# data[].attributes.attachment_link.title
Ουκρανία: Πόλεμος σε δύο μέτωπα για τους «κυνηγούς» ψευδών ειδήσεων

# data[].attributes.attachment_link.description
Πρώτα, βγήκε στη δημοσιότητα ένα βίντεο διάρκειας ενός λεπτού που τραβήχτηκε στους δρόμους της Μπούκα και έδειχνε σορούς πολιτών με χειμωνιάτικα παλτά, σκορπισμένα στους λασπωμένους δρόμους σαν πεσμένα φύλλα του φθινοπώρου.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Την τακτική της προβολής ψευδών ειδήσεων (fake news) συμπεριλαμβάνει πλέον στη συνεχιζόμενη και κλιμακούμενη προκλητική, έναντι της χώρας μας, στρατηγική της η Αγκυρα, εμπλέκοντας μάλιστα και την Ατλαντική Συμμαχία, σε μια προσπάθεια που εκτιμάται πως έχει διπλό στόχο: Αφενός να "απαντήσει" στις βάσιμες, λόγω διεθνούς δικαίου, διπλωματικές αντιδράσεις της Αθήνας, μέσω συνεχών διαβημάτων για την παραβατική δραστηριότητα της τουρκικής πολεμικής αεροπορίας στο Αιγαίο, καθώς και για τις λοιπές ακραίες προκλήσεις, όπως οι χάρτες της "Γαλάζιας Πατρίδας".

Αφετέρου να διασκεδάσει τις αρνητικές για την Αγκυρα εντυπώσεις στους κόλπους του ΝΑΤΟ, εξαιτίας των φιλικών προς τη Μόσχα επιλογών της τόσο στο Ουκρανικό όσο και στο ζήτημα των εξοπλισμών της με ρωσικά όπλα. Επιδίωξή της, επί του προκειμένου, είναι να εμφανίσει την Ελλάδα ως "προβληματικό" εταίρο της Συμμαχίας.

Ενδεικτικά αυτής της τακτικής είναι τα δύο τελευταία περιστατικά, με τον ισχυρισμό της πολιτικοστρατιωτικής ηγεσίας της γείτονος ότι δήθεν ελληνικά μαχητικά αεροσκάφη παρενόχλησαν τουρκικά, που πραγματοποιούσαν σε περιοχές του Αιγαίου νατοϊκές ασκήσεις μαζί με αμερικανικά.

Αποστολή Nexus Ace

Το πιο πρόσφατο εξ αυτών σημειώθηκε στις 24 Αυγούστου, στο Βορειοανατολικό Αιγαίο. Πηγές του τουρκικού υπουργείου Αμυνας προέβαλαν τον ισχυρισμό ότι "αεροσκάφη τύπου AWACS του ΝΑΤΟ και δύο τουρκικά F-16, που εκτελούσαν την εκπαιδευτική αποστολή Nexus Ace στο Αιγαίο, παρενοχλήθηκαν από ελληνικά πολεμικά αεροσκάφη". Ωστόσο, ελληνικές στρατιωτικές πηγές κατέδειξαν ποια είναι τα όρια της αλήθειας και ποια του ψεύδους των τουρκικών ισχυρισμών. Συγκεκριμένα σημείωσαν πως εξελισσόταν πράγματι στρατιωτική άσκηση τουρκικών μαχητικών, με τον μανδύα μεν του ΝΑΤΟ, αλλά δίχως τη συμμετοχή σε αυτή αεροσκαφών άλλων κρατών-μελών της Συμμαχίας, όπως κανονικά συμβαίνει με τις πραγματικές νατοϊκές ασκήσεις, πλην ενός ιπτάμενου ραντάρ τύπου AWACS που ζήτησαν οι γείτονες για την εκτέλεση της άσκησης που ήταν σχεδιασμένη μόνο σε περιοχές του τουρκικού εναέριου χώρου.

Βορείως της Λέσβου

Με αναλυτικά στοιχεία η Αθήνα κατέρριψε τον ισχυρισμό ότι προχθές "αεροσκάφη τύπου AWACS του ΝΑΤΟ και δύο τουρκικά F-16 παρενοχλήθηκαν" από ελληνικά μαχητικά.

Για να προκαλέσουν επεισόδιο, ωστόσο, προκειμένου να κατασκευάσουν το σενάριό τους ως "πρώτη ύλη" για fake news, έδωσαν εντολή σε ζεύγος μαχητικών F-16 να πραγματοποιήσει πτήση εντός του ελληνικού εναέριου χώρου, βορείως της Λέσβου, χωρίς να έχουν ενημερώσει, ούτε καταθέσει σχέδιο πτήσης στις αρμόδιες ελληνικές αρχές. Οπως παγίως συμβαίνει και σύμφωνα με τους διεθνείς κανόνες, ελληνικά μαχητικά προέβησαν σε διαδικασία αναγνώρισης και αναχαίτισης. Η διαδικασία εξελίχθηκε σε εμπλοκή εξαιτίας της άρνησης των Τούρκων να φύγουν από την περιοχή ελληνικής εθνικής κυριαρχίας, η οποία κλιμακώθηκε από την Αγκυρα, στέλνοντας στην περιοχή ακόμα δέκα μαχητικά, τα τέσσερα εκ των οποίων ήταν οπλισμένα.

Σε Μεγίστη και Κάρπαθο

Στο έτερο περιστατικό, σε περιοχή ανάμεσα στις νήσους Μεγίστη και Κάρπαθο, η Τουρκία ισχυρίστηκε -ψευδώς όπως αποδεικνύεται- ότι ελληνικά F-16 παρενόχλησαν τουρκικά μαχητικά αεροσκάφη που εκτελούσαν αποστολές του NATO πάνω από την Ανατολική Μεσόγειο. Η Αθήνα και για αυτό το περιστατικό έδωσε τις πραγματικές παραμέτρους: Κατόπιν συνεννόησης και συμφωνίας μεταξύ ΓΕΕΘΑ και Αεροπορικής Διοίκησης (AIRCOM) του ΝΑΤΟ, το μεσημέρι της 22ας Αυγούστου πραγματοποιήθηκε πτήση αμερικανικών αεροσκαφών τύπου Β-52 στο FIR Αθηνών, στο πλαίσιο επίδειξης διασυμμαχικής συνοχής και αλληλεγγύης. Τα Β-52 εισήλθαν από το νοτιοδυτικό όριο του FIR Αθηνών προκειμένου να εξέλθουν από αυτό δυτικά της νήσου Μεγίστης. Αν και η πτήση αυτή δεν προβλεπόταν να γίνει με συνοδεία μαχητικών αεροσκαφών, όπως έχει συμβεί και άλλες φορές στο παρελθόν, πέντε άγνωστα ίχνη αέρος κινήθηκαν ανατολικά της Καρπάθου παρεμβαλλόμενα στο δρομολόγιο των Β-52 δίχως να έχουν καταθέσει σχέδιο πτήσης. Γι' αυτό και ακολουθήθηκε η διαδικασία αναχαίτισής τους.

