# data[].attributes.headline
Μια αρχαιολόγος στο σχολείο μας! (Άρθρο μαθητών)

# data[].attributes.subject
Μια αρχαιολόγος στο σχολείο μας! (Άρθρο μαθητών)

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Την Πέμπτη -2- Ιουνίου 2022 επισκέφθηκε το Σχολείο μας η κ. Κατερίνα Αναγνωστοπούλου που είναι αρχαιολόγος στο Μουσείο Αιανής. Μας έκανε μια παρουσίαση για το πώς είναι το επάγγελμα του αρχαιολόγου,  την οποία παρακολούθησε όλο το σχολείο με πολύ μεγάλο ενδιαφέρον. Επίσης μας ενημέρωσε ότι πριν από πολλά χρόνια βρέθηκαν στην περιοχή μας σημαντικά αρχαιολογικά ευρήματα από την εποχή του Φιλίππου Β και  βυζαντινά νομίσματα τα οποία βρίσκονται στην Αρχαιολογική Συλλογή Κοζάνης.
Συντάκτες :
Γιώργος Μ.
Μιχαήλ Β.
Άγγελος Ν.
Χρήστος Π.
Μιχαήλ Τ.
Βούλα Β.

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ

# data[].attributes.attachment_link.description
Την Πέμπτη -2- Ιουνίου 2022 επισκέφθηκε το Σχολείο μας η κ. Κατερίνα Αναγνωστοπούλου που είναι αρχαιολόγος στο Μουσείο Αιανής. Μας έκανε μια παρουσίαση για το πώς είναι το επάγγελμα του αρχαιολόγου, την οποία παρακολούθησε όλο το σχολείο με πολύ μεγάλο ενδιαφέρον. Επίσης μας ενημέρωσε ότι πριν από…

# data[].attributes.headline
Οι δημοσιεύσεις στην εφημερίδα μας

# data[].attributes.subject
Οι δημοσιεύσεις στην εφημερίδα μας

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Κάνθαρος: Σπάνιο είδος αγγείου πόσης 40ς-30ς αιώνας π.Χ.

Στο πλαίσιο των εργαστηρίων δεξιοτήτων επεξεργαστήκαμε την ενότητα Πολιτιστική κληρονομιά . Στο πρόγραμμά μας με τίτλο "Οι θησαυροί του τόπου μας" μάθαμε ότι στην περιοχή μας βρέθηκαν σημαντικά αρχαιολογικά ευρήματα. Επικοινωνήσαμε με το Μουσείο Αιανής , όπου η αρχαιολόγος κ. Κατερίνα Αναγνωστοπούλου μας έδωσε σημαντικές πληροφορίες με τις οποίες ετοιμάσαμε την παρακάτω παρουσίαση. Επιπλέον, επισκέφθηκε η ίδια το σχολείο μας και παρουσίασε η ίδια στους μαθητές όλων των τάξεων τις έρευνες που γίνονται στην περιοχή μας και γενικότερα στον νομό Κοζάνης, καθώς επίσης και πώς εργάζεται ένας αρχαιολόγος. Την ευχαριστούμε για το ταξίδι στον χρόνο κα στην ιστορία!
Παρουσίαση
Στον ψηφιακό μας πίνακα μπορείτε να δείτε κάποιες από τις δραστηριότητές μας:
https://padlet.com/ninasaoulidou/gyb4iu766thlxznq

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
ΖΑΝΙΔΟΥ-ΣΑΟΥΛΙΔΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΑ

# data[].attributes.attachment_link.title
Οι θησαυροί του τόπου μας!

# data[].attributes.attachment_link.description
Κάνθαρος: Σπάνιο είδος αγγείου πόσης 40ς-30ς αιώνας π.Χ. Στο πλαίσιο των εργαστηρίων δεξιοτήτων επεξεργαστήκαμε την ενότητα Πολιτιστική κληρονομιά . Στο πρόγραμμά μας με τίτλο "Οι θησαυροί του τόπου μας" μάθαμε ότι στην περιοχή μας βρέθηκαν σημαντικά αρχαιολογικά ευρήματα. Επικοινωνήσαμε με το Μουσείο Αιανής , όπου η αρχαιολόγος κ.

# data[].attributes.attachment_caption
Πατήστε το λινκ  

# data[].attributes.headline
O εννοιολογικός μας χάρτης 

# data[].attributes.subject
O εννοιολογικός μας χάρτης 

# data[].attributes.body
https://bubbl.us/9489154

# data[].attributes.headline
Οι κατασκευές μας!

# data[].attributes.subject
Οι κατασκευές μας!

# data[].attributes.headline
Μουσείο Βεργίνας

# data[].attributes.subject
Μουσείο Βεργίνας

# data[].attributes.body
Μια αξέχαστη εκδρομή με όλο το σχολείο στις 23 /05/22

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Βεργίνα - Οι Βασιλικοί Τάφοι

If playback doesn't begin shortly, try restarting your device.

0:00

5:31

3:16 / 5:32•Watch full video

# data[].attributes.attachment_link.title
Βεργίνα - Οι Βασιλικοί Τάφοι

# data[].attributes.headline
Πλάθοντας με πηλό

# data[].attributes.subject
Πλάθοντας με πηλό

# data[].attributes.headline
Τα δικά μας αγγεία!

# data[].attributes.subject
Τα δικά μας αγγεία!

# data[].attributes.headline
Περιφορά του Επιταφίου

# data[].attributes.subject
Περιφορά του Επιταφίου

# data[].attributes.body
Ένα έθιμο του Πάσχα είναι η περιφορά του Επιταφίου την Μεγάλη Παρασκευή. Είναι ημέρα απόλυτης αργίας και νηστείας.

Το πρωί ο ιερέας κατεβάζει τον Εσταυρωμένο από τον Σταυρό και τον τυλίγει σε ένα καθαρό σεντόνι.

Το βράδυ της μεγάλης Πέμπτης οι γυναίκες του χωριού στολίζουν τον Ιερό Επιτάφιο για να τοποθετηθεί το Άγιο σώμα του Χριστού.

Όλη την ημέρα της μεγάλης Παρασκευής οι καμπάνες χτυπούν πένθιμα σε όλη την Ελλάδα. Οι πιστοί πηγαίνουν με λουλούδια και περνάνε κάτω από τον Επιτάφιο για το καλό και για υγεία. Επίσης και οι άρρωστοι περνάνε τρεις φορές για να γίνουν καλά.

Γιώργος Μωυσιάδης

# data[].attributes.headline
ΈΘιμα του Πάσχα

# data[].attributes.subject
ΈΘιμα του Πάσχα

# data[].attributes.body
Μεγάλη Πέμπτη

Με ένα κόκκινο πανί, που συμβολίζει το αίμα του Χριστού, απλωμένο στο μπαλκόνι ή το παράθυρο, ξεκινούν στην επαρχία τη Μεγάλη Πέμπτη οι προετοιμασίες για τη βραδιά της Ανάστασης, ενώ την ίδια ημέρα οι νοικοκυρές σε όλη τη χώρα βάφουν τα κόκκινα αυγά. Τη Μεγάλη Πέμπτη ζυμώνονται και τα τσουρέκια. Αυτήν την ημέρα οι νοικοκυρές δεν πλένουν, δεν απλώνουν ούτε κάνουν άλλες δουλειές στο σπίτι.

Τη Μεγάλη Πέμπτη στην εκκλησία ψέλνεται η μακρά ακολουθία των Παθών με τα 12 Ευαγγέλια και αναπαριστάνεται ξανά η Σταύρωση. Αφού τελειώσουν τα 12 Ευαγγέλια, κοπέλες αναλαμβάνουν να στολίσουν τον Επιτάφιο με γιρλάντες από λευκά λουλούδια, έτσι ώστε το πρωί της επόμενης μέρας να είναι έτοιμος να δεχθεί το σώμα του Χριστού κατά την Αποκαθήλωση.

Μεγάλη Παρασκευή ο Επιτάφιος:

Η Μ. Παρασκευή είναι μέρα αργίας και νηστείας. Ημέρα πένθους. Πολλοί πίνουν ξίδι για την αγάπη του Χριστού. Κοντά στο μεσημέρι οι κοπέλες στολίζουν τον Επιτάφιο με λουλούδια που έχουν στείλει από τα σπίτια. Όλα τα ανοιξιάτικα λουλούδια: βιολέτες, τριαντάφυλλα, μενεξέδες. Φτιάχνουν στεφάνια και γιρλάντες, ενώ ψέλνουν το μοιρολόγι της Παναγιάς. Σ’ άλλα μέρη της χώρας μας στολίζουν τον Επιτάφιο το βράδυ της Μ. Πέμπτης μετά τα Δώδεκα Ευαγγέλια.

Αντιγόνη και Φωτεινή Κεσκιλίδου

# data[].attributes.headline
Φυσική και υλική κληρονομιά

# data[].attributes.subject
Φυσική και υλική κληρονομιά

# data[].attributes.attachment_link.title
ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΙ ΥΛΙΚΗ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑ

# data[].attributes.headline
Υλική πολιτιστική κληρονομιά

# data[].attributes.subject
Υλική πολιτιστική κληρονομιά

# data[].attributes.attachment_link.title
Υλική κληρονομιά Νίκος Κ. Γιώργος Μ

# data[].attributes.headline
Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης

# data[].attributes.subject
Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης

# data[].attributes.body
Το Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης

Στο Μουσείο στεγάζονται ευρήματα από την ανασκαφική έρευνα σε οικόπεδα της πόλης και σε αρχαιολογικούς χώρους και ειδικότερα από τη δραστηριότητα της ΙΣΤ' εφορίας αρχαιοτήτων, που καλύπτει τους νομούς Θεσσαλονίκης, Κιλκίς, Πιερίας, Χαλκιδικής. Για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα φιλοξένησε τα ευρήματα των ανασκαφών του Μανώλη Ανδρόνικου από τη Βεργίνα. Στις εσωτερικές αίθουσες στεγάζονται τα ευρήματα από το νεκροταφείο της Σίνδου. Στις εξωτερικές αίθουσες εκτίθενται αντικείμενα της Νεολιθικής, Κλασικής, Ελληνιστικής και Ρωμαϊκής εποχής, ενώ στον κάτω όροφο παρουσιάζεται η προϊστορική συλλογή παρουσιάζοντας στον επισκέπτη μια διαχρονική εικόνα της πολιτισμικής εξέλιξης όχι μόνο στη Θεσσαλονίκη αλλά και ευρύτερα σε ολόκληρη την περιοχή της Κεντρικής Μακεδονίας.                                                                  Στη στοά μπροστά από την είσοδο του Μουσείου βρίσκονται δύο μαρμάρινες σαρκοφάγοι από την Θεσσαλονίκη με κάλυμα στο οποίο απεικονίζεται ο νεκρός να αναπαύεται. Στις πλευρές των σαρκοφάγων εικονίζονται θέματα όπως ο Ορφέας με την άρπα του, οι Αμαζόνες σε μάχη, το κυνήγι του κάπτου της Καλυδώνας κ.α. Επίσης, στον εξωτερικό χώρο υπάρχει μία ακόμη με διονυσιακή παράσταση και στο κάτω μέρος της οποίας υπάρχει η επιγραφή: "Η Πο(πλία) Αντία με το σύζυγό της αγόρασαν αυτή τη σαρκοφάγο. Όποιος τολμήσει να την ανοίξει ή να την μετακινήσει θα πληρώσει πρόστιμο στο ιερό ταμείο και την πόλη". Πρόκειται για έργα αττικών εργαστηρίων του 2ου-3ου αι.μ.Χ.

