# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Lubię moją pracę, bo pozwala mi wykorzystywać w praktyce moje zainteresowania techniczne i wiedzę dotyczącą reakcji termojądrowych. Projektując i budując reaktory jądrowe przyczyniam się do wzrostu bezpieczeństwa energetycznego naszego kraju.

Ogólnie rzecz biorąc zajmuję się badaniami i zastosowaniami inżynieryjnymi reakcji łańcuchowej, czyli rozszczepiania jąder atomowych do indukowania kontrolowanej szybkości rozszczepienia w reaktorze jądrowym do produkcji energii. Zakres moich obowiązków trochę zależy od tego, czy pracuję w jednostce naukowej, komercyjnej elektrowni jądrowej czy też w reaktorze badawczym.

Powinnam świetnie wiedzieć nie tylko, co dzieje się we wnętrzu, czyli w rdzeniu reaktora, ale też w jego otoczeniu. Moim zadaniem jest poprawa metod wytwarzania i wykorzystywania energii jądrowej. Przeprowadzam zatem testy, oceniam nowe odkrycia pod kątem ich przydatności przemysłowej, sama wymyślam nowe, bezpieczniejsze, czystsze i bardziej efektywne sposoby produkcji energii z atomu. Modeluję też w komputerze, jak powinien pracować rdzeń reaktora i jak najefektywniej wykorzystywać paliwo jądrowe. Pracując w jednostkach badawczych lub na uniwersytetach mogę zajmować się badaniami teoretycznymi, dotyczącymi pozyskiwania energii z atomu.

Co powinnam umieć?

Muszę bardzo dobrze znać fizykę, w tym reakcje rozszczepiania jąder atomowych różnych pierwiastków, podstawy fizyki jądrowej i reaktorowej oraz rozumieć, w jaki sposób rozmaite rodzaje promieniowania jonizującego reagują z materią, czyli potrafić odpowiadać na wszelkie pytania z tej dziedziny. Począwszy od możliwych uszkodzeń rdzenia reaktora w wyniku wytwarzanego promieniowania aż po informacje, czy można bezpiecznie jeść truskawki napromieniowane promieniami gamma. Powinnam też znać się na oddziaływaniach szybkich neutronów z materiałami spowalniającymi, zarówno ciekłymi jak i stałymi.

Muszę znać konstrukcję różnych rodzajów reaktorów oraz ich charakterystyki, czyli to, czy wzrost temperatury rdzenia zwiększa czy zmniejsza moc i wiedzieć, jak działają rozmaite systemy sterowania, zasilania, wentylacji, bezpieczeństwa i kontroli technologicznej. Muszę znać standardowe i awaryjne procedury pracy reaktora, układy kontroli dozymetrycznej i procedury bezpieczeństwa na wypadek awarii.

Niezbędna jest zaawansowana znajomość matematyki, w tym równań nieliniowych, mechaniki statystycznej i procesów stochastycznych.

Konieczna jest biegła znajomość komputera, w tym programów obliczeniowych oraz umiejętność tworzenia algorytmów do rozwiązywania skomplikowanych równań.

Muszę umieć aplikować o granty naukowe, tworzyć propozycje projektów badawczych oraz identyfikować możliwe źródła finansowania moich prac.

Muszę znać ustawę Prawo atomowe i akty wykonawcze do niej, konwencje i umowy międzynarodowe dotyczące zabezpieczeń materiałów jądrowych, zasady i metody ewidencji i rachunkowości materiałów jądrowych oraz źródła zagrożenia radiacyjnego podczas używania materiałów jądrowych, w tym wypalonego paliwa jądrowego.

Jakie kompetencje miękkie są ważne w mojej pracy?

innowacyjność,

odpowiedzialność,

umiejętność niestandardowego myślenia i kojarzenia faktów,

odporność na stres,

spostrzegawczość.

Predyspozycje zdrowotne

dobry wzrok,

dobry słuch,

sprawne dłonie i palce.

Przeciwwskazania zdrowotne do wykonywania tego zawodu

przeciwwskazanie do pracy w warunkach narażenia na kontakt z promieniowaniem jonizującym, np. choroby nowotworowe, zaburzenia tarczycy, zaćma, w przypadku kobiet - ciąża i karmienie piersią.

Gdzie mogę pracować?

Mogę znaleźć zatrudnienie w elektrowniach jądrowych lub w jednostkach eksploatujących badawcze reaktory jądrowe, agencjach rządowych, dużych laboratoriach badawczych oraz na uniwersytetach.

Zobacz, kto zatrudnia przedstawicieli tego zawodu

# data[].attributes.attachment_link.title
Fizyczka reaktorowa | Poznaj zawód | Mapa Karier

# data[].attributes.attachment_link.description
Projektuję, buduję i dbam o sprawne działanie reaktorów jądrowych wytwarzających energię. Sprawdź, na czym polega moja praca, jak wygląda ścieżka edukacyjna i jakie muszę mieć kompetencje.

# data[].attributes.headline
Jak wygląda praca fizyka jądrowego? Nagranie wywiadu. 

# data[].attributes.subject
Jak wygląda praca fizyka jądrowego? Nagranie wywiadu. 

# data[].attributes.body
Oebjrzyj nagranie spotkania #ZawodowyStream

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Atomowa kariera cz. 1: praca fizyka jądrowego #ZawodowyStream

If playback doesn't begin shortly, try restarting your device.

Live in 6 days

June 6 at 9:00 AM PDT

Trailer

0:00

0:00

# data[].attributes.attachment_link.title
Atomowa kariera cz. 1: praca fizyka jądrowego #ZawodowyStream

# data[].attributes.headline
Bądź na bieżąco z aktualnościami ze świata energetyki jądrowej

# data[].attributes.subject
Bądź na bieżąco z aktualnościami ze świata energetyki jądrowej

# data[].attributes.body
Śledź Aktualności w serwisie Polski Atom. Znajdziesz tu m. in. cotygodniowe informacje ze świata.

Zajrzyj również do Bazy wiedzy o energii i energetyki jądrowej.

# data[].attributes.headline
Jak wygląda praca inspektora ochrony radiologicznej? Nagranie wywiadu.

# data[].attributes.subject
Jak wygląda praca inspektora ochrony radiologicznej? Nagranie wywiadu.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
If playback doesn't begin shortly, try restarting your device.

# data[].attributes.attachment_link.title
Atomowa kariera cz. 2: praca inspektora ochrony radiologicznej #ZawodowyStream

# data[].attributes.headline
Jak działa elektrownia jądrowa? (3-minutowa animacja)

# data[].attributes.subject
Jak działa elektrownia jądrowa? (3-minutowa animacja)

# data[].attributes.headline
Kiedy energia jądrowa w Polsce i co z cenami prądu? Podcast Technicznie Rzecz Biorąc

# data[].attributes.subject
Kiedy energia jądrowa w Polsce i co z cenami prądu? Podcast Technicznie Rzecz Biorąc

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Episode Description

W kolejnym odcinku Technicznie Rzecz Biorąc, gośćmi Macieja Kaweckiego są Jakub Wiech - dziennikarz serwisów energetyka24.pl i defence24.pl oraz Damian Różycki z Columbus Energy. Tematem rozmowy była sytuacja energetyczna Polski, poruszono również kwestie

See all episodes

# data[].attributes.attachment_link.title
Kiedy energia jądrowa w Polsce i co z cenami prądu? "Utknęliśmy w monokulturze węglowej"

# data[].attributes.attachment_link.description
Listen to this episode from Technicznie rzecz biorąc on Spotify. W kolejnym odcinku Technicznie Rzecz Biorąc, gośćmi Macieja Kaweckiego są Jakub Wiech - dziennikarz serwisów energetyka24.pl i defence24.pl oraz Damian Różycki z Columbus Energy. Tematem rozmowy była sytuacja energetyczna Polski, poruszono również kwestie "zabójczości" węgla oraz budzących kontrowersje obecnych działań rządu Niemiec ws.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
What is a Nuclear Engineer?

A nuclear engineer researches and develops the processes, instruments, and systems used to get benefits from nuclear energy and radiation. Many of these engineers find industrial and medical uses for radioactive materials—for example, in equipment used in medical diagnosis and treatment.

What does a Nuclear Engineer do?

A nuclear engineer will typically do the following:

Design or develop nuclear equipment, such as reactor cores, radiation shielding, or associated instrumentation

Monitor nuclear facility operations to identify any design, construction, or operation practices that violate safety regulations and laws

Examine nuclear accidents and gather data that can be used to design preventive measures

Write operational instructions to be used in nuclear plant operation or in handling and disposing of nuclear waste

Direct operating or maintenance activities of operational nuclear power plants to ensure that they meet safety standards

Perform experiments to test whether methods of using nuclear material, reclaiming nuclear fuel, or disposing of nuclear waste are acceptable

Take corrective actions or order plant shutdowns in emergencies

Nuclear engineers are also on the forefront of developing uses of nuclear material for medical imaging devices, such as positron emission tomography (PET) scanners. They also may develop or design cyclotrons that produce a high-energy beam that the healthcare industry uses to treat cancerous tumors.

Are you suited to be a nuclear engineer?

Nuclear engineers have distinct personalities. They tend to be investigative individuals, which means they’re intellectual, introspective, and inquisitive. They are curious, methodical, rational, analytical, and logical. Some of them are also realistic, meaning they’re independent, stable, persistent, genuine, practical, and thrifty.

Does this sound like you? Take our free career test to find out if nuclear engineer is one of your top career matches.

Take the free test now Learn more about the career test

What is the workplace of a Nuclear Engineer like?

Nuclear engineers typically work in offices. However, their work setting varies with the industry in which they are employed; for example, those employed in power generation and supply work in power plants.

Nuclear Engineers are also known as:
Nuclear Reactor Engineer Reactor Engineer

# data[].attributes.attachment_link.title
What does a nuclear engineer do? - CareerExplorer

# data[].attributes.attachment_link.description
A nuclear engineer researches and develops the processes, instruments, and systems used to get benefits from nuclear energy and radiation. Many of these engineers find industrial and medical uses for radioactive materials—for example, in equipment used in medical diagnosis and treatment.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Country/area:

Regional centre:

Reactor type:

Unit status:

Keywords:

Nuclear sites

Glossary

Plant Status

Operational

A unit is defined as Operating as of the date of initial criticality.

Construction

A unit is defined as Construction as of the date of first pouring concrete for the foundation of the nuclear systems.

Planned

A unit is defined as Planned when a contract has been signed to construct the unit.

Permanent shutdown

A unit is defined as Permanent Shutdown when the operating company declares the unit will not be restarted and commences the decommissioning process.

Reactor type

PWR

Pressurised light water moderated and cooled reactor

BWR

Boiling light water cooled and moderated reactor

PHWR

Pressurised heavy water moderated and cooled reactor

FBR

Fast breeder reactor

LWGR

Light water cooled, graphite moderated reactor

ASPP

Atomic-steam power plant

GCR

Gas cooled, graphite moderated reactor

REP

Reprocessing facility

HTGR

High temperature gas reactor

Download WANO Member World Map

Click below to download a copy of the WANO Member World Map (2020 version)

Download

# data[].attributes.attachment_link.title
Map of Nuclear Power Plants Worldwide | WANO Members World MAP | WANO

# data[].attributes.attachment_link.description
MAP: Nuclear power plants around the world. Reactors, under constuction, operational and permanently shut down. Find out more.

# data[].attributes.headline
Fizyka atomowa i jądrowa - edukacyjne materiały Zintegrowanej Platformy Edukacyjnej

# data[].attributes.subject
Fizyka atomowa i jądrowa - edukacyjne materiały Zintegrowanej Platformy Edukacyjnej

# data[].attributes.body
Bezpłatne lekcje Fizyki atomowej i Fizyki jądrowej.

Naucz się m. in. o składnikach jądra atomowego, promieniowaniu jonizującym czy reakcjach jądrowych i łancuchowych.

# data[].attributes.attachment_link.title
Świadomie o Atomie odc. 6 Elektrownia jądrowa od środka

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Discover your career path in the energy industry.

Learn where your interests will take you. Explore the meaningful work in which you can immerse yourself. Set your sites on what you can learn and the increasing responsibilities that can be yours. See how you will be challenged and what will you accomplish.

*Compensation averages should be used as a guide. There are numerous factors that impact actual compensation. These estimates do not include over-time, which can be a sizeable addition to base pay. Years of service and training recommendations should also be used as a guide. Company requirements vary.

Note: Some energy companies may require pre-employment testing. Please check the job requirements. These may include an EEI Pre-Employment Test or a Physical Abilities Test.

Starting off as an Electrical, Mechanical or Instrument & Control Technician:

What will you do?

Provide assistance to plant operators by reading gauges, checking equipment

Make work area safe

Install and maintain equipment based on site procedures and/or manufacturer’s specifications

Read instrumentation schematics to diagnose circuit trouble

Participate in classroom

On-the-job training

What knowledge / skills / abilities will you need?

Be adept at written and verbal communication and documentation

Be able to document and record work performed

Ability to work within a team

Be able to lift heavy equipment

Listen and follow directions

Be comfortable with heights

Be able to work in noisy conditions

Math skills including algebra, trigonometry, and geometry

Come to work on time and prepared

Physical ability to climb stairs and ladders, operate stiff valves manually, lift weights, and control pneumatic or hydraulic wrenches

Apply knowledge obtained during training in the work environment

Work with various types of test equipment, including multi-meters

Work with various types of tools

Senior Technician:

What will you do?

Inspect equipment, including motors and belts, fluid levels, and filters

Take apart machines, then repair and replace parts using hand or power tools

Use large equipment such as hoists and cranes

Use detailed site procedures and manuals to determine problems and then fix them

Do preventive maintenance checkups on machines, mechanical equipment and on buildings

What knowledge / skills / abilities will you need?

Be adept at written and verbal communication and documentation

Use information to diagnose and solve problems

Be able to manage multiple tasks at one time

Ability to understand basic mechanical principles (e.g., gear trains, centrifugal force, heat flow)

Ability to comprehend entire systems and how they function

Ability to foresee system implications of malfunctions or of own actions

Ability to anticipate required future conditions in numerous interacting systems

Supervisor:

What will you do?

Determine schedules and work activities of team members

Review team member performance and provide feedback

Inspect records and log book entries to determine plant efficiency

Prepare and manage budgets

Communicate and report to management

Deal with potentially stressful situations

What knowledge / skills / abilities will you need?

People management

Communications skills

Financial management

Computer skills for report preparation

Assign priority or sequence to the steps for completing a job

Coordinate several, competing activities for efficient use of time and material

Adapt work procedures or priorities in response to changing or unforeseen requirements or conditions

Courtesy of Idaho National Laboratory

“The main role of my job as a Radiation Protection Technician is to help protect the health and safety of the public, the plant, and the workers. I have always had a passion for helping people, so this job gives me a great opportunity to put that into action. I like being a part of a team and continuously learning new skills. I am proud that the work I do contributes to providing safe and reliable energy at a low cost to our customers.”

Shawna Henry
Radiation Protection Technician
Nebraska Public Power District

# data[].attributes.attachment_link.title
Discover a Career as a Nuclear Power Plant Technician | Get Into Energy

# data[].attributes.attachment_link.description
Discover your career path in the energy industry.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
*Compensation averages should be used as a guide. There are numerous factors that impact actual compensation. These estimates do not include over-time, which can be a sizeable addition to base pay. Years of service and training recommendations should also be used as a guide. Company requirements vary.

Note: Some energy companies may require pre-employment testing. Please check the job requirements. These may include an EEI Pre-Employment Test or a Physical Abilities Test.

# data[].attributes.attachment_link.title
Discover a Career as a Nuclear Power Plant Operator

# data[].attributes.attachment_link.description
Compensation averages should be used as a guide. There are numerous factors that impact actual compensation. These estimates do not include over-time, which can be a sizeable addition to base pay. Years of service and training recommendations should also be used as a guide. Company requirements vary.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
When Margarita Villa is at the store with her family shopping in the produce section and they pass by the organic foods, she likes to say that nuclear energy is the organic food of the energy world.

"I like to call it organic energy," says Villa, a mechanical design engineer at the Limerick Generating Station of Exelon Nuclear in Pottstown, Pennsylvania. "Just like when you go to the store and buy organic tomatoes, nuclear is an organic form of energy. It's the best quality and cleanest form of energy."

Exelon Nuclear, a division of Exelon Generation, operates the largest fleet of nuclear plants in America with 21 reactors. Nuclear energy emits no greenhouse gases, so nuclear power plants are helping address climate change, providing 20% of the nation's electricity and more than 50% of its clean, zero-carbon energy.

Nuclear energy is the only form of carbon-free generation that is always on, 24/7/365. "Nuclear energy is available at all times - even during extreme weather conditions," Villa explains.

We talked with Villa to find out more about her work in nuclear and its place in current and future energy.

What is your typical day like?

Every day, I prioritize items to go after. I check in on projects and get back to people requesting information. I attend meetings; I love meetings. I get a chance to hear different perspectives and points of view. I enjoy getting quiet people in the room to talk more so everyone has a voice.

I'm a very hands-on person, so my favorite part of the day is when I can do site inspections and lay eyes on a project and get to see people face to face and see them installing what I've designed and learn how it's working or about any challenges they have or how it can be done better. We're constantly designing products to upgrade the power plant, so that is our focus. We deal with state-of-the-art technology, robust concrete, stainless steel, and other materials so we can build safe, sturdy equipment.

What kind of training brought you to your role?

When I was in college, I studied mechanical engineering at Virginia Tech in Blacksburg, Virginia. While I was in heat transfer classes, different companies would come in and talk about what they do. In Colombia, South America, where I'm from, they are rich in coal and oil and don't have nuclear. So, while I had a lot of opportunity to work in those areas, I wanted my career to be more meaningful. I wanted to make the right choice for the planet. That's what drove me to choose nuclear. To me, nuclear had what I was looking for: something cool, innovative, and clean.

What's the most rewarding part of your work?

The opportunity this company gives me to give back to the community and educate others on nuclear energy. During this past summer, I got to educate children through the ACLAMO Summer Camp here at Limerick. We invite the children to a summer camp where they can check out the nuclear plant with their own eyes. ACLAMO provides educational programs, social services, and access to health and wellness programs to Latinos and other community members to empower them to fully achieve their life potential.

What would surprise people most about your work?

The nuclear plant is robustly built with safety and efficiency in mind. We can run year-round - whether there is rain or sun or wind. We have two reactors that produce power every day for two years straight. We shut down one reactor for a couple weeks every other year for upgrades, such as putting new fuel in the core and maintaining the reactor. We are constantly producing power, so 1.5 million homes in the area have guaranteed power.

What kind of career growth is next for you?

For me at the moment, I'm passionate on giving back to the community and letting others know what I've done, how I've done it, and what careers are possible so they too can join the energy workforce. I want to bring people in my community to the company so they can learn about clean energy, too.

What advice would you give to people interested in getting involved in nuclear energy?

To get a job in nuclear energy, all you really need is a high school degree and a two-year technical degree and that's really it. We look for people with passion. You don't necessarily have to be technical; the company will train you. But we want passionate people who care about doing the right things for the planet.

# data[].attributes.attachment_link.title
A Day in the Life of a Nuclear Power Plant Professional

# data[].attributes.attachment_link.description
When Margarita Villa is at the store with her family shopping in the produce section and they pass by the organic foods, she likes to say that nuclear energy is the organic food of the energy world. "I like to call it organic energy," says Villa, a mechanical design engineer at the Limerick Generating Station of Exelon Nuclear in Pottstown, Pennsylvania.