Η Τουρκία ανέκαθεν αρνείτο να καταθέσει σχέδια πτήσης για τα μαχητικά της στο FIR Αθηνών, υποστηρίζοντας ατύπως ότι ως νατοϊκά αεροσκάφη κινούνται στο πλαίσιο των αποστολών εντός, δήθεν, ενιαίου συμμαχικού χώρου. Τα τελευταία χρόνια, δε, προβάλλει τον ψευδή ισχυρισμό ότι "η Σύμβαση του Σικάγου του 1944 και οι κανόνες και συστάσεις του ICAO δεν εφαρμόζονται έναντι των κρατικών αεροσκαφών", κάτι το οποίο προφανώς δεν ισχύει, καθώς υπάρχει η ανάγκη ασφάλειας των πτήσεων. Ως προς τις παραβιάσεις του εθνικού εναέριου χώρου, ο τουρκικός επεκτατισμός είναι γνωστό ότι αμφισβητεί το εύρος του ελληνικού εναέριου χώρου.

Σημειώνεται, τέλος, ότι την περασμένη Δευτέρα διεξήχθη συνεκπαίδευση μαχητικών αεροσκαφών της Πολεμικής Αεροπορίας μας με το αεροπλανοφόρο USS Harry S. Truman των ΗΠΑ, στην ευρύτερη περιοχή δυτικά της Πελοποννήσου. Συμμετείχαν δύο ελληνικά αεροσκάφη τύπου F-16 Block 52+ Advanced και δύο αμερικανικά F-18 από το αεροπλανοφόρο.

Απειλές και... πρόσκληση σε διάλογο

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ. Ο Χουλουσί Ακάρ με δηλώσεις του κατηγόρησε για άλλη μια φορά την Ελλάδα και ισχυρίστηκε ότι "δεν έρχεται για συνομιλίες, δεν κάθεται στο τραπέζι, δεν ακούει, λέει συνέχεια ψέματα. Κάθε λεπτό, κάθε δευτερόλεπτο και ένα ψέμα. Eχουμε βαρεθεί να το αποδεικνύουμε ότι είναι ψέμα". Ο υπουργός Aμυνας της Τουρκίας αφού υποστήριξε πως η χώρα του είναι έτοιμη για συνομιλίες δήλωσε χαρακτηριστικά: "Eίμαστε αποφασισμένοι και ικανοί για να μην επιτρέψουμε να καταπατηθούν τα δικαιώματα και τα συμφέροντα της Τουρκίας και των 85 εκατομμυρίων πολιτών μας, ούτε τα δικαιώματα των Κυπρίων αδελφών μας και να μην επιτρέψουμε κανένα τετελεσμένο γεγονός". Οι χθεσινές δηλώσεις του Τούρκου υπουργού Αμυνας αποτελούν συνέχεια της σταθερής προσπάθειας της Αγκυρας να "πείσει" τη διεθνή κοινότητα ότι δεν είναι η πολιτική της, αλλά η Αθήνα υπεύθυνη για την ένταση στις διμερείς σχέσεις. Προστίθεται δε, στην αλυσίδα άλλων καταγγελιών, σύμφωνα με τις οποίες η ελληνική πλευρά παραβιάζει τις διεθνείς συνθήκες με κινήσεις, όπως η στρατιωτικοποίηση των νησιών, ή με πολιτικές εις βάρος της μουσουλμανικής μειονότητας στη Θράκη. Μάλιστα, τις τελευταίες ημέρες φαίνεται από σχετικές ανακοινώσεις του τυρκικού υπουργείου Αμυνας ή σχετικές "διαρροές" ότι η Αγκυρα επιχειρεί να διευρύνει την ατζέντα των καταγγελιών της με ανυπόστατους ισχυρισμούς περί "παρενόχλησης" τουρκικών αεροσκαφών από ελληνικά F-16.

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
ανατολικη μεσογειοσ

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
τουρκικα f16

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
χουλουσι ακαρ

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
εξωτερικη πολιτικη

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Γιώργος Μπουρδάρας

# data[].attributes.attachment_link.title
Τουρκική στρατηγική με fake news

# data[].attributes.attachment_link.description
Την τακτική της προβολής ψευδών ειδήσεων (fake news) συμπεριλαμβάνει πλέον στη συνεχιζόμενη και κλιμακούμενη προκλητική, έναντι της χώρας μας, στρατηγική της η Αγκυρα, εμπλέκοντας μάλιστα και την Ατλαντική Συμμαχία, σε μια προσπάθεια που εκτιμάται πως έχει διπλό στόχο: Αφενός να "απαντήσει" στις βάσιμες, λόγω διεθνούς δικαίου, διπλωματικές αντιδράσεις της Αθήνας, μέσω συνεχών διαβημάτων για την παραβατική δραστηριότητα της τουρκικής πολεμικής αεροπορίας στο Αιγαίο, καθώς και για τις λοιπές ακραίες προκλήσεις, όπως οι χάρτες της "Γαλάζιας Πατρίδας".

# data[].attributes.attachment_link.title
«Το μεγαλύτερο fake news των τελευταίων ετών»

# data[].attributes.attachment_link.description
Ως τη μεγαλύτερη υπόθεση fake news χαρακτηρίζει μεγάλη ελβετική εφημερίδα, την υπόθεση θανάτου της μικρής Μαρίας στον Έβρο, εξαπολύοντας επίθεση στο γερμανικό περιοδικό Spiegel που την ανέδειξε. Συνδεόμαστε με την ανταποκρίτρια του Alpha στο Βερολίνο, Φαίη Καραβίτη. Ακολουθήστε τον alphatv.gr στ…

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Όπως λέμε ξανά και ξανά, τα συμπεράσματα στα πρώτα τεστ θα πρέπει πάντα να είναι συντηρητικά, όμως όπως και να έχει, όταν ιταλικές μοτοσυκλέτες καταλαμβάνουν τις πρώτες 9 θέσεις, δημιουργείται ένα ενδιαφέρον μοτίβο.
Η 1η ημέρα του Test των αγωνιζομένων του MotoGP στη Sepang για το 2023 έλαβε τέλος, με μια πλειάδα αναβατών Ducati & Aprilia να καταλαμβάνουν τις πρώτες 9 θέσεις. Στη 10η θέση βρέθηκε η πρώτη ιαπωνική μοτοσυκλέτα, με τον... Franco Morbidelli, ενώ ταχύτερος αναβάτης με Honda ήταν ο Marc Marquez στην 12η θέση (πίσω ακόμα και από τον αδελφό του), ένα δευτερόλεπτο πιο αργός από τον χρόνο του Bezzechi! Σημειώστε πως οι χρόνοι ήταν γρήγοροι ( Bezzechi 1:58, 47) , ούτε 1 δευτερόλεπτο κάτω από το ρεκόρ πίστας του Jorge Martin (1:57.790) με μαλακά ελαστικά για την pole position του 2022.
Honda
Ο 8 φορές Παγκόσμιος Πρωταθλητής Marc Marquez είχε όπως σας είχαμε γράψει 4 μοτοσυκλέτες στη διάθεση του, μία από το 2022, δυο από το 2023 που έχουν εμφανιστεί σε προηγούμενες δοκιμές και μια ακόμα με ολοκαίνουργια εξαρτήματα. Την πρώτη ημέρα καμία μοτοσυκλέτα δεν πρόσφερε το κάτι παραπάνω για τον MM93, ο οποίος έκανε παρόμοιους χρόνους με όλες, για να καταλήξει 12ος. Δίπλα του, ο νέος ομόσταυλος τού Joan Mir είχε 2 μοτοσυκλέτες στη διάθεση του, σημειώνοντας τον 17ο χρόνο της ημέρας, 1,362 δευτερόλεπτα πίσω από τον 1ο. O Alex Rins της LCR Honda βρέθηκε 18ος, μια θέση πίσω από τον πρώην ομόσταυλο του στη Suzuki, ενώ ο Takaaki Nakagami ήταν 22ος αναβάτης, σχεδόν 3 δευτερόλεπτα πίσω από ον Bezzechi.
Ducati
Τι να πεις για τις μοτοσυκλέτες του Borgo Panigale, όταν 7 από τις μοτοσυκλέτες της Ducati βρέθηκαν στην πρώτη δεκάδα; Δυο περιφερειακοί και ένας rookie εργοστασιακός βρέθηκαν μπροστά από τον Πρωταθλητή Bagnaia που τερμάτισε 5ος την 1η ημέρα, με ταχύτερο όλων τον Marco Bezzechi της ομάδας του Valentino Rossi -που είχε και την πρώτη του, ανώδυνη, πτώση για το 2023. Τρίτος ήταν ο... άσπονδος φίλος του Bagnaia, Enea Bastianini και 4ος ο Jorge Martin που ήταν ταχύτερος μέχρι τη μέση της ημέρας.