Το Αρχαιολογικό Μουσείο της Θεσσαλονίκης κηρύχθηκε διατηρητέο μνημείο από το Υπουργείο Πολιτισμού το 2001.Το 2002 με σχετικό Προεδρικό Διάταγμα (το 164/2002) το Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης έγινε ανεξάρτητη περιφερειακή μονάδα του Υπουργείου Πολιτισμού.[1]
Αλεξάνδρα Μανάβη

# data[].attributes.attachment_link.title
1650983924742-Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης 2

# data[].attributes.attachment_caption
Τανάλια, πέταλο και κόφτης

# data[].attributes.headline
Εργαλεία Πεταλωτή

# data[].attributes.subject
Εργαλεία Πεταλωτή

# data[].attributes.body
Το πετάλωμα του αλόγου είναι από τις σημαντικότερες στιγμές για την περιποίηση του αλόγου και των οπλών του.
Τα εργαλεία αυτά ανήκουν στον Αλέξανδρο Ιορδανίδη , προπάππου του μαθητή μας Κωνσταντίνου που ήταν πεταλωτής.

# data[].attributes.headline
Αρχαιολογικό Μουσείο Κοζάνης

# data[].attributes.subject
Αρχαιολογικό Μουσείο Κοζάνης

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Αρχαιολογικό Μουσείο Κοζάνης

Το Μουσείο στεγάζεται σε νεοκλασικό κτίριο, γνωστό ως Παναγιωτίδειο Αρχοντικό δωρεά του Δήμου Κοζάνης στην Αρχαιολογική Υπηρεσία.

Έχουν γίνει εργασίες αποκατάστασης του κτιρίου και προσωρινά είναι μη επισκέψιμο.

Στις συλλογές του Μουσείου περιλαμβάνονται ευρήματα προϊστορικών μέχρι παλαιοχριστιανικών χρόνων από διάφορες θέσεις του νομού Κοζάνης.

Σημαντικότερα εκθέματα του Μουσείου θεωρούνται:

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ

Δημοκρατίας 8, Κοζάνη
Τηλ.: 24610 26210, 224610 35887

# data[].attributes.attachment_link.title
Δήμος Κοζάνης - Αρχαιολογικό Μουσείο Κοζάνης

# data[].attributes.attachment_link.description
Το Μουσείο στεγάζεται σε νεοκλασικό κτίριο, γνωστό ως Παναγιωτίδειο Αρχοντικό δωρεά του Δήμου Κοζάνης στην Αρχαιολογική Υπηρεσία. Έχουν γίνει εργασίες αποκατάστασης του κτιρίου και προσωρινά είναι μη επισκέψιμο. Στις συλλογές του Μουσείου περιλαμβάνονται ευρήματα προϊστορικών μέχρι παλαιοχριστιανικών χρόνων από διάφορες θέσεις του νομού Κοζάνης.

# data[].attributes.headline
Στα μονοπάτια του Μουρικίου: Χλωρίδα - Πανίδα

# data[].attributes.subject
Στα μονοπάτια του Μουρικίου: Χλωρίδα - Πανίδα

# data[].attributes.body
Εργασία με τους μαθητές της ΣΤ τάξης το 2002-03

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Τα σαΐνια της κυρα- φύσης...

# data[].attributes.attachment_link.title
Στα μονοπάτια του Μουρικίου

# data[].attributes.attachment_link.description
Τα σαΐνια της κυρα- φύσης...

# data[].attributes.headline
Εμπόριο : Άγιος Μηνάς - Αγία Σοφία

# data[].attributes.subject
Εμπόριο : Άγιος Μηνάς - Αγία Σοφία

# data[].attributes.attachment_link.title
Εμπόριο Εορδαίας Άγιος Μηνάς  Αγία Σοφία 2:7:2020

# data[].attributes.headline
Εορδαία : Ας γνωρίσουμε τον τόπο μας!

# data[].attributes.subject
Εορδαία : Ας γνωρίσουμε τον τόπο μας!

# data[].attributes.body
http://www.ptolemaida.gr/wp-content/uploads/2016/09/EORDAIA-%CE%9F-%CE%A4%CE%9F%CE%A0%CE%9F%CE%A3-%CE%A0%CE%9F%CE%A5-%CE%91%CE%9B%CE%9B%CE%91%CE%96%CE%95%CE%99.pdf

# data[].attributes.headline
Η αρχαιολογική έρευνα στην Αναρράχη

# data[].attributes.subject
Η αρχαιολογική έρευνα στην Αναρράχη

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Οι σωστικές ανασκαφές της Λ΄ Εφορείας κατά το 2009

Από το 2004 είχαμε επισημάνει ότι το σωστικό ανασκαφικό έργο που κληθήκαμε να φέρουμε εις πέρας, κυρίως για τη ΔΕΗ Α.Ε., ήταν μεγάλο και ότι θα καθίστατο τεράστιο, γνωρίζοντας ότι στην εξέλιξή του το πρόγραμμα παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας εξαρτάται από τη λειτουργία λιγνιτωρυχείων και φραγμάτων στους Νομούς Κοζάνης και Γρεβενών. Τούτο επιβεβαιώθηκε από τις μεγάλες ανασκαφές σε δεκάδες στρεμμάτων που ήδη διενεργήσαμε, ενώ κατά το 2009 τα πολλά και πολύμορφα δημόσια έργα επέβαλαν έργο ανασκαφικό που ξεπέρασε κάθε προηγούμενο με την απασχόληση προσωπικού 758 ατόμων.

Η Αναρράχη, χωριό στη δυτική Εορδαία και στους ανατολικούς πρόποδες της οροσειράς του Ασκίου όρους, είναι γνωστό από παλιά για τις αρχαιότητες της. Στα νότια-νοτιοδυτικά δεσπόζει ο τειχισμένος οικισμός, το Καστρί ή Κάστρο Αναρράχης-Δέρβης (Ντέμπρης), πάνω σε λόφο, όπου τόσο στα ριζά της πλαγιάς όσο και λίγο μακρύτερα έχουν αποκαλυφθεί από λαθρανασκαφές τάφοι και σημαντικά ευρήματα με ένταξη από τα αρχαϊκά έως τα ελληνιστικά και ρωμαϊκά χρόνια. Ευρύτερα έχει ανευρεθεί θησαυρός 81 χάλκινων νομισμάτων Φιλίππου Β΄ και Μεγάλου Αλεξάνδρου, ενώ από παλαιότερα είναι γνωστός ο θησαυρός 720 χάλκινων βυζαντινών νομισμάτων.

Κατά τον έλεγχο της χάραξης του δρόμου Δυτικής Εορδαίας διαπιστώσαμε ότι θίγονται σημαντικοί αρχαιολογικοί χώροι, ανάμεσά τους και της θέσης Κουρί, όπου διενεργήσαμε σωστική ανασκαφή και διαπιστώσαμε ότι ο χώρος είχε κατοικηθεί κατά την Εποχή Χαλκού, τα κατάλοιπα της οποίας διαταράχθηκαν στα ιστορικά χρόνια, από τον 4 ο αι. π.Χ. Τα οικιστικά κατάλοιπα δεν διασώθηκαν, εκτός από ένα στρώμα καταστροφής σε έκταση 100 τ. μ. και δύο πίθους, με ελάχιστα κινητά ευρήματα.

Εξαιρετικά σημαντικό κινητό εύρημα ήταν το σύνολο των αργυρών αγγείων πόσης, που αποτελούνται από έναν κάνθαρο και παραδίπλα μία αρύταινα και μία φιάλη, που περιείχε τέσσερα μικρότερα αγγεία. Ο κάνθαρος έχει ψηλό χυτό πόδι και χυτές διπλές λαβές, η αρύταινα είναι επίσης χυτή.

Στο εσωτερικό της φιάλης είχαν τοποθετήσει άλλα τέσσερα αγγεία, έναν κάνθαρο και τρεις σκύφους με πόδι και λαβές, οι οποίοι φέρουν ανάγλυφο και επίχρυσο φυτικό διάκοσμο από ανθέμια, άνθη λωτού και βλαστόσπειρες. Ο κάνθαρος, καλυκόσχημος, με χυτό ψηλό πόδι, φέρει, όπως και ο πρώτος, χυτές διπλές λαβές, οι σκύφοι έχουν χυτή, κωνική βάση και χυτές δακτυλιόσχημες λαβές ανάμεσα σε χυτά πλατιά ελάσματα, που φέρουν αντιθετικά εγχάρακτα άνθη λωτού στην πάνω επιφάνεια. Οι λαβές μπορούν να συγκριθούν με ανάλογες από το Βοτονόσι της Ηπείρου και γενικά ως προς το σχήμα (σώμα και λαβές) οι σκύφοι είναι παρόμοιοι με σκύφο από ένα σύνολο έξι αργυρών αγγείων από τον τάφο του Φιλίππου στη Βεργίνα, στον οποίο ωστόσο οι λαβές είναι πιο απλοποιημένες. Στον κάνθαρο του εσωτερικού της φιάλης και κάτω από το χείλος υπάρχει με στιγμές η επιγραφή ΑΝΤΙΟΧΟΥ, προφανώς όνομα του κατόχου.

