# data[].attributes.body
Etruskowie byli rozwiniętym ludem sąsiadującym z Rzymianami. Zajmowali się rolnictwem i metalurgią.

# data[].attributes.body
Jako jedni z pierwszy

# data[].attributes.body
Pod koniec VI w. p.n.e.
509/508 r. p.n.e.

# data[].attributes.headline
Dykator - opiszcie funkcje poniższych urzędów

# data[].attributes.subject
Dykator - opiszcie funkcje poniższych urzędów

# data[].attributes.body
Powołany przez konsulów na wniosek senatu na sześciomiesięczny okres podczas nadzwyczajnych kryzysów. Dysponował w tym czasie nieograniczoną władzą i stał na czele armii.

# data[].attributes.body
Dwaj urzędnicy, skupiali najwyższą władzę cywilną i wojskową. Zwoływali także obrady senatu i zgromadzenie ludowe

# data[].attributes.body
Pełnili obowiązki konsuli podczas ich nieobecności, także rozstrzygali spory sądowe

# data[].attributes.body
Ustalali listę senatorów na kolejną kadencję oraz kontrolowali wydatki państwa na cele publiczne.

# data[].attributes.body
Zajmowali się sprawami finansowymi, nadzorowali kasę państwową, zbierali podatki.

# data[].attributes.body
Przewodniczyli na zgromadzeniach ludowych i mieli prawo weta wobec działań senatorów

# data[].attributes.body
Mogli tam uczestniczyć tylko mężczyźni, wybierali urzędników i mieli prawo odrzucić przygotowane przez niech uchwały.

# data[].attributes.body
W miejscach publicznych towarzyszyli konsulom, pretorom czy cenzurom, którzy mogli stosować kary cielesne lub karać śmiercią.

# data[].attributes.body
Obejmowali wszystkie najważniejsze stanowiska w republice. Była to zamknięta grupa najbogatszych Rzymian.

# data[].attributes.body
Najliczniejsza grupa społeczna w Rzymie. Przez długi czas nie mieli praw politycznych. Z czasem nastąpiło duże rozwarstwienie grupy.

# data[].attributes.body
Pierwszy w Rzymie zbiór praw. Uchwalone w 449 r. p.n.e. .

# data[].attributes.body
Jowisz (najważniejszy z bogów), Junona (małżonka Jowisza) Minewra (bogini sztuki i nauk), Mars (bóg wojny i urodzaju ), Janus (czuwał nad umowami), Wenus (bogini miłości), Westa (bogini ogniska domowego), Neptun ( bóg mórz i oceanów), Pluton ( bóg podziemi)

# data[].attributes.body
podzielona na legiony, na przedzie stali konsulowie

# data[].attributes.body
KARY
Funkcjonowała DECYNACJA- co dziesiątego losowego legionistę zabijano
Nagrody
wyróżniający sie wojownicy- medale i awansy
zwycięscy wodzowie-

# data[].attributes.body
miasto Weje -396 r. p.n.e
najazd Galów - 390 r. p.n.e.
Samnici - IV w. p.n.e.
wojny z Tarentem - 264 r. p.n.e.

# data[].attributes.body
Rzymianie nie narzucały jednego ustroju, ale podbite ludy musiały przekazać część ziemii.

# data[].attributes.headline
I wojna punicka (264-241 r. p. n. e.) (geneza-przebieg-konsekwencje)

# data[].attributes.subject
I wojna punicka (264-241 r. p. n. e.) (geneza-przebieg-konsekwencje)

# data[].attributes.body
1. zaangażowanie  w konflikt na Sycylii
2. 20 lat na lądzie i morzu
3. uzyskanie Sycylii przez Rzymian

# data[].attributes.body
1. złamanie traktatu z Rzymianami, rosnąca potęga Kartaginy
2. bitwa pod Jeziorem Trazymeńskim, bitwa pod Kannami, bitwa pod Zamą
3. złamanie potęgi Kartaginy

