είναι τα σημαντικότερα προβλήματα με τα οποία πιστεύεις ότι θα έπρεπε να ασχοληθεί η ΕΕ και τι θα ήθελες να κάνει γι' αυτά;

Γιατί δεν συζητάς τις ιδέες σου με τον δάσκαλο και τους συμμαθητές σου ώστε να τις στείλεις μετά σε κάποιον ευρωβουλευτή της χώρας σου; Μπορείς να μάθεις ποιοι είναι καθώς και την ταχυδρομική τους διεύθυνση στον ιστότοπο: europarl.europa.eu/.

Μπορείς επίσης να επικοινωνήσεις με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή ή το Κοινοβούλιο σε μια από τις διευθύνσεις που θα βρεις στο τέλος αυτού του μικρού βιβλίου. Επίσης, μπορείς ίσως να κανονίσεις να επισκεφθεί η τάξη σου τα δύο αυτά όργανα.

Είμαστε τα παιδιά της Ευρώπης τού σήμερα: σε λίγο, θα είμαστε οι ενήλικες της Ευρώπης.

Η Ευρώπη: μια ήπειρος όμορφη, με ιστορία σαγηνευτική. Έχει δώσει στον κόσμο πολλούς διάσημους επιστήμονες, εφευρέτες, καλλιτέχνες και συνθέτες, καθώς και δημοφιλείς ηθοποιούς και αθλητές.
Για πολλούς αιώνες η Ευρώπη μαστιζόταν από πολέμους και διχόνοιες. Όμως τα τελευταία εξήντα περίπου χρόνια οι χώρες της γηραιάς ηπείρου έχουν επιτέλους αρχίσει να συνεργάζονται ειρηνικά, φιλικά και ενωμένες, σε μια κοινή προσπάθεια για μια καλύτερη Ευρώπη και έναν καλύτερο κόσμο.
Αυτό το παιδικό βιβλίο (για παιδιά από 9 ως 12 χρονών περίπου) διηγείται αυτή την ιστορία με τρόπο απλό και σαφή. Ιστορεί πολλά ενδιαφέροντα γεγονότα και περιλαμβάνει έγχρωμες φωτογραφίες και σχέδια, για να δώσει μια ζωντανή γενική εικόνα της Ευρώπης και να εξηγήσει με λίγα λόγια τι είναι η Ευρωπαϊκή Ένωση και πώς λειτουργεί.

Πήγαινε στον ιστότοπο: https://europa.eu/learning-corner/home_el

Εκεί θα βρεις πολλά διασκεδαστικά κουίζ και παιχνίδια για να δοκιμάσεις τις γνώσεις σου!

Διασκέδασε ανακαλύπτοντας!

(Υπόδειξη: μπορείς να βρεις τις απαντήσεις όλων των ερωτήσεων σε αυτό το βιβλίο.)

Θέλεις να παίξεις παιχνίδια, να δοκιμάσεις τις γνώσεις σου και να εξερευνήσεις περισσότερο την Ευρώπη;
Πήγαινε στο: europa.eu/learning-corner

1. Επτά (Ευρώπη, Αφρική, Βόρεια Αμερική, Νότια Αμερική, Ανταρκτική, Ασία και Αυστραλία/Ωκεανία) / 2. Τη Γαλλία και την Ιταλία / 3. Αποδημία / 4. Άρδευση / 5. Ο σολομός, τα μύδια, τα στρείδια και τα κυδώνια / 6. Λαϊκή κυριαρχία / 7. Άνθρακας / 8. Η Γαλλική Επανάσταση / 9. Τη δεκαετία του 1940 / 10. 19 / 11. Λουξεμβούργο / 12. Κάθε 5 χρόνια

Πολλοί από τους σημαντικότερους καλλιτέχνες, συνθέτες, ηθοποιούς, εφευρέτες, επιστήμονες και αθλητές του κόσμου είναι Ευρωπαίοι. Έχουμε αναφέρει ορισμένους από αυτούς ήδη. Δεν ήταν δυνατόν να τους συμπεριλάβουμε όλους σ' αυτό το φυλλάδιο, γι' αυτό αναφέρουμε εδώ μόνο 40 ονόματα, από διάφορες ευρωπαϊκές χώρες.