Το σύνολο αγγείων πόσης από την Αναρράχη, που εντάσσεται στο δεύτερο μισό του 4 ου αι. π.Χ., είναι μοναδικό εύρημα στην περιοχή της Άνω Μακεδονίας και σπάνιο για όλο τον αρχαίο κόσμο. Το υλικό είναι πολύτιμο, η τεχνική της επιχρύσωσης προϋποθέτει εργαστήριο ακμαίο, οι σκύφοι δεν έχουν και το πιο συνηθισμένο σχήμα, η επιγραφή κατόχου είναι επίσης σπάνια. Όλα αυτά τα στοιχεία δηλώνουν οργανωμένη κοινωνία με ανώτερο βιοτικό επίπεδο κατά τον 4 ο αι. π.Χ. στην περιοχή της Εορδαίας, στην οποία, όπως έχουμε αποδείξει με τη συστηματική έρευνα των τελευταίων ετών, είναι συχνός ο εντοπισμός μεταλλικών αγγείων, κυρίως από χαλκό. Έχουμε ήδη διατυπώσει πολλές φορές την άποψη για τοπική καταγωγή και ύπαρξη εγχώριων εργαστηρίων τόσο στην κεραμική-κοροπλαστική όσο και στη μεταλλοτεχνία.

Η Μαυροπηγή, στο ζωτικό χώρο της οποίας βόρεια, ανατολικά και νοτιοανατολικά, αναπτύσσονται ήδη τα λιγνιτωρυχεία της ΔΕΗ Α.Ε., είναι γνωστή στην έρευνα για τις αρχαιότητες που έχουν αποκαλυφθεί κατά καιρούς στην περιοχή της και προέρχονται από περισυλλογές σημαντικών ευρημάτων της παλαιάς έρευνας, από τη μικρή ανασκαφή μας στη δεκαετία του 1980 στο λόφο με την επωνυμία Κάστρο και από τις μεταγενέστερες σωστικές ανασκαφές για την κατασκευή του δρόμου Κοζάνης-Πτολεμαΐδας (1999-2001) και την πιο πρόσφατη (2005-2006) στον νεολιθικό οικισμό της θέσης Φυλλοτσαΐρι, που συγκαταλέγεται στους αρχαιότερους της Ελλάδας και των Βαλκανίων με ένταξη στα μέσα της 7 ης χιλιετίας π.Χ. Σύμφωνα με τον αρχαιολογικό χάρτη που έχουμε συντάξει το σύνολο των αρχαιολογικών χώρων ανέρχεται σε 27 και οι περισσότεροι βρίσκονται εντός ορίων ανάπτυξης των λιγνιτωρυχείων.

Το νεκροταφείο που ανασκάψαμε το 2008 και το 2009 στους πρόποδες του λόφου του Αγίου Μάρκου, συνδέεται με τον αρχαίο οικισμό που αναπτύσσεται σε λόφο με το χαρακτηριστικό όνομα Κάστρο, όπου έχουμε ερευνήσει κατάλοιπα ελληνιστικών χρόνων, που καταλαμβάνουν το κορυφαίο και τα ανώτερα προς στην κορυφή πλατώματα με τη μεγαλύτερη επίπεδη έκταση, με αφορμή παράδοση αναθηματικών, ανάγλυφων και ενεπίγραφων στηλών που προήλθαν από την ισοπέδωση χώρου ιερού του Απόλλωνα στην κορυφή. Ο οικισμός στη θέση Κάστρο, συνδέεται επίσης με τα οικιστικά κατάλοιπα στις θέσεις Παλιάμπελα, Βρύση του Αράπη και Ισιώματα, καθώς και με τα οικιστικά και εργαστηριακά κατάλοιπα στις θέσεις Αργόρεμα και τους πρόποδες του Αγίου Μάρκου, αποτελώντας την άνω και κάτω πόλη αντίστοιχα, ενώ επιπλέον συνδέεται με την οχυρωμένη ακρόπολη στο διπλανό πετρώδη λόφο του Αγίου Μάρκου, ως μέρη μιας ενιαίας πολιτικά και διοικητικά πόλης.

Η ανασκαφή που θα παρουσιάσουμε δεν έχει σχέση με τις ανάγκες παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, αλλά με έργα του Δήμου Πτολεμαΐδας. Κατά το 2008, και κατά τις εργασίες κατασκευής αγωγού ύδρευσης στο αγροτεμάχιο αρ. 61, εντοπίστηκε νεκροταφείο στους πρόποδες του λόφου Αη-Μάρκος, από το οποίο ανασκάφηκαν 25 ταφές σε πλάτωμα, αμέσως πάνω από τα τελευταία προς βορράν σπίτια του χωριού, οι οποίες εντάσσονται στον 4 ο-3 ο αι π.Χ., ενώ παράλληλα διαπιστώσαμε ότι ανήκουν σε μεγάλο νεκροταφείο με ένταξη στην Αρχαϊκή-Κλασική, καθώς και την Ελληνιστική Εποχή. Πολλές από τις ταφές είχαν παραμείνει ασύλητες και έφεραν μεγάλο αριθμό κτερισμάτων, κυρίως πήλινων αγγείων, μία έφερε πέντε χάλκινα αγγεία και δύο από ένα ζεύγος χρυσά σκουλαρίκια, ενώ τα νομίσματα ήταν Κασσάνδρου, Δημητρίου Πολιορκητή και Αντιγόνου Γονατά. Μάλιστα με τον εντοπισμό του νεκροταφείου αυτού απαντήθηκαν επιτέλους τα ερωτήματά μας σχετικά με τον ή τους χώρους προέλευσης παλαιών ευρημάτων που είχαν περισυλλεγεί πριν το 1970 και θεωρούσαμε βέβαιο ότι αποτελούσαν κτερίσματα τάφων.

Η συνέχεια του νεκροταφείου διαπιστώθηκε σε χαμηλότερο επίπεδο, στα δεξιά του αγροτικού δρόμου που οδηγεί από τη Μαυροπηγή στην Ασβεστόπετρα κατά τη διάνοιξη του αγωγού τηλεθέρμανσης, ο οποίος στο σημείο αυτό βρίσκεται παράλληλα και σε μικρή απόσταση με τον αγωγό ύδρευσης. Εντοπίστηκαν συνολικά 43 ταφές, όλες είναι λακκοειδείς, λαξευμένες στο όχι και τόσο μαλακό βραχώδες έδαφος, στις περισσότερες από τις οποίες διασώθηκαν κτερίσματα. Τις γυναίκες συνόδευαν πυξίδες, μυροδοχεία, ειδώλια και τρεις έφεραν από ένα ενώτιο (μία χρυσό με λεοντοκεφαλή, μία χάλκινο κρίκο και η τρίτη χάλκινο σε σχήμα ωμέγα). Στην τοποθέτηση των κτερισμάτων δεν υπάρχει καθορισμένο σημείο, αρκετές ταφές έφεραν πολυπληθή αντικείμενα (οι ασύλητες τφ 4, 5, 8, 15, 18) και στην πλειονότητά τους πρόκειται για πήλινα αγγεία.

Εξαιρετικά ενδιαφέρον και δυσερμήνευτο είναι το γεγονός της ύπαρξης οπών στα κρανία τριών συνολικά σκελετών. Η οπές είναι πολύ μικρές, μόλις 0,01 μ., οπότε μάλλον πρέπει να αποκλειστεί χειρουργική επέμβαση. Η σύμπτωση από φθορά μάλλον αποκλείεται και υποθέτουμε ότι έγινε μεταθανάτια στο πλαίσιο ταφικού εθίμου, άγνωστου σε μας.

Από το σύνολο των 88 πήλινων αγγείων αντιπροσωπεύονται σε μεγαλύτερο αριθμό τα σκυφίδια, ακολουθούν οι αμφορείς, τα μυροδοχεία, οι πυξίδες, οι οινοχόες και πρόχοι, τα πινάκια και οι κάνθαροι. Σημαντικό είναι το γεγονός της ύπαρξης 13 νομισμάτων (Κασσάνδρου, Αντιγόνου Γονατά, Φιλίππου Ε), τα οποία συνηγορούν στην ένταξη των αγγείων και συμβάλλουν στην κατάρτιση συνόλων με ακριβή χρονολόγηση. Πολλά είναι τα αγγεία τοπικών εργαστηρίων, γεγονός σημαντικό για την ύπαρξη οργανωμένης και ακμαίας πόλης με δικά της εργαστήρια. Τα κοσμήματα ήταν λίγα, ενώ τα φάλαρα και ο χαλινός αποτελούν σπάνια εξαρτήματα ιπποσκευής και ενδιαφέρουσες μαρτυρίες για την ενασχόληση των κατοίκων με τα άλογα και την αγάπης τους γι' αυτά.

Τόσο από τα πήλινα αγγεία όσο και από τα νομίσματα προκύπτει η ένταξη στο β΄ μισό του 4 ου και στο α΄ του 3 ου αι. π.Χ. για την πλειονότητα των τάφων. Ωστόσο η ταφή 18 προκύπτει πρωιμότερη από την παρουσία του ερυθρόμορφου ασκού-ηθμού, ενώ η παρουσία νομίσματος με ένταξη πριν τα μέσα του 4 ου αι. π.Χ., όπως και του χάλκινου ενωτίου σε σχήμα κεφαλαίου ωμέγα, ανεβάζει χρονολογικά τη χρήση του χώρου ως νεκροταφείου. Παράλληλα σημαντικός αριθμός ταφών εντάσσονται και στο υπόλοιπο του 3 ου με α΄ μισό του 2 ου αι. π.Χ., όπως μαρτυρούν και η κεραμεική και τα νομίσματα.

Στον ίδιο χώρο ένας πίθος και 13 λάκκοι μικρών διαστάσεων, από το εσωτερικό των οποίων περισυλλέξαμε κεραμεική τροχήλατη και ελάχιστη χειροποίητη, δηλώνει χρήση του χώρου στα προϊστορικά χρόνια και μάλιστα ένας λάκκος χρησίμευσε για ανακομιδή οστών και ενός κόπηκε το βορειοανατολικό άκρο από τη λάξευση λάκκου ταφής.

"ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΣΤΟ ΦΡΑΓΜΑ ΙΛΑΡΙΩΝΑ (ΑΛΙΑΚΜΩΝ): Η ΑΝΑΣΚΑΦΗ ΣΤΙΣ ΘΕΣΕΙΣ ΚΤΙΟ ΚΑΙ ΠΑΝΑΓΙΑ ΔΙΠΟΡΟΥ ΓΡΕΒΕΝΩΝ"

Ο Αλιάκμων, ο μεγαλύτερος σε μήκος ποταμός εντός ελληνικών συνόρων (297 χλμ. έως τις εκβολές του στο Θερμαϊκό κόλπο) έχει αλλοιωθεί από τα φράγματα, θυσία στο βωμό για την αντιμετώπιση του ενεργειακού προβλήματος της χώρας. Στις κοιλάδες και τις πεδινές ζώνες του Αλιάκμονα, ιδιαίτερα σε αυτή του μέσου ρου, αναπτύχθηκαν ήδη από τα προϊστορικά χρόνια σημαντικές εγκαταστάσεις, οι οποίες εξελίχθηκαν σε σημαντικές πόλεις στα πρώτα ιστορικά χρόνια. Στα φαράγγια και τις στενωπούς του αναπτύχθηκαν από τα βυζαντινά χρόνια τα κάστρα-φρούρια, οι πόλεις κοντά σε αυτά και οι μοναστηριακές εγκαταστάσεις στα πιο δυσπρόσιτα σημεία. Το πρόγραμμα διάσωσης, έρευνας και μελέτης που αρχίσαμε από το 1985 αφορά στις δεκάδες θέσεις (περί τις 125, οι περισσότερες προϊστορικές) κατά μήκος του μέσου ρου του Αλιάκμονα από την Αιανή έως το Βελβεντό, που καλύπτονται σήμερα για πολλούς μήνες από τα νερά της τεχνητής λίμνης του φράγματος Πολυφύτου και αποτελούσαν την αγροτική περιοχή των Δήμων Αιανής, Ελίμειας, Σερβίων, Βελβεντού, και τα χωράφια των χωριών Ρυμνίου, Γουλών, Αυλών και Κρανιδίων, Καισάρειας, Σπάρτου, Λευκάρων και Νεράιδας, σε απόσταση μήκους 30 χλμ. και πλάτους 2 με 3 χλμ.

Ο νέος χάρτης με πληττόμενους αρχαιολογικούς χώρους από 20 το 2006 περιλαμβάνει 23. Η θέση Κουρούνες Παναγιάςμε επιφανειακά ευρήματα χειροποίητη και τροχήλατη κεραμεική, που δεν πρόκειται να κατακλυστεί αλλά γειτνιάζει με διάνοιξη περιμετρικού (παραλίμνιου δρόμου), και ήδη ερευνήθηκε. Τα ίδια ισχύουν και για τον αρχαιολογικό χώρο στη θέση Βραστερά Δήμητρας, στον οποίο μετά από δοκιμαστικές τομές προέκυψε ότι δεν θίγονται ανθρωπογενείς επιχώσεις μιας σημαντικής νεολιθικής θέσης, με ένταξη από την κεραμεική και τα ειδώλια στην Αρχαιότερη και Μέση Νεολιθική Εποχή, γεγονός που ανεβάζει τον αριθμό των θέσεων με όμοια ένταξη σε 20 στον Νομό Γρεβενών. Αντίθετα ο αρχαιολογικός χώρος στη θέση Βλάχος Νεοχωρίου θα κατακλυστεί και πρόκειται για εκτεταμένο οικισμό, μάλλον ιστορικών χρόνων, ενώ η ποσότητα χειροποίητης κεραμεικής αποδεικνύει και χρήση του στα προϊστορικά χρόνια. Ανασκαφή στον αρχαιολογικό χώρο θέσης Κτιο Διπόρου

Έχουμε αναφέρει ότι οι δύο χώροι που παρουσιάζουμε μας ήταν γνωστοί από τους πρώτους-πρώτους, βρίσκονται ακριβώς στο πρώτο πλάτωμα μετά από τη σχετικά χαμηλή αριστερή όχθη του Αλιάκμονα, σ' ένα ιδιαίτερα όμορφο τοπίο και ότι λόγω της μικρής απόστασης που τις χωρίζει ανήκουν πιθανότατα στον ίδιο μεγάλο οικισμό, που έχει τα χαρακτηριστικά μιας ευρείας πόλης που εκτεινόταν σε παραποτάμια περιοχή αλλά, συγχρόνως, μπορούσε να χρησιμοποιεί ως χώρο κατοίκησης και καταφυγής τις πλαγιές γειτονικών λόφων. Η χρήση του χώρου προγενέστερα, στην Ύστερη Εποχή Χαλκού και Εποχή Σιδήρου, τεκμηριώνεται από σποραδικά ευρήματα και τη χειροποίητη μακεδονική-δωρική κεραμεική με αμαυρόχρωμη διακόσμηση, ενώ κατά τα έτη 2008 και 2009 ανασκάφηκαν κατάλοιπα της Πρώιμης Εποχής Χαλκού, της Νεολιθικής Εποχής, καθώς και νεκροταφείο των αρχαϊκών, κλασικών και ελληνιστικών χρόνων, καθώς και μεταχριστιανικό.

Στη θέση Κτιο διακρίνονται δύο τομείς με ευρήματα διαφορετικών χρονολογικών περιόδων. Στον Ανατολικό Τομέα κυριαρχούν οι αρχαιότητες, οικιστικά κατάλοιπα και μεγάλος ορθογώνιος κεραμεικός κλίβανος των ελληνιστικών χρόνων, ενώ βόρεια και κυρίως δυτικά σε μικρή απόσταση αποκαλύψαμε αρχαιότητες προϊστορικών χρόνων, της Νεότερης Νεολιθικής και της Πρώιμης Εποχής Χαλκού. Στα κατάλοιπα των ελληνιστικών χρόνων ολοκληρώσαμε την ανασκαφή του στρώματος καταστροφής που εκτεινόταν σε χώρο που περικλείεται από τους τρεις σωζόμενους τοίχους, καθώς και του πλήθους απορριμμάτων κοντά στον κλίβανο με ενδεικτικά τα στόμια μακεδονικών αμφορέων αλλά και στηρίγματα για το ψήσιμο των αγγείων. Σχετικά κοντά, γύρω στα 13 μ. από τον κλίβανο, εντοπίστηκαν τέσσερις απορριμματικοί λάκκοι, και άλλοι τρεις βορειότερα, ορισμένοι από τους οποίους περιείχαν μεγάλη ποσότητα χειροποίητης κεραμεικής με ένταξη στην Τελική Νεολιθική-Πρώιμη Εποχή Χαλκού και χαρακτηριστικά δείγματα τις οριζόντιες σωληνωτές λαβές. Εκεί βρέθηκαν ακόμη τέσσερα δυσερμήνευτα σωληνωτά αντικείμενα από ωμό πηλό με ανώμαλη επιφάνεια και μικρή οπή, οστά ζώων, λεπίδες πυριτόλιθου, ένας πέλεκυς, αλλά και φυσικοί αστράγαλοι.

Στο Δυτικό Τομέα της ανασκαφής αποκαλύφθηκε άλλη εικόνα από εκείνη του ανατολικού. Εδώ εντοπίστηκαν δύο διαδοχικά στρώματα προϊστορικής περιόδου και συγκεκριμένα Νεότερης Νεολιθικής και Πρώιμης Εποχής Χαλκού, που καταλάμβαναν έκταση 100 τ.μ. Εντοπίστηκε κατοικία σε κυκλικό σχεδόν χώρο (διαμέτρου 3,5Χ4,20 μ.) που ορίζεται από αργούς λίθους σε διπλή σειρά και θυραίο άνοιγμα, πλάτους 0,60 μ. Στα νότια ανασκάψαμε όρυγμα επίμηκες (3,50Χ2,20 μ.) με έντονα ίχνη καύσης, που μπορούμε να ερμηνεύσουμε επίσης ως κατοικία, ενώ με κριτήριο το σχετικά μεγάλο μέγεθος και το μικρό βάθος θεωρούμε ότι και ο Λάκκος 2 αποτελούσε κατοικία και το ίδιο υποστηρίζουμε και για το Λάκκο 4 με βάθος μεγαλύτερο. Η λιθορριπή από αργές πέτρες σε μήκος 10 και πλάτος 3,20 μ. φαίνεται περιέβαλε κατοικίες. Τόσο από τις κατοικίες όσο και από τέσσερις λάκκους περισυλλέξαμε ενδιαφέρουσα κεραμεική, πήλινα ειδώλια, περίαπτα, λίθινα εργαλεία.

