# data[].attributes.headline
“sông Hương tựa như một bản trường ca của rừng già, khi rầm rộ giữa bóng cây đại ngàn, lúc mãnh liệt vượt qua nhiều ghềnh thác, khi cuộn xoáy như cơn lốc vào những đáy vực sâu, lúc dịu dàng và say đắm giữa những dặm dài chói lọi màu hoa đỗ quyên rừng”.

# data[].attributes.subject
“sông Hương tựa như một bản trường ca của rừng già, khi rầm rộ giữa bóng cây đại ngàn, lúc mãnh liệt vượt qua nhiều ghềnh thác, khi cuộn xoáy như cơn lốc vào những đáy vực sâu, lúc dịu dàng và say đắm giữa những dặm dài chói lọi màu hoa đỗ quyên rừng”.

# data[].attributes.body
Phân tích

+ Bản trường ca của rừng già” khiến sông Hương hiện ra với chiều dài, chiều rộng bao la và dòng chảy mãnh liệt trong sự ngưỡng mộ và trân trọng của nhà văn
+ Những từ " rầm rộ", "cuộn xoay" tái hiện âm hưởng hùng tráng, mạnh mẽ của con sông giữa những cánh rừng đại ngàn.
=> Chỉ với một vài chi tiết mà Hoàng Phủ Ngọc Tường đã lột tả được vẻ đẹp lúc mãnh liệt, lúc dịu êm của sông Hương
+ " hoa đỗ quyên rừng": màu sắc chói lọi, hừng hực thế hiện sức trẻ của con sông Hương
=> Tác giả sử dụng những chi tiết để chứng minh Sông Hương đẹp muôn màu muôn vẻ

Nghệ thuật
+ Hình ảnh so sánh “bản trường ca của rừng già”
+ Phép điệp cấu trúc cùng những động từ giàu sắc thái biểu cảm như tái hiện âm hưởng hùng tráng, mạnh mẽ của con sông
+Những hình ảnh đối lập làm bật lên những vẻ đẹp đa dạng, độc đáo của sông Hương khúc thượng nguồn. Như " mãnh liệt", "dịu dàng"
=> Diễn tả chân thực sông Hương, thể hiện tài năng của tác giả

Hình tượng thơ
Sông Huơng hiện lên không chỉ mang sắc thái mãnh liệt, mãnh mẽ của tuổi trẻ, mà còn là sự dịu êm. Qua đó thấy chất trữ tình trong sự đối lập tài hoa ấy

Hình Tượng tâc giả
Có lẽ vì đặc trưng của thể loại bút kí nên lời văn của Hoàng Phủ Ngọc Tường rất phóng khoáng, điêu luyện, nhẹ nhàng và mềm mại. Với một tấm lòng yêu Huế, yêu cảnh sắc thiên nhiên, yêu sông Hương nên Hoàng Phủ Ngọc Tường đã khoác lên bài kí một màu sắc, âm hưởng riêng có của Huế.
Qua đó cũng thể hiện chất tài hoa uyên bác trong từng câu chữ cũng như tình hình ảnh mà tác giả sử dụng để miêu tả sự chảy trôi con sông Hương

Phong cách sáng tác/ phong cách nghệ thuật
- Đoạn trích bài bút kí Ai đã đặt tên cho dòng sông? là đoạn văn xuôi súc tích và đầy chất thơ về sông Hương
- Là một trong những nhà văn chuyên về bút kí.
- Nét đặc sắc trong sáng tác của ông là sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa chất trí tuệ và chất trữ tình, giữa nghị luận sắc bén với suy tư đa chiều được tổng hợp từ vốn kiến thức phong phú về triết học, văn hóa, lịch sử, địa lý... Tất cả được thể hiện qua lối hành văn hướng nội, súc tích, mê đắm và tài hoa.

# data[].attributes.headline
"Từ ngã ba Tuần, sông Hương theo hướng nam bắc qua điện Hòn Chén; vấp Ngọc Trản, nó chuyển hướng sang tây bắc, vòng qua thềm đất bãi Nguyệt Biều, Lương Quán rồi đột ngột vẽ một mình hình cung thật tròn về phía đông bắc, ôm lấy chân đồi Thiên Mụ, xuôi dần về Huế." 