# data[].attributes.headline
Energia jądrowa - przeżytek czy przyszłość? Podcast #NaSynapsach

# data[].attributes.subject
Energia jądrowa - przeżytek czy przyszłość? Podcast #NaSynapsach

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Episode Description

Dzisiejsza audycja Na Synapsach od samego początku będzie pełna energii, ponieważ porozmawiamy o energetyce! ⚡️

Adam Błażowski z Fundacji

See all episodes

# data[].attributes.attachment_link.title
#Na Synapsach (24.11.2021): energia jądrowa - przeżytek czy przyszłość?

# data[].attributes.attachment_link.description
Listen to this episode from Na Synapsach on Spotify. Dzisiejsza audycja Na Synapsach od samego początku będzie pełna energii, ponieważ porozmawiamy o energetyce! ⚡️ Adam Błażowski z Fundacji FOTA4Climate przybliży Wam m.in. poniższe kwestie: - skąd tak naprawdę płynie energia w naszych gniazdkach 🔌?

# data[].attributes.headline
Czy atom jest EKO? Dlaczego przeszkadza Niemcom?

# data[].attributes.subject
Czy atom jest EKO? Dlaczego przeszkadza Niemcom?

# data[].attributes.headline
Do we Need Nuclear Energy to Stop Climate Change?

# data[].attributes.subject
Do we Need Nuclear Energy to Stop Climate Change?

# data[].attributes.attachment_link.title
Do we Need Nuclear Energy to Stop Climate Change?

# data[].attributes.attachment_link.title
History of nuclear power - Summary on a Map

# data[].attributes.headline
Fusion Power Explained – Future or Failure

# data[].attributes.subject
Fusion Power Explained – Future or Failure

# data[].attributes.attachment_link.title
Fusion Power Explained – Future or Failure

# data[].attributes.headline
Opowieść o energetyce jądrowej - cz. 1 (Nauka To Lubię)

# data[].attributes.subject
Opowieść o energetyce jądrowej - cz. 1 (Nauka To Lubię)

# data[].attributes.attachment_link.title
Nauka To Lubię - Opowieść o energetyce jądrowej - cz 1

# data[].attributes.headline
Opowieść o energetyce jądrowej - cz. 2 (Nauka To Lubię)

# data[].attributes.subject
Opowieść o energetyce jądrowej - cz. 2 (Nauka To Lubię)

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Nauka To Lubię - Opowieść o energetyce jądrowej - cz. 2

# data[].attributes.attachment_link.title
Nauka To Lubię - Opowieść o energetyce jądrowej - cz. 2

# data[].attributes.headline
Opowieść o energetyce jądrowej - cz. 3 (Nauka To Lubię)

# data[].attributes.subject
Opowieść o energetyce jądrowej - cz. 3 (Nauka To Lubię)

# data[].attributes.attachment_link.title
Nauka To Lubię - Opowieść o energetyce jądrowej - cz. 3

# data[].attributes.headline
Kiedy powstanie pierwszy reaktor w Polsce? [Nauka To Lubię]

# data[].attributes.subject
Kiedy powstanie pierwszy reaktor w Polsce? [Nauka To Lubię]

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
0:00 / 8:08•Watch full video

# data[].attributes.headline
Tour of the Darlington nuclear power plant

# data[].attributes.subject
Tour of the Darlington nuclear power plant

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Opowieść o energii jądrowej [Polskie napisy]

# data[].attributes.attachment_link.title
Opowieść o energii jądrowej [Polskie napisy]

# data[].attributes.headline
Cała prawda o atomie i energii jądrowej. Podcast Demagoga

# data[].attributes.subject
Cała prawda o atomie i energii jądrowej. Podcast Demagoga

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Episode Description

Energetyka jądrowa to temat, który zawsze budzi trzy skojarzenia - Czarnobyl, Fukuszima i bomba atomowa. Mało kto zdaje sobie jednak sprawę z tego, jak naprawdę pozyskuje się energię elektryczną z uranu, jak bardzo jest to bezpieczne i dlaczego elektrownia

See all episodes

# data[].attributes.attachment_link.title
Łukasz Koszuk, czyli cała prawda o atomie i energii jądrowej #48

# data[].attributes.attachment_link.description
Listen to this episode from Podcast Demagoga on Spotify. Energetyka jądrowa to temat, który zawsze budzi trzy skojarzenia - Czarnobyl, Fukuszima i bomba atomowa. Mało kto zdaje sobie jednak sprawę z tego, jak naprawdę pozyskuje się energię elektryczną z uranu, jak bardzo jest to bezpieczne i dlaczego elektrownia jądrowa nie może "wybuchnąć" tak, jak głowica nuklearna.

# data[].attributes.headline
Jak działa reaktor? Jakie są typy reaktorów?

# data[].attributes.subject
Jak działa reaktor? Jakie są typy reaktorów?

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Typy reaktorów jądrowych

0:00

4:25

Back

# data[].attributes.headline
How do nuclear power plants work? (TED-ED animation)

# data[].attributes.subject
How do nuclear power plants work? (TED-ED animation)

# data[].attributes.body
Można włączyć polskie napisy.

# data[].attributes.attachment_link.title
How do nuclear power plants work? - M. V. Ramana and Sajan Saini

# data[].attributes.headline
How a nuclear power plants work? (animation)

# data[].attributes.subject
How a nuclear power plants work? (animation)

# data[].attributes.body
Można włączyć polskie napisy (automatycznie generowane).

# data[].attributes.attachment_link.title
HOW A NUCLEAR POWER PLANT WORKS ?.. || NUCLEAR REACTION || 3D ANIMATION || LEARN FROM THE BASE

# data[].attributes.headline
How Nuclear Power Plants Work / Nuclear Energy (animation)

# data[].attributes.subject
How Nuclear Power Plants Work / Nuclear Energy (animation)

# data[].attributes.body
Można włączyć polskie napisy (automatycznie generowane).

# data[].attributes.attachment_link.title
How Nuclear Power Plants Work / Nuclear Energy (Animation)

# data[].attributes.headline
How does a nuclear power plant work? (animation)

# data[].attributes.subject
How does a nuclear power plant work? (animation)

# data[].attributes.body
Można włączyć polskie napisy (automatycznie generowane).

# data[].attributes.headline
Komiks „Operacja Yellow Cake" o energetyce jądrowej

# data[].attributes.subject
Komiks „Operacja Yellow Cake" o energetyce jądrowej

# data[].attributes.headline
Kiedy i gdzie powstanie w Polsce elektrownia jądrowa?

# data[].attributes.subject
Kiedy i gdzie powstanie w Polsce elektrownia jądrowa?

# data[].attributes.headline
Lekcje fizyki i techniki jądrowej od Narodowego Centrum Badań Jądrowych

# data[].attributes.subject
Lekcje fizyki i techniki jądrowej od Narodowego Centrum Badań Jądrowych

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Poniższy materiał edukacyjny został stworzony w ramach projektu Unii Europejskiej o akronimie PANS (Public Awarness of Nuclear Science). Materiały NUPEX'u (NUclear Physics EXperience), w dwunastu językach można znaleźć w witrynie http://www.ncbj.edu.pl/nupex

Czym zajmuje się fizyka i technika jądrowa?

E

Promieniotwórczość: co to takiego? Autor: Ray Mackintosh, tłumaczenie: Wojciech Trojanowski, Ludwik Dobrzyński

1. Czym jest promieniotwórczość?

2. W jaki sposób promieniotwórczość pozwala stwierdzić swoją obecność.

2.1. Promieniowanie jądrowe zaczernia błonę fotograficzną

2.2. Czy promieniowanie jądrowe jest takie, jak promieniowanie rentgenowskie?

2.3. Promieniowanie jądrowe czyni powietrze przewodzącym

2.4. Widoczne ślady promieniowania: błyski światła, ślady w powietrzu

2.5. Co nam to wszystko mówi o promieniowaniu jądrowym?

2.6. Różne rodzaje promieniowania jądrowego

2.7. Promienie alfa, beta i gamma?

2.8. Co się wydarzy, gdy cząstki promieniowania jądrowego przejdą przez pole magnetyczne?

2.9. Ładunek elektryczny

2.10. Odchylcie to jak bety (i alfy)!

3. Trzy rodzaje promieniowania

3.1. Wodór i hel – dwa najlżejsze atomy

3.2. Cząstki beta (β)

3.3. Promieniowanie gamma (γ)

4. Atomy i jądra atomowe: to one promieniują

4.1. Struktura atomów

4.2. Atom węgla - pierwiastek życia

4.3. Liczba atomowa, Z

4.4. Proton

4.5. Jądra atomowe to nie same protony!

4.6. Izotopy

4.7. Trochę więcej o izotopach

4.8. Znikające jądra

5. Dlaczego niektóre jądra atomowe są promieniotwórcze?

5.1. Ile jądro chciałoby mieć neutronów?

5.2. Promieniotwórczość przywraca równowagę!

5.3. Rozpad beta-minus w akcji

5.4. Rozpad gamma - jak wykorzystać ⁶⁰Co

5.5. A gdy jądro ma za mało neutronów?

5.6. Promieniotwórczość beta-plus

5.7. Promieniotwórczość typu alfa

5.8. Jak uran zamienia się (ostatecznie) w ołów

5.9. Widzialny rozpad alfa

6. Jądrowy okres połowicznego zaniku

6.1. Nie ma połówek jądra atomowego!

6.2. Wielki zakres okresów połowicznego zaniku

6.3. Okresy połowicznego zaniku użytecznych izotopów

J

Wykorzystanie energii jądrowej z rozszczepienia Autor: Ludwik Dobrzyński, współpraca: Oleg Utyuzh, Ewa Droste, Wojciech Trojanowski

1. Swobodnie rozwijająca się reakcja łańcuchowa: bomby atomowe

2. Reakcja łańcuchowa pod kontrolą: reaktory jądrowe

3. Reaktory jądrowe jako silne źródła energii

4. Podstawowe składniki reaktora

5. Paliwo jądrowe

6. Typowe jądrowe reaktory energetyczne

7. Bezpieczeństwo przede wszystkim

8. Wybuch reaktora jądrowego

9. … a w wypadku ataku terrorystycznego?

10. Mniej typowe reaktory na neutronach termicznych

11. Reaktory jądrowe na neutronach prędkich

12. Bezpieczne reaktory

13. W jaki sposób zapewnić bezpieczeństwo reaktora?

14. Generacje reaktorów jądrowych

15. Reaktor jądrowy jako gigantyczna fabryka neutronów

16. Neutrony można wytwarzać w sposób ciągły i impulsowy

17. Czy Natura może sama stworzyć reaktory jądrowe?

Uzupełnienie: Trochę na temat etyki

Uzupełnienie: Co dzieje się w wyniku wybuchu bomby atomowej?

Uzupełnienie: Podstawowa konstrukcja bomb uranowych i plutonowych

Uzupełnienie: Masy podkrytyczne, krytyczne i nadkrytyczne

Uzupełnienie: Katastrofa w Czarnobylu

Uzupełnienie: O reaktorze typu RBMK

Uzupełnienie: Wypadek w elektrowni jądrowej w Three Mile Island

Uzupełnienie: Reaktory powielające

Uzupełnienie: Reakcja spalacji oraz systemy reaktorowe sterowane akceleratorem

Uzupełnienie: Reaktory badawcze a reaktory energetyczne

Uzupełnienie: Do czego potrzebujemy reaktorów badawczych?: badania materii oraz wytwarzanie izotopów

Uzupełnienie: Impulsowe źródła neutronów

S

Broń jądrowa Autor: Alessandro Pascolini, tłumaczenie: Ewa Droste

1. Broń jądrowa

1.1. Historia

2. Doskonalenie broni jako obywatelski obowiązek uczonych

3. Archimedes - inżynier bez zapału

4. Szkoła Aleksandryjska - teoria i doświadczenia na rzecz sztuki wojennej

5. Logistyka wojsk rzymskich

6. Myślenie i praktyka w wiekach średnich

7. Inżynierowie Renesansu - radość z poczucia swej potęgi

7.1. Machiny wojenne, część 1

7.2. Machiny wojenne, część 2

8. Leonardo - stałe poszukiwania

9. Galileusz i metoda naukowa

10. Precyzyjne zegary tworzą imperia

11. Szkoły wojskowe

12. Badania dla przemysłu i dynamit Nobla

13. Chemia dla frontów I Wojny Światowej

14. I Wojna Światowa - mobilizacja organizacji naukowych

T

Nauka, a II Wojna Światowa Autor: Alessandro Pascolini, tłumaczenie: Ewa Droste

1. Nauka, a II Wojna Światowa

2. Lotnictwo i rakiety

2.1. Lotnictwo i rakiety (c.d.)

3. Matematyka w Bitwie o Anglię i na froncie atlantyckim

4. Cybernetyka, obliczenia i łamanie szyfrów

5. Fale elektromagnetyczne i radar

6. Badania materiałowe i rosyjska obrona

7. Rozszczepienie jąder atomowych i bomba "atomowa"

7.1. Problemy związane z procesem rozszczepienia

7.2. Materiał rozszczepialny - masa krytyczna

7.3. Problem 2: materiał rozszczepialny - masa krytyczna

7.4. Model konkretnej bomby

7.5. Mechanizm detonacji [metoda zdetonowania]

7.6. Mechanizm detonacji [metoda zdetonowania] (c.d.)

7.7. Prace prowadzone we Francji

7.8. Niemiecki program budowy bomby

7.9. Niemiecki program budowy reaktora

7.10. Japoński program nuklearny

7.11. Pierwsze badania w Związku Radzieckim

7.12. Początek programu rosyjskiego

7.13. Memorandum Frischa-Peierlsa

7.14. Badania w Wielkiej Brytanii

7.15. Badania we Włoszech

7.16. Początki badań w USA

U

Budowanie bomby atomowej Autor: Alessandro Pascolini, tłumaczenie: Ewa Droste

1. Prace prowadzone w USA

1.1. Badania podlegające Komitetowi do spraw Uranu

1.2. Badania pod nadzorem OSRD

1.3. Dzień 9 października 1941 - decyzja

1.4. Współpraca pomiędzy Wielką Brytanią i USA

1.5. Manhattański Okręg Techniczny - MOT

1.6. Manhattański Okręg Techniczny - MOT (c.d.)

1.7. Przeprowadzenie pierwszej samo-podtrzymującej się reakcji łańcuchowej

1.8. CP-1 (część 1)

1.9. CP-1 (część 2)

1.10. CP-1 (część 3)

1.11. CP-1 (część 4)

1.12. Instalacja do elektromagnetycznej separacji [izotopów] uranu

1.13. Instalacja do elektromagnetycznej separacji izotopów uranu (c.d.)

1.14. Zastosowanie dyfuzji gazowej do separowania uranu

1.15. Zastosowanie dyfuzji gazowej do separowania uranu (c.d.)

1.16. Laboratorium w Los Alamos

1.17. Laboratorium w Los Alamos (c.d.)

1.18. Produkcja plutonu i poznawanie jego własności

1.19. Produkcja plutonu

1.20. Badania naukowe a strategie wojskowe

2. Ludzie nauki, a użycie bomby nuklearnej

3. Hiroszima i Nagasaki

4. Hiroszima

5. Nagasaki

6. Wybuch jądrowy

6.1. Chmura promieniotwórcza

6.2. Opad promieniotwórczy

6.3. Fala uderzeniowa, podmuch

6.4. Fala uderzeniowa, podmuch (c.d.)

6.5. Promieniowanie cieplne

6.6. Promieniowanie cieplne (c.d.)

6.7. Pierwotne promieniowanie jądrowe

6.8. Impuls elektromagnetyczny

7. Naukowcy i rządy wobec istnienia bomby

V

Uczeni, jądrowy wyścig zbrojeń, rozbrojenie Autor: Alessandro Pascolini, tłumaczenie: Ewa Droste

1. Niels Bohr spotyka Churchilla i Roosevelta

2. List Einsteina

3. Raport Francka

4. Stowarzyszenie Amerykańskich Uczonych FAS (Federation of Atomic Scientists)

5. Biuletyn Atomistów BAS (Bulletin of Atomic Scientists)

6. Światowa Federacja Pracowników Naukowych WFSW

7. Sprawozdanie Achesona-Lilientala i plan Barucha

8. Radziecka bomba jądrowa

8.1. Radziecka bomba jądrowa (c.d.)

9. Bomba wodorowa

10. Projekt Tellera - Ulama

11. Jak działa bomba wodorowa?

12. Uczeni przeciwko uczonym

13. Radziecka bomba wodorowa

13.1. Radziecka bomba wodorowa (c.d.)

14. Brytyjska broń jądrowa

14.1. Brytyjska broń jądrowa (c.d.)

15. Atom dla pokoju

15.1. Atom dla pokoju (c.d.)

16. Międzynarodowa Konferencja Genewska

17. Manifest Einsteina-Russela

18. Konferencje Pugwash

19. Deklaracja osiemnastu z Getyngi

19.1. Deklaracja osiemnastu z Getyngi (c.d.)

20. Międzynarodowa Agencja Energii Atomowej – MAEA

20.1. MAEA (c.d.)

21. Wybuchy jądrowe w celach pokojowych

21.1. Wybuchy jądrowe w celach pokojowych (c.d.)

22. Broń jądrowa we Francji

23. Broń jądrowa w Chinach

24. Jądrowy wyścig zbrojeń

24.1. Jądrowy wyścig zbrojeń (c.d.)

25. Największa na świecie bomba jądrowa

26. Traktat o Częściowym Zakazie Prób Jądrowych

26.1. Traktat o Częściowym Zakazie Prób Jądrowych (c.d.)

27. Uczeni w roli doradców

28. Traktat o Nierozprzestrzenianiu Broni Jądrowej

28.1. Traktat o Nierozprzestrzenianiu Broni Jądrowej (c.d.)

29. Rozprzestrzenianie się broni jądrowej

29.1. Rozprzestrzenianie się broni jądrowej (c.d.)

29.2. Rozprzestrzenianie się broni jądrowej (c.d.)

30. Systemy MIRV i ABM

30.1. Systemy MIRV i ABM (c.d.)

30.2. Systemy MIRV i ABM (c.d.)

31. Arsenały jądrowe dzisiaj

31.1. Arsenały jądrowe dzisiaj (c.d.)

31.2. Arsenały jądrowe dzisiaj (c.d.)

32. Wstrzymanie eksplozji jądrowych

32.1. Wstrzymanie eksplozji jądrowych (c.d.)

33. Kontrola zapasów materiałów jądrowych przydatnych w tworzeniu broni

33.1. Kontrola zapasów materiałów jądrowych przydatnych w tworzeniu broni (c.d.)

34. Laboratoria wojskowe – od wyścigu zbrojeń do współpracy

34.1. Laboratoria wojskowe – od wyścigu zbrojeń do współpracy (c.d.)

35. Neutrony wykrywają miny

36. Ludzie nauki i techniki wojskowe

Udostępniona powyżej wersja wykładu, to odzyskana wersja oryginalna, ale z odświeżoną szatą graficzną. Oryginał wykładu odzyskany przez dr Justynę Jaczewską-Özcan.

