# data[].attributes.headline
Ks. prof. Józef Tischner - Patron Senatu RP

# data[].attributes.subject
Ks. prof. Józef Tischner - Patron Senatu RP

# data[].attributes.body
Ks. prof. Józef Tischner (1931–2000) był wybitnym polskim filozofem, kapłanem katolickim, profesorem akademickim i publicystą. Jest jedną z najważniejszych postaci polskiej myśli filozoficznej i religijnej drugiej połowy XX wieku. Znany z oryginalnego stylu myślenia i pisania, Tischner łączył głęboką refleksję filozoficzną z zaangażowaniem społecznym i religijnym.

# data[].attributes.headline
Stefan Żeromski – 100. rocznica śmierci - Patron Sejmu RP

# data[].attributes.subject
Stefan Żeromski – 100. rocznica śmierci - Patron Sejmu RP

# data[].attributes.body
Stefan Żeromski był polskim pisarzem, publicystą i dramaturgiem, nazywany często „sumieniem narodu”. Urodził się 14 października 1864 roku w Strawczynie koło Kielc. Uczył się w Warszawie, a potem pracował jako guwerner i bibliotekarz.

W swojej twórczości podejmował tematy społeczne, moralne i narodowe, opowiadając się po stronie ludzi biednych i skrzywdzonych.

Najważniejsze dzieła:

„Syzyfowe prace” – o rusyfikacji młodzieży w zaborze rosyjskim

„Ludzie bezdomni” – o konflikcie między ideałami a rzeczywistością (postać doktora Judyma)

„Przedwiośnie” – o poszukiwaniu tożsamości i nadziei po odzyskaniu niepodległości

„Popioły”, „Wierna rzeka”, „Rozdziobią nas kruki, wrony…” – inne znane utwory

Żeromski był zaangażowany społecznie i politycznie. Po odzyskaniu niepodległości w 1918 roku mieszkał w Warszawie i Zakopanem, gdzie działał na rzecz kultury.

Zmarł 20 listopada 1925 roku w Warszawie. Pochowany został na cmentarzu ewangelicko-reformowanym.

# data[].attributes.attachment_link.title
Plik:Portret Stefana Żeromskiego.jpg - Wikipedia, wolna encyklopedia

# data[].attributes.attachment_link.description
Plik Portret Stefana Żeromskiego.jpg znajduje się w Wikimedia Commons - repozytorium wolnych zasobów. Dane z jego strony opisu znajdują się poniżej.

# data[].attributes.headline
Maria Pawlikowska-Jasnorzewska - Patron Senatu RP

# data[].attributes.subject
Maria Pawlikowska-Jasnorzewska - Patron Senatu RP

# data[].attributes.body
Maria Pawlikowska-Jasnorzewska (1891–1945) była jedną z najwybitniejszych polskich poetek i dramatopisarek okresu dwudziestolecia międzywojennego. Urodziła się w Krakowie jako córka malarza Wojciecha Kossaka i Marii z Kisielnickich.

Debiutowała w 1922 roku, publikując swoje wiersze w piśmie literackim „Skamander”. Związana była również z innymi pismami, takimi jak „Bluszcz”, „Tygodnik Ilustrowany” czy „Wiadomości Literackie”.

Wśród jej najważniejszych zbiorów poetyckich znajdują się: „Dancing. Karnet balowy”, „Wachlarz”, „Cisza leśna”, „Paryż”, „Profil białej damy” oraz „Surowy jedwab” . W swoich dramatach, takich jak „Szofer Archibald”, „Bracia syjamscy” czy „Baba-Dziwo”, podejmowała tematy społeczne i obyczajowe, często z nutą ironii i groteski.

Twórczość Marii Pawlikowskiej-Jasnorzewskiej była szeroko ceniona zarówno w Polsce, jak i za granicą. Po jej śmierci jej utwory były wielokrotnie wznawiane, a jej poezja znalazła swoje miejsce w piosenkach takich artystów jak Ewa Demarczyk, Grzegorz Turnau czy Czesław Niemen.

# data[].attributes.headline
Antoni Słonimski – 130. rocznica urodzin - Patron Sejmu RP

# data[].attributes.subject
Antoni Słonimski – 130. rocznica urodzin - Patron Sejmu RP

# data[].attributes.body
Antoni Słonimski był polskim poetą, publicystą, felietonistą i dramatopisarzem, znanym z ciętego humoru, ironii oraz zaangażowania społecznego i politycznego. Urodził się 15 listopada 1895 roku w Warszawie, w zasymilowanej rodzinie żydowskiej. Studiował w Szkole Sztuk Pięknych w Warszawie.

Był jednym z założycieli słynnej grupy literackiej Skamander (wraz z Tuwimem i Lechoniem). Publikował wiersze, felietony i eseje, a także dramaty.

Najważniejsze cechy twórczości:

połączenie humoru, satyry i refleksji,

obrona wolności, demokracji, humanizmu,

krytyka nacjonalizmu, wojny i totalitaryzmu.

