# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Η βιομηχανία παραγωγής υφασμάτων είναι η βάση πάνω στην οποία πατούν δεκάδες άλλες βιομηχανίες, με εξέχουσα εκείνη της παραγωγής ενδυμάτων. Σύμφωνα με στατιστικές που έγιναν στις αρχές του 21ου αιώνα, υφάσματα και ενδύματα συγκροτούν μια αγορά παγκόσμιων εξαγωγών αξίας 400 δισ., που αναπαριστά το 6% του διεθνούς εμπορίου γενικά και το 8% του διεθνούς εμπορίου αγαθών ειδικότερα.

Η μεγάλη έκρηξη στη βιομηχανική παραγωγή υφασμάτων και παρεμφερών αγαθών σημειώθηκε κατά τη διάρκεια του 20ου αιώνα. Η τεχνολογική και επιστημονική πρόοδος έφερε εξελιγμένες μεθόδους και νέες πρώτες ύλες, κυρίως συνθετικά υφάσματα, πιο φτηνά και με μεγαλύτερες αντοχές. Η βιομηχανία ενδυμάτων ή, όπως είθισται να ονομάζεται, "βιομηχανία της μόδας" είναι σήμερα ένας παγκοσμιοποιημένος κλάδος.

Τα ρούχα συνήθως σχεδιάζονται σε μια χώρα, κατασκευάζονται σε μια άλλη και μετά πωλούνται σε όλο τον κόσμο. Αυτό σημαίνει στην πράξη ότι μια αμερικανική εταιρεία μπορεί να έχει ως πηγή υφάσματος την Κίνα, η κατασκευή των ρούχων της να γίνεται στο Βιετνάμ, η τελειοποίησή τους στην Ιταλία κι, έπειτα, να ξεκινά η διανομή τους σε καταστήματα λιανικής πώλησης παγκοσμίως.

Με το πέρασμα των χρόνων και τις εξελίξεις στα υλικά και στις μεθόδους παραγωγής, η βιομηχανία υφασμάτων μπόρεσε να παράγει πιο φτηνά και πιο πολλά προϊόντα, ικανοποιώντας τον υπερ-καταναλωτισμό της κοινωνίας που άνθιζε.

Στατιστικές στη Σουηδία αποκάλυψαν ότι, το 2007, ο μέσος Σουηδός καταναλωτής αγόρασε 24 κιλά από υφαντικές ύλες - 9 κιλά ετησίως περισσότερα από το 1994.1 Το παραπάνω δεδομένο, το οποίο είναι παρόμοιο σε όλες τις χώρες του ανεπτυγμένου κόσμου, καθιστά προφανές ότι οι σύγχρονοι άνθρωποι καταναλώνουμε πολύ, μα πολύ ύφασμα.
Τοξικός εφιάλτης
Πρόσφατα, ένα δημοσίευμα τάραξε την ησυχία μερικών παγκοσμίως διάσημων ονομάτων στον χώρο της ένδυσης. Μεταξύ τους, εταιρείες με παραγωγή εκατοντάδων εκατομμυρίων ενδυμάτων ετησίως, οι οποίες είναι ιδιαίτερα δημοφιλείς λόγω των χαμηλών τιμών τους. Τις εταιρείες αυτές έβαλε στο στόχαστρο μια έκθεση της Greenpeace, η οποία ισχυρίζεται ότι τα υφάσματα που χρησιμοποιούν είναι επιβαρυμένα με επικίνδυνα τοξικά, βάσει των αποτελεσμάτων μιας έρευνας που έγινε πάνω σε 141 δείγματα ρούχων.

Η χημικός της Greenpeace, Κριστιάνε Χούξντορφ, μιλώντας στην Deutsche Welle, επεσήμανε ότι στην έρευνά τους εντόπισαν κάποια υπολείμματα απορρυπαντικών, τα λεγόμενα NPEs, τα οποία μπορεί να έχουν επιπτώσεις στις ανθρώπινες ορμόνες. Εντόπισαν, ακόμα, υπολείμματα από μαλακτικά, τα οποία επίσης μπορούν να επιδράσουν στις ανθρώπινες ορμόνες και να προκαλέσουν διαταραχές στη γονιμότητα, ενώ βρέθηκαν και υπολείμματα από καρκινογόνες ουσίες σε χρώματα.

Πολύ συχνά χρησιμοποιούνται χρώματα με ΑΖΟ, δηλαδή με μονοξείδιο του ψευδαργύρου εμπλουτισμένο με αλουμίνιο, που είναι εξαιρετικά τοξικά. Το γεγονός ότι σε κάποιες χώρες απαγορεύεται η χρήση τους δεν αποτελεί πρόβλημα για τις βιομηχανίες, αφού αυτές παράγουν κυρίως σε ασιατικές και τριτοκοσμικές χώρες, όπου οι ποιοτικοί έλεγχοι δεν είναι αυστηροί. Χαρακτηριστικά, η Κριστιάνε Χούξντορφ σημειώνει ότι

"δεν παράγουν στην Ασία μόνο γιατί εκεί είναι πιο φθηνά, αλλά γιατί εκεί μπορούν να χρησιμοποιούν χημικά που δεν θα χρησιμοποιούσαν στην Ευρώπη"

Η σύγχρονη βιομηχανία υφασμάτων χρησιμοποιεί περίπου 8.000 συνθετικά χημικά. Το δέρμα είναι το βασικό όργανο με το οποίο έρχονται σε επαφή τα επιβαρυμένα με αυτά τα χημικά υφάσματα. Κυρίως μέσω αυτού περνούν στον οργανισμό και διερχόμενα από το λεμφικό σύστημα, εισβάλλουν στο αίμα και καταλήγουν στο συκώτι. Υπό φυσιολογικές συνθήκες, το δέρμα έχει την ιδιότητα να εμποδίζει τις τοξίνες να το διαπεράσουν. Τα συνθετικά υφάσματα, ωστόσο, πνίγουν το δέρμα, περιορίζοντας αυτή την ιδιότητά του.

Η ανάπτυξη των συνθετικών ινών κλωστοϋφαντουργίας είχε τεράστιο αντίκτυπο στην παραγωγή και την κατανάλωση ρούχων στην Ευρώπη από το 1960, ειδικά για την προώθηση μιας φαινομενικά απεριόριστης όρεξης των καταναλωτών για τη μόδα και τα είδη ένδυσης. Κι όμως, οι συνθετικές ίνες είναι μη βιοδιασπώμενες, αποτελώντας ιδιαίτερο πρόβλημα και για το περιβάλλον.

Ως προς τα χημικά, στην πραγματικότητα η πρόσφατη προειδοποίηση της Greenpeace δεν είναι μοναδική. Αντίστοιχη προειδοποίηση του WWF εστίαζε στα υπερφθοριωμένα χημικά της ομάδας PFCs, μεταξύ των οποίων συγκαταλέγεται και το γνωστό τεφλόν, τα οποία χρησιμοποιούνται όλο και περισσότερο στη βιομηχανία επειδή κάνουν τα υφάσματα να έχουν μεγαλύτερη αντοχή και να μην τσαλακώνονται (η ένδειξη "no-iron" στο ρούχο σημαίνει ότι μάλλον περιέχει PFCs).2,3

Πολύς κόσμος έχει νιώσει κάποια ενόχληση, έχει εμφανίσει αλλεργία ή ακόμα και ένα σοβαρότερο πρόβλημα, εξαιτίας κάποιου υφάσματος με το οποίο ήρθε σε επαφή. Σε αρκετές περιπτώσεις, οι άνθρωποι είναι δύσκολο να κάνουν τη σύνδεση μεταξύ του προβλήματος και του υφάσματος που το προκαλεί, με αποτέλεσμα να μένουν εκτεθειμένοι σ' αυτό. Οι βασικότερες ενοχλήσεις που έχουν μέχρι σήμερα καταγραφεί είναι δερματικά εξανθήματα και κακώσεις, ναυτία, κόπωση, πονοκέφαλος, αίσθημα φαγούρας και καψίματος, θολή όραση, δύσπνοια, συνάχι και ξαφνικές μολύνσεις.