# data[].attributes.attachment_link.title
Czym zajmuje się fizyka i technika jądrowa?

# data[].attributes.attachment_link.description
Poniższy materiał edukacyjny został stworzony w ramach projektu Unii Europejskiej o akronimie PANS (Public Awarness of Nuclear Science). Materiały NUPEX’u (NUclear Physics EXperience), w dwunastu językach można znaleźć w witrynie http://www.ncbj.edu.pl/nupex

# data[].attributes.headline
Jak działa elektrownia jądrowa - na szybko

# data[].attributes.subject
Jak działa elektrownia jądrowa - na szybko

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
0:00 / 6:55•Watch full video

# data[].attributes.attachment_link.title
Jak działa elektrownia jądrowa - na szybko

# data[].attributes.headline
Czy możliwa jest eksplozja reaktora jądrowego?

# data[].attributes.subject
Czy możliwa jest eksplozja reaktora jądrowego?

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
0:00 / 42:24•Watch full video

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
0:00 / 2:02•Watch full video

# data[].attributes.attachment_link.title
Świadomie o Atomie odc. 3 Bezpieczeństwo a elektrownie jądrowe

# data[].attributes.headline
Reaktor jądrowy MARIA w Narodowym Centrum Badań Jądrowych

# data[].attributes.subject
Reaktor jądrowy MARIA w Narodowym Centrum Badań Jądrowych

# data[].attributes.headline
Elektrownia atomowa jest najlepsza dla środowiska

# data[].attributes.subject
Elektrownia atomowa jest najlepsza dla środowiska

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
0:00 / 8:49•Watch full video

# data[].attributes.attachment_link.title
Elektrownia Atomowa jest najlepsza dla środowiska

# data[].attributes.headline
Bezpłatne wideolekcje m. in. z chemii i fizyki na pistacja.tv

# data[].attributes.subject
Bezpłatne wideolekcje m. in. z chemii i fizyki na pistacja.tv

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
If you're seeing this message, it means we're having trouble loading external resources on our website.

Jeżeli jesteś za filtrem sieci web, prosimy, upewnij się, że domeny *.kastatic.org i *.kasandbox.org są odblokowane.

# data[].attributes.attachment_link.title
Fizyka | Nauki przyrodnicze | Khan Academy

# data[].attributes.attachment_link.description
Witamy w naszym zbiorze materiałów z fizyki! Fizyka zajmuje się badaniem materii, ruchu, energii i oddziaływań. Znajdziesz tutaj filmy, artykuły i ćwiczenia z fizyki posortowane tematycznie. Naszą bibliotekę uzupełniamy na bieżąco, więc zaglądaj tutaj po nowe lub ulepszone materiały.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
0:00 / 37:38•Watch full video

# data[].attributes.attachment_link.title
Repetytorium z fizyki - Fizyka jądrowa //Wyjaśnić Niewyjaśnione REP #2

# data[].attributes.headline
Trzytomowy, bezpłatny podręcznik online „Fizyka dla szkół wyższych" OpenStax

# data[].attributes.subject
Trzytomowy, bezpłatny podręcznik online „Fizyka dla szkół wyższych" OpenStax

# data[].attributes.body
Tom 1, Tom 2, Tom 3

# data[].attributes.headline
Nukleo - Ogólnopolski Konkurs Wiedzy o Energii Jądrowej dla szkół ponadpodstawowych

# data[].attributes.subject
Nukleo - Ogólnopolski Konkurs Wiedzy o Energii Jądrowej dla szkół ponadpodstawowych

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Zapraszamy wszystkich uczniów szkół średnich do udziału w drugiej edycji Konkursu wiedzy o pokojowym wykorzystaniu energii jądrowej i promieniotwórczości - Nukleo.

Konkurs realizowany jest wspólnie przez Fundację FORUM ATOMOWE oraz Wydział Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego w partnerstwie z Ministerstwem Klimatu i Środowiska.

Etap pierwszy

Rozwiąż test online składający się z 15 pytań jednokrotnego wyboru. Za każdą prawidłową odpowiedź można otrzymać 1 punkt. 300 pierwszych uczestników, którzy zdobędą minimum 10 punktów automatycznie zostają zakwalifikowani do drugiego etapu. Do testu można przystąpić trzykrotnie.

Etap drugi

Rozwiąż dwa lub trzy wybrane przez siebie zadania z treścią oraz zadanie problemowe. Rozwiązania zadań prześlij przez swoje konto na naszej platformie. 20 osób z największą liczbą punktów zostanie zakwalifikowanych do finału.
Zadania 2. etapu (plik PDF)

FINAŁ

Wybierz i opracuj jeden z czterech tematów problemowych poświęconych energii jądrowej i promieniotwórczości. Przygotuj prezentację, którą zaprezentujesz podczas sesji finałowej przeprowadzonej online, zdalnie. Do wygrania atrakcyjne nagrody!

Szczegóły przebiegu Konkursu:

Kliknij w zakładkę, aby dowiedzieć się więcej

Pierwszy etap konkursu:

Aby przystąpić do Konkursu należy zarejestrować się na naszej platformie konkursowej;

W dowolnym momencie (w czasie trwania pierwszego etapu Konkursu) po dokonaniu rejestracji Uczestnik może wykonać test wiedzy składający się z 15 pytań jednokrotnego wyboru;

Zakres merytoryczny testu opisany jest w zakładce "Co musisz umieć i wiedzieć?";

Za każdą prawidłową odpowiedź można uzyskać 1 punkt;

300 pierwszych Uczestników, którzy odpowiedzą poprawnie na co najmniej 10 z 15 pytań zostanie zakwalifikowanych do drugiego etapu Konkursu;

Uczestnik ma możliwość podejść do testu trzy razy w czasie trwania pierwszego etapu Konkursu. Przy każdym podejściu Uczestnik otrzymuje inny zestaw pytań;

Od razu po wykonaniu testu Uczestnik otrzyma wynik. Uczestnik nie uzyska informacji, na które pytania odpowiedział błędnie, a jedynie liczbę punktów zdobytych w czasie testu;

W przypadku uzyskania co najmniej 10 punktów Uczestnik ma wciąż możliwość poprawić ten wyniku w kolejnym, dostępnym podejściu;

O kwalifikacji do drugiego etapu Uczestnik zostanie powiadomiony drogą mailową w ciągu 24-48 h od przekroczenia progu 10 punktów w teście wiedzy;

W przypadku zakwalifikowania do drugiego etapu Konkursu Uczestnik może od razu przystąpić do rozwiązywania zadań tego etapu.

Etap drugi:

Spośród pięciu zadań z treścią, przygotowanych przez Komisję Konkursową, Uczestnik Konkursu przesyła rozwiązania dwóch lub trzech wybranych przez siebie zadań oraz rozwiązanie zadania problemowego;

Zadania mają różny stopień trudności, a tym samym różną liczbę punktów do zdobycia za prawidłowe rozwiązanie. Informacja o maksymalnej liczbie punktów możliwej do uzyskania dostępna jest wraz z treścią tych zadań;

Uczestnicy rozwiązują zadania w domu i mogą korzystać z wszelkich książek, podręczników i innych pomocy naukowych. Nauczyciel może udzielać uczniowi wyjaśnień, nie prowadzących jednak bezpośrednio do rozwiązania;

Wyniki pośrednie i wynik ostateczny wybranych przez siebie zadań z treścią (liczby wraz z jednostkami) Uczestnik wprowadza w formularzu na platformie internetowej Konkursu, po zalogowaniu na swoje indywidualne konto;

Pełne rozwiązanie zadania z treścią powinno zostać spisane ręcznie na kartce (wraz z wyprowadzeniem wzorów, jeśli jest to konieczne, komentarzami,...). Skan lub zdjęcie dobrej jakości tych arkuszy należy przesłać przez platformę poprzez swoje dedykowane konto Uczestnika. Zadanie problemowe może zostać opracowane w dowolnym edytorze tekstu. Ułatwi to przygotowanie rysunków, tabel i wykresów. Rozwiązanie zadania problemowego należy przesłać w postaci pliku PDF. Każde zadanie powinno zostać przesłane w osobnych plikach, zgodnie z instrukcją podaną na platformie internetowej Konkursu;

Termin przesyłania rozwiązań podany zostanie w terminarzu Konkursu.

Zadania 2. etapu - pobierz plik PDF.

Jak przygotować zadania do wysyłki?

Rozwiązania poszczególnych zadań z treścią powinny być na oddzielnych arkuszach. W lewym górnym rogu każdego arkusza powinno znajdować się imię i nazwisko. Dodatkowo, w lewym górnym rogu każdego pierwszego arkusza danego zadania powinny znajdować się:

adres domowy,

aktualny adres e-mail, na który zostało założone konto na platformie Konkursu,

pełna nazwa szkoły,

adres szkoły,

klasa, do której się uczęszcza.

Zadanie problemowe należy opracować w dowolnym edytorze tekstu. Ułatwi to przygotowanie rysunków, tabel i wykresów, które można przygotować używając dowolnego narzędzia. Rozwiązanie zadania problemowego należy przesłać w postaci pliku PDF. U góry pierwszej strony należy umieścić informacje o Uczestniku:

adres domowy,

aktualny adres e-mail, na który zostało założone konto na platformie Konkursu,

pełna nazwa szkoły,

adres szkoły,

klasa, do której się uczęszcza.

Zasady oceniania zadań:
W przypadku zadań z treścią ocenie podlegać będzie:

umiejętność zastosowania podstawowych praw fizyki i uproszczonych modeli matematycznych do rozwiązywania zadania,

samodzielność w formułowaniu wniosków,

umiejętność i trafność posługiwania się słownictwem fizycznym,

poprawność matematyczna,

poprawne sporządzenie wykresu, opis i wyskalowanie osi,

wymóg podania w rozwiązaniu wyniku wraz z jednostką,

przy ocenianiu zadań przyjmuje się zasadę, że uczestnik powinien udowodnić zależności fizyczne, które nie są wprost podane w podręcznikach szkolnych,

pominięcie cząstkowych obliczeń lub prezentacji sposobu rozumowania może spowodować utratę punktów.

W przypadku zadania otwartego ocenie podlegać będzie:

sposób ujęcia tematu, argumentacja, analiza problemu, wnioski,

umiejętność korzystania z dostępnych źródeł informacji,

właściwie i bezbłędnie wykonane tabele i diagramy,

kreatywność rozwiązania problemu,

poprawność językowa, umiejętność i trafność posługiwania się słownictwem fizycznym.

Finał:

Kwalifikacja do finału odbywa się na podstawie łącznej oceny za rozwiązanie zadań drugiego etapu;

Do etapu finałowego zakwalifikowanych zostaje 20 osób z największą liczbą punktów na drugim etapie Konkursu. W przypadku remisu o zakwalifikowaniu decyduje liczba punktów uzyskana na etapie pierwszym;

Komisja powiadamia Uczestników o wynikach kwalifikacji do etapu finałowego za pośrednictwem dedykowanej strony internetowej. Termin ogłoszenia wyników drugiego etapu oraz termin finału ogłoszony został w terminarzu konkursu;

Finał ma formę prezentacji przygotowanej przez Uczestnika. Uczestnicy zakwalifikowani do finału, w dniu ogłoszenia wyników drugiego etapu, otrzymują cztery tematy problemowe. Spośród tych tematów wybierają jeden i przygotowują go do zaprezentowania podczas sesji finałowej, realizowanej na żywo;

Finał przeprowadzony w całości zdalnie w ciągu jednego dnia;

Prezentacja finałowa zrealizowana będzie poprzez wybrany przez Organizatora komunikator internetowy. Uczestnik powinien przygotować prezentację w postaci pliku PDF, PowerPoint, LibreOffice lub innym popularnym formacie. Prezentacja powinna trwać 10 minut, a po jej zakończeniu Komisja może zadać Uczestnikowi dodatkowe pytania;

O ostatecznym wyniku Konkursu decyduje liczba punktów uzyskanych za prezentację. W przypadku remisu decyduje suma liczby punktów uzyskanych na etapie pierwszym i drugim Konkursu.

Co będziemy oceniać w czasie prezentacji etapu finałowego?

poprawność merytoryczna i językowa zamieszczonych w prezentacji informacji oraz wypowiedzi ustnej,

sposób ujęcia tematu, argumentacja, analiza problemu, wnioski,

umiejętność korzystania z dostępnych źródeł informacji,

układ prezentacji,

kreatywność oraz atrakcyjność prezentowanego materiału,

samodzielność wykonania prezentacji,

poprawność językowa, zasób słownictwa, umiejętność i trafność posługiwania się słownictwem fizycznym,

wypowiedź zgodna z tematem.

Etapy rejestracji:

1. Wypełnij formularz, wszystkie pola oznaczone gwiazdką są obowiązkowe. W przypadku niepełnoletniego Uczestnika wymagane jest także podanie imienia i nazwiska jednego z rodziców lub prawnego opiekuna;

2. Klikając przycisk "Submit" Uczestnik lub w przypadku Uczestnika niepełnoletniego jego rodzic lub prawny opiekun wyraża zgodę na przetwarzanie danych osobowych w związku z realizacją Konkursu;

3. Automatycznie na skrzynkę pocztową otrzymasz email potwierdzający rejestrację wraz z linkiem aktywującym konto. Kliknij w link, a następnie możesz już zalogować się do platformy konkursowej, gdzie znajdziesz Test wiedzy pierwszego etapu konkursu. Jeśli jednak nie otrzymasz tej wiadomości natychmiast, odczekaj chwilę i/lub sprawdź folder spam. Możesz także klikając w link ponownego przesłania emaila weryfikacyjnego. Jeśli to nie pomoże, prosimy o kontakt emailowy: konkurs-nukleo@forumatomowe.org - dokonamy aktywacji konta Uczestnika ręcznie;

4. Prosimy pamiętać, że w przypadku zakwalifikowania Uczestnika do drugiego etapu, aby wziąć udział w dalszej części Konkursu należy przesłać podpisany przez Uczestnika, lub w przypadku Uczestnika niepełnoletniego, formularz zgody dostępny jest w zakładce "Formularz zgody". Formularz przesyłamy przez platformę Konkursową.

Po kliknięciu w link aktywacyjny, a następnie przycisk "Kontynuuj" zobaczysz ekran naszej platformy konkursowej (opartej na Moodle). Kliknij następnie w link "Nukleo - Ogólnopolski Konkurs Wiedzy o Energii Jądrowej", aby rozwiązać test wiedzy i przesłać rozwiązania zadań kolejnego etapu.

W przypadku uczniów, którzy posiadają pełną zdolność do czynności prawnych (w szczególności dotyczy to osób które ukończyły 18 rok życia), warunkiem udziału w konkursie jest wyrażenie zgody na przetwarzanie swoich danych osobowych oraz wizerunku udostępnionych w Konkursie w celach związanych z Konkursem.

W przypadku uczniów, którzy nie posiadają pełnej zdolności do czynności prawnych (w szczególności dotyczy to osób, które nie ukończyły 18 roku życia), warunkiem udziału w Konkursie jest posiadanie zgody na udział w nim, a także posiadanie zgód na przetwarzanie swoich danych osobowych oraz wizerunków udostępnionych w Konkursie w celach związanych z Konkursem, udzielonych przez przedstawiciela ustawowego (np. rodzica, opiekuna prawnego).

Formularz zgody w przypadku Uczestnika pełnoletniego: PLIK PDF

Formularz zgody w przypadku Uczestnika niepełnoletniego: PLIK PDF

Wybrany formularz należy wydrukować, wypełnić, podpisać, a jego skan lub zdjęcie przesłać poprzez platformę Konkursową. Dopiero po załadowaniu podpisanego formularza zgody Uczestnik będzie miał możliwość przesłać rozwiązania zadań drugiego etapu Konkursu.

Brak podpisanej zgody uniemożliwi Komisji Konkursowej sprawdzanie prac na drugim etapie Konkursu.

Etap 1 - do 1 listopada 2021 r,

Etap 2 - do 1 listopada 2021 r.

Etap 1 i 2 prowadzone są równolegle. Uczestnik może zgłosić się do Konkursu w dowolnym momencie. Jednak nieprzekraczalny termin nadsyłania zadań drugiego etapu to 1 listopada 2021 roku do godz. 23:59.

Ogłoszenie wyników drugiego etapu Konkursu - 13 listopada 2021 r. Wyniki podane zostaną na stronie internetowej Konkursu oraz w trakcie specjalnego webinaru, który zostanie zrealizowany tego dnia. W dniu ogłoszenia wyników opublikowane zostaną także tematy prezentacji finałowych. Zaprezentujemy i omówimy je także na zakończenie webinaru.

Finał Konkursu - 4 grudnia (sobota), zdalnie przez wybrany komunikator.

Specjalnie dla Uczestników Konkursu, ale także wszystkich zainteresowanych tematyką, zorganizujemy webinar w sobotę 13 listopada, który poprowadzi popularyzator nauki, wolontariusz Fundacji FORUM ATOMOWE, Dariusz Aksamit. Godzinę rozpoczęcia oraz szczegółowy temat webinaru podamy później.

Webinar połączony będzie z ogłoszeniem wyników drugiego etapu Konkursu.
Dariusz Aksamit - magister inżynier Fizyki Technicznej ze specjalnością Fizyka Medyczna, jest zapalonym popularyzatorem nauki, działa aktywnie nie tylko w Fundacji Forum Atomowe, ale także w stowarzyszeniu Rzecznicy Nauki. Prowadził przez wiele lat kolejnych edycji Letnich Obozów Politechniki Warszawskiej dla młodzieży (2010-2015), brał udział w trzech edycjach projektu Atomowy Autobus - Mobilne Laboratorium. Realizował filmy popularnonaukowe dla Experimentum Simplex (2015) i Adamed (2016). Dariusz jest finalistą FameLabu (2012), a w latach 2011-2013 pracował w Centrum Nauki Kopernik. Obecnie jest także nauczycielem fizyki w prywatnej szkole podstawowej. Więcej informacji: aksamit.info

Zakres merytoryczny Konkursu obejmuje zakres rozszerzony podstawy programowej fizyki w szkole średniej, w szczególności:

elementy dynamiki (praca, moc energia),

prąd elektryczny

fizyka atomowa,

fizyka jądrowa.

Ponadto tematyka Konkursu obejmuje także zagadnienia:

ochrony radiologicznej,

energetyki jądrowej (zasada działania reaktora jądrowego i jego bezpiecznej pracy, elektrownie jądrowe na świecie),

program energetyki jądrowej w Polsce (w przeszłości i obecnie).

Polecane materiały źródłowe:

podręcznik do fizyki w szkole średnie, zakres rozszerzony,

Skąd się biorą odpady promieniotwórcze? Przewodnik młodego odkrywcy, Fundacja FORUM ATOMOWE, ZUOP, 2018 (do pobrania ze strony głównej Fundacji),

Operacja Yellow Cake, komiks, Fundacja FORUM ATOMOWE, 2016 (do pobrania ze strony głównej Fundacji),

Krótki film "Jak działa elektrownia jądrowa?": https://www.youtube.com/watch?v=xUL7L2-6W7s, PGE EJ1,

Portal swiadomieoatomie.pl,

Portal Polski atom: www.gov.pl/web/polski-atom,

A. Czerwiński: Energia jądrowa i promieniotwórczość, Oficyna Wydawnicza Krzysztof Pazdro, Warszawa 1998.

Nagrody:

Tytuł Finalisty Konkursu otrzymują wszyscy, który uczestniczą w etapie finałowym.

Tytuł Laureata Konkursu otrzymują uczestnicy, którzy zajęli trzy pierwsze miejsca w etapie finałowym.

Finaliści Konkursu otrzymują dyplom finalisty.

Laureaci Konkursu otrzymują dyplom laureata oraz nagrody rzeczowe.

20 uczestników z największą liczbą punktów uzyskanych na etapie drugim, którzy jednak nie zostaną zakwalifikowani do finału, otrzymają dyplomy.

