# data[].attributes.headline
Ouders meer in gesprek met kinderen over wat ze zien op sociale media

# data[].attributes.subject
Ouders meer in gesprek met kinderen over wat ze zien op sociale media

# data[].attributes.body
De staatssecretaris van Economische Zaken (Aerdts) komt met een campagne voor ouders om in gesprek te gaan met hun kinderen over wat zij tegenkomen op sociale media.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Ouders moeten meer met hun kinderen in gesprek over wat zij online meemaken, vindt staatssecretaris Aerdts. Uit een peiling van het ministerie van Economische Zaken onder kinderen tussen de 10 en 15 jaar oud blijkt dat de helft weleens berichten ziet die hen bang of verdrietig maken. Vaak vertellen ze er thuis niet over uit schaamte of uit angst voor een uitbrander.

Aerdts vindt dat dat anders moet en komt daarom met een campagne voor ouders. Daarbij zijn tips op een rij gezet die ook bij de Kindertelefoon worden gebruikt. "Wees nieuwsgierig naar wat ze zien, ook naar de mooie en grappige dingen", licht de staatssecretaris toe. Zo wordt volgens haar de lat voor kinderen lager om ook de nare, enge en schadelijke kanten van de socials te bespreken.

Ook is het volgens Aerdts belangrijk om kinderen niet te veroordelen voor wat ze online doen. "Geef ook aan dat je zelf ook wel eens iets ziet waar je van schrikt, zodat het echt een open gesprek is."

Snapchat en TikTok

In de peiling van het ministerie noemen kinderen vooral Snapchat en TikTok als plekken waar ze vervelende dingen zien. Die bedrijven, en ook andere platformen, liggen geregeld onder vuur vanwege hun verslavende werking en de extreme en schadelijke inhoud. Ook op de nieuwe 'TikTokshop' is kritiek, omdat het een "giftige cocktail voor impulsaankopen" zou zijn.

Aerdts vindt dat de platformen te weinig maatregelen nemen om kinderen te beschermen. "Wij spreken continu de platformen aan die dit soort schadelijke content online laten staan. Het gaat nog niet goed. De online wereld is echt nog geen veilige plek voor kinderen. Dat is ook de reden waarom we een minimumleeftijd voor het gebruik van sociale media in Europees verband willen afspreken."

Frankrijk, Spanje, Griekenland

Het kabinet bewandelt daarmee de Europese weg en kiest niet zoals veel andere landen voor nationale wetgeving. Onder meer Frankrijk doet dat wel. Het Franse parlement stemde vorige maand in met een wet die kinderen onder de 15 verbiedt om sociale media te gebruiken. Er kwam daar wel een kink in de kabel toen de Constitutionele Raad vervolgens oordeelde dat de wet in deze vorm in strijd is met de grondwet. De regering past de wet nu aan.

Ook Spanje en Griekenland wachten niet op de EU, maar komen zelf met leeftijdsgrenzen voor sociale media.

De Griekse premier Mitsotakismaakte het plan in april bekend in een video op TikTok. "Ik weet dat sommigen van jullie heel boos zullen zijn."

Staatssecretaris Aerdts zei eerder te willen wachten op een Europees verbod om te voorkomen "dat er een soort lappendeken van wet- en regelgeving ontstaat die onduidelijk is voor bedrijven, toezichthouders, maar juist ook ouders en kinderen".

De Europese Commissie werkt wel aan nieuwe regelgeving. Zo wil de commissie met online leeftijdscontroleapps het internet veiliger maken voor kinderen. Vorige maand adviseerden onderzoekers de Commissie om sociale media voor kinderen onder de 13 jaar te verbieden. Commissievoorzitter Von der Leyen reageerde daar positief op en wil na de zomer met een voorstel komen om het gebruik van sociale media voor kinderen te beperken.

# data[].attributes.attachment_link.title
Veel kinderen zien nare berichten op socials, 'ouders moeten meer in gesprek'

# data[].attributes.attachment_link.description
De overheid start een campagne waarin ouders worden opgeroepen om met hun kinderen te praten over de mooie en nare kanten van sociale media.

# data[].attributes.headline
Kom nascholen bij Waag Futurelab tijdens de Teacher Camps

# data[].attributes.subject
Kom nascholen bij Waag Futurelab tijdens de Teacher Camps

# data[].attributes.body
Tijdens de tweedaagse Teacher Camp trainingen ontdek je nieuwe, creatieve manieren om technologie en maakonderwijs in te zetten in de klas.

Schrijf je nu in voor het schooljaar 2026-2027.

# data[].attributes.attachment_link.description
Tijdens de tweedaagse Teacher Camp trainingen ontdek je nieuwe, creatieve manieren om technologie en maakonderwijs in te zetten in de klas. Schrijf je nu in voor het schooljaar 2026-2027.

# data[].attributes.headline
Masterclass digitale macht en soevereiniteit

# data[].attributes.subject
Masterclass digitale macht en soevereiniteit

# data[].attributes.body
Tijdens deze compacte, intensieve masterclass op vrijdag 11 september delen internetpionier Bert Hubert, Waag-directeur Marleen Stikker en Open Universiteit hoogleraar Reijer Passchier hun inzichten over digitale macht en soevereiniteit.

# data[].attributes.attachment_link.description
Tijdens deze compacte, intensieve masterclass op vrijdag 11 september delen internetpionier Bert Hubert, Waag-directeur Marleen Stikker en Open Universiteit hoogleraar Reijer Passchier hun inzichten over digitale macht, publieke waarden en concrete stappen om zelf weer aan het stuur te staan van je data, processen en keuzes.

# data[].attributes.body
17 - 19 september | 12:00 - 17:00 uur | Waag Futurelab | gratis

Tijdens GLUE 2026 presenteert Waag Futurelab 9 werken van kunstenaars en ontwerpers, waarmee wordt getoond hoe design een tipje van de sluier kan oplichten van bredere thema’s.

Onze door design gevormde wereld is kapot – kunnen we die herstellen?

Met werken van DuctTape Collective, Enrico Manzella, Yuxin Hu, Mary Ann Jaraisy, Sixin Zeng, Taiyii Yu, Marie Vilay en Tjep.

# data[].attributes.attachment_link.description
Tijdens GLUE 2026 presenteert Waag Futurelab 9 werken van kunstenaars en ontwerpers, waarmee wordt getoond hoe design een tipje van de sluier kan oplichten van bredere thema’s. Onze door design gevormde wereld is kapot – kunnen we die herstellen? We kunnen in ieder geval dingen opknappen, oplappen, hacken en repareren.

# data[].attributes.headline
Steeds meer jongeren praten over problemen met AI chatbots: is dat erg?

# data[].attributes.subject
Steeds meer jongeren praten over problemen met AI chatbots: is dat erg?

# data[].attributes.body
Psycholoog Francisca Kramer, Melanie Gozzo van het mentale gezondheidsplatform Uppoo en AI-experts Jarno Duursma en Noelle Cicilia gingen hierover met elkaar in gesprek in het radioprogramma 'Dit is de dag'

# data[].attributes.attachment_link.title
Steeds meer jongeren praten met ChatGPT: kan AI een psycholoog vervangen?

# data[].attributes.attachment_link.description
Steeds vaker zoeken jongeren hun toevlucht tot ChatGPT bij mentale problemen. AI neemt daarmee steeds meer de plek in van de ‘gewone’ psycholoog. Zo vertelde de bekende Belgische YouTuber ACID deze week hoe hij online zijn hart uitstortte. Maar is AI wel een goede vervanger voor de therapeut? Daarover gaan we in gesprek met psycholoog Francisca Kramer, Melanie Gozzo van het mentale gezondheidsplatform Uppoo en AI-experts Jarno Duursma en Noelle Cicilia.

# data[].attributes.body
Het Kennisfestival Democratie & Burgerschap op 24 september 2026 is er voor bibliotheekprofessionals die merken dat hun werk verandert en die daar niet alleen over willen praten, maar mee aan de slag willen.

De bibliotheek is steeds vaker een plek waar maatschappelijke vragen binnenkomen. Over meedoen, meepraten, elkaar begrijpen en soms ook tegenover elkaar staan.

Burgerschap, democratie en basisvaardigheden lopen daarin steeds meer door elkaar heen. Dat vraagt iets van je, je samenwerking én je rol als professional.

# data[].attributes.attachment_link.title
Kennisfestival Democratie & Burgerschap - Stichting SPN

# data[].attributes.attachment_link.description
Burgerschap en democratie worden steeds belangrijker. Ontdek hoe je dat vertaalt naar de dagelijkse praktijk van de bibliotheek.

# data[].attributes.headline
Journalistiek, de bibliotheek en burgerschap

# data[].attributes.subject
Journalistiek, de bibliotheek en burgerschap

# data[].attributes.body
Hoe versterken bibliotheken en lokale journalistiek elkaar in het bouwen aan een sterke, betrokken lokale democratie? De whitepaper 'Journalistiek, de bibliotheek en burgerschap' laat zien hoe deze twee samenwerken aan betrouwbare informatie, meerstemmigheid en actief burgerschap. Met inspirerende voorbeelden uit het land - van lokale nieuwsinitiatieven tot creatieve programmering op de jeugdvloer - én concrete handvatten om zelf stappen te zetten.

In oktober volgt er een ontwerpsessie met programmamakers en journalisten om tot concrete programmaconcepten voor nieuwe burgerschapsprogrammering te komen, tijdens de Dutch Design Week van 19 t/m 23 oktober.

Bekijk de whitepaper hieronder: Nieuwe whitepaper: journalistiek, de bibliotheek en burgerschap

# data[].attributes.attachment_link.title
Nieuwe whitepaper: journalistiek, de bibliotheek en burgerschap

# data[].attributes.attachment_link.description
De whitepaper Journalistiek, de bibliotheek & burgerschap: kansen voor samenwerking met de lokale omroep staat vol inzichten, praktijkvoorbeelden en tips.

# data[].attributes.headline
De rol van openbare bibliotheken is geëvolueerd

# data[].attributes.subject
De rol van openbare bibliotheken is geëvolueerd

# data[].attributes.body
De rol die openbare bibliotheken spelen is geëvolueerd, ze hebben een culturele en sociale impact die belangrijk is voor een democratie.

Een nieuw Europees rapport stelt de brede maatschappelijke rol van bibliotheken scherp, toont hoe zij een antwoord bieden op hedendaagse uitdagingen én pleit voor een duurzame investering in de bieb.

# data[].attributes.attachment_link.title
Europees rapport verduidelijkt hoe bibliotheken inspelen op maatschappelijke uitdagingen | Iedereen Leest

# data[].attributes.attachment_link.description
De rol die openbare bibliotheken spelen is geëvolueerd. Een Europees rapport van 2026 stelt de brede maatschappelijke rol van bibliotheken scherp, toont hoe zij een antwoord bieden op hedendaagse uitdagingen én pleit voor een duurzame investering in de bib.

# data[].attributes.headline
Audiotour behorende aan tentoonstelling Overal en Altijd

# data[].attributes.subject
Audiotour behorende aan tentoonstelling Overal en Altijd

# data[].attributes.body
Welkom bij de audiotour van de tentoonstelling Overal en Altijd.

Duik mee in de wereld áchter de technologie.

1. Hoe werken AI-chatbots eigenlijk?

Welke zichtbare én onzichtbare arbeid schuilt er achter digitale tools?

Waarom zien populaire games eruit zoals ze eruitzien?

En welke fysieke infrastructuur maakt het internet mogelijk? Laten we het gaan ontdekken.

Het kan zijn dat niet alle postersets momenteel in jouw bibliotheek te zien zijn. De audio is per set te beluisteren. De titel van de poster komt overeen met de titel van het audiobestand.

Tentoonstelling Overal en Altijd | Cubiss

# data[].attributes.attachment_link.title
Cubiss | Audiotour tentoonstelling Overal en Altijd

# data[].attributes.attachment_link.description
Welkom bij de audiotour van de tentoonstelling Overal en Altijd. Duik mee in de wereld áchter de technologie. Hoe werken AI-chatbots eigenlijk? Welke zichtbare én onzichtbare arbeid schuilt er achter digitale tools? Waarom zien populaire games eruit zoals ze eruitzien? En welke fysieke infrastructuur maakt het internet mogelijk? Laten we het gaan ontdekken.

# data[].attributes.headline
Artikel R.D. Lankes: Generative AI is causing an Information Shock that will require a new information science

# data[].attributes.subject
Artikel R.D. Lankes: Generative AI is causing an Information Shock that will require a new information science

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Information Matters - Information Matters

# data[].attributes.attachment_link.title
AI, Information Shock, and a New Information Science - Information Matters

# data[].attributes.attachment_link.description
We are living in the early stages of an Information Shock caused by generative AI. Information Shocks are rare, but historically transformative. This one will require a reinvention of information science itself.

# data[].attributes.body
De tijd is rijp om de sociale media van big tech achter ons te laten. Waag werkt daarom aan een maatschappelijke doorbraak: om als Nederlandse samenleving, in nauwe Europese samenwerking, het open sociale web te omarmen.

Inmiddels zijn ze met Follow the Money, de Correspondent, de Volkskrant, Nu.nl en NRC actief bezig met het zoeken naar haalbare en praktische uitwerkingen.

Dit doen we in een living lab, een onderzoek naar het idee van learning by doing.

Deelnemers experimenteren met open sociale media en geven feedback over hun ervaringen. Op basis daarvan kunnen ontwerpeisen en verbeterpunten worden vastgesteld die Waag gebruikt om open sociale media te verbeteren.

Daarnaast ontwikkelt Waag een toolkit waarmee deelnemers over hun gebruik van open sociale media kunnen reflecteren en nieuwe gebruikspraktijken op open sociale media kunnen ontwikkelen.