Wybrane dzieła:

„Droga na Wschód” – powieść antyutopijna,

„Okno bez krat”, „Alarm”, „Rodzina” – dramaty,

„Alfabet wspomnień” – zbiór wspomnień o ludziach kultury,

liczne felietony m.in. w „Wiadomościach Literackich” i „Tygodniku Powszechnym”.

Po II wojnie światowej wrócił do Polski z emigracji i był aktywny w życiu literackim. W 1964 roku podpisał słynny List 34, protestując przeciwko cenzurze.

Zmarł tragicznie w wypadku samochodowym 4 lipca 1976 roku.

# data[].attributes.attachment_link.title
Plik:Antoni Słonimski cropped.jpg – Wikipedia, wolna encyklopedia

# data[].attributes.headline
Olga Boznańska - 160. rocznica urodzin i 85. rocznica śmierci - Patron Sejmu RP

# data[].attributes.subject
Olga Boznańska - 160. rocznica urodzin i 85. rocznica śmierci - Patron Sejmu RP

# data[].attributes.body
Olga Boznańska była wybitną polską malarką, przedstawicielką impresjonizmu i symbolizmu. Urodziła się 15 kwietnia 1865 roku w Krakowie. Kształciła się w Krakowie, Monachium i Paryżu. Choć związana była z wieloma środowiskami artystycznymi, większość życia spędziła we Francji.

Specjalizowała się w portrecie – malowała z subtelnością i psychologiczną głębią. Jej obrazy charakteryzują się miękką kolorystyką, delikatnością i zamyśleniem.

Najbardziej znane dzieła:

„Dziewczynka z chryzantemami” (1894) – jej najsłynniejszy obraz, symboliczny i melancholijny,

liczne portrety kobiet, dzieci i intelektualistów,

autoportrety.

Boznańska była uznana za życia – wystawiała m.in. w Paryżu, Wenecji, Monachium. Została członkinią Société Nationale des Beaux-Arts i była jedną z nielicznych kobiet, które odniosły sukces w świecie sztuki tamtych czasów.

Zmarła 26 października 1940 roku w Paryżu. Jej prace znajdują się dziś w największych polskich muzeach.

# data[].attributes.attachment_link.title
Plik:Olga Boznańska (1-K-2307).jpg – Wikipedia, wolna encyklopedia

# data[].attributes.headline
Kazimierz Sosnkowski - 140. rocznica urodzin – Patron Sejmu RP

# data[].attributes.subject
Kazimierz Sosnkowski - 140. rocznica urodzin – Patron Sejmu RP

# data[].attributes.body
Kazimierz Sosnkowski był polskim generałem, politykiem i działaczem niepodległościowym, jednym z najbliższych współpracowników Józefa Piłsudskiego. Urodził się 19 listopada 1885 roku w Warszawie. Od młodości działał w organizacjach niepodległościowych – był członkiem Związku Walki Czynnej i Związku Strzeleckiego.

W czasie I wojny światowej był oficerem Legionów Polskich, a po odzyskaniu niepodległości odegrał ważną rolę w wojsku II Rzeczypospolitej. Pełnił funkcje m.in. ministra spraw wojskowych, wicepremiera, a także Generalnego Inspektora Sił Zbrojnych.

Podczas II wojny światowej był komendantem Związku Walki Zbrojnej (ZWZ) (1940) oraz naczelnym wodzem Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie (1943–1944).

Zmuszony do dymisji przez rząd emigracyjny po powstaniu warszawskim, pozostał na emigracji – najpierw w Kanadzie, potem we Francji.

Zmarł 11 października 1969 roku w Arundel (Kanada). Do dziś uważany jest za jednego z najważniejszych wojskowych II RP.

# data[].attributes.attachment_link.title
Plik:Kazimierz Sosnkowski 1938.jpg - Wikipedia, wolna encyklopedia

# data[].attributes.attachment_link.description
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Kliknij na datę/czas, aby zobaczyć, jak plik wyglądał w tym czasie. Poniższa strona korzysta z tego pliku: Ten plik jest wykorzystywany także w innych projektach wiki: Niniejszy plik zawiera dodatkowe informacje, prawdopodobnie dodane przez aparat cyfrowy lub skaner użyte do wygenerowania tego pliku.

# data[].attributes.headline
Franciszek Duszeńko – 100. rocznica urodzin - Patron Sejmu RP

# data[].attributes.subject
Franciszek Duszeńko – 100. rocznica urodzin - Patron Sejmu RP

# data[].attributes.body
Franciszek Duszeńko był wybitnym polskim rzeźbiarzem i profesorem Akademii Sztuk Pięknych w Gdańsku. Urodził się w 1925 roku, a podczas II wojny światowej walczył w Armii Krajowej. Po wojnie studiował rzeźbę i przez wiele lat prowadził pracownię na ASP w Gdańsku, gdzie pełnił także funkcję rektora.

Jest współautorem ważnych pomników, np. Pomnika Ofiar Obozu Zagłady w Treblince i Pomnika Obrońców Wybrzeża na Westerplatte. Zmarł w 2008 roku.