Φυσικά, η μακροχρόνια επαφή με τα χημικά των συνθετικών κυρίως υφασμάτων έχει συνδεθεί και με πιο σοβαρές παθήσεις, όπως τα αυτοάνοσα νοσήματα, ο καρκίνος, οι καταστροφές στο ανοσοποιητικό, οι διαταραχές στη συμπεριφορά και τα ορμονικά προβλήματα. Το ότι τα υφάσματα φορτώνονται χημικά γίνεται αντιληπτό εύκολα με την όσφρηση. Μπαίνοντας κάποιος σε ένα πολυκατάστημα ρούχων, κυρίως πολύ εμπορικών και φτηνών, διακρίνει μια χαρακτηριστική μυρωδιά. Παρόμοια αίσθηση δίνει και ο αέρας που βγαίνει από ένα πακεταρισμένο ρούχο αυτών των καταστημάτων, όταν το ανοίγουμε.

Σχετικό άρθρο, αφού κατέγραφε την εμπειρία μιας γυναίκας που βίωσε αλλεργικά συμπτώματα μόλις άνοιξε ένα πακέτο μεγάλης εταιρείας ρούχων, αποκάλυπτε ότι αρκετές βιομηχανίες χρησιμοποιούν φορμαλδεΰδη για να κάνουν τα ρούχα να φαίνονται φρεσκαρισμένα, ατσαλάκωτα και να μη μουχλιάζουν κατά τη διάρκεια της αποθήκευσής τους. Το ίδιο άρθρο ανέφερε ότι η χρήση μιας τόσο επικίνδυνης ουσίας στα ενδύματα παραμένει άγνωστη στους καταναλωτές, εφόσον οι εταιρείες δεν υποχρεώνονται να το αναφέρουν στις ετικέτες.

Τεστ σε κινέζικης προέλευσης ρούχα που πραγματοποίησε εργαστήριο στη Νέα Ζηλανδία αποκάλυψε ότι αυτά έφεραν φορμαλδεΰδη σε ποσοστό 900%(!) πιο μεγάλο από τα όρια ασφαλείας που έχουν θεσπιστεί ως προς την έκθεση στη συγκεκριμένη ουσία.

Η φορμαλδεΰδη είναι ισχυρά τοξική, έχει συνδεθεί με δερματικές ενοχλήσεις και αλλεργικές αντιδράσεις, ενώ η Διεθνής Υπηρεσία Έρευνας για τον Καρκίνο την έχει χαρακτηρίσει ιδιαίτερα καρκινογόνα για τον άνθρωπο. Δυστυχώς, δεν τη χρησιμοποιεί μόνο η βιομηχανία ένδυσης. Τα υφάσματα για τα έπιπλα, για το σπίτι, ακόμα και είδη που προορίζονται για την κρεβατοκάμαρα υφίστανται συχνά επεξεργασία με αυτή την ουσία.

[Επαθα αλεργικό σοκ, από αθλητικά επώνυμα παπούτσια 250$ υποτίθεται αμερικάνικα, αλλά φτιαγμένα στο Βιετνάμ, όπως έλεγε η ετικέτα τους, που τότε δεν γνώριζα και δεν την είχα δει. Πηγαίνετε σε ένα "καλό" και λουσάτο κατάστημα ζητήστε εκείνο το ακριβό παπούτσι ή ρούχο των 500 ευρώ και ρωτήστε την καταγωγή του, δηλ. που φτιάχτηκε, 99,99,99% θα σας αναφέρουν το όνομα της εταιρίας και μπλα μπλα μπλα ... εσείς διαβάστε την ετικέτα και θα δείτε ότι φτιάχτηκε σε χώρες που με 500 ευρώ ζει μια ολόκληρη συνοικία ένα χρόνο. Πάρα πολλές επώνυμες εταιρίες, από αυτές που έχουν τις πιο ακριβές και ιλουστρασιόν διαφημίσεις στον Τύπο, δεν καταφεύγουν καν σε χώρες, αλλά σε τεράστια πλοία που πλέουν σε διεθνή ύδατα, απαλλαγμένα από κάθε νόμο και φορολογία. Ηω]
Το πρόβλημα με το βαμβάκι
Το βαμβάκι έχει αποτελέσει θέμα από μόνο του, καθώς είναι μία από τις σημαντικότερες υφαντικές ύλες. Σύμφωνα με το WWF, αποτελεί το 48% όλων των κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων παραγωγής (το 45% λαμβάνεται από συνθετικά και το 3% αντιστοιχεί σε άλλες ίνες). Το παραπάνω δεδομένο οδηγεί σε υπερ-καλλιέργεια. Κάθε χρόνο παράγονται 20 εκατ. τόνοι βαμβακιού σε τουλάχιστον 90 χώρες. Η Κίνα, οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Ινδία, το Πακιστάν, το Ουζμπεκιστάν και η Δυτική Αφρική αντιπροσωπεύουν πάνω από το 75% της παγκόσμιας παραγωγής.6 Οι αρνητικές επιπτώσεις για το περιβάλλον και τον άνθρωπο προέρχονται κυρίως από την τεράστια χρήση φυτοφαρμάκων σε αυτές τις καλλιέργειες.

Σε χώρες, μάλιστα, με πιο χαλαρό νομοθετικό πλαίσιο, εκ των οποίων κάποιες κατέχουν το μεγαλύτερο ποσοστό της παγκόσμιας παραγωγής βαμβακιού, η χρήση φυτοφαρμάκων στις καλλιέργειες μεγαλώνει. Είναι τρομακτικό, αλλά το 11% της παγκόσμιας αγοράς φυτοφαρμάκων πάνε στο βαμβάκι! Μεταξύ των ουσιών που χρησιμοποιούνται συγκαταλέγονται και μερικές από τις πιο τοξικές που υπάρχουν, κατά την Αμερικανική Υπηρεσία Προστασίας του Περιβάλλοντος.

Πολλά από αυτά τα φυτοφάρμακα έχουν σχετιστεί και με καρκινογενέσεις. Ο Π.Ο.Υ εκτιμά ότι τουλάχιστον 3 εκατ. άνθρωποι δηλητηριάζονται από φυτοφάρμακα κάθε χρόνο και 40.000 πεθαίνουν εξαιτίας τους. Στατιστικές στην Αμερική δείχνουν ότι 10.400 άτομα πεθαίνουν κάθε χρόνο από καρκίνο που σχετίζεται με φυτοφάρμακα.

Η επιβάρυνση του περιβάλλοντος και της υγείας μας από την παραγωγή βαμβακερών υφασμάτων δεν σταματά στα φυτοφάρμακα κατά την καλλιέργεια του βαμβακιού. Συνεχίζεται και στη συγκομιδή, όπως και σε όλα τα στάδια επεξεργασίας του. Πριν παραχθούν βαμβακερές ίνες από τον καρπό, απαιτείται καθαρισμός, λεύκανση και διεργασίες που κάνουν τις ίνες πιο απαλές, όπως τις προτιμούν οι καταναλωτές.

Στο τελειωτικό στάδιο είναι πολύ πιθανό να χρησιμοποιηθεί ουσία με βάση τη φορμαλδεΰδη, η οποία εφαρμόζεται στις ίνες με τη βοήθεια υψηλής θερμοκρασίας, για να γίνουν πιο ανθεκτικές στο τσαλάκωμα και να μη μαζεύουν (μια ιδιότητα που την έχει το βαμβάκι). Η παραπάνω διαδικασία εγκλωβίζει την τοξική ουσία στις ίνες, οι οποίες παραμένουν μολυσμένες με αυτή, όσες φορές και να πλυθούν. Οι τοξικές ουσίες που χρησιμοποιούνται σ' αυτά τα στάδια, και κυρίως το τελείωμα με φορμαλδεΰδη, είναι η αιτία που πολλοί καταναλωτές με ευαισθησία στα χημικά θα βιώσουν δυσάρεστα συμπτώματα όταν έρθουν σ' επαφή με το τελικό προϊόν, για παράδειγμα ένα βαμβακερό ρούχο.
Πρώτα θύματα οι εργαζόμενοι
Οι πρώτοι που εκτίθενται στις ουσίες και στις μεθόδους της βιομηχανίας υφασμάτων και ένδυσης είναι, βέβαια, οι εργαζόμενοι σε αυτή. Στην Αίγυπτο, κατά τη δεκαετία του 1990, το 50% τουλάχιστον των εργατών σε βιομηχανίες βαμβακιού διαπιστώθηκε ότι υπέφεραν από συμπτώματα που προκαλεί η δηλητηρίαση από τη μακροχρόνια έκθεση σε φυτοφάρμακα, με κυριότερα νευρολογικές διαταραχές και προβλήματα στην όραση. Στην Ινδία, το 91% των εργατών σε τέτοιου είδους εργοστάσια διαπιστώθηκε ότι διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο να παρουσιάσουν βλάβες στα χρωματοσώματα και στα κύτταρα.