Voor het Living Lab ontwierp Waag drie verschillende testroutes, waarin individuele journalisten en mediaorganisaties op verschillende niveaus kunnen instappen, en met hun deelname gepersonaliseerde doelen kunnen bereiken.

# data[].attributes.attachment_link.description
Op het open sociale web wordt je data niet verhandeld aan de hoogste bieder om jou te beïnvloeden. Hier zijn geen misleidende algoritmes en is elke gebruiker eigenaar van eigen data. Het bestaat niet uit een of twee gesloten giga-platforms, maar is een pluriformiteit van tientallen sociale apps, die onderling met elkaar kunnen communiceren.

# data[].attributes.headline
Bedreigt AI onze democratie: luister dit radiogesprek terug

# data[].attributes.subject
Bedreigt AI onze democratie: luister dit radiogesprek terug

# data[].attributes.attachment_link.description
‘Onverschilligheid omtrent de waarheid leidt langzaam maar zeker tot totalitarisme,’ schrijft Paus Leo de XIVe in zijn pauselijke brief over kunstmatige intelligentie. Zijn deze grote woorden terecht? Moeten we ons zorgen maken over hoe AI onze democratie kan beïnvloeden, of kan AI de democratie ook juist versterken? En: zou AI ons zelfs kunnen vertegenwoordigen in de Tweede Kamer?

# data[].attributes.headline
Welke alternatieven zijn er voor de Big tech taalmodellen (zoals ChatGPT of Claude)?

# data[].attributes.subject
Welke alternatieven zijn er voor de Big tech taalmodellen (zoals ChatGPT of Claude)?

# data[].attributes.attachment_link.title
Digital Independence Day: Aan de slag met taalmodellen – PublicSpaces.net

# data[].attributes.attachment_link.description
Je kan tegenwoordig geen krant of nieuwsbrief meer lezen zonder overspoeld te worden met artikelen over AI en hoe groots en belangrijk deze ontwikkelingen zijn. Grote investeringen, geopolitieke belangen, de impact op de leefwereld en op onze aardbol: Het lijkt soms wel alsof tegenwoordig alles alleen nog om AI draait. Daarom richten wij ons visier deze zondag – in het kader van de Digital Independence Day – op de wereld van AI en taalmodellen op de werkvloer.

# data[].attributes.body
Desinformatie over trans personen is wijdverspreid in Europa. Zo wordt online beweerd dat trans mensen mentaal ziek zijn, dat het een uiting zou zijn van depressie of autisme en dat veel mensen spijt krijgen. Pointer Checkt onderzocht veelvoorkomende claims.

Nee, transgender zijn is geen psychische stoornis - en 4 andere claims ontkracht | Pointer | KRO-NCRV

# data[].attributes.attachment_link.title
Nee, transgender zijn is geen psychische stoornis - en 4 andere claims ontkracht

# data[].attributes.attachment_link.description
Desinformatie over trans personen is wijdverspreid in Europa. Zo wordt online beweerd dat trans mensen mentaal ziek zijn, dat het een uiting zou zijn van depressie of autisme en dat veel mensen spijt krijgen. Wat hiervan klopt, onderzocht Pointer Checkt.||Desinformatie over trans personen is wijdverspreid in Europa. Zo wordt online beweerd dat trans mensen mentaal ziek zijn, dat het een uiting zou zijn van depressie of autisme en dat veel mensen spijt krijgen. Wat hiervan klopt, onderzocht Pointer Checkt.

# data[].attributes.body
Wil je collega’s op een laagdrempelige en leuke manier meenemen in AI?

Met het nieuwe boekje "Leuke werkvormen rondom AI-geletterdheid" van Platform AI-geletterd in de zorg kun je direct aan de slag met 10 interactieve werkvormen.

Het boekje is gratis te downloaden: Nieuw boekje: Leuke werkvormen rondom AI-geletterdheid

# data[].attributes.body
Op woensdag 18 en donderdag 19 november vindt de eerste editie van het Nederland Digitaal Festival plaats.

Het festival is een initiatief van ECP en SIDN en wordt georganiseerd in samenwerking met diverse partners onder het thema: Samen digitaal!

Als opvolger van het vertrouwde ECP Jaarfestival brengt het Nederland Digitaal Festival in een vernieuwde, tweedaagse opzet ontmoeting, inspiratie en kennisdeling samen.

Woensdagmiddag organiseren ECP en SIDN een inhoudelijke deep dive over soevereine digitale infrastructuur in de praktijk in Den Haag.

Het programma op donderdag bestaat uit meer dan 20 sessies over diverse relevante onderwerpen, inspirerende keynotes, masterclasses en interactieve gesprekken.

# data[].attributes.body
Toezichthouders doen aanbeveling aan overheid, bedrijfsleven en IT leveranciers om de overgang naar meer digitale autonomie te versnellen

Bedrijven kunnen vaker gezamenlijk optrekken wanneer zij contracten afsluiten met IT-leveranciers. Dat is belangrijk om hun digitale autonomie te versterken.

En overheden en bedrijven zouden digitale autonomie nadrukkelijk moeten meewegen bij de inkoop van IT-diensten.

Zo kunnen zij optreden als aanjager van Europese digitale diensten.

Dat zijn belangrijke aanbevelingen die de Autoriteit Consument & Markt (ACM), de Autoriteit Financiële Markten (AFM), de Autoriteit Persoonsgegevens (AP), De Nederlandsche Bank (DNB) en de Rijksinspectie Digitale Infrastructuur (RDI) doen in het rapport ‘De route naar digitale autonomie’, waarin ze bedrijven en overheden oproepen om de overgang naar meer digitale autonomie te versnellen.

# data[].attributes.attachment_link.title
Toezichthouders: versnel de overgang naar meer digitale autonomie | ACM

# data[].attributes.attachment_link.description
Vijf toezichthouders doen in het rapport ‘De route naar digitale autonomie’ aanbevelingen om de overgang naar meer digitale autonomie te versnellen.

# data[].attributes.body
Thuis kun je aan de slag met de Bye Bye Big Tech-zine, door PublicSpaces ontwikkeld voor de 'Weg bij Big Tech'-avond van Bibliotheek Berkel & IJssel.

Het zine legt de problemen met big tech uit én geeft oplossingen om ervan los te komen.

Het zine is ontwikkeld in het kader van het traject PublicSpaces in de bieb, waarin we samen met Bibliotheek Utrecht, Bibliotheek Berkel & IJssel en de Openbare Bibliotheek Amsterdam bouwen aan programmering rondom publieke sociale media, en binnen de eigen organisatie werken aan brede bewustwording over publieke waarden in de tools en platforms die de bibliotheek inzet.

# data[].attributes.attachment_link.description
Voor de ‘Weg bij Bigtech’ avond van Bibliotheek Berkel & IJssel ontwikkelde PublicSpaces een zogenaamde ‘zine’. Een soort folder waarin je informatie kan vinden over de problemen met bigtech en nog veel belangrijker: oplossingen om weg te komen bij bigtech! Iedereen die dat wil kan het zine nu zelf afdrukken en verspreiden.

# data[].attributes.headline
Menselijke rommeligheid als tegengif voor AI

# data[].attributes.subject
Menselijke rommeligheid als tegengif voor AI

# data[].attributes.body
Of het nu gaat om e-mails, appjes, social media of muziek, we trekken alles strak met generatieve AI. Die AI-botox is grotendeels gebaseerd op onzekerheid en angst. Durven we nog iets over schutting te gooien dat niet helemaal perfect is? Hoog tijd voor wat tegengif.

# data[].attributes.attachment_link.title
Menselijke rommeligheid als tegengif voor AI – SETUP

# data[].attributes.attachment_link.description
Of het nu gaat om e-mails, appjes, social media posts, grafisch ontwerp of muziek, we trekken alles strak met generatieve AI. Hoog tijd voor wat tegengif.

# data[].attributes.body
De Makers Meet & Eat.

Hier komen verschillende makers samen en leren ze meer over elkaars praktijken. Voor alle cultuurliefhebbers, creatieve makers en nieuwsgierige aagjes.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Are you an art enthusiast, culture vulture, maker, creative mind, or simply interested in the recent developments in the field of (digital) art, culture, and design? Join us on Sunday 27th of September and get inspired by the stories of various makers.

# data[].attributes.attachment_link.description
27 september 2026 - Are you an art enthusiast, culture vulture, maker, creative mind, or simply interested in the recent developments in the field of (digital) art, culture, and design? Join us on Sunday 27th of September and get inspired by the stories of various makers.

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Annabel Essink, Esther Hammelburg, Jack van der Leden en André Nuchelmans

# data[].attributes.attachment_link.title
Boekman #147: Online/offline - Boekmanstichting

# data[].attributes.attachment_link.description
Boekman #146: Hoe beïnvloedt de generatie waartoe je behoort je cultuurervaring? En wat is het belang van generaties voor cultuurbeleid?

# data[].attributes.headline
𝗪𝗲𝗿𝗸 𝗷𝗶𝗷 𝗮𝗮𝗻 𝘃𝗿𝗮𝗮𝗴𝘀𝘁𝘂𝗸𝗸𝗲𝗻 𝗿𝗼𝗻𝗱𝗼𝗺 𝗱𝗶𝗴𝗶𝘁𝗮𝗹𝗶𝘀𝗲𝗿𝗶𝗻𝗴, 𝘁𝗲𝗰𝗵𝗻𝗼𝗹𝗼𝗴𝗶𝗲 𝗼𝗳 𝗽𝘂𝗯𝗹𝗶𝗲𝗸𝗲 𝘄𝗮𝗮𝗿𝗱𝗲𝗻? 

# data[].attributes.subject
𝗪𝗲𝗿𝗸 𝗷𝗶𝗷 𝗮𝗮𝗻 𝘃𝗿𝗮𝗮𝗴𝘀𝘁𝘂𝗸𝗸𝗲𝗻 𝗿𝗼𝗻𝗱𝗼𝗺 𝗱𝗶𝗴𝗶𝘁𝗮𝗹𝗶𝘀𝗲𝗿𝗶𝗻𝗴, 𝘁𝗲𝗰𝗵𝗻𝗼𝗹𝗼𝗴𝗶𝗲 𝗼𝗳 𝗽𝘂𝗯𝗹𝗶𝗲𝗸𝗲 𝘄𝗮𝗮𝗿𝗱𝗲𝗻? 

# data[].attributes.body
Dan weet je hoe moeilijk het kan zijn om alternatieven te ontwerpen voor systemen die inmiddels vanzelfsprekend lijken.
Online omgevingen, algoritmen en slimme technologie bepalen steeds vaker hoe we communiceren, werken en samenleven. Maar juist doordat we eraan gewend zijn geraakt, is het lastig om ons voor te stellen dat het ook anders kan. Hoe doorbreken we die vanzelfsprekendheid? En welke rol kan ontwerp spelen bij het verbeelden én realiseren van digitale toekomsten waarin publieke waarden centraal staan?
'𝘖𝘮 𝘢𝘭𝘵𝘦𝘳𝘯𝘢𝘵𝘪𝘦𝘷𝘦𝘯 𝘵𝘦 𝘷𝘦𝘳𝘣𝘦𝘦𝘭𝘥𝘦𝘯, 𝘮𝘰𝘦𝘵𝘦𝘯 𝘸𝘦 𝘢𝘧𝘭𝘦𝘳𝘦𝘯 𝘸𝘢𝘵 𝘯𝘶 𝘯𝘰𝘳𝘮𝘢𝘢𝘭 𝘪𝘴.'
Gebaseerd op de CLICKNL Design Innovation Sessions tijdens de Dutch Design Week 2025, biedt deze Update niet alleen inzichten en reflecties, maar vooral ook perspectieven op hoe professionals kunnen bijdragen aan digitale toekomsten.

Met inzichten van Wouter Nieuwenhuizen (Rathenau Instituut) en Thijs Turel (Responsible Sensing Lab). Ontdek daarnaast inspirerende voorbeelden zoals Mijke de Matchbot (Brainport Eindhoven): een initiatief dat mensen met verminderde basisvaardigheden helpt bij vragen over bijvoorbeeld geldzaken, gezondheid en overheidscommunicatie.

Direct naar de Update: https://lnkd.in/ejvU39RK

ℹ️ Deze Update is de derde in een reeks van vijf 𝘋𝘦𝘴𝘪𝘨𝘯 𝘐𝘯𝘯𝘰𝘷𝘢𝘵𝘪𝘰𝘯 𝘜𝘱𝘥𝘢𝘵𝘦𝘴, met ieder een eigen thema, waaronder Leefomgeving en een Bloeiende Planeet.

# data[].attributes.attachment_link.title
CLICKNL: ‘Om alternatieven te verbeelden, moeten we afleren wat nu normaal is’

# data[].attributes.body
In Transformatie Therapie | Podcast on Spotify

# data[].attributes.body
Een gesprek over politiek, maatschappelijke thema’s of gevoelige onderwerpen kan al snel spanning oproepen. Hoe blijf je met elkaar in gesprek als meningen botsen? En wat doe je als een gesprek dreigt vast te lopen? Tijdens dit online Ontwikkelcafé onderzoeken we samen hoe je ruimte maakt voor verschillende perspectieven — zowel binnen je organisatie als in gesprekken met je doelgroep en partners.

Aanleiding voor dit Ontwikkelcafé zijn signalen vanuit de werkvloer én de documentaire The Librarians. Samen verkennen we welke handelingsopties er zijn, delen we praktijkervaringen en zoeken we naar manieren om sterker en zekerder om te gaan met schurende gesprekken.

Wanneer?

Dinsdag 1 september van 10 tot 11.30 uur

Online via Teams.

Wat kun je verwachten?