# data[].attributes.subject
"Từ ngã ba Tuần, sông Hương theo hướng nam bắc qua điện Hòn Chén; vấp Ngọc Trản, nó chuyển hướng sang tây bắc, vòng qua thềm đất bãi Nguyệt Biều, Lương Quán rồi đột ngột vẽ một mình hình cung thật tròn về phía đông bắc, ôm lấy chân đồi Thiên Mụ, xuôi dần về Huế." 

# data[].attributes.body
- Tác giả nói đến Huế gắn liền với:

+  các địa danh: "ngã ba Tuần", "điện Hòn Chén", "vấp Ngọc Trản", "đất bãi Nguyệt Biều", "Lương Quán", "Thiên Mụ"

+ "nam bắc","tây bắc"," đông bắc" : những từ chỉ hướng
=> kiến thức về mặt địa lí
+ hệ thống những động từ: "vòng, ôm"
=> cho ta thấy thủy trình của sông Hương đi qua những địa danh gắn liền với xứ Huế

- Nghệ thuật:
+Liệt kê: với những cụm từ "vòng", "ôm" cho ta thấy thủy trình của sông Hương rất thử thách và gian nan, hành trình để đến đc thành phố Huế phải rất gian truân và vất vả.
+Không những thế, sông Hương phải đi qua những địa danh rất cụ thể.
+ Đồng thời, có những động từ nhưng lại là nhân hóa nó sắc thái, nó giống như hành động của con người để gợi lên sự sinh động hấp dẫn

- Phong cách nghệ thật:
+ Kiến thức ở  nhiều mặt, sự quan sát tỉ mỉ, kĩ lưỡng
+ Ta  thấy được cái " tôi" và điểm nhìn của sông hương
+ Những địa danh chỉ gắn liền với Huế

=> Cho thấy tác giả tỏ ra rất am tường về địa lí,  lịch sử văn hóa, rất tài hoa và lịch lãm trong lối hành văn của mình.
=> Vì vậy, người đọc khó cưỡng lại được sức hấp dẫn của đoạn văn này vì nó toát lên hàng loạt kiến thức động từ một cách sống động và mỗi  một địa danh đều hấp dẫn trên một  phương diện khác nhau và thông tin ông đưa ra có tính chất khoa học, chính xác và trên thủy trình ấy sông hương đã phô khoe đc tất cả vẻ đẹp của mình.

+ Lối văn kể kết hợp với tả: kể chính là tự sự, tả chính là ngôn ngữ miêu tả để cho hình ảnh hiện lên 1 cách cụ thể và sống động đây chính là đặc  trưng của kí

# data[].attributes.headline
Khi chảy khỏi phạm vi trong vùng đại ngàn, sông Hương chuyển dòng, ẩn mình trong cuộc hành trình giữa lòng Trường Sơn, "ném chìa khóa trong những hang đá dưới chân núi Kim Phụng"

# data[].attributes.subject
Khi chảy khỏi phạm vi trong vùng đại ngàn, sông Hương chuyển dòng, ẩn mình trong cuộc hành trình giữa lòng Trường Sơn, "ném chìa khóa trong những hang đá dưới chân núi Kim Phụng"

# data[].attributes.body
+ chìa khoá: đóng lại bản năng của sông hương khi ở thượng nguồn để nó mở ra dòng chảy với đặc điểm khác ở hành trình tiếp theo
+ kim phụng: là địa danh của SH nằm ở huyện hương trà, dân gian gọi là hòn đốn hay hòn đụn. là ngọn núi cao nhất thừa thiên huế
=> nvan cung cấp tri thức cho ngừoi đọc đồng thời chỉ ta vẻ đẹp của sh có hai khía cạnh. Ở phía thượng nguồn là về đẹp rất mãnh liệt man dại mang âm hưởng trường ca thì ở đây ve đẹp của sông Hương lại hiền hòa lững lờ phẳng lặng
=> sh ở khúc thượng nguồn có sức sốc đầy cá tính.
=> vẻ đẹp lãng mạn và chất trí tuệ của nhà văn
Hình tượng thơ: Vẻ đẹp dữ dội và hùng vĩ của sông Hương mà ít ai biết đến khi lẫn vào giữa rừng già đại ngàn.