1. miejsce

Karta podarunkowa do sklepu z elektroniką o wartości 4000 zł

2. miejsce

Karta podarunkowa do sklepu z elektroniką o wartości 3000 zł

3. miejsce

Karta podarunkowa do sklepu z elektroniką o wartości 2000 zł

4. miejsce

Karta podarunkowa do sklepu z elektroniką o wartości 1500 zł

5. miejsce

Karta podarunkowa do sklepu z elektroniką o wartości 1000 zł

Laureaci Konkursu zostaną zaproszeni do udziału w Letniej Szkole Fizyki 2022 organizowanej przez Wydział Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego wraz z Polskim Towarzystwem Fizycznym oraz Miastem Stołecznym Warszawa. Organizatorzy Szkoły zapewnią tygodniowy nocleg oraz wyżywienie Laureatom, których miejsce zamieszkania jest oddalone o co najmniej 50 km od Warszawy. Więcej informacji o Szkole: www.fuw.edu.pl/wo/lsf/
Wszyscy Laureaci i Finaliści Konkursu oraz 20 wyróżnionych osób na etapie 2. Konkursu otrzymają nagrodę książkową!

Kontakt z Komisją Konkursową:
konkurs-nukleo@forumatomowe.org

dr hab. Agnieszka Korgul, Przewodnicząca, Wydział Fizyki UW mgr Łukasz Koszuk, Fundacja Forum Atomowe, Wydział Fizyki UW
dr Aleksandra Fijałkowska, Fundacja Forum Atomowe, Wydział Fizyki UW
mgr Marzena Kurpińska, Ministerstwo Klimatu i Środowiska

dr inż. Jakub Ośko, Fundacja Forum Atomowe, Narodowe Centrum Badań Jądrowych
mgr inż. Anna Przybyszewska, Fundacja Forum Atomowe

# data[].attributes.attachment_link.title
Nukleo - Ogólnopolski Konkurs Wiedzy o Energii Jądrowej (II edycja) - Fundacja FORUM ATOMOWE

# data[].attributes.attachment_link.description
Zapraszamy wszystkich uczniów szkół średnich do udziału w drugiej edycji Konkursu wiedzy o pokojowym wykorzystaniu energii jądrowej i promieniotwórczości - Nukleo. Konkurs realizowany jest wspólnie przez Fundację FORUM ATOMOWE oraz Wydział Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego w partnerstwie z Ministerstwem Klimatu i Środowiska. Rozwiąż test online składający się z 15 pytań jednokrotnego wyboru.

# data[].attributes.headline
Z Energią Dla Klimatu - Ogólnopolski Konkurs Wiedzy o Wpływie Energetyki na Środowisko dla uczniów kl. 7-8 szkół podstawowych

# data[].attributes.subject
Z Energią Dla Klimatu - Ogólnopolski Konkurs Wiedzy o Wpływie Energetyki na Środowisko dla uczniów kl. 7-8 szkół podstawowych

# data[].attributes.attachment_link.title
Z Energią dla Klimatu – Ogólnopolski Konkurs Wiedzy o Wpływie Energetyki na Środowisko (III edycja) – Fundacja FORUM ATOMOWE

# data[].attributes.headline
Ciekawostki na stronie głównej Fundacji Forum Atomowe

# data[].attributes.subject
Ciekawostki na stronie głównej Fundacji Forum Atomowe

# data[].attributes.body
Źródło: https://forumatomowe.org/

# data[].attributes.headline
Bezpieczeństwo składowania odpadów promieniotwórczych - Polska Agencja Atomistyki

# data[].attributes.subject
Bezpieczeństwo składowania odpadów promieniotwórczych - Polska Agencja Atomistyki

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Bezpieczeństwo składowania odpadów promieniotwórczych

# data[].attributes.headline
Świadomie o Atomie odc. 1  Elektrownie jądrowe na świecie

# data[].attributes.subject
Świadomie o Atomie odc. 1  Elektrownie jądrowe na świecie

# data[].attributes.attachment_link.title
Świadomie o Atomie odc. 1  Elektrownie jądrowe na świecie

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
0:00 / 1:56•Watch full video

# data[].attributes.attachment_link.title
Świadomie o Atomie odc. 5 Ile kosztuje elektrownia jądrowa

# data[].attributes.headline
Jak wygląda proces lokalizacji elektrowni jądrowej w Polsce?

# data[].attributes.subject
Jak wygląda proces lokalizacji elektrowni jądrowej w Polsce?

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Proces lokalizacji elektrowni jądrowej w Polsce

# data[].attributes.attachment_link.title
Proces lokalizacji elektrowni jądrowej w Polsce

# data[].attributes.headline
Zasady bezpieczeństwa elektrowni jądrowych (Polska Agencja Atomistyki)

# data[].attributes.subject
Zasady bezpieczeństwa elektrowni jądrowych (Polska Agencja Atomistyki)

# data[].attributes.body
Sprawdź ofertę wycieczek, warsztatów i wykładów w Narodowym Centrum Badań Jądrowych.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Zorganizowanym grupom umożliwiamy zwiedzanie jedynego działającego obecnie w Polsce reaktora badawczego MARIA.

MARIA jest wysokostrumieniowym reaktorem basenowym typu kanałowego, w którym moderatorami są beryl i woda, a reflektorem grafit. Reaktor uruchomiono w grudniu 1974 r. Obecnie jest jednym z nowocześniejszych w Europie. Paliwem reaktora MARIA jest krzemek uranu lub tlenek uranu. Pierwotne paliwo wysoko wzbogacone zastąpiono paliwem nisko wzbogaconym. W czasie kilkudniowego cyklu pracy w reaktorze pracuje około dwudziestu pięciu elementów paliwowych, z których każdy posiada odrębny układ chłodzenia wodą. W sąsiedztwie elementów paliwowych przebiegają pionowe kanały do wytwarzania radionuklidów, a obok rdzenia umieszczone są kasety do napromieniania materiałów. Od rdzenia odchodzi 6 kanałów poziomych wyprowadzających neutrony do hali eksperymentalnej.

Reaktor MARIA jest źródłem neutronów do produkcji radionuklidów, modyfikacji materiałów i do badań naukowych. Radionuklidy wytwarzane w reaktorze MARIA wykorzystywane są przede wszystkim na potrzeby medycyny nuklearnej. W szczególności produkcja reaktora MARIA zaspokaja główną część światowego zapotrzebowania na jod-131 wykorzystywany w leczeniu tarczycy. Reaktor wdrożył też technologię napromieniania tarcz uranowych do produkcji molibdenu służącego do uzyskiwania technetu-99m - najważniejszego obecnie nuklidu dla medycyny nuklearnej.

W trakcie zwiedzania będzie można obejrzeć rdzeń pracującego reaktora, w tym najbardziej spektakularny „dowód" jego pracy, czyli promieniowanie Czerenkowa. Pokazana zostanie także sterownia reaktora, hala przygotowawcza i makieta rdzenia w skali 1:1. Będzie można obejrzeć elementy paliwowe, zasobniki do napromieniowań oraz manipulatory stosowane w komorach gorących. Nasi przewodnicy opowiedzą, jak działa reaktor, ile zużywa paliwa i co się z tym paliwem następnie dzieje. Wyjaśnią do czego na co dzień wykorzystujemy to wyjątkowe urządzenie i jak to wykorzystywanie odbywa się w praktyce.

Podstawowe informacje dotyczące wizyty w reaktorze MARIA

1. Zwiedzanie możliwe jest dla klas siódmych bądź starszych.

2. Grupy zwiedzające reaktor MARIA nie mogą liczyć więcej niż 32 osoby.

3. Wizyta w reaktorze MARIA poprzedzona jest wykładem wstępnym na temat działania, budowy i zastosowania reaktorów jądrowych. Koszt wykładu wliczony jest w cenę zwiedzania.

4. Termin wizyty należy rezerwować telefonicznie pod numerem: 22 273 16 12.

5. Zwiedzanie organizowane jest w wybrane dni robocze w godzinach 08.30 - 15.30, zgodnie z harmonogramem pracy reaktora MARIA. Zastrzegamy sobie możliwość zmian lub odwołania dokonanych rezerwacji z powodu zmian harmonogramu pracy reaktora MARIA.

6. O zmianach w harmonogramie pracy reaktora MARIA zapisujący grupę zostaną poinformowani telefonicznie.

7. Wizytę w reaktorze MARIA można połączyć z wykładami podstawowymi lub wykładami zaawansowanymi oraz ze zwiedzaniem laboratoriów badawczych NCBJ.

8. Informacje dotyczące sposobu zorganizowania wizyty, w tym wymogi formalne, które muszą być spełnione przed przyjazdem grupy do NCBJ dostępne są tutaj.

9. Koszt zwiedzania reaktora MARIA podano w cenniku.

10. Czas zwiedzania (łącznie ze wstępnym wykładem) - ok. 2 godziny.

11. Ze względów związanych z przepisami ochrony radiologicznej zwiedzanie nie jest przeznaczone dla kobiet w ciąży.

# data[].attributes.attachment_link.description
Zorganizowanym grupom umożliwiamy zwiedzanie jedynego działającego obecnie w Polsce reaktora badawczego MARIA. MARIA jest wysokostrumieniowym reaktorem basenowym typu kanałowego, w którym moderatorami są beryl i woda, a reflektorem grafit. Reaktor uruchomiono w grudniu 1974 r. Obecnie jest jednym z nowocześniejszych w Europie. Paliwem reaktora MARIA jest krzemek uranu lub tlenek uranu.

# data[].attributes.headline
Konkurs Fizyczne Ścieżki dla uczniów kl. 7-8 i szkół ponadpodstawowych

# data[].attributes.subject
Konkurs Fizyczne Ścieżki dla uczniów kl. 7-8 i szkół ponadpodstawowych

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
8 października 2019

Przedstawiamy ostatniego beneficjenta praktyk, które zostały przyznane uczestnikom finału XIV edycji konkursu Fizyczne Ścieżki.

Świetny występ Mikołaja Myszkowskiego w finale XIV edycji konkursu zapewnił mu nagrodę specjalną, którą był tygodniowy staż w Instytucie Fizyki PAN w projekcie "International Centre for Interfacing Magnetism and Superconductivity with Topological Matter - MagTop". Opiekunem naukowym stażu był dr Marcin Płodzień i prof. Andrzej Wiśniewski.

czytaj więcej...

* 2 października 2019 4 października 2019

Zadaliśmy kilka pytań Bartoszowi Piechockiemu, który w ramach wygranej w konkursie Fizyczne Ścieżki wyjechał na tygodniowe praktyki do instytutu European XFEL w Niemczech. Bardzo nas cieszy, że młodzież czerpie z tej formy nagrody inspirację do kontynuowania swoich zainteresowań naukowych i inżynierskich!

czytaj więcej...

* , 20 sierpnia 2019 4 października 2019

Odbyły się kolejne praktyki zaoferowane jednemu z naszych laureatów w ramach bonusowej nagrody w konkursie Fizyczne Ścieżki! Poniżej przeczytacie rozmowę z Dominikiem Filipczakiem o jego tygodniowym stażu w Dziale Edukacji i Szkoleń w Narodowym Centrum Badań Jądrowych.

czytaj więcej...

* , , 18 lipca 2019 22 lipca 2019

W tym roku przygotowaliśmy dla naszych finalistów możliwość odbycia tygodniowych praktyk w kilku ośrodkach naukowych w kraju i zagranicą.
Na przełomie czerwca i lipca odbyły się praktyki w Zjednoczonym Instytucie Badań Jądrowych w Dubnej. Cieszymy się, że wyjazd na praktyki sprawił satysfakcję dwójce naszych laureatów i ich opiekunowi naukowemu. Z przyjemnością zachęcamy do przeczytania krótkiej relacji z wyjazdu!

czytaj więcej...

16 maja 2019

Z niebywałą satysfakcją ogłaszamy rozpoczęcie XV edycji konkursu Fizyczne Ścieżki! Termin nadsyłania prac konkursowych ustalony został na 31 stycznie 2020 r. Wierzymy, że ta edycja przyniesie nam urodzaj pięknych prac, więc zachęcamy Was bardzo serdecznie do udziału!

# data[].attributes.attachment_link.description
8 października 2019 Przedstawiamy ostatniego beneficjenta praktyk, które zostały przyznane uczestnikom finału XIV edycji konkursu Fizyczne Ścieżki. Świetny występ Mikołaja Myszkowskiego w finale XIV edycji konkursu zapewnił mu nagrodę specjalną, którą był tygodniowy staż w Instytucie Fizyki PAN w projekcie "International Centre for Interfacing Magnetism and Superconductivity with Topological Matter - MagTop".

# data[].attributes.headline
Energetyka atomowa - czy jest bezpieczna? Podcast Posłuchaj Naukowca

# data[].attributes.subject
Energetyka atomowa - czy jest bezpieczna? Podcast Posłuchaj Naukowca

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Episode Description

W szumie informacyjnym czasem trudno oddzielić prawdę od fałszu, dlatego wątpliwości warto skonsultować z ekspertami. Mam na imię Mariusz Gogól, jestem członkiem Stowarzyszenia Rzecznicy Nauki i zapraszam Cię na kolejny odcinek serii #PosłuchajNaukowca. Z

See all episodes

# data[].attributes.attachment_link.title
Energetyka atomowa - czy jest bezpieczna?

# data[].attributes.attachment_link.description
Listen to this episode from Posłuchaj naukowca on Spotify. W szumie informacyjnym czasem trudno oddzielić prawdę od fałszu, dlatego wątpliwości warto skonsultować z ekspertami. Mam na imię Mariusz Gogól, jestem członkiem Stowarzyszenia Rzecznicy Nauki i zapraszam Cię na kolejny odcinek serii #PosłuchajNaukowca. Z energetyką atomową wiąże się wiele mitów.

# data[].attributes.headline
Co przyniosą miniaturowe reaktory jądrowe? Podcast Dział Zagraniczny

# data[].attributes.subject
Co przyniosą miniaturowe reaktory jądrowe? Podcast Dział Zagraniczny

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Episode Description

Do 2030 r. Wielka Brytania ma wygasić 6 z 7 działających w tym kraju reaktorów jądrowych. A równocześnie Rolls-Royce zapowiada, że w tym samym czasie uruchomi kilkanaście małych reaktorów modułowych, produkowanych taśmowo w fabryce, które będą mogły być sk

See all episodes

# data[].attributes.attachment_link.title
Co przyniosą miniaturowe reaktory jądrowe (Dział Zagraniczny Podcast#068)

# data[].attributes.attachment_link.description
Do 2030 r. Wielka Brytania ma wygasić 6 z 7 działających w tym kraju reaktorów jądrowych. A równocześnie Rolls-Royce zapowiada, że w tym samym czasie uruchomi kilkanaście małych reaktorów modułowych, produkowanych taśmowo w fabryce, które będą mogły być składane jak klocki Lego. O zmianach, jakie w…

# data[].attributes.headline
Zapobieganie wypadkom w nowoczesnych elektrowniach jądrowych - systemy bezpieczeństwa

# data[].attributes.subject
Zapobieganie wypadkom w nowoczesnych elektrowniach jądrowych - systemy bezpieczeństwa

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Rozwijane i doskonalone przez dziesiątki lat, systemy bezpieczeństwa w nowoczesnych elektrowniach jądrowych mają trojaki charakter.

Zabezpieczenia technologiczne

Najważniejsze zabezpieczenia dotyczą reaktora, jego rdzenia, bloku energetycznego mieszczącego reaktor oraz urządzeń bezpośrednio z nim współpracujących. Współcześnie budowane elektrownie jądrowe zaliczają się do nowej, trzeciej generacji takich konstrukcji. Rozwijając od połowy lat dziewięćdziesiątych „nowe pokolenie” siłowni, postanowiono skupić się w dużej mierze na rozwijaniu systemów zabezpieczeń i zwiększaniu ich niezawodności.

Dzięki systemom różnorakich zabezpieczeń, funkcjonujących na wielu poziomach, zwielokrotnionym i niejednokrotnie niezależnych od czynników zewnętrznych, realna groźba bardzo poważnej awarii elektrowni trzeciej generacji, jest obecnie mało prawdopodobna. Z danych technicznych jednego z typów reaktorów wynika, że w przypadku reaktora III generacji szanse wystąpienia tego rodzaju awarii są prawie jak 1:400 000 000 (dla porównania, prawdopodobieństwo rażenia człowieka piorunem wynosi 1:3 000). Jednakże gdyby doszło do takiej sytuacji w wyniku niewyobrażalnego zbiegu uszkodzeń i błędów ludzkich, skutki awarii sięgną nie dalej niż w promieniu 800 m od obiektu – czyli mówiąc obrazowo – nie wyjdą poza ogrodzenie elektrowni. Ryzyko jest więc na tyle niskie, że w najmniejszym stopniu nie przesłania korzyści z eksploatacji elektrowni jądrowych.

Zabezpieczenia przed atakiem z zewnątrz

Każda z instalacji jądrowych jest wyposażona w zabezpieczenia na wypadek ataku z zewnątrz. Do najważniejszych zaliczamy bariery fizyczne: betonowo-stalowy budynek reaktora, ogrodzenia, czujniki elektroniczne, punkty kontrolne i strażnice. Wyniki testów przeprowadzonych, np. przez Departament Energii Stanów Zjednoczonych, mówią, że obudowy bezpieczeństwa współczesnych reaktorów chronią przed bezpośrednim uderzeniem naddźwiękowego samolotu odrzutowego. Inne badania potwierdzają też całkowitą odporność na uderzenie dużego samolotu pasażerskiego, z maksymalną prędkością, jaką można uzyskać w przypadku poruszania się na tak niewielkiej wysokości, jaką ma budynek elektrowni.

Ponieważ zwielokrotnione układy dodatkowe, nieznajdujące się wewnątrz obudowy bezpieczeństwa, instaluje się w różnych, odległych od siebie budynkach, należałoby użyć wielu samolotów, rozbijając te budynki, aby unieszkodliwić całkowicie jeden tylko system. Nawet gdyby nastąpił ten nieprawdopodobny scenariusz, pozostałe systemy, szczególnie te znajdujące się wewnątrz obudowy i niezależne od zasilania zewnętrznego, pozostaną nienaruszone i sprawne.
Istnieją również zabezpieczenia o charakterze wojskowym, które pozostają ściśle tajne.

Zabezpieczenia regulacyjno-personalne

Regulacje Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej zobowiązują personel zarządzający elektrowni jądrowej do krzewienia wśród pracowników kultury bezpieczeństwa – czyli przekonania, że sprawy bezpieczeństwa ludzi i środowiska są ważniejsze niż wytwarzanie energii elektrycznej. Pracownicy są motywowani do zwracania bacznej uwagi na wszystkie słabe punkty w systemach zabezpieczeń – w wielu działających obecnie elektrowniach przyjmuje się zasadę premiowania za wskazywanie elementów, które można poprawić, aby zwiększyć bezpieczeństwo. Prowadzi to często do tego, że personel sam chce rozwijać swoją świadomość bezpieczeństwa i wiedzę odnośnie zabezpieczeń i dobrych praktyk pracowniczych, zachęcany przez przełożonych finansowo, socjalnie a nawet poprzez system awansów w ramach propagowania kultury bezpieczeństwa. Dobrowolne kontrole elektrowni przez niezależnych ekspertów z innych siłowni w danym kraju i całego świata także wpływają na przedkładanie troski o bezpieczeństwo nad pozostałe aspekty pracy w elektrowni jądrowej.