# data[].attributes.body
trzy lata oblężenia przez wojska rzymskie Kartaginę, doszczętne zniszczenie Kartaginy

# data[].attributes.body
Podboje Rzymu

# data[].attributes.body
Po wojnach punickich Rzym podbił monarchie hellenistyczne. Najpierw Macedonię, w 196 r.p.n.e. Grecję i w 30 r.p.n.e. Egipt

# data[].attributes.headline
Na czym polegał krysyz republiki Rzymskiej

# data[].attributes.subject
Na czym polegał krysyz republiki Rzymskiej

# data[].attributes.body
powstanie , bunt gladiatorów w jednej ze szkół gladiatorów w Itali dowodzony przez Spartakusa w 73 roku p.n.e

# data[].attributes.headline
Gajusz Mariusz vs. Lucjusz Korneliusz Sulla

# data[].attributes.subject
Gajusz Mariusz vs. Lucjusz Korneliusz Sulla

# data[].attributes.body
-rywalizowali o władze
w 82 roku pne Sulla został dyktatorem ,wbrew obecnie panujacyhc zasad
,a w 70 r pne Gajusz został konsulem

# data[].attributes.body
Tajna umowa między Gnejuszem Pompejuszem Markiem Krassusem a Gajuszem Juliuszem Cezarem

# data[].attributes.body
rozpoczal dyktatorskie rzady w 45 roku pne po wygraniu 4 letneij wojny domowej z Pompejuszem
zginął w zamachu 15 marca 44 rpne

# data[].attributes.body
porozumienie zawarte między Markiem Lepidusem, Markiem Antoniuszem i Gajuszem Oktawianem

# data[].attributes.body
ustrój wprowadzony przez Oktawiana Augusta, nazwa od pierwszego senatora

# data[].attributes.body
Dzięki wprowadzeniu pryncypatu zakończył się okres wojen domowych, a cesarstwo to zyskało prawie trzy stulecia rozwoju i dobrobytu. Ten wieloletni pokój zarówno wewnętrzny jak i na granicach został określony mianem PAX ROMANA, czyli pokoju rzymskiego.

# data[].attributes.body
Mianem tej dynastii określa się członków rodziny Oktawiana Augusta lub potomków jego żony z pierwszego małżeństwa, którzy rządzili po śmierci Augusta (nie miał on męskiego potomka). Za jej panowania cesarstwo się dobrze rozwijało i uniknęło poważniejszych niepokojów

# data[].attributes.body
Szczyt rozwoju Rzymu przypadł na II w. n.e. Panowali wtedy Hadrian i Antonin Pius - dynastia Antoninów. W tej dynastii panujący władca wyznaczał swojego następce (kogo chciał)

# data[].attributes.body
Romanizacja polegała na rozpowrzechnianiu kultury rzymskiej i rzymskiego systemu politycznego w podbitych prowincjach. Wraz z postępowaniem romanizacji mieszkańcy prowincji stopniowo otrzymywali obywatelstwo rzymskie.

# data[].attributes.body
Urbanizacja - na wschodzie miasta rozwijały się w szybkim tempie natomiast na zachodzie powstawały nowe ośrodki miejskie. Powstał podstawowy model miasta rzymskiego, posiadało ono m.in. plac otoczony kolumnami, świątynie poświęconą najważniejszym bóstwom rzymskim.

# data[].attributes.body
Na mocy tego edyktu z 212 r. n.e. wszyscy wolni mieszkańcy cesarstwa otrzymali obywatelstwo rzymskie.

# data[].attributes.body
Miały one miejsce na przełomie I i II w. n.e. Pierwsza od 85 do 89 r. zakończyła się ona traktatem pokojowym. Druga natomiast toczyła się od 101 do 105 r., w wyniku której Dacja stała się prowincją rzymską.

# data[].attributes.body
Był to system fortyfikacji utworzony w drugiej połowie I w. n.e., który miały na celu umocnienie granic cesarstwa.

