# data[].attributes.headline
ҚҰНДЫЛЫҚТАР МЕН ЭТИКАЛЫҚ МӘСЕЛЕЛЕР

# data[].attributes.subject
ҚҰНДЫЛЫҚТАР МЕН ЭТИКАЛЫҚ МӘСЕЛЕЛЕР

# data[].attributes.body
Құндылық туралы ілімді-аксиология.Яғни грек тілінен аударғанда құндылық туралы ілім дегенді білдіреді.Ол құндылықтардың табиғаты мен жіктелуі және қандай заттардың түрлерінің құндылығы туралы сұрақтарды қамтиды.
Аксиологияның ерекшелегі оның міндетінде. Нәтижесінде  аксиологияның міндеті- болмыстың жалпы құрылымы аясында құндылықтарды көрсету.
Ханс Ленк пайымдауынша құндылықтар- бұл субъекттің өзіндік қалауын білдіретін түсінік.Адам бір нәрсеге немқұрайлы қарайтын,шындық пен адасушылықтың,әдемі және ұнамсыз,мейірімді және зұлымдықтың айырмашылықтарында қызығушылық танытпайтын жерде ғана құндылық жоқ.
ҚҰНДЫЛЫҚТАР ТЕОРИЯСЫНЫҢ ТҮРЛЕРІ:

1.   Натуралистік психологизм

2.   Аксиологиялық трансцендентализм

3.   Персоналистік онтология

4.  Құндылықтардың социологиялық тұжырымдамасы

# data[].attributes.headline
Серік Айгерім

# data[].attributes.subject
Серік Айгерім

# data[].attributes.body
https://youtu.be/1uZQpnHksYE

Болмыс мәселесін зерттейтін ілім онтология деп аталады.
Болмыс түсінігінің арғы түбірінде “болу”, “бар болу” мағынасы барын байқауға болады
Философияда болмыстың 4 түрі бар. Адам, әдебиеттік, рухани, табиғат.
Объективті шындық- материалдық болмыс. субъективті шындық- рухани болмыс.
Әйгілі философ Аристотель болмысты тереңінен зерттейді. Болмыстың негізгі категорияларын анықтап кетеді. Олар: мән, сан, сапа, қатынас, кеңістік, уақыт, құрылым, іс-әрекет, азап.

# data[].attributes.attachment_link.title
Философиядағы болмыс мәселесі

# data[].attributes.headline
Біздегі стереотип, әдет-ғұрыптар, дәстүрлер, заңдар, наным- сенімдер, канондар біздің ЕРКІНДІГІМІЗДІ шектейді!

# data[].attributes.subject
Біздегі стереотип, әдет-ғұрыптар, дәстүрлер, заңдар, наным- сенімдер, канондар біздің ЕРКІНДІГІМІЗДІ шектейді!

# data[].attributes.body
Бұл жерде екі көзқарас ұстанғым келіп отыр.

# data[].attributes.headline
Серік Айгерім

# data[].attributes.subject
Серік Айгерім

# data[].attributes.body
Антропология- адам туралы философиялық ғылым.
Конфуций философиясының түбі адам сүйгіштік мәселесі болды. Философияның басты мақсаты өзіңті тану.
Платон философиясында ең маңызды болған адам арманынан шығатын мемлекет мәселесі. Игілік дегенді жанның реттілігі мен гармониясы деп түсінген. Игіліктің 4 түрі бар. Олар: жүректілік,данышпандық, естілік, әділеттілік.
Аристотель. Ең жақсы адам - ұлылық дәрежесіне жеткен, кең пейілді, қайырымды адам.
Адамның ағзасын механикалық сағатқа теңеген.
Антропологияның барлық түрлері адамды табиғат пен мәдениет әлемінде зерттейді.
Антропология: діни, философиялық, әлеуметтік, мәдени.
Философиялық антропология- адамның табиғаты мен мәні туралы философиялық ілім.
Эрнст Кассирер адамды анықтауда 4кезеңді ұсынады.
1)метафизикалық (Антика)
2)теологиялық (Ортағасыр)
3)математикалық және механикалық (Жаңа заман)
4) адамды биологиялық тану
Адам дегеніміз- жануарлар дүниесінің дамуының ең жоғарғы формасы. Қысқаша айтқанда еңбекпен шұғылдана алатын ақыл ой иесі.

# data[].attributes.headline
Өнер философиясы: тарихы, сипаттамасы және өкілдері

# data[].attributes.subject
Өнер философиясы: тарихы, сипаттамасы және өкілдері

# data[].attributes.body
Өнер философиясы Бұл өнердің табиғатына бағытталған философияның бір саласы.
Тарихы: «Өнер» сөзін гректер ежелгі уақытта негізгі қажеттіліктер үшін жасалған қолөнерге қатысты қолданған.
Қайта өрлеу дәуірінде гуманистік философия шеңберінде өнер тұжырымдамасы қалыптасты, рәміздер, түстер, тақырыптар мен құрылымдар табиғат пен адамзатқа бағытталған хабарламалармен байланысты болды.
Сипаттама:Өнер философиясы өнер табиғатын түсінуге жуық тұжырымдамаларды қалыптастыруға жауап береді. Бұл өз кезегінде көркем өрнектерді түсінуге жол ашады. Айта кету керек, өнер философиясы сыни іс-әрекетке көбірек қатысы бар нәрселерді бағалау үшін өнерді бағалауға немесе талдауға жауапты емес.
Өкілдер:Платон

Ол өнердің ең ұлы қорғаушысы ретінде танымал болмаса да, Платон өнерге оларды классификациялайтын, репрезентативті және мимитикалық деп атайтын бірнеше классификацияларды құрды. Ол мүсін және кескіндеме шындықтан өзгеше, алдау түрін тудыратын өнер ретінде айтты. Ол тек музыка мен поэзияны адамгершілікке негіздеді. Платонның бір бөлігі ол сұлулыққа негізделген, ол оны өнерден емес, табиғаттан тапты.

Аристотель

Аристотельдің «Поэтикасында» оның өнер тұжырымдамасын бағалауға болады, оны ол санайды мимезис, еліктеу ретінде өнер. Бірақ Аристотель беделін түсіруден алыс, өнер табиғат қол жеткізгеннен асып түсті деп санады.

Философ үшін еліктеу адамға тән және оған білім алуға мүмкіндік беретін әрекет болды. Осылайша, Аристотель оқыту мен еліктеу арасындағы байланысты орнатады. Екінші жағынан, сұлулық туралы айта отырып, ол оны тікелей өнерге емес, өзіне еліктеу әрекетіне жатқызады.

Джорджио вазари

Ол алғашқы өнертанушы болып саналады. Оның үлкен жұмысы Ең керемет суретшілердің, мүсіншілердің және сәулетшілердің өмірі ол «дизайн өнері» деп атаған суретшілердің өмірбаяндарының жиынтығы. Бұл еңбек ежелгі дәуірден бастап орта ғасырларға дейінгі әртүрлі өнер процестері немесе әдістері туралы ақпаратты қамтиды.

Иммануил Кант

Кант либералды өнерді мазмұны мен мақсаты бар, бірақ мақсаты жоқ, бірақ қоғам ішінде коммуникация құруға күші бар ұсыныстар ретінде айтады. Музыка, кескіндеме және мүсін сияқты өнер түрлерінің өзіндік мақсаты бар.

Басқа кейіпкерлер

Тарих ішінде өнер теориясының қандай да бір түрін орнатуға талпыныстар көп болды. Данте, Боккаччо және Петрарка өнер әдебиетінде үлкен үлес қосты, олардың арасында өнер ретінде қорғаған нәрселер туралы өз дәлелдерін келтірді. Боккаччо сонымен қатар бейнелеу өнерін табиғатқа еліктеу фактісімен байланыстырған бірінші болып саналады.

# data[].attributes.headline
Серік Айгерім

# data[].attributes.subject
Серік Айгерім

# data[].attributes.body
Еркіндік — адамның немесе жеке ұлттың, халықтың өз мүдделері мен мүмкіндігіне сай әрекет етіп, өз қалауын жүзеге асыруы. Адамдар өз әрекеттерінің объективті жағдайларын қалауынша таңдап алуға ерікті емес, алайда олар нақтылы және салыстырмалы еркіндікке ие. Ғылыми-техникалық ілгерілеу әрбір адамға, әлеуметтік топқа, тұтас ұлтқа қызмет ете отырып, олардың табиғаттың объективті заңдарын игеруіне, іс жүзінде қолдануына жәрдемдеседі. Жеке адам мен ұлттың еркіндік дәрежесінің артуы тұтастай алғанда қоғамның ілгерілеу үрдісінің өзекті өлшемі болады. Оның әлеуметтік кедергілерге қарсы күресі, жалпы алғанда, қоғамның алға басуының қуатты қозғаушы күші болып табылады. Адамдардың дүниедегі объективті жағдайды таңдау еркіндігі болмағанымен, олар өзіндік мақсаттарды көздей алады және оған жетудің әр түрлі мүмкіндіктері қатарынан неғұрлым тиімді жолды ерікті түрде пайдаланады. Бірақ, бұл қоғамдағы жалпы объективті жағдай мен мүмкіндікке, субъектілердің (жеке адамның, әлеум. топтың, этникалық топтың) жаратылыс заңдары мен қоғам заңдылықтарын игеру қабілетіне және басқаларына байланысты.