W utrzymaniu wysokiej kultury bezpieczeństwa pomaga też wprowadzenie ujednoliconego standardu zarządzania jakością, który będzie dostarczał odpowiednich procedur służących utrzymaniu najwyższego możliwego poziomu bezpieczeństwa. Postępując ściśle według określonego, sprawdzonego schematu, istnieją znacznie mniejsze szanse, że pracownik popełni błąd.
Zawczasu wdraża się też rozwiązania przygotowujące na nieprzewidziane zdarzenia, w których może nastąpić emisja promieniowania jonizującego oraz przygotowuje się odpowiednie scenariusze reagowania na nie w taki sposób, aby jak najbardziej złagodzić wpływ na środowisko oraz zdrowie i życie ludzi.

Nabór pracowników nowoczesnej siłowni jądrowej opiera się o ustalone procedury. Przyszli pracownicy elektrowni objęci są skrupulatną weryfikacją zdrowotną, psychologiczną oraz kontrwywiadowczą, mającą na celu wykrycie ewentualnych chorób oraz powiązań z osobami bądź organizacjami mogącymi stanowić potencjalne zagrożenie dla bezpiecznej pracy elektrowni. Kontrola taka odbywa się także podczas pracy, już na etapie budowy obiektu. Zabezpieczenia tego typu okazały się skuteczne. Jak do tej pory w prawie 60-letniej historii energetyki jądrowej nie doszło do skutecznego ataku na elektrownię.

fot. Inspekcja MAEA kontroluje świeże paliwo jądrowe. (autor Petr Pavlicek/IAEA, CC BY-NC-ND 2.0)

# data[].attributes.attachment_link.title
Zapobieganie wypadkom w nowoczesnych elektrowniach jądrowych - systemy bezpieczeństwa - Polski Atom - Portal Gov.pl

# data[].attributes.attachment_link.description
Rozwijane i doskonalone przez dziesiątki lat, systemy bezpieczeństwa w nowoczesnych elektrowniach jądrowych mają trojaki charakter.

# data[].attributes.headline
Infografiki i ciekawostki o energetyce jądrowej w serwisie Polski Atom

# data[].attributes.subject
Infografiki i ciekawostki o energetyce jądrowej w serwisie Polski Atom

# data[].attributes.body
Tutaj znajdziesz wszystkie ciekawostki.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Dzięki mojej pracy wszystkie instytucje i przedsiębiorstwa wykorzystujące urządzenia emitujące promieniowanie jonizujące działają zgodnie z przepisami o ochronie radiologicznej i bezpieczeństwie jądrowym. Ich pracownicy wiedzą, że dzięki mojemu nadzorowi pracują z tymi urządzeniami w bezpiecznych warunkach, zaś korzystające z efektów promieniowania osoby, np. pacjenci oddziałów radiologii, mogą to robić bezpiecznie, bez ryzyka poparzeń czy pochłonięcia zbyt niskiej, nieskutecznej dawki.

Pilnuję przestrzegania zasad bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej w instytucjach posiadających urządzenia emitujące promieniowanie jonizujące, np. placówkach naukowych, medycznych. Promieniowanie jonizujące wytwarzane m.in. przez akceleratory, aparaty rentgenowskie, urządzenia do radioterapii, wykorzystuje się w wielu dziedzinach, ale szczególnie szeroko - w medycynie. Np. w urządzeniach do mammografii, tomografii komputerowej, fluoroskopii, scyntygrafii i pozytonowej tomografii emisyjnej.

Ten sprzęt medyczny pokazuje bardzo dokładny obraz wnętrza ciała człowieka. Promieniowanie jest stosowane także w leczeniu, np. do napromieniowania komórek nowotworowych. Oprócz tego urządzenia emitujące to promieniowanie są wykorzystywane do utrwalania żywności, niszczenia owadów-szkodników zjadających zboże, zapobiegania kiełkowaniu nasion, aby móc przechowywać zboża czy ziemniaki przez dłuższy czas, do badania jakości spawów i szczelności rurociągów, oraz w energetyce jądrowej, wykorzystującej reaktory jako źródło energii.

Chociaż promieniowanie jądrowe ma tak szerokie zastosowanie, to jest niebezpieczne dla człowieka: zbyt długie przebywanie w pobliżu źródła promieniowania o dużej mocy powoduje zmiany w komórkach ciała i w ich efekcie zwiększa ryzyko takich chorób jak białaczka, nowotwory złośliwe kości, zaćma, choroby układu pokarmowego. Dlatego też sprawdzam, czy w placówkach medycznych, instytucjach i przedsiębiorstwach wykorzystujących taki sprzęt przestrzegane są przepisy ochrony radiologicznej i bezpieczeństwa jądrowego: czy sprzęt jest sprawny, czy pracownicy, którzy go obsługują oraz inne osoby przebywające w zasięgu jego oddziaływania, np. pacjenci, nie są narażone na zbyt dużą dawkę promieniowania, czy wszyscy pracownicy mają badania lekarskie dopuszczające ich do pracy w warunkach narażenia na promieniowanie, czy są odpowiednio przeszkoleni i wiedzą, jak dbać o swoje bezpieczeństwo podczas pracy.

Jeśli pomiary wykażą, że dawki promieniowania jakim są poddawani pracownicy, są zbyt duże, zwracam się do kierownika placówki o wstrzymanie pracy lub dopasowanie jej warunków, np. skrócenie czasu, jaki pracownicy spędzają przy urządzeniach emitujących promieniowanie jonizujące, tak, by normy napromieniowania nie były przekraczane.

Co powinienem umieć?

Muszę znać metody ochrony przed promieniowaniem jonizującym, wiedzieć, jak reagować w przypadku awarii źródeł promieniowania, jak dbać o bezpieczeństwo składowanych odpadów promieniotwórczych i wypalonego paliwa jądrowego.

Muszę bardzo dobrze znać fizykę, a zwłaszcza znać się na promieniowaniu jonizującym i jego rodzajach: promieniowanie alfa, beta, gamma, rentgenowskie, neutronowe, na przemianach i budowie jądra atomowego, sposobach pozyskiwania energii z atomu i wykorzystywania promieniowania w różnych dziedzinach życia: medycyna, przemysł, rolnictwo, inżynieria materiałowa, archeologia.

Muszę też znać naturalne i sztuczne izotopy promieniotwórcze oraz przemiany chemiczne, jakie w nich zachodzą, metody rozdzielania i wzbogacania izotopów, sposoby produkcji paliwa jądrowego, jego bezpiecznego transportu i składowania, sposoby zabezpieczania odpadów radioaktywnych oraz wiedzieć, jaki jest wpływ promieniowania na materię.

Jakie kompetencje miękkie są ważne w mojej pracy?

dokładność,

spostrzegawczość,

odpowiedzialność,

sumienność,

wytrwałość.

Predyspozycje zdrowotne

dobry wzrok,

dobry słuch,

sprawne dłonie i palce.

# data[].attributes.attachment_link.title
Inspektor ochrony radiologicznej | Poznaj zawód | Mapa Karier

# data[].attributes.attachment_link.description
Kontroluję przestrzeganie wymagań bezpieczeństwa jądrowego. Sprawdź, na czym polega moja praca, jak wygląda ścieżka edukacyjna i jakie muszę mieć kompetencje.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Lubię moją pracę, bo wiem, że dzięki niej rośnie bezpieczeństwo użytkowania obiektów i urządzeń wykorzystujących promieniowanie jonizujące, a także bezpieczeństwo gospodarowania pierwiastkami promieniotwórczymi, ich magazynowania i utylizacji w naszym kraju.

Jako analityk dozoru jądrowego sprawdzam dokumenty techniczne, jakie składają w Państwowej Agencji Atomistyki podmioty chcące prowadzić działalność wykorzystującą urządzenia wytwarzające promieniowanie jonizujące. Oceniam, czy dokumentacja zawiera informacje dotyczące zapewniania pracownikom i pacjentom bezpieczeństwa podczas kontaktu z takimi urządzeniami i sprzętem, służącymi między innymi do wykonywania badań obrazowych, jak rentgen, albo do procedur medycznych, jak nóż gamma. Oceniam też, czy zawarte w dokumentach dane opisujące parametry działania urządzeń i procedury postępowania podczas ich awarii, zgadzają się z obowiązującymi przepisami. Mogę opracowywać wyliczenia dotyczące ryzyka wystąpienia awarii w zależności od parametrów eksploatacji reaktora, a także uczestniczyć w klasyfikacji budowli, systemów i części wykorzystywanych w danym obiekcie jądrowym.

Większość moich zadań polega na pracy z komputerem i analizie danych. Przeprowadzam analizy bezpieczeństwa, wykorzystując do tego specjalne kody obliczeniowe. Chodzi o kody RELAP5, TRACE, Saphire, modelujące pracę w reaktorach ciśnieniowych i wrzących. Są one wykorzystywane do przeprowadzania symulacji takich awarii, jak rozerwanie rurociągu, wybicie turbiny czy utrata przepływu chłodziwa.

Z kolei wykorzystując kody Serpent, SCALE, MCNP czy MELCOR mogę oceniać zachowanie rdzenia reaktora, albo modelować rozprzestrzenianie się substancji promieniotwórczych podczas poważnych awarii w elektrowni jądrowej. Do symulacji rozpraszania się substancji promieniotwórczych w atmosferze podczas awarii konkretnego urządzenia oraz podczas jego normalnej eksploatacji, używam modelu RODOS. Może on być wykorzystywany także do oceny skuteczności działań mających zapobiegać skutkom przedostania się do atmosfery zbyt dużej ilości substancji promieniotwórczych.

Zabierając się do obliczeń muszę nie tylko dokonać wyboru konkretnego narzędzia obliczeniowego, ale też zweryfikować, czyli po prostu sprawdzić eksperymentalnie, warunki, jakie przyjąłem w moich analizach. Kolejnym etapem jest interpretacja otrzymanych wyników. Dopiero z nią mogę, powiedzmy, określić poziom bezpieczeństwa projektowanej elektrowni jądrowej albo mocne i słabe strony jej systemów bezpieczeństwa, a także zaproponować rozwiązania mogące to bezpieczeństwo podnieść.

Co powinienem umieć?

Muszę biegle znać konkretne kody obliczeniowe, jak RELAP5, TRACE, Saphire, Serpent, SCALE, MCNP, MELCOR, RODOS, wykorzystywać je do przeprowadzania analiz bezpieczeństwa jądrowego lub ochrony radiologicznej.

Muszę bardzo dobrze znać się na fizyce jądrowej, systemach chłodzenia oraz zasadach funkcjonowania obiektów jądrowych. Muszę wiedzieć, jak są zbudowane i w jaki sposób działają urządzenia wytwarzające promieniowanie jonizujące, wykorzystywane w różnych gałęziach przemysłu.

Muszę znać się na izotopach promieniotwórczych i wiedzieć, w jaki sposób oddziałują na ludzi, zwierzęta i rośliny. Muszę znać metody ochrony przed ekspozycją na promieniowanie jonizujące.

Muszę znać przepisy prawa określające sposoby zapewniania bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej osobom mającym kontakt z promieniowaniem jonizującym oraz pozostałym mieszkańcom kraju, w tym Ustawę Prawo atomowe, Traktat ustanawiający Europejską Wspólnotę Energii Atomowej, Konwencję bezpieczeństwa jądrowego.

Jakie kompetencje miękkie są ważne w mojej pracy?

dokładność,

odpowiedzialność,

spostrzegawczość,

samodzielność,

dociekliwość,

umiejętność analitycznego myślenia.

Predyspozycje zdrowotne

dobry wzrok,

sprawne dłonie i palce.

Gdzie mogę pracować?

Mogę znaleźć zatrudnienie w Państwowej Agencji Atomistyki, a zagranicą w badawczych i komercyjnych obiektach wykorzystujących energię jądrową.

Zobacz, kto zatrudnia przedstawicieli tego zawodu

# data[].attributes.attachment_link.title
Analityk dozoru jądrowego | Poznaj zawód | Mapa Karier

# data[].attributes.attachment_link.description
Sprawdzam dokumentację techniczną dotyczącą bezpieczeństwa jądrowego lub ochrony radiologicznej. Sprawdź, na czym polega moja praca, jak wygląda ścieżka edukacyjna i jakie muszę mieć kompetencje.

# data[].attributes.headline
Nasz polski oswojony reaktor jądrowy MARIA - Crazy Nauka

# data[].attributes.subject
Nasz polski oswojony reaktor jądrowy MARIA - Crazy Nauka

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Rdzeń reaktora Maria w NCBJ w Świerku. Źródło: © Narodowe Centrum Badań Jądrowych

O sprawach energetyki jądrowej Polacy zawzięcie dyskutują, obawiając się reaktorów za progiem. Tymczasem już od ponad 60 lat pod Warszawą nieprzerwanie działa co najmniej jeden taki reaktor. Zawdzięczamy mu m.in. leki ratujące życie pacjentom w szpitalach onkologicznych.

Pierwszy z polskich reaktorów, EWA (akronim słów „Eksperymentalny, Wodny, Atomowy”), pojawił się w Instytucie Badań Jądrowych w Świerku pod Warszawą w latach 50. Początkowo ZSRR chciał za niego aż 15 mln dol., ale nasi eksperci obniżyli cenę o niemal dwie trzecie, porównawszy ją do cen podobnych reaktorów na rynku. EWA została uruchomiona w 1958 roku. W 1974 roku dołączył do niej reaktor Maria, nazwany tak na cześć Marii Skłodowskiej-Curie. Został on zaprojektowany i zbudowany przez polskich specjalistów. W ten sposób Polska weszła w posiadanie dwóch jądrowych reaktorów badawczych: starszego o mocy cieplnej 2 MW, nowszego o mocy 30 MW (dla porównania: reaktory jądrowe w elektrowniach mają moc tysięcy megawatów). EWA została wyłączona w 1995 roku. W tym samym roku wyszedł z użycia banknot o nominale 20 000 zł, na którego rewersie utrwalono ten właśnie reaktor, zaś na awersie widniała podobizna Marii Skłodowskiej-Curie.

Remonty Marii

Reaktor Maria pracuje do dziś, nieustannie poprawiany i unowocześniany. Jedna z jego głównych modernizacji miała miejsce po awarii reaktora energetycznego w Czarnobylu, kiedy to na świecie zaczęto kłaść większy nacisk na bezpieczeństwo reaktorów. Marię wyposażono wówczas w układy eliminujące możliwość awarii lub minimalizujące jej skutki. Wymieniono m.in. system sterowania, unowocześniono systemy chłodzenia, wentylacji i kontroli temperatur. Dzięki tej obsesji na punkcie bezpieczeństwa przez ponad 40 lat reaktorowi nie przydarzyła się żadna awaria.

Kolejna gruntowna modernizacja nastąpiła w 2012 roku, kiedy to naukowcy w ramach programu Global Threat Reduction Initiative (ograniczającego ryzyko związane z wykorzystaniem wzbogaconego uranu w reaktorach) zmienili rodzaj zasilania Marii. Od tej pory działa ona w oparciu o niskowzbogacone paliwo jądrowe o zawartości izotopu uranu 235 mniejszej niż 20 proc. Po tych wszystkich ulepszeniach Maria jest obecnie jednym z najlepszych reaktorów badawczych w Europie: jest bezpieczna, dysponuje wysokim strumieniem neutronów w rdzeniu i możliwością dostosowania konfiguracji tego rdzenia do potrzeb naukowców.

O tym, że rzeczywiście jest w dobrej kondycji, świadczy fakt, iż w 2015 roku dostała od Państwowej Agencji Atomistyki kolejne 10-letnie pozwolenie na dalszą eksploatację. Specjaliści z Narodowego Centrum Badań Jądrowych (NCBJ) w Świerku oceniają, że po modernizacjach reaktor będzie mógł bezpiecznie działać nawet do 2060 roku.

Pomost reaktora Maria. Źródło: © Narodowe Centrum Badań Jądrowych

Leki od Marii

To dobra wiadomość, bo Maria ma pełne ręce roboty, a zapotrzebowanie na jej pracę z roku na rok rośnie. W tym reaktorze powstają bowiem radiofarmaceutyki – leki wykorzystywane w leczeniu chorych na nowotwory, przede wszystkim jod 131, który służy do walki z rakiem tarczycy. Maria jest też ważnym ogniwem w łańcuchu dostaw molibdenu do szpitali w Europie, USA czy Kanadzie. Aby go otrzymać, naukowcy wewnątrz Marii napromieniowują tarcze uranowe. Tam, pod wpływem bombardowania neutronami powstaje molibden-99, a z niego wytwarzany jest niezwykle cenny technet-99, który jest wykorzystywany w 80 proc. wszystkich procedur medycyny nuklearnej w terapii onkologicznej. Używa się go m.in. w scyntygrafii, gdzie radioizotop znakuje substancję gromadzącą się w badanym narządzie. Sama Maria zapewnia aż 18 proc. światowych dostaw molibdenu-99! Polski reaktor jest jednym z kilku takich obiektów na świecie. Tylko przez jeden tydzień jego pracy powstają w nim leki dla 100 tys. pacjentów szpitali onkologicznych. Kiedy w 2010 roku holenderski reaktor wytwarzający molibden-99 miał awarię, to właśnie Maria uchroniła wiele krajów przed poważnymi brakami w dostawach tego cennego pierwiastka.

W Marii naukowcy z NCBJ wytwarzają też inne promieniotwórcze izotopy pierwiastków, które niszczą komórki rakowe. Należą do nich izotopy itru 90Y i lutetu 177Lu, nazywane ItraPol i LutaPol. Polscy specjaliści potrafią „poprowadzić” te leki bezpośrednio w zmienione chorobowo miejsce. W jaki sposób? Dołączają do izotopów z Marii białka, które są wychwytywane i przyciągane przez receptory komórek nowotworowych. W ten sposób lek dociera dokładnie tam, gdzie trzeba. Szczególnie ważne jest to w przypadku, kiedy komórki rakowe rozsiane są po całym ciele pacjenta. Pierwszym celem tej terapii stały się guzy neuroendokrynne, ale badacze już pracują nad kolejnymi lekami.

Centrum Informatyczne Świerk. Źródło: © Narodowe Centrum Badań Jądrowych

Maria i fizycy

Ale Maria to również poligon doświadczalny dla polskich fizyków jądrowych.

Wewnątrz Marii ciągle coś się dzieje: przeprowadzamy tam eksperymenty, wkładamy nowe elementy do środka, produkujemy radioizotopy mówił Crazy Nauce prof. Grzegorz Wrochna z NCBJ. To wymaga od nas kolejnych obliczeń, dzięki którym dowiadujemy się, czy to, co wkładamy do reaktora, nie osłabia jego bezpieczeństwa. To naprawdę doskonałe narzędzie do poszerzania wiedzy o reaktorach jądrowych.

Tę ogromną wiedzę NCBJ wykorzystał do wykształcenia zespołu specjalistów od analizy bezpieczeństwa związanego z reaktorami jądrowymi. To przede wszystkim wysokiej klasy informatycy, których wspiera nowo utworzone Centrum Informatyczne w Świerku i jego główny atut: najwydajniejszy w Polsce superkomputer przeznaczony do obliczeń związanych z energetyką jądrową.

Ale reaktor Maria jest przede wszystkim źródłem silnego strumienia neutronów. Z ich pomocą naukowcy modyfikują rozmaite materiały, w tym krzem, który dzięki temu zyskuje lepsze parametry w zakresie przewodnictwa elektrycznego. W reaktorze prowadzone są też zaawansowane badania fizyczne z wykorzystaniem wiązek neutronów. Dzięki doświadczeniu zdobytemu w Marii polscy specjaliści jeżdżą do Europejskiej Organizacji Badań Jądrowych CERN, która jest największym na świecie ośrodkiem fizyki cząstek. Tam uczestniczą w licznych badaniach i eksperymentach prowadzonych m.in. w Wielkim Zderzaczu Hadronów (LHC), największym na świecie akceleratorze cząstek.