# data[].attributes.body
Jego zadaniem była obrona północnej granicy Imperium Rzymskiego przed atakami plemion Piktów z Kaledonii

# data[].attributes.headline
Jakie zmiany nastąpiły w religii rzymskiej po II wojnie punickiej i w okresie pryncypatu?

# data[].attributes.subject
Jakie zmiany nastąpiły w religii rzymskiej po II wojnie punickiej i w okresie pryncypatu?

# data[].attributes.body
Rozpowszechniły się kulty wschodnie oraz kult cesarski

# data[].attributes.headline
Kto wpłynął na to, że chrześcijaństwo zaczęto głosić poza społecznością żydowską

# data[].attributes.subject
Kto wpłynął na to, że chrześcijaństwo zaczęto głosić poza społecznością żydowską

# data[].attributes.headline
Kto stał na czele gmin chrześcijańskich?

# data[].attributes.subject
Kto stał na czele gmin chrześcijańskich?

# data[].attributes.body
donatyzm -
arianizm -

# data[].attributes.body
System tetrarchii to podział władzy na czterech władców. Dwóch augustów i dwóch cezarów. Rządzili oni regionami cesarstwa.

# data[].attributes.body
Ustrój cesarstwa w którym władca był określany mianem pana i boga. W Rzymie panował od czasów Dioklecjana.

# data[].attributes.body
Cesarz Teodozjusz Wielki w 395 r. n. e.

# data[].attributes.headline
Dlaczego doszło do Wielkiej Wędrówki Ludów?

# data[].attributes.subject
Dlaczego doszło do Wielkiej Wędrówki Ludów?

# data[].attributes.body
Przybycie na tereny położone na północ od Morza Czarnego Hunów.

# data[].attributes.body
Źle traktowani Goci przez rzymską administrację rozpoczęli bunt, a próba jego stłumienia zakończyła się wielką porażką armii wschodniego cesarstwa w bitwie pod Adrianopolem, w której zginął cesarz Walens.

# data[].attributes.body
Wandalowie

# data[].attributes.headline
Kto i kiedy zdetronizował Romulusa Augustulusa?

# data[].attributes.subject
Kto i kiedy zdetronizował Romulusa Augustulusa?

# data[].attributes.body
Germański wódz Odoaker w 476 r. n.e.

# data[].attributes.body
- Prawo XII tablic (449 r. p.n.e.),
- "dura lex sed lex",
- "lex retro non agit",
- "in dubio pro reo".
- pretorzy,
- wprowadzenie cesarstwa przez Oktawiana Augusta (pryncypat).

# data[].attributes.headline
Najważniejsze budowle w rzymskim mieście

# data[].attributes.subject
Najważniejsze budowle w rzymskim mieście

# data[].attributes.body
- amfiteatry (Koloseum),
- Panteon,
- bazyliki,
- fora (Forum Romanum),
- termy,
- cyrki (Circus Maximus),
- teatry (Teatr rzymski w Hierapolis).

# data[].attributes.body
- drogi (Via Appia),
- akwedukty (Pont du Gard),
- mosty (Most nad rzeką Gwadalkiwir).

# data[].attributes.headline
Która cywilizacja pozostawiła trwały ślad na kulturze rzymskiej?

# data[].attributes.subject
Która cywilizacja pozostawiła trwały ślad na kulturze rzymskiej?

# data[].attributes.body
Hellenowie

# data[].attributes.headline
Jak się nazywał jeden z najwybitniejszych mówców rzymskich?

# data[].attributes.subject
Jak się nazywał jeden z najwybitniejszych mówców rzymskich?

# data[].attributes.body
Marek Tulliusz Cyceron

# data[].attributes.body
"Carpe diem!" - "Chwytaj dzień!"

# data[].attributes.headline
Jak się nazywa osobę którą wspiera artystów?

# data[].attributes.subject
Jak się nazywa osobę którą wspiera artystów?

# data[].attributes.body
mecenas