Έχουμε αφήσει ένα κενό, έτσι ώστε να συμπληρώσεις αυτό τον κατάλογο με τη δική σου, προσωπική επιλογή. Μπορείς να επιλέξεις κάποια διάσημη προσωπικότητα, αθλητική ομάδα ή μουσικό συγκρότημα από τη χώρα σου ή από κάποια άλλη ευρωπαϊκή χώρα. Αν θέλεις, μπορείς επίσης να κολλήσεις σ' αυτό το κενό μια φωτογραφία του/της/τους, μαζί με ορισμένες πληροφορίες.

Saoirse Ronan

Ηθοποιός: Ιρλανδία

Αστέρι του θεάτρου και του κινηματογράφου, έχει αρκετές υποψηφιότητες για βραβείο Όσκαρ. Έχει εμφανιστεί στο εξώφυλλο του περιοδικού Time ως μία από τους 10 νέους που έχουν επιλεγεί ως "ηγέτες της επόμενης γενιάς".

ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ ΗΛΙΚΙΑΣ 9 ΩΣ 12 ΕΤΩΝ
Α. ΣΤΟΧΟΙ

Καλλιέργεια του ενδιαφέροντος των παιδιών ηλικίας 9 ως 12 ετών για την Ευρώπη και την Ευρωπαϊκή Ένωση

Ενημέρωση των παιδιών για βασικές πτυχές της ζωής στην Ευρώπη

Γνωριμία των παιδιών με την κοινή ιστορία και ανάπτυξη της Ευρώπης

Εξέταση της ίδρυσης και της εξέλιξης της ΕΕ στο πλαίσιο αυτό

Β. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ

Σε χωριστά κεφάλαια παρουσιάζονται βασικές πτυχές της Ευρώπης και της ζωής στην Ευρώπη με λέξεις και εικόνες, ως εξής:

Η ήπειρος που θα ανακαλύψουμε - ανάγλυφος χάρτης με τα ψηλότερα όρη, τις μεγαλύτερες λίμνες και τους μεγαλύτερους σε μήκος ποταμούς

Ταξιδεύοντας - σιδηροδρομικές γραμμές και δρόμοι, μακρύτερες σήραγγες και γέφυρες, αεροπορικά και διαστημικά ταξίδια

Οι γλώσσες στην Ευρώπη - γερμανικές, λατινογενείς, σλαβικές, γλώσσες άλλης προέλευσης και μειονοτικές γλώσσες όπως η γλώσσα των Ρομά

Το κλίμα και η φύση - θερμοκρασία, κλιματική αλλαγή, αποδημία των ζώων και των πουλιών, εποχές

Η γεωργία - καλλιέργειες, ζώα, άρδευση, απόλαυση της εξοχής

Η θάλασσα - ακτές, ψάρια και θαλάσσια θηλαστικά, εμπόριο και αλιεία, διατήρηση και προστασία

Ταξίδι μέσα στον χρόνο - η Λίθινη Εποχή, η Εποχή του Χαλκού και του Σιδήρου, η Αρχαία Ελλάδα, η Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία, οι Μεσαιωνικοί Χρόνοι, η Αναγέννηση, η Βιομηχανική Επανάσταση, οι μεγάλες ανακαλύψεις και οι νέες ιδέες, ο σύγχρονος κόσμος, αποικιοκρατία και δουλεία, από τον πόλεμο στην ειρήνη

Η ιστορία της Ευρωπαϊκής Ένωσης - από την Ευρωπαϊκή Κοινότητα Άνθρακα και Χάλυβα στη διεύρυνση μετά το 1989

Οι δραστηριότητες της ΕΕ - η κλιματική αλλαγή και το περιβάλλον, το ευρώ, η ελεύθερη κυκλοφορία, η απασχόληση και η κατάρτιση, η παροχή βοήθειας στις φτωχές χώρες, η ειρήνη

Πώς λαμβάνει αποφάσεις η ΕΕ - λειτουργία και θεσμικά όργανα της ΕΕ

Το αύριο... και ακόμη πιο μακριά στον χρόνο - ενίσχυση της δημοκρατικής συμμετοχής των πολιτών της Ευρώπης

"Σαράντα διάσημες μορφές, από το Α ως το Ω", χάρτης που απεικονίζει την ΕΕ και τους γείτονές της, κουίζ "Πάμε να εξερευνήσουμε την Ευρώπη!" και χρήσιμοι σύνδεσμοι για μαθητές και εκπαιδευτικούς.