# data[].attributes.headline
Жакипбеков Дамир

# data[].attributes.subject
Жакипбеков Дамир

# data[].attributes.body
IT

# data[].attributes.headline
Мұқанбет Ілияс

# data[].attributes.subject
Мұқанбет Ілияс

# data[].attributes.body
IT

# data[].attributes.headline
Мадиахун Ақпейіл

# data[].attributes.subject
Мадиахун Ақпейіл

# data[].attributes.body
Халықаралық қатынастар және дипломатия

# data[].attributes.headline
Серик Айгерім

# data[].attributes.subject
Серик Айгерім

# data[].attributes.body
РДГБ

# data[].attributes.headline
Серік Айгерім

# data[].attributes.subject
Серік Айгерім

# data[].attributes.body
Рух
https://youtu.be/tSSLX-rwzHs

Адам- дене, ақыл, жан мен рухты шоғырландыратын орталық.
Мысалы буз өмірде желдің бар екенін білеміз, бірақ ол көзге көрінбейді, яғни біз оны көре алмаймыз. Сол сияқты рухты, жанды, ақылды ешкім көре алмайды, бірақ бар екеніне күмән келтірмейміз.
Платон: Рух- бұл бүкіл денеге төгілген жанның ең керемет, ақылға қонымды бөлігі.
Гегель: Рухты ақыл-ойда жүзеге асырылатын өзін-өзі тану мен сананың бірлігі, практикалық және теориялық іс-әрекеттің бірлігі ретінде түсінді.
Қорытындылай келсек рух өте маңызды рөл атқарады. Барлығының бірлігі ретінде түсіндік.

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Асия Аккулиева

# data[].attributes.attachment_link.title
№3 лекция  Тақырып: Сана, рух және тіл.

# data[].attributes.headline
Жан, ақыл, парасат, 

# data[].attributes.body
Жан, ақыл, парасат, рух мәселесі философиялық танымның негізгі мәселелері.

Антикалық философиясында рух пен парасаттың космологизмімен ерекшеленеді. Жан,

ақыл, парасат, рух мәселесі Пифагор философияында адамның антропологилық

құрылымымен байланыстырыла түіндіріліп, рух – жоғарғы ақыл, ақыл (төменгі), өмір –

тныс алу және дене деп қарастырылса, Платон боынша рух- ноус, ақылды жан, ақылды емес жан және дене бөлген.

Ортағасыр дәстүріндегі рух пен жанның теологиялық түсінігі қалыптасқан. Рух –

құдайлы бастама, жан – жеке сана, дене – табиғи бастама ретінде түсіндіріледі.

Танымдық тұрғыдан қарағанда, сана – дүниені бейнелеудің ең биіе, тек адамға тән

идеалдық формасы. Сана белгісіз, ғайыптан пайда болған, дайын күйінде біздің миымызға енген құбылыс емес. Іштен де тумайды.

Әрине, адам бойында атадан балаға көшетін кейбір нәсілдік бейімділік, қабілет те болады. Оның дамуы да түрлі жағдайларға  байланысты. Бірақ сана ондай қабілет емес. Сана адам миына байланысты пайда болады.

Ал ми – оның мекені. Сана адам миы қызметінің жемісі. Адам өз түсіктері арқылы сыртқы дүниедегі құбылыстарды қабылдап, лынған ақпараттарды жүйке жүйелерарқылы арнаулы ми бөліміне жеткізеді, осы сәттен сараптау басталады. Ол өте күрделі биоэлектрлік «кванттық өрістер» негізінде жүреді.

Комментарий : Сана , рух , тіл адамға тән. Өзге организмдерден бөліп тұратын адамға берілген ерекше қасиеттер.Адам ойының шешуші рөл атқаратын жүйесі

Каламхан Дарина

# data[].attributes.headline
Серік Айгерім

# data[].attributes.subject
Серік Айгерім

# data[].attributes.body
https://youtu.be/FfQQ0Syss2Q

Жан Рух Тән

Бүкіл рухтар жаратылғанды Әлмисақ деп атаймыз. Ең бірінші адамның жаны жаратылған, яғни денеден бұрын жан жаратылған. Алла тағала адамның, періштелердің, жындардың жанын мәңгіге жаратқан. Біздің жандарымыз дінді сол жерде қабылдаған. Адам ешқашанда өлмейді. Абай атамыз айтқандай,-
“Өлсе өлер табиғат, адам өлмес
Ол бірақ қайтіп келіп, ойнап – күлмес
«Мені» мен «менікінің» айрылғанын
«Өлді» деп ат қойыпты өңкей білмес.”
Адам өлмейді, адам қайтыс болады.
Адам қайтыс болған кезде, жан мен тән қоштасады екен. Егер адамның көзі ашық күйінде қалса, тәні жанды қимай жатыр деген.

# data[].attributes.attachment_link.title
Рух пен Тән / Әлмисақтағы уәде / Қабылбек Әліпбайұлы

# data[].attributes.headline
Философия - адами бо

# data[].attributes.body
Философия - адами болмыстың білім негізгі принциптерін, Бейбітшілік және адам қатынастарының шындық зерттейді пән. Кез келген пән және философия әдісі бірегей болып табылады. Философияның басты екі бағыты бар: идеализм мен материализм.
Идеализм – сананы материалдылықтан жоғары қойды, идеяны мойындады. Идеализмнің объективтік (рухтың адамның санасы мен табиғаттан тыс, тәуелсіз өмір сүретінін мойындау) және субъективтік (заттар мен болмыс адам психикасының, рухани өмірінің жемісі) түрлері бар.
Материализм (лат. materialis - заттық) – идеализмге қарама-қарсы ғылыми философиялық бағыт, материяны немесе табиғат пен заттарды санадан жоғары қойды, матрияны мойындады. Ол дүниенің мәңгілігін, оның ешкімнің жаратпағанын, уақыт пен кеңістік жағынан шексіздігін көрсетеді.

# data[].attributes.body
Сана адам миы қызметінің жемісі. Адам өз түсіктері арқылы сыртқы дүниедегі құбылыстарды қабылдап, лынған ақпараттарды жүйке жүйелерарқылы арнаулы ми бөліміне жеткізеді, осы сәттен сараптау басталады. Ол өте күрделі биоэлектрлік «кванттық өрістер» негізінде жүреді.Адамның ойлану әрекетi тiкелей сезiмдiк таным үрдiстерiмен

ғана емес, тiлмен де, сөйлеумен де тығыз байланысты. Осындай ерекшелiк адам

психикасының жануарлар психикасынан сапалық өзгешелiгiн көрсетедi. Жануарлардың қарапайым ойы нақтылы әрекетке байланысты, ол жанама, абстракты ой бола алмайды. Адам сөйлеу, дыбысты тiл нәтижесiнде нәрселер мен құбылыстардың мәндi, тұрақты белгiлерiн ой арқылы бейнелей алады. Бұл ретте, тiл адамның ойының заттық қабыршағы болып табылады. Адамның ойы әрбiр нәрсенiң сипаты мен қасиеттерiн сөз арқылы ажыратып көрсете алады. Сөйтiп, заттар мен құбылыстарды әртарапты танып бiлуге мүмкiндiк туады.

# data[].attributes.attachment_caption
3 Дәріс. Сана, рух және тіл

# data[].attributes.headline
Видео сабақта “САНА,

# data[].attributes.body
Видео сабақта “САНА, рух және тіл философиясы” туралы айтылады.
Яғни философиядағы сана мәселесі мен қатар  бейсаналықтың философиядағы негізгі концепциялары қандай екені туралы толық мәліметтер келтірген.

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Толен Амангали

# data[].attributes.attachment_link.title
3 Дәріс. Сана, рух және тіл

# data[].attributes.attachment_caption
4 лекция  Болмыс  Онтология және метафизика

# data[].attributes.headline
Философияның негізіг

# data[].attributes.body
Философияның негізігі сұрағы «дүниенің

негізі не?» деген сұраққа жауап іздеумен басталады. Әлемнің сыр-сипатын, дүниенің түп мағынасын, ішкі мәнін, айнала қоршаған ортадағы заттардың, құбылыстар мен

процестердің өзара байланысын, олардың дамуы мен өзгеруін, адамзат қоғамының сан

түрлі құпияларын танып білу қажеттігі – “болмыс” деп аталатын кең мағыналы, терең

ауқымды философиялық ұғымның тарихи тұрғыдан қалыптасуының басты себебі әрі

алғышарты болып табылады.

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Гаухар Мусабекова

# data[].attributes.attachment_link.title
4 лекция  Болмыс  Онтология және метафизика

# data[].attributes.headline
Серік Айгерім

# data[].attributes.subject
Серік Айгерім

# data[].attributes.body
Қаныш Имантайұлы Сатпаев
1. Ғылым майданының қатардағы жауынгері тек үнемі оқу, іздену, талпыну, тану, өмір мектебінен өту арқылы ғана оның ірі қайраткері дәрежесіне дейін көтеріледі.
2. Ісіңізге, еңбегіңізге, оқуыңызға нағыз нағыз адамгершілікпен қарасаңыз, сөз жоқ, жеңіске жетесіздер.

# data[].attributes.body
Бэкон индукция әдісін Декарт ұсынған дедукция әдісіне қарсы қойды. Бұл жерде индукция әдісінің дедукциядан артықшылығы мүмкіндіктердің ұлғаюында.  Ал кемшілігіне келер болсақ, айқын болмауы.  Бэкон сөзінше Индукция- танымның басты әдісі. Осы жерде 3ке бөліп қарастырады. Олар: өрмекші жолы, құмырсқа жолы, ара жолы. Жеке қарастыратын болсақ, өрмекші жолы- ақылға тікелей байланысты, яғни барлығын ойланып, ой өрнегін өз ойларынан тоқиды.
Құмырсқа жолы- бұл әдісті тәжірибемен байланыстыра аламыз. Яғни нақты дәлелдермен жинайды.
Ара жолы- ең дұрыс жолы осы жол. Екі жолдығ кемшіліктерінен айырылып, тек қана жақсы жағын алған. Нақты айтар болсақ индукцияға негізделген заттар мен құбылыстардың ішкі мәнін ақылмен түсіну.

# data[].attributes.headline
Таным теориясы немесе Гносеология философияда оның ең алғашқы даму кезеңінде ақ пайда болған. Гносеология грек тілінен аударғанда, таным туралы білім деген мағына береді. Гносеология-адамның табиғатын, нақты білімге қатынасын, оның мәдениет пен коммуникация жүйесіндегі өмір сүру шартын, ақиқат білімге жетудің заңдылықтары мен тәсілдерін оқытады. Гносеология адамның дүниені танып білу қабілетін, танымның негізгі заңдылықтарын, әдістерін, жолдарын зерттейтін философиялық ілім. Кейіннен «эпистемология» термині пайда болды, ол да өте кең таралды. Бұл термин ғылыми таным теориясын білдіреді.