We gaan in gesprek met (ervarings)deskundigen en bespreken herkenbare praktijkcases. De inhoud ontstaat vanuit jullie vragen, ervaringen en dilemma’s. Dit Ontwikkelcafé is geen training of workshop, maar een interactieve uitwisseling. Wat werkt in de praktijk? Waar loop je tegenaan? En hoe ga je om met spanning of weerstand tijdens gesprekken over controversiële onderwerpen?

Voor wie?

Dit Ontwikkelcafé is bedoeld voor programmamakers, community librarians, specialisten basisvaardigheden en front-office medewerkers.

Aanmelden: Ontwikkelcafé: Oneens! Hoe voer je gesprekken over thema’s die schuren? | Cubiss

# data[].attributes.headline
Whitepaper: ‘The Role of AI in the Disinformation Landscape – Insights from the BENEDMO Research Lab and Beyond’

# data[].attributes.subject
Whitepaper: ‘The Role of AI in the Disinformation Landscape – Insights from the BENEDMO Research Lab and Beyond’

# data[].attributes.body
Op 6 juli 2026 verscheen er een nieuw BENEDMO whitepaper genaamd ‘The Role of AI in the Disinformation Landscape – Insights from the BENEDMO Research Lab and Beyond’. In het whitepaper brengen onderzoekers van de Universiteit van Amsterdam de huidige kennis samen over hoe generatieve AI wordt ingezet in desinformatie, welke tegenmaatregelen effectief kunnen zijn om desinformatie in te context van AI te lijf te gaan, en welke uitdagingen professionals betrokken bij desinformatie en mediawijsheid ervaren.

Het whitepaper bestaat uit drie delen:

1. Een overzicht van de rol van AI in desinformatie

2. Een bespreking van de effectiviteit van tegenmaatregelen

3. Praktijkinzichten van experts uit het netwerk van BENEDMO

# data[].attributes.attachment_link.title
Whitepaper: The Role of AI in the Disinformation Landscape

# data[].attributes.attachment_link.description
In het whitepaper van BENEDMO brengen onderzoekers van de UvA kennis samen over hoe generatieve AI wordt ingezet in desinformatie.

# data[].attributes.body
Wie vandaag het onderzoek naar AI in het onderwijs induikt, ziet vooral belofte en soms ook heel wat minder sterke studies. Slimme systemen die feedback geven, robots die kinderen helpen samenwerken, adaptieve platforms die leren personaliseren.

Maar zodra je de pedagogisch-didactische onderlaag oplicht of stilstaat bij welke leertheorieën gebruikt worden, wordt het beeld minder futuristisch en echt een stuk herkenbaarder.

Je ziet dan een veld dat vooral experimenteert zonder veel houvast, waar de technologie sneller loopt dan de didactiek.

Een nieuwe systematische review van Topali en collega’s (2025) laat dat opvallend scherp zien. Van de 28 studies die daadwerkelijk AI inzetten in echte klascontexten binnen het leerplichtonderwijs, blijkt ongeveer de helft géén expliciete leertheorie te gebruiken.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Wie vandaag het onderzoek naar AI in het onderwijs induikt, ziet vooral belofte en soms ook heel wat minder sterke studies. Slimme systemen die feedback geven, robots die kinderen helpen samenwerken, adaptieve platforms die leren personaliseren. Maar zodra je de pedagogisch-didactische onderlaag oplicht of stilstaat bij welke leertheorieën gebruikt worden, wordt het beeld minder futuristisch en echt een stuk herkenbaarder. Je ziet dan een veld dat vooral experimenteert zonder veel houvast, waar de technologie sneller loopt dan de didactiek.

Een nieuwe systematische review van Topali en collega's (2025) laat dat opvallend scherp zien. Van de 28 studies die daadwerkelijk AI inzetten in echte klascontexten binnen het leerplichtonderwijs, blijkt ongeveer de helft géén expliciete leertheorie te gebruiken. Geen verwijzing naar hoe kinderen leren, geen ontwerpkeuzes die vertrekken vanuit cognitieve belasting of socioculturele interacties, geen link met leerdoelen of activiteitendynamiek. AI wordt vaak toegevoegd zoals je een nieuw toestel in een klas zet: plug-and-play, en hopen dat het werkt.

Bij de studies die wél een theoretische basis gebruiken, duikt vooral één stroming op: het constructivisme, in uiteenlopende varianten. Robots die als mediatoren optreden binnen Vygotskiaanse kaders, game-based learning geïnspireerd door Piaget, inquiry-gebaseerde omgevingen waar leerlingen al construerend leren. Op zich logisch: veel AI-toepassingen in de lagere jaren zijn speels, interactief en sociaal, en sluiten aan bij die traditie.

Maar opvallend is vooral wat níet gebruikt wordt. Cognitieve leertheorieën, toch een stevige pijler van hedendaagse didactiek, zijn schaars. Bloom of SRL-modellen komen sporadisch voor, maar zelden diepgaand. Cognitive Load Theory? Afwezig. Expliciete instructie? Nauwelijks. Motivatie- en zelfdeterminatietheorieën verschijnen slechts in enkele studies, vaak als randkader. Socioculturele theorieën komen iets vaker voor, maar blijven beperkt tot specifieke projecten rond samenwerking of leerlingen met bijzondere noden.

Het resultaat is een veld dat vooral didactisch leunt op brede, soms losjes geïnterpreteerde constructivistische ideeën, aangevuld met ad-hoc toepassingen van motivatietheorieën. Dat hoeft op zich niet verkeerd te zijn, maar het laat een blinde vlek achter: hoe AI zich verhoudt tot leren zoals we het uit robuust onderzoek kennen. Denk dan aan werkgeheugen, voorbeeldwerking, expertiseontwikkeling, feedbackprincipes, effectieve instructie. Dit alles blijft grotendeels onverkend terrein. Als AI echt moet bijdragen aan leren, dan moet het meer doen dan een speels laagje technologie over bestaande activiteiten leggen.

Daar komt dan nog bij dat veel studies niet alleen theoretisch dun zijn, maar methodologisch ook beperkt: kleine steekproeven, korte interventies, veel novelty effects. Bijna alle studies meten leerwinst op korte termijn, vaak in één vak, soms in één klas. Leraren zelf komen amper in beeld, behalve als decorstukken die de AI moeten toelaten zijn werk te doen.

Het resultaat? Een systeem dat sneller automatiseert dan het begrijpt wat het automatiseert.

Daarom is de review belangrijk, precies omdat ze de vinger legt op wat ontbreekt. Als we willen dat AI meer doet dan een gimmick zijn, dan moet het veld volwassen worden. Dat betekent: duidelijke leertheorieën, ingebedde ontwerpkeuzes, aandacht voor context, en vooral een bredere blik op wat leren en onderwijzen betekent. Niet alleen of een robot of platform "werkt", maar waarom, voor wie, onder welke voorwaarden, en met welk effect op denken, motivatie en relaties in een klas.

En zo blijkt AI in het onderwijs vooral een spiegel. Niet dat het ons leert wat machines kunnen, maar dat het ons opnieuw dwingt scherp te krijgen wat leren is.

# data[].attributes.attachment_link.title
AI in het onderwijs: veel technologie, weinig leertheorie

# data[].attributes.attachment_link.description
Review toont hoe AI-onderzoek in onderwijs vaak zonder leertheorie werkt. Veel technologie, weinig didactiek. Wat betekent dat voor scholen?

# data[].attributes.body
Is je social media-account geblokkeerd? Je bent niet de enige. De afgelopen maanden heeft Repro Uncensored, de non-profitorganisatie die wereldwijd toezicht houdt op digitale censuur, een sterke stijging gezien in het aantal meldingen van blokkades door Meta, met name gericht tegen queer- en culturele gemeenschappen. Accounts en volgers zijn zonder waarschuwing of uitleg verdwenen.

Lees verder via de link en vind vijf dingen die je kunt doen als je account is geblokkeerd.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Is je social media-account geblokkeerd? Je bent niet de enige. De afgelopen maanden heeft Repro Uncensored, de non-profitorganisatie die wereldwijd toezicht houdt op digitale censuur, een sterke stijging gezien in het aantal meldingen van blokkades door Meta, met name gericht tegen queer- en culturele gemeenschappen. Accounts en volgers zijn zonder waarschuwing of uitleg verdwenen.

Deze blokkades maken deel uit van een patroon van digitale censuur of digitale onderdrukking: praktijken van digitale platforms die de zichtbaarheid of beschikbaarheid van belangrijke informatie online beperken. Dat gaat om het verwijderen van content, het verwijderen van accounts, shadowbanning en andere vormen van algoritmische onderdrukking. Het is een van de vele argumenten om big tech's sociale media achter ons te laten en in te zetten op alternatieven waar wij als gebruikers de controle hebben.

Hieronder vind je vijf dingen die je kunt doen als je account is geblokkeerd. Of download, vouw en verspreid!
Download pdf (in het Engels)
1. Meld je blokkering bij Repro Uncensored

Repro Uncensored kan je helpen bij het herstellen van je account, je in contact brengen met relevante hulpbronnen en helpen om je zaak onder de aandacht te brengen als onderdeel van een breder patroon van platformcensuur. Elke melding helpt ook om trends te identificeren, collectief bewijsmateriaal te verzamelen en aan te dringen op meer transparantie, verantwoording en herstelmaatregelen van platforms en beleidsmakers. Hier kun je een melding indienen.

2. Ga in beroep!

Dien een beroep in via de beschikbare kanalen van het platform. Vraag om een duidelijke uitleg over welk beleid er is geschonden, welke content aanleiding gaf en hoe de beslissing tot stand is gekomen. Vraag, indien mogelijk, om een beoordeling door een medewerker. Sla screenshots op van alle meldingen, ingediende beroepen en reacties die je ontvangt. Zelfs als je beroep niet wordt toegewezen, kan het bijhouden van een dossier belangrijk zijn voor toekomstige belangenbehartiging, onderzoeken en juridische procedures.

Als je in de Europese Unie gevestigd bent, heb je mogelijk aanvullende rechten op grond van de Digitaledienstenverordening (DSA). Online platforms zijn verplicht om informatie te verstrekken over bepaalde moderatiebeslissingen en om mechanismen aan te bieden om deze aan te vechten.

3. Breng je achterban op de hoogte

Zijn er andere betrouwbare accounts (vrienden, familie, organisaties waarmee je samenwerkt) die jouw achterban op de hoogte kunnen brengen van je blokkering? Laat je community weten dat je offline bent gehaald en verwijs hen idealiter naar een plek waar je nog steeds online bent.

4. Breng nieuw leven in je nieuwsbrief

Het klinkt misschien ouderwets, maar een nieuwsbrief kan een van de beste manieren zijn om contact te houden met je achterban. Er is geen algoritme dat je mails shadowbanned, je hebt zelf de controle over de lijsten en je kunt overstappen naar elke nieuwsbriefapp of mailadres. Listmonk is een goede open-source nieuwsbriefapp (we hebben 'm zelf ook).

5. Experimenteer met alternatieven

Ga aan de slag met platforms waar je zelf de touwtjes in handen hebt. Het open sociale web is waar je moet zijn. Hier draaien sociale media op open protocollen, wat betekent dat geen enkele organisatie, overheid of instantie de regels bepaalt. Al deze platforms kunnen met elkaar communiceren en je bent vrij om over te stappen naar het platform dat het beste bij je past. Bekijk bijvoorbeeld eens Blacksky, Northsky of Eurosky, of probeer Mastodon als je op zoek bent naar een plek om je eigen community te hosten.
Lees meer over open sociale netwerken.

# data[].attributes.attachment_link.title
Waag | Je bent verbannen door big tech. Wat nu?

# data[].attributes.attachment_link.description
Is je social media-account geblokkeerd? Je bent niet de enige. Hier vind je vijf dingen die je kunt doen. Of download, vouw en verspreid!

# data[].attributes.headline
Inspiratiedag over technologie en digitaal burgerschap 

# data[].attributes.subject
Inspiratiedag over technologie en digitaal burgerschap 

# data[].attributes.body
Donderdag 20 augustus 2026 / 10:15 tot 14:45 , Next Nature Museum Eindhoven in het Evoluon.

Tijdens deze inspiratiedag duiken we samen in de wereld van technologie, digitale cultuur en de rol van de mens daarin. Met een introductielezing, rondleiding en interactieve workshops verkennen we hoe digitale technologie ons dagelijks leven beïnvloedt én hoe we hier bewust mee om kunnen gaan.

Programma

10.15 - 10.30 uur: inloop

10.30 – 12.00 uur: introductielezing en rondleiding

12.00 – 12.45 uur: lunch

12.45 – 14.30 uur: workshops

14.30 – 14.45 uur: gezamenlijke afsluiting

Introductielezing Next Nature
Een introductie waarin we kennismaken met het bredere verhaal van Next Nature en de verwevenheid van technologie en natuur.

Rondleiding door het museum
Aansluitend nemen zij ons mee langs de highlights van het museum, inclusief het Facebook Museum en de verhalen achter de tentoonstellingen.

Na de lunch, splitsen we op. Je kunt je workshop naar keuze volgen. De keuzes:

Workshop Pyramid of Technology
In deze workshop onderzoeken deelnemers hoe technologie steeds meer een vanzelfsprekend onderdeel van ons leven wordt, als een soort “nieuwe natuur”. Met behulp van de Pyramid of Technology van Next Nature verkennen we hoe innovaties zich ontwikkelen van idee tot alledaagse realiteit, met focus op kunstmatige intelligentie en digitale technologie. Ook wordt gekeken naar mogelijke toekomstscenario’s en de rol van de mens daarin.