Είναι βέβαιο ότι τα παραπάνω προϊστορικά στρώματα έχουν διαταραχθεί από μεταγενέστερες παρεμβάσεις, καθώς ο συγκεκριμένος χώρος χρησιμοποιήθηκε μεταχριστιανικά και ως νεκροταφείο. Στις 26 ταφές του 2008, που οι περισσότερες οριοθετούνταν από λίθους και βρίσκονταν σε πυκνή διάταξη, αυξήθηκαν σε 48 κατά την έρευνα του 2009. Οι περισσότερες ταφές ήταν ανοιγμένες στο σκουρόχρωμο χώμα του υποκείμενου προϊστορικού-νεολιθικού στρώματος. Μάλιστα από τον πυθμένα της ταφής 27 (όταν αφαιρέθηκαν τα οστά) περισυλλέξαμε πήλινο νεολιθικό ειδώλιο. Μεγάλος αριθμός ταφών, ανέρχονται σε 35, έφεραν πήλινα αγγεία, εκ των οποίων αρκετά πλασμένα με τα χέρια, πολλά σιδερένια μαχαιρίδια και δύο μικρές αιχμές βελών. Τα τρία χάλκινα νομίσματα, ενωμένα μεταξύ τους (από την ταφή 32) μας παραπέμπουν στον 9 ο αιώνα μ.Χ., σύμφωνα με την ταύτισή μας με κοπή Κωνσταντινουπόλεως από τον Κωνσταντίνο, γιο του Βασιλείου Α΄, 868-879 μ.Χ.
Νεκροταφείο αρχαϊκών-κλασικών-ελληνιστικών χρόνων
Μεγάλη ήταν η έκπληξή μας από τον εντοπισμό στο Δυτικό Τομέα πρώιμων ταφών σε μια έκταση περίπου 200 τ.μ. Πρόκειται για λακκοειδείς ταφές, 24 προς το παρόν, με εξαίρεση την κιβωτιόσχημη από πλάκες ταφή 57 και τους εγχυτρισμούς των ταφών 52 και 53 (συνεχίσαμε τον αύξοντα αριθμό των ύστερων βυζαντινών ταφών, δηλαδή από το 49 κ.ε.). Από τις 24 ταφές οι 17 ήταν κτερισμένες και οι 7 ακτέριστες. Όπως αναφέραμε η σύληση και η διατάραξη δεν είναι εκτεταμένη, αλλά όχι και άγνωστη, όπως αποδεικνύει τόσο ο εντοπισμός μιας σιδερένιας αιχμής δόρατος όσο και τέσσερα πήλινα αγγεία (άωτο σκυφίδιο και σκύφος, ληκύθιο και κλειστό αγγείο), που βρέθηκαν εκτός των ταφικών λάκκων. Από τις ταφές δέκα εντάσσονται στην Αρχαϊκή-Κλασική Εποχή (τέλη 6 ου έως α΄ μισό 5 ου αι. π.Χ.), από τις οποίες έξι έφεραν εξάλειπτρα. Σπάνια είναι τα εισαγμένα αγγεία, όπως αττική λήκυθος με μελανόμορφη διακόσμηση από όρθια ανθέμια και μελαμβαφής σκύφος. Έχουμε ήδη επισημάνει από την ανασκαφή του νεκροταφείου στη θέση Κεραμαριό Παλιουριάς Δεσκάτης τη μεγάλη παραγωγή τοπικών κεραμεικών εργαστηρίων από την Αρχαϊκή Εποχή στον Νομό Γρεβενών, γεγονός που αποδεικνύει αφενός τις πλούσιες επαφές με κοντινές και μακρύτερες περιοχές και αφετέρου υψηλό βιοτικό επίπεδο των κατοίκων, οι οποίοι ζούσαν σε πολυπληθείς και οργανωμένες πόλεις, όπως απέδειξε η έρευνα των τελευταίων δεκαετιών. Οι ταφές που εντάσσονται στα τέλη του 4 ο αι. π.Χ. και ακολούθως στην Ελληνιστική Εποχή έφεραν ενδιαφέροντα αγγεία και μία συνοδευόταν από νόμισμα Αντιγόνου Γονατά (277-270 π.Χ.).
Ανασκαφή στον αρχαιολογικό χώρο θέσης Παναγιά Διπόρου
Είχαμε ήδη επισημάνει, και επιβεβαιωθήκαμε με την πρόοδο της ανασκαφής σε μεγάλη έκταση και διάφορους τομείς, την ανυπαρξία οικοδομικών καταλοίπων κανονικού οικιστικού ιστού και μάλιστα παρά την αποκάλυψη πιθεώνα από πέντε πίθους στη σειρά, άλλων μεμονωμένων, καθώς και την αποκάλυψη δύο κεραμεικών κλιβάνων. Μολονότι η έρευνά μας δεν επεκτείνεται εκτός χώρου χρήσης και κατάκλυσης, όπου ενδεχομένως θα μπορούσε να αποκαλυφθεί περιοχή οργανωμένης πόλης, θεωρούμε πιθανό ότι στο χώρο κοντά στο ποτάμι αναπτύσσονταν διαχρονικά εποχιακές αγροτοποιμενικές εγκαταστάσεις. Τα οικιστικά κατάλοιπα περιλαμβάνουν δωμάτιο ενός οικήματος και ένα τοίχο με στρώματα καταστροφής, βοτσαλωτό δάπεδο, συνολικά εννέα πίθοι, ενώ για δύο λάκκους μεγάλων διαστάσεων, που περιείχαν ελληνιστική κεραμεική και χειροποίητη υποθέτουμε ότι αποτελούσαν χώρους κατοίκησης. Περισυλλέξαμε επίσης τους σκελετούς τριών αλόγων, που δεν ανήκαν σε ταφές. Οι δύο ταφές που αποκαλύφθηκαν το 2009 ήταν μεταχριστιανικών χρόνων, ενώ ο εντοπισμός συστάδας αρχαϊκών ευρημάτων από κορινθιακό αρύβαλλο, με εξίτηλη παράσταση σειρήνας, διάδημα από χάλκινο στενό έλασμα, δύο χάλκινα ενώτια και πέντε σιδερένια αδιάγνωστα αντικείμενα, θεωρούμε ότι προέρχονται από ταφή, της οποίας τα οστά διαβρώθηκαν. Άλλωστε σε πολύ κακή κατάσταση είχαν αποκαλυφθεί και τα οστά των πέντε παιδικών ταφών παρόμοιας χρονολογικής ένταξης, που ανασκάψαμε το 2007.

Ως π ερίβολο Ύστερης Εποχής Χαλκού ερμηνεύουμε σειρά λίθων από μικρούς και μεγάλους αργούς λίθους, οι οποίοι εδράζονται στο φυσικό έδαφος. Από το χώρο περισυλλέξαμε όστρακα της κατηγορίας της μακεδονικής-δωρικής κεραμεικής με αμαυρόχρωμη διακόσμηση, στην ίδια εποχή πιστεύουμε ότι εντάσσονται δύο λάκκοι ακανόνιστου σχήματος με όμοια κεραμεική, καθώς και εστία οριοθετημένη με λίθους σε κυκλική διάταξη, ενώ η κατοίκηση σ' αυτή την εποχή επιβεβαιώνεται και από ευρήματα διάσπαρτα στο χώρο.

Στα κινητά ευρήματα του χώρου, πέραν της κεραμεικής που αναφέραμε ήδη, συγκαταλέγονται διάφορα σιδερένια και χάλκινα αντικείμενα, όπως χάλκινη οκτώσχημη πόρπη από σύρμα κυκλικής διατομής, χάλκινη τοξωτή πόρπη, χάλκινο δαχτυλίδι και αγκίστρι. Επίσης χάλκινο ακτινωτό τμήμα από τροχό, χάλκινο τμήμα λαβής αγγείου. Ορισμένα λίθινα τριπτά και πελεκητά εργαλεία αποδεικνύουν τη χρήση του χώρου και σε προγενέστερες χρονικά περιόδους, πέραν αυτών που έχουν τεκμηριωθεί ανασκαφικά.

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
ελληνική έκδοση

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
δυναμικός ιστότοπος

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
εφαρμογή διαχείρισης περιεχομένου

# data[].attributes.attachment_link.title
ΕΟΡΔΑΙΑ 2009: Η ΕΡΕΥΝΑ ΣΤΗΝ ΑΝΑΡΡΑΧΗ ΚΑΙ ΣΤΗ ΜΑΥΡΟΠΗΓΗ - ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΣΤΟ ΦΡΑΓΜΑ ΙΛΑΡΙΩΝΑ (ΑΛΙΑΚΜΩΝ): Η ΑΝΑΣΚΑΦΗ ΣΤΙΣ ΘΕΣΕΙΣ ΚΤΙΟ ΚΑΙ ΠΑΝΑΓΙΑ ΔΙΠΟΡΟΥ ΓΡΕΒΕΝΩΝ

# data[].attributes.attachment_link.description
Οι σωστικές ανασκαφές της Λ΄ Εφορείας κατά το 2009 Από το 2004 είχαμε επισημάνει ότι το σωστικό ανασκαφικό έργο που κληθήκαμε να φέρουμε εις πέρας, κυρίως για τη ΔΕΗ Α.Ε., ήταν μεγάλο και ότι θα καθίστατο τεράστιο, γνωρίζοντας ότι στην εξέλιξή του το πρόγραμμα παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας εξαρτάται από τη λειτουργία λιγνιτωρυχείων και φραγμάτων στους Νομούς Κοζάνης και Γρεβενών.

# data[].attributes.headline
Μακεδονικός τάφος Σπηλιάς

# data[].attributes.subject
Μακεδονικός τάφος Σπηλιάς

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Πρόσοψη του μακεδονικού τάφου στη Σπηλιά Εορδαίας

Διθάλαμος μακεδονικός τάφος με δωρική πρόσοψη. Κατασκευάστηκε στην αρχή του 2ου αιώνα π.Χ. και χρησιμοποιήθηκε πολλές φορές ως τον 1ο αιώνα π.Χ.

Ανασκάφηκε το 1986 και το 1987.

# data[].attributes.attachment_link.title
Υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού | Μακεδονικός τάφος Σπηλιάς

# data[].attributes.attachment_link.description
Πρόσοψη του μακεδονικού τάφου στη Σπηλιά Εορδαίας Διθάλαμος μακεδονικός τάφος με δωρική πρόσοψη. Κατασκευάστηκε στην αρχή του 2ου αιώνα π.Χ. και χρησιμοποιήθηκε πολλές φορές ως τον 1ο αιώνα π.Χ. Ανασκάφηκε το 1986 και το 1987.

# data[].attributes.headline
Παλαιοντολογικό Μουσείο Πτολεμα'ι΄δας

# data[].attributes.subject
Παλαιοντολογικό Μουσείο Πτολεμα'ι΄δας

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Ένα σημαντικό απόκτημα που διαθέτει η Πτολεμαΐδα, είναι το Παλαιοντολογικό & Ιστορικό Μουσείο της, ένα Μουσείο που δεν περιορίζεται στην στενή έννοια του όρου, αλλά παράγει πολιτισμό.
Μέσα σ΄ αυτό το όμορφο κτήριο, δεν φιλοξενούνται μόνο παλαιοντολογικά και ιστορικά εκθέματα, αλλά στην πτέρυγα της πινακοθήκης, βρίσκουν στέγη η ψύχη και τα βαθύτερα συναισθήματα των πολιτών της Εορδαίας.

Γιατί εκεί έχουν φιλοξενηθεί εκθέσεις ζωγραφικής, παρουσιάσεις βιβλίων και γενικά πολιτιστικά θέματα, πάντα προσεγμένα και υψηλών προδιαγραφών.

Με την παρούσα έκθεση έχουμε την τύχη και την μεγάλη τιμή να καταγράψουμε στην πορεία της Πινακοθήκης, για άλλη μια χρονιά, τη σφραγίδα του μεγάλου ζωγράφου, δάσκαλου και ακαδημαϊκού Παναγιώτη Τέτση, του καλλιτέχνη που γεννήθηκε στην Ύδρα το 1925, υπήρξε μαθητής του Μπισκίνη και του Μαθιόπουλου και αργότερα στο Μετσόβιο Πολυτεχνείο του Χατζηκυριάκου- Γκίκα, για να εκλεγεί ο ίδιος το 1976 καθηγητής στην Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών.

Ανάμεσα στις πολλές διακρίσεις του αξίζει να αναφέρουμε το βραβείο κριτικών για το έργο του "Ναυπηγείο".