Γ. ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΠΕΔΙΑ

Γεωγραφία: Μορφές του αναγλύφου, επίδραση του κλίματος, εξαγωγή συμπερασμάτων από στοιχεία, χρήση χαρτών, γεωγραφική θέση και τοπικές συνθήκες, φυσικά και τεχνητά γνωρίσματα του περιβάλλοντος, ανθρωπογενείς επιπτώσεις στο περιβάλλον, αειφόρος ανάπτυξη.

Ιστορία: Αντιστοίχιση ιστορικών προσώπων, γεγονότων και αλλαγών με τις σωστές ιστορικές περιόδους, χρήση ημερομηνιών και λεξιλογίου σχετικού με τη διάσταση του χρόνου, γνώσεις σχετικά με τις πεποιθήσεις, τις στάσεις και τις εμπειρίες των ανθρώπων κατά το παρελθόν, διερεύνηση των αιτίων και των επιπτώσεων των αλλαγών, αλλαγή και συνέχεια, ερμηνεία του παρελθόντος.

Σύγχρονες ξένες γλώσσες: Δεξιότητες κατανόησης γραπτού λόγου, παραγωγής και κατανόησης προφορικού λόγου, αποτελεσματική επικοινωνία, αναγνώριση της σημασίας των διαφορών και των ομοιοτήτων και συνειδητοποίηση της αξίας άλλων χωρών και πολιτισμών.

Κοινωνική ευθύνη και ευθύνη των πολιτών: Υπευθυνότητα στον ιδιωτικό και δημόσιο βίο, δημοκρατία, δικαιώματα και υποχρεώσεις, προετοιμασία για διαδραμάτιση ενεργού ρόλου ως πολίτες, εθνοτική ταυτότητα, επιλογή και αξιοποίηση πόρων σε ατομικό και συλλογικό επίπεδο.

Μαθηματικά: Πληθυσμιακά στοιχεία, μήκος, επιφάνεια.

Φυσικές επιστήμες: Γεωλογία, αστρονομία, εξέλιξη.

Τεχνολογία και σχεδιασμός: Χρήση εργαλείων, εφευρέσεις, αιολική ενέργεια.

Δ. ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ

Γεωγραφία

Επιλέξτε έναν ποταμό και συζητήστε για τον ρόλο του στον υδρολογικό κύκλο (εξάτμιση, συμπύκνωση, κατακρήμνιση, αποθήκευση). Κατονομάστε τα βασικά γνωρίσματα ενός ποταμού, καταγράψτε τα στον πίνακα με τη μορφή διαγράμματος, οργανώστε ένα παιχνίδι χρησιμοποιώντας τα γνωρίσματα αυτά ή τον υδρολογικό κύκλο στο πλαίσιο του οποίου τα παιδιά θα αντιστοιχίζουν κάρτες με όρους και ορισμούς. Χρησιμοποιήστε το Google Earth για να προβάλετε εικόνες ποταμών της Ευρώπης.

Ρωτήστε τα παιδιά ποιες ευρωπαϊκές χώρες έχουν επισκεφθεί και εάν παρατήρησαν σημαντικές διαφορές από άποψη γεωγραφίας/αναγλύφου/κλίματος κ.λπ.

Διερευνήστε τις θετικές και αρνητικές επιπτώσεις των μεταφορών και του τουρισμού σε μια ευρωπαϊκή πόλη/παράκτια περιοχή. Βάλτε τα παιδιά να υποδυθούν τον ρόλο του δημοσιογράφου και να διερευνήσουν (π.χ. μέσω της δημιουργίας ερωτηματολογίου) γιατί αυξάνεται ή μειώνεται ο αριθμός των ανθρώπων που επισκέπτονται αυτή την πόλη/παράκτια περιοχή.

Ιστορία

Επιλέξτε έναν διάσημο Ευρωπαίο και βάλτε τους μαθητές να γράψουν μια καταχώριση ιστολογίου με θέμα "Μια ημέρα στη ζωή του...".