# data[].attributes.headline
"Giữa những đám quần sơn lô xô ấy, là giấc ngủ nghìn năm của những vua chúa được phong kín trong lòng những rừng thông u tịch và niềm kiêu hãnh âm u của những lăng tẩm đồ sộ toả lan khắp cả 1 vùng thượng lưu "Bốn bề núi phủ mây phong-Mảnh trăng thiên cổ bóng tùng Vạn Niên".

# data[].attributes.subject
"Giữa những đám quần sơn lô xô ấy, là giấc ngủ nghìn năm của những vua chúa được phong kín trong lòng những rừng thông u tịch và niềm kiêu hãnh âm u của những lăng tẩm đồ sộ toả lan khắp cả 1 vùng thượng lưu "Bốn bề núi phủ mây phong-Mảnh trăng thiên cổ bóng tùng Vạn Niên".

# data[].attributes.body
- Nói đến Huế còn phải nói đến những lăng tẩm - dường như đây là điều không thể tách rời. Tác giả nói đến một đoạn sông Hương trôi chảy giữa quần sơn lô xô, nơi đấy chỉ có những rừng thông u tịch, như cảm nhận được niềm kiêu hãnh âm u của những lăng tẩm, bao nhiêu lăng của vua chúa khiến cho một đoạn sông Hương như chìm trong núi phủ mây phong cùng với bóng tùng:

Bốn bề núi phủ mây phong
Mảnh trăng thiên cổ bóng tùng vạn niên

- Đoạn sông Hương này dòng chảy không cuộn xoáy, không rầm rộ giữa đại ngàn Trường Sơn mà thay vào đó là dòng chảy trầm mặc ta nghe như " triết lý như cổ thi". Đây là nét đặc trưng, riêng biệt của Hương Giang mà nói như HPNT thì đó là " vẻ đẹp kinh thành " là niềm kiêu hãnh sự sang trọng của sông Hương.

PCST của HPNT:

+ Bút pháp kể và tả được kết hợp nhuần nhuyễn
=> Làm nổi bật sông hương đẹp kết hợp hài hòa với thiên nhiên xứ Huế
+ Cái tôi ưa tìm tòi khám phá, uyên bác tài hoa trên nhiều lĩnh vực địa lý, lịch sử, triết học

# data[].attributes.headline
 “Giữa lòng Trường Sơn, sông Hương đã sống một nửa cuộc đời của mình như một cô gái Di-gan phóng khoáng và man dại”.

# data[].attributes.subject
 “Giữa lòng Trường Sơn, sông Hương đã sống một nửa cuộc đời của mình như một cô gái Di-gan phóng khoáng và man dại”.

# data[].attributes.body
- Trong cái nhìn của nhà văn, Sông Hương hiện lên như một “cô gái Di-gan phóng khoáng và man dại”.
- Cô gái Di-gan là biểu tượng của vẻ đẹp phương Tây thường được nhắc đến với lối sống phóng khoáng, yêu tự do, thích ca hát. Cách liên tưởng so sánh phóng túng từ Đông sang Tây cho thấy cái nhìn đa chiều của tác giả. Bởi vậy, dòng chảy của sông Hương trong hình dung của tác giả cũng giống như điệu múa của cô gái Di-gan, một vũ khúc giữa rừng già.
- Hai tính từ “phóng khoáng” và “man dại” gợi lên liên tưởng thú vị, độc đáo về cuộc sống tự do của cô thiếu nữ Bô-hê-miêng xinh đẹp – những cô gái Di-gan đang nhảy múa phô diễn vẻ đẹp quyến rũ toát ra từ thân hình bốc lửa, tràn trề nhựa sống.

=> Sự liên tưởng ấy gợi ra dòng chảy hoang dại, mãnh liệt, mà dạt dào sức sống của sông Hương vùng thượng nguồn.

*PCST:

Từ ngữ gợi tả, so sánh, nhân hóa đẹp, lạ cảm xúc mãnh liệt.

Phong cách và lối tư duy có chiều sâu, trí tuệ của nhà văn trên phương diện văn hóa, lịch sử, địa lý…. Tất cả những cảm nhận đó được gợi nên qua cái nhìn thấm đẫm tình yêu của tác giả đối với dòng sông xứ Huế.

# data[].attributes.body
“Đấy là điệu slow tình cảm dành riêng cho Huế , có thể cảm nhận được bằng thị giác qua trăm nghìn ánh hoa đăng bồng bềnh vào những đêm hội rằm tháng Bảy từ điện Hòn Chén trôi về , qua Huế bỗng ngập ngừng như muốn đi muốn ở, chao nhẹ trên mặt nước như những vấn vương của một nỗi lòng.”