Workshop Facebook Scrapbooken
In de workshop Facebook Scrapbooken gaan we samen aan de slag om terug te blikken op onze tijd op Facebook. Wat waren de mooie momenten of vervelende ervaringen die je altijd bij zullen blijven? Welke dingen zijn volgens jou ‘typisch Facebook’ en wil je meegeven aan toekomstige generaties die dit platform zelf misschien nooit mee hebben gemaakt? Kortom: wat wil jij dat we blijven herinneren aan Facebook?
Door een ode te knutselen aan een social media post die je zou willen vereeuwigen, kijk je terug op wat Facebook voor jou is of was en draag je je steentje bij aan het conserveren van dit digitaal cultureel erfgoed.

Voor wie?

Programmamakers digitaal burgerschap van de Limburgse en Brabantse bibliotheken.

Aanmelden

Inspiratiebezoek Next Nature | Cubiss

# data[].attributes.headline
Werk mee aan programmering over digitale nalatenschap - aanmelden t/m 13 juli

# data[].attributes.subject
Werk mee aan programmering over digitale nalatenschap - aanmelden t/m 13 juli

# data[].attributes.attachment_link.title
Werk mee aan programmering over digitale nalatenschap

# data[].attributes.attachment_link.description
Het programmateam digitaal burgerschap en de Alliantie Digitaal Samenleven (ADS) zoeken bibliotheken die willen helpen programmering te ontwikkelen rond digitale nalatenschap. Heb jij interesse? Meld jouw bibliotheek dan aan voor het speciale ontwikkeltraject.

# data[].attributes.headline
Verhalen over morgen: workshop en panelgesprek over AI en de toekomst in Bibliotheek Maastricht

# data[].attributes.subject
Verhalen over morgen: workshop en panelgesprek over AI en de toekomst in Bibliotheek Maastricht

# data[].attributes.body
Hoe beïnvloedt kunstmatige intelligentie de verhalen die we vertellen over onszelf en de wereld? En hoe kunnen fictie en verbeelding ons helpen grip te krijgen op technologische ontwikkelingen? Tijdens twee activiteiten bij Bibliotheek Maastricht in Centre Céramique onderzoekt schrijver en universitair docent Josje Weusten samen met deelnemers en publiek de relatie tussen AI, toekomstdenken en verhalen.

Op zaterdag 18 juli verzorgt Weusten de workshop ‘AI en de toekomstroman’. Tijdens deze creatieve schrijfsessie ontdekken deelnemers hoe sciencefiction en toekomstverhalen ons helpen nadenken over technologische veranderingen. Aan de hand van toegankelijke schrijfoefeningen maken zij zelf speculatieve scènes, gedichten of korte verhalen. De workshop is bedoeld voor iedereen vanaf 16 jaar; schrijfervaring is niet nodig.

Volgens Weusten spelen verhalen een belangrijke rol in de manier waarop we naar nieuwe technologie kijken. “Veel ideeën over kunstmatige intelligentie vinden hun oorsprong in fictie. Door zelf verhalen te maken, kunnen we onderzoeken welke toekomstbeelden ons inspireren, uitdagen of juist ongerust maken.”

Op dinsdag 21 juli volgt het panelgesprek ‘AI en de nabije toekomst’. Onder leiding van Ella Andersson gaan techfilosoof Katleen Gabriels, neerlandicus Marjolein van Herten en schrijver Josje Weusten in gesprek over de invloed van AI op ons dagelijks leven en ons denken over de toekomst. Aan de hand van hedendaagse toekomstromans en herkenbare voorbeelden onderzoeken zij hoe fictie nieuwe perspectieven kan bieden op actuele maatschappelijke vraagstukken.

De belangstelling voor toekomstliteratuur groeit. Steeds meer Nederlandse schrijvers verkennen in hun werk thema’s als klimaatverandering, technologie en kunstmatige intelligentie. Het panelgesprek laat zien hoe deze verhalen niet alleen mogelijke toekomsten verbeelden, maar ook helpen om kritisch naar het heden te kijken.

Praktische informatie

Creatieve schrijfworkshop: AI en de toekomstroman

Zaterdag 18 juli 2026, 14.00 – 15.30 uur

Geen schrijfervaring nodig

Aanmelden verplicht via deze link (website centreceramique.nl)

Panelgesprek: AI en de nabije toekomst

Dinsdag 21 juli 2026, 18.00 – 19.30 uur

Aanmelden verplicht via deze link (website centreceramique.nl)

# data[].attributes.attachment_link.description
Het gevaar van AI wordt dikwijls benadrukt. Maar hoe kunnen we technologie voor ons laten werken bij het volgen van het nieuws? Sanne Vrijenhoek onderzocht in haar proefschrift hoe technologie de positie van journalistieke redacties kan versterken. ‘Gepersonaliseerde nieuwsaanbevelingen zouden mensen ook uit hun bubbel kunnen halen.’

# data[].attributes.body
Lieven trekt op tour met een nieuwe theatershow, en het onderwerp is: Robots! Meer bepaald humanoids: robots in mensenvorm. Die zien we al heel lang in science fiction-films, maar de laatste jaren is deze technologie enorm snel geëvolueerd.

Misschien wordt de humanoid robot binnenkort betaalbaar en performant genoeg om er zelf eentje aan te schaffen. Wil je er dan een? Of zeg je: “dat wil ik nooit!” zoals je 20 jaar terug over de smartphone zei?

Ga ontdekken waar de technologie nu staat, en hoe snel ze evolueert, in Lievens nieuwe show: Robots. Vanaf januari in theaters in België en Nederland.

# data[].attributes.attachment_link.description
Science, Comedy and General Geekiness. On stage and on TV. In English and Dutch.

# data[].attributes.body
De Raad voor Cultuur presenteerde deze week het advies ‘Kunstzinnig boven kunstmatig’ over AI.

De raad adviseert om te investeren in een stimuleringsprogramma 'Naar een Europese AI-cultuur', naar voorbeeld van de Groeifondsprojecten.

Dat programma moet ruimte geven aan de sector om in samenwerking met overheid en bedrijfsleven verder te werken aan publieke alternatieven voor de huidige technologie.

Dat gebeurt nu al kleinschalig, maar hier ligt een grote kans als we de innovatieve kracht van de creatieve industrie weten in te zetten.

# data[].attributes.attachment_link.title
Advies: Zet de kracht van creativiteit in voor ontwikkeling van AI | Raad voor Cultuur

# data[].attributes.attachment_link.description
Artificiële Intelligentie (AI) beïnvloedt onze cultuur diepgaand. Daarom is het belangrijk dat AI voor óns werkt en niet andersom. Dat kan alleen als de we de kracht van creativiteit beschermen en deze benutten om de snelle ontwikkeling van AI bij…

# data[].attributes.body
De Raad voor Cultuur presenteerde deze week het advies ‘Kunstzinnig boven kunstmatig’ over AI.

De raad adviseert om te investeren in een stimuleringsprogramma 'Naar een Europese AI-cultuur', naar voorbeeld van de Groeifondsprojecten.

Dat programma moet ruimte geven aan de sector om in samenwerking met overheid en bedrijfsleven verder te werken aan publieke alternatieven voor de huidige technologie.

Dat gebeurt nu al kleinschalig, maar hier ligt een grote kans als we de innovatieve kracht van de creatieve industrie weten in te zetten.

# data[].attributes.attachment_link.title
Advies: Zet de kracht van creativiteit in voor ontwikkeling van AI | Raad voor Cultuur

# data[].attributes.attachment_link.description
Artificiële Intelligentie (AI) beïnvloedt onze cultuur diepgaand. Daarom is het belangrijk dat AI voor óns werkt en niet andersom. Dat kan alleen als de we de kracht van creativiteit beschermen en deze benutten om de snelle ontwikkeling van AI bij…

# data[].attributes.body
De KB (Koninklijke Bibliotheek) krijgt subsidie voor een kenniscentrum AI in de culturele en creatieve sector.

De KB ontvangt samen met een internationaal samenwerkingsverband van universiteiten, kennisinstellingen en culturele organisaties 5 miljoen euro subsidie voor het onderzoeksproject CULTURAI.

Dit onderzoek legt de basis voor een uniek internationaal virtueel Competence Centre voor AI in de culturele en creatieve sector. Vanaf 2030 ondersteunt dit kenniscentrum culturele instellingen en makers bij de verantwoorde inzet van kunstmatige intelligentie.

# data[].attributes.attachment_link.title
KB ontvangt subsidie voor cultureel AI-kenniscentrum

# data[].attributes.attachment_link.description
Een internationaal samenwerkingsverband, waaronder de KB, ontvangt 5 miljoen euro voor de ontwikkeling van een Competence Centre voor AI.

# data[].attributes.attachment_link.title
Jongeren zien nepnieuws als vast onderdeel van hun online wereld - Trendbureau Drenthe

# data[].attributes.attachment_link.description
Ruim acht op de tien jongeren volgt nieuws vooral via sociale media. Tegelijk komt bijna de helft van de jongeren wekelijks online nepnieuws tegen. Dat blijkt uit onderzoek van Trendbureau Drenthe en Sociaal Planbureau Groningen onder het Drents en Groninger Jeugdpanel; 661 jongeren van 12 tot en met 18 jaar deden mee aan het onderzoek. […]

# data[].attributes.headline
Update toekomst van strategische autonomie - STT

# data[].attributes.subject
Update toekomst van strategische autonomie - STT

# data[].attributes.body
Toekomstonderzoeker Lilian de Jong verkent in STT111 hoe strategische autonomie rond AI en data zich op de lange termijn kan ontwikkelen binnen het openbaar bestuur en welke keuzes daarbij richting geven.

In de afgelopen maanden droeg ze bij aan verschillende events en kwam de klankbordgroep voor het eerst bijeen.

# data[].attributes.attachment_link.title
UPDATE - Toekomst van strategische autonomie - Stichting Toekomstbeeld der Techniek

# data[].attributes.attachment_link.description
De toekomstonderzoekers van Stichting Toekomstbeeld der Techniek ontwikkelen sinds 1968 toekomstverkenningen op het raakvlak van technologie en maatschappij.

# data[].attributes.body
Het Rathenau Instituut organiseert op verzoek van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties het Dialoogprogramma digitale toekomst. Het instituut heeft het programma in drieën verdeeld. Het eerste deel, waarvan de resultaten nu worden gepubliceerd, focust op digitale technologie en sociale relaties. Later volgen digitalisering en democratische samenleving, en digitalisering en de leefomgeving.

Uit de eerste serie gesprekken blijkt dat de deelnemers bang zijn dat digitale metgezellen de vriendschappelijke en liefdesrelaties met mensen vervangen. Daardoor, zo vrezen ze, raken sociale interacties uitgehold en komt het vermogen tot menswaardig samenleven onder druk.

De opdracht die burgers geven aan beleidsmakers, politici en zichzelf: bepaal de grenzen van AI en digitale technologie in ons emotionele, sociale en liefdesleven. Zorg daarbij dat digitale technologie onze sociale relaties verrijkt in plaats van verarmt.

# data[].attributes.attachment_link.title
Hoeveel pixels is een knuffel? | Rathenau Instituut

# data[].attributes.attachment_link.description
Het Rathenau Instituut organiseert op verzoek van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties het Dialoogprogramma digitale toekomst. Het instituut heeft het programma in drieën verdeeld. Het eerste deel, waarvan de resultaten nu worden gepubliceerd, focust op digitale technologie en sociale relaties. Later volgen digitalisering en democratische samenleving, en digitalisering en de leefomgeving. Uit de eerste serie gesprekken blijkt dat de deelnemers bang zijn dat digitale metgezellen de vriendschappelijke en liefdesrelaties met mensen vervangen. Daardoor, zo vrezen ze, raken sociale interacties uitgehold en komt het vermogen tot menswaardig samenleven onder druk. De opdracht die burgers geven aan beleidsmakers, politici en zichzelf: bepaal de grenzen van AI en digitale technologie in ons emotionele, sociale en liefdesleven. Zorg daarbij dat digitale technologie onze sociale relaties verrijkt in plaats van verarmt.

# data[].attributes.headline
Bibliotheek aan de basis van een publiek Europees internet

# data[].attributes.subject
Bibliotheek aan de basis van een publiek Europees internet

# data[].attributes.body
10 september| Webinar AI in een juridische/ ethische context

11.00 - 12.00 uur

Door: Gaico Bos

Inhoud: AI speelt een grote rol in ons dagelijks werk en leven. Juist daarom is het belangrijk om te begrijpen wat AI precies is, hoe het werkt en welke juridische en ethische vragen ermee gepaard gaan.

In dit webinar nemen we je mee aan de hand van concrete praktijkvoorbeelden hoe AI-systemen functioneren. Vervolgens zoomen we in op de actuele juridische kaders, zoals auteursrecht en relevante jurisprudentie, zodat je inzicht krijgt in hoe wet- en regelgeving zich ontwikkelt rondom AI.

Juni, maand van de AI 2026 - Webinars | Cubiss

# data[].attributes.headline
Training nieuwswijsheid en desinformatie 

# data[].attributes.subject
Training nieuwswijsheid en desinformatie 

# data[].attributes.body
Desinformatie, mediahypes en online beïnvloeding spelen een steeds grotere rol in het dagelijks leven van inwoners. Maar hoe herken je welke informatie klopt? Hoe begeleid je bezoekers in hun meningsvorming? En hoe stimuleer je als bibliotheekmedewerker actief burgerschap?

Om niet alleen de eigen weerbaarheid, maar ook die van onze doelgroepen te versterken, organiseren we vanuit het Digitaal Burgerschap-programma vier workshops over Nieuwswijsheid & Desinformatie, in samenwerking met experts van Beeld & Geluid.

Ook geschikt voor leesmediaconsulenten!

Deze workshops zijn speciaal bedoeld voor bibliotheekmedewerkers uit provincie Utrecht, Brabant, Limburg en Zeeland die zich bezighouden met (digitaal)burgerschap of educatie.

Dus ook geschikt voor leesmediaconsulenten!

Wat kun je verwachten?