Οι αναβάτες της εργοστασιακής Ducati δοκίμασαν διαφορετικά setup του ride height device, αλλά και διαφορετικά πακέτα αεροδυναμικών βοηθημάτων. Στην Pramac ο Martin δεν φάνηκε να δοκιμάζει κάτι νέο, αντίθετα όμως ο Johann Zarco δοκίμασε το νέο φαίρινγκ της εταιρείας.

Πολύ καλός και ο χρόνος του 8ου Di Giannantonio της Gresini, ενώ ο Alex Marquez έκανε ποδαρικό με το δεξί στη Ducati, σημειώνοντας με το καλημέρα τον 9ο ταχύτερο χρόνο, περνώντας και τον Marc. Ο Luca Marini τερμάτισε 13ος.
Aprilia
Στην Aprilia διαφορετική ήταν η ιστορία για τους εργοστασιακούς αναβάτες, με τους Maverick Vinales και Aleix Espargaro να τερματίζουν στις θέσεις 2 και 6 αντίστοιχα, και διαφορετική για τους περιφερειακούς της RNF, Miguel Oliveira & Raul Fernandez, που αμφότεροι έκαναν το ντεμπούτο τους από την ΚΤΜ στην Aprilia για να τερματίσουν στις θέσεις 14 και 15.

Η νέα RS-GP του 2023 έχει διαφορετικό φαίρινγκ με νέα αεροδυναμικά βοηθήματα, διαφορετική ουρά και κάποιες διαφορές στις εξατμίσεις. Βελτιωμένο είναι και το πλαίσιο αλλά και το ψαλίδι. Ο Vinales σημείωσε τους περισσότερους γύρους από όλους τους αναβάτες την πρώτη ημέρα, γυρίζοντας 67 φορές την πίστα, για να βρεθεί 2ος, μόλις 0.130 δευτερόλεπτα πίσω από τον Bezzechi.
Yamaha
Ο Franco Morbidelli έδειξε να βρίσκει τον παλιό του καλό εαυτό την 1η ημέρα του τεστ, για να σημειώσει κατά τι ταχύτερο χρόνο από τον Fabio Quartararo, με τους δυο εργοστασιακούς αναβάτες της Yamaha να τερματίζουν στις θέσεις 10 και 11. Αμφότεροι δοκίμασαν τον νέο κινητήρα της Iwata, αλλά και τα φαίρινγκ με τα νέα αεροδυναμικά βοηθήματα, ενώ η τελική τους ταχύτητα ήταν πολύ κοντά στα κορυφαία Ducati, τομέας που έπασχε η M1 το 2022.

Πάντως ο Quartararo δεν έδειξε ενθουσιασμένος, δηλώνοντας πως η μοτοσυκλέτα "θέλει δουλειά ακόμα", ενώ και η πληροφόρηση από το γκάζι δεν είναι η καλύτερη.
KTM
Ταχύτερος όλων των αναβατών της αυστριακής εταιρείας την πρώτη ημέρα του τεστ ήταν ο... Jack Miller, που τερμάτισε με τον 16ο χρόνο, ενώ ο Brad Binder ήταν μόλις 21ος...
GASGAS
O Augusto Fernandez είχε σαφές πλεονέκτημα καθώς είχε λάβει μέρος και στο τριήμερο τεστ των δοκιμαστών και των rookies πριν λίγες ημέρες, καταφέρνοντας να τερματίσει με τον 16ο ταχύτερο χρόνο, βελτιώνοντας κατά μισό ακόμα δευτερόλεπτο την καλύτερη επίδοση του στο Shakedown test. Ο Pol Espargarao έφυγε απελπισμένος από τη Honda, αλλά πιθανώς βρέθηκε σε παρόμοια δύσκολη θέση στη GASGAS -δηλαδή στην ΚΤΜ-, τερματίζοντας 20ος στο ντεμπούτο του.

Είναι νωρίς ακόμα, αλλά για την ώρα εκτός από τη βελτίωση της τελικής ταχύτητας της Yamaha, οι υπόλοιπες ισορροπίες δεν δείχνουν να έχουν αλλάξει από πέρυσι. Ας δείξουμε λίγη υπομονή ακόμα.
Ακολουθεί η τελική κατάταξη των αναβατών της 1ης μέρας.

# data[].attributes.attachment_link.title
Fabio Quartararo - Διάψευση δήλωσης του ως fake news, σιγοντάρει και ο Bagnaia

# data[].attributes.attachment_link.description
Όπως λέμε ξανά και ξανά, τα συμπεράσματα στα πρώτα τεστ θα πρέπει πάντα να είναι συντηρητικά, όμως όπως και να έχει, όταν ιταλικές μοτοσυκλέτες καταλαμβάνουν τις πρώτες 9 θέσεις, δημιουργείται ένα ενδιαφέρον μοτίβο. Η 1η ημέρα του Test των αγωνιζομένων του MotoGP στη Sepang για το 2023 έλαβε τέλος, με μια πλειάδα αναβατών Ducati & Aprilia να καταλαμβάνουν τις πρώτες 9 θέσεις.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Ο Αντώνης Λουδάρος ξέσπασε μέσα από τον προσωπικό του λογαριασμό στο Instagram, για τα fake news που κυκλοφορούν εις βάρος του. Ο ηθοποιός εξήγησε μέσα από ένα story πως κυκλοφορεί η είδηση ότι έφυγε από τη ζωή, πράγμα που προφανώς δεν υφίσταται.
Όπως ανέφερε ο ίδιος στην ανάρτησή του, αν συνεχιστεί η εν λόγω κατάσταση, θα προβεί σε όλες τις νόμιμες ενέργειες.

Φυσικά, φρόντισε να ξεκαθαρίσει πως είναι μια χαρά και σημείωσε πως τα εν λόγω δημοσιεύματα αναστατώνουν τους δικούς του ανθρώπους.

"Για ακόμα μία φορά με πέθαναν. Αν το συνεχίσουν για μερικά κλικ παραπάνω, θα προβώ σε ενέργειες. Για τους δικούς μου ανθρώπους που ανησύχησαν τους πληροφορώ ότι είμαι μία χαρά. Ντροπή σας", ανέφερε ο Αντώνης Λουδάρος.