Συζητήστε για την αρχαία ελληνική ή ρωμαϊκή κληρονομιά στη χώρα σας. Σχεδιάστε και κατασκευάστε ένα επιτραπέζιο παιχνίδι, για παράδειγμα ένα "Φιδάκι", χρησιμοποιώντας ρωμαϊκούς αριθμούς, ή μια ελληνική ή ρωμαϊκή έκδοση του "Monopoly".

Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος: συζητήστε για τη ζωή των προπάππων σας κατά τη διάρκεια του πολέμου. Πιστεύετε ότι μπόρεσαν μετά τον πόλεμο να συμφιλιωθούν με ανθρώπους ενάντια στους οποίους πολέμησαν;

Σύγχρονες ξένες γλώσσες

Δημιουργήστε ένα απλό τουριστικό φυλλάδιο/οδηγό για μια ευρωπαϊκή παραθαλάσσια πόλη σε μια άλλη γλώσσα. Βιντεοσκοπήστε μια τηλεοπτική διαφήμιση ή φτιάξτε ένα φυλλάδιο με το οποίο θα παρακινείτε τον κόσμο να επισκεφθεί τη συγκεκριμένη πόλη.

Βρείτε το "Πάμε να εξερευνήσουμε την Ευρώπη!" στην ξένη γλώσσα που μαθαίνετε. Μεταφράστε μια ενότητα στη δική σας γλώσσα και συγκρίνετε τη μετάφρασή σας με το δημοσιευμένο κείμενο. (Το δημοσιευσεισ εκδίδεται σε 24 γλώσσες και όλες οι εκδοχές είναι διαθέσιμες στον ιστότοπο.)

Μαθηματικά

Χρησιμοποιώντας τον χάρτη, υπολογίστε τις αποστάσεις μεταξύ πόλεων και χωρών υπό διαφορετικές κλίμακες. Υπολογίστε τον χρόνο που απαιτείται για να διανυθεί η απόσταση με διάφορα μέσα μεταφοράς.

Δημιουργήστε έναν χάρτη θησαυρού για μια ευρωπαϊκή πόλη/χώρα και δώστε τις συντεταγμένες για την ανακάλυψη του θησαυρού.

Φυσικές επιστήμες

Μελετήστε την ανθεκτικότητα και τη διαπερατότητα των πετρωμάτων. Τι υλικό χρησιμοποιήθηκε για τη δημιουργία μερικών από τα περίφημα αγάλματα των πόλεών μας και γιατί;

Τεχνολογία

Χρησιμοποιήστε υλικά και τεχνουργήματα για να σχεδιάσετε ένα αντικείμενο που θα συμβολίζει την πόλη ή τη χώρα σας ή κατασκευάστε το μοντέλο ενός περίφημου μνημείου ή άλλου αξιοθέατου.

Ευρωπαϊκή Επιτροπή

Γενική Διεύθυνση Επικοινωνίας, 2020
Συντακτική υπηρεσία & στοχευμένη προβολή

Επιτρέπεται η αναπαραγωγή.
Europa
Πληροφορίες για την ΕΕ στις 24 επίσημες γλώσσες της ΕΕ:
europa.eu
Γωνιά μάθησης
Διδακτικά βοηθήματα, παιχνίδια και άλλα πολλά για την Ευρωπαϊκή Ένωση και τις δραστηριότητές της, για εκπαιδευτικούς, παιδιά και εφήβους:
https://europa.eu/learning-corner/home_el
Europe Direct
Κέντρα πληροφόρησης της ΕΕ σε ολόκληρη την ΕΕ. Μπορείς να θέσεις τα ερωτήματά σου καλώντας δωρεάν στον αριθμό 00 800 6 7 8 9 10 11 ή μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, ή να επισκεφθείς ένα κέντρο κοντά στην περιοχή σου:
europa.eu/european-union/contact_el
Η ιστορία της Ευρωπαϊκής Ένωσης
Πληροφορίες και βίντεο για την ιστορία της ΕΕ:
H Ευρώπη σου
Βοήθεια και συμβουλές προς τους πολίτες της ΕΕ και τις οικογένειές τους:
europa.eu/youreurope/citizens/index_el.htm

Μπορείς να βρεις το "Πάμε να εξερευνήσουμε την Ευρώπη!" και τον οδηγό για τους εκπαιδευτικούς που το συνοδεύει στις ιστοσελίδες:
europa.eu/learning-corner
op.europa.eu/el/publications