# data[].attributes.attachment_link.description
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Rozmiar pierwotny (2500 × 3333 pikseli, rozmiar pliku: 1,08 MB, typ MIME: image/jpeg) Kliknij na datę/czas, aby zobaczyć, jak plik wyglądał w tym czasie. Następujące strony korzystają z tego pliku: Ten plik jest wykorzystywany także w innych projektach wiki: Niniejszy plik zawiera dodatkowe informacje, prawdopodobnie dodane przez aparat cyfrowy lub skaner użyte do wygenerowania tego pliku.

# data[].attributes.headline
Rok Milenium Koronacji Dwóch Pierwszych Królów - Patron Sejmu RP

# data[].attributes.subject
Rok Milenium Koronacji Dwóch Pierwszych Królów - Patron Sejmu RP

# data[].attributes.body
W roku 1025 koronowani zostali Bolesław I Chrobry i Mieszko II Lambert — dwaj pierwsi koronowani królowie Polski.

Koronacje tych władców były początkiem uznania Polski jako suwerennego królestwa w Europie.

# data[].attributes.attachment_link.title
Plik:Boleslaw I Chrobry (274954).jpg - Wikipedia, wolna encyklopedia

# data[].attributes.attachment_link.description
Plik Boleslaw I Chrobry (274954).jpg znajduje się w Wikimedia Commons - repozytorium wolnych zasobów. Dane z jego strony opisu znajdują się poniżej.

# data[].attributes.headline
Rok Polskich Bohaterów z Katynia, Charkowa, Miednoje, Bykowni i innych miejsc - Patron Sejmu RP

# data[].attributes.subject
Rok Polskich Bohaterów z Katynia, Charkowa, Miednoje, Bykowni i innych miejsc - Patron Sejmu RP

# data[].attributes.body
Ustanowienie Roku Polskich Bohaterów z Katynia, Charkowa, Miednoje, Bykowni i innych miejsc to upamiętnienie ofiar zbrodni katyńskiej i innych miejsc kaźni Polaków podczas II wojny światowej.

Zbrodnia katyńska to masowe mordy na polskich oficerach i elitach narodowych dokonane przez NKWD w 1940 roku.

Ofiary pochowano w Katyniu, Charkowie, Miednoje, Bykowni oraz w innych miejscowościach.

Rok 2025 poświęcony jest pamięci tych, którzy zginęli, ich bohaterstwu i walce o niepodległość Polski.

# data[].attributes.body
Władysław Reymont był polskim pisarzem, laureatem Nagrody Nobla w dziedzinie literatury (1924). Urodził się 7 maja 1867 roku w Kobielach Wielkich koło Radomska w rodzinie organisty. Nie ukończył szkoły średniej, pracował jako kolejarz, a także występował w wędrownych teatrach.

Zadebiutował jako pisarz w latach 90. XIX wieku. Jego największe dzieła to:

„Chłopi” – czterotomowa epopeja o życiu wsi polskiej, za którą otrzymał Nagrodę Nobla;

„Ziemia obiecana” – obraz życia w przemysłowej Łodzi, uznany za jedno z najlepszych dzieł o kapitalizmie i wyzysku;

„Komediantka”, „Fermenty”, „Rok 1794”.

Zmarł 5 grudnia 1925 roku w Warszawie. Pochowany został na cmentarzu Powązkowskim. Jego twórczość do dziś należy do kanonu polskiej literatury.

# data[].attributes.attachment_link.title
Plik:Wladyslaw Reymont 1897 (71364799) (cropped).jpg - Wikipedia, wolna encyklopedia

# data[].attributes.attachment_link.description
Plik Wladyslaw Reymont 1897 (71364799) (cropped).jpg znajduje się w Wikimedia Commons - repozytorium wolnych zasobów. Dane z jego strony opisu znajdują się poniżej.

# data[].attributes.body
Jerzy Has był wybitnym polskim reżyserem i scenarzystą filmowym, znanym z oryginalnego stylu i niezwykłej wyobraźni wizualnej. Urodził się 8 czerwca 1925 roku w Krakowie. Ukończył krakowską Akademię Sztuk Pięknych oraz Wydział Reżyserii w Łodzi.

Sławę przyniosły mu filmy oparte na literaturze, często surrealistyczne, pełne symboliki i nastroju snu.

Najważniejsze dzieła:

„Pętla” (1957) – dramat psychologiczny na podstawie opowiadania Marka Hłaski

„Jak być kochaną” (1962)

„Rękopis znaleziony w Saragossie” (1965) – kultowy film oparty na powieści Jana Potockiego

„Sanatorium pod Klepsydrą” (1973) – adaptacja prozy Brunona Schulza, uznawana za jego arcydzieło

Był długoletnim wykładowcą i rektorem PWSFTviT (Szkoły Filmowej w Łodzi).

Zmarł 3 czerwca 2000 roku w Łodzi. Jego twórczość do dziś inspiruje reżyserów na całym świecie, w tym m.in. Martina Scorsese.

# data[].attributes.attachment_link.title
Plik:Wojciech Jerzy Has.jpg – Wikipedia, wolna encyklopedia

# data[].attributes.attachment_link.description
Treść strony nie jest dostępna w innych językach.