# data[].attributes.subject
Таным теориясы немесе Гносеология философияда оның ең алғашқы даму кезеңінде ақ пайда болған. Гносеология грек тілінен аударғанда, таным туралы білім деген мағына береді. Гносеология-адамның табиғатын, нақты білімге қатынасын, оның мәдениет пен коммуникация жүйесіндегі өмір сүру шартын, ақиқат білімге жетудің заңдылықтары мен тәсілдерін оқытады. Гносеология адамның дүниені танып білу қабілетін, танымның негізгі заңдылықтарын, әдістерін, жолдарын зерттейтін философиялық ілім. Кейіннен «эпистемология» термині пайда болды, ол да өте кең таралды. Бұл термин ғылыми таным теориясын білдіреді.

# data[].attributes.headline
Фрэнсис Бэкон (1561 – 1626) – ағылшын философы және саясаткері, 1620 – 1621 жылдары – Ұлыбританияның лорд-канцлері, елде корольден кейінгі екінші шенеунік), философиядағы эмпирикалық бағыттың негізін салушы.Фрэнсис Бэкон философиясының мәні – эмпиризм – білімнің тек тәжірибеге негізделуінде. Адамзат (және жеке адам) жинақтаған тәжірибе (теориялық және практикалық) неғұрлым көп болса, ол шынайы білімге соғұрлым жақын болады. Шынайы білім, Бэкон бойынша, өз алдына мақсат бола алмайды. Білім мен тәжірибенің негізгі міндеттері адамға өз іс-әрекетінде практикалық нәтижелерге жетуге көмектесу, жаңа өнертабыстарға, экономиканың дамуына, адамның табиғаттағы үстемдігіне ықпал ету. Осыған байланысты Бэкон өзінің бүкіл философиялық кредосын қысқаша білдіретін афоризмді алға тартты: «Білім - күш».

# data[].attributes.subject
Фрэнсис Бэкон (1561 – 1626) – ағылшын философы және саясаткері, 1620 – 1621 жылдары – Ұлыбританияның лорд-канцлері, елде корольден кейінгі екінші шенеунік), философиядағы эмпирикалық бағыттың негізін салушы.Фрэнсис Бэкон философиясының мәні – эмпиризм – білімнің тек тәжірибеге негізделуінде. Адамзат (және жеке адам) жинақтаған тәжірибе (теориялық және практикалық) неғұрлым көп болса, ол шынайы білімге соғұрлым жақын болады. Шынайы білім, Бэкон бойынша, өз алдына мақсат бола алмайды. Білім мен тәжірибенің негізгі міндеттері адамға өз іс-әрекетінде практикалық нәтижелерге жетуге көмектесу, жаңа өнертабыстарға, экономиканың дамуына, адамның табиғаттағы үстемдігіне ықпал ету. Осыған байланысты Бэкон өзінің бүкіл философиялық кредосын қысқаша білдіретін афоризмді алға тартты: «Білім - күш».

# data[].attributes.headline
ЖАН-ПОЛЬ САРТР (1905–1980)- ЭКЗИСТЕНЦИАЛИЗМ – ЭТО ГУМАНИЗМ.

# data[].attributes.subject
ЖАН-ПОЛЬ САРТР (1905–1980)- ЭКЗИСТЕНЦИАЛИЗМ – ЭТО ГУМАНИЗМ.

# data[].attributes.body
Мәтінде автор тақырыпта меңзелген сұраққа жауап іздейді. Алғашқы жолдарда Сартр экзистенциализмді және оның идеяларын ұстанушыларды қоғамның түсінбеуінен қорғауға мәжбүр екенін мәлімдейді.
Философ көбінесе экзистенциализмді де, гуманизмді де әркім өзінше түсіндіреді, өйткені бұл ұғымдарға тым көп инвестиция салынады дейді. Сартр өз идеяларын көрсету үшін әдебиеттен көптеген мысалдар келтіреді.Сартр бостандық ұғымына көп көңіл бөледі. Бостандық әркім үшін әртүрлі болуы мүмкін екенін және әркім еркіндік іздеуге өз жолымен баратынын жазады.
Сартр адам өзін жеке болмыс арқылы жасайды деп тұжырымдайды. Адамзатқа қарай әрбір қадам – саналы таңдау. Ештеңе алдын ала және мәңгілікке белгіленбейді. Таңдау адамның өзіне байланысты.Өмірге, қоғамға деген осындай жауапкершіліктің арқасында аңсау кез келген адамға ортақ күйге айналады, бірақ одан қорқудың, одан қашудың қажеті жоқ.
Ең алдымен, экзистенциализмнің бірінші тезисін түсіну керек – «болмыс болмыстан бұрын тұрады». Біз бұл тезиспен бірден бетпе-бет келеміз:

“...экзистенциалистердің екі түрі бар: біріншіден, бұл христиандық экзистенциалистер,екіншіден, атеистік экзистенциалистер. Екеуі де болмыстың болмыстан бұрын болатыны немесе қаласаңыз, субъектіден шығуы керек деген сеніммен ғана біріктірілген.”

Христиан экзистенциалистерінің түсінігінде Құдай субъектіге алдын ала белгілі бір сапалар мен сипаттар (болмыстардың бар болуы) бере отырып, адамды жоба ретінде жасайтын жоғары тәртіпті жаратушы болып табылады, бірақ бұл сипаттар оның бойында ертерек пайда болады. белгілі бір мақсат. Бұл жоба, әрине, адамның (субъектінің) өзі пайда болғанға дейін жасалады.
Сартр атеистік экзистенциализмнің дәйекті екенін дәлелдейді. Өйткені, Құдай жоқ болса да, адам әлі де бар екенін қатаң түрде анықтауға болмайтын жалғыз тіршілік иесі болып қала береді.

Сартр түсінігінде гуманизмнің мәні дәл өзін-өзі жүзеге асыруға шоғырлану және экзистенциализмді ұстанатын адам өзінің іс-әрекеті арқылы жүзеге асыруға және сезінуге тиіс еркіндік, ол өз кезегінде бейнені құрайды. Бұл бейне іс-әрекеттер жиынтығынан тұрады және біз ненің жақсы, ненің жаман екенін айта алмағандықтан, біз адамды өлгеннен кейін ғана шынайы түрде бағалаймыз.

# data[].attributes.attachment_caption
Жан-Поль Сартр. Атеистический экзистенциализм (Existentialism)

# data[].attributes.headline
Жан-Поль Сартр

# data[].attributes.subject
Жан-Поль Сартр

# data[].attributes.attachment_link.title
Жан-Поль Сартр. Атеистический экзистенциализм (Existentialism)

# data[].attributes.attachment_caption
Что такое ценность? Очень кратко

# data[].attributes.attachment_link.title
Что такое ценность? Очень кратко

# data[].attributes.headline
ҚұндылықтарЖалпы

# data[].attributes.body
Құндылықтар
Жалпы адамгершілік құндылықтардың мәні мен мазмұндары көне
заманнан бүгінге дейін философия, әлеуметтану, мәдениеттану, этика,
эстетика, психология, педагогика ғылымдарында кеңінен қарастырылып,
қоғам ерекшеліктері мен сұраныстарына орай талданып, жүйеленіп келеді...
Құндылықтар туралы алғашқы түсінік ежелге грек ғалымы Сократтан
бастау алады. Сократ үшін құндылық «адамның өмірді бағалауы» екен. Ал
Аристотель «жақсылық», «игілік» ұғымдарын жағымды мінез-құлықты,
рухани құндылықты бейнелеуде қолданды. Құбылысты, затты жағымды
бағалау адам үшін құнды игілікті түсінуге негізделген. «Ізгілік» сөзі
салыстырмалы мағынада белгілі бір жағдайдағы адам үшін жақсылық,
пайдалы нәрсе деп түсіндіріледі. Рухани-адамгершілікке тәрбиелейтін ғылым
ретінде этиканы белгілеген. Аристотельдің пайымдауында «этиканың

мақсаты – таным емес, ізгілікке үйрету. Этикалық зерттеулер рухани-
адамгершілік дегеннің не екендігін білу үшін емес, осы рухани-
адамгершілікке жетудің жолдарын үйрету үшін қажет, олай болмағанда бұл

ғылымның пайдасы болмас еді» – дейді.

# data[].attributes.headline
И.Кант "Ағартушылық 

# data[].attributes.body
И.Кант "Ағартушылық дегеніміз не атты еңбек"

Ағартушылық - бұл адамның өз жағдайынан шығуы
кәмелетке толмаған, ол өзінің кінәсінен.
Кәмелетке толмағандар-бұл ақыл-ойды жеке пайдалана алмау
басқа біреудің ойымен жүру. Кәмелетке толмағандар өз
кінәсі-бұл себеп ақылдың жетіспеушілігінде емес,
оны басқаның басшылығынсыз пайдалануға батылдықтың болмауы.Кәмелеттен шығудың жолы өз ойыңның болуы басқаның ойымен жүрмеу.
Ақылды адам ойын өзгерте алады, ал ақымақ адам ешқашан өзгерте алмас!!

# data[].attributes.headline
Ф.Бэконның филофиялы

# data[].attributes.body
Ф.Бэконның филофиялық кредосын бейнелейтін афоризмі: «Білім -күш».
Білім беру - бұл жеке тұлғаны тәрбиелеу және оқыту жүйесі, сонымен қатар алынған білім, Дағдылар, құндылықтар, функциялар, қызмет тәжірибесі мен құзыреттер жиынтығы. Білім - бұл адамның ақыл-ойын, мінезін және физикалық қабілеттерін қалыптастыру процесі немесе өнімі. Бұл мәдениетте жинақталған білімді жаңа ұрпаққа беру процесі.уақыт пен кеңістікте бар, зерттеуге болатын шынайы нақты нәрселердің заңдары мен қағидаларын, тәртібі мен құрылымын объективті түсіндіретін, эксперимент пен бақылауға негізделіп, математикалық есептеуді қолданып, жүйелі түсінік қалыптастыратын таным саласы

# data[].attributes.body
Шәкәрім ойы
Адам тек қана өз тағдырымның алдында жауаптымын демей, барлық адамзаттың тағдырының алдында жауаптымын деп өмір сүруге шақырады. Адамзатқа ортақ бір-бірін қор қылмауға, адамзатқа ортақ мүддеде өмір сүруге үндейді. Әр бір адам адамзатқа ортақ мүддені қорғауға, «адам» деген ұлы ұғымды қор етпеуге шақырады. Шəкəрім Құдайбердіұлы ар-ұят мəселесін бірінші орынға қояды. Ар дегеніміз не? Оны қалай түсініп білеміз? Хайуандар əлемінде ар мəселесі жоқ деуге болады, демек, ар адамға ғана қатысты ұғым. Егер адам адамшылығын жоғалтса, оның өлгенімен бірдей. Бар жазадан ар-ұят жазасы ауыр. Біреуді алдап өтірік айтуға болғанмен, адам өз-өзін алдап өз ұжданының алдында орынсыз іске аяқ баса алмайды, ең жаман іс саналы болсаң, сен өз-өзіңді алдай алмайсын. Адам өзіне-өзі сыншы болып дұрыс қадам жасай білуі ғибрат аларлық іске қадам жасай білуі, оң деп білді.

