# data[].attributes.body
Ilmu mu‘amalah dimaksudkan sebagai suatu ilmu yang diperolehi manusia samada melalui utusan Allah, akal [pembelajaran], pengalaman dan pendengaran. Pada asasnya ilmu tersebut [mu‘amalah] tiada sebarang perbezaan melainkan menerusi nama-nama khas yang dberikan kepadanya seperti ilmu fardhu ‘ain dan ilmu fardhu kifayah oleh para ilmuan Islam.

Ilmu mu‘amalah menurut beliau terbahagi kepada dua bahagian iaitu :

1-      Ilmu fardhu ‘ain.

Asas agama Islam seperti mengucap syahadah, menunaikan sembahyang, mengeluarkan zakat, berpuasa dan menunaikan fardhu haji bagi yang berkemampuan.

Ilmu yang wajib dituntut oleh setiap individu Islam kerana menerusi ilmu pengetahuan tersebut individu Islam dapat melaksanakan segala tuntutan yang ditaklifkan samada berbentuk iktikad [kepercayaan], melaksanakan perintah dan menjauhi laranganNya.

2-      Ilmu fardhu kifayah.

perlu dikuasai oleh sebahagian manusia yang mendiami sesebuah kawasan, daerah atau negeri.

Hukum berubah menjadi fardhu ‘ain apabila tiada seseorang pun di sesebuah kawasan, daerah atau negeri mengetahui tentang sesuatu ilmu seperti ilmu perubatan, pertanian, pembinaan, pengiraan dan sebagainya.

Terbahagi kepada tiga bahagian iaitu :

i)                    Terpuji

Bermanfaat kepada kehidupan manusia di dunia dan di akhirat. Menurut Imam al-Ghazali ilmu terpuji merangkumi dua kategori iaitu :

a)      Ilmu syariah.

diperolehi menerusi utusan Allah atau dalam kata lain ilmu yang tak tercapai oleh akal, pengalaman dan pendengaran untuk mengetahuinya seperti ilmu tentang hari kiamat.

b)      Ilmu umum.

diperolehi manusia menerusi akal (pembelajaran), pengalaman dan pendengaran seperti ilmu bahasa dan ilmu perubatan.

ii)                  Harus.

ilmu-ilmu kesusasteraan, sejarah dan sebagainya.

iii)                Tercela.

dilarang kepada manusia untuk mempelajarinya seperti ilmu sihir dan sebagainya.

b) Ilmu Mukasyafah.

diperolehi menerusi ilham yang diberikan oleh Allah kepadanya setelah melalui peringkat-peringkat tertentu dalam amalannya.

lebih dikenali di kalangan ahli-ahli tasawuf sebagai ilmu ladunni.

# data[].attributes.body
1)Ilmu nakli(ilmu wahyu)

-Ilmu yang bersumber daripada wahyu (al-Quran & Sunnah)

Ciri-ciri

-Tetap dan tidak berubah

-Berkait dengan agama dan akhirat

-Memandu manusia ke arah iman, taqwa dan akhlak

Contoh ilmu

Ilmu Tafsir

Ilmu Hadis

Ilmu Fiqh

Ilmu Tauhid

Usul Fiqh

Ilmu Kalam

2. Ilmu Aqli (Ilmu Akal / Duniawi)

-Ilmu yang diperoleh melalui akal, logik dan pengalaman

Ciri-ciri:

Boleh berubah mengikut zaman

Berdasarkan kajian, pemerhatian dan rasional

Digunakan untuk pembangunan dunia & teknologi

Contoh:

Matematik

Sains

Perubatan

Ekonomi

Astronomi

Politik

Sosiologi

Pandangan Ibnu Khaldun:

Kedua-dua ilmu (naqli dan aqli) adalah penting

Ilmu mesti bermanfaat (nafi’) – bukan untuk kesombongan atau dunia semata-mata

Tujuan ilmu ialah untuk membina tamadun, memelihara akhlak, dan menguatkan agama

# data[].attributes.body
perspektif islam:

ilmu ialah kalimah Allah yang pengertiannya amat luas, hanya Allah sahaja yang mengetahui iaitu alquran.

perspektif barat:

“Sistem pengetahuan yang diperoleh melalui observasi, eksperimen, dan penalaran logis, yang disusun secara sistematis untuk menjelaskan fenomena-fenomena alam atau sosial.”