Ευρωπαϊκή Επιτροπή
Γενική Διεύθυνση Επικοινωνίας
Συντακτική υπηρεσία & στοχευμένη προβολή
1049 Βρυξέλλες
ΒΕΛΓΙΟ

Το χειρόγραφο ολοκληρώθηκε τον Ιανουάριο του 2020.
Εικονογράφηση: Birte Cordes και Ronald Köhler

Λουξεμβούργο: Υπηρεσία Εκδόσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, 2019

# data[].attributes.attachment_link.title
Πάμε να εξερευνήσουμε την Ευρώπη!

# data[].attributes.attachment_link.description
Η Ευρώπη είναι μία από τις επτά ηπείρους του πλανήτη. Οι άλλες έξι ήπειροι είναι: η Αφρική, η Βόρεια και η Νότια Αμερική, η Ανταρκτική, η Ασία και η Αυστραλία/Ωκεανία. Η Ευρώπη εκτείνεται από την Αρκτική στα βόρεια μέχρι τη Μεσόγειο θάλασσα στα νότια, και από τον Ατλαντικό ωκεανό στα δυτικά μέχρι τα Ουράλια όρη (Ρωσία) στα ανατολικά.

# data[].attributes.headline
Τοπία Αφρικής

# data[].attributes.subject
Τοπία Αφρικής

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Φυσικά στο Γυμνάσιο

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Φυσικά στο Γυμνάσιο

# data[].attributes.attachment_link.title
Η γεωγραφία της Αφρικής

# data[].attributes.location_name
Αμούρ ποταμός

# data[].attributes.headline
Ποτάμια και Λίμνες της Ασίας

# data[].attributes.subject
Ποτάμια και Λίμνες της Ασίας

# data[].attributes.attachment_link.title
ΤΑ ΠΟΤΑΜΙΑ ΤΗΣ ΑΣΙΑΣ

# data[].attributes.location_name
Νότια Αφρική

# data[].attributes.headline
Πολιτικός χάρτης Αφρικής

# data[].attributes.subject
Πολιτικός χάρτης Αφρικής

# data[].attributes.attachment_link.title
Πολυχάρτης της Αφρικής: Πολιτικός, ανθρωπογεωγραφικός | ΦΩΤΟΔΕΝΤΡΟ

# data[].attributes.attachment_link.description
Πολυχάρτης της Αφρικής (πολιτικός, κατανομής πληθυσμού, πυκνότητας πληθυσμού, γεννήσεων, θανάτων, γήρανσης, γλωσσών, θρησκειών) με δυνατότητα μεγέθυνσης. Ο χάρτης περιλαμβάνει σε επίπεδα το δίκτυο των γεωγραφικών συντεταγμένων, τα κράτη και τις πρωτεύουσές τους, καθώς και επιμέρους τοπωνύμια. Υπάρχει η δυνατότητα, αντί του πολιτικού χάρτη, να εμφανιστούν άλλοι χάρτες υποβάθρου, όπως χάρτες κατανομής πληθυσμού, πυκνότητας πληθυσμού, γεννήσεων, θανάτων, δείκτη γήρανσης, γλωσσών και θρησκειών.

# data[].attributes.headline
Ποτάμια της Αφρικής

# data[].attributes.subject
Ποτάμια της Αφρικής

# data[].attributes.attachment_link.title
Τα ποτάμια της Αφρικής | ΦΩΤΟΔΕΝΤΡΟ

# data[].attributes.attachment_link.description
Χάρτης με πίνακα στοιχείων και πληροφορίες για τα μεγαλύτερα ποτάμια της Αφρικής. Στόχος του μαθησιακού αντικειμένου είναι να γνωρίσουν καλύτερα οι μαθητές το υδρογραφικό δίκτυο της συγκεκριμένης ηπείρου. Το μαθησιακό αντικείμενο περιλαμβάνει χάρτη της Αφρικής (αναγλύφου, γεωμορφολογικό), καθώς και πρόσθετες πληροφορίες για τα αφρικανικά ποτάμια.