Promieniowanie Czerenkowa w reaktorze Maria. Fot. A. Rumińska/Wikimedia

Cuda w Marii

Wewnątrz reaktora Maria można dostrzec jedno z najbardziej niezwykłych zjawisk fizycznych: promieniowanie Czerenkowa. Powstaje ono wtedy, kiedy wysokoenergetyczne cząstki poruszają się z prędkością – uwaga! większą od prędkości światła. Dzieje się to w wodzie będącej chłodziwem reaktora (a nie w próżni, w której światło, jak wiadomo, jest niepokonane), która dzięki temu w okolicach rdzenia świeci na niebiesko. Widok jest naprawdę niesamowity!

Można to zobaczyć na własne oczy, bo NCBJ w Świerku dla chętnych organizuje zwiedzanie reaktora. Informacje o zapisach znajdziecie tutaj: http://www.ncbj.gov.pl/pl/edukacja/wycieczki-do-reaktora

Polecamy też na naszym blogu:

5 mitów związanych z elektrowniami jądrowymi

# data[].attributes.attachment_link.title
Nasz polski oswojony reaktor jądrowy – Maria

# data[].attributes.attachment_link.description
O sprawach energetyki jądrowej Polacy zawzięcie dyskutują, obawiając się reaktorów za progiem. Tymczasem już od ponad 60 lat pod Warszawą nieprzerwanie działa co najmniej jeden taki reaktor. Zawdzi…

# data[].attributes.headline
5 mitów związanych z elektrowniami jądrowymi - Crazy Nauka

# data[].attributes.subject
5 mitów związanych z elektrowniami jądrowymi - Crazy Nauka

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Nie, materiały używane w reaktorze nie mogą wywołać reakcji łańcuchowej kończącej się wybuchem. Izotopy używane do produkcji broni nuklearnej musza być wzbogacane do wysokiego poziomu. Dla porównania w przypadku uranu do budowy bomby potrzeba 95-procentowej zawartości izotopu U-235. Dla reaktora jądrowego stosuje się zawartość 4-procentową.

Reakcja łańcuchowa przebiegająca w czasie wybuchu bomby trwa ułamki sekund, jest gwałtowna i niemożliwa do kontrolowania. Tymczasem paliwo reaktorów jądrowych ulega rozszczepieniu powoli (tygodniami), proces jest ściśle kontrolowany i stosunkowo łatwo go powstrzymać.

Wybuchy, które zdarzały się w energetycznych instalacjach jądrowych nie miały nic wspólnego z wybuchem jądrowych. Ich przyczyną było duże ciśnienie pary wodnej lub zapłon wodoru zmieszanego z tlenem. Takie przypadki nie powodują powstawania zjawisk, jakie znamy z wybuchów jądrowych.

Tak naprawdę ten mit bierze się z nieporozumienia - i elektrownia i wybuch nazwane są „jądrowymi" czy „atomowymi", choć dzieją się w nich inne rzeczy.
Mit 2: Odpady radioaktywne z elektrowni jądrowych problem, z którym nie potrafimy sobie poradzić. Jest ich mnóstwo, ich transport jest bardzo niebezpieczny, a groźne pozostają przez 10 000 lat.
Przede wszystkim trzeba wiedzieć, ile naprawdę powstaje tych odpadów. Gdyby zebrać całe zużyte przez ostatnie 50 lat paliwo ze wszystkich elektrowni jądrowych świata, to zajęłoby ono rów zbliżony wielkością do boiska piłkarskiego i mający 10 metrów głębokości. Porównując masę to mniej więcej tyle, ile w ciągu jednego roku wytwarza spora elektrownia węglowa.

Jak widać odpadów z elektrowni jądrowej jest niewiele, więc nie to jest problemem. Problem stanowi radioaktywność tych substancji. Tu jednak potrafimy sobie bardzo dobrze radzić.

Po pierwsze transport. Sam w sobie jest bezpieczny - odpady nie mogą w jakikolwiek sposób ulec zapłonowi czy reakcji łańcuchowej. Podczas przewożenia odpady są też zabezpieczone tak, że nawet w razie ataku terrorystycznego i wybuchu ładunków wybuchowych nie nastąpi niebezpieczny dla kogokolwiek wyciek.

Po drugie 96% odpadów z elektrowni jądrowej może być ponownie przetworzonych. Potrafimy odzyskiwać z nich izotopy, które ponownie wykorzystywane są jako paliwo dla elektrowni. Pozostaje niewielka ilość odpadów wysokoaktywnych, których na razie nie przetwarzamy. Na razie, bo są już zaawansowane badania, dzięki którym będziemy potrafili przetwarzać je w pierwiastki o mniejszej aktywności.

Na razie jednak te odpady zatapiamy w blokach szkła, pakowane do pojemników ze stali lub miedzi i umieszczane w podziemnych składowiskach na terenach nieaktywnych sejsmicznie. Takie magazyny znajdują się na głębokości ponad pół kilometra i zwykle zlokalizowane są w skałach granitowych lub pokładach soli. Komory z odpadami zabetonowuje się. Same pojemniki odporne są na korozję, a dodatkowym zabezpieczeniem jest szkło - gdyby jednak dostała się gdzieś woda, nie może ona wypłukać materiału radioaktywnego.

Warto też wspomnieć, że tylko jeden procent odpadów zachowuje aktywność przez wspomniany czas 10 000 lat. Ogromna większość musi być przechowywana przez mniej niż 300 lat, a wiele wskazuje na to, że w ciągu najbliższych kilkunastu lat ukończone zostaną prace nad systemem, który pozwoli zmieniać, w wyniku reakcji jądrowych, odpady w pierwiastki o krótszym czasie półrozpadu i całkiem nieaktywne. To ADTT Accelerator-Driven Transmutation (transmutacja z wykorzystaniem akceleratorów).

Trzeba też pamiętać, że elektrownie jądrowe nie są największym producentem odpadów radioaktywnych. Elektrownia węglowa produkując tę samą ilość energii uwalnia do środowiska 100 razy więcej promieniowania. Tyle, że odpady ze spalania węgla są rozproszone, a więc trudniejsze do kontrolowania.
Mit 3: Wypadki w Czarnobylu i Fukushimie pokazują, że energia jądrowa jest bardzo niebezpieczna
Prawdę mówiąc jest dokładnie odwrotnie. Te dwa najsłynniejsze oraz kilka mniej znanych zdarzeń związanych z energetyką jądrową pokazują, że to wyjątkowo bezpieczne źródło energii.

Oba poważne wypadki, Czarnobyl i Fukushima, są przede wszystkim problemem psychologicznym. W wyniku zdarzeń z 1986 roku zmarło 31 osób. W Fukushimie nie było ofiar śmiertelnych spowodowanych promieniowaniem - jedyne przypadki śmierci związane były ze stresem wywołanym ewakuacją ludzi.

Według ocen ONZ pośrednio ze skażeniem w Czarnobylu można powiązać od 9 do 15 przypadków śmierci na raka tarczycy, jednak liczby te nie są potwierdzone, bo brak jednoznacznych dowodów na związek między wypadkiem a zachorowaniami.

Również skażenie terenu w obu przypadkach znacznie przeceniono. Obszary, na których faktycznie poziom promieniowania został podwyższony do niebezpiecznego poziomu są niewielkie.

Poważnym problemem stał się natomiast syndrom „paraliżującego fatalizmu" (określenie pochodzi z raportu Światowej Organizacji Zdrowia), który dotknął mieszkańców terenów związanych z obydwoma zdarzeniami. Powtarzanie mitów, rosnący stres i nieporozumienia powodują, że ludzie ograniczają aktywność, poddają się depresji i stają się nieufni. Żyją w przekonaniu, że zostali napromieniowani, choć w rzeczywistości nic takiego nie miało miejsca.

Problemem w obu przypadkach był strach związany z promieniowaniem, a nie faktyczne jego pojawienie się. Większość ofiar spowodowania była nie tyle wypadkiem, co okrutnym potraktowaniem ludzi, którzy mieli likwidować jego skutki - zostali wysłani do pracy bez zabezpieczeń, nie poinformowano ich o zagrożeniu.

Elektrownie atomowe pracują od 1954 roku. Obecnie jest ich na świecie ponad 400. Przez ponad 60 lat zdarzyło się zaledwie kilka znaczących wypadków, w tym dwa poważne. W ich wyniku życie straciło mniej, niż 50 osób. W tym samym czasie w katastrofach elektrowni wodnych, olejowych, gazowych i węglowych zginęło ponad 170 000 osób (nie licząc wypadków w kopalniach węgla).
Mit 4: Elektrownie jądrowe uwalniają do środowiska mnóstwo promieniowania
Źródła tego mitu leżą zapewne w widoku potężnych wież chłodniczych, znad których unosi się czasami tajemniczy „dym". W rzeczywistości to czysta skroplona para wodna, która wytwarza się podczas schładzania wody. Nie ma ona śladu radioaktywności, bo nigdy nie styka się z wnętrzem reaktora, od którego dzielą ją trzy obiegi wody.

Elektrownia jądrowa uwalnia niewielkie ilości promieniowania (znacznie zresztą mniejsze, niż elektrownia węglowa). Jednak są one na tyle niewielkie, że nie mają znaczenia dla zdrowia. W USA, gdzie jest najwięcej na świecie działających elektrowni jądrowych, mniej niż 1 procent promieniowania przyjmowanego przez ludzi pochodzi z elektrowni jądrowych. 83 procent pochodzi ze źródeł naturalnych (złoża uranu, promieniowanie kosmiczne, radon w atmosferze, promieniowanie skał), reszta to prześwietlenia i inne procedury medyczne oraz produkty konsumenckie. Przykładowo spożycie kilku bananów powoduje większe napromieniowanie niż roczna dawka pochodząca z elektrowni jądrowych.
Mit 5: Powinniśmy stawiać na odnawialne źródła energii jak wiatr czy słońce, a nie na energetykę jądrową
Pierwsza część jest prawdziwa faktycznie musimy rozwijać energetykę opartą na źródłach odnawialnych. Ale dalej jest już gorzej, bo przeciwstawianie jej energetyce jądrowej nie ma sensu. Panele słoneczne, wiatraki, elektrownie wodne i falowe nie są źródłami, które mogą na razie zapewnić dość energii dla naszej cywilizacji. Być może w przyszłości uda się zwiększyć ich efektywność, ale na razie jesteśmy od tego dalecy.

Co więcej nie można zapominać, że takie źródła również mają swój, często bardzo poważny, wpływ na środowisko. Ze względu na niewielką wydajność elektrownie wiatrowe czy słoneczne muszą zajmować dużą przestrzeń. Postawienie setek czy tysięcy wiatraków to gigantyczna praca, która będzie miała ogromny negatywny wpływ na środowisko. Farmy słoneczne niemal całkowicie odcinają dostęp słońca do znajdującej się pod nimi ziemi im będą skuteczniejsze, tym mniej światła przepuszczą.

Energetyka jądrowa ma obecnie najkorzystniejszy stosunek wpływu na środowisko do uzyskiwanej energii. Być może w przyszłości to się zmieni, ale dziś bilans jest właśnie taki.
Tekst jest elementem współpracy z firmą PGE EJ 1 w ramach ogólnopolskiego programu edukacyjno-informacyjnego „Świadomie o atomie". Więcej informacji na temat programu można znaleźć na stronie www.swiadomieoatomie.pl Partner nie miał wpływu na treść materiału ani na wyrażane przez nas opinie.

# data[].attributes.attachment_link.title
5 mitów związanych z elektrowniami jądrowymi

# data[].attributes.attachment_link.description
Nie, materiały używane w reaktorze nie mogą wywołać reakcji łańcuchowej kończącej się wybuchem. Izotopy używane do produkcji broni nuklearnej musza być wzbogacane do wysokiego poziomu. Dla porównania w przypadku uranu do budowy bomby potrzeba 95-procentowej zawartości izotopu U-235. Dla reaktora jądrowego stosuje się zawartość 4-procentową.

# data[].attributes.headline
Inżynier energetyczny / Inżynierka energetyczna

# data[].attributes.subject
Inżynier energetyczny / Inżynierka energetyczna

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Dzięki mojej pracy firmy, fabryki, instytucje i zwykli odbiorcy energii mogą bezpiecznie i wygodnie z niej korzystać. Projektując nowoczesne urządzenia wytwarzające prąd w sposób bardziej ekologiczny niż dotychczas, przyczyniam się do poprawy stanu naszego środowiska.

Zajmuję się wszystkim, co jest związane z produkowaniem, przetwarzaniem, przesyłaniem, gromadzeniem i wykorzystywaniem energii. Specjalizuję się w konkretnym typie energii, np. cieplnej, wodnej, elektrycznej, wiatrowej lub też jądrowej. Tworzę projekty bloków energetycznych, rurociągów, linii przesyłowych i innych urządzeń, instalacji i sieci energetycznych oraz maszyn zamieniających energię atomową, spalanego węgla, ropy albo gazu w prąd. Projektuję także układy pomocnicze, które np. chłodzą maszyny, dostarczają węgiel i inne paliwo do pieców.

Znam się na obowiązującym prawie budowlanym, dzięki czemu rysuję swoje projekty zgodnie z przepisami oraz przygotowuję kosztorysy określające koszt wykonania konkretnej budowy, np. poprowadzenia linii energetycznej z elektrowni do odbiorcy, wybudowania nowego bloku energetycznego. Opracowuję też harmonogram prac i czuwam nad jego przestrzeganiem oraz organizuję dostawy niezbędnych materiałów i sprzętu budowlanego. Oprócz tego uczestniczę w uruchamianiu nowych maszyn i urządzeń w elektrowni, żeby sprawdzić, czy działają tak, jak powinny.

Jeśli specjalizuję się w energetyce jądrowej, biorę także udział w pracach związanych z opracowaniem nowoczesnych technologii pozwalających przystosować reaktory wysokotemperaturowe do wykorzystania jako źródła energii w różnych gałęziach przemysłu oraz tworzę projekty elektrociepłowni jądrowych.

Co powinnam umieć?

Muszę znać konwencjonalne, np. węgiel kamienny i brunatny, gaz ziemny, ropa naftowa, i odnawialne źródła energii, np. woda, wiatr, słońce, geotermia, oraz wiedzieć, skąd i jakimi sposobami pozyskuje się surowce energetyczne. Muszę umieć projektować sieci przesyłające te surowce, np. rurociągi, gazociągi, a później – wyprodukowany prąd oraz rysować projekty urządzeń służących do wytwarzania energii.

Muszę umieć obliczać naprężenia i odkształcenia elementów maszyn i sieci przesyłowych oraz dystrybucyjnych z uwzględnieniem wytrzymałości materiałów, z których są zrobione, umieć przewidywać właściwości materiałów na podstawie ich składu chemicznego lub rodzaju wiązań chemicznych, umieć oceniać stopień korozji materiałów używanych do budowy sieci i urządzeń energetycznych. Do tego potrzebuję wiedzy z fizyki, a zwłaszcza znajomości zasad dynamiki i termodynamiki, zjawisk elektromagnetycznych, mechaniki płynów, ciśnienia cieczy i gazów, potencjału, napięcia i mocy elektrycznej. Muszę też widzieć, jak przetwarzać w energię elektryczną inne rodzaje energii, np. mechaniczną, cieplną, przy pomocy odpowiednich urządzeń, np. turbiny gazowe, siłownie parowe, silniki Sterlinga.

W tym zawodzie ważna jest też znajomość chemii, a zwłaszcza składu chemicznego surowców energetycznych i ich wartości energetycznej, właściwości pierwiastków i związków nieorganicznych szczególnie ważnych w energetyce, np. tlenu, wodoru, węgla, azotu, siarki. Powinnam też wiedzieć jak dwutlenek węgla wpływa na efekt cieplarniany, znać metody usuwania siarki z paliw, wiedzieć jak mogę podnieść wydajność elektrociepłowni dzięki kogeneracji, czyli jednoczesnemu wykorzystaniu paliwa do produkcji prądu i ciepła.

Jakie kompetencje miękkie są ważne w mojej pracy?

dokładność,

odpowiedzialność,

wyobraźnia przestrzenna,

kreatywność,

umiejętność logicznego rozumowania,

cierpliwość,

wytrwałość,

umiejętność pełnego skoncentrowania się na pracy,

skrupulatność,

spostrzegawczość.

Predyspozycje zdrowotne

dobry wzrok,

prawidłowe rozróżnianie kolorów i ich odcieni,

koordynacja wzrokowo-ruchowa,

sprawne dłonie i palce.

Gdzie mogę pracować?

Mogę znaleźć zatrudnienie między innymi w elektrowniach, ciepłowniach, w firmach zajmujących się projektowaniem i budowaniem systemów energetycznych lub automatyzacją procesów elektroenergetycznych i technologicznych.

Zobacz, kto zatrudnia przedstawicieli tego zawodu

# data[].attributes.attachment_link.title
Inżynierka energetyczna | Poznaj zawód | Mapa Karier

# data[].attributes.attachment_link.description
Projektuję i buduję urządzenia, instalacje i sieci energetyczne. Sprawdź, na czym polega moja praca, jak wygląda ścieżka edukacyjna i jakie muszę mieć kompetencje.

# data[].attributes.headline
Inżynier reaktorowy / Inżynierka reaktorowa

# data[].attributes.subject
Inżynier reaktorowy / Inżynierka reaktorowa

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Zapewnienie zróżnicowanych, jak najbardziej ekologicznych źródeł energii, to we współczesnym świecie kluczowa sprawa. Cieszę się, że dzięki mnie reaktor jądrowy działa sprawnie, a wyniki moich badań i obserwacji przyczyniają się do rozwoju tego sektora energetyki.

Przeprowadzam obliczenia i analizy dotyczące właściwej eksploatacji reaktora jądrowego, w tym monitoruję, czy rdzeń reaktora, czyli paliwo nuklearne, spala się tak, jak powinno, a także robię analizy cieplno-przepływowe, dotyczące bezpieczeństwa i wydajności obiegu chłodzenia reaktora. Mogę też zajmować się opracowywaniem procedur bezpieczeństwa i usprawniania działania reaktora, a wyniki moich badań są wykorzystywane do planowania nowych zastosowań reaktora oraz do lepszego poznania jego właściwości. Pracując w Narodowym Centrum Badań Jądrowych wykonuję pomiary i obliczenia dotyczące reaktora MARIA, który jest jedynym w Polsce, jądrowym reaktorem badawczym. Oprócz tego moim zadaniem jest opracowywanie analiz bezpieczeństwa urządzeń i instalacji reaktora MARIA. Inaczej mówiąc sprawdzam, czy wszystkie elementy instalacji spełniają normy bezpieczeństwa i czy są właściwie eksploatowane.

Opracowuję wyniki moich badań i przedstawiam je w postaci raportów, zestawień, wykresów, prezentacji multimedialnych. Chodzi o to, żeby były nie tylko dokładne, ale i czytelne, aby ułatwić zainteresowanym osobom wykorzystanie wyników mojej pracy.

Do moich zadań należy też tworzenie nowych sposobów utylizacji wypalonych prętów paliwowych, aby były to procedury bezpieczne i dla osób, i dla środowiska.

Jako inżynier reaktorowy projektuję także eksperymentalne reaktory, które do wytwarzania energii wykorzystują nowe metody przeprowadzania reakcji przemiany jądrowej. Sprawdzam, do czego mogą być wykorzystywane i czy ich używanie będzie bezpieczne, zarówno dla obsługi, jak i dla otoczenia. Współpracuję przy tym z krajowymi i zagranicznymi jednostkami badawczymi zajmującymi się energią jądrową.