# data[].attributes.headline
Гносеология Гегель Г

# data[].attributes.body
Гносеология Гегель Георг Вилгельм Фридрих
Қысқаша! 1-ші нұсқа, жалпы бөлімнен кейін.

Гегельдің көзқарасы бойынша абсолютті идея – Құдай бізді қоршаған әлемді жасайды.

Гегельдің көзқарасы бойынша эпистемология: біз білеміз, әлем туралы біздің ойларымыз әлемге сәйкес келеді.Гегель априори Кантқа қарсы шықты

Гегель философиясының басты еңбегі
3.Гегель 3 диалектикалық принципті жасады:

А) теріске шығару – теріске шығару принципі;

Б) қарама-қайшылықтардың бірлігі мен күресі принципі. Қарама-қайшылық даму көзі ретінде;

В) санның сапаға ауысу принципі.

Осы қағидаттарда идеалистік формада Гегель диалектика заңдарын жапты: теріске шығару – теріске шығару заңы, қарама-қайшылықтардың бірлігі мен күресі Заңы, сандық өзгерістердің сапаға көшу Заңы.

4.Гегель диалектиканың негізгі категорияларын – сан, сапа, Өлшем, секіру, қысу, теріске шығару және т. б. жасады.

Қорытынды.Гегельдің рационалды философиясы диалектиканы, танымның диалектикалық әдісін дамыту болды

# data[].attributes.headline
Бірінші кезекте, ойш

# data[].attributes.body
Бірінші кезекте, ойшыл адам психикасының осы элементі қос сипатқа ие деп санайды. Бір жағынан, бұл материал болып табылады, ал екінші жағынан - Ғажап болып табылады. Аристотель өзінің басқа еңбектерінде нысанға фокусталады, «жан туралы» арнайы жазған трактаттары. Сондықтан біз проблема оның философиялық жүйесінде орталық мәселелердің бірі деп айтуға болады. Ол екі бөліктен бар бәрін ортақ екені белгілі. Бірінші - бұл, материалдық әлем, физика болып табылады. Екінші - құдайлар сала. Ол метафизика деп атады. біз Аристотель жан туралы ойлаған түсінуге тырысқанда Бірақ, біз осы әлемнің екі көзқарасы оның тұрғыдан психика әсер бар екенін көріп отырмыз.

# data[].attributes.headline
Спиноза әртүрлі фило

# data[].attributes.body
Спиноза әртүрлі философиялық бағыттардың бастаушысы болды. Оның «Этикасында» көптеген онтологиялық мәселелер геометриялық дәлдікпен қарастырылады. Олардың арасында еркіндік тақырыбы бар. Голландиялық ойшыл үшін ең маңыздыларының бірі. Бостандық деген не? Адам еркін бола ала ма? Біз осы сұрақтарға ғана емес, бірнеше эссе конструкцияларының көмегімен жауап беруге тырысамыз.
Экзистенциализм туралы лекцияларының бірінде мәскеулік философия тарихшысы П.В. Рябов белгілі және категориялық метафораны келтіреді: адам - ​​еркін құлап жатқан тас. Бұл метафора 20 ғасырда экзистенциализмнің маңызды құрамдас бөлігі болды. Ол Спинозадан алынған. Мұнда бірден парадокс көрінеді: еркін құлау. Бір жағынан, бұл еркіндік. Және оны түсінуге болады. Бірақ оны қажеттілік деп біліңіз. Өйткені құламау мүмкін емес (бұл бастапқы шарт). Спинозаның «Этикасында» біз мынаны байқаймыз: «Еркін - бұл тек өз табиғатының қажеттілігімен ғана өмір сүретін және тек өздігінен әрекет етуге бел буған нәрсе. Қажетті, немесе, жақсырақ, мәжбүрлеу, белгілі және белгілі бейнеге сәйкес әрекет ету үшін басқа нәрсемен анықталатын нәрсе »(менің курсивім - М.Н.). Енді экзистенциализмнен мүлде алыстап, делдалсыз тақырыбымызға оралайық. «Спиноза әлемінде» адамның ерік бостандығы болмайды. Ол, адамның еркі, жеке тілектердің көрінісі.Қалаулардың пайда болуы да өз кезегінде шартты және себептері бар. Дегенмен, барлық себептерді білу мүмкін емес. Бұл бостандық иллюзиясын тудырады. Адамдар «өз қалауларына не себеп болғанын білмегендіктен еркін әрекет етеді» деп ойлайды. Сондықтан ерікті еркін себеп деп атауға болмайды — ол тек қажетті себеп болуы мүмкін (32-теорема).

# data[].attributes.attachment_caption
Философия - Спиноза и Лейбниц (Новое Время Ч.2) | 07.12.2021

# data[].attributes.body
Тек Құдай ғана еркін себеп. Спиноза бұл туралы анық айтады: «Тек Құдай ғана еркін себеп. Ол тек өз жаратылысының жай қажеттілігіне сай өмір сүріп, әрекет ететіндіктен, демек, ол жалғыз еркін себеп болып табылады. Қалған нәрсенің өз себебі бар. Сондықтан қалғанының бәрі тегін емес.
Адам еркін емес. Оны Құдай анықтайды және шарттайды. Адамда әр нәрсенің, оның әрбір әрекетінің өзіндік себептері бар, олардың да өзіндік себептері бар. Ойларға дейін: Құдай ойлайды, біз Құдайдың ойларын ойлаймыз. Барлық себептердің бізге беймәлім болуынан бостандық елесі (таспен теңеу) пайда болады. Бірақ еркіндік деген жоқ. Және екі жол (шығу) бар. Бірінші жол – қажеттілікке «махаббат» түрінде. Мұны Ф.Ницше кейін қолданатын латын афоризмі арқылы көрсетуге болады: amor fati. Сөзбе-сөз - «тағдырға деген махаббат». Алайда бұл Спинозаның детерминизмін мүлде талап етпейді. Екінші жолды Спинозаның өзі ұсынады: Құдайды сүю және тану. Яғни, адам жаны жүзеге асыратын Құдайдың өзін-өзі тануы. Бұл еркіндікке (сонымен қатар, Спиноза бойынша, құтқарылу мен бақытқа) көзқарас. Бастапқыда қойылған сұрақтың жауабы мынадай: иә, Спиноза әлеміндегі адам еркін емес. Алланың білімі мен сүйіспеншілігі болмаса, себебін білмейтін, бұдан тегін деп санайтын, беретін тас. Еркін емес адамның еркіндікке ие болуы абсолютті еркін Құдай арқылы жүзеге асады. Потенциалды адам Спиноза әлемінде еркін бола алады.

# data[].attributes.attachment_link.title
Философия - Спиноза и Лейбниц (Новое Время Ч.2) | 07.12.2021

# data[].attributes.headline
Малоиван Ольга 

# data[].attributes.subject
Малоиван Ольга 

# data[].attributes.body
Әлеуметтік жұмыс

# data[].attributes.headline
Табиғат бізді өлімге әкелді

# data[].attributes.subject
Табиғат бізді өлімге әкелді

# data[].attributes.headline
Бізде,әдет-ғұрыптар,дәстүрлер,заңдар, мемлекет,діни канондар,наным-сенімдер біздін ЕРКІНДІГІМІЗДІ ШЕКТЕЙДІ

# data[].attributes.subject
Бізде,әдет-ғұрыптар,дәстүрлер,заңдар, мемлекет,діни канондар,наным-сенімдер біздін ЕРКІНДІГІМІЗДІ ШЕКТЕЙДІ

# data[].attributes.headline
Философиядағы негізгі мәселелердің бірі — адам мәселесі

# data[].attributes.subject
Философиядағы негізгі мәселелердің бірі — адам мәселесі

# data[].attributes.body
Адам мәселесі. Адам мәселесі, оның ішіде шығу тегі, мәні, табиғаттағы орны және қоғамдық өмірдегі рөлі мәселелері фундаменталдық философиялық тақырыптардың бірі болып табылады.Философия пайда болғанынан қазіргі уақытқа дейін адам оның басты назарында болды. Материяны, табиғатты – алғашқы, сананы олардың туындысы, бейнесі болғандықтан соңғы, деп қарастыратын материалистер үшін де, рух пен сананы – алғашқы, материя мен табиғат бұлардың сыртында өмір сүре алмайды, сондықтан да олар соңғы деп қарайтын идеалистер үшін де адам мәселесінсіз философия жоқ..

Адам туралы алғашқы идеялар философия пайда болғаннан көп уақыт бұрын айтыла бастады. Бұл туралы біздің дәуірімізге дейін жеткен мифтер мен алғашқы қауымдық діни түсініктер мәлімет береді. Аңыздарда, әпсаналарда, мифтерде табиғаттың, оның болмысының мақсаты мен мәні қарастырыла бастайды.Адам туралы алғашқы ілімдер ежелгі Шығыс мемлекеттерінде пайда болды.