Η πινακοθήκη του Μουσείου μας, να μεγαλώσει την λάμψη της με την παρουσία και των δικών του έργων.
Ο ΔΗΜΑΡΧΟΣ ΕΟΡΔΑΙΑΣ
Με μεγάλη ευθύνη η νέα δημοτική αρχή, πήρε την σκυτάλη και συνεχίζει για δεύτερη χρονιά την πολιτιστική εκδήλωση "Άνοιξη 2011".

Η φετινή έκθεση είναι ένα κάλεσμα από νέους σε νέους, για να ακολουθήσουμε τα μονοπάτια που χάραξαν οι παλιότεροι.

Μονοπάτια πολύχρωμα, με εικόνες που η ματιά και η ψυχή των ζωγράφων, αιχμαλώτισε στον καμβά και μας τις κατέθεσε.

Σας παρουσιάζουμε ένδεκα μαθητές που είναι δάσκαλοι και έναν δάσκαλο που είναι πάντα μαθητής. Σας παραθέτουμε ότι καλύτερο έχει να επιδείξει το ελληνικό εικαστικό στερέωμα.

Με ευγνωμοσύνη σε ότι μας χαρίστηκε απλόχερα , με φροντίδα σε ότι έχει κερδηθεί με κόπο, βάζοντας την ζωντάνια της νιότης μας, κομμάτια της ψυχής μας ,το μεράκι και την πείρα συνεχίζουμε ότι όμορφο άρχισε.

ΑΝΟΙΞΗ 2011

Την Δευτέρα 2 Μαΐου στις 8:00 μμ πραγματοποιήθηκαν με μεγάλη επιτυχία στα πλαίσια του θεσμού "ΑΝΟΙΞΗ 2011" τα Εγκαίνια της Ομαδικής Έκθεσης "Παραστατική Ζωγραφική στην πτέρυγα της Δημοτική Πινακοθήκη του Παλαιοντολογικού & Ιστορικού Μουσείου Πτολεμαΐδας.

Στην έκθεση συμμετέχουν με τα έργα τους δώδεκα από τους πιο καταξιωμένους σύγχρονους Έλληνες εικαστικούς, ορισμένοι από τους οποίους παραβρέθηκαν και στην εκδήλωση των εγκαινίων.

Συγκεκριμένα, την εκδήλωση τίμησαν με την παρουσία τους οι καλλιτέχνες Δημήτρης Ανδρεαδάκης, Μαρία Γιαννακάκη, Μίλτος Γκολέμας, Στέφανος Δασκαλάκης, Ειρήνη Ηλιοπούλου, Μιχαήλ Μαδένης, Μαρίνα Παπαλαμπρίδη, Γιώργος Ρόρρης και Μαρία Φιλοπούλου, ενώ ανειλημμένες υποχρεώσεις δεν επέτρεψαν στους Αντώνη Στάβερη, Τάσο Ματζαβίνο και Αλέξη Βερούκα πάρα την δεδηλωμένη τους πρόθεση να παραβρεθούν και οι ίδιοι.

Η φετινή εκδήλωση είναι αφιερωμένη στον ακαδημαϊκό Παναγιώτη Τέτση, για την μεγάλη του συμβολή στην δημιουργία της Δημοτικής Πινακοθήκης Πτολεμαΐδας. Ο μεγάλος μας ζωγράφος, προλόγισε τους καλλιτέχνες ως πραγματικούς ζωγράφους σε μια εποχή που δεν ζωγραφίζει και στάθηκε ιδιαίτερα στην μεγάλη προσπάθεια που καταβάλλεται στην πόλη μας και το Μουσείο της, σημειώνοντας πως ανάλογες εκθέσεις με τέτοια οργάνωση σπάνια παρουσιάζονται πλέον, ακόμα και στην Αθήνα.

Η πρόεδρος του μουσείου κα. Κρυσταλλίδου Θεοπίστη, αφού ευχαρίστησε όλους τους συντελεστές της εκδήλωσης ανέφερε στο καλωσόρισμα της: "Σε πείσμα των καιρών που επιβάλουν περικοπές στο πολιτισμό, με όλες τις δυσκολίες που μας δημιούργησε ο ανέτοιμος Καλλικράτης, φτιάξαμε την "Άνοιξη 2011". Μια εκδήλωση που χρειάστηκε πολλά μεγάλα και μικρά λιθαράκια από πολλούς."

Η Δήμαρχος Παρασκευή Βρυζίδου στον χαιρετισμό της ευχαρίστησε τους ζωγράφους για την τιμή προς την πόλη και την ευρύτερη περιοχή της Εορδαίας και τον κ. Τέτση για την παρουσία και τη συνολική προσφορά του. Τόνισε πως πρόθεση της νέας Δημοτικής Αρχής, είναι να στηρίξει τέτοιες προσπάθειες, γιατί οι πολίτες της Εορδαίας δικαιούνται να έχουν πρόσβαση σε κάθε μορφή τέχνης και πολιτισμού.

Την εκδήλωση πλαισίωσε μουσικό πρόγραμμα του Βαρβούτειου Δημοτικού Ωδείου Πτολεμαΐδας, με τραγούδια που απέδωσαν τμήματα των παιδικών χωρωδιών του και η υψίφωνος Βασιλική Πατρώνα, συνοδεία πιάνου και κρουστών.

Ο χώρος του Μουσείου ήταν κατάμεστος από το φιλότεχνο κοινό της πόλης που με πολύ ενδιαφέρον ανταποκρίθηκε στο κάλεσμα.

Στα περισσότερα έργα της Έκθεσης το επίκεντρο είναι ο άνθρωπος, αλλά δεν λείπουν και αναφορές στη φύση.

Η έκθεση θα παραμείνει ανοιχτή έως τις 30 Ιουνίου.

Διάρκεια Έκθεσης:

Δευτέρα έως Παρασκευή: 09:00 - 14:00 & 17:00 - 21:00

Σάββατο & Κυριακή: 10:00 - 14:00

H ΦΛΩΡΑ ΚΥΡΟΥ ΣΕ ΜΙΑ ΜΟΝΑΔΙΚΗ ΒΡΑΔΙΑ ΣΤΟ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΠΤΟΛΕΜΑΙΔΑΣ

Μια μοναδική βραδιά γεμάτη μελωδίες και μια υπέροχη ερμηνεία διοργανώθηκε την Τρίτη 9 Αυγούστου 2011 στο Πνευματικό Κέντρο Πτολεμαΐδας από το Δήμο Εορδαίας και το Δημοτικό Ωδείο Πτολεμαΐδας

Όλοι όσοι παραβρέθηκαν εκεί απήλαυσαν τη σοπράνο Φλώρα Κύρου, η οποία χάρισε στ o κοινό της πόλης μας ένα μοναδικό ρεσιτάλ τραγουδιού ερμηνεύοντας τραγούδια σε μουσική Mozart , Bellini , Verdi , Faure και αποσπάσματα από μεγάλα έργα κλασικού ρεπερτορίου όπως την όπερα Μοντέγοι και Καπουλέτοι, La nozze di Figaro , Falstaff .

Στο πιάνο τη συνόδεψε ο Λάζαρος Τσαβδαρίδης.

Επίσης κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης ο Αντιδήμαρχος Δημοσίων Σχέσεων κ. Ασπράγκαθος τίμησε την κα. Τικλερίδου Βικτωρία για την προσφορά και χορηγία της στο Δημοτικό Ωδείο Πτολεμαΐδας.

ΕΓΚΑΙΝΙΑ ΤΗΣ ΟΜΑΔΙΚΗΣ EΚΘΕΣΗΣ ΔΩΔΕΚΑ ΜΕΓΑΛΩΝ ΖΩΓΡΑΦΩΝ "AΝΟΙΞΗ 2011"

Το Παλαιοντολογικό & Ιστορικό Μουσείο και ο Δήμος Εορδαίας στο πλαίσιο του θεσμού "Άνοιξη 2011" εγκαινιάζει την Δευτέρα 2 Μαΐου του 2011, την Ομαδική Έκθεση δώδεκα μεγάλων ζωγράφων, που λαμπρύνουν εδώ και χρόνια με τις δημιουργίες τους το ελληνικό εικαστικό στερέωμα: των Ανδρεαδάκη Δημήτρη, Βερούκα Αλέξη, Γιαννακάκη Μαρίας, Γκολέμα Μίλτου, Δασκαλάκη Στέφανου, Ηλιοπούλου Ειρήνης, Μαδένη Μιχαήλ, Ματζαβίνου Τάσου, Παπαλαμπρίδη Μαρίνας, Ρόρρη Γιώργου, Στάβερη Αντώνη και Φιλοπούλου Μαρίας.

Η εκδήλωση θα είναι αφιερωμένη στον μεγάλο μας ζωγράφο και ακαδημαϊκό Παναγιώτη Τέτση, για την συμβολή του στη Δημοτική Πινακοθήκη Πτολεμαΐδας, ο οποίος θα μας τιμήσει με την παρουσία του.

Την καλλιτεχνική επιμέλεια της Έκθεσης έχει αναλάβει η ιστορικός τέχνης Τατιάνα Σπινάρη.

Για δεύτερη χρονιά η Πινακοθήκη κατορθώνει να διοργανώσει μια τέτοιου σημαντικού μεγέθους έκθεση. Μια έκθεση που δεν αποτελεί μεταφορά από κάποια ελληνική μητρόπολη, αλλά προγραμματίστηκε και σχεδιάστηκε για να παρουσιαστεί, αποκλειστικά σε ένα πολιτιστικό ίδρυμα της ελληνικής επαρχίας.

Μια οργάνωση που επιμένει να στοχεύει υψηλά παρά τις συγκυρίες των καιρών, προσδοκώντας να επιτύχει στο μέτρο του δυνατού μια πραγματική πολιτιστική αποκέντρωση που τόσο ανάγκη έχει η επαρχία.