# data[].attributes.location_name
Λάγκος, Νιγηρία

# data[].attributes.attachment_link.title
Αφρική: Άνθρωποι (συλλογή φωτογραφιών) | ΦΩΤΟΔΕΝΤΡΟ

# data[].attributes.attachment_link.description
Συλλογή δεκαοκτώ φωτογραφιών για τους ανθρώπους της Αφρικής. Στόχος του μαθησιακού αντικειμένου είναι να γνωρίσουν οι μαθητές τους κατοίκους της Αφρικής, τον πολιτισμό και την τέχνη τους. Με αφορμή, μάλιστα, τις φωτογραφίες από σύγχρονα κτήρια του Γιοχάνεσμπουργκ, απώτερος στόχος είναι να προβληματιστούν οι μαθητές σχετικά με τη θέση και το βιοτικό επίπεδο των ιθαγενών, καθώς και τη στάση του λευκού πληθυσμού απέναντί τους.

# data[].attributes.headline
Φυσικό περιβάλλον

# data[].attributes.subject
Φυσικό περιβάλλον

# data[].attributes.attachment_link.title
Αφρική: Φυσικό περιβάλλον (συλλογή φωτογραφιών) | ΦΩΤΟΔΕΝΤΡΟ

# data[].attributes.attachment_link.description
Συλλογή δώδεκα φωτογραφιών για την Αφρική. Στόχος του μαθησιακού αντικειμένου είναι να γνωρίσουν οι μαθητές την Αφρική, μέσα από χαρακτηριστικές εικόνες του φυσικού περιβάλλοντος και της πανίδας της.