Aan de hand van interactieve werkvormen en dialoog onderzoek je de invloed van mediahypes, influencers, desinformatie en algoritmes op het maatschappelijke debat en ervaar je zelf hoe online manipulatie wordt ingezet. De workshop biedt praktische handvatten om mediagebruik en meningsvorming te duiden en om te zetten in interventies in de eigen werkpraktijk.

Een greep uit de onderwerpen die aan bod komen:

Introductie nieuwswijsheid: wat het is en waarom is het belangrijk?

Schurende gesprekken; we verkennen de rol en obstakels voor bibliotheekmedewerkers.

Medialogica: kijken vanuit een normatieve bril, blinde vlekken en meningsvorming.

Journalistieke mechanismen en nieuwswijsheid: traditionele versus alternatieve bronnen, mediahypes en influencers.

Desinformatie en manipulatie: wat is het wél en wat is het niet? We bekijken technieken en strategieën van beïnvloeding.

Data en locaties

Deze workshop wordt op vier momenten en locaties aangeboden:

Woensdag 1 juli in Utrecht

Donderdag 9 juli in Tilburg

Dinsdag 1 september in Heerlen bij Brightlands

Maandag 14 september in Bibliotheek Middelburg

Praktische informatie

De workshop is van 9.30 uur tot circa 14.00 uur. Lunch is inbegrepen en toegang tot deze workshop is gratis.

Aanmelden

Wil je deelnemen? Leuk! Meld je aan via het aanmeldformulier.

Kijk voor meer informatie: Workshop Nieuwswijsheid, Desinformatie & Burgerschap - BiSC Utrecht

# data[].attributes.headline
 Van jongereninnovatie naar bibliotheek voor iedereen

# data[].attributes.subject
 Van jongereninnovatie naar bibliotheek voor iedereen

# data[].attributes.body
Wat begon als een zoektocht naar persoonlijke boekentips voor jongeren, groeide uit tot de eerste AI-toepassing van bibliotheken.

Met zo’n 12.000 anonieme gebruikers en 2200 gebruikers met een account wint Boekbot aan populariteit.

Projectleiders Wanda Kruijt en Karin van den Berkmortel blikken terug en kijken vooruit.

‘Boekbot laat zien hoe AI het bibliotheekaanbod persoonlijker en toegankelijker maakt.’

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Bouwen aan de Bibliotheek van de Toekomst

# data[].attributes.attachment_link.title
Projectleiders Karin en Wanda over het ontstaan én de toekomst - Bouwen aan de Bibliotheek van de Toekomst

# data[].attributes.attachment_link.description
Wat begon als een zoektocht naar persoonlijke boekentips voor jongeren, groeide uit tot de eerste AI-toepassing van bibliotheken. Met zo’n 12.000 anonieme gebruikers en 2200 gebruikers met een account wint Boekbot aan populariteit. Projectleiders Wanda Kruijt en Karin van den Berkmortel blikken terug en kijken vooruit. ’Boekbot laat zien hoe AI het bibliotheekaanbod persoonlijker en […]

# data[].attributes.body
Als (culturele) organisatie heb je te maken met steeds meer digitale wet- en regelgeving. Dat komt doordat steeds meer onderdelen van het werk digitaal verlopen: online ticketverkoop, publieksdata, nieuwsbrieven, digitale collecties, websites, apps en het gebruik van AI-tools.

Ook zijn veel organisaties afhankelijk van externe leveranciers, zoals ticketing- en cloudsystemen.

In dit overzicht vind je de belangrijkste digitale wet- en regelgeving voor de cultuursector. Van AI en privacy (AVG) tot digitale toegankelijkheid, auteursrecht en cybersecurity. Per onderwerp lees je kort wat de regels inhouden en wat je als culturele organisatie moet regelen.

# data[].attributes.headline
Bijeenkomst interactive film online risico’s voor jongeren - 9 sept.

# data[].attributes.subject
Bijeenkomst interactive film online risico’s voor jongeren - 9 sept.

# data[].attributes.body
Werk je met jongeren van 11 tot 16 jaar? Kom dan op woensdag 9 september 2026 naar de lancering van een nieuwe interactieve film over online risico’s voor jongeren. De film helpt professionals om met jongeren in gesprek te gaan over online gedrag, groepsdruk, grenzen en weerbaarheid. De film is ook geschikt voor jongeren met een licht verstandelijke beperking (LVB).

# data[].attributes.attachment_link.title
Bijeenkomst interactive film online risico’s voor jongeren - Wegwijzer - Jeugd en Veiligheid

# data[].attributes.attachment_link.description
Werk je met jongeren tussen de 11 en 16 jaar? Kom dan naar de bijeenkomst op 9 september over de nieuwe interactieve film over online risico’s voor jongeren.

# data[].attributes.body
AI klinkt vaak groot. Maar misschien begint het juist met een vraag uit je eigen organisatie.
Hoe kunnen we publieksdata slimmer gebruiken?
Hoe maken we ons aanbod toegankelijker?
Hoe automatiseren we terugkerend werk?
Of hoe bouwen we een digitale tool die ons team echt verder helpt?

Tijdens de Hackathon AI van DEN en Innovation Lab ga je in twee dagen van idee naar concept. Je werkt samen met experts en andere cultuurprofessionals aan een eigen vraagstuk uit jouw organisatie. Dat idee hoeft nog niet concreet te zijn. Nieuwsgierigheid en de bereidheid om te experimenteren zijn genoeg.

In deze hackathon ontdek je:
🔸 hoe je een AI idee vertaalt naar een concreet concept
🔸 hoe je onderzoekt wat haalbaar is voor jouw organisatie
🔸 hoe AI kan helpen bij publieksbereik, toegankelijkheid of interne processen
🔸 hoe je met feedback van experts je idee stap voor stap aanscherpt
🔸 welke volgende stap nodig is om jouw concept verder te brengen

Denk aan een chatbot, datadashboard, slimme workflow of digitale tool met behulp van AI.
Aan het einde ga je naar huis met een uitgewerkt concept, nieuwe inzichten en een duidelijke volgende stap. Het meest veelbelovende concept maakt bovendien kans om samen met Innovation Lab te worden uitgewerkt tot een werkend prototype.

Deze hackathon is voor culturele organisaties die willen ontdekken wat AI concreet kan betekenen voor hun werk en publiek. Je neemt deel met twee medewerkers uit dezelfde organisatie.

📅 Woensdag 4 en donderdag 5 november 2026
🕤 09.30 tot 17.00 uur
📍 Innovation Lab, Utrecht
👉 Meld je aan: https://lnkd.in/ggdxZNdP

# data[].attributes.attachment_link.description
Wat kun je vandaag al met AI in jouw organisatie? En hoe maak je de stap van idee naar concept? Tijdens de Hackathon AI van DEN en Innovation:Lab ga je…

# data[].attributes.headline
Wanneer start je een AI project en wanneer juist niet?

# data[].attributes.subject
Wanneer start je een AI project en wanneer juist niet?

# data[].attributes.body
Wanneer start je een AI project en wanneer juist niet? Wij zien veel potentie, maar helaas nog niet altijd evenveel resultaat. Loop jij vast of twijfel je?

Bekijk dan deze toegankelijke webinar over de inzet van AI en de relatie tot jouw data!

Daarin vertellen inhoudelijke experts Max Gardien en Bernard Verheijen onder begeleiding van Marcel Gepken jou of en vooral ook hoe je beter met jouw AI project aan de slag kan.

https://ap.lc/SOuCw

# data[].attributes.attachment_link.title
″Kunnen we hier geen AI voor gebruiken?″ - WebinarGeek

# data[].attributes.attachment_link.title
Het krankzinnige idee dat superslimme AI de mensheid binnenkort inhaalt, is nergens op gebaseerd

# data[].attributes.attachment_link.description
De ontwikkeling van AI-modellen staat op het punt de menselijke intelligentie te overtreffen. Althans, dat is wat techbazen stellen en wat steeds meer overheden geloven. Maar klopt het, en wat boeit het? Wij spraken met twee vooraanstaande AI-wetenschappers en leerden: nee, die claim is niet te onderbouwen. En ja, dat boeit alles.

# data[].attributes.body
De maatschappelijke rol van openbare bibliotheken wordt helder omschreven in het IFLA-UNESCO Manifest. Bibliotheken zijn een plaatselijke toegangspoort tot kennis en vormen een basisvoorwaarde om een leven lang te kunnen leren en onafhankelijke besluiten te kunnen vormen. Een belangrijk onderdeel van die rol is het faciliteren en ondersteunen van activiteiten. Deze gaan van leesbevorderingsactiviteiten en programma's om lees- en schrijfvaardigheden te ontwikkelen, over vormingen om media- en informatiegeletterdheid te stimuleren, tot schurende gesprekken die mensen in dialoog brengen en zo bijdragen tot een meerstemmig en evenwichtig publiek debat.

Om onze maatschappelijke rol op een doordachte manier te kunnen vervullen, blijkt er vandaag nood aan een charter dat houvast biedt om onze programmatie op een objectieve manier in te vullen. Naar analogie met het charter Kernwaarden van de collectie van openbare bibliotheken werd een nieuw charter over de kernwaarden van de programmatie van openbare bibliotheken uitgeschreven. Het biedt ondersteuning bij het programmeren van activiteiten en houvast bij de communicatie naar ons publiek.

# data[].attributes.body
De paus roept op tot ethisch gebruik van kunstmatige intelligentie en beteugeling van de macht van techbedrijven. In zijn eerste encycliek waarschuwt hij ook voor de oplopende geopolitieke spanningen en groeiende investeringen in wapens. Lees hier de encycliek.

# data[].attributes.attachment_link.title
Paus roept op tot regulering van AI en waarschuwt voor militarisering

# data[].attributes.attachment_link.description
Paus Leo vindt het een gevaarlijke ontwikkeling dat particulieren en bedrijven met hun technologie enorme invloed hebben op de wereld.

# data[].attributes.body
Workshops Nieuwswijsheid & Desinformatie

Desinformatie, mediahypes en online beïnvloeding spelen een steeds grotere rol in het dagelijks leven van inwoners. Maar hoe herken je welke informatie klopt? Hoe begeleid je bezoekers in hun meningsvorming? En hoe stimuleer je als bibliotheekmedewerker actief burgerschap? Om niet alleen de eigen weerbaarheid, maar ook die van onze doelgroepen te versterken, organiseren we vanuit het Digitaal Burgerschap-programma vier workshops over Nieuwswijsheid & Desinformatie, in samenwerking met experts van Beeld & Geluid.

Deze workshops zijn speciaal bedoeld voor bibliotheekmedewerkers uit provincie Utrecht, Brabant, Limburg en Zeeland die zich bezighouden met (digitaal)burgerschap of educatie. Wil jij je kennis over nieuwswijsheid verder versterken? Meld je dan aan voor een van deze workshops!

Wat kun je verwachten?

Aan de hand van interactieve werkvormen en dialoog onderzoek je de invloed van mediahypes, influencers, desinformatie en algoritmes op het maatschappelijke debat en ervaar je zelf hoe online manipulatie wordt ingezet. De workshop biedt praktische handvatten om mediagebruik en meningsvorming te duiden en om te zetten in interventies in de eigen werkpraktijk.

Een greep uit de onderwerpen die aan bod komen:

Introductie nieuwswijsheid: wat het is en waarom is het belangrijk?

Schurende gesprekken; we verkennen de rol en obstakels voor bibliotheekmedewerkers.

Medialogica: kijken vanuit een normatieve bril, blinde vlekken en meningsvorming.

Journalistieke mechanismen en nieuwswijsheid: traditionele versus alternatieve bronnen, mediahypes en influencers.

Desinformatie en manipulatie: wat is het wél en wat is het niet? We bekijken technieken en strategieën van beïnvloeding.

Data en locaties

Deze workshop wordt op vier momenten en locaties aangeboden:

Woensdag 1 juli in Utrecht

Donderdag 9 juli in Tilburg

Dinsdag 1 september in Heerlen bij Brightlands

Maandag 14 september in Bibliotheek Middelburg

Praktische informatie

De workshop is van 9.30 uur tot circa 14.00 uur. Lunch is inbegrepen en toegang tot deze workshop is gratis.

Aanmelden

Wil je deelnemen? Leuk! Meld je aan via het aanmeldformulier. Twijfel je of de workshop voor jou geschikt is? Neem dan gerust contact op en reageer op deze mail. Deel de mail ook vooral met collega’s voor wie de workshop interessant kan zijn.

Kijk voor meer informatie op onze website.

# data[].attributes.body
Graag nodig ik je uit voor een nieuwe serie online kennissessies, waarin opnieuw - met inspirerende sprekers - in gesprek wordt gegaan over actuele vragen rond programmering, publieksbetrokkenheid en de rol van culturele plekken in de samenleving.

De sessies vinden plaats via Teams, duren een uur en zijn gratis te volgen. Na aanmelding ontvang je een bevestiging met een Teamslink.

De bibliotheek als third place
Maandag 8 juni | 12.00-13.00 uur | gratis
Aanmelden kan via deze link

Wat maakt een plek tot een echte ontmoetingsplek? Jamea Kofi vertelt meer over het concept third place en haar onderzoek naar de vraag waarom juist bibliotheken zo vaak met dit idee worden verbonden. Wat is eigenlijk een third place? Waarom is er tegenwoordig zoveel behoefte aan zulke ruimtes? En hoe geven bibliotheken hier concreet vorm aan? Jamea Kofi is antropoloog en werkt als PhD-onderzoeker bij de afdeling Geografie, Planologie en Milieu van de Radboud Universiteit.