Co powinienem umieć?

W mojej pracy ważna jest znajomość fizyki i chemii, szczególnie wiedza o naturalnych i sztucznych izotopach promieniotwórczych, przemianach, jakie w nich zachodzą, sposobach ich produkcji, transportu, składowania oraz utylizacji i zabezpieczania odpadów promieniotwórczych.

Muszę bardzo dobrze znać się na rodzajach promieniowania jonizującego, budowie i przemianach jąder atomowych, sposobach pozyskiwania energii z atomu przez rozszczepianie jądra atomowego, kontrolowaną syntezę termojądrową, rozpad promieniotwórczy. Niezbędna jest mi też wiedza, w jaki sposób konkretne izotopy promieniotwórcze, wykorzystywane w energetyce jądrowej, wpływają na organizm człowieka i jak należy chronić się przed promieniowaniem jonizującym podczas pracy przy reaktorach jądrowych oraz w przypadku ich awarii.

Muszę znać typy reaktorów jądrowych: termiczne, epitermiczne, prędkie, zbiornikowe, kanałowe i wiedzieć, jak są zbudowane, a także, jak wyglądają instalacje i urządzenia reaktora jądrowego i jakie normy muszą spełniać.

Muszę wiedzieć, jak dbać o bezpieczeństwo składowanych odpadów promieniotwórczych i wypalonego paliwa jądrowego. Muszę znać właściwe regulacje i przepisy prawa dotyczące tych kwestii, takie jak Ustawa Prawo atomowe, Traktat ustanawiający Europejską Wspólnotę Energii Atomowej, Konwencja bezpieczeństwa jądrowego.

Jakie kompetencje miękkie są ważne w mojej pracy?

dokładność,

spostrzegawczość,

umiejętność łączenia faktów,

umiejętność znajdowania nieoczywistych rozwiązań,

wyobraźnia przestrzenna,

odpowiedzialność,

rzetelność,

kreatywność.

Predyspozycje zdrowotne

dobry wzrok,

dobry słuch,

sprawne dłonie i palce.

Przeciwwskazania zdrowotne do wykonywania tego zawodu

przeciwwskazania do pracy w warunkach narażenia na kontakt z promieniowaniem jonizującym, np. choroby nowotworowe, zaburzenia tarczycy, zaćma, w przypadku kobiet - ciąża i karmienie piersią.

Gdzie mogę pracować?

Mogę znaleźć zatrudnienie między innymi w jednostkach naukowo-badawczych, instytucjach zajmujących się energetyką jądrową lub przy obsłudze elektrowni jądrowych.

Zobacz, kto zatrudnia przedstawicieli tego zawodu

# data[].attributes.attachment_link.title
Inżynier reaktorowy | Poznaj zawód | Mapa Karier

# data[].attributes.attachment_link.description
Monitoruję działanie reaktorów jądrowych i badam te urządzenia. Sprawdź, na czym polega moja praca, jak wygląda ścieżka edukacyjna i jakie muszę mieć kompetencje.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
W mojej pracy dbam o zdrowie i życie osób pracujących ze źródłami promieniotwórczymi lub urządzeniami wytwarzającymi promieniowanie jonizujące różnego typu. Dzięki mnie pośrednio bezpieczniej mogą się czuć wszyscy mieszkańcy naszego kraju, bo firmy i zakłady wykorzystujące substancje promieniotwórcze działają w sposób bezpieczny i zgodny z procedurami, a to chroni nas przed skutkami niekontrolowanych skażeń radioaktywnych.

Jako pracownica Państwowej Agencji Atomistyki dbam o to, żeby izotopy promieniotwórcze używane w sektorze energetyki, czyli w elektrowniach jądrowych, medycynie, np. w radiologii, radioterapii, rentgenodiagnostyce, czy placówkach naukowych prowadzących badania nad promieniotwórczością, były wykorzystywane w sposób bezpieczny dla ludzi. Chodzi o bezpieczeństwo tych osób bezpośrednio pracujących z materiałami promieniotwórczymi, takich jak personel medyczny, personel eksploatacyjny elektrowni jądrowej lub reaktora badawczego, pracownicy składowisk odpadów promieniotwórczych i zakładów unieszkodliwiania tych odpadów, operatorzy akceleratorów używanych do kontroli pojazdów, jak i tych, którzy mają z nimi ograniczoną styczność, np. pacjenci diagnozowani izotopami.

Jak wygląda moja praca? Przeprowadzam kontrole w obiektach jądrowych, w tym w reaktorze MARIA i przechowalnikach wypalonego paliwa jądrowego, oraz w placówkach posiadających materiały jądrowe, np. pluton, uran, urządzenia wytwarzające promieniowanie jonizujące, składujących odpady promieniotwórcze i wypalone paliwo jądrowe. Podczas kontroli sprawdzam, czy w danej instytucji przestrzega się przepisów dotyczących bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej. Dokładnie czytam wewnętrzne dokumenty placówki, np. instrukcje dla osób obsługujących sprzęt wytwarzający promieniowanie jonizujące, przeprowadzam też pomiary techniczne i dozymetryczne oraz pobieram próbki do badań laboratoryjnych.

W pracy wykorzystuję specjalistyczny sprzęt, taki jak liczniki promieniowania Geigera-Müllera, proporcjonalny, scyntylacyjny, półprzewodnikowy, germanowy, i komory jonizacyjne, muszę więc umieć go używać. Jeśli podczas kontroli zauważę jakiekolwiek uchybienia lub nieprawidłowości, to wskazuję je w protokole z kontroli.

Co powinnam umieć?

Muszę dobrze znać matematykę, choćby po to, żeby weryfikować, czy osoby mające kontakt z promieniowaniem jonizującym: pacjenci, personel medyczny, osoby pracujące w składowiskach odpadów promieniotwórczych, nie są narażone na zbyt duże dawki promieniowania albo czy nie pracują zbyt długo w warunkach narażenia, czy substancje promieniotwórcze są przechowywane w odpowiednio przygotowanych pomieszczeniach, np. o właściwej osłonowości ścian, izolacji - np. z płyt ołowianych.

Muszę bardzo dobrze znać się na fizyce jądrowej, a zwłaszcza na budowie i przemianach jąder atomowych, wiedzieć, jak są zbudowane urządzenia wykorzystujące promieniowanie jonizujące w medycynie, energetyce, diagnostyce pojazdów, archeologii. Muszę wiedzieć, w jaki sposób izotopy promieniotwórcze wpływają na materię żywą, w tym organizm człowieka, znać metody ochrony przed promieniowaniem jonizującym, wiedzieć, jakie procedury obowiązują, jeśli dojdzie do zdarzenia radiacyjnego, np. awarii sprzętu medycznego, reaktora, wycieku wypalonego paliwa jądrowego.

Jakie kompetencje miękkie są ważne w mojej pracy?

dokładność,

opanowanie,

cierpliwość,

skrupulatność,

zorganizowanie,

odporność na stres,

odporność emocjonalna,

umiejętność szybkiego podejmowania trafnych decyzji.

Predyspozycje zdrowotne

dobry wzrok,

dobry słuch,

sprawne dłonie i palce,

brak problemów z wymową.

Przeciwwskazania zdrowotne do wykonywania tego zawodu

przeciwwskazanie do pracy w warunkach narażenia na kontakt z promieniowaniem jonizującym.

Gdzie mogę pracować?

Mogę znaleźć zatrudnienie w Państwowej Agencji Atomistyki.

Zobacz, kto zatrudnia przedstawicieli tego zawodu

# data[].attributes.attachment_link.title
Inspektorka dozoru jądrowego | Poznaj zawód | Mapa Karier

# data[].attributes.attachment_link.description
Chronię mieszkańców kraju przed narażeniem na promieniowanie jonizujące. Sprawdź, na czym polega moja praca, jak wygląda ścieżka edukacyjna i jakie muszę mieć kompetencje.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Jako operator reaktora jądrowego odpowiadam za bezpieczne i sprawne działanie reaktora w elektrowni jądrowej. Moja praca przy bieżącej obsłudze reaktora polega na obserwacji wskazań wszystkich czujników i systemów. Dzięki temu wiem, czy reaktor pracuje prawidłowo i mogę zauważyć ewentualne nieprawidłowości, żeby odpowiednio zareagować, zanim pojawi się poważne niebezpieczeństwo.

Monitoruję proces produkcji energii jądrowej i odpowiednio dostosowuję systemy chłodzenia oraz kontroluję tzw. współczynnik powielania w reaktorze, wprowadzając do jego rdzenia pręty kontrolne, które utrzymują moc reaktora na ustalonym poziomie. W przypadku konieczności szybkiego wyłączenia reaktora, ich usunięcie powoduje natychmiastowe przerwanie reakcji rozszczepiania jąder atomowych. Nadzoruję i obsługuję także mechaniczne układy reaktora, takie jak układ wentylacji, chłodzenia i ścieków aktywnych. Zarządzam procesem uruchamiania i wyłączania reaktora jądrowego, kiedy trzeba przeprowadzić niezbędne prace konserwacyjne lub uzupełnić paliwo. Wykorzystuję do tego specjalne programy komputerowe. Podczas pracy muszę pamiętać, żeby przestrzegać wszystkich obowiązujących procedur i protokołów postępowania. Tylko dzięki temu reaktor działa bezpiecznie.

Co powinienem umieć?

Muszę bardzo dobrze znać fizykę, w tym reakcje rozszczepiania jąder atomowych różnych pierwiastków, podstawy fizyki jądrowej i reaktorowej, charakterystyki fizyczne i cieplne reaktora, wiedzieć, jak przebiega wymiana ciepła w reaktorze, znać limity i warunki eksploatacyjne w reaktorze badawczym i wiedzieć, jakie awarie mogą się w takich jednostkach zdarzyć. Muszę wiedzieć, jak promieniowanie jonizujące oddziałuje z materią, znać sposoby detekcji takiego promieniowania, system barier powstrzymujących rozprzestrzenianie się produktów rozszczepienia i zasady ochrony radiologicznej.

Muszę wiedzieć, jak zbudowane są różne typy reaktorów, wiedzieć, jak działa pierwotny i wtórny obieg chłodzenia, systemy sterowania, zasilania elektrycznego, wentylacji, bezpieczeństwa i kontroli technologicznej. Muszę znać standardowe i awaryjne procedury pracy reaktora, układy kontroli dozymetrycznej, metody sterowania reaktorem w oparciu o jego charakterystykę, czyli to, czy wzrost temperatury rdzenia zwiększa czy zmniejsza jego moc. Muszę też potrafić kalibrować pręty regulacyjne i kontrolować stan elementów paliwowych w reaktorze. Muszę znać ustawę Prawo atomowe i akty wykonawcze do niej, konwencje i umowy międzynarodowe dotyczące zabezpieczeń materiałów jądrowych, zasady i metody ewidencji i rachunkowości materiałów jądrowych oraz źródła zagrożenia radiacyjnego podczas używania materiałów jądrowych, w tym wypalonego paliwa jądrowego.

Jakie kompetencje miękkie są ważne w mojej pracy?

odpowiedzialność,

sumienność,

umiejętność niestandardowego myślenia i kojarzenia faktów,

odporność na stres,

spostrzegawczość.

Predyspozycje zdrowotne

dobry wzrok,

dobry słuch,

ogólnie dobra kondycja fizyczna,

sprawne dłonie i palce.

Przeciwwskazania zdrowotne do wykonywania tego zawodu

przeciwwskazanie do pracy w warunkach narażenia na kontakt z promieniowaniem jonizującym, np. choroby nowotworowe, zaburzenia tarczycy, zaćma, w przypadku kobiet - ciąża i karmienie piersią.

Gdzie mogę pracować?

Mogę znaleźć zatrudnienie w elektrowniach jądrowych lub w jednostkach eksploatujących badawcze reaktory jądrowe.

Zobacz, kto zatrudnia przedstawicieli tego zawodu

# data[].attributes.attachment_link.title
Operator reaktora jądrowego | Poznaj zawód | Mapa Karier

# data[].attributes.attachment_link.description
Dbam o bezpieczną eksploatację reaktora jądrowego. Sprawdź, na czym polega moja praca, jak wygląda ścieżka edukacyjna i jakie muszę mieć kompetencje.

# data[].attributes.headline
Ochrona radiologiczna #001: Dawka dawce nierówna

# data[].attributes.subject
Ochrona radiologiczna #001: Dawka dawce nierówna

# data[].attributes.headline
Ochrona Rardiologiczna #002: Napromieniony a skażony

# data[].attributes.subject
Ochrona Rardiologiczna #002: Napromieniony a skażony

# data[].attributes.attachment_link.title
OR#003 - Źródła promieniowania jonizującego

# data[].attributes.headline
Ochrona radiologiczna #005: Typy promieniowania jonizującego

# data[].attributes.subject
Ochrona radiologiczna #005: Typy promieniowania jonizującego

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Komory gorące służą do badania promieniotwórczych materiałów. Zbudowane są z ołowiu o odpowiedniej grubości. Do środka można zajrzeć przez szyby zrobione z kilku warstw szkła ołowiowego. Znajduje się w nich rozmaita aparatura badawcza, np. twardościomierz, młot udarowy, maszyna wytrzymałościowa, mikroskop metalograficzny. Takie komory można spotkać w elektrowniach jądrowych, ośrodkach badań jądrowych, laboratoriach radiochemicznych oraz laboratoriach medycyny nuklearnej. Jako operatorka tych komór zajmuję się m.in. przygotowywaniem materiałów do napromieniowania w reaktorze. Na ogół materiały te występują w formie tarcz wykonanych z różnych pierwiastków, np. molibdenu, czy technetu. Po napromieniowaniu w reaktorze, w tarczach powstają izotopy promieniotwórcze, które mogą być używane w medycynie nuklearnej, paleontologii, biochemii i innych dziedzinach nauki oraz gospodarki, a także, rzecz jasna, jako paliwo w reaktorach.

Obsługa komór gorących polega m.in. na ładowaniu do nich i wyładowywaniu z nich materiałów promieniotwórczych. Biorę też udział w transporcie napromieniowanych materiałów z reaktora do komór gorących. Podczas pracy posługuję się specjalnymi manipulatorami, które umożliwiają swobodne poruszanie materiałami znajdującymi się w komorach. Badam materiały promieniotwórcze i w ogóle wszystkie materiały, z których zbudowane są reaktory i instalacje jądrowe. Tego rodzaju materiały są narażone na promieniowanie, wysoką temperaturę i ciśnienie, naprężenia. Moim obowiązkiem jest sprawdzanie, w jakim są stanie, bo od tego zależy bezpieczeństwo całego reaktora. Oprócz tego moim zadaniem jest odpowiednie zapakowanie i przygotowanie wypalonego paliwa jądrowego do wysyłki. Takie promieniotwórcze resztki wysyłamy na składowisko odpadów promieniotwórczych lub do zakładów, które zajmują się jego recyklingiem. Można z niego odzyskać izotopy promieniotwórcze i wyprodukować nowe paliwo.

Co powinnam umieć?

Muszę znać zagadnienia dotyczące promieniotwórczości, znać się na budowie i działaniu komór gorących, wiedzieć, jak działa reaktor jądrowy i jak przebiega proces powstawania izotopów promieniotwórczych, a także znać ich właściwości.

Muszę potrafić przygotowywać materiały do napromieniowania, wiedzieć, jakie izotopy promieniotwórcze powstają w wyniku napromieniowania takich materiałów i do czego można je wykorzystywać. Muszę też potrafić przygotowywać wypalone paliwo jądrowe do wysyłki na składowisko odpadów promieniotwórczych lub do zakładów zajmujących się jego recyklingiem. W mojej pracy przydaje się wiedza z biologii o wpływie promieniowania na organizm człowieka oraz znajomość zasad ochrony radiologicznej. Muszę znać się na rysunku technicznym, potrafić rozwiązywać problemy techniczne, pojawiające się podczas obsługiwania komór gorących, posługiwać się manipulatorami, wykonywać niezbędne naprawy i konserwacje.

Jakie kompetencje miękkie są ważne w mojej pracy?

rzetelność,

odpowiedzialność,

odporność na stres,

opanowanie,

dokładność.

Gdzie mogę pracować?

Mogę znaleźć zatrudnienie w elektrowniach jądrowych, ośrodkach badań jądrowych, laboratoriach radiochemicznych oraz laboratoriach medycyny nuklearnej.

Zobacz, kto zatrudnia przedstawicieli tego zawodu

# data[].attributes.attachment_link.title
Operatorka komór gorących | Poznaj zawód | Mapa Karier

# data[].attributes.attachment_link.description
Obsługuję komory, w których m.in. bada się substancje promieniotwórcze napromieniowane w reaktorze jądrowym, bada się właściwości materiałów promieniotwórczych, przygotowuje radioizotopy w formie użytecznej dla przemysłu lub medycyny. Sprawdź, na czym polega moja praca, jak wygląda ścieżka edukacyjna i jakie muszę mieć kompetencje.

# data[].attributes.headline
Inżynier konstruktor / Inżynierka konstruktorka

# data[].attributes.subject
Inżynier konstruktor / Inżynierka konstruktorka

# data[].attributes.attachment_link.title
Inżynier konstruktor | Poznaj zawód | Mapa Karier

# data[].attributes.attachment_link.description
Tworzę projekty nowych maszyn, urządzeń i przyrządów i ulepszam istniejące konstrukcje. Sprawdź, na czym polega moja praca, jak wygląda ścieżka edukacyjna i jakie muszę mieć kompetencje.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Przygotowuję i wdrażam programy zarządzania odpadami promieniotwórczymi. Biorę przy tym pod uwagę ich stan skupienia i aktywność promieniotwórczą. Odpady promieniotwórcze najczęściej są kojarzone z wypalonym paliwem jądrowym, ale wiele z nich pochodzi z placówek medycznych, naukowych i różnych gałęzi przemysłu. Moim zadaniem jest odpowiednie oznaczanie odpadów, co pozwala łatwo rozpoznać ich rodzaj, a dzięki temu zapewnić odpowiednie warunki do przewiezienia ich na składowisko oraz właściwe składowanie lub przetwarzanie. Przygotowuję odpowiednie etykiety i umieszczam je na pojemnikach transportowych oraz dbam o dobry stan techniczny tych pojemników. Oprócz tego wypełniam niezbędne dokumenty potrzebne przy transporcie odpadów na składowisko. Na bieżąco śledzę zmiany zachodzące na rynku odpadów promieniotwórczych. Oceniam możliwość zastosowania nowych technologii tak, by neutralizować te odpady coraz skuteczniej i bezpieczniej.

Moje działania mają wpływ na otoczenie, ponieważ niewłaściwy transport i składowanie odpadów promieniotwórczych mogłyby doprowadzić do skażenia środowiska naturalnego i zagrozić okolicznym mieszkańcom.

Co powinnam umieć?

Muszę znać aktualne przepisy dotyczące transportu i składowania odpadów promieniotwórczych, takie jak Ustawa Prawo atomowe. Muszę znać przepisy BHP, przeciwpożarowe i ochrony środowiska, których mam przestrzegać podczas pracy.

Muszę wiedzieć, jakie są naturalne i sztuczne izotopy promieniotwórcze, znać się na rodzajach odpadów promieniotwórczych, wiedzieć, jakie mają właściwości, jakie dawki promieniowania jonizującego emitują, czy są wysoko-, średnio- czy nisko aktywne. Muszę wiedzieć, jakie instytucje i firmy je produkują oraz znać zasady odbioru i przewozu odpadów z miejsc, w których powstają, na składowiska. Muszę wiedzieć, jakie pojemniki należy zastosować do transportu konkretnych rodzajów odpadów. Powinnam wiedzieć, jak bezpiecznie przechowywać odpady promieniotwórcze oraz jak redukować ich objętość przed składowaniem.