Πρόσφατο παράδειγμα που είδε το φως της δημοσιότητας είναι τα εργοστάσια τζιν υφασμάτων, κυρίως σε χώρες όπως η Ινδία, η Κίνα και η Τουρκία, στα οποία είναι συνήθης η πρακτική της αμμοβολής των τζιν. Η συγκεκριμένη πρακτική συμφέρει τις εταιρείες, επειδή δίνει στα τζιν αυτό το χαρακτηριστικό "ξεβαμμένο" χρώμα, το οποίο όσο πιο πετυχημένα αποδοθεί, τόσο αυξάνει την αξία του εμπορεύματος στην αγορά.

Στην Τουρκία, σχεδόν 4.000 εργάτες έχουν νοσήσει εξαιτίας της παραπάνω τακτικής, από πυριτίαση, μια ασθένεια που προκαλείται από την εισπνοή σκόνης και κομματιών κρυσταλλικού πυριτίου και δημιουργεί φλεγμονή και ουλές στους πνεύμονες. Το πυρίτιο είναι ουσιαστικά η ουσία που χρησιμοποιείται για να πετύχει η επεξεργασία των τζιν με την πρακτική της αμμοβολής.

Ο Τούρκος πνευμονολόγος Ζεκί Κιλικασλάν, που έχει συναντήσει πολλές περιπτώσεις ασθενών, αναφέρει ότι οι εργάτες εφαρμόζουν την αμμοβολή σε τουλάχιστον 3.000 κομμάτια υφάσματος καθημερινά, ενώ αρκετοί από αυτούς εκτίθενται στο επιβαρυμένο περιβάλλον και μετά τη δουλειά, αφού μένουν μέσα σε χώρους των εργοστασίων. Σχετικό ντοκιμαντέρ αποκάλυψε μάλιστα ότι οι περισσότεροι αγνοούν το ρίσκο για την υγεία τους, συχνά επειδή ο εργοδότης τους, τους διαβεβαιώνει ότι αυτό δεν υφίσταται.

Οι συνθήκες κάτω από τις οποίες εργάζονται οι άνθρωποι στις βιομηχανίες αυτές έχει αποτελέσει θέμα πολλών άρθρων και ντοκιμαντέρ. Ωστόσο, είναι δύσκολο αυτή η κατάσταση να αλλάξει. Οι εταιρείες, όταν οι επίσημοι οργανισμοί του τόπου όπου αυτές εδρεύουν θεσπίζουν αυστηρούς κανόνες, απλά αναζητούν έναν άλλο τόπο έδρας με πιο χαλαρό νομοθετικό περιβάλλον. Και, δυστυχώς, σ' αυτά τα μέρη πάντα υπάρχουν εργατικά χέρια απεγνωσμένα, έτοιμα να δουλέψουν για ένα ξεροκόμματο και υπό οποιεσδήποτε συνθήκες.
Το πρόβλημα με το νερό
Η αύξηση της κατανάλωσης υφασμάτων έχει πολλαπλασιάσει τα απόβλητα και έχει δημιουργήσει δυσλειτουργίες στην ανακύκλωση και την επεξεργασία τους. Η επιβάρυνση του περιβάλλοντος με τη μόλυνση που επιφέρει στο σύνολό της η βιομηχανία υφασμάτων είναι τεράστια, με το πιο σοβαρό πρόβλημα να εντοπίζεται στη μόλυνση του νερού. Η Παγκόσμια Τράπεζα εκτιμά ότι το 17-20% της μόλυνσης του νερού προέρχεται από την επεξεργασία και το βάψιμο των υφασμάτων.

Ο εν λόγω Οργανισμός εντόπισε στο νερό 72 τοξικά χημικά που προέρχονται από τις βαφές για τα υφάσματα, εκ των οποίων τα 30 παραμένουν μόνιμα. Η έκθεση των καταναλωτών σε τέτοιου είδους ουσίες μέσω του νερού έχει σχετιστεί και με την πρόκληση καρκίνου.

Το πλύσιμο των υφασμάτων από τους καταναλωτές απελευθερώνει επιπλέον τοξικά στο περιβάλλον και στο νερό. Για παράδειγμα, έχει διαπιστωθεί ότι τα NPEs, τα οποία χρησιμοποιεί η βιομηχανία, όταν περνούν στα ύδατα και από κει στην τροφική αλυσίδα, επηρεάζουν τις ορμόνες. Πιθανόν να είναι μία από τις αιτίες που τα κορίτσια στις μέρες μας αρχίζουν να έχουν περίοδο πολύ νωρίτερα από ό,τι παλαιότερα. Μπορεί, επίσης, να ευθύνονται και για την καθυστέρηση της εμμηνόπαυσης. Η αύξηση του χρόνου που μια γυναίκα είναι γόνιμη στη ζωή της, έχει βρεθεί ότι αυξάνει, με τη σειρά της, και τις πιθανότητες να νοσήσει από καρκίνο του μαστού.

Οι περιβαλλοντικές οργανώσεις, όπως προαναφέρθηκε, αντιδρούν αρκετά συχνά, στοχοποιώντας τα κακώς κείμενα στη βιομηχανία υφασμάτων και ένδυσης. Οι εταιρείες, από την πλευρά τους, προσπαθούν ν' αντικρούσουν τους ισχυρισμούς ή να φανούν πιο ευαίσθητες σχετικά με αυτά τα θέματα. Στην προσπάθειά τους αυτή, συχνά προδίδονται.

Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα ισπανικού κολοσσού ενδυμάτων, μετά την πρόσφατη δημοσίευση της Greenpeace. Προκειμένου να αντικρούσει τις σχετικές κατηγορίες, όταν ακτιβιστές ανάρτησαν πανό έξω από τα καταστήματα της εταιρείας στο Αμβούργο, εκπρόσωπος της εταιρείας δήλωσε στην Deutsche Welle ότι η εταιρεία κάνει ποιοτικούς ελέγχους και σέβεται τους κανόνες που αφορούν στην υγεία και στο περιβάλλον.

Παρά τους ισχυρισμούς για την αθωότητά της, λίγες μέρες αργότερα η ίδια εταιρεία υποσχέθηκε ότι θα σταματήσει να πετάει τα τοξικά της απόβλητα στο περιβάλλον, αλλά και την παραγωγή επιβλαβών ενδυμάτων ως το 2020. Γίνεται αμέσως αντιληπτό, λοιπόν, ότι με τη δεύτερη δήλωσή της η εταιρεία αντικρούει την πρώτη.
Κίνδυνος πυρκαγιάς τα ρούχα που φοράς

Μία άλλη πολύ σημαντική παράμετρος είναι η έκθεση στον κίνδυνο φωτιάς, στον οποίο υποβάλλουν τον καταναλωτή ορισμένα εξαιρετικά εύφλεκτα υφάσματα. Πρόκειται κυρίως για συνθετικά υφάσματα, από τα οποία φτιάχνονται τα περισσότερα ρούχα, όπως και υφάσματα που χρησιμοποιούνται μέσα στα σπίτια. Ο κίνδυνος είναι μεγαλύτερος απ' όσο φανταζόμαστε ή μας αφήνουν να φανταστούμε. Τα υφάσματα αυτά όχι μόνο πιάνουν εύκολα φωτιά, αλλά καίγονται και σε χρόνο μηδέν, πράγμα που καθιστά σχεδόν αδύνατο στο θύμα ν' αντιδράσει.