Ежелгі Үнді философиясында адам әлемдік жанның бөлігі ретінде пайымдалады.Жанның көшуі туралы ілімде тірі жандар (өсімдіктер, жануарлар, адамдар) мен құдайлар арасындағы шекара шартты және өтпелі. Буддизм философиясы өзінің алдына адамды қиналу азабынан құтқаруды мақсат етіп қойды. Егер бұған дейінгі брахманизм деп аталатын деп аталатын діни- философиялық ілім адамның азап шегуін бұрынғы күнәсі үшін тартатын жазасы, одан құтылудың жалғыз жолы – құдайға құлшылық етіп, табына беру десе, буддизм керісінше , өмірдің өзі азап шегуден тұрады, бұл дүниеде одан адамды азат ету құдайлардың қолынан келмейді, азаптан құтылудың бір ғана жолы бар, ол адамның өзіне байланысты: сансардан кету деп санады.Мұның мәні: бұл дүниенің өткіншілігін сезіну, сол арқылы тіршілік қамын ұмыту, нәпсіні тежеу арқылы болып

жатқан істер мен құбылыстарға немқұрайды қарап, бейтарап күйге түсу. Бұны «нирвана» деп атайды.Нирванаға жеткен адам, бұл о дүние мен осы дүниенің айырмашылығын сезіп-аңғарудан қалған адам. Адамды азаптан құтқарудың бұл жолы дұрыс па бұрыс па оны мәселе қылып отырған жоқ, тек буддизм философиясының адам мәселесін ең жоғары биікке көтеріп, өзін түгелдей соған арнағаны жайында болып отыр.

Ежелгі Қытай философиясы да адам туралы өзіндік ілім қалыптастырды. Оның ең көрнекті өкілдерінің бірі Конфуций болып табылады. Конфуций өз ілімінің түп қазығы ретінде «адамсүйгіштік» (жэнь) мәселесін алды. Оның түсінуінше, адам басқа адамдарды өіндей жақсы көру керек, сыйлауы керек , ешкімнің алдын кесіп өтпеуі керек дейді.Бұл қасиеттердің бәрін біріктіріп, философиялық ой түйінін Конфуций: «Өзіңе қаламағанды өзгеге жасама»-деп, қорытты.

Ежелгі грек философияның құрушылардың бірі — Демокрит. Демокрит бойынша, адам — табиғаттың бөлігі, табиғат сияқты ол да атомдардан тұрады. Адамның жаны да атомдардан құралады. Тәннің өлуімен бірге жан да өледі. Оның айтуынша өмірдің мақсаты – бақыт, бірақ ол тәннің ләззат алуы мен өзімшілдік емес.

Адам мәселесіне Аристотель де ерекше көңіл бөлген. Аристотель концепсиясында адам қоғамдық , мемлекеттік, саяси деп қарастырылады. Оның пікірінше, адам – ақылға ие қоғамдық жануар. Аристотельдің айтуынша, мемлекет басындағы заң шығарушының міндеті – азаматтарды жақсы қылықтарға, ізгі ниеттілікке үйретіп оларды тек игілікті істерден ғана ләззат алатындай дәрежеге жеткізу. Оның «алтын аралық» деп аталатын моралдық доктринасы адамның жандүниеснің сырын ашуға негізделген.

Адамның ой-сезімін, мінез-құлқын тәрбиелеп, жетілдіру

арқылы бақыт жолына салу мәселесіне бірнеше күрделі еңбектерін тікелей арнаған орта ғасырдағы Шығыстың ойшыл философы, біздің әйгілі жерлесіміз әл-Фараби болды. Әл-Фарабидің айтуынша, бақыт — әр адамның көздейтін мақсаты. Сол мақсатқа жетуге мүмкіндік беретін адамның үш түрлі тамаша табиғи қабілеті болады: 1) ерекше жасалған дене құрылысы; 2) жан құмарлықтары; 3) ой-парасаты. Бұл қабілеттер өзінен-өзі табииғат берген қалпында бақытқа жеткізбейді. Бірде жақсылық толық нәтижесін берсе, енді бірде керісінше болуы мүмкін. Мұндай кездейсоқты жеңуді жолы – аталған үш қабілеттің әрқайсысын дұрыс жолға бағыттап тәрбиелеу, сол арқылы адамның мінез-құлқы мен ой-парасаты оларды саналы түрде үнемі дұрыс нәтиже туғызатын дәрежеге жеткізу. Мұны іске асыру: адамға және мемлекет басындағы саяси қайраткерлердің міндеті. Әл-Фараби былай деп үйретеді: қандай болса да іс-қимылын жасағанда адам біржақтылықтан, үшқаралықтан сақтану керек. Себебі әрбір жақсы қасиет бір-біріне қарама-қарсы екі жаман қасиеттің аралығынан туады. Оның бұдан мың жылдан астам уақыт бұрын айтылған ойлары бүгінге дейін маңызын жойған жоқ..

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Скопин Павел

# data[].attributes.attachment_link.title
Три закона диалектики. Диалектика на примерах

# data[].attributes.headline
К.Ясперстің «Мен» - адамилық деңгейлердің концепциясыКарл Ясперс адам болмысының үш деңгейін ажыратады: 

# data[].attributes.subject
К.Ясперстің «Мен» - адамилық деңгейлердің концепциясыКарл Ясперс адам болмысының үш деңгейін ажыратады: 

# data[].attributes.body
1) Эмпирикалық «Мен» - бұл тәжірибедегі индивид, табиғаттың бөлігі ретінде, оның денесі. Ол өз қажетті-ліктерін қанағаттандыруға ұмтылады, барлық тірі нәрсе сияқты өзін-өзі сақтау инстинктісін жетекшілікке алады, ляззатты іздейді, азаптанудан қашады, өзінің болашақтағы тіршілігін қамтамасыз етуге ұмтылады. Эмпирикалық «Меннің» болмысын биология зерттейді. Дәрігер науқас адамды қарағанда, оның денесінің хал-ахуалына назар аударады.

2) «жалпы сана» деңгейдегі «Мен». Бұл адамның ақыл-есі, пайымы (рассудок). Бұл деңгейдегі «Менді» Ясперс «заттық сана» деп атайды. Бұл сана кезкелген басқа индивидтің санасына тең. Оны логика мен трансценденталды философия зерттейді. Ол ғылыми білімнің субъектісі болады.

3) «рух» деңгейдегі “Мен” - бұл деңгейде индивид халықтың, ұлттың, мемлекеттің бір бөлшегі болады.

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Правое полушарие Интроверта

# data[].attributes.attachment_link.title
Философия Конфуция за 10 минут

# data[].attributes.attachment_link.title
Философия свободы и творчества Бердяева — Алексей Козырев

# data[].attributes.headline
10апта. Топпен жұмыс. Презентация

# data[].attributes.subject
10апта. Топпен жұмыс. Презентация

# data[].attributes.attachment_link.title
Өнер философиясы

# data[].attributes.headline
Жобаны көру үшін үстін басыңыз ;)

# data[].attributes.subject
Жобаны көру үшін үстін басыңыз ;)

# data[].attributes.attachment_link.title
Темно-серая и Красная Фотография Финансовая Мобильные Устройства Презентация

# data[].attributes.attachment_caption
Герберт Маркузе "Одномерный человек"

# data[].attributes.headline
Ол бүгінгі қоғамда о

# data[].attributes.body
Ол бүгінгі қоғамда ойластырылған ережелерден өзін босатуға тырысатын әлеуметтік жауапкершілікке байланысты сыни теория деп аталатын эсседе шектеулерді белгілейтін автор.

Оның авторы Герберт Маркуздың «Бір өлшемді адам» кітабы бүгінгі күнгі адам болмысындағы белгілі бір маңызды көзқарастарды түсінуде оның қолдауымен жеңе алатын үлкен мағыналы даумен көрсетілген.Ең маңызды ойлардың бірі бола отырып, қазіргі қоғам өзінің еркіндік жағдайында қарама-қарсы әлеуметтік күштерді бейімдейтін және халықтың императивтеріне үстемдік ететін кез келген әлеуметтік трансформацияға кедергі келтіреді.

Бұл өсиетпен байланысқа келетін болсақ, ол адам қазіргі уақытта алаяқтар қоғамында өмір сүріп жатыр деген Ролан Гори гипотезасын шығару арқылы белгілі бір пікірлерді білдіруі мүмкін.
Бұл оның әдеби шығармасында «алаяқтар фабрикасында» бейнеленген, онда ол қазіргі уақытта адамның жеңіліске ұшыраған және өз қажеттіліктеріне жауап беру үшін қоғамның өзінің әсерінен қабілетсіз жеке тұлға екенін қайталады.
Осы көзқарастан және рефлексивті сыннан Гори мен Маркустың екеуінде де олардың тексеруге жақындағанын және бүгінгі күні алаяқ адамдар мен алаяқ қоғам туралы әңгіменің себебін ескертетінін көруге болады.

Осы босату арқылы Маркустың «бір өлшемді адам» еңбегінде көрсетілген ойы мен орталық дәлелі Ролан Гори сияқты қазіргі философтар арасында қалай дәлелденгені және көрініс тапқаны байқалады.