Διάρκεια Έκθεσης: 02-05-2010 έως 30-06-2010

Ώρες Λειτουργίας:

Δευτέρα έως Παρασκευή: 09:00 - 14:00 & 17:00 - 21:00

Σάββατο έως Κυριακή : 10:00 - 14:00

"ΕΚΘΕΣΗ ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΛΑΪΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ"

ΜΕΡΙΚΕΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΝΤΥΠΩΣΕΙΣ ΕΠΙΣΚΕΠΤΩΝ ΑΠΟ ΤΑ ΕΚΘΕΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΕΡΙΠΤΕΡΟΥ ΜΑΣ ΣΤΗΝ "ΕΚΘΕΣΗ ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΛΑΪΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ" ΠΟΥ ΔΙΟΡΓΑΝΩΘΗΚΕ ΣΤΟ ΣΤΑΔΙΟ ΕΙΡΗΝΗΣ ΚΑΙ ΦΙΛΙΑΣ ΚΑΙ ΔΙΗΡΚΕΣΕ ΩΣ 30-3-2008.
Τα υπάρχοντα Παλαιοντολογικά αντικείμενα, διακρίνονται σε πετρώματα και απολιθώματα, φυτικής ή ζωικής προελεύσεως, σπονδυλωτών ή ασπονδύλων, με τα σπονδυλωτά καταλαμβάνουν το μεγαλύτερο μέρος του σχετικού εκθεσιακού χώρου.
Το Ανθρωπολογικό και Λαογραφικό Μουσείο του Δήμου Πτολεμαΐδος, συστάθηκε ως Νομικό Πρόσωπο Δημοσίου Δικαίου την 1 η Μαρτίου του 1990 δια της αποφάσεως υπ.αρ. 36/90 του Δημοτικού Συμβουλίου Πτολεμαΐδας.

Στις Συλλογές του μπορεί κανείς να βρει συγκεντρωμένα και προβεβλημένα σύμφωνα με τις σύγχρονες μουσειολογικές αντιλήψεις, εκθέματα αντιπροσωπευτικά όλου του Προϊστορικού και Ιστορικού ρου της Εορδαϊκής γης και δραστηριότητος, από τα Παλαιοντολογικά χρόνια έως και τον Κ΄ αιώνα.

Ως εκθεσιακός χώρος, λειτούργησε για πρώτη φορά το 1997. Αρχικά οι Συλλογές του στεγάστηκαν σε ενοικιαζόμενους χώρους, κάτι που δεν ήταν η πιο ιδανική λύση. Εντούτοις ήταν η μόνη δυνατή και επιβεβλημένη. Σήμερα, από την 16 η Οκτωβρίου του 2006, στεγάζεται στο νεόδμητο και σχεδιαζόμενο εξ αρχής ως μουσειακό κτίριο, επί της οδού 28 ης Οκτωβρίου 1. Διαθέτει 2 ορόφους και συνολικά, 2202 τ.μ. εγγεγραμμένα σε οικόπεδο εμβαδού 2390,85 τ.μ. Στους χώρους του και πέραν των βασικών πτερύγων του, έχει προβλεφθεί η δημιουργία και λειτουργία πωλητηρίου, εργαστηρίου συντηρήσεως, αίθουσας συσκέψεων και προβολών, αίθουσας περιοδικών εκθέσεων, αναψυκτηρίου και εσωτερικού στεγασμένου αιθρίου.

Στην οργάνωση του Μουσείου μας, ο βασικός προγραμματισμός εξ αρχής περιέλαβε την συγκρότηση Παλαιοντολογικής, Αρχαιολογικής και Λαογραφικής / Βιομηχανικής Συλλογής, ενώ από το 1998 ενέταξε και την Πτέρυγα Εικαστικών καθώς και το Ιστορικό Τμήμα. Σήμερα σε πρώτη φάση, λειτουργεί μια πρώτη μορφή παρουσιάσεως των Παλαιοντολογικών και Αρχαιολογικών ευρημάτων, της Δημοτικής Πινακοθήκης καθώς και το Τμήμα του Ιστορικού Αρχείου. Τέλος και εντός του 2007, προβλέπεται η επαναλειτουργία της Λαογραφικής Πτέρυγας.

Η Παλαιοντολογική Συλλογή

Η Παλαιοντολογική Συλλογή του Μουσείου, συγκροτήθηκε, σχεδόν στο σύνολό της, από οικειοθελείς προσφορές των κατοίκων της Εορδαίας. Ο εντοπισμός των σχετικών ευρημάτων, έγινε κατά κανόνα από εργάτες ή αγρότες αλλά και μισθωτές αμμολόφων. Όλοι οι προαναφερόμενοι ήρθαν σε επαφή με ανάλογο παλαιοντολογικό υλικό, κατά την διάρκεια των εργασιών τους και επέδειξαν την ανάλογη ευαισθησία, ώστε να τα συλλέξουν και να τα παραδώσουν στο Δήμο και από της ιδρύσεώς του στο ίδιο το Μουσείο.
Στο μέλλον προβλέπεται από τους αρμοδίους της Λ΄ Εφορίας Προϊστορικών και Κλασσικών Αρχαιοτήτων Αιανής, η οργάνωση μιας αντιπροσωπευτικής για την Εορδαία αρχαιολογικής έκθεσης.
Μεταξύ των σπουδαιοτέρων εκθεμάτων, ο επισκέπτης θα διακρίνει, αν όχι θα εντυπωσιαστεί, από τους χαυλιόδοντες των προβοσκιδωτών/ ελεφαντοειδών( κυρίως Mammuthus και Elephas Archidiskodon meridionalis ), η κάτω γνάθος Ιπποποτάμου( Hippopotamus antiquus ), τα οστά Ιππαρίων( Ipparion / Epuus ), τμήματα της κάρας και των κεράτων διαφόρων βοοειδών( Bos primigenius κ.α. ), απολιθώματα χειροειδών( Propotamochoerus ) κ.α..

Οι ηλικίες των απολιθωμάτων αυτών κυμαίνονται, συνήθως, από 1 έως 3 εκατομμύρια χρόνια. Εντούτοις υπάρχουν και πολύ παλαιότερα, όπως τα ευρήματα από Γαστερόποδα Βραχιόποδα, και Δίθυρα, που φθάνουν έως και τα 70 με 80 εκατομμύρια χρόνια.

Στα εκθέματα φυτικής προελεύσεως ξεχωρίζουν τμήματα κορμών δένδρων, μερικά εκ των οποίων, μάλιστα, ανήκουν σε άγνωστο έως σήμερα είδος.

Η Αρχαιολογική Συλλογή, οργανώθηκε υπό την καθοδήγηση και επίβλεψη της Λ΄ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασσικών Αρχαιοτήτων Αιανής. Περιλαμβάνει 78 αντικείμενα προερχόμενα από λαθρανασκαφές ή οικογενειακά κειμήλια και τα οποία οι κάτοχοι, κάτοικοι της ευρύτερης Εορδαίας, παρέδωσαν ή δώρισαν προς το Δήμο και το Μουσείο. Δυστυχώς το γεγονός ότι δεν προέρχονται από συστηματικές ανασκαφές και άρα υπάρχει αδυναμία γνώσεως της προελεύσεώς τους, καθιστά δυσχερή την μελέτη τους και κατ΄επέκταση την εξαγωγή συμπερασμάτων. Κατά κανόνα, πάντως, συνιστούσαν κτερίσματα τάφων από άγνωστες νεκροπόλεις της περιοχής.

Η Συλλογή αποτελείται, κυρίως, από δύο κατηγορίες αντικειμένων: τα Κεραμικά( απλά, διακοσμημένα ανεικονικά αλλά και με εικονική αγγειογραφία τα περισσότερα εκ των οποίων χρονολογούνται στην Αρχαϊκή και Κλασσική Περίοδο ) και διάφορα Μικρά Πήλινα Ειδώλια. Παράλληλα δεν λείπουν και τα γλυπτά μέλη, σαν το ιωνικό κιονόκρανο της Συλλογής.

Εξέχουσα τέλος θέση μεταξύ των εκθεμάτων της Συλλογής, επέχει η επιτύμβια στήλη των Ρωμαϊκών Χρόνων, με την μοναδική για τον Ελλαδικό χώρο ανάγλυφη παράσταση χειρούργου ιατρού εντός του ιατρείου του, πλαισιωμένου από τα μέλη της οικογενείας του, τους υπηρέτες του και τα ιατρικά εργαλεία του.

Είναι αποτέλεσμα συντονισμένης περισυλλογής από τα χωριά, κυρίως, της επαρχίας Εορδαίας, αλλά και από εθελούσιες δωρεές κατοίκων της ευρυτέρας περιοχής, με υψηλό δείκτη ευαισθησίας απέναντι στην Πολιτιστική μας κληρονομιά. Βρίσκεται υπό αναδιοργάνωση και προβλέπεται να λειτουργήσει εντός του 2007 στον υπόγειο χώρο του Μουσείου, περιλαμβάνοντας τις ακόλουθες θεματικές ενότητες.

1) Ένδυση και Υπόδηση:

Τοπικές ενδυμασίες της Δυτικής Μακεδονίας και ιδιαίτερα των γηγενών αλλά και των προσφύγων της επαρχίας Εορδαίας( νυφικά, γιορτινά φορέματα, υφαντές φούστες, φουστανέλες, τσαρούχια κ.α. ).

2) Οικιακά σκεύη:

Σε αυτά περιλαμβάνονται κατσαρόλες, ταψιά, καζάνια, γκιούμια, γουδιά, τηγάνια, μαγκάλια κ.α.

3) Γεωργικά Εργαλεία:

Εκτίθενται αλέτρια, δεματοδέτες, δικράνια, δρεπάνια, δοκάνια για το αλώνισμα των σιτηρών, παλαμαριές, μυλόπετρες κ.α.

4) Διακοσμητικά αντικείμενα:

Κυρίως τοίχου, όπως ωρολόγια, κάδρα κ.α.

5) Επαγγελματικά όργανα και εργαλεία:

Αντιπροσωπεύουν διάφορες συντεχνίες, όπως του ξυλουργού, του βαρελοποιού, του σιδηρουργού κ.α.

6) Υφαντουργικά

Παρουσιάζονται λινάρια, τσικρίκια, ανέμες, αδράχτια και αργαλειοί. Επίσης προϊόντα υφάνσεως, όπως βελέντζες, κουρελούδες, κιλίμια και χειροποίητα κεντήματα.

7) Έγγραφα και Βιβλία:

Απολυτήρια Γυμνασίου, όπως αυτό του 1911 και προερχομένου εκ του περιφήμου Φροντιστηρίου της Τραπεζούντος, ενδεικτικά όπως αυτό του 1912 του Ελληνικού Διδασκαλείου του Μοναστηρίου, πτυχία όπως αυτό της Διδασκάλισσας(1908) από τα Αρχιγένεια Εκπαιδευτήρια των Επιβατών της Ανατολικής Θράκης, έντυπες εκδόσεις όπως αυτή της εν Κωνσταντινουπόλει Αγίας Γραφής(1905) κ.α.

8) Νομισματική Συλλογή:

Περιλαμβάνει νομίσματα και χαρτονομίσματα από το 1895 έως και το 1967.