# data[].attributes.location_name
Ατλαντικός Ωκεανός

# data[].attributes.headline
Οριζόντιος διαμελισμός:

# data[].attributes.subject
Οριζόντιος διαμελισμός:

# data[].attributes.body
Ωκεανοί, θάλασσες, νησιά, κόλποι, ακρωτήρια, χερσόνησοι

# data[].attributes.location_name
Κιλιμάντζαρο, Τανζανία

# data[].attributes.headline
Κατακόρυφος διαμελισμός

# data[].attributes.subject
Κατακόρυφος διαμελισμός

# data[].attributes.body
Όρη, ποτάμια, λίμνες, έρημοι

# data[].attributes.attachment_link.title
ΤΡΙΣΔΙΑΣΤΑΤΟΣ ΧΑΡΤΗΣ ΤΗΣ ΑΦΡΙΚΗΣ

# data[].attributes.location_name
Έρημος Σαχάρα

# data[].attributes.headline
Πολυχάρτης Αφρικής (Κλίμα - βλάστηση)

# data[].attributes.subject
Πολυχάρτης Αφρικής (Κλίμα - βλάστηση)

# data[].attributes.attachment_link.title
Πολυχάρτης της Αφρικής: Γεωμορφολογικός, κλιματικός, βλάστησης

# data[].attributes.attachment_link.description
Πολυχάρτης της Αφρικής: Γεωμορφολογικός, κλιματικός, βλάστησης

# data[].attributes.location_name
Πεκίνο, Κίνα

# data[].attributes.headline
Ανατολική Ασία

# data[].attributes.subject
Ανατολική Ασία

# data[].attributes.location_name
Τασκένδη, Ουζμπεκιστάν

# data[].attributes.headline
Κεντρική Ασία

# data[].attributes.subject
Κεντρική Ασία

# data[].attributes.headline
Νοτιοανατολική Ασία

# data[].attributes.subject
Νοτιοανατολική Ασία

# data[].attributes.location_name
Μέση Ανατολή

# data[].attributes.headline
Μέση Ανατολή

# data[].attributes.subject
Μέση Ανατολή

# data[].attributes.headline
Οριζόντιος διαμελισμός

# data[].attributes.subject
Οριζόντιος διαμελισμός

# data[].attributes.body
Χερσόνησοι, νησιά, ωκεανοί, θάλασσες

# data[].attributes.headline
Κατακόρυφος διαμελισμός

# data[].attributes.subject
Κατακόρυφος διαμελισμός

# data[].attributes.body
Βουνά ποτάμια, λίμνες, πεδιάδες

# data[].attributes.location_name
Διώρυγα Σουέζ, Αίγυπτος

# data[].attributes.headline
Διώρυγα Σουέζ, Αίγυπτος

# data[].attributes.subject
Διώρυγα Σουέζ, Αίγυπτος

# data[].attributes.location_name
Ερυθρά Θάλασσα

# data[].attributes.headline
Σύνορα Ασίας

# data[].attributes.subject
Σύνορα Ασίας

# data[].attributes.body
Με Ευρώπη και Αφρική

# data[].attributes.location_name
Ταλίν, Εσθονία

# data[].attributes.headline
Κράτη Ευρωζώνης

# data[].attributes.subject
Κράτη Ευρωζώνης

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Ευρωπαϊκή Ένωση

# data[].attributes.attachment_link.title
Ποιες χώρες χρησιμοποιούν το ευρώ | Ευρωπαϊκή Ένωση

# data[].attributes.attachment_link.description
Χώρες της ΕΕ που χρησιμοποιούν το ευρώ, με έμφαση στη ζώνη του ευρώ, η οποία είναι επίσης γνωστή ως ευρωζώνη, χώρες εκτός της ζώνης του ευρώ, και χώρες με ρήτρες εξαίρεσης.

# data[].attributes.location_name
Πράγα, Τσεχία

# data[].attributes.headline
Μνημεία, μουσεία της Ευρώπης

# data[].attributes.subject
Μνημεία, μουσεία της Ευρώπης

# data[].attributes.attachment_link.title
Μνημεία, μουσεία και αξιοθέατα της Ευρώπης

# data[].attributes.attachment_link.description
Ανοιχτή δραστηριότητα για τα μνημεία, τα μουσεία και τα αξιοθέατα της Ευρώπης. Στόχος του μαθησιακού αντικειμένου είναι η εξοικείωση των μαθητών με τα γνωστότερα ευρωπαϊκά αξιοθέατα και η εξαγωγή συμπερασμάτων αναφορικά με τη συνέχεια του ευρωπαϊκού πολιτισμού. Το μαθησιακό αντικείμενο περιλαμβάνει πολιτικό χάρτη της Ευρώπης, στον οποίο σημειώνονται δεκαεπτά από τα γνωστότερα αξιοθέατα διαφόρων ευρωπαϊκών χωρών.

# data[].attributes.location_name
Μάαστριχτ, Ολλανδία

# data[].attributes.headline
Ευρωπαϊκή Ένωση

# data[].attributes.subject
Ευρωπαϊκή Ένωση

# data[].attributes.attachment_link.title
Οι χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης

# data[].attributes.location_name
Όσλο, Νορβηγία

# data[].attributes.headline
Κλίμα, Βλάστηση

# data[].attributes.subject
Κλίμα, Βλάστηση

# data[].attributes.attachment_link.title
Πολυχάρτης Παγκόσμιος: Γεωμορφολογικός

# data[].attributes.location_name
Roma, Ρώμη, Ιταλία

# data[].attributes.headline
Πολιτικός χάρτης Ευρώπης

# data[].attributes.subject
Πολιτικός χάρτης Ευρώπης

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Πολιτικός χάρτης της Ευρώπης Το αντικείμενο περιέχεται στην συλλογή Γεωγραφία. Δείτε περισσότερες πληροφορίες στη σελίδα του αντικειμένου Λήψη / Αποθήκευση αντικειμένου (zip, 12.92 MB)

# data[].attributes.attachment_link.title
Πολιτικός χάρτης της Ευρώπης

# data[].attributes.attachment_link.description
Πολιτικός χάρτης της Ευρώπης Το αντικείμενο περιέχεται στην συλλογή Γεωγραφία. Δείτε περισσότερες πληροφορίες στη σελίδα του αντικειμένου Λήψη / Αποθήκευση αντικειμένου (zip, 12.92 MB)

# data[].attributes.headline
Οριζόντιος διαμελισμός: 

# data[].attributes.subject
Οριζόντιος διαμελισμός: 

# data[].attributes.body
θάλασσες, χερσόνησοι, νησιά

# data[].attributes.location_name
Σιλίτσρα, Βουλγαρία

# data[].attributes.headline
Κατακόρυφος διαμελισμός: Βουνά, ποτάμια και πεδιάδες

# data[].attributes.subject
Κατακόρυφος διαμελισμός: Βουνά, ποτάμια και πεδιάδες

# data[].attributes.location_name
Beryozovsky District, Khanty-Mansi Autonomous Okrug, Ρωσία