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Александр Вороненко

# data[].attributes.attachment_link.title
Герберт Маркузе "Одномерный человек"

# data[].attributes.headline
Мәдениет туралы видео 

# data[].attributes.subject
Мәдениет туралы видео 

# data[].attributes.body
https://youtu.be/wRsEu4FRCU4

# data[].attributes.headline
«Тарих философиясы» терминін 18 ғасырда француз ағартушысы Вольтер енгізген. Ол тарихшы оқиғаларды жай сипаттап қана қоймай, оларды хронологиялық дәйектілікпен ұсынып қана қоймай, тарихи процесті философиялық тұрғыдан түсіндіріп, оның бар екендігі туралы ойлау керек деп есептеді. Кейіннен бұл термин ғылыми айналымға енді. Тарих философиясын әр түрлі жолмен ұсынуға болады. Кейбір зерттеушілер бүкіл тарихи процестің кең панорамасын ұсынады. Басқалары тарихтың ұлы философтарының теориялық мұраларына назар аударады.Тарих ғылымы - бұл орта деңгей теориясы, яғни орташа абстракция теориясы, сондықтан заң және категория сияқты жоғары абстрактілі ұғымдарды теориялық өңдеумен айналысуға болмайды. Тарих философиясы мен тарих ғылымы арасындағы корреляцияны талдауға байланысты бір маңызды мәселеге - тарих ғылымының құндылық бағдарына тоқталмай кетуге болмайды. Барлық әлеуметтік пәндер қандай-да бір түрде дүниетанымдық сипатқа ие. Бірақ тарих ғылымының өзіндік ерекшеліктеріне байланысты зерттеушінің философиялық ұстанымдары оның тұжырымдары мен жалпылауына үлкен әсер етеді. Бір фактіні саяси бағытына байланысты әр түрлі айтуға болады. Осыған орай, тарихи тұжырымдар көбінесе өзінің ғылыми сипатын жоғалтады, өйткені ғылыми нәтижелер объективті және дәйекті болуы керек. Неміс философы Гердер бүкіл адамзат тарихының кең панорамасын беретін «Адамзат тарихы философиясының идеялары» атты көлемді еңбек жазды. Неміс ағартушысы жазғандай, ол адамзаттың пайда болуынан бастап бүкіл тарихын сипаттайтын ғылымға қызығушылық танытты. Гердер үшін мұндай ғылым - тарих философиясы. Тарих философиясының арнайы пән ретінде қалыптасуында Гердердің философиялық-тарихи шығармашылығы маңызды рөл атқарды.

# data[].attributes.subject
«Тарих философиясы» терминін 18 ғасырда француз ағартушысы Вольтер енгізген. Ол тарихшы оқиғаларды жай сипаттап қана қоймай, оларды хронологиялық дәйектілікпен ұсынып қана қоймай, тарихи процесті философиялық тұрғыдан түсіндіріп, оның бар екендігі туралы ойлау керек деп есептеді. Кейіннен бұл термин ғылыми айналымға енді. Тарих философиясын әр түрлі жолмен ұсынуға болады. Кейбір зерттеушілер бүкіл тарихи процестің кең панорамасын ұсынады. Басқалары тарихтың ұлы философтарының теориялық мұраларына назар аударады.Тарих ғылымы - бұл орта деңгей теориясы, яғни орташа абстракция теориясы, сондықтан заң және категория сияқты жоғары абстрактілі ұғымдарды теориялық өңдеумен айналысуға болмайды. Тарих философиясы мен тарих ғылымы арасындағы корреляцияны талдауға байланысты бір маңызды мәселеге - тарих ғылымының құндылық бағдарына тоқталмай кетуге болмайды. Барлық әлеуметтік пәндер қандай-да бір түрде дүниетанымдық сипатқа ие. Бірақ тарих ғылымының өзіндік ерекшеліктеріне байланысты зерттеушінің философиялық ұстанымдары оның тұжырымдары мен жалпылауына үлкен әсер етеді. Бір фактіні саяси бағытына байланысты әр түрлі айтуға болады. Осыған орай, тарихи тұжырымдар көбінесе өзінің ғылыми сипатын жоғалтады, өйткені ғылыми нәтижелер объективті және дәйекті болуы керек. Неміс философы Гердер бүкіл адамзат тарихының кең панорамасын беретін «Адамзат тарихы философиясының идеялары» атты көлемді еңбек жазды. Неміс ағартушысы жазғандай, ол адамзаттың пайда болуынан бастап бүкіл тарихын сипаттайтын ғылымға қызығушылық танытты. Гердер үшін мұндай ғылым - тарих философиясы. Тарих философиясының арнайы пән ретінде қалыптасуында Гердердің философиялық-тарихи шығармашылығы маңызды рөл атқарды.

# data[].attributes.headline
Серік Айгерім

# data[].attributes.subject
Серік Айгерім

# data[].attributes.body
19 ғасырдың екінші жартысы – халық сазгерлері мен классикалық сипатта қалыптаса бастаған музыка өнерінің негізі қаланған кез.

Құрманғазы Сағырбайұлы (1818-1889) – күйші, сазгер, аспапты музыканың (күйдің) классигі. Туған жері – Бөкей ордасының Жиделі деген жері. Алғашқы ұстазы – Ханбазар, күйші Ұзақтан Байбақты, Байжұма, Баламайсаң, Соқыр Есжан, Шеркештің күйлерін үйренген. Құрманғазының бүкіл өмірі мен шығармашылығы əлеуметтік əділетсіздік пен озбырлыққа қарсы күрес жолында өтті.

Алғашқы күйлерінің бірі – “Кішкентай” Исатайға арналды. Би күйлері – “Қызыл қайың”, “Балбырауын”, Ал “Ақбай”, “Ақсақ киік”, “Көбік шашқан”, “Түрмеден қашқан”, “Кісен ашқан”, “Адай” күйлерінде азаттықты аңсаған халықтың үміті, езушілерге қарсы өшпенділігі суреттелген. “Сарыарқа” туындысы арқылы туған жерді, кең даланы, еркіндікті аңсаған халықтың кейпін сипаттады. Құрманғазы үстем тап өкілдерінің ұры, қарақшы деген жаласымен Орал, Орынбор абақтысында отырып, Иркутск түрмесіне қамалды. 1880 жылдардың аяғында күйші Астрахан маңындағы Сахмаға қоныс аударды. Құрманғазының 60-тан астам күйлері сақталған. Шəкірттері – Дина, Ерғали, Меңдіғали, Сүгірəлі, Көкбала, Шора.

# data[].attributes.headline
Серік Айгерім

# data[].attributes.subject
Серік Айгерім

# data[].attributes.body
Аксиология (грек, axios — құнды, logos — ілім) — құндылықтардың табиғаты, олардың әлеуметтік шындықта аталған орны және құндылық әлемінің құрылымы туралы философиялық ілім. Аксиологияның негізгі мәселесі — "Игілік деген не?" деген сұрақты алғашқы болып Сократ қойған. Платонфилософиясыңда құндылықтар жалпы ізгілікпен байланыстырылып, әмбебапты мәнге ие болды. Мәдениеттануда құндылықтар мәселесі ерекше орын алады, өйткені, мәдениет адамзат жасаған барлық құндылықтардың жиынтығы деген түсінік кең тараған.

# data[].attributes.headline
Серік Айгерім

# data[].attributes.subject
Серік Айгерім

# data[].attributes.body
Тəттімбет Қазанғапұлы (1815-1862) – шертпе күйдің негізін қалаушылардың бірі, лирик сазгер.
Дəулеткерей Шығайұлы (1820-1887) – күйші, сазгер, домбыра өнеріндегі лирикалық бағыттың негізін салушы.
Біржан Қожағұлұлы (1834-1897) – сазгер, əнші, ақын.
Жаяу Мұса Байжанұлы (1835-1929) – сазгер, əнші.
Ақан сері (Ақжігіт) Қорамсаұлы (1843-1913) – ақын, сазгер, күйші.

# data[].attributes.headline
Тарих философиясының типологиясы

# data[].attributes.subject
Тарих философиясының типологиясы

# data[].attributes.body
Тарих философиясының бірнеше  типологиялары бар. Біріншісі онтологиялық, материалды немесе субстанционалды  тарих философиясы деп аталады, орыс дәстүрінде оны тарихисофия  деп те белгілейді. Екінші типті  сыни, рефлективтік немесе аналитикалық тарих философиясы деп атайды. Онтологиялық тарих философиясы тарихи процесті ерекше онтологиялық шындық ретінде, болмыстың бір деңгейі ретінде және адам өмір сүруінің негізгі бір кеңмәтіні ретінде зерттеуді және ұғынуды жүзеге асырады. Онтологиялық тарих философиясының негізгі міндеттеріне жататындары: 1) тарихи үдерістің мәнісін, оның мазмұнын, архитектоникасын, қозғаушы күштерін және басты заңдылықтарын ұғыну, 2) тарихи үдерісті жіктеу және кезеңдерге бөлу, тарихи кеңістік пен уақыттың ерекшелігін зерттеу, 3) тарихтың мақсаты, мағынасы және міндетінің бар немесе жоқ екендігі айқындау, тарихи үдерістегі ілгерілеу мен кері кетудің арақатынасын анықтау.

# data[].attributes.headline
Философиялық антропологияның негіздер

# data[].attributes.subject
Философиялық антропологияның негіздер

# data[].attributes.body
Философиялық антропологияның бастапқы ұстанымы – философиядағы кез-келген сұрақ «адам дегеніміз не?» деген сұрақтан, әрбір «философиялық пайымдау» адам тәжірибесінің құрылымын зерттеуден басталады.
Философиялық антропологияның негізін салушы болып есептелетін Макс Шелер (1874-1928) осы дағдарыстардың негізінде адамды түсіну дағдарысы жатыр деп пайымдады. Ол Кант бастаған адам туралы ілімді философия жалғастыруы тиіс деп және адам дегеніміз кім деген сұраққа жауап беруге міндетті есептеді, әйтпесе адамның мәнін білмеу мәдениеттің дағдарысын тудырады, адамнан бас тартуға әкеледі. Шелер мәселені төтесінен қойды: философия не адам мәселесімен айналысады, не ештеңемен де айналыспайды.

Макс Шелер адам мәселесін жүйелі түрде, жан-жақты зерттеудің өзектілігін адам туралы жаратылыстанушылық, философиялық және теологиялық идеялардың бір-бірімен қабыспайтындығымен, адамды арнайы зерттейтін саны көп ғылымдардың адамның мәнін ашудың орнына жабатындығымен, тұйықтайтындығымен түсіндіреді де, «адам туралы біртұтас идея бізде жоқ, ал философиялық антропология – адамның мәні және мәндік құрылымы туралы іргелі ғылым, сондықтан да «Философиялық антропологияның міндеті – жеке ғылыми анықтамалардың негізінде адам туралы біртұтас, жүйелі теория жасап шығару» деп атап көрсетеді.