Σε πρόσφατη συνέντευξή του στην εκπομπή "Πάμε Δανάη", ο ηθοποιός είχε αναφερθεί ξανά στα ψεύτικα δημοσιεύματα που κυκλοφορούν ανά διαστήματα για εκείνον, λέγοντας: "Νεύριασα, γέλασα και αηδίασα με εκείνον τον τίτλο ότι "ο Λουδάρος πέθανε". Μέσα στο κείμενο έλεγε άλλα. Για μερικά κλικαρίσματα, κάποιοι πέφτουν πολύ χαμηλά. Με στεναχωρεί ο άλλος να κάνει μια δουλειά που τον αναγκάζει να πέσει τόσο χαμηλά. Όλοι έχουμε κάνει παραχωρήσεις για να επιβιώσουμε, αλλά αναρωτιέσαι πόσο αντέχεις να είσαι μέσα στο σκουπιδαριό και να το συνεχίζεις;".

# data[].attributes.attachment_link.title
Αντώνης Λουδάρος: Για ακόμα μια φορά με πέθαναν, ντροπή σας - Η οργισμένη ανάρτηση για τα fake news

# data[].attributes.attachment_link.description
Ο Αντώνης Λουδάρος ξέσπασε μέσα από τον προσωπικό του λογαριασμό στο Instagram, για τα fake news που κυκλοφορούν εις βάρος του. Ο ηθοποιός εξήγησε μέσα από ένα story πως κυκλοφορεί η είδηση ότι έφυγε από τη ζωή, πράγμα που προφανώς δεν υφίσταται.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Ο Γεράσιμος Παπαδόπουλος, επικρίνει όσους ειδικούς αναφέρθηκαν στον ανύπαρκτο σεισμό, χωρίς έλεγχο στοιχείων και χωρίς επαλήθευση.

"Fake news" χαρακτηρίζει τοv σεισμό στη Ρόδο, ο σεισμολόγος Γεράσιμος Παπαδόπουλος. Σε ανάρτησή του στο Facebook αναφέρει ότι τον εμφάνισε το αυτόματο σύστημα του Γεωδυναμικού Ινστιτούτου, μπερδεύοντας τα σεισμικά κύματα από την Τουρκία.

Ο ίδιος καθησυχάζει τους πολίτες και παράλληλα, επικρίνει όσους αναφέρθηκαν στον ανύπαρκτο σεισμό, χωρίς έλεγχο στοιχείων και χωρίς επαλήθευση, φωτογραφίζοντας τον Ευθύμιο Λέκκα. "Αν βασίζεται εκεί η αντισεισμική προστασία της χώρας, τότε κάτι δεν πάει καλά" σημειώνει χαρακτηριστικά.

Αιχμές Παπαδόπουλου

Πιο αναλύτικά ο Γεράσιμος Παπαδόπουλος αναφέρει: "Fake news o σεισμός της Ρόδου!
Τον εμφάνισε το αυτόματο σύστημα του Γεωδυναμικού Ινστιτούτου στον Αρχάγγελο Ρόδου με μέγεθος 3,8 "μπερδεύοντας" σεισμικά κύματα από την Τουρκία. Μικρό το κακό.

Το χειρότερο είναι ότι το πρωί στην τηλεόραση της #ΕΡΤ "επίσημα χείλη" ανέφεραν ότι ο (ανυπαρκτος) σεισμός δε μας ανησυχεί και ότι δεν έχει σχέση με την Τουρκία. Χωρίς έλεγχο στοιχείων, χωρίς επαλήθευση.

Αν βασίζεται εκεί η αντισεισμική προστασία της χώρας τότε κάτι δεν πάει καλά...".

Δείτε την ανάρτηση:

Φωτογραφίζει τον Λέκκα

Ο Γεράσιμος Παπαδόπουλος, ουσιαστικά βάλλει κατά του Ευθύμη Λέκκα, ο οποίος μιλώντας το πρωί στην ΕΡΤ, σημείωσε ότι ναι μεν είναι "σεισμός σε κομβικό σημείο, όμως ο σεισμός δεν έχει καμία σχέση με την Τουρκία. Παρακολουθούμε την εξέλιξη του φαινομένου. Δε νομίζω ότι θα έχουμε κανένα πρόβλημα".

Ο πρόεδρος του ΟΑΣΠ απέφυγε να απαντήσει αν ήταν ο κύριος σεισμός λέγοντας ότι πρέπει να περάσουν κάποιες ώρες για να παρακολουθήσουν την εξέλιξη του φαινομένου και να αποφανθούν.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, στο

# data[].attributes.attachment_link.title
"Fake news ο σεισμός στη Ρόδο" - Οι αιχμές Παπαδόπουλου | in.gr

# data[].attributes.attachment_link.description
"Fake news" χαρακτηρίζει τοv σεισμό στη Ρόδο, ο σεισμολόγος Γεράσιμος Παπαδόπουλος. Σε ανάρτησή του στο Facebook αναφέρει ότι τον εμφάνισε το αυτόματο σύστημα του Γεωδυναμικού Ινστιτούτου, μπερδεύοντας τα σεισμικά κύματα από την Τουρκία. Ο ίδιος καθησυχάζει τους πολίτες και παράλληλα, επικρίνει όσους αναφέρθηκαν στον ανύπαρκτο σεισμό, χωρίς έλεγχο στοιχείων και χωρίς επαλήθευση, φωτογραφίζοντας τον Ευθύμιο Λέκκα.

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Δημοσιογραφία

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Πληροφοριακός εμβολιασμός της κοινής γνώμης με ψεύτικα fake news γενικεύει την καχυποψία

του Γιώργου Λαουτάρη *

Είναι ο πρώτος τέτοιας κλίμακας πόλεμος που "ακουμπά" την Δύση στην εποχή της "generation z" και των κοινωνικών δικτύων. Τα μηνύματα, οι εικόνες και οι ειδήσεις από την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία μεταδίδονται σε όλο τον κόσμο την εποχή που η τηλεόραση ως μέσο έχει απωλέσει την αποκλειστικότητα της αμεσότητας και τη θέση της διεκδικούν οι κινητές συσκευές με τις εφαρμογές των μέσων κοινωνικής δικτύωσης.

Η νέα αυτή πραγματικότητα διαμόρφωσε και ένα διαφορετικό πεδίο εκδήλωσης της πολεμικής προπαγάνδας και της διάδοσης παραπλανητικών πληροφοριών και κατασκευασμένων ειδήσεων που ανέκαθεν συνόδευε τα πραγματικά πυρά.

Διότι η μετα-αλήθεια και τα fake news είναι νέοι όροι, όχι όμως και το ίδιο το φαινόμενο. Εμβληματική είναι η ιστορία με τις παραποιημένες εικόνες του πνιγμένου στο πετρέλαιο κορμοράνου που προβλήθηκαν από τα δυτικά τηλεοπτικά δίκτυα πριν από τον πόλεμο του Κόλπου το 1991 (όπως αποδείχτηκε αργότερα, τα πλάνα δεν προέρχονταν από το Κουβέιτ). Ήταν ένα από τα στοιχεία που προετοίμασαν την κοινή γνώμη για την εισβολή στο Ιράκ του Σαντάμ Χουσεΐν, ενός ηγέτη που - κατά τα φαινόμενα - προκαλούσε με τον βομβαρδισμό του Κουβέιτ μια οικολογική καταστροφή.

