# data[].attributes.attachment_link.description
De QuickScan Burgerschap is een hulpmiddel voor scholen in het primair onderwijs (po) en voortgezet onderwijs (vo) om een beeld te krijgen van de stand van zaken met betrekking tot het burgerschapsonderwijs in de eigen school. De uitkomsten maken inzichtelijk hoe het burgerschapsonderwijs op dit moment in de school ervaren wordt. Het is een hulpmiddel om in gesprek te gaan, zodat je gezamenlijk de koers en ontwikkelpunten kunt bepalen. De QuickScan Burgerschap sluit aan bij de IJkpunten voor goed burgerschapsonderwijs.

# data[].attributes.headline
hulpmiddel om doelmatig burgerschap in te voeren

# data[].attributes.subject
hulpmiddel om doelmatig burgerschap in te voeren

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
De huidige kerndoelen worden geactualiseerd en daarbij worden ook kerndoelen ontwikkeld voor burgerschap. Deze kerndoelen zullen eind 2023 in concept gereed zijn. Tot die tijd kunnen scholen de huidige kerndoelen gebruiken als wettelijke inhoudelijke basis voor burgerschapsdoelen.

Leraren en schoolleiders hebben in 2019 voorstellen gemaakt voor de actualisatie van het curriculum. Het programma Curriculum.nu is daarmee afgerond. De opgeleverde voorstellen voor burgerschap zijn gebruikt als één van de bronnen bij de actualisatie van kerndoelen.

Primair onderwijs

Voor primair onderwijs zijn de kerndoelen die de meeste raakvlakken hebben met burgerschap te vinden in het leergebied Oriëntatie op jezelf en de wereld (OJW). Sommige kerndoelen zijn direct en concreet aanwijsbaar te verbinden aan bepaalde burgerschapsaspecten, andere kerndoelen zijn meer op afstand verwant aan burgerschap. Daarnaast zijn er kerndoelen met vaardigheden die belangrijk zijn voor deelname aan de pluriforme democratische samenleving. Deze zijn te vinden in het leergebied Nederlands (NL).

Toelichting: er zijn drie kerndoelen van het domein Oriëntatie op jezelf en de wereld (OJW) die expliciet verbonden kunnen worden aan burgerschap.

Bron: Handreiking burgerschap funderend onderwijs (2021). Amersfoort: SLO.

Toelichting: kerndoelen 3, 6, 7 en 8 horen bij het leergebied Nederlands. Het gaat om doelen en vaardigheden die een belangrijke voorwaarde zijn om deel te kunnen nemen aan een democratische en pluriforme samenleving. Denk aan het deelnemen aan discussies, het leren beargumenteren, het vergelijken van diverse perspectieven en meningen. Teksten die daarvoor gebruikt worden, kunnen over burgerschapsrelevante thema's gaan. Ze hoeven niet tijdens de les Nederlands aan de orde te komen, ze kunnen ook binnen OJW of andere leergebieden ingezet worden.

Bron: Handreiking burgerschap funderend onderwijs (2021). Amersfoort: SLO.

Toelichting: er zijn ook kerndoelen die een minder expliciete relatie hebben met burgerschap. Ze komen uit het leergebied Oriëntatie op jezelf en de wereld en Kunstzinnige oriëntatie.

Van dit kerndoel hoort de zorg voor anderen wel tot het domein van burgerschap (zogenoemde interpersoonlijke vaardigheden), de zorg voor het zelf niet (zogenoemde intrapersoonlijke vaardigheden). Het gaat bij burgerschap dus wel om vaardigheden zoals samenwerking, conflicthantering, oordeelsvorming en het versterken van empathische vermogens. Het gaat niet om sociaal-emotionele ontwikkeling per se, en ook niet om andere, heel nuttige educaties die het welzijn en de zelfredzaamheid van leerlingen vergroten (Curriculum.nu, 2019b; Nieuwelink, 2021; Visser, 2018).

Bron: Handreiking burgerschap funderend onderwijs (2021). Amersfoort: SLO.

# data[].attributes.attachment_link.description
Burgerschap kent geen eigen kerndoelen. Richtinggevend voor de onderwijspraktijk zijn daarom de huidige kerndoelen po en onderbouw vo van 2006.

# data[].attributes.body
Welke bouwstenen zijn al geborgd, welke nog niet?

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Breng burgerschap eenvoudig in kaart

Burgerschap is een van de zaken waarover een school en bestuur zich moeten verantwoorden: hoe doen onze leerlingen het en wat betekent dat voor ons onderwijs?
Inventariseren
Met Burgerschap Meten meet je burgerschapscompetenties van je leerlingen, zo weet je waaraan je samen kunt gaan werken. Burgerschap wordt gemeten op drie aspecten: kennis, houding en vaardigheden. Deze worden op 4 verschillende schalen gescoord:

democratisch handelen

maatschappelijk verantwoord handelen

omgaan met conflicten

omgaan met verschillen

Voor wie

Burgerschap Meten is beschikbaar voor de groepen 7 en 8 PO/SBO en de onderbouw V(S)O. Binnenkort komt ook een versie voor het MBO beschikbaar. Burgerschap Meten kent doelgroepen op 3 niveaus in de organisatie: Bestuur, Directeur en Leerkracht.