# data[].attributes.headline
 Құндылықтар мен этикалық мәселелер

# data[].attributes.subject
 Құндылықтар мен этикалық мәселелер

# data[].attributes.body
Жалпы адамгершілік құндылықтардың мәні мен мазмұндары көне заманнан бүгінге дейін философия, әлеуметтану, мәдениеттану, этика, эстетика, психология, педагогика ғылымдарында кеңінен қарастырылып, қоғам ерекшеліктері мен сұраныстарына орай талданып, жүйеленіп келеді…

Құндылықтар туралы алғашқы түсінік ежелге грек ғалымы Сократтан бастау алады. Сократ үшін құндылық «адамның өмірді бағалауы» екен. Ал Аристотель «жақсылық», «игілік» ұғымдарын жағымды мінез-құлықты, рухани құндылықты бейнелеуде қолданды. Құбылысты, затты жағымды бағалау адам үшін құнды игілікті түсінуге негізделген. «Ізгілік» сөзі салыстырмалы мағынада белгілі бір жағдайдағы адам үшін жақсылық, пайдалы нәрсе деп түсіндіріледі. Рухани-адамгершілікке тәрбиелейтін ғылым ретінде этиканы белгілеген. Аристотельдің пайымдауында «этиканың мақсаты – таным емес, ізгілікке үйрету. Этикалық зерттеулер рухани-адамгершілік дегеннің не екендігін білу үшін емес, осы рухани-адамгершілікке жетудің жолдарын үйрету үшін қажет, олай болмағанда бұл ғылымның пайдасы болмас еді.

# data[].attributes.headline
Әлемдік философияда 

# data[].attributes.body
Әлемдік философияда еркіндік туралы бір-біріне қайшы көзқарастар қалыптасқан. Гегель еркіндікті субъективті рухпен, Фейербах адамның өзінің ерекшелігімен байланыстырса, дін оны адамдардың құдайға құлшылық етуімен, экзистенциалистер адамның психикалық актілерімен байланыстыра қарастырады. К.Маркс еркіндік мәселесін қажеттілікті және заңдылықтарды білумен, оны игерумен байланысты түсіндіреді.

Ф.Энгельс өзінің «Анти-Дюринг» атты еңбегінде еркіндік әлдебір нәрседен тәуелсіздік нышаны емес, керісінше, ол адамның жаратылыс күштеріне, қоғамдық қарымқатынастарға және өз болмысына үстемдігі дейді.

Еркіндік — нақты және салыстырмалы ұғым. Мысалы, адам әр түрлі жағдайларға байланысты еркін болады немесе одан мүлдем айырылады. Ол өмірдің бір саласында өзін еркін сезінгенімен, өзге бір салада оған жете алмауы да мүмкін. Сол секілді жеке адамның және ұлттың еркіндік дәрежесі де әр түрлі. Мұның өзі қоғамдағы өндіргіш күштердің дамуына да тікелей қатысты. Сонымен қатар ол әлеуметтік, этникалық топтардың, жекелеген адамдардың еркіндігін анықтайтын қоғамның әлеуметтік-саяси құрылымына да тәуелді.

# data[].attributes.headline
Миф туралы көзқарас 

# data[].attributes.subject
Миф туралы көзқарас 

# data[].attributes.headline
Серік Айгерім

# data[].attributes.subject
Серік Айгерім

# data[].attributes.body
Баубек Бұлқышев
Өмір мен өлім туралы
Майдандағы қазақ жасының дәптерінен)

Адам туады, адам өледі. Мұнда тұрған қайғы не? Бұл — жаратылыс заңы. Біздің шығыс елдері: «Адам — дүниеге келген қонақ, біраз қонақтадық, аттануын керек», — деседі.

Бірақ адам дүниеге тек қана келіп, әшейін ғана аттана бермейді: ол артында ой қалдырады, ойдан мұра қалдырады. Ол өмірге адам болып келіп, адам күйінде қайтады.

# data[].attributes.headline
Дінді философиялық тұрғыдан анықтау

# data[].attributes.subject
Дінді философиялық тұрғыдан анықтау

# data[].attributes.body
Философиялық анықтау методологиясы субстанциалық және универисализмдік жолдармен қарастырылады. Қандай бір құбылыс немесе процесс болмасын абстрактылы-логикалық сызбадан шығады. Антикалық философияда дінге берген анықтамада, дінді бір «абсолютке» элемнің рухына немесе бір жоғары идеяға теңеп анықтады.Ғылыми көзқарас бойынша, дін философияның бөлігі ретінде қарастыруға болатындығы. Дін және философия, әмбебаптық, дүниетанымдық мәселермен айналысуында. Дінді мәдениеттің бөлігі ретінде қарастырамыз. Дін мәдениетке ұксап, адам мәселесін, адамды тәрбиелеу мәселесін өзінің негізгі мәселесі деп есептейді.

# data[].attributes.body
Құдай туралы дін ілімі, белгілі діннің ілімдерін жүйелеу деген түсінік береді. Қандай бір теологиялық көзқарастың түрлері болмасын олардың бастарын біріктіретін бір тәсіл, иррационалдық көзқарас арқылы жүріп жатады.

Теологиялық анықтама бойынша, Қүдай — реалды күш және адам өзінің өмір сүру процесінде онымен қатынас жасайды. Дін дегеніміз — Құдай мен адамның кездесуі деп түсіндіреді. Себебі дін дегеніміз (лат.се: religiaze) — «байланыстыру» сөзі арқылы анықталады дейді. Олардың айтуы бойынша, «дін» деген үғым — Қүдайдан келетін түсінік.

Дін арқылы адам Қүдаймен байналыс жасайды. Теологиялық көзқарас бойынша діннің не екенін былайша анықтайды: теология Қүдай тураль білім болғанымен, теология Қүдайдың болмысын зерттемейді, олҚұдайдың «өсиетін» зерттейді. Ол өсиетті күмәнсіз сенуге, қабылдауғ: шақырады. Сондыктан, теология дегеніміз Қүдай туралы ілім емес, ол Қүдайдың айтып кеткен өсиеттері туралы білім.

# data[].attributes.headline
Философтардың идеали

# data[].attributes.body
Философтардың идеалистік топтары , дінді адамның сапалық түсінігі ретінде, туғаннан берілетін сезім ретінде, оның керектілігін және мәңгілігін дәлелдейді. Осы идеалистік философтардың көрнекті философы И.Кантқа (1724-1804) тоқталып өтейік.

Ол Құдайдың барлығын дәлелдейтін теологиялық көзқарастарды сынай отырып, Қүдайдың болмысын моральдық принциптерге теңейді. Қүдай туралы Кант былай дейді: … Қүдай күбылыс ретінде белгі бермегендіктен, оның бар екенін дәлелдеу де, теріске шығару да мүмкін емес. Қүдай туралы мәселе — діннің ісі. Біз Қүдайдың барлығын дәлелдей алмаймыз, бірақ моральдық принциптер, өнегелілік сезімдер, Қүдайдың барлығын дәлелдеуге даяр түрады.

# data[].attributes.body
Гегель (1770-1831): Қүдайді абсолюттік идеямен, абсолюттік рухпен теңеп: «барлық нәрсе соларді-шығып, соларға қайта оралады», — деді. Діни көзқарас төменгі сана, ал философия болса, биік сана деп түсіндіреді.

Материалистік философияда дін жеке адамның және қоғамның өмірінің күрделі рухани қүбылысы есебінде қарастырылады. Оларды топтап көрсетсек, мынадай негізгі аспектілерін көреміз:

— дін дегеніміз — жеке адамның, үжымның, қоғамның рухани өмірінің аймағы;

— әлемді рухани-тэжірибелік түрғыда меңгеру;

— рухани өндіріс аймағы;

— қоғам санасының бір формасы, идеялық жемісі мен формасы.

Ғылыми көзқарас бойынша, дін философияның бөлігі ретінде қарастыруға болатындығы. Дін және философия, әмбебаптық, дүниетанымдық мәселермен айналысуында. Дінді мәдениеттің бөлігі ретінде қарастырамыз. Дін мәдениетке ұксап, адам мәселесін, адамды тәрбиелеу мәселесін өзінің негізгі мәселесі деп есептейді.

# data[].attributes.headline
Серік Айгерім

# data[].attributes.subject
Серік Айгерім

# data[].attributes.body
Ислам философиясы дегенде ең алдымен ойымызға Аль-Фараби, Ибн Сина келеди.
Орта ғасырда өмір сүрген ислам философтары. Ислам философиясының негізін қалап, ары қарай зерттеген кісілер. Ислам философиясының даму кезеңіне тоқталатын болсақ, ол 8 ғасырдан бастау алады десек болады. Ислам философиясы өзінің түп тамырын ежелгі грек ілімінен алады.
Аристотель, Платон еңбектері осы Ислам философиясына ірге тасы болды десек болады.

# data[].attributes.headline
«Мәңгілік Ел - ата-бабаларымыздың сан мың жылдан бергі асыл арманы.Ол арман - әлем елдерімен терезесі тең қатынас құрып, әлем картасынан ойып тұрып орын алатын Тәуелсіз Мемлекет атану еді.Ол арман - тұрмысы бақуатты, түтіні түзу ұшқан, ұрпағы ертеңіне сеніммен қарайтын бақытты Ел болу еді.Біз армандарды ақиқатқа айналдырдық. Мәңгілік Елдің іргетасын қаладық.Мен қоғамда «Қазақ елінің ұлттық идеясы қандай болуы керек?» деген сауал жиі талқыға түсетінін көріп жүрмін. Біз үшін болашағымызға бағдар ететін, ұлтты ұйыстырып, ұлы мақсаттарға жетелейтін идея бар. Ол - Мәңгілік Ел идеясы.Тәуелсіздікпен бірге халқымыз Мәңгілік Мұраттарына қол жеткізді.Біз еліміздің жүрегі, тәуелсіздігіміздің тірегі - Мәңгілік Елордамызды тұрғыздық.Қазақтың Мәңгілік Ғұмыры ұрпақтың Мәңгілік Болашағын баянды етуге арналады.Ендігі ұрпақ - Мәңгілік Қазақтың Перзенті. Ендеше, Қазақ Елінің Ұлттық Идеясы - Мәңгілік Ел!» деп Елбасымыз атап көрсеткендей тәуелсіздіктің тұрақтылығы мен мәңгілігі қазіргі ұрпақтың оны түйсініп, түсінуінде жатыр. Осындай қасиетті ұғымның мәнін жете ұғынып, бағасын біліп, зердесіне сіңіру қазіргі ұрпаққа жүктелер үлкен міндет болып табылады.Тарихи құндылығымыз болған тәуелсіздік идеясының негізінде сол ұлттың тағдыры, ұлы тұлғалардың ерен еңбегі жатыр. Тәуелсіздіктің бабаларымыздың сан ғасырғы арманымен келгенін Елбасымыз әрдайым қазіргі ұрпақтың есіне салып отырады: «Мәңгілік Ел» идеясының бастауы тым тереңде жатыр. Осыдан 13 ғасыр бұрын Тоныкөк абыз «Tүркі жұртының мұраты - Мәңгілік Ел» деп өсиет қалдырған. Бұл біздің жалпыұлттық идеямыз мемлекеттігіміздің тамыры сияқты көне тарихтан бастау алатынын көрсетеді.Ел тағдырының мәні азаттықтыққа қол жеткізіп, тәуелсіз мемлекеттілікті сақтау болса, осы жолда қаншама алаш зиялылары тәуелсіздік үшін күрес жолын жалғастырды. Кешегі кеңестік кезеңде де ғасырларға созылған тарихы бар қазақ елін жоққа шығаруға бағытталған әрекеттерге тойтарыс беріліп, «қазақ жері» деген ұғымның сақталып қалу жолында ерен еңбектер атқарылды.