Η διαφορά της σημερινής εποχής είναι ότι τα νέα μέσα μπορούν να διαδώσουν στρατηγικά κατασκευασμένες ειδήσεις και εικόνες χωρίς τη μεσολάβηση των "gate keepers", των δημοσιογράφων δηλαδή και των διευθυντών στα παραδοσιακά μέσα ενημέρωσης που έχουν την επαγγελματική συνείδηση και ικανότητα να διασταυρώνουν τις πληροφορίες πριν τις μεταδώσουν.

Μέσα κοινωνικής χειραγώγησης

Δεν είναι τυχαίο λοιπόν ότι ένα από τα πρώτα fake news του πολέμου της Ουκρανίας διακινήθηκε στο Facebook: Μια φωτογραφία του προέδρου της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι τον παρουσίασε ντυμένο με στολή παραλλαγής και αλεξίσφαιρο, ενώ ο αρχικός συντάκτης τον χαρακτήρισε ως "πραγματικό ηγέτη" αφού μια ημέρα μετά την εισβολή βρέθηκε στο μέτωπο να πολεμά μαζί με τους στρατιώτες. Έξι εβδομάδες μετά, η ανάρτηση αυτή έχει 62 χιλιάδες κοινοποιήσεις και πάνω από 6 χιλιάδες σχόλια, έχοντας εξαχθεί και σε άλλα μέσα κοινωνικής δικτύωσης όπως το Twitter προσεγγίζοντας ένα πραγματικά μεγάλο αριθμό χρηστών.

Αποδείχθηκε ωστόσο ότι στην πραγματικότητα η φωτογραφία έχει τραβηχτεί κάποιους μήνες νωρίτερα από την εισβολή, επομένως το περιεχόμενο που της έδωσε η λεζάντα ήταν ψευδές.

Ακόμη πιο χαρακτηριστική περίπτωση για τα νέας κοπής πλαστά τεκμήρια που κοινοποιούνται μαζικά από χρήστες ως ειδήσεις, είναι ένα βίντεο που στη λεζάντα του υποστηρίζεται ότι εικονίζει την κατάρριψη ενός ρωσικού πολεμικού αεροσκάφους από ένα ουκρανικό. Το βίντεο εμφανίστηκε στο Facebook και στο Twitter και αναδημοσιεύτηκε από τον επίσημο λογαριασμό του ουκρανικού υπουργείου Άμυνας στο Twitter που συνόδευσε το "τεκμήριο" με το εξής κείμενο: "Το MiG-29 της Πολεμικής Αεροπορίας των Ενόπλων Δυνάμεων καταστρέφει το απαράμιλλο Su-35 των Ρώσων κατακτητών".

https://twitter.com/DefenceU/status/1497170325162934272?s=20&t=SgPjipmuuy4WAn_NuWWnuA

Όπως αποδείχθηκε όμως από τους fact checkers του Reuters, το βίντεο ήταν κατασκευασμένο στο ψηφιακό παιχνίδι Digital Combat Simulator World, έναν προσομοιωτή μάχης πολεμικών αεροσκαφών.

Στα κοινωνικά δίκτυα ψάχνει κανείς την αλήθεια των απλών χρηστών που κοινοποιούν τις δικές τους ερασιτεχνικές φωτογραφίες και βίντεο, τα οποία έχουν ως πειστήρια αυθεντικότητας τη μέτρια ευκρίνεια, την εικόνα που τρέμει και το φυσικό φωτισμό. Είναι όμως στα χαρακτηριστικά αυτά που μπορεί εύκολα να κρυφτεί η παραποίηση, είτε με την τοποθέτηση διαφορετικής πλαισίωσης και λεζάντας από την πραγματική είτε με άλλα τεχνικά μέσα. Για παράδειγμα, το TikTok έχει ένα μοναδικό χαρακτηριστικό που το ξεχωρίζει ως εφαρμογή: Τη δυνατότητα των χρηστών να εξάγουν τον ήχο από ένα βίντεο και με αυτόν να "ντύνουν" το δικό τους βίντεο.

Κάποιοι χρήστες εξακριβώθηκε ότι επενδύουν δικά τους βίντεο με ήχους από εκρήξεις που πήραν από άλλες πηγές, υποστηρίζοντας ότι μεταδίδουν εικόνες από την εμπόλεμη ζώνη. "Η αρχιτεκτονική του μέσου ενισχύει τον φόβο και επιτρέπει στην παραπληροφόρηση να ευδοκιμεί σε μια εποχή μεγάλου άγχους", όπως σχολιάστηκε για τη χρήση του TikTok στο σημερινό πόλεμο.

A fake TikTok from Ukraine has garnered over 5 million views in 12 hours.

It features a couple repeating "oh my god, oh my god" then there's a loud explosion, screaming and he saw "ow my leg."

I found this exact audio on another video from the 2020 Beirut explosion. pic.twitter.com/fP20IdtfX7

- Abbie Richards (@abbieasr) February 25, 2022

Ήδη από τα μέσα Μαρτίου τα βίντεο που είχαν την ετικέτα #Ukraine στη συγκεκριμένη πλατφόρμα απέδωσαν πάνω από 30 δισ. προβολές σύμφωνα με τον Guardian.

Βέβαια, στο επίπεδο αυτό δεν είναι πλέον εύκολο να εξακριβωθεί αν το παραποιημένο μήνυμα προέρχεται από κάποιο επίσημο ή ανεπίσημο μηχανισμό προπαγάνδας ή από τυχαίους χρήστες που απλώς επιθυμούν να επιβιβαστούν σε ένα viral κύμα που θα τους αποφέρει μεγαλύτερη δημοφιλία.

Από τη μετα-αλήθεια στο μετα-ψέμα

Στο ρευστό ψηφιακό κόσμο των κοινωνικών δικτύων, η πραγματικότητα γίνεται κάτι εύπλαστο. Και η τελευταία πολεμική σύγκρουση Ρωσίας Ουκρανίας ανέβασε το επίπεδο της προπαγάνδας σε ένα νέο επίπεδο. Διότι εκτός από την κατασκευή πλαστών ειδήσεων, παρατηρήθηκε για πρώτη φορά και κατασκευή πλαστών διαψεύσεων. Σε συνθήκες όπου και από τις δύο πλευρές χειραγωγείται η πραγματικότητα σε έναν παράλληλο πόλεμο πληροφοριών, μπορεί επίσης να χειραγωγηθεί και η αποκατάσταση της πραγματικότητας, από παραπλανητικούς "fact checkers".

Αυτή είναι η περίπτωση της ιστοσελίδας "War on Fakes" που όπως αποκαλύφθηκε δημιουργήθηκε την 1η Μαρτίου 2022, στοχεύει αποκλειστικά σε μη ρωσόφωνο κοινό και καταρρίπτει την ουκρανική προπαγάνδα με επίσης ανακριβείς ισχυρισμούς που φωτίζουν με θετικό τρόπο τη Ρωσία. Η συγκεκριμένη ιστοσελίδα είναι εντελώς ανώνυμη - γεγονός από μόνο του αντίθετο προς τη φυσιογνωμία κάθε οργανισμού επαλήθευσης ειδήσεων - ωστόσο αναρτήσεις της υιοθετούνται και αναπαράγονται από λογαριασμούς που συνδέονται με τη ρωσική κυβέρνηση, όπως πρεσβείες.