Jakie kompetencje miękkie są ważne w mojej pracy?

odpowiedzialność,

dokładność,

spostrzegawczość,

samodzielność.

Gdzie mogę pracować?

Mogę znaleźć zatrudnienie w Zakładzie Unieszkodliwiania Odpadów Promieniotwórczych.

Zobacz, kto zatrudnia przedstawicieli tego zawodu

# data[].attributes.attachment_link.title
Specjalistka gospodarki odpadami promieniotwórczymi | Poznaj zawód | Mapa Karier

# data[].attributes.attachment_link.description
Zapewniam zgodny z przepisami transport odpadów promieniotwórczych z miejsc, w których powstają, na specjalistyczne składowiska. Sprawdź, na czym polega moja praca, jak wygląda ścieżka edukacyjna i jakie muszę mieć kompetencje.

# data[].attributes.headline
Specjalista / Specjalistka cyklu paliwowego

# data[].attributes.subject
Specjalista / Specjalistka cyklu paliwowego

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Lubię moją pracę bo wiem, że dzięki niej ludzie otrzymują bezpieczną i czystą energię. Na co dzień mogę pracować z nowoczesnymi technologiami i stale rozwijam swoją wiedzę, bo przecież energetyka jądrowa to dziedzina, która wciąż się zmienia.

Cykl paliwowy obejmuje wszystkie etapy pracy z paliwem jądrowym, od jego wyprodukowania, przez wykorzystanie do zasilania reaktora jądrowego, aż po recykling po wypaleniu lub odpowiednie składowanie odpadów promieniotwórczych.

Jako specjalista do spraw cyklu paliwowego, pracując w elektrowni jądrowej dbam o ciągłość dostaw paliwa niezbędnego do działania reaktora. Muszę więc kontaktować się z producentami, ustalać terminy dostaw i sprawdzać, czy paliwo jest odpowiedniej jakości. Odpowiadam za nadzór nad dokumentacją techniczną paliwa jądrowego i wprowadzam do niej wszelkie zmiany wynikające np. ze zmiany rodzaju paliwa czy też procedur związanych z jego pozyskiwaniem. Analizuję także na przykład długość cyklu paliwowego, żeby znaleźć najbardziej korzystne sposoby jego wykorzystania w elektrowni, przy jednoczesnym zachowaniu najwyższych standardów bezpieczeństwa. Mogę też zajmować się opracowywaniem wymagań dla paliwa nowego typu oraz testów produkcyjnych, dzięki którym sprawdza się proces produkcji i jakość gotowego paliwa.

Co powinienem umieć?

Muszę znać się na fizyce i chemii, szczególnie w zakresie pierwiastków promieniotwórczych, wiedzieć, jak działa promieniowanie jonizujące na materię oraz jakie procesy chemiczne wpływają na korozję materiałów. Muszę znać naturalne i sztuczne izotopy promieniotwórcze, ich występowanie, metody wydobycia i wzbogacania.

Muszę świetnie znać się na rodzajach paliwa jądrowego wykorzystywanych w reaktorach oraz znać chemiczne skutki oddziaływania promieniowania jonizującego z materią i wiedzieć, jak minimalizować zagrożenia radiacyjne w elektrowni jądrowej oraz w jej otoczeniu. Muszę znać przepisy Ustawy Prawo atomowe oraz aktów wykonawczych do niej, jak również konwencje i umowy międzynarodowe dotyczące zabezpieczeń materiałów jądrowych. Znajomość języka angielskiego pozwala mi na czytanie anglojęzycznej literatury branżowej, udział w zagranicznych konferencjach, kursach i szkoleniach oraz na znalezienie dobrej pracy za granicą.

Jakie kompetencje miękkie są ważne w mojej pracy?

odpowiedzialność,

sumienność,

spostrzegawczość,

umiejętność kojarzenia faktów,

umiejętność rozwiązywania problemów.

Gdzie mogę pracować?

Mogę znaleźć zatrudnienie w elektrowniach jądrowych.

Zobacz, kto zatrudnia przedstawicieli tego zawodu

# data[].attributes.attachment_link.title
Specjalista cyklu paliwowego | Poznaj zawód | Mapa Karier

# data[].attributes.attachment_link.description
Dbam o właściwy przebieg cyklu paliwowego w elektrowni jądrowej. Sprawdź, na czym polega moja praca, jak wygląda ścieżka edukacyjna i jakie muszę mieć kompetencje.

# data[].attributes.headline
Specjalista / Specjalistka wypalonego paliwa jądrowego

# data[].attributes.subject
Specjalista / Specjalistka wypalonego paliwa jądrowego

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
W mojej pracy dbam o właściwe składowanie, neutralizowanie i recykling wypalonego paliwa jądrowego i odpadów promieniotwórczych. Przygotowuję sprawozdania dotyczące codziennej pracy obiektów jądrowych, a także opisujące przebieg likwidacji wykorzystywanych w nich izotopów. Obiekty jądrowe to wszystkie miejsca, w których produkuje się, używa, przetwarza lub składuje materiały radioaktywne. Należą do nich elektrownia jądrowe, reaktory badawcze, zakłady produkcji paliwa jądrowego, zakłady wzbogacania izotopowego oraz miejsca, w których recyklinguje się wypalone paliwo jądrowe.

Mogę też tworzyć programy badawczo-rozwojowe dotyczące paliwa jądrowego i odpadów promieniotwórczych. Chodzi w nich o stworzenie zasad badania wypalonego paliwa z elektrowni jądrowych oraz wysokoaktywnych odpadów promieniotwórczych, ustalenie, czego chcemy się dowiedzieć o tych substancjach oraz jak będziemy gromadzić i przetwarzać te dane. Biorę też udział w opracowywaniu nowych technologii składowania, unieszkodliwiania i recyklingu wypalonego paliwa i odpadów promieniotwórczych. Dbam o to, żeby nowe sposoby postępowania z tymi substancjami zapewniały ich efektywne wykorzystanie, ale zarazem gwarantowały bezpieczeństwo osobom, które będą z nimi pracowały, albo mieszkały w okolicy. Jeśli powstaje plan budowy nowego, głębokiego składowiska, w którym będą przechowywane wysokoaktywne odpady promieniotwórcze, biorę udział w jego powstawaniu. Opracowuję wytyczne dotyczące wyboru miejsca oraz określam, jakie parametry techniczne musi spełniać składowisko. Zajmuję się też tworzeniem, przyjmowaniem i gromadzeniem w archiwum projektów obiektów jądrowych oraz dokumentów dotyczących ich codziennej eksploatacji.

Co powinnam umieć?

Muszę znać budowę i przemiany jąder atomowych, rodzaje naturalnych i sztucznych izotopów promieniotwórczych oraz rodzaje paliwa wykorzystywanego w elektrowniach jądrowych. Powinnam wiedzieć, jakie odpady promieniotwórcze powstają w poszczególnych obiektach jądrowych, jakie są ich właściwości, okres półtrwania, jakie dawki promieniowania jonizującego emitują i jak należy je bezpiecznie neutralizować lub poddawać recyklingowi.

Powinnam wiedzieć, jaki jest wpływ promieniowania jonizującego na materię, znać właściwości fizyczne wypalonego paliwa jądrowego i odpadów promieniotwórczych oraz metody ich unieszkodliwiania i recyklingu. Muszę wiedzieć, jakie parametry techniczne musi spełniać składowisko odpadów promieniotwórczych, żeby ich przechowywanie było bezpieczne dla środowiska i pracowników składowiska. Dzięki znajomości języka angielskiego mogę czytać anglojęzyczną literaturę branżową oraz brać udział w realizacji międzynarodowych projektów związanych z wysokoaktywnymi odpadami promieniotwórczymi i wypalonym paliwem jądrowym. Muszę wiedzieć, w jaki sposób wypalone paliwo jądrowe oraz inne odpady promieniotwórcze wpływają na organizm człowieka i jak należy chronić się przed promieniowaniem jonizującym podczas transportu, składowania, neutralizacji i recyklingu tych odpadów. Muszę znać się na produkcji paliwa jądrowego, cyklu życia oraz sposobach przetwarzania i recyklingu różnych odpadów promieniotwórczych, wiedzieć, w jakich warunkach należy składować odpady promieniotwórcze, aby zapewnić bezpieczeństwo osobom, które pracują na składowisku i jak minimalizować negatywny wpływ tych odpadów na środowisko.

Jakie kompetencje miękkie są ważne w mojej pracy?

dokładność,

odpowiedzialność,

umiejętność organizacji własnej pracy,

umiejętność pracy w zespole,

sumienność.

Gdzie mogę pracować?

Mogę znaleźć zatrudnienie w Państwowej Agencji Atomistyki lub w Zakładzie Unieszkodliwiania Odpadów Promieniotwórczych.

Zobacz, kto zatrudnia przedstawicieli tego zawodu

# data[].attributes.attachment_link.title
Specjalistka wypalonego paliwa jądrowego | Poznaj zawód | Mapa Karier

# data[].attributes.attachment_link.description
Przygotowuję dokumentację i planuję prace związane z używaniem, składowaniem, unieszkodliwianiem i recyklingiem wypalonego paliwa jądrowego i odpadów promieniotwórczych. Sprawdź, na czym polega moja praca, jak wygląda ścieżka edukacyjna i jakie muszę mieć kompetencje.

# data[].attributes.attachment_link.title
Specjalista składowania odpadów promieniotwórczych | Poznaj zawód | Mapa Karier

# data[].attributes.attachment_link.description
Dbam o właściwe składowanie odpadów promieniotwórczych na przeznaczonym do tego składowisku. Sprawdź, na czym polega moja praca, jak wygląda ścieżka edukacyjna i jakie muszę mieć kompetencje.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Przetwarzam i unieszkodliwiam odpady promieniotwórcze, powstające podczas eksploatacji reaktorów jądrowych w elektrowniach, przy produkcji źródeł promieniotwórczych, w Narodowym Centrum Badań Jądrowych, Ośrodku Radioizotopów POLATOM oraz w szpitalach, klinikach i innych instytucjach wykorzystujących pierwiastki promieniotwórcze. Takimi odpadami mogą być przedmioty w których przechowywano substancje promieniotwórcze: różnego rodzaju pojemniki, ampułki, zlewki, fiolki, a także skażone elementy instalacji i urządzeń, jak pompy i filtry, zużyte elementy aparatów i urządzeń reaktorowych, odzież ochronna, w tym fartuchy, rękawiczki jednorazowe, ochraniacze na obuwie. Przetwarzania wymagają też niewykorzystane materiały aktywne z produkcji izotopów promieniotwórczych.

Odpady radioaktywne muszą być przetworzone i unieszkodliwione, aby nie stwarzały zagrożenia dla człowieka i środowiska naturalnego, trzeba więc jak najbardziej zredukować ich objętość i nadać im formę odporną na działanie wody oraz rozpraszanie się w atmosferze. Wykorzystuje się w tym celu różne metody, w zależności od rodzaju odpadów. W przypadku cieczy stosuje się odwróconą osmozę, technologię wyparną lub zestalanie szlamów i koncentratów powyparnych. Odpady stałe podlegają prasowaniu lub fragmentacji. Moim zadaniem jest obsługa instalacji do przetwarzania odpadów promieniotwórczych i utrzymywanie jej w dobrym stanie oraz sprawdzanie, czy nie wymaga napraw. Oprócz tego wprowadzam dane dotyczące odpadów do bazy danych oraz zajmuję się pracami laboratoryjnymi, podczas których opracowuję najlepsze metody przetwarzania konkretnych rodzajów odpadów promieniotwórczych.

Co powinnam umieć?

Muszę znać się na rodzajach odpadów promieniotwórczych, wiedzieć, gdzie powstają, jakie są ich właściwości, jakie dawki promieniowania jonizującego emitują. Muszę znać się na naturalnych i sztucznych izotopach promieniotwórczych.

Muszę znać się na przetwarzaniu odpadów radioaktywnych w postaci stałej, między innymi poprzez rozdrabnianie i zgniatanie, ciekłych, przez parowanie, filtrację, wytrącanie związków chemicznych z roztworów, procesy elektrochemiczne, oraz gazowych poprzez zmianę ich postaci na ciekłą lub stałą. Muszę potrafić opracowywać nowe metody przetwarzania takich odpadów. Muszę znać się na właściwościach fizycznych materiałów używanych do budowy instalacji przetwarzających odpady promieniotwórcze, znać budowę i przemiany atomów i wiedzieć, jaki jest wpływ promieniowania jonizującego na materię. Muszę znać przepisy prawa dotyczące pracy w warunkach narażenia na promieniowanie jonizujące, przetwarzania odpadów promieniotwórczych i wypalonego paliwa jądrowego, takie jak Ustawa Prawo atomowe. Muszę znać przepisy BHP, przeciwpożarowe i ochrony środowiska, których mam przestrzegać podczas pracy.

Jakie kompetencje miękkie są ważne w mojej pracy?

samodzielność,

dociekliwość,

kreatywność,

zaangażowanie,

odpowiedzialność,

sumienność,

umiejętność pracy w zespole.

Predyspozycje zdrowotne

Przeciwwskazania zdrowotne do wykonywania tego zawodu

przeciwwskazania do pracy w warunkach narażenia na kontakt z promieniowaniem jonizującym, np. choroby nowotworowe, zaburzenia tarczycy, zaćma, niedokrwistości - ponieważ promieniowanie jonizujące wpływa na młode krwinki czerwone, w przypadku kobiet - ciąża i karmienie piersią.

Gdzie mogę pracować?

Mogę znaleźć zatrudnienie w Państwowej Agencji Atomistyki lub w jednostkach zajmujących się unieszkodliwianiem odpadów promieniotwórczych - w Polsce jest to Zakład Unieszkodliwiania Odpadów Promieniotwórczych - ZUOP.

Zobacz, kto zatrudnia przedstawicieli tego zawodu

# data[].attributes.attachment_link.title
Specjalistka przetwarzania odpadów promieniotwórczych | Poznaj zawód | Mapa Karier

# data[].attributes.attachment_link.description
Przetwarzam odpady promieniotwórcze. Sprawdź, na czym polega moja praca, jak wygląda ścieżka edukacyjna i jakie muszę mieć kompetencje.

# data[].attributes.headline
Chemik reaktorowy / Chemiczka reaktorowa

# data[].attributes.subject
Chemik reaktorowy / Chemiczka reaktorowa

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Znajduję rozwiązania, dzięki którym wytwarzanie energii z atomu jest efektywniejsze i bezpieczniejsze, zarówno dla ludzi jak i środowiska. Badam izotopy promieniotwórcze pierwiastków, ich budowę i trwałość oraz wpływ na przebieg reakcji chemicznych, przemiany naturalne izotopów na Ziemi i w przestrzeni kosmicznej, promieniowanie jonizujące i reakcje zachodzące w reaktorach atomowych, metody syntezy nowych pierwiastków. Rozwijam technologie zapewniające produkcję energii w oparciu o reakcje jądrowe, w tym nowe modele reaktorów. Dbam też o to, by efektywnie wykorzystywać paliwo w istniejących reaktorach jądrowych. Mogę też prowadzić badania nad reakcjami jądrowymi w warunkach laboratoryjnych, np. dla uczelni, instytucji rządowych, prywatnych firm a nawet organizacji pozarządowych.

Często wykorzystuję w pracy modele matematyczne i symulacje komputerowe imitujące budowę jąder atomowych, by zrozumieć zachowanie pierwiastków w rozmaitych warunkach: pod różnym ciśnieniem, w ekstremalnych temperaturach albo pod działaniem innych pierwiastków i związków chemicznych. Mogę też badać efekty promieniowania jonizującego na organizmy żywe, w tym ludzi, opracowywać procedury bezpieczeństwa i protokoły postępowania w razie awarii, by zapewniać bezpieczne działanie elektrowni atomowych.

Co powinienem umieć?

Muszę bardzo dobrze znać chemię, w tym naturalne i sztuczne izotopy promieniotwórcze, ich występowanie, metody wydobycia i wzbogacania. Muszę znać reakcje rozszczepiania jąder atomowych różnych pierwiastków, podstawy chemii jądrowej i reaktorowej oraz rozumieć, w jaki sposób rozmaite rodzaje promieniowania jonizującego reagują z materią, czyli potrafić odpowiadać na wszelkie pytania z tej dziedziny. Począwszy od możliwych uszkodzeń rdzenia reaktora w wyniku wytwarzanego promieniowania aż po informacje, czy można bezpiecznie jeść truskawki napromieniowane promieniami gamma.

Muszę znać konstrukcję różnych rodzajów reaktorów oraz ich charakterystyki i wiedzieć, jak działają rozmaite systemy sterowania, zasilania, wentylacji, bezpieczeństwa i kontroli technologicznej. Muszę znać standardowe i awaryjne procedury pracy reaktora, układy kontroli dozymetrycznej i procedury bezpieczeństwa na wypadek awarii. W mojej pracy niezbędna jest zaawansowana znajomość matematyki, w tym równań nieliniowych, mechaniki statystycznej i procesów stochastycznych. W tym zawodzie konieczna jest biegła znajomość komputera, w tym programów obliczeniowych, jak HSC/FACTSAGE oraz umiejętność tworzenia algorytmów do rozwiązywania skomplikowanych równań. Muszę umieć aplikować o granty naukowe, tworzyć propozycje projektów badawczych oraz identyfikować możliwe źródła finansowania moich prac. Muszę znać ustawę Prawo atomowe i akty wykonawcze do niej, konwencje i umowy międzynarodowe dotyczące zabezpieczeń materiałów jądrowych, zasady i metody ewidencji i rachunkowości materiałów jądrowych oraz źródła zagrożenia radiacyjnego podczas używania materiałów jądrowych, w tym wypalonego paliwa jądrowego.

Jakie kompetencje miękkie są ważne w mojej pracy?

innowacyjność,

odpowiedzialność,

skupienie na zadaniu,

dbałość o szczegóły,

zdyscyplinowanie,

umiejętność niestandardowego myślenia i kojarzenia faktów,

zdolności analityczne i umiejętność rozwiązywania problemów,

odporność na stres,

umiejętność komunikacji i współpracy,

spostrzegawczość.

Predyspozycje zdrowotne

Przeciwwskazania zdrowotne do wykonywania tego zawodu

przeciwwskazanie do pracy w warunkach narażenia na kontakt z promieniowaniem jonizującym, np. choroby nowotworowe, zaburzenia tarczycy, zaćma, w przypadku kobiet - ciąża i karmienie piersią.

Gdzie mogę pracować?

Mogę znaleźć zatrudnienie w elektrowniach jądrowych lub w jednostkach eksploatujących badawcze reaktory jądrowe, w Państwowej Agencji Atomistyki, Ministerstwie Gospodarki, Głównym Inspektoracie Ochrony Środowiska, dużych laboratoriach badawczych oraz na uniwersytetach.

Zobacz, kto zatrudnia przedstawicieli tego zawodu

# data[].attributes.attachment_link.title
Chemik reaktorowy | Poznaj zawód | Mapa Karier

# data[].attributes.attachment_link.description
Badam izotopy promieniotwórcze i projektuję ciągi reakcji jądrowych niezbędnych do sprawnego działania reaktorów jądrowych wytwarzających energię. Sprawdź, na czym polega moja praca, jak wygląda ścieżka edukacyjna i jakie muszę mieć kompetencje.