De afterpagina
Maandag 21 september | 12.00-13.00 uur | gratis
Aanmelden kan via deze link

Hoe blijf je als organisatie in contact met je publiek nadat een voorstelling of programma is afgelopen? Mirjam Terpstra neemt ons mee in de zogeheten afterpagina: een pagina die bezoekers verder het verhaal in trekt en hen uitnodigt om terug te komen. Aan de hand van praktijkvoorbeelden laat ze zien hoe je met relatief eenvoudige middelen verdieping, betrokkenheid en publieksbinding kunt vergroten en waarom nazorg minstens zo belangrijk is als het moment op de stoel. Ook interessant voor programmamakers buiten de theaterwereld.

Mirjam Terpstra is directeur van de NAPK, de Nederlandse Associatie voor Podiumkunsten: de branchevereniging van professionele podiumkunstproducenten en podiumkunstfestivals in Nederland.

Hoe maak je publieksprogramma’s zonder verder te polariseren?
Maandag 5 oktober | 12.00-13.00 uur | gratis
Aanmelden via deze link

Hoe ga je als maker, podium of mediaplatform verantwoord om met extreemrechtse en polariserende standpunten? Politicoloog Sarah de Lange gaat in op deze actuele vraag en bespreekt, aan de hand van recent onderzoek en voorbeelden uit de praktijk, welke afwegingen hierbij een rol spelen. Hoe navigeer je tussen kritische duiding, platforming en censuur?

Sarah de Lange is hoogleraar Nederlandse Politiek aan het Instituut Politieke Wetenschap van de Universiteit Leiden

# data[].attributes.body
Overheden wereldwijd zoeken naar slimmere manieren om publieke dienstverlening te verbeteren, vooral onder druk van beperkte budgetten en middelen. Onderzoek van Economist Impact laat zien dat AI daarbij een steeds belangrijkere rol speelt. Dit e-book biedt praktische handvatten om AI succesvol, veilig en snel in te zetten binnen de publieke sector:

Making government work for everyone: A blueprint for public sector AI success

# data[].attributes.attachment_link.title
Een blauwdruk voor succes met AI in de publieke sector

# data[].attributes.attachment_link.description
Wat is er nodig om de AI-visie van uw organisatie te realiseren?

# data[].attributes.body
Er staan weer een aantal mooie Ontwikkelcafé’s op de agenda. Georganiseerd door het Kennisnetwerk Persoonlijke Ontwikkeling. BNB Werkgroep Persoonlijke Ontwikkeling

Ton Eijkemans, M&C-medewerker Bibliotheek Midden-Brabant
Roos Biesheuvel, Community Librarian Bibliotheek CultuurPuntAltena
Hester Heijmans, Programmamaker en M&C-medewerker Bibliotheek Heusden
Femke Smolders, M&C-medewerker, voorheen Noord Oost Brabantse Bibliotheken
Lonneke Jans, Adviseur Persoonlijke Ontwikkeling bij Cubiss
Ingrid van Osch, Adviseur Persoonlijke Ontwikkeling bij Cubiss

Kijk hieronder voor het overzicht en vergeet je niet aan te melden.

🕛 do 28 mei     12:00-16:30 uur     - OP LOCATIE IN OSS
Inclusief samenwerken
Hoe werk je samen met mensen met verschillende achtergronden, talen en perspectieven. Hoe maak je die diversiteit juist tot een kracht? We leren hoe je verbinding kunt leggen, duiken in thema’s zoals meertaligheid en duiken in het ontbubbelbad. Meld je aan

🕛 di 23 juni     10:00-11:30 uur     - ONLINE VIA TEAMS
Duurzaam: slim en groen verbinden
Hoe geef jij duurzaamheid een plek in jouw bibliotheek? Tijdens dit online Ontwikkelcafé doe je ideeën op, o.a. over programmering op dit thema, wisselen we ervaringen uit en helpen we elkaar verder. Meld je aan

🕛 di 01-09-2026     10.00-11.30 uur     - ONLINE VIA TEAMS
Oneens! Hoe je gesprekken voert over thema's die schuren
Gesprekken kunnen flink schuren. Een documentaire zoals the Librarians maakt ons daarvan extra bewust. Tijdens dit online Ontwikkelcafé gaan we in op hoe je gesprekken voert over moeilijke thema’s, zowel intern als met je doelgroep en partners. Meld je aan

🕛 di 03-11-2026     12.00-17.00 uur     - OP LOCATIE
Level up: Spelend leren in de Bibliotheek
Tijdens dit Ontwikkelcafé op een fysieke locatie verkennen we hoe volwassenen door te spelen essentiële vaardigheden trainen om mee te doen in de maatschappij. Denk aan gamen, bordspellen, kaartspellen etc. Meld je aan

# data[].attributes.body
In de maand juni is er iedere week een webinar rondom AI. Je kan de webinars los van elkaar volgen.

Je meldt je per webinar aan via deze link.

Voor in de agenda:

De digitale leerlijn: Van eerste klik tot werken met AI
Door Kiyara Venner van BiblioPlus
2 juni van 9.30 - 10.30 uur

David Lankes
8 juni van 16.30 - 17.30 uur

AI op de werkvloer
Door Els van de Kar en Leontine van Melle
15 juni van 15.00 - 16.30 uur

AI en beleid

Door DEN en de KB programmateam DiBu.

29 juni van 9.30-10.30 uur

# data[].attributes.headline
Steeds meer desinformatie op sociale media, impact op scholen

# data[].attributes.subject
Steeds meer desinformatie op sociale media, impact op scholen

# data[].attributes.body
Geschiedenis- en maatschappijleerdocenten krijgen geregeld reacties en vragen van leerlingen met desinformatie over de Holocaust. Dat blijkt uit een rondgang van NOS Stories langs bijna alle middelbare scholen in Nederland. Volgens de docenten die reageerden op vragen van Stories, speelt de hoeveelheid desinformatie op sociale media een grote rol.

# data[].attributes.attachment_link.title
Leerlingen komen met desinformatie over Holocaust de klas in: ‘Zien ze op TikTok’

# data[].attributes.attachment_link.description
Dat blijkt uit een rondgang van NOS Stories langs bijna alle middelbare scholen in Nederland.

# data[].attributes.body
Gebruik je nog Zoom, Google Meet of Microsoft Teams binnen je organisatie? Dan is het verstandig om een overstap naar een autonome, privacyvriendelijke tool te overwegen. Op deze Digital Independence Day geven we je een overzicht van de nadelen van de huidige big tech videobel-aanbieders, en een lijst mooie alternatieven.

# data[].attributes.attachment_link.title
Digital Independence Day: stap over naar alternatieve videobeldiensten

# data[].attributes.attachment_link.description
Gebruik je nog Zoom, Google Meet of Microsoft Teams binnen je organisatie? Dan is het verstandig om een overstap naar een autonome, privacyvriendelijke tool te overwegen. Op deze Digital Independence Day geven we je een overzicht van de nadelen van de huidige big tech videobel-aanbieders, en een lij

# data[].attributes.body
Digitale ontwikkelingen volgen elkaar snel op en het kan een uitdaging zijn om alles bij te houden én vragen van bezoekers hierover goed te beantwoorden. Speciaal voor de publieke dienstverlening ontwikkelde Probiblio (o.a. samen met Cubiss) de elearning BiebBoost – Digitaal verder!

De e-learning bestaat uit 8 modules (1 à 1,5 uur per module) en is te volgen via Bibliotheekcampus: https://lnkd.in/egmNW4-P

Sanneke van der Meer, Coördinator OntdekLAB/Digitale Inclusie Bibliotheek Waterland: “Dankzij Biebboost zien we als bibliotheek duidelijk dat we iets móéten met AI. Het levert niet alleen begrip op, maar geeft medewerkers ook handvatten om ermee aan de slag te gaan.”

# data[].attributes.body
Nu, een klein jaar verder, starten we vanuit het programma digitaal burgerschap, in nauwe samenwerking met Rudy en Stichting Toekomstbeeld der Techniek (STT), een ontwikkeltraject rond dit mooie initiatief.

Dat doen we, omdat we vinden dat De Toekomst Kamer bij uitstek bij de bibliotheek past, omdat zij:
💬 een veilige publieke ruimte biedt voor reflectie en dialoog;
🕹️ mensen helpt grip te krijgen op complexe maatschappelijke en digitale veranderingen;
🤝 participatie en democratisch burgerschap versterkt;
🔮 toekomstvaardigheden toegankelijk maakt voor een breed publiek;
💭 concreet invulling geeft aan de ambities uit de Netwerkagenda om 𝐠𝐨𝐞𝐝𝐞 𝐩𝐥𝐞𝐤𝐤𝐞𝐧 𝐯𝐨𝐨𝐫 𝐠𝐨𝐞𝐝𝐞 𝐠𝐞𝐬𝐩𝐫𝐞𝐤𝐤𝐞𝐧 te realiseren.

𝐆𝐄𝐈𝐍𝐓𝐄𝐑𝐄𝐒𝐒𝐄𝐄𝐑𝐃?
Voor dit ontwikkeltraject zoeken we 3️⃣ 𝐛𝐢𝐛𝐥𝐢𝐨𝐭𝐡𝐞𝐤𝐞𝐧 (klein, middelgroot en groot) die dit jaar met de Toekomst Kamer gaan experimenteren. Je wordt daarin begeleid door STT en levert daarmee een blauwdruk op voor inzet van De Toekomst Kamer in andere bibliotheken.

# data[].attributes.attachment_link.description
Bij het Bibliotheekcongres in 2025 werd door de koersgroep Participatie in de informatiesamenleving een mooie sessie met Rudy van Belkom georganiseerd. Hij vertelde daar onder andere over het initiatief 𝐃𝐞 𝐓𝐨𝐞𝐤𝐨𝐦𝐬𝐭 𝐊𝐚𝐦𝐞𝐫*. De Toekomst Kamer is interactieve ruimte waarin bezoekers kennismaken met toekomstdenken en worden zij actief betrokken bij maatschappelijke en digitale vraagstukken. 𝐎𝐍𝐓𝐖𝐈𝐊𝐊𝐄𝐋𝐓𝐑𝐀𝐉𝐄𝐂𝐓
Nu, een klein jaar verder, starten we vanuit het programma digitaal burgerschap, in nauwe samenwerking met Rudy en Stichting Toekomstbeeld der Techniek (STT), een ontwikkeltraject rond dit mooie initiatief. Dat doen we, omdat we vinden dat De Toekomst Kamer bij uitstek bij de bibliotheek past, omdat zij:
💬 een veilige publieke ruimte biedt voor reflectie en dialoog;
🕹️ mensen helpt grip te krijgen op complexe maatschappelijke en digitale veranderingen;
🤝 participatie en democratisch burgerschap versterkt;
🔮 toekomstvaardigheden toegankelijk maakt voor een breed publiek;
💭 concreet invulling geeft aan de ambities uit de Netwerkagenda om 𝐠𝐨𝐞𝐝𝐞 𝐩𝐥𝐞𝐤𝐤𝐞𝐧 𝐯𝐨𝐨𝐫 𝐠𝐨𝐞𝐝𝐞 𝐠𝐞𝐬𝐩𝐫𝐞𝐤𝐤𝐞𝐧 te realiseren. 𝐆𝐄𝐈𝐍𝐓𝐄𝐑𝐄𝐒𝐒𝐄𝐄𝐑𝐃?
Voor dit ontwikkeltraject zoeken we 3️⃣ 𝐛𝐢𝐛𝐥𝐢𝐨𝐭𝐡𝐞𝐤𝐞𝐧 (klein, middelgroot en groot) die dit jaar met de Toekomst Kamer gaan experimenteren. Je wordt daarin begeleid door STT en levert daarmee een blauwdruk op voor inzet van De Toekomst Kamer in andere bibliotheken. Meer informatie en link naar het aanmeldformulier vind je hier: https://lnkd.in/exZCaZ4j. De deadline voor inschrijven is vrijdag 8 mei 2026. #digitaalburgerschap #toekomstdenken #democratischburgerschap #dialoog Jacqueline Roelofs, Laura Koppenberg, Robin Verleisdonk, Ronald Huizer, Myrthe Rensen, Ankie Kesseler, Monique van Loon, KB nationale bibliotheek, Bibliotheeknetwerk *Er is bewust gekozen voor twee losse woorden om de vergelijking met de Tweede Kamer mogelijk te maken.

# data[].attributes.body
Ontdek gidsen over kunstmatige intelligentie, digitale privacy, beveiliging, digitale gezondheid en desinformatie.

# data[].attributes.attachment_link.description
De Data Detox Kit geeft je eenvoudige tips en technieken om je digitale privacy en beveiliging en je digitale gezondheid onder controle te houden op een manier die bij jou past.

# data[].attributes.headline
Worden we echt beter en gelukkiger als we taken uitbesteden aan AI?

# data[].attributes.subject
Worden we echt beter en gelukkiger als we taken uitbesteden aan AI?

# data[].attributes.body
Stel dat generatieve AI wel die creativiteits- en productiviteitsboost gaat geven waar we massaal op hopen. Dan is een veel belangrijkere vraag: worden we er als mens ook echt beter en gelukkiger van? Daarover schreef Siri Beerends samen met filosoof Lisa Doeland een essay in De Groene Amsterdammer:

“Achter de belofte dat generatieve AI ook op een goede manier kan worden gebruikt, zit een dieper verlangen: de eeuwenoude wens om repetitieve, saaie taken uit te besteden aan AI waardoor wij meer tijd overhouden voor betekenisvol en creatief werk. Hoe begrijpelijk dat verlangen ook is, het is gebaseerd op een ontkenning van het belang van herhaling.”

“In werkelijkheid is technologie helemaal geen kwestie van ‘goed’ of ‘verkeerd’ gebruik. Elke technologie heeft inherente eigenschappen die, los van hoe je het gebruikt, problematisch kunnen zijn voor mens, natuur en samenleving. Dat geldt bij uitstek voor generatieve AI, een variant van kunstmatige intelligentie die gebaseerd is op grote taalmodellen.”