Ακόμη πιο ενδιαφέρουσα είναι η περίπτωση των 12 τουλάχιστον βίντεο που όπως αποκάλυψαν ερευνητές του Πανεπιστημίου Κλέμσον και της ιστοσελίδας propublica, συνιστούν μια καμπάνια παραπληροφόρησης που έχει το ένδυμα της "επαλήθευσης ειδήσεων". Όμως τα συγκεκριμένα βίντεο που καταρρίπτονται ως ανακριβή δεν έχουν προβληθεί ποτέ από την ουκρανική πλευρά. Δηλαδή ένα ασαφές μέχρι σήμερα ρωσικό κέντρο κατασκευάζει ουκρανική προπαγάνδα μόνο και μόνο για την διαψεύσει.

Πρόκειται για μια πρωτότυπη ιστορία πληροφοριακού εμβολιασμού της ρωσικής και διεθνούς κοινής γνώμης, ώστε να αναπτύξει αντισώματα και να είναι καχύποπτη απέναντι σε κάθε βίντεο ή πειστήριο που δείχνει κάποια ουκρανική νίκη ή ρωσική ήττα. Μια επιχείρηση που δρα προληπτικά και στοχεύει στην αποδόμηση της αξιοπιστίας του αντιπάλου, συνολικά όμως διαχέει την αντίληψη ότι όλα είναι ψεύτικα.

https://twitter.com/mission_russian/status/1499701438821326852?s=20&t=yljd1w6LIrTxCOjQC4hhbQ

"Δυτικά και ουκρανικά fake news: Υπάρχουν άπειρα από αυτά στο ίντερνετ. Φτιαγμένα με μικρή ή καθόλου προσπάθεια ο μόνος τους στόχος είναι να υποκινήσουν το συναίσθημα και το μίσος. Κάντε πάντα επαλήθευση και σκεφτείτε το δύο φορές πριν αναδημοσιεύσετε κάτι", γράφει ένας επίσημος ρωσικός κυβερνητικός λογαριασμός στο Twitter καταρρίπτοντας ως ψευδή κάποια από τα πλάνα που υποτίθεται ότι διακίνησε η άλλη πλευρά.

Σε ένα περιβάλλον γενικευμένης καχυποψίας τίθεται το ερώτημα: Ποιος θα κάνει επαλήθευση σε αυτούς που λένε ότι διασταυρώνουν; Ποιος θα ελέγξει τους ελεγκτές;
* Ο Γιώργος Λαουτάρης είναι δημοσιογράφος. Το παρόν κείμενο αποτελεί μέρος ακαδημαϊκής εργασίας που εκπονήθηκε στο πλαίσιο του Μεταπτυχιακού Προγράμματος "Επικοινωνία και Νέα Δημοσιογραφία" του Ανοικτού Πανεπιστημίου Κύπρου και συγκεκριμένα της θεματικής ενότητας ΕΔΜ623: Ψηφιακές Προκλήσεις της Νέας Δημοσιογραφίας. Illustration στην κεντρική εικόνα: Timo Meyer via Dribbble

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Γιώργος Λαουτάρης

# data[].attributes.attachment_link.title
Fake news 2.0: Πώς ο πόλεμος στην Ουκρανία εξέλιξε την προπαγάνδα

# data[].attributes.attachment_link.description
του Γιώργου Λαουτάρη * Είναι ο πρώτος τέτοιας κλίμακας πόλεμος που "ακουμπά" την Δύση στην εποχή της "generation z" και των κοινωνικών δικτύων. Τα μηνύματα, οι εικόνες και οι ειδήσεις από την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία μεταδίδονται σε όλο τον κόσμο την εποχή που η τηλεόραση ως μέσο έχει απωλέσει την αποκλειστικότητα της αμεσότητας και τη θέση της διεκδικούν οι κινητές συσκευές με τις εφαρμογές των μέσων κοινωνικής δικτύωσης.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Tον Οκτώβριο του 2022, ένας ολοκαίνουργιος και άγνωστος ιστότοπος πέτυχε μια παγκόσμια αποκλειστικότητα: δημοσίευσε ένα podcast με οικοδεσπότη τον Τζο Ρόγκαν και πρώτο καλεσμένο ένα από τα μεγαλύτερα ονόματα του κόσμου. Ο καλεσμένος ήταν ο Στιβ Τζομπς, ο οποίος "μιλούσε" έπειτα από περισσότερο από δεκαετία μετά τον θάνατό του. Θα ήταν περίεργο, αλλά ο κόσμος ήταν ήδη προετοιμασμένος: το 2020 είχε γίνει viral ένα κείμενο του Guardian με τίτλο: "Ενα ρομπότ έγραψε αυτό το άρθρο. Φοβάσαι, άνθρωπε;".

Το κοινό που έχουν οι δύο παραπάνω ιστορίες είναι ότι σχετίζονται με την τεχνητή νοημοσύνη. Το -κατασκευασμένο εξ ολοκλήρου από μια μηχανή- podcast με τον Ρόγκαν και τον Τζομπς αναπτύχθηκε από το podcast.ai, χρησιμοποιώντας προηγμένα γλωσσικά μοντέλα και το πρόγραμμα play.ht που (ανα)δημιουργεί φωνές με τη βοήθεια της τεχνολογίας Α.Ι.

Το κείμενο του Guardian, πάλι, γράφτηκε από το πρόγραμμα παραγωγής λόγου GPT-3, το οποίο αποτέλεσε τη βάση από την οποία η εταιρεία OpenAI δημιούργησε το ChatGPT, ένα από τα πιο "καυτά" θέματα των ημερών.

Με τα γλωσσικά μοντέλα να έχουν εξελιχθεί τόσο πολύ και να παράγουν καλογραμμένα κείμενα (για το GPT-3 έχει ειπωθεί ότι είναι δύσκολο να ξεχωρίσει κάποιος αν πρόκειται για λόγο που παράχθηκε από άνθρωπο ή από μηχανή) και με άλλα προγράμματα AI να μπορούν να φτιάξουν εικόνες από το μηδέν, γίνεται εύκολα κατανοητό ότι η τεχνολογία αυτή μπορεί να αποτελέσει χρήσιμο εργαλείο στο οπλοστάσιο της παραπληροφόρησης.

"Ο κίνδυνος για εξάπλωση fake news από AI αλγόριθμους που παράγουν κείμενο ή ρεαλιστικές εικόνες, είναι μεγάλος. Καταρχάς τα δεδομένα με βάση τα οποία εκπαιδεύονται αυτά τα μοντέλα, αν οι επιστήμονες δεν προσέξουν, μπορεί να αποβούν μοιραία για το τι εικόνες ή κείμενα θα παράγουν. Μπορεί να περιέχουν ρατσιστικό κείμενο και άλλες προκαταλήψεις. Επίσης, κάποιοι θα μπορούσαν να εκμεταλλευτούν πολιτικά την παραγωγή αληθοφανών εικόνων που περιέχουν άτομα δημοσίου ενδιαφέροντος και να συνδράμουν στην αστάθεια σε μια χώρα.