# data[].attributes.subject
«Мәңгілік Ел - ата-бабаларымыздың сан мың жылдан бергі асыл арманы.Ол арман - әлем елдерімен терезесі тең қатынас құрып, әлем картасынан ойып тұрып орын алатын Тәуелсіз Мемлекет атану еді.Ол арман - тұрмысы бақуатты, түтіні түзу ұшқан, ұрпағы ертеңіне сеніммен қарайтын бақытты Ел болу еді.Біз армандарды ақиқатқа айналдырдық. Мәңгілік Елдің іргетасын қаладық.Мен қоғамда «Қазақ елінің ұлттық идеясы қандай болуы керек?» деген сауал жиі талқыға түсетінін көріп жүрмін. Біз үшін болашағымызға бағдар ететін, ұлтты ұйыстырып, ұлы мақсаттарға жетелейтін идея бар. Ол - Мәңгілік Ел идеясы.Тәуелсіздікпен бірге халқымыз Мәңгілік Мұраттарына қол жеткізді.Біз еліміздің жүрегі, тәуелсіздігіміздің тірегі - Мәңгілік Елордамызды тұрғыздық.Қазақтың Мәңгілік Ғұмыры ұрпақтың Мәңгілік Болашағын баянды етуге арналады.Ендігі ұрпақ - Мәңгілік Қазақтың Перзенті. Ендеше, Қазақ Елінің Ұлттық Идеясы - Мәңгілік Ел!» деп Елбасымыз атап көрсеткендей тәуелсіздіктің тұрақтылығы мен мәңгілігі қазіргі ұрпақтың оны түйсініп, түсінуінде жатыр. Осындай қасиетті ұғымның мәнін жете ұғынып, бағасын біліп, зердесіне сіңіру қазіргі ұрпаққа жүктелер үлкен міндет болып табылады.Тарихи құндылығымыз болған тәуелсіздік идеясының негізінде сол ұлттың тағдыры, ұлы тұлғалардың ерен еңбегі жатыр. Тәуелсіздіктің бабаларымыздың сан ғасырғы арманымен келгенін Елбасымыз әрдайым қазіргі ұрпақтың есіне салып отырады: «Мәңгілік Ел» идеясының бастауы тым тереңде жатыр. Осыдан 13 ғасыр бұрын Тоныкөк абыз «Tүркі жұртының мұраты - Мәңгілік Ел» деп өсиет қалдырған. Бұл біздің жалпыұлттық идеямыз мемлекеттігіміздің тамыры сияқты көне тарихтан бастау алатынын көрсетеді.Ел тағдырының мәні азаттықтыққа қол жеткізіп, тәуелсіз мемлекеттілікті сақтау болса, осы жолда қаншама алаш зиялылары тәуелсіздік үшін күрес жолын жалғастырды. Кешегі кеңестік кезеңде де ғасырларға созылған тарихы бар қазақ елін жоққа шығаруға бағытталған әрекеттерге тойтарыс беріліп, «қазақ жері» деген ұғымның сақталып қалу жолында ерен еңбектер атқарылды.

# data[].attributes.attachment_link.title
«Мәңгілік Ел» ұлттық идеясы.«Мәңгілік Ел»: идеясының біріктірушілік рөлі неде? Қазақстан тарихы

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
КазУЭФМТ Университет

# data[].attributes.attachment_link.title
Болашаққа бағдар: рухани жаңғыру

# data[].attributes.headline
Серік Айгерім

# data[].attributes.subject
Серік Айгерім

# data[].attributes.body
«Мәңгілік ел» Түрік жұртының данагөйі, үш бірдей қағанның кеңесшісі болған атақты Тоныкөк бабамыз негізін қалаған идея екендігін қазіргі тарихымыздың шежіре  беттері дәлелдейді. «Ол алғаш Қытай мектептерінің бірінен білім алып, сол жұрттың түрлі губернияларында прокурорлық қызмет атқарып, заң саласын жетік меңгереді. Кейін Құтлық қаған Елтерістің көмегімен екінші Түрік қағанатын құрған кезде оған қолдау көрсетеді. Қағанат орнап болғаннан кейін Тоныкөк «Мәңгілік ел» идеясын насихаттауды жүзеге асырады».

# data[].attributes.headline
Серік Айгерім

# data[].attributes.subject
Серік Айгерім

# data[].attributes.body
Түркі жұртының ұлы тұлғасы Ысмағұлбек Ғаспірәлі «Тілде, істе, пікірде – бірлік!» деп жар салды. Оның «Мәңгілік Ел» идеясының түп тамырын жалғастыратын түркі бірлігін насихаттаған «Тәржіман» (1883) газетін жарыққа шығарып, әлемді дүр сілкіндіргені белгілі. Ахмет Байтұрсынов бұл басылым туралы: «Бүгінге дейін жарық көрген «Қазақ», «Алаш», «Сарыарқаларды» – «Тәржіманның» балалары деп атағаны көп жәйтті аңғартса керек. Бұл идея туралы Иоллығтегін қаған «Тұтас түрік елі» деп тасқа қашап жаздырса, «Күлтегін» жыр жолдарында: «Жоғарыда Көк Тәңірі, Төменде қара жер жаралғанда, Екеуінің арасында адам баласы жаралған», – деп жеткізген.

# data[].attributes.headline
Жобаның жоспары:

# data[].attributes.subject
Жобаның жоспары:

# data[].attributes.body
I.Кіріспе

Маркузе философиясы

Г.Маркузе пайымдаған бір өлшемді қоғам

Бір өлшемді қоғамда өмір сүретін ерекше адам

II. Негізгі бөлім

Бір өлшемді адамның ерекшелік қасиеттері

Жалған қажеттіліктер кеңістігінен шығуы

III. Қорытынды

# data[].attributes.body
А. Мюллер

Мәдениет философиялық тұрғыдан нені білдіреді?

«Мәдениет» ұғымы Батыс өркениеті тіліндегі іргелі ұғымдардың қатарына жатады. Мұндай ұғымдарды анықтау әрқашан қиын. Жеке ұғым, әдетте, жалпы түсінік арқылы анықталады. Сонымен қатар, анықтама Осы тұжырымдаманы сипаттайтын бірқатар белгілерді бөлуді қамтиды. Біз өзіміз өте жалпы болып табылатын және көптеген түрлі белгілермен сипатталатын негізгі ұғымдарға тап болған кезде оларды басқаша анықтау керек. Мұндай Тұжырымдаманың тарихын бақылау, онымен байланысты және оны толықтыратын терминдерді анықтау, ол белгілейтін құбылыстардың саласын сипаттау қажет.

Қоғам

Қоғам – ұйымының әлеуметтік формасы. Қоғам – адамдардың мәдени әрекеттері мен қажеттіліктері мен қызығушылықтарының, мақсаттарының саналы ұйымдасқан формасы.

19-20 ғғ. Батыс философтары мен социологтарының пікірінше, қоғам – еңбек бөлінісі мен ынтымақтастыққа негізделген, қызметтік жүйе (О.Конт), қоғам-ұжымдық көзқарасқа сүйенген индивид үстінен қарайтын рухани шындық (Э. Дюркгейм), қоғам әлеуметтік әрекеттің жемісі болып табылатын, индивидтердің өзара әрекеті (М. Вебер). Қоғамды материалистік тұрғыда түсіндіріп, оны алға жылжытқан К. Маркс болды.

19-20 ғғ. Батыс философтары мен социологтарының пікірінше, қоғам – еңбек бөлінісі мен ынтымақтастыққа негізделген, қызметтік жүйе (О.Конт), қоғам-ұжымдық көзқарасқа сүйенген индивид үстінен қарайтын рухани шындық (Э. Дюркгейм), қоғам әлеуметтік әрекеттің жемісі болып табылатын, индивидтердің өзара әрекеті (М. Вебер). Қоғамды материалистік тұрғыда түсіндіріп, оны алға жылжытқан К. Маркс болды.

# data[].attributes.attachment_link.title
Қоғам және мәдениет

# data[].attributes.headline
Жобаның мақсаты

# data[].attributes.subject
Жобаның мақсаты

# data[].attributes.body
•“Бір өлшемді адам” шығармасын қоғам мен мәдениет философиясы арқылы түсіндіру

•Қоғамдағы жастардың орны мен басты міндеттемелерін шығарма арқылы жеткізу

•Бір өлшемді қоғамдағы адамның ойлау қажеттіліктері

# data[].attributes.headline
Серік Айгерім

# data[].attributes.subject
Серік Айгерім

# data[].attributes.body
Адамның біржақты болуы, бірөлшемді болуы – адамдардың қоғамға қарай біртекті болуы, олардың армандарының, қалаулары мен қажеттіліктерінің ұқсас болуы.

# data[].attributes.headline
Мәдениет бізді өлместік етеді

# data[].attributes.subject
Мәдениет бізді өлместік етеді