Σε σχετικό άρθρο αναφέρεται ότι η διαδικασία με την οποία ελέγχονται τέτοιου είδους υφάσματα και "μετριέται" η αντίδρασή τους όταν πιάσουν φωτιά, δεν δίνει αξιόπιστα αποτελέσματα. Κι όμως, από αυτά τα τεστ προκύπτουν τα στάνταρτ ασφαλείας, τα οποία υποτίθεται ότι προστατεύουν τους καταναλωτές.10 Στο εν λόγω άρθρο παρουσιάζονται αρκετές περιπτώσεις, κατά τις οποίες άνθρωποι (δυστυχώς και αρκετά παιδιά) υπήρξαν θύματα εύφλεκτων υφασμάτων. Κάποιες από αυτές τις υποθέσεις φτάνουν και στα δικαστήρια, στις περισσότερες ωστόσο περιπτώσεις τα θύματα δεν δικαιώνονται.

Η ευρεία χρήση εύφλεκτων υφασμάτων έχει οδηγήσει σε τραγωδίες. Το 2001, μια φοβερή πυρκαγιά σε ντισκοτέκ του Βόλενταμ (Κάτω Χώρες) στοίχισε τη ζωή σε δέκα άτομα. Ένας από τους λόγους που προκάλεσαν την πυρκαγιά ήταν και τα εύφλεκτα που φορούσαν οι θαμώνες. Η συγκεκριμένη τραγωδία υπήρξε αφορμή για να ερωτηθεί τότε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή "αν ήταν διατεθειμένη να εξετάσει τη δυνατότητα ή τη σκοπιμότητα θέσπισης κοινοτικής νομοθεσίας που να καθιστά υποχρεωτική για ολόκληρη την Ευρώπη την επισήμανση του εύφλεκτου χαρακτήρα των ρούχων, ώστε να ευαισθητοποιηθούν οι καταναλωτές σχετικά με τους κινδύνους που διατρέχουν" (ΕΕ C 187 E, 03/07/2001, σελ. 194).

Η Επιτροπή απάντησε ότι συμφωνούσε με τη σοβαρότητα του θέματος, επισημαίνοντας ωστόσο την αδυναμία να στηριχτεί ένα τέτοιο νομοθετικό πλαίσιο. Σε γενικές γραμμές, δεν έχει υπάρξει μια αποτελεσματική δράση προστασίας του καταναλωτή για το συγκεκριμένο θέμα μέχρι σήμερα.
Τρόποι αποφυγής των κινδύνων
Κατ' αρχάς, καλό είναι ν' αποφεύγει κανείς κάποιες κατηγορίες συνθετικών ρούχων και γενικά υφασμάτων: ακρυλικά (acrylic), πολυεστέρας (polyester), τεχνητό μετάξι (rayon), ύφασμα με βάση το οξικό άλας (acelate), τριοξεϊκά υφάσματα (triacelate), νάιλον (nylon) και οτιδήποτε φέρει ταμπέλα με ένδειξη non-iron, wrinkle-resistant, permanent-press, stain-proof, moth-repellant, όροι δηλαδή που σημαίνουν ότι αυτά τα υφάσματα δεν τσαλακώνονται εύκολα ή δεν χρειάζονται σίδερο, είναι ανθεκτικά στον στατικό ηλεκτρισμό, στους λεκέδες και στον σκώρο.

Προτιμότερα είναι ρούχα, εσώρουχα και, γενικότερα, είδη φτιαγμένα από υφάσματα που αφήνουν το δέρμα ν' αναπνέει: βαμβάκι (cotton), λινό (linen), μαλλί (wool), μετάξι (silk), κασμίρι (cashmere) και, μη σας φανεί περίεργο, κάνναβη (hemp). [Από εταιρίες που είναι ΓΝΩΣΤΟ που φτιάχνουν αυτά τα ρούχα, υπάρχουν πολλές μικρές τοπικές βιοτεχνίες με εξαιρετικά ποιοτικά και οικονομικά ρούχα].

Τα οργανικά υφάσματα είναι επίσης μια ασφαλής λύση, ίσως η ασφαλέστερη από όλες. Αν και η τιμή τους είναι λίγο πιο ακριβή [σε σχέση με τα τοξικά δηλητήρια είναι πιο φτηνή] και η διάθεσή τους στην αγορά πιο περιορισμένη, αξίζει τον κόπο να τα αναζητήσει κανείς. Κι αυτό γιατί απαλλάσσουν από τους κινδύνους που προαναφέρθηκαν, οι οποίοι δεν αφορούν μόνο τα συνθετικά υφάσματα, αλλά και υφάσματα που θεωρούνται ασφαλέστερα, όπως τα βαμβακερά.

Τουλάχιστον στα μωρά και στα παιδιά, η χρήση οργανικών υφασμάτων κρίνεται απαραίτητη. Μια "βόλτα" στο Διαδίκτυο μπορεί να αποκαλύψει μαγαζιά (διαδικτυακά ή μη) με οργανικά είδη και ρούχα για κάθε περίσταση. Την αναζήτηση θα διευκολύνουν και κάποια γνωστά πολυκαταστήματα ρούχων που έχουν εντάξει σειρές από οργανικά υφάσματα στις συλλογές τους.

Σύμφωνα με τους επιστήμονες, το 60% του παγκόσμιου πληθυσμού θ' αποκτήσει ευαισθησία στα χημικά ως το 2020. Ένα μεγάλο μερίδιο ευθύνης γι' αυτό έχουν τα υφάσματα που χρησιμοποιούμε καθημερινά. Αντιδράστε. Οι εναλλακτικές υπάρχουν.

@Λίλα Σταμπούλογλου

***
Τα κέρδη των επιχειρήσεων τώρα: H&M το 2013 σχεδόν 2 δισ. ευρώ. Της Adidas τα 839 εκατομμύρια ευρώ.
Όλα τα παραπάνω είναι λίγο πολύ γνωστά. Εκείνο που συγκλονίζει είναι ότι αυτά συμβαίνουν πια και στον ευρωπαϊκό χώρο. Μάλιστα έχουν αρχίσει να εμφανίζονται και σε χώρες που ανήκουν στην ευρωζώνη. Μην κρυβόμαστε πίσω από το δάχτυλό μας: στην Ελλάδα σήμερα οι συνθήκες εργασίας βρίσκονται κυριολεκτικά σε διάλυση. Στην Ιταλία επίσης υπάρχουν παρόμοιες εξελίξεις. Στην ΜΒ το ίδιο. Η εξάπλωση αυτών των συνθηκών όλο και θα γίνεται μεγαλύτερη.

Παράλληλα μεγαλώνουν και οι ανισότητες στην κατανομή του εισοδήματος κάτι που αποτελεί τη βάση για την περαιτέρω κατάρρευση των ευρωπαϊκών οικονομιών. Δυστυχώς οι εξελίξεις για την ευρωπαϊκή ήπειρο και τους λαούς της δεν προμηνύονται καθόλου ευοίωνες.

Περίπου 30 εκατ. άνθρωποι ζουν σε συνθήκες δουλείας: Σε συνθήκες δουλείας ζουν περίπου 30 εκατομμύρια άνθρωποι παγκοσμίως, σύμφωνα με έκθεση της οργάνωσης Walk Free, η οποία εδρεύει στην Αυστραλία και υποστηρίζεται [λέμε τώρα και κανα ανέκδοτο] από την πρώην υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ Χίλαρι Κλίντον και τον ιδρυτή της Microsoft Μπιλ Γκέιτς.