# data[].attributes.body
- " điệu slow tình cảm : điệu nhảy đôi chậm lãng mạn dành cho đôi nam nữ.
- Sông Hương đẹp như một "điệu slow tình cảm dành riêng cho Huế", thể hiện chiều không gian êm đềm cùng dòng thời gian chạy chậm chạp

- Tác giả miêu tả dòng chảy của sông Hương như "điệu chảy lững lờ" vì quá yêu quý và muốn ngắm nhìn nhiều hơn thành phố thân thương trước khi rời xa.

--> Tình cảm yêu mến dành cho sông Hương.

# data[].attributes.body
- So sánh tính chất dòng chảy ngập ngừng với tính chất “muốn đi muốn ở, chao nhẹ trên mặt nước” và “những vấn vương của một nỗi lòng”

- So sánh dòng chảy Sông Hương như “ điệu slow tình cảm”, chạy chậm chạp.

=> Diễn tả chân thực hình ảnh dòng sông hương khi vào đến thành phố

=> Thể hiện giác quan nhạy bén của HPNT khi quan sát sông Hương

=> Thể hiện tình cảm yêu mến của tác giả

# data[].attributes.body
Sông Hương hiện lên với không gian lãng mạn, chậm chạp, êm đềm, một hình ảnh sông Hương thơ mộng, trữ tình, mang nét đặc trưng vốn có của dòng sông và xứ Huế

# data[].attributes.body
Tình yêu to lớn của tác giả dành cho sông Hương do tình cảm dành riêng cho Huế, do quá yêu thành phố của mình, do muốn được nhìn ngắm nhiều hơn nữa thành phố thân thương trước khi phải rời xa. Khi rời thành phố sông Hương còn là một người tình chung thủy, đã đi rồi còn lưu luyến vòng quay trở lại một lần nữa.

=> HPNT hiện với dáng vẻ say đắm si mê của một người nghệ sĩ

Tình yêu thiên nhiên, tình yêu dòng sông Hương nơi phố Huế của tác giả

# data[].attributes.headline
Phong cách sáng tác / Phong cách nghệ thuật

# data[].attributes.subject
Phong cách sáng tác / Phong cách nghệ thuật

# data[].attributes.body
- Thể hiện sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa trí tuệ và trữ tình, giữa nghị luận sắc bén với suy tư đa chiều được tổng hợp từ vốn kiến thức phong phú về triết lý, văn hóa, âm nhạc,lịch sử, địa lý…

=> Lối hành văn hướng nội, súc tích, mê đắm và tài hoa

# data[].attributes.body
Sông Hương là một nhân chứng lịch sử của Huế, của đất nước: “soi bóng kinh thành Phú Xuân của người anh hùng Nguyễn Huệ”, chứng kiến những mất mát đau thương của các cuộc khởi nghĩa thế kỉ XIX, ...

Sông Hương như một công dân có ý thức trách nhiệm sâu sắc với đất nước: “biết hiến đời mình để làm nên chiến công”, ...

Là một người con gái anh hùng: cùng gắn bó với Huế qua nhiều cuộc chiến đấu anh hùng trong thời kì trung đại, đến cách mạng tháng tám cũng có những chiến công vang dội, ...

* PCNT của HPNT:
- Với vốn kiến thức phong phú về văn hóa, lịch sử, địa lí, triết học, những trang viết của Hoàng Phủ Ngọc Tường luôn có sự kết hợp hài hòa, nhuần nhuyễn giữa chất trí tuệ và chất trữ tình cùng cách dùng từ ngữ, lối hành văn súc tích, hướng nội, mê đắm và tài hoa.

# data[].attributes.headline
Sông Hương là “người mẹ phù sa của vùng văn hóa xứ sở”:

# data[].attributes.subject
Sông Hương là “người mẹ phù sa của vùng văn hóa xứ sở”:

# data[].attributes.body
Toàn bộ âm nhạc cổ điển Huế, những bản đàn theo suốt cuộc đời Kiều và bản Tứ đại cảnh đều được sinh thành trên sông nước sông Hương.Là người tài nữ đánh đàn trong đêm khuya: không bao giờ lặp lại trong cảm hứng của các thi nhânNhận xét: Sông Hương chính là người con gái phóng khoáng, chung thủy trong tình yêu,anh dũng kiên cường trong lịch sử, tài hoa sáng tạo trong âm nhạc, trong văn hóa, khiêm nhường trong đời thương. Là hiện thân cho vẻ đẹp người con gái Huế.