9) Ιστορία του Λιγνίτη και των Λιγνιτωρυχείων:

Θα περιλαμβάνει αντικείμενα και μηχανήματα προερχόμενα από τα πρώτα Λιγνιτωρυχεία της περιοχής.

10) Συλλογή Βιομηχανικής Αρχαιολογίας

# data[].attributes.attachment_link.title
Μουσείο | ΔΗΜΟΣ ΠΤΟΛΕΜΑΪΔΑΣ | Επίσημη Ιστοσελίδα |

# data[].attributes.attachment_link.description
Ένα σημαντικό απόκτημα που διαθέτει η Πτολεμαΐδα, είναι το Παλαιοντολογικό & Ιστορικό Μουσείο της, ένα Μουσείο που δεν περιορίζεται στην στενή έννοια του όρου, αλλά παράγει πολιτισμό. Μέσα σ΄ αυτό το όμορφο κτήριο, δεν φιλοξενούνται μόνο παλαιοντολογικά και ιστορικά εκθέματα, αλλά στην πτέρυγα της πινακοθήκης, βρίσκουν στέγη η ψύχη και τα βαθύτερα συναισθήματα των πολιτών της Εορδαίας.

# data[].attributes.headline
Μουσείο Αιανής

# data[].attributes.subject
Μουσείο Αιανής

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
ΑΙΘΟΥΣΑ A: Η ιστορική ταυτότητα της Άνω Μακεδονίας, της Ελιμιώτιδας και της Αιανής
Στην Αίθουσα Α προβάλλεται η ιστορική ταυτότητα της Αιανής, της ευρύτερης περιοχήςκαι της Άνω Μακεδονίας γενικότερα, με την έκθεση των πρώιμωνεπιγραφών αρχαϊκής και κλασικής εποχής (6 ου και 5 ου αι. π.Χ.), που αναφέρουν την Αιανή και το Κοινό των Ελιμιωτών, σε συνδυασμό με ενημερωτικά κείμενα, τοπογραφικά σχέδια, χάρτες και φωτογραφίες.

Από τα εκθέματα ξεχωρίζουν , επίσης, τμήμα πίθου με γραμμική επιγραφή και μία επιγρφή σε τμήμα κεραμίδας με το όνομα ΑΡΚΑΠΟΣ. Στην ίδια αίοθουσα εκτίθενται ευρήματα προϊστορικών χρόνων, της Νεολιθικής Εποχής, κυρίως κεραμιή και εργαλεία, και της Ύστερης Εποχήςτου Χαλκού, όπως αμαυρόχρωμη κεραμική του εργαστηρίου της Αιανής (πτηνόμορφη πρόχους, τετράωτος κάνθαρος, δίωτο κύπελλο), άλλα μυκηναϊκά αγγεία και ειδώλιο, ξίφη, αιχμές δοράτων, μαχαίρια και κοσμήματα. Από τα εκθέματα της Εποχής του Σιδήρου αξιοσημείωτα είναι η κεραμική και τα κοσμήματα, όπως οι κυμματοειδείς τοξωτές πόρπες και οι τέσσερις χάλκινες τριγωνικές πόρπες.

Δρ Γεωργία Καραμήτρου Μεντεσίδη

Φωτογραφίες Αίθουσας Α'

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
ελληνική έκδοση

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
δυναμικός ιστότοπος

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
εφαρμογή διαχείρισης περιεχομένου

# data[].attributes.attachment_link.description
ΑΙΘΟΥΣΑ A: Η ιστορική ταυτότητα της Άνω Μακεδονίας, της Ελιμιώτιδας και της Αιανής Στην Αίθουσα Α προβάλλεται η ιστορική ταυτότητα της Αιανής, της ευρύτερης περιοχήςκαι της Άνω Μακεδονίας γενικότερα, με την έκθεση των πρώιμωνεπιγραφών αρχαϊκής και κλασικής εποχής (6 ου και 5 ου αι.

# data[].attributes.body
Λειτουργεί με φυτίλι και πετρέλαιο. Το χρησιμοποιούσαν τις νύχτες για να βλέπουν, τότε δεν είχε ηλεκτρικό ρεύμα.

# data[].attributes.body
Η Ανέμη και η Σβίγα ή τσικρίκι Δύο απαραίτητα όργανα της παραδοσιακής υφαντικής τέχνης ήταν η ανέμη και η σβίγα. Η ανέμη ήταν ένα ξύλινο εργαλείο, στο οποίο τέντωναν τις κούκλες του νήματος για να τις τυλίξουν σε κουβάρι ή σε μασούρι. Η ανέμη περιστρεφόταν ξετυλίγοντας το νήμα .Η  σβίγα είναι κι αυτή ξύλινο εργαλείο που αποτελείται από μια ρόδα που περιστρέφεται με χερούλι. Το νήμα ξετυλίγεται από την ανέμη και τυλίγεται στο καρούλι της σβίγας.
Νικόλαος Κοράφτσας

# data[].attributes.body
Εδώ έβαζαν το ζυμωμένο ψωμί και περίμεναν μέχρι να φουσκώσει. Μετά το έβαζαν στον  φούρνο για να το ψήσουν.

# data[].attributes.body
Με το εργαλείο αυτό πλάθουν το ζυμάρι για να γίνει φύλλο για πίτες.

# data[].attributes.body
Στέλιος

# data[].attributes.body
Το σίδερο χρησιμοποιείται στα ρούχα από τον 15ο αιώνα.Τοτε για να σιδερώσουν,απλά ζέσταιναν τις μεταλλικές πλάκες βάζοντας μέσα κάρβουνο αναμμένο. Επίσης το μόνο κακό που είχαν τα παλιά σιδερα είναι ότι ήταν πολύ βαριά . Κάνεις δεν θα πει ποτέ και ποιος εφευρέθηκε η συσκευή,η οποία ονομάζεται {σίδηρος} και σε ποια συγκεκριμένη χώρα του κόσμου εμφανίστηκε για πρώτη φορά. Το πρώτο ανάλογο του σιδήρου, όπως πιστεύουν οι ερευνητές, γεννήθηκε όταν  οι άνθρωποι δημιούργησαν τα πρώτα υφαντά ρούχα. Αν και ορισμένοι επιφανείς αρχαιολόγοι είναι απόλυτα σίγουροι πως οι πρωτόγονοι άνθρωποι εξομαλύνουν τα δέρματα των ζώων, πιθανότατα με οστά ενός μαμούθ.

# data[].attributes.headline
Λάμπα πετρελαίου 

# data[].attributes.subject
Λάμπα πετρελαίου 

# data[].attributes.body
Η λάμπα πετρελαίου τα παλιά τα χρόνια ήταν απαραίτητη σε κάθε σπίτι, τότε που δεν υπήρχε το ηλεκτρικό ρεύμα, αυτή η λάμπα ήταν η μόνη πηγή φωτός τη νύχτα, μ'αυτήν φέγγανε στα σκοτάδια, μ' αυτήν διαβάζανε και συντροφιά μ'αυτήν με κατεβασμένο το φυτίλι και τη φλόγα χαμηλωμένη για να μην καίει πολύ πετρέλαιο, έπλεκε η γιαγιά καθισμένη κοντά στη σόμπα ή στο τζάκι πουλόβερ επίσης ήταν απαραίτητη σε γλέντια, ξενύχτια και σε νυστέρια ατέλειωτα. Δεν μπορούσαν να σηκώσουν το φυτίλι πολύ, γιατί ζεσταίνονταν με τη φλόγα το λαμπογυάλι που ήταν λεπτό και μπορούσε εύκολα να σπάσει. Κάθε μέρα η νοικοκυρά το έπλενε με σαπουνάδα για μην είναι μουτζουρομένο.

# data[].attributes.headline
Κόσκινο χοντρό

# data[].attributes.subject
Κόσκινο χοντρό

# data[].attributes.body
Κόσκινο
Αυτό το κόσκινο είναι πολύ παλιό. Οι ντόπιοι παλιά το έλεγαν και ρισέτο. Το χρησιμοποιούσαν για να κοσκινίζουν τραχανά, σιτάρι και αλεύρι. Είναι φτιαγμένο από λαμαρίνα και έχει πολλές τρύπες για να καθαρίζουν κάθε υλικό που βάζουν.

Γιώργος Μ.

# data[].attributes.headline
Γουδί και πολυκόφτης

# data[].attributes.subject
Γουδί και πολυκόφτης

# data[].attributes.body
Γουδί
Το συγκεκριμένο σκεύος το χρησιμοποιούσαν για να σπάνε και να πολτοποιουν ξηρούς καρπούς, λαχανικά και άλλα. Σήμερα έχει αντικατασταθεί με τον ηλεκτρικό πολυκόφτη.
Νεφέλη Πέιτση

# data[].attributes.headline
Λάμπα πετρελαίου

# data[].attributes.subject
Λάμπα πετρελαίου

# data[].attributes.body
Είναι ένα είδος παλιάς λάμπας που λειτουργεί με φυτίλι μέσα στο πετρέλαιο. Στο πλάι υπάρχει ένα σύστημα με το οποίο αναιβοκατεβαίνει το φυτίλι. Παλαιότερα αυτό το είδος του φαναριού το χρησιμοποιούσαν όταν δεν έβλεπαν και σε αγροτικές εργασίας όπως τη συλλογή καπνού.

# data[].attributes.headline
     Κόσκινο ψιλό

# data[].attributes.subject
     Κόσκινο ψιλό

# data[].attributes.body
Κόσκινο. Σκεύος στρογγυλό με ξύλινο πλαίσιο και επίπεδο μεταλικό πυθμένα το οποιο συγκρτεί απο ενα υλικό σε μορφή κόκκων ή σκόνης τα ξένα σώματα ή τους μεγαλύτερους από το κανονικο κόκκους.Το χρησιμοποιούσαν οι νοικοκυρές να κοσκινίζουν το αλεύρι.

Γλυκα Σουδη

# data[].attributes.body
Είναι ένα μεταλλικό δοχείο νερού κατασκευασμένο έτσι ώστε να διατηρεί δροσερό νερό για αρκετές ώρες. Συχνά το δοχείο έκλεινε με καπάκι από το ίδιο υλικό, είτε με μπουκέτο από λουλούδια, ή με άλλους τρόπους. Το χρησιμοποιούσαν οι νοικοκυρές όταν οι βρύσες ήταν σε εξωτερικούς χώρους και μακρυά, ή κοντά από τα σπίτια τους.
Αντιγόνη
Κεσκιλίδου