Lees hier het volledige essay: https://lnkd.in/ek55migx

# data[].attributes.attachment_link.title
Worden we echt beter en gelukkiger als we ‘domme’ taken uitbesteden aan AI?

# data[].attributes.attachment_link.description
Als we ‘veilige’ AI ‘goed’ leren gebruiken, zouden we efficiënter en gelukkiger kunnen worden. Dat is de belofte. Maar die gaat voorbij aan de problematische eigenschappen van kunstmatige intelligentie. En aan het belang van herhaling.

# data[].attributes.body
Sinds maart heeft YoungSTT een heuse leesclub. Ze starten met het boek 'Als Rusland wint' van Carlo Masala om samen te onderzoeken wat de waarde van zo'n toekomstscenario is. Wat maakt het duidelijk? Hoe beïnvloedt het onze kijk op onze eigen praktijk of de bredere omgeving? En wanneer helpt zo’n scenario om scherper te denken of handelen?

Young STT - Stichting Toekomstbeeld der Techniek

# data[].attributes.attachment_link.title
Young STT - Stichting Toekomstbeeld der Techniek

# data[].attributes.attachment_link.description
De toekomstonderzoekers van Stichting Toekomstbeeld der Techniek ontwikkelen sinds 1968 toekomstverkenningen op het raakvlak van technologie en maatschappij.

# data[].attributes.body
Onze samenleving staat voor een aantal grote transities op het gebied van digitalisering, energie, circulariteit, gezondheid en welzijn. Om die transities vooruit te helpen, wordt veel verwacht van technologie. Welke nieuwe technologieën moeten beleidsmakers, onderzoekers, ontwerpers en ondernemers in de gaten houden? Wat zijn daarvan de kansen en kwetsbaarheden? En hoe kijken mensen tegen de inzet van die technologieën aan?

Horizonscan 2055 - STT-horizonscan

Het onderzoek maakt zichtbaar welke waarden mensen belangrijk vinden rond de inzet van technologie en waar conflicten ontstaan. Ook wordt duidelijk welke randvoorwaarden mensen stellen: technologie mag niet ten koste gaan van menselijkheid, veiligheid of keuzevrijheid.

Die inzichten zijn direct bruikbaar voor beleidsmakers, ontwerpers en ondernemers die zich bezighouden met de rol van technologie in maatschappelijke transities. Horizonscan 2055 geeft hen munitie die publieks- en waardengekleurd is.

# data[].attributes.body
Niet alleen overheden zitten in hun maag met hun digitale afhankelijkheden, ook voor hogeronderwijsinstellingen is digitale autonomie een belangrijk onderwerp. De Universiteit Utrecht brengt de eigen kwetsbaarheden in kaart. Dat doet de universiteit met een zelf ontwikkelde meetlat, die andere organisaties vrij kunnen gebruiken.

De tool is gratis te downloaden. De volledige naam is Utrecht University Digital Autonomy Assesment Framework (DAAF). Door een aantal vragen in de meetlat te beantwoorden, kom je te weten of er snel actie nodig is voor een applicatie of niet.

# data[].attributes.attachment_link.title
Universiteit Utrecht ontwikkelt meetlat digitale autonomie

# data[].attributes.attachment_link.description
Niet alleen overheden zitten in hun maag met hun digitale afhankelijkheden, ook voor hogeronderwijsinstellingen is digitale autonomie een belangrijk onderwerp. De Universiteit Utrecht brengt de eigen kwetsbaarheden in kaart. Dat doet de universiteit met een zelf ontwikkelde meetlat, die andere organisaties vrij kunnen gebruiken.

# data[].attributes.body
De Universiteit Utrecht heeft Laura Hollink per 1 maart 2026 benoemd tot hoogleraar Responsible AI in Culture and Media.

Haar leerstoel richt zich op het blootleggen van bias in AI-systemen, zoals aanbevelingsalgoritmes, en de ontwikkeling van inclusieve AI bij organisaties in cultuur en media.

De snelle ontwikkelingen in kunstmatige intelligentie roepen vragen op in de cultuur- en mediasector, vertelt Hollink. “Er zijn gigantische stappen gezet, vooral in taalmodellen, maar ook in personalisatie, aanbevelingssystemen en beslissingsondersteuning.

Bij veel organisaties rijst de vraag: past de manier waarop we dit toepassen bij de normen en waarden die we belangrijk vinden?”

# data[].attributes.attachment_link.title
Nieuwe hoogleraar Laura Hollink onderzoekt verantwoorde AI in culturele sector

# data[].attributes.attachment_link.description
De Universiteit Utrecht heeft Laura Hollink per 1 maart 2026 benoemd tot hoogleraar Responsible AI in Culture and Media.

# data[].attributes.body
KBR (Royal Library of Belgium) verkent mogelijkheden automatisch metadateren mbv smart glass

https://lnkd.in/euwKqZxu

# data[].attributes.attachment_link.title
#ai #cataloguing #marc21 #smartglasses | Hannes Lowagie | 11 comments

# data[].attributes.attachment_link.description
It is here! Our cataloguing AI smartglasses! 👓 Imagine creating a MARC21 bibliographic record simply by looking at a book : that’s exactly what we’ve built at KBR. We developed a custom application, KBR Spectra, running on the open-source OS of Mentra AI glasses, bringing seamless, real-time cataloguing into view. I’ll be presenting the outline at upcoming events, but if you at curious to learn more, feel free to reach out. I would be happy to share more details. #ai #cataloguing #marc21 #smartglasses
Thanks to Mika Haak | 11 comments on LinkedIn

# data[].attributes.body
Het prachtige project Zijnwealautonoom.nl dat tot stand is gekomen met steun van SIDN fonds https://lnkd.in/ej2FrEmA

Of deze tool van Utrecht University https://lnkd.in/ez3XH8vb

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
SIDN fonds : een sterk internet voor iedereen

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
SIDN fonds : een sterk internet voor iedereen

# data[].attributes.attachment_link.title
Zijn we al digitaal autonoom? | SIDN fonds

# data[].attributes.attachment_link.description
Dit project onderzoekt de toenemende afhankelijkheid van niet-Europese technologie.

# data[].attributes.headline
De grenzen tussen online en offline vervagen

# data[].attributes.subject
De grenzen tussen online en offline vervagen

# data[].attributes.body
Anderhalf uur lang praatten Elif Kan en Esther Hammelburg over de hybridisering van onze leefwereld, de gevolgen daarvan en wat we als individuen, organisaties en politiek kunnen doen om dit in goede banen te leiden.

Haar proefschrift over hybride live-belevingen en Nederlandstalige samenvatting, vind je hier: https://lnkd.in/eGc6weXB.

In de samenvatting staan tien ontwerpprincipes voor het ontwerpen van sterke hybride live-belevingen (events, exposities, mediaformats). In juni komt daarvoor ook een canvas uit.

Meer informatie over het onderzoek met Stichting Post-X Society naar dynamische desinformatie vind je hier: https://lnkd.in/e6DQs_i4.

Inzichten over extremistische livestreams op TikTok komen uit onderzoek met een internationaal onderzoeksteam binnen de DMI Summer School aan de University of Amsterdam (met oa Pieter van Boheemen, Marcus Bösch en Tom Divon). Meer info: https://lnkd.in/emi8pHzC

Onderzoek naar civic social media deed ze met AUAS - Civic Interaction Design Research Group, PublicSpaces, PubHubs, City of Amsterdam, Utrecht University, Radboud University en Mentaal.nl (gefinancierd door SIDN fonds). Meer info en de toolkit voor het vormgeven van online communities op basis van publieke waarden: https://lnkd.in/eeuu-ZPt.

Over desinformatie, online beïnvloeding en online veilige ruimtes kan ze ook zeer het onderzoek en de adviezen van het Rathenau Instituut aanraden, bijvoorbeeld:
Scrollend naar de stembus: https://lnkd.in/eJDBn7cE
Inclusief Online: https://lnkd.in/e_ZkbwVK

Over digitale technologie en de dood kun je deze podcast van het Rathenau Instituut luisteren waarin ze te gast was: https://lnkd.in/eh-N852y

De uitzending is hier als podcast terug te luisteren (luistertijd 1 uur en 19 minuten): https://lnkd.in/er97fDm6.

# data[].attributes.attachment_link.title
Dynamische desinformatie • Post-X Society

# data[].attributes.attachment_link.description
Desinformatie die niet via vaste teksten wordt verspreid, maar via dynamische content als podcasts, live-streams en games, noemen we dynamische desinformatie.

# data[].attributes.body
In drie bijeenkomsten en een afsluitend bezoek & workshop op TURF 2026 werk je aan een eigen leervraag rondom AI binnen cultuureducatie. Dit thema raakt daarmee ook sterk aan andere belangrijke topics binnen het onderwijs zoals Burgerschap en techniek. Deze verkenning is daarmee ook een mooi opstapje om te kijken naar de integratie van AI binnen vakoverstijgend werken of hoe dit eruit kan zien.

Tijdens dit verkenningstraject ga je zelf onderzoekend en makend aan de slag en ontdek je hoe jij je als educator verhoudt tot AI in jouw werkpraktijk.

# data[].attributes.attachment_link.description
Ben jij een kunstvakdocent, educatief medewerker bij een culturele instelling of maker die de mogelijkheden van AI binnen cultuureducatie wil verkennen? Dan is dit traject voor jou!

# data[].attributes.body
Op 10 april 2026 opent het Facebook Museum zijn deuren op locatie van Next Nature Museum (Evoluon) in Eindhoven. Deze avond vieren we feestelijk tijdens Friday Next, met een programma over onze afhankelijkheid van big tech’s social media en hoe we deze weer kunnen terugclaimen voor de gemeenschap.

Reis mee in een trip down memory lane langs de mooie én lelijke kanten van Facebook, beslis welke ‘typische’ Facebook-content we moeten bewaren en deel je eigen herinneringen aan dit platform.

Van 10 april 2026 tot en met 27 september 2027 is het Facebook Museum te vinden in het Next Nature Museum in Eindhoven.

Lees hier meer over het Facebook Museum.

# data[].attributes.attachment_link.description
Op 10 april 2026 opent het Facebook Museum haar deuren op locatie van Next Nature Museum (Evoluon) in Eindhoven. Deze avond vieren we feestelijk tijdens Friday Next.

# data[].attributes.body
Volgens Willem kunnen bibliotheken bijdragen aan het versterken van 𝐝𝐞𝐦𝐨𝐜𝐫𝐚𝐭𝐢𝐬𝐜𝐡𝐞 𝐰𝐞𝐞𝐫𝐛𝐚𝐚𝐫𝐡𝐞𝐢𝐝 tegen de risico’s van AI. Hij noemt daarvoor drie manieren:

1️⃣ Het stimuleren van democratische betrokkenheid bij technologische ontwikkelingen. Bibliotheken kunnen fungeren als ontmoetingsplaatsen waar burgers met elkaar in gesprek gaan over de maatschappelijke gevolgen van AI.

2️⃣ Bibliotheken kunnen bijdragen aan transparantie rond technologie. Zij kunnen toegankelijke uitleg bieden over algoritmen, AI en digitale besluitvorming door overheden. Ook kunnen bibliotheken samenwerken met gemeenten om informatie over algoritmeregisters of digitale overheidsdiensten begrijpelijk te maken voor burgers.

3️⃣ Bibliotheken kunnen bijdragen aan het versterken van digitale geletterdheid. In het tijdperk van generatieve AI kan dit worden gedaan met workshops over hoe AI-systemen werken, hoe AI-gegenereerde content te herkennen is en hoe burgers AI verantwoord kunnen gebruiken.

Voor dit artikel nam Willem het boek 𝘞𝘢𝘢𝘳𝘰𝘮 𝘈𝘐 𝘰𝘯𝘻𝘦 𝘥𝘦𝘮𝘰𝘤𝘳𝘢𝘵𝘪𝘦 𝘰𝘯𝘥𝘦𝘳𝘮𝘪𝘫𝘯𝘵 (𝘦𝘯 𝘸𝘢𝘵 𝘸𝘦 𝘦𝘳𝘢𝘢𝘯 𝘬𝘶𝘯𝘯𝘦𝘯 𝘥𝘰𝘦𝘯) van filosoof Mark Coeckelbergh als inspiratie. Daarnaast haalt hij onderzoeken van onder meer het Rathenau Instituut en Stichting Post-X Society en verschillende praktijkvoorbeelden aan om zijn verhaal te onderbouwen.

# data[].attributes.attachment_link.title
Artikel Willem Bantema over de rol van AI en bibliotheken bij verkiezingen (1)

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Citizen Science Nederland
9 maart 2026 10:36

Een citizen science-project dat AI-beeldherkenning gebruikt om waterdiertjes te identificeren wordt uitgelicht in het magazine Waterkracht van de Unie van Waterschappen. Het project maakt kennis over waterleven toegankelijker en helpt tegelijkertijd de datakwaliteit voor monitoring van waterkwaliteit te verbeteren.

Door citizen science te combineren met kunstmatige intelligentie kunnen gebruikers eenvoudiger soorten herkennen die in het water leven en zo bijdragen aan het beoordelen van waterkwaliteit. Het project wordt ondersteund door partners zoals STOWA, de Tauw Foundation, Waarneming.nl, Naturalis Biodiversity Center, Wageningen University & Research en verschillende Nederlandse waterschappen.

De toenemende interesse van waterschappen laat zien hoe citizen science kan bijdragen aan betere milieudata en sterkere samenwerking tussen onderzoekers, organisaties en burgers.
Meer informatie

# data[].attributes.attachment_link.title
Citizen science en AI helpen bij monitoring van waterdiertjes

# data[].attributes.attachment_link.description
Het CS-NL netwerk is een community van mensen die betrokken zijn bij Citizen Science, van professionele en vrijwillige onderzoekers tot actieve burgergroepen en organisaties uit alle delen van de samenleving, zoals universiteiten, bedrijven, de overheid, maatschappelijke organisaties en geïnteresseerde burgers.