Συνολικά τα τρία τέταρτα των θυμάτων βρίσκονται στην Ασία. Τα σκήπτρα κατέχει η Ινδία, καθώς εκεί ζουν 14 εκατομμύρια άνθρωποι υπό καθεστώς σκλάβου. Δεύτερη στη "μαύρη" αυτή λίστα είναι η Κίνα με 2,9 εκατομμύρια και τρίτο το Πακιστάν με πάνω από δύο εκατομμύρια.

Ακολουθούν η Νιγηρία, η Αιθιοπία, η Ρωσία, η Ταϊλάνδη, η Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό (ΛΔΚ), η Βιρμανία και το Μπαγκλαντές. Οι δέκα αυτές χώρες αντιπροσωπεύουν τα 22 από τα 29,8 εκατομμύρια που ζουν σαν σκλάβοι.

Φωτογραφία ΓΥΠΑΣ

# data[].attributes.attachment_link.title
Τοξικά Ρούχα Τοξικός Εφιάλτης

# data[].attributes.attachment_link.description
Η βιομηχανία παραγωγής υφασμάτων είναι η βάση πάνω στην οποία πατούν δεκάδες άλλες βιομηχανίες, με εξέχουσα εκείνη της παραγωγής ενδυμάτων. Σύμφωνα με στατιστικές που έγιναν στις αρχές του 21ου αιώνα, υφάσματα και ενδύματα συγκροτούν μια αγορά παγκόσμιων εξαγωγών αξίας 400 δισ., που αναπαριστά το 6% του διεθνούς εμπορίου γενικά και το 8% του διεθνούς εμπορίου αγαθών ειδικότερα.

# data[].attributes.body
1950

# data[].attributes.headline
Επιπτώσεις υφασμάτων στο περιβάλλον

# data[].attributes.subject
Επιπτώσεις υφασμάτων στο περιβάλλον

# data[].attributes.body
Καταστρέφουν τα ρούχα σας το περιβάλλον; Όταν βάζετε βαθιά στην ντουλάπα σας ρούχα που αγοράσετε μόλις πέρσι και σπεύδετε να ψωνίσετε καινούργια, γνωρίζετε τι επιπτώσεις υπάρχουν στο οικοσύστημα από αυτή την κίνηση σας; Αγαπάτε τη μόδα και καταναλώνετε με βάση τα κελεύσματά της με ό,τι αυτό συνεπάγεται;

H «υπερκατανάλωση» ρούχων είναι πηγή σοβαρών περιβαλλοντικών επιπτώσεων, όπως υποστηρίζει και η Greenpeace.

Οι οικολογικές επιπτώσεις από την αυξανόμενη παραγωγή ρούχων, προκειμένου να καλυφθεί η ζήτηση, είναι πολλές: χημική ρύπανση από τα εργοστάσια ή τα μικροβιοκτόνα στα βαμβακοχώραφα, εντατική χρήση νερού και πηγών ενέργειας που προκαλούν υπερθέρμανση.

Η ραγδαία αύξηση των συνθετικών ρούχων είναι ιδιαιτέρως προβληματική, κυρίως του πολυεστέρα που εκπέμπει περισσότερο διοξείδιο του άνθρακα στην ατμόσφαιρα απ΄ό,τι το βαμβάκι, αποσυντίθεται δυσκολότερα και μπορεί να περιλαμβάνει μικροΐνες από πλαστικό, κάτι που ισοδυναμεί με δηλητήριο για τους ωκεανούς. Οι υφαντουργικές βιομηχανίες χρησιμοποιούν σαν πρώτη ύλη συνθετικά υλικά που περιέχουν πετροχηµικά προϊόντα, τα οποία είναι ιδιαίτερα ρυπογόνα για το περιβάλλον.

Η ανακύκλωση δε των ρούχων είναι στα «σπάργανα», καθώς δεν έχει ακόμη τελειοποιηθεί τόσο τεχνικά όσο και εμπορικά.

Η βιομηχανία ένδυσης, συµβάλλει στην αυξανόµενη ρύπανση, στην εξάντληση των ορυκτών καυσίµων και των πρώτων υλών και στην αλλαγή του κλίµατος κατά συνέπεια.

Επιπλέον, αρκετές βιομηχανίες χρησιμοποιούν μαλλί και βαμβάκι, τα οποία απαιτούν πολύ μεγάλες ποσότητες νερού για πλύσιμο.

Η λεύκανση και η βαφή των υφασµάτων έχουν ως αποτέλεσµα µεγάλες ποσότητες λυµάτων, που συχνά περιέχουν ιδιαίτερα τοξικά βαρέα µέταλλα που µολύνουν το έδαφος και το νερό, ενώ προκαλούν και µεγάλη ζηµιά στην υδρόβια ζωή.

Στις διεργασίες που γίνονται κατά την παραγωγή των ενδυµάτων καταναλώνονται µεγάλες ποσότητες ορυκτών καυσίµων. Υπολογίζεται περίπου ότι το 10% του συνολικού άνθρακα που εκπέµπεται στην ατµόσφαιρα όπως επίσης και η εκτιµώµενη κατανάλωση για την ετήσια συνολική παραγωγή 60 δισεκατοµµυρίων κιλών υφασµάτων είναι 1 τρισεκατοµµύριο ανά ώρα κιλοβάτ ηλεκτρικής ενέργειας και η κατανάλωση του νερού φτάνει τα 9.000 δισεκατοµµύρια λίτρα.

Έτσι, η βιοµηχανία ρούχων µετατρέπεται σε μία βρώµικη επιχείρηση, η οποία χρησιµοποιεί τουλάχιστον 8.000 χηµικές ουσίες για τις πρώτες ύλες της. Πολλές από αυτές τις ουσίες προκαλούν ανεπανόρθωτη βλάβη στον άνθρωπο και το περιβάλλον.

Υπάρχει λύση;

Η παγκόσμια παραγωγή ρούχων έχει διπλασιαστεί τα 15 τελευταία χρόνια.

Ένας άνθρωπος αγοράζει 60% περισσότερα ρούχα απ΄ό,τι πριν από 15 χρόνια, και κρατάει ένα κομμάτι δύο φορές λιγότερο χρόνο, σύμφωνα με μια σχετική έρευνα της McKinsey.

Τα μεγάλα εμπορικά σήματα ένδυσης έχουν πολλαπλασιάσει τον αριθμό των συλλογών τους, ενώ από τη Βραζιλία μέχρι την Ινδία και τη Βρετανία οι τιμές έχουν αυξηθεί λιγότερο σε σχέση με άλλα καταναλωτικά αγαθά, τροφοδοτώντας τη φρενίτιδα: το 2014, για πρώτη φορά, ο αριθμός των κομματιών ένδυσης που παρήχθησαν μέσα σε ένα έτος ξεπέρασε τα 100 δισεκατομμύρια, δηλ. σχεδόν 14 ανά άτομο, σύμφωνα με την ίδια έρευνα.

Τα «πράσινα» ρούχα

Σημαντικές προοπτικές για αύξηση της ζήτησης τους στο μέλλον παρουσιάζουν τα οικολογικά ενδύματα, τα οποία μετά την Ευρώπη και την Αμερική, έχουν εισέλθει και στην Ελλάδα.

Με τον όρο οικολογική µόδα ορίζονται τα είδη ένδυσης που είναι σχεδιασµένα ώστε να έχουν µεγάλη διάρκεια ζωής. Παράγονται σε ένα ηθικό σύστηµα παραγωγής µε µικρές ή και καθόλου επιπτώσεις στο περιβάλλον, χρησιµοποιώντας οικολογική σήµανση ή ανακυκλωµένα υλικά.

Τα τελευταία χρόνια, η βιομηχανία της μόδας έχει αρχίσει δειλά δειλά να χρωματίζεται «πράσινη». Τα «πράσινα ρούχα» κατασκευάζονται από οργανικά υλικά που δεν έχουν υποστεί κατά την καλλιέργεια και τη μεταποίηση καμία χημική επεξεργασία, ενώ δεν απαιτούν και μεγάλες ποσότητες νερού για πλύσιμο. Επομένως, επιβαρύνουν αισθητά λιγότερο το περιβάλλον, αλλά και την ανθρώπινη υγεία.