=> Quan sát dòng sông trên nhiều góc độ khác nhau, miêu tả dòng sông trên nhiều phương diện. Cho thấy HPNT là nhà văn có những liên tưởng, so sánh, độc đáo, lối viết tài hoa, uyên bác. Là cái tôi nghệ sĩ có tình yêu tha thiết, say đắm với thiên nhiên Huế và đất nước.

* PCST của HPNT:
- Sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa chất trí tuệ và chất trữ tình, giữa nghị luận sắc bén với suy tư đa chiều được tổng hợp từ vốn kiến thức phong phú về triết học, văn hóa, lịch sử, địa lý... Tất cả được thể hiện qua lối hành văn hướng nội, súc tích, mê đắm và tài hoa.

# data[].attributes.headline
“Trước khi về đến vùng châu thổ êm đềm, nó đã là một bản trường ca của rừng già, rầm rộ giữa bóng cây đại ngàn, mãnh liệt qua những ghềnh thác, cuộn xoáy như cơn lốc vào những đáy vực bí ẩn, và cũng có lúc nó trở nên dịu dàng và say đắm giữa những dặm dài chói lọi màu đỏ của hoa đỗ quyên rừng.”

# data[].attributes.subject
“Trước khi về đến vùng châu thổ êm đềm, nó đã là một bản trường ca của rừng già, rầm rộ giữa bóng cây đại ngàn, mãnh liệt qua những ghềnh thác, cuộn xoáy như cơn lốc vào những đáy vực bí ẩn, và cũng có lúc nó trở nên dịu dàng và say đắm giữa những dặm dài chói lọi màu đỏ của hoa đỗ quyên rừng.”

# data[].attributes.body
- Hình ảnh về "bản trường ca của rừng già" khiến sông Hương hiện ra với cả chiều dài rộng hùng vĩ và dòng chảy mãnh liệt trong sự ngưỡng mộ và niềm say mê của nhà văn.

- Dòng sông chảy qua dãy Trường Sơn đã nhận vào dòng chảy của nó tất cả những sắc thái phong phú, đa dạng của rừng già khi "rầm rộ giữa bóng cây đại ngàn", khi "mãnh liệt qua những ghềnh thác", khi "cuộn xoáy như cơn lốc vào những đáy vực bí ẩn", và có khi lại "dịu dàng say đắm giữa những dặm dài chói lọi màu đỏ của hoa đỗ quyên rừng"...
- Bên cạnh vẻ đẹp đầy hùng vĩ, mãnh liệt và hoang dã ấy, sông hương cũng mang trong mình vẻ đẹp lãng mạn mà dịu dàng khi “say đắm giữa những dặm dài chói lọi của hoa đỗ quyên rừng”.
+ Giữa một rừng hoa đỗ quyên rực đỏ rực, sông Hương hiện lên với một vẻ đẹp dịu dàng mà nổi bật, tạo nên một không gian đầy thơ mộng, lãng mạn cho cả áng văn.
-> Vẻ đẹp đặc trưng xứ Huế, một dòng sông vừa hoang dã, mãnh liệt nhưng cũng rất đỗi dịu dàng, say đắm.
=> Sự nhuần nhuyễn giữa trí tuệ và tính trữ tình trong văn phong HPNT -> miêu tả dòng sông Hương tài tình và chân thật.

*PCST:
- Vốn hiểu biết phong phú cùng những kiến thức liên ngành đã giúp nhà văn khám phá vẻ đẹp đa dạng của sông Hương trên nhiều phương diện, cụ thể trong câu thơ trên là địa lí.
- Với biện pháp nghệ thuật so sánh, nhân hoá, trí liên tưởng kì thú, cách sử dụng các ngôn từ gợi cảm kết hợp với các động từ mạnh; nhà văn đã thổi hồn vào sông Hương, biến con sông vô tri vô giác thành một sinh thể có tính cách, có nỗi niềm, tâm trạng như con người.