Υπάρχουν προσπάθειες να προστατευτούν τα μοντέλα από τέτοιες αστάθειες και επιθέσεις, αλλά ακόμα είναι σε στάδιο ανάπτυξης και πειραματισμού", σημειώνει στην "Κ" ο Γιώργος Παπαδόπουλος, υποψήφιος διδάκτορας του Imperial College του Λονδίνου και ανώτερος ερευνητής στην Ομάδα Κβαντικής Ερευνας της JPMorgan.

Ρατσιστικό

Πίσω στο 2016, η Microsoft (η οποία σημειωτέον ανακοίνωσε προσφάτως την επένδυση 10 δισ. δολαρίων στην OpenAI) δημιούργησε ένα chatbot τεχνητής νοημοσύνης για το Twitter με το όνομα Tay. "Οσο περισσότερο συζητάτε μαζί του, τόσο πιο έξυπνο γίνεται και μαθαίνει να αλληλοεπιδρά με ανθρώπους μέσω χαλαρής και παιχνιδιάρικης κουβέντας" διαφήμιζε ο τεχνολογικός κολοσσός.

Το παιχνίδι, όμως, τελείωσε γρήγορα. Σε λιγότερο από 24 ώρες, το Tay είχε γίνει ρατσιστικό, μισογυνιστικό, αντισημιτικό, ένας "παπαγάλος" των απόψεων που οι χρήστες του Διαδικτύου τού παρείχαν. Τα tweets σβήστηκαν κακήν κακώς, ο λογαριασμός έκλεισε, το project εγκαταλείφθηκε.

"Tay" went from "humans are super cool" to full nazi in <24 hrs and I'm not at all concerned about the future of AI pic.twitter.com/xuGi1u9S1A

- gerry (@geraldmellor) March 24, 2016

Το παράδειγμα αυτό δείχνει ένα βασικό πρόβλημα όλων των προγραμμάτων παραγωγής γλώσσας που βασίζονται στην τεχνητή νοημοσύνη: δεν γνωρίζουμε πόσο αξιόπιστα είναι τα δεδομένα τους. Εκτός αυτού, το ChatGPT και τα παρεμφερή προγράμματα δεν είναι ικανά για δημιουργία, δεν έχουν κάποιο "φίλτρο" στις απαντήσεις τους, ούτε καταλαβαίνουν από ζητήματα ηθικής. Αρα, μπορούν να αφήσουν να περάσουν κείμενα με διακρίσεις, προκαταλήψεις, παραπληροφόρηση, ρητορική μίσους ή ακόμα και προϊόντα λογοκλοπής.

Μιλώντας σε άλλο θέμα της "Κ" για το ChatGPT, ο Δρ Βασίλης Βλάχος, αναπληρωτής καθηγητής στο Τμήμα Οικονομικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, είχε εγείρει, μεταξύ άλλων, το ζήτημα της έλλειψης διαφάνειας στα δεδομένα, όσο και στο σκεπτικό που ακολουθεί ένα πρόγραμμα παραγωγής γλώσσας για τις απαντήσεις του.

"Γίνεται ακόμα και ακούσια να δημιουργηθούν fake news. Αυτά τα προγράμματα λειτουργούν με ό,τι τα "ταΐσει" κάποιος. Για παράδειγμα, αν τους δώσεις δεδομένα της Κου Κλουξ Κλαν, τότε θα δίνουν ρατσιστικές απαντήσεις" είχε πει.

"Πυρήνας αυτών των εφαρμογών είναι η δεξαμενή πληροφοριών που τους παρέχονται. Είναι λοιπόν πολύ εύκολο ένα AI να "εξαπατηθεί" και να αρχίσει να παράγει ανακριβές ή ψευδές περιεχόμενο εάν τροφοδοτηθεί εξαρχής με τέτοια δεδομένα, καθώς δεν έχει κριτική ικανότητα ούτε πραγματικές εμπειρίες για το πώς λειτουργεί ο κόσμος και η κοινωνία" σημειώνει ο Ιωσήφ Χαλαβαζής, υποψήφιος διδάκτορας στο Τμήμα Επικοινωνίας και ΜΜΕ του ΕΚΠΑ με αντικείμενο τη μελέτη των θεωριών συνωμοσίας και το Διαδίκτυο.

Καθώς, λοιπόν, το ChatGPT παράγει καλογραμμένα και αληθοφανή κείμενα, εύκολα μπορεί να τα πάρει κάποιος και να τα δώσει σε άλλα bots (αυτοματοποιημένους λογαριασμούς) που θα κατακλύσουν το Διαδίκτυο και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης με κάθε λογής πληροφορία. Σύμφωνα με τον Ι. Χαλαβαζή, η παραγωγή αυτοματοποιημένων fake news ή η σύνθεση θεωριών συνωμοσίας μπορεί να είναι αποτέλεσμα κακόβουλης ενέργειας ή μπορεί να γίνει ακόμα και κατά λάθος.

"Ηδη μπορούμε να πάρουμε μια γεύση των συνεπειών από τους ψεύτικους λογαριασμούς στο Twitter που διενεργούν astroturfing κατά τον ίδιο τρόπο" σημειώνει. Αstroturfing είναι το φαινόμενο όταν μια πληροφορία στο Διαδίκτυο (π.χ. η διαφήμιση ενός προϊόντος, η δυσφήμιση ενός πολιτικού αντιπάλου, μια ψευδής είδηση) δεν παρουσιάζεται από μια επίσημη πηγή πληροφόρησης (από μια εταιρεία, από έναν πολιτικό, από έναν συνωμοσιολόγο), αλλά φαίνεται σαν να έρχεται από τη "βάση" των χρηστών των social media, σαν να αντιπροσωπεύει μια κοινή, παγιωμένη γνώμη.

Τι λέει το ίδιο το ChatGPT για τα fake news

Ρωτήσαμε σε δύο διαφορετικές περιστάσεις το ίδιο το ChatGPT πώς μπορεί να το χρησιμοποιήσει κάποιος για τη διασπορά ψευδών ειδήσεων. Την πρώτη φορά, έδωσε μια αρκετά κατατοπιστική απάντηση. Αξιοσημείωτο είναι το εξής: επειδή προηγουμένως τού είχαμε θέσει ερωτήσεις για τους χάκερ, αφενός αποδείχτηκε "έξυπνο" γιατί θυμόταν τη συζήτηση, από την άλλη προσπάθησε να συνδέσει δύο διαφορετικά πράγματα.

Τη δεύτερη φορά, ενδεχομένως επειδή είχε περάσει και κάποια αναβάθμιση από τους δημιουργούς του, το AI bot διευκρίνισε ότι το γράψιμο ψευδών ειδήσεων απαγορεύεται από τους όρους χρήσης του. Εδωσε, βέβαια, και δύο εξαιρετικά ατυχή παραδείγματα "fake news", μάλλον λόγω του πενιχρού ελληνικού λεξιλογίου του.

Ψεύτικες εικόνες και deepfakes

Δεν είναι βέβαια μόνο όσα γράφονται που μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως εργαλεία προπαγάνδας. Με το app Lensa μπορεί κάποιος να φτιάξει άβαταρ του χρήστη ή να αφαιρέσει αντικείμενα από φωτογραφίες, με τα προγράμματα MidJourney και DALL-E μπορεί να δώσει την περιγραφή μιας εικόνας και αυτές να παραγάγουν το αποτέλεσμα (text-to-image), το Semafor δημιουργεί deepfake βίντεο.