Η χώρα µας καλλιεργεί κάθε χρόνο χιλιάδες στρέµµατα βαµβακιού, αλλά ελάχιστα είναι βιολογικά. Μεγάλο μέρος των αναγκών της αγοράς της Ευρωπαϊκής Ένωσης για βιολογικό βαµβάκι καλύπτει η γειτονική Τουρκία.

Ωστόσο, ο εγχώριος κλάδος της ένδυσης σταδιακά αντιλαµβάνεται τη σηµασία των οικολογικών ρούχων και έτσι το οργανικό βαμβάκι, οι οργανικές βαφές, οι σχετικές πιστοποιήσεις και η φιλική προς το περιβάλλον παραγωγική διαδικασία κάνουν δυναμικά την εμφάνισή τους.

# data[].attributes.headline
Ιστορική αναδρομή μόδας

# data[].attributes.subject
Ιστορική αναδρομή μόδας

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Το 1900 η μόδα και το στιλ αρχίζει να απασχολεί όλο και περισσότερο το γυναικείο φύλο. Τα ρούχα διακρίνονταν για το στιλ και την φινέτσα τους και όχι για την άνεσή τους. Κάποια στοιχεία της μόδας, αυτής της δεκαετίας είναι τα σφιχτά κολάρα, η αρκετή δαντέλα, τα μακριά παλτά, οι κορσέδες για στενή μέση, οι μακριές φούστες και τα καπέλα με φτερά.

Πραγματοποιήθηκαν, όμως, κάποιες αλλαγές στην ενδυμασία των γυναικών εξαιτίας του Α' Παγκοσμίου Πολέμου (1914-1918). Εκείνη την περίοδο οι γυναίκες σταμάτησαν να φορούν κοσμήματα, εντυπωσιακά ρούχα και γενικότερα είδη πολυτελείας. Ο κόσμος είχε άλλες προτεραιότητες για την επιβίωση του και για αυτό δεν έδινε μεγάλη προσοχή στην εμφάνισή του. Επίσης λόγω πρακτικής αναγκαιότητας οι φούστες έγιναν πιο κοντές και έφτασαν μέχρι τους αστραγάλους.

Μετά το τέλος του Α' Παγκοσμίου πολέμου, η μόδα επιστρέφει στο προσκήνιο. Οι γυναίκες αρχίζουν να γίνονται ανεξάρτητες και υιοθετούν κάποιες συνήθειες των αντρών, όπως το κάπνισμα. Οι κορσέδες πλέον καταργούνται και τα ρούχα αποκτούν φαρδιές γραμμές, ενώ για πρώτη φορά αποκαλύπτονται τα πόδια. Τα φορέματα είναι κεντημένα, έχουν κρόσσια και τα υφάσματα είναι τις περισσότερες φορές, αέρινα και διαφανή. Τα παλτό είναι βαριά και φοριούνται γύρω από το σώμα σαν κιμονό. Οι φούστες είναι διακοσμημένες με φιόγκους, λουλούδια και χάντρες και αργότερα με γεωμετρικά σχέδια. Επίσης φορούν α μάνικες μπλούζες, βαθιά ντεκολτέ, αλλά και τα πρώτα πουλόβερ.

Αυτή την δεκαετία η μόδα βρισκόταν στο προσκήνιο. Οι γυναίκες θέλουν να είναι λαμπερές όπως οι πρωταγωνίστριες του Χόλυγουντ. Ανακαλύπτονται νέα στιλ και ο κόσμος δείχνει αρκετό ενδιαφέρον.

Η σιλουέτα είναι λεπτή και ψιλή με τονισμένη μέση και έντονους ώμους. Τα φορέματα καλύπτουν τις γάμπες αλλά αφήνουν όλη την πλάτη έξω. Τα καπέλα και γάντια γίνονται απαραίτητα στοιχεία μιας γυναικείας γκαρνταρόμπας. Τα παντελόνια και τα σορτς φοριούνται ως ενδύματα παραλίας αλλά και άνεσης. Τα χρώματα τα οποία κυριαρχούν είναι το λευκό και το σατέν.

Έπειτα στην δεκαετία του '40, διαδραματίζεται ο Β' Παγκόσμιος Πόλεμος. Έτσι αυτές οι συνθήκες δεν αφήνουν περιθώρια εξέλιξης της μόδας. Τα υφάσματα ήταν πλέον δύσκολο να βρεθούν, εφόσον χρησιμοποιούνταν για τον εξοπλισμό του πολέμου. Η μόδα, εξαιτίας όλων των συνθηκών, παίρνει ένα στρατιωτικό και επιβλητικό look.

Το '50 είναι μ ια δεκαετία στην οποία κυριαρχεί η ανάπτυξη και η ανασυγκρότηση των κρατών. Ίσως είναι η πιο κολακευτική δεκαετία για τη γυναίκα. Οι γραμμές ακολουθούν το κορμί τονίζοντας τα ωραιότερα σημεία του σώματος. Το μάκρος ξεκινάει κάτω από το γόνατο και καταλήγει στη μέση της γάμπας. Τα μανίκια είναι τρία τέταρτα, οι ώμοι φαρδαίνουν, το τακούνι στιλέτο καθιερώνεται και ανακαλύπτεται η λύκρα κάνοντας επανάσταση στο γυναικείο εσώρουχο. Απαραίτητα τα γάντια, τα οποία ταιριάζουν αυστηρά με το παπούτσι, τη τσάντα και το φόρεμα/ταγιέρ. Στο μακιγιαζ τα τονισμένα φρύδια σε γραμμή τόξου, το eye-liner, η μάσκαρα και οι αποχρώσεις του κόκκινου στα χείλη είναι η κυριοότερη τάση.

Στη δεκαετία αυτή, γίνεται η επανάσταση της μόδας. Εμπνέονται νέοι τρόποι ντυσίματος, οι οποίοι ήταν αρκετά διαφορετικοί από όλων των προηγούμενων χρόνων. Οι γυναίκες φορούν μίνι φούστες ενώ τα μικροσκοπικά μπικίνι κάνουν την εμφάνισή τους στις παραλίες. Πρόκειται για την εποχή της απελευθέρωσης των γυναικών. Το μακιγιάζ είναι έντονο με ψεύτικες τεράστιες βλεφαρίδες και μάσκαρα, ενώ οι σκιές είναι χρωματιστές. Τα χείλη είναι απαλά και τα μαλλιά είναι είτε κοντά, είτε πολύ μακριά.

Τη δεκαετία του '70 η μουσική έχει γίνει τρόπος ζωής και για αυτό το λόγο όλοι είναι επηρεασμένοι από αυτή. Επίσης τα κινήματα της νεολαίας, επιτρέπουν στην μόδα να υιοθετήσει διαφορετικές επιλογές. Τα φορέματα είναι φαρδιά, με ψυχεδελικά, εμπριμέ αλλά και floral prints. Τσιγγάνικες φούστες και ολόσωμες φόρμες κάνουν την εμφάνισή τους μαζί με το λεγόμενο παντελόνι καμπάνα. Τότε τα τζιν παντελόνια αρχίζουν να φοριούνται από όλους και πλέον ως ύφασμα χρησιμοποιείται αρκετά το δέρμα.

Στις αρχές του 1980 παρουσιάζεται ανάκαμψη της οικονομίας και η μόδα μπαίνει για τα καλά στην ζωή του ανθρώπου. Επίσης παρατηρούνται σημαντικές διαφοροποιήσεις ανάλογα με τα πιστεύω και τον τρόπο ζωής του καθενός. Εμφανίζονται τα ξεβαμμένα, σκισμένα τζιν, τα τζιν μπουφάν, τα κοντά jackets, τα φαρδιά μπουφάν, τα τοπ από δίχτυ, τα τοπ και τα φορέματα με τον ένα ώμο έξω, οι φαρδιές παντελόνες και γενικώς το σημερινό casual look σε ακόμα πιο casual μορφή. Στο πρόσωπο κυριαρχεί η φυσικότητα, ενώ τα μαλλιά αποκτούν όγκο και φράντζα.