Samenwerkingspartner

De vragenlijsten zijn door de Universiteit van Amsterdam opgesteld en wetenschappelijk onderbouwd op validiteit en betrouwbaarheid. Op basis van onderzoek zijn benchmarks beschikbaar zodat jouw school zich kan vergelijken met andere scholen.

Training en ondersteuning

De CED-groep organiseert trainingen over Burgerschap Meten op maat voor jouw school. Met deze training ben je in staat om de eigen resultaten te interpreteren, zodat je deze kunt gebruiken bij de inrichting van het burgerschapsonderwijs. Lees hier meer.

Vragen of interesse?

Neem gerust contact op door ons te bellen, mailen of door het formulier hiernaast in te vullen. We nemen zo snel mogelijk contact met je op.

Kennisgeving: Voor dit product is een JavaScript vereist.

# data[].attributes.attachment_link.description
Rovict-ESIS is een modulair leerlingvolg- en administratiesysteem. Passend bij de visie van jouw onderwijsorganisatie.

# data[].attributes.headline
burgerschap op de basisschool wet en regelgeving

# data[].attributes.subject
burgerschap op de basisschool wet en regelgeving

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Je vindt op deze site informatie over onderwijsdoelen voor burgerschap, de nieuwe wettelijke eisen en het toezicht daarop, tips hoe je als school je visie kunt bepalen en hoe je je onderwijsaanbod daarop af kunt stemmen. De site biedt zowel methoden als ander lesmateriaal, handreikingen, mogelijkheden voor trainingen en verwijzingen naar organisaties en expertisecentra. Het aanbod is onderverdeeld in een aantal relevante burgerschapsthema's: burgerschap (specifiek), burgerschap (geïntegreerd), wereldburgerschap, school in de samenleving, sociale veiligheid en conflicthantering, democratische rechtsstaat, kinder- en mensenrechten, leerlingenparticipatie en -inspraak, identiteit en diversiteit, debatteren en filosoferen, digitaal burgerschap.

Op de website burgerschapsmarkt.nl van de Respect Foundation vind je lesmaterialen ingedeeld per thema. De thema's zijn te filteren op leerjaar, locatie, duur en niveau.

LessonUp is te gebruiken voor ieder type onderwijs en ieder niveau. In de lesbibliotheek staan digitale en interactieve lessen voor je klaar die je direct kunt gebruiken. De lessen over burgerschap vind je hier. Via het filtersysteem kan je sorteren op de groep waaraan je de les geeft.

Op basisonderwijs.online vind je gratis (actueel) lesmateriaal. De leermiddelen zijn methode onafhankelijk en aanvullend te gebruiken met handleidingen. Wanneer je op de site bent kan je het lesmateriaal filteren op vakgebied en groep.

Wikiwijs is een openbare plek waar je lesmateriaal kunt zoeken, maken en delen. Materiaal over burgerschap, te gebruiken in het basisonderwijs, vind je door in het filtersysteem voor primair onderwijs te klikken en een keuze te maken voor de groep waaraan je les geeft.

ProDemos is het 'Huis voor democratie en rechtsstaat'. ProDemos legt uit wat de spelregels zijn van de democratie en de rechtsstaat en laat zien wat je zelf kunt doen om invloed uit te oefenen - in de gemeente, het waterschap, de provincie, het land en Europa. Voor scholen bieden zij educatieve programma's maar ook lesmateriaal over actuele onderwerpen op het gebied van democratie en rechtsstaat.

Leraar24 biedt praktische en deskundige informatie die je direct toe kunt passen. Op de site vind je meer informatie over burgerschapsonderwijs en hoe je dit vorm kan geven binnen de school.

# data[].attributes.attachment_link.description
Om je op weg te helpen met lessen op het gebied van burgerschap hebben we een aantal verzamelplaatsen van leermiddelen voor je op een rijtje gezet.

# data[].attributes.attachment_link.description
Hoe geef ik invulling aan burgerschap in de dagelijkse onderwijspraktijk? Welke methoden en andere materialen zijn er? Wie kan me daarbij helpen?

# data[].attributes.attachment_link.title
Wet & Regelgeving - Expertisepunt Burgerschap

# data[].attributes.attachment_link.description
Deze pagina informeert je over de kaders en de ondergrens die in de wettelijke opdracht is vastgelegd met betrekking tot de wet- en regelgeving van burgerschapsonderwijs.