Και, παρόλο που όλα αυτά τα προγράμματα τεχνητής νοημοσύνης μπορούν να χρησιμοποιηθούν και για καλή δημοσιογραφία, ισχύει και το ανάποδο. Με το Semafor, συγκλονιστικές ηχητικές μαρτυρίες από Ουκρανούς πρόσφυγες απέκτησαν ψηφιακή μορφή. Με το ίδιο app, όμως, δημιουργήθηκε και ένα βίντεο με τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι να λέει στους πολίτες της χώρας τους να παραδοθούν στους Ρώσους. Την ίδια ώρα, τα deepfakes χρησιμοποιούνται κατά κόρον για τη δημιουργία πορνογραφικού περιεχομένου, για απάτες, για τη διασπορά ψευδών ειδήσεων.

Υπαρξιακή κρίση για τους δημοσιογράφους;

Πάντως, η αυτοματοποιημένη δημοσιογραφία, δηλαδή η χρήση αλγόριθμων για την παραγωγή δημοσιογραφικών κειμένων, δεν είναι και κάτι τόσο καινούργιο. "Ηδη κάποιοι μεγάλοι οργανισμοί -με πρωτοπόρο το Associated Press το 2014 - αξιοποιούν τις δυνατότητες του A.I. και της μηχανικής μάθησης για να δημιουργούν ειδήσεις με θέμα τον καιρό, τις χρηματιστηριακές τιμές, τα αποτελέσματα των αγώνων και σταδιακά επεκτείνοντας τη θεματολογία" σημειώνει ο κ. Χαλαβαζής.

Πολλοί είναι αυτοί που επενδύουν στην αυτοματοποιημένη δημοσιογραφία: η πρόσφατη είδηση (δεν έχει ανακοινωθεί επισήμως) ότι το BuzzFeed θα αρχίσει να χρησιμοποιεί το ChatGPT για τη δημιουργία περιεχομένου εκτόξευσε τη μετοχή του κατά 200%.

Η εταιρεία τεχνολογικής έρευνας Gartner εκτιμά πως σε μερικά χρόνια το 25% των δεδομένων του Διαδικτύου θα είναι προϊόντα αυτοματοποίησης. Η έκθεση του Reuters Institute για τις τάσεις στον χώρο της δημοσιογραφίας για το 2023 αποκαλύπτει ότι ήδη ο δημοσιογραφικός κόσμος αξιοποιεί κατά κόρον την τεχνολογία Α.Ι.

Τα εργαλεία παραγωγής λόγου χρησιμοποιούνται για απομαγνητοφωνήσεις, αυτόματες μεταφράσεις, περιλήψεις, υποτιτλισμό, ενώ είναι ικανά να κάνουν και τη λεγόμενη "ροή ειδήσεων": παράγουν κείμενα με ειδήσεις με βάση πραγματικές πληροφορίες, τις οποίες ελέγχει πρώτα κάποιος δημοσιογράφος και στη συνέχεια δημοσιεύονται.

Σε ασιατικές χώρες είναι επίσης ιδιαίτερα δημοφιλή τα deepfakes: η νοτιοκορεατική εταιρεία Deep Brain AI παράγει ψηφιακούς "κλώνους" των παρουσιαστών γνωστών καναλιών. Ετσι, κάποιες εκπομπές παρουσιάζονται από τους πραγματικούς, εν ζωή παρουσιαστές, και άλλες από τα αντίγραφά τους που δημιουργήθηκαν με τη βοήθεια της τεχνητής νοημοσύνης. Με τη βοήθεια του ChatGPT, ο ψηφιακός παρουσιαστής/δημοσιογράφος θα μπορεί να απαντάει σε συγκεκριμένες ερωτήσεις του κοινού, όπως για τις εκλογές, για τον καιρό και πολλά άλλα.

Σύμφωνα με την έκθεση του Reuters Institute, αν και οι εφαρμογές της τεχνητής νοημοσύνης στη δημοσιογραφία είναι ευπρόσδεκτες, υπάρχει ο φόβος ότι η φθηνή, αυτοματοποιημένη παραγωγή ειδησεογραφικού περιεχομένου μπορεί να φθείρει την ήδη χαμηλή εμπιστοσύνη των πολιτών στα ΜΜΕ και να συμβάλει περαιτέρω στην εμπορευματοποίηση των media. "Θέλουμε να χρησιμοποιήσουμε την τεχνητή νοημοσύνη για να βελτιώσουμε τον δημοσιογράφο, όχι να τον αντικαταστήσουμε" σημειώνεται.

Βεβαίως υπάρχει χρόνος μέχρι να εξαλειφθεί ο ανθρώπινος παράγοντας: πριν από μερικές μέρες, η ιστοσελίδα CNET αναγκάστηκε να διορθώσει και να αποσύρει λόγω σοβαρών λαθών δεκάδες άρθρα της που είχαν γραφτεί αποκλειστικά από Α.Ι.

Μέτρα και όχι τεχνοφοβία

Το σίγουρο είναι ότι οι δημοσιογραφικοί όμιλοι και οι ίδιοι οι δημοσιογράφοι πρέπει να πάρουν τα μέτρα τους, σε ένα τοπίο όπου ήδη τα fake news ανθούν στο Διαδίκτυο και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

"Είναι κρίσιμο ο σχεδιασμός και η ανάπτυξη των εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης να συμπεριλαμβάνουν κοινωνικούς επιστήμονες -και ειδικά επικοινωνιολόγους- που μπορούν να θέσουν κατά την εκπαίδευση των A.I. παραμέτρους βασισμένες στην εποχή της μετα-αλήθειας και των διαταραχών πληροφόρησης. Ταυτόχρονα, θα πρέπει να θεσπιστεί νομοθεσία η οποία θα αναγκάζει τα ΜΜΕ να ενημερώνουν τους αναγνώστες πως το περιεχόμενο που διακινούν είναι προϊόν αυτοματοποίησης" σημειώνει ο κ. Χαλαβαζής.

Πάντως, δεν πρέπει ο κόσμος να πηγαίνει και στο άλλο άκρο, αυτό της τεχνοφοβίας. "Ως προς το ζήτημα της διαχείρισης του ηθικού πανικού των τελευταίων ημερών, θα πρέπει να αποφευχθούν οι ακραίες εκφάνσεις όπως ο τεχνολογικός μεσσιανισμός και ο νεολουδισμός. Η τεχνολογία ήταν πάντα παρούσα στις ζωές των ανθρώπων", καταλήγει.
⇒ Ειδήσεις σήμερα Ακολουθήστε το kathimerini.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, στο kathimerini.gr

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
τεχνητη νοημοσυνη

# data[].attributes.attachment_link.title
Η τεχνητή νοημοσύνη μαθαίνει να γράφει fake news

# data[].attributes.attachment_link.description
Tον Οκτώβριο του 2022, ένας ολοκαίνουργιος και άγνωστος ιστότοπος πέτυχε μια παγκόσμια αποκλειστικότητα: δημοσίευσε ένα podcast με οικοδεσπότη τον Τζο Ρόγκαν και πρώτο καλεσμένο ένα από τα μεγαλύτερα ονόματα του κόσμου. Ο καλεσμένος ήταν ο Στιβ Τζομπς, ο οποίος "μιλούσε" έπειτα από περισσότερο από δεκαετία μετά τον θάνατό του.