Η μόδα εμπορευματοποιείται όσο ποτέ άλλοτε. Μετά από όλη την υπερβολή των προηγούμενων χρόνων έρχεται η απλότητα. Πλέον τα ρούχα μπορούν να καλύψουν κάθε τύπο γυναίκας και κάθε γούστο. Το μακιγιάζ έχει επιρροές από πολλές δεκαετίες. Κάθε γυναίκα προσαρμόζει το μακιγιάζ της ανάλογα με τις ανάγκες και την προσωπικότητα της. Κοντά ή μακριά, όλα τα στυλ μαλλιών είναι στη μόδα. Η ποικιλία και η απλότητα είναι δύο λέξεις που χαρακτηρίζουν αυτή την εποχή.

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Η ΕΞΈΛΙΞΗ ΤΗΣ ΜΌΔΑΣ

# data[].attributes.attachment_link.title
Η εξέλιξη της μόδας

# data[].attributes.attachment_link.description
Το 1900 η μόδα και το στιλ αρχίζει να απασχολεί όλο και περισσότερο το γυναικείο φύλο. Τα ρούχα διακρίνονταν για το στιλ και την φινέτσα τους και όχι για την άνεσή τους. Κάποια στοιχεία της μόδας, αυτής της δεκαετίας είναι τα σφιχτά κολάρα, η αρκετή δαντέλα, τα μακριά παλτά, οι κορσέδες για στενή μέση, οι μακριές φούστες και τα καπέλα με φτερά.

# data[].attributes.headline
ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ 1900-1919Το 1900 η μόδα και το στιλ αρχίζει να απασχολεί όλο και περισσότερο το γυναικείο φύλο. Τα ρούχα διακρίνονταν για το στιλ και την φινέτσα τους και όχι για την άνεσή τους. Κάποια στοιχεία της μόδας, αυτής της δεκαετίας είναι τα σφιχτά κολάρα, η αρκετή δαντέλα, τα μακριά παλτά, οι κορσέδες για στενή μέση, οι μακριές φούστες και τα καπέλα με φτερά.1920Μετά το τέλος του Α' Παγκοσμίου πολέμου, η μόδα επιστρέφει στο προσκήνιο. Οι γυναίκες αρχίζουν να γίνονται ανεξάρτητες και υιοθετούν κάποιες συνήθειες των αντρών, όπως το κάπνισμα. Οι κορσέδες πλέον καταργούνται και τα ρούχα αποκτούν φαρδιές γραμμές, ενώ για πρώτη φορά αποκαλύπτονται τα πόδια.Τα φορέματα είναι κεντημένα, έχουν κρόσσια και τα υφάσματα είναι τις περισσότερες φορές, αέρινα και διαφανή. Τα παλτό είναι βαριά και φοριούνται γύρω από το σώμα σαν κιμονό. Οι φούστες είναι διακοσμημένες με φιόγκους, λουλούδια και χάντρες και αργότερα με γεωμετρικά σχέδια. Επίσης φορούν αμάνικες μπλούζες, βαθιά ντεκολτέ, αλλά και τα πρώτα πουλόβερ. 1930Αυτή την δεκαετία η μόδα βρισκόταν στο προσκήνιο. Οι γυναίκες θέλουν να είναι λαμπερές όπως οι πρωταγωνίστριες του Χόλυγουντ. Ανακαλύπτονται νέα στιλ και ο κόσμος δείχνει αρκετό ενδιαφέρον. Η σιλουέτα είναι λεπτή και ψιλή με τονισμένη μέση και έντονους ώμους. Τα φορέματα καλύπτουν τις γάμπες αλλά αφήνουν όλη την πλάτη έξω. Τα καπέλα και γάντια γίνονται απαραίτητα στοιχεία μιας γυναικείας γκαρνταρόμπας. Τα παντελόνια και τα σορτς φοριούνται ως ενδύματα παραλίας αλλά και άνεσης. Τα χρώματα τα οποία κυριαρχούν είναι το λευκό και το σατέν.1940Έπειτα στην δεκαετία του '40, διαδραματίζεται ο Β' Παγκόσμιος Πόλεμος. Έτσι αυτές οι συνθήκες δεν αφήνουν περιθώρια εξέλιξης της μόδας. Τα υφάσματα ήταν πλέον δύσκολο να βρεθούν, εφόσον χρησιμοποιούνταν για τον εξοπλισμό του πολέμου.Η μόδα, εξαιτίας όλων των συνθηκών, παίρνει ένα στρατιωτικό και επιβλητικό look.1950 Το '50 είναι μια δεκαετία στην οποία κυριαρχεί η ανάπτυξη και η ανασυγκρότηση των κρατών.Ίσως είναι η πιο κολακευτική δεκαετία για τη γυναίκα. Οι γραμμές ακολουθούν το κορμί τονίζοντας τα ωραιότερα σημεία του σώματος. Το μάκρος ξεκινάει κάτω από το γόνατο και καταλήγει στη μέση της γάμπας. Τα μανίκια είναι τρία τέταρτα, οι ώμοι φαρδαίνουν, το τακούνι στιλέτο καθιερώνεται και ανακαλύπτεται η λύκρα κάνοντας επανάσταση στο γυναικείο εσώρουχο. Απαραίτητα τα γάντια, τα οποία ταιριάζουν αυστηρά με το παπούτσι, τη τσάντα και το φόρεμα/ταγιέρ. Στο μακιγιαζ τα τονισμένα φρύδια σε γραμμή τόξου, το eye-liner, η μάσκαρα και οι αποχρώσεις του κόκκινου στα χείλη είναι η κυριοότερη τάση.1960Στη δεκαετία αυτή, γίνεται η επανάσταση της μόδας. Εμπνέονται νέοι τρόποι ντυσίματος, οι οποίοι ήταν αρκετά διαφορετικοί από όλων των προηγούμενων χρόνων. Οι γυναίκες φορούν μίνι φούστες ενώ τα μικροσκοπικά μπικίνι κάνουν την εμφάνισή τους στις παραλίες. Πρόκειται για την εποχή της απελευθέρωσης των γυναικών.Το μακιγιάζ είναι έντονο με ψεύτικες τεράστιες βλεφαρίδες και μάσκαρα, ενώ οι σκιές είναι χρωματιστές. Τα χείλη είναι απαλά και τα μαλλιά είναι είτε κοντά, είτε πολύ μακριά.1970 Τη δεκαετία του '70 η μουσική έχει γίνει τρόπος ζωής και για αυτό το λόγο όλοι είναι επηρεασμένοι από αυτή. Επίσης τα κινήματα της νεολαίας, επιτρέπουν στην μόδα να υιοθετήσει διαφορετικές επιλογές. Τα φορέματα είναι φαρδιά, με ψυχεδελικά, εμπριμέ αλλά και floral prints. Τσιγγάνικες φούστες και ολόσωμες φόρμες κάνουν την εμφάνισή τους μαζί με το λεγόμενο παντελόνι καμπάνα.Τότε τα τζιν παντελόνια αρχίζουν να φοριούνται από όλους και πλέον ως ύφασμα χρησιμοποιείται αρκετά το δέρμα.1980Στις αρχές του 1980 παρουσιάζεται ανάκαμψη της οικονομίας και η μόδα μπαίνει για τα καλά στην ζωή του ανθρώπου. Επίσης παρατηρούνται σημαντικές διαφοροποιήσεις ανάλογα με τα πιστεύω και τον τρόπο ζωής του καθενός. Εμφανίζονται τα ξεβαμμένα, σκισμένα τζιν, τα τζιν μπουφάν, τα κοντά jackets, τα φαρδιά μπουφάν, τα τοπ από δίχτυ, τα τοπ και τα φορέματα με τον ένα ώμο έξω, οι φαρδιές παντελόνες και γενικώς το σημερινό casual look σε ακόμα πιο casual μορφή. Στο πρόσωπο κυριαρχεί η φυσικότητα, ενώ τα μαλλιά αποκτούν όγκο και φράντζα.1990Η μόδα εμπορευματοποιείται όσο ποτέ άλλοτε. Μετά από όλη την υπερβολή των προηγούμενων χρόνων έρχεται η απλότητα. Πλέον τα ρούχα μπορούν να καλύψουν κάθε τύπο γυναίκας και κάθε γούστο. Το μακιγιάζ έχει επιρροές από πολλές δεκαετίες. Κάθε γυναίκα προσαρμόζει το μακιγιάζ της ανάλογα με τις ανάγκες και την προσωπικότητα της. Κοντά ή μακριά, όλα τα στυλ μαλλιών είναι στη μόδα.Η ποικιλία και η απλότητα είναι δύο λέξεις που χαρακτηρίζουν αυτή την εποχή.

# data[].attributes.subject
ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ 1900-1919Το 1900 η μόδα και το στιλ αρχίζει να απασχολεί όλο και περισσότερο το γυναικείο φύλο. Τα ρούχα διακρίνονταν για το στιλ και την φινέτσα τους και όχι για την άνεσή τους. Κάποια στοιχεία της μόδας, αυτής της δεκαετίας είναι τα σφιχτά κολάρα, η αρκετή δαντέλα, τα μακριά παλτά, οι κορσέδες για στενή μέση, οι μακριές φούστες και τα καπέλα με φτερά.1920Μετά το τέλος του Α' Παγκοσμίου πολέμου, η μόδα επιστρέφει στο προσκήνιο. Οι γυναίκες αρχίζουν να γίνονται ανεξάρτητες και υιοθετούν κάποιες συνήθειες των αντρών, όπως το κάπνισμα. Οι κορσέδες πλέον καταργούνται και τα ρούχα αποκτούν φαρδιές γραμμές, ενώ για πρώτη φορά αποκαλύπτονται τα πόδια.Τα φορέματα είναι κεντημένα, έχουν κρόσσια και τα υφάσματα είναι τις περισσότερες φορές, αέρινα και διαφανή. Τα παλτό είναι βαριά και φοριούνται γύρω από το σώμα σαν κιμονό. Οι φούστες είναι διακοσμημένες με φιόγκους, λουλούδια και χάντρες και αργότερα με γεωμετρικά σχέδια. Επίσης φορούν αμάνικες μπλούζες, βαθιά ντεκολτέ, αλλά και τα πρώτα πουλόβερ. 1930Αυτή την δεκαετία η μόδα βρισκόταν στο προσκήνιο. Οι γυναίκες θέλουν να είναι λαμπερές όπως οι πρωταγωνίστριες του Χόλυγουντ. Ανακαλύπτονται νέα στιλ και ο κόσμος δείχνει αρκετό ενδιαφέρον. Η σιλουέτα είναι λεπτή και ψιλή με τονισμένη μέση και έντονους ώμους. Τα φορέματα καλύπτουν τις γάμπες αλλά αφήνουν όλη την πλάτη έξω. Τα καπέλα και γάντια γίνονται απαραίτητα στοιχεία μιας γυναικείας γκαρνταρόμπας. Τα παντελόνια και τα σορτς φοριούνται ως ενδύματα παραλίας αλλά και άνεσης. Τα χρώματα τα οποία κυριαρχούν είναι το λευκό και το σατέν.1940Έπειτα στην δεκαετία του '40, διαδραματίζεται ο Β' Παγκόσμιος Πόλεμος. Έτσι αυτές οι συνθήκες δεν αφήνουν περιθώρια εξέλιξης της μόδας. Τα υφάσματα ήταν πλέον δύσκολο να βρεθούν, εφόσον χρησιμοποιούνταν για τον εξοπλισμό του πολέμου.Η μόδα, εξαιτίας όλων των συνθηκών, παίρνει ένα στρατιωτικό και επιβλητικό look.1950 Το '50 είναι μια δεκαετία στην οποία κυριαρχεί η ανάπτυξη και η ανασυγκρότηση των κρατών.Ίσως είναι η πιο κολακευτική δεκαετία για τη γυναίκα. Οι γραμμές ακολουθούν το κορμί τονίζοντας τα ωραιότερα σημεία του σώματος. Το μάκρος ξεκινάει κάτω από το γόνατο και καταλήγει στη μέση της γάμπας. Τα μανίκια είναι τρία τέταρτα, οι ώμοι φαρδαίνουν, το τακούνι στιλέτο καθιερώνεται και ανακαλύπτεται η λύκρα κάνοντας επανάσταση στο γυναικείο εσώρουχο. Απαραίτητα τα γάντια, τα οποία ταιριάζουν αυστηρά με το παπούτσι, τη τσάντα και το φόρεμα/ταγιέρ. Στο μακιγιαζ τα τονισμένα φρύδια σε γραμμή τόξου, το eye-liner, η μάσκαρα και οι αποχρώσεις του κόκκινου στα χείλη είναι η κυριοότερη τάση.1960Στη δεκαετία αυτή, γίνεται η επανάσταση της μόδας. Εμπνέονται νέοι τρόποι ντυσίματος, οι οποίοι ήταν αρκετά διαφορετικοί από όλων των προηγούμενων χρόνων. Οι γυναίκες φορούν μίνι φούστες ενώ τα μικροσκοπικά μπικίνι κάνουν την εμφάνισή τους στις παραλίες. Πρόκειται για την εποχή της απελευθέρωσης των γυναικών.Το μακιγιάζ είναι έντονο με ψεύτικες τεράστιες βλεφαρίδες και μάσκαρα, ενώ οι σκιές είναι χρωματιστές. Τα χείλη είναι απαλά και τα μαλλιά είναι είτε κοντά, είτε πολύ μακριά.1970 Τη δεκαετία του '70 η μουσική έχει γίνει τρόπος ζωής και για αυτό το λόγο όλοι είναι επηρεασμένοι από αυτή. Επίσης τα κινήματα της νεολαίας, επιτρέπουν στην μόδα να υιοθετήσει διαφορετικές επιλογές. Τα φορέματα είναι φαρδιά, με ψυχεδελικά, εμπριμέ αλλά και floral prints. Τσιγγάνικες φούστες και ολόσωμες φόρμες κάνουν την εμφάνισή τους μαζί με το λεγόμενο παντελόνι καμπάνα.Τότε τα τζιν παντελόνια αρχίζουν να φοριούνται από όλους και πλέον ως ύφασμα χρησιμοποιείται αρκετά το δέρμα.1980Στις αρχές του 1980 παρουσιάζεται ανάκαμψη της οικονομίας και η μόδα μπαίνει για τα καλά στην ζωή του ανθρώπου. Επίσης παρατηρούνται σημαντικές διαφοροποιήσεις ανάλογα με τα πιστεύω και τον τρόπο ζωής του καθενός. Εμφανίζονται τα ξεβαμμένα, σκισμένα τζιν, τα τζιν μπουφάν, τα κοντά jackets, τα φαρδιά μπουφάν, τα τοπ από δίχτυ, τα τοπ και τα φορέματα με τον ένα ώμο έξω, οι φαρδιές παντελόνες και γενικώς το σημερινό casual look σε ακόμα πιο casual μορφή. Στο πρόσωπο κυριαρχεί η φυσικότητα, ενώ τα μαλλιά αποκτούν όγκο και φράντζα.1990Η μόδα εμπορευματοποιείται όσο ποτέ άλλοτε. Μετά από όλη την υπερβολή των προηγούμενων χρόνων έρχεται η απλότητα. Πλέον τα ρούχα μπορούν να καλύψουν κάθε τύπο γυναίκας και κάθε γούστο. Το μακιγιάζ έχει επιρροές από πολλές δεκαετίες. Κάθε γυναίκα προσαρμόζει το μακιγιάζ της ανάλογα με τις ανάγκες και την προσωπικότητα της. Κοντά ή μακριά, όλα τα στυλ μαλλιών είναι στη μόδα.Η ποικιλία και η απλότητα είναι δύο λέξεις που χαρακτηρίζουν αυτή την εποχή.

# data[].attributes.headline
Πληροφορίες ενότητας- εργασίας

# data[].attributes.subject
Πληροφορίες ενότητας- εργασίας

# data[].attributes.body
1960