# data[].attributes.headline
Week van het Nieuws: organiseer een dialoogsessie in jouw bibliotheek!

# data[].attributes.subject
Week van het Nieuws: organiseer een dialoogsessie in jouw bibliotheek!

# data[].attributes.body
Wat jij weet, beïnvloedt je keuzes. Over je buurt. Over de politiek. Over je gezondheid. In je werk en in het contact met anderen.

Nieuws speelt daarin een grotere rol dan we denken. Het beïnvloedt hoe we kijken, waarover we praten en wat we belangrijk vinden. Maar waarom weten we wat we weten? Waarom vertrouwen we sommige informatie wel en andere niet? Daarom is er van 18 tot 24 mei de Week van het Nieuws. Een week om stil te staan bij vragen als: Waarom bestaat nieuws? Wat betekent nieuws voor jou? Wat gebeurt er als het er niet meer is? Tijdens de Week van het Nieuws gaan journalisten en publiek met elkaar in gesprek – op locatie, laagdrempelig en open. Bibliotheken spelen daarin een belangrijke rol.

Bibliotheken zijn bij uitstek de plekken waar mensen samenkomen, ongeacht achtergrond of opleidingsniveau. Daarom nodigen we bibliotheken door het hele land uit om samen met een lokale of regionale krant, omroep of nieuwsredactie een dialoogsessie te organiseren.

Tijdens deze sessie gaan bezoekers en journalisten met elkaar in gesprek over nieuws en journalistiek. Geen panel, geen debat, maar een open gesprek in kleine groepen rond één centrale vraag.

De samenwerking met lokale en regionale media speelt daarbij een belangrijke rol. Zij kennen hun publiek en brengen de verhalen en journalisten mee. De bibliotheek biedt een toegankelijke locatie . Samen ontstaat een gesprek dat écht verankerd is in de regio.

Een dialoogsessie duurt 90 minuten en is toegankelijk voor iedereen: van trouwe krantenlezer tot bewuste nieuwsmijder. Samen met een mediapartner uit de regio organiseer je een gesprek dat aansluit bij het lokale publiek.

Wat bieden wij?
Week van het Nieuws ondersteunt bibliotheken met:
• Een praktisch gespreksformat en begeleiding bij de voorbereiding
• Advies over en (indien gewenst) inzet van een professionele gespreksleider
• Ondersteuning bij het leggen van contact met lokale en regionale mediapartners
• Campagnemateriaal en communicatieondersteuning
• Een kleine financiële bijdrage voor organisatiekosten en/of gespreksleiding
• Vermelding op de landelijke activiteitenkaart van weekvanhetnieuws.nl

Daarnaast:
• Bibliotheken kunnen ervoor kiezen om de dialoogsessie zelf te begeleiden, bijvoorbeeld als er intern al ervaring is met dialoogmethodes
• Wij kunnen ondersteunen bij het vinden of adviseren over geschikte gespreksleiders
• We helpen desgewenst bij het leggen van contact met journalisten, maar stimuleren ook om bestaande relaties te benutten
• De sessie kan zowel voortbouwen op bestaande samenwerkingen als een startpunt zijn voor nieuwe verbindingen

Voor wie?
• Bibliotheken die werken rond nieuwswijsheid, burgerschap of mediawijsheid
• Bibliotheken die hiermee willen starten en dit willen verkennen
• Organisaties met tijd en motivatie om een dialoogsessie te organiseren
• Ervaring met dialoog is niet nodig

Aanmelden
Wil jouw bibliotheek meedoen?

Meld je aan vóór 20 april via ilse.meursinge@mediawijzer.net. Na aanmelding nemen we contact op om te mogelijkheden te bespreken.

De Week van het Nieuws is een initiatief van RPO, Netwerk Mediawijsheid en het Stimuleringsfonds voor de Journalistiek, in samenwerking met een brede coalitie van journalistieke organisaties, onderwijsinstellingen en bibliotheken.

# data[].attributes.attachment_link.description
Samen werken aan een nieuwsgierig Nederland!

# data[].attributes.headline
Recept voor de Toekomst - Hybride bibliotheek

# data[].attributes.subject
Recept voor de Toekomst - Hybride bibliotheek

# data[].attributes.body
Donderdag 2 april 2026 | 10.00 – 16.00 uur | Utrecht

De samenleving digitaliseert in hoog tempo. AI, platformisering en data beïnvloeden hoe we werken, leren, ontmoeten en deelnemen aan de democratie.

Tegelijk staat de publieke ruimte — fysiek én digitaal — onder druk. Bibliotheken bevinden zich midden in deze transitie. De hybride bibliotheek (de combinatie van fysiek en digitaal) is al lang een realiteit.

Het is onze uitdaging om van uitzonderlijke publieke waarde te blijven in de ogen van de burger, bezoeker en maatschappij. Wat zijn de juiste keuzes om die waarde vast te houden en uit te breiden?

Over het werk- en ontwerpsymposium

Op 2 april werken we aan concrete en richtinggevende antwoorden op die vraag. De opbrengst van de dag is een ingrediëntenlijst als de basis voor het manifest Recept voor de Toekomst - Hybride Bibliotheek 2036, dat later dit jaar verschijnt binnen het programma Werk aan Uitvoering (WaU). Dit manifest bevat het recept voor de toekomst, waar bibliotheken als ‘hoeders van publieke waarden’ rekening mee houden en aan denken om succesvol digitaal te transformeren.

Deze dag is bedoeld voor experts, professionals en strategische denkers binnen en buiten de bibliotheeksector.

Praktische informatie

Datum: donderdag 2 april 2026

Tijd: 10.00 – 16.00 uur (inloop vanaf 09.30 uur)

Locatie: Theater Utrecht, Boorstraat 107, 3513 SE Utrecht (12 minuten lopen vanaf Utrecht CS)

Aantal plaatsen: maximaal 100 deelnemers

Kosten: deelname is gratis

Aanmelden? Gebruik dit formulier.

# data[].attributes.attachment_link.title
WaU-dag: Recept voor de Toekomst - Hybride Bibliotheek 2036

# data[].attributes.attachment_link.description
De samenleving digitaliseert in hoog tempo. Onder andere AI en data beïnvloeden hoe we werken, leren, ontmoeten en deelnemen aan de democratie. Tegelijk staat de publieke ruimte - fysiek én digitaal - onder druk. Heb jij ideeën over hoe bibliotheken hier goed mee om kunnen gaan? Help dan mee!

# data[].attributes.body
Van 18 tot 24 mei organiseert Netwerk Mediawijsheid, samen met het SVDJ en de RPO, de eerste editie van de Week van het Nieuws. Deze campagne draait om gesprekken tussen journalisten en lezers, kijkers en luisteraars over hun verwachtingen, kritiek en ervaringen met het nieuws. Ook bibliotheken, scholen en maatschappelijke organisaties kunnen aanhaken door activiteiten te organiseren rondom nieuws(wijsheid) en informatie.

Tijdens de Kennissessie Nieuws- en Publiekswijsheid op 23 maart vertelt projectleider Mimi van Dun meer over deze campagneweek. Verder is er een rijk programma waarin diverse journalistieke organisaties meer vertellen over de kracht van in dialoog gaan met je publiek.

> Klik hier voor het complete programma en meld je aan
> De Week van het Nieuws komt voort uit het project DichterBijNieuws. Meer weten over dit project? Download hier de rapportage

# data[].attributes.attachment_link.description
Wat kun je als redactie doen om meer te leren over de behoeften van je publiek? En hoe ga je samen met je publiek op zoek naar manieren om nieuwswijsheid te vergroten? Dit zijn vragen waar redacties door heel het land elke dag mee bezig zijn. Daarom organiseert Netwerk Mediawijsheid op 23 maart de Kennissessie Nieuws- en Publiekswijsheid. Hierin geven ... Read More

# data[].attributes.body
Word je om de oren geslagen met berichten over digitale soevereiniteit en zie je door de bomen het bos niet meer?

Net gelanceerd de Digitale Autonomie Keuzewijzer. Een handige online tool die op basis van 8 vragen een praktisch advies geeft, afgestemd op jouw situatie. Niet alleen over de gewenste mate van autonomie van je toepassing, maar ook hoe je dit kan insteken qua ontwerp, inkoop en beheer.

Uitproberen? Dat kan op www.autonomiewijzer.nl

# data[].attributes.attachment_link.description
© 2026 ADC Consulting. Alle rechten voorbehouden.

# data[].attributes.headline
UNESCO-rapport over de AI-ethiek in Nederland 

# data[].attributes.subject
UNESCO-rapport over de AI-ethiek in Nederland 

# data[].attributes.body
In het tijdperk van AI is de vraag niet alleen "Kan het?", maar vooral "Moet het?". Het recente UNESCO-rapport over de AI-ethiek in Nederland laat zien dat ons land een unieke proeftuin is waar creativiteit en kaders samenkomen. Geen rem op innovatie, maar een fundament voor verantwoorde creatie.

- Ethics by Design: Nederland wordt geprezen om instrumenten zoals de FRAIA (IAMA). Dat is geen bureaucratische checklist, maar een blauwdruk om vanaf de eerste regel code na te denken over bias, transparantie en grondrechten.
- Open Kaarten: Met meer dan 600 algoritmen in het publieke register wordt transparantie de nieuwe standaard: black box AI is uit; uitlegbare AI is in.
- De Kracht van de Coalitie: Dankzij publiek-private samenwerkingen (zoals de NL AIC) krijgen we toegang tot een ecosysteem waarin ethiek een feature is.
- Maar ook dat slechts 33% van de Nederlanders momenteel de voordelen van AI inziet.

Wij zijn degenen die kunnen laten zien dat AI ook inclusief, mensgericht en simpelweg goed ontworpen kan zijn.

https://lnkd.in/eHXKZFCU

# data[].attributes.attachment_link.description
Country profile capturing the sociotechnical landscape of AI in the Netherlands, drawing from the completed Readiness Assessment Methodology (RAM).

# data[].attributes.body
In de nieuwste aflevering van de AI Garage Podcast gaat host Erdinç Saçan in gesprek met Halil Kilic, ondernemer en oprichter van IT-consultancybedrijf Sword IT BV.

In deze aflevering staat AI en digitale transformatie binnen organisaties centraal. Hoe zet je technologie slim in en hoe bereid je organisaties voor op een toekomst waarin AI steeds normaler wordt?

# data[].attributes.attachment_link.title
AI en digitale transformatie in organisaties

# data[].attributes.attachment_link.description
In de nieuwste aflevering van de AI Garage Podcast gaat host Erdinç Saçan in gesprek met Halil Kilic, ondernemer en oprichter van IT-consultancybedrijf Sword IT BV. In deze aflevering staat AI en digitale transformatie binnen organisaties centraal. Hoe zet je technologie slim in en hoe bereid je organisaties voor op een toekomst waarin AI stee…

# data[].attributes.body
Imec.digimeter 2025 biedt diepgaande inzichten in de digitale gewoonten, vaardigheden, attitudes en technologische trends van de Vlaamse bevolking. Deze toonaangevende studie brengt de digitale transformatie in de ruimste zin onder de Vlamingen in kaart.

Generatieve AI is in 2025 op kruissnelheid gekomen: 2 op 3 Vlamingen hebben ooit tools zoals Gemini of ChatGPT gebruikt, bijna de helft van de Vlamingen (43%) is intussen een gewoontegebruiker, twee jaar geleden was dat amper één op vijf.

Tegelijk zetten ook de vorige digitale versnellingen (online, sociale media, smartphones) zich door en wordt de Vlaming weer een stuk digitaler.

De steile opmars van generatieve AI in Vlaanderen de voorbije 3 jaar nam nog in kracht toe in 2025.

# data[].attributes.attachment_link.description
Sinds 2009 brengt imec.digimeter de trends rond bezit en gebruik van media en technologie in Vlaanderen in kaart.

# data[].attributes.body
Een inspirerende dag waarop ontmoeting en co-creatie centraal staan.

Werk jij in/met de maakplaats van jouw bibliotheek?

Dan mag je deze dag niet missen! Schrijf je nu in >

# data[].attributes.attachment_link.title
Landelijke Maakplaatsdag 2026 – Co-creatie in de praktijk – Rijnbrink

# data[].attributes.attachment_link.description
Op dinsdag 31 maart 2026 is het zover: de Landelijke Maakplaatsdag 2026! Een inspirerende dag waarop ontmoeting, samenwerking en co-creatie in de maakplaats centraal staan. Werk jij in/met de maakplaats van jouw bibliotheek? Dan mag je deze dag niet missen! Programma Het thema van dit jaar is co-creatie. Hoe ga je gezamenlijk aan de slag? […]

# data[].attributes.body
Is waarheid irrelevant geworden?

Desinformatie lijkt steeds vaker het publieke debat te beïnvloeden. Maar hoe groot is die impact eigenlijk? En zijn onze instituties hier voldoende tegen bestand?

Afgelopen maandag vond de eerste editie van DIGI-talk plaats. In de studio van Fontys ging men in gesprek met Jelle Postma (Justice for Prosperity) en Vincent Leemans (adjunct-hoofdredacteur bij DPG Media Nederland) over de groeiende impact van desinformatie, hoe deze wordt ingezet om publieke opinie te beïnvloeden, en welke rol journalistiek en instituties spelen in het herkennen en duiden ervan.

Bekijk hier het volledige gesprek: https://lnkd.in/e5exgwtt

# data[].attributes.body
De bibliotheeksector bevindt zich in een periode van verandering.
In een tijd van wereldwijde onzekerheid, polarisatie en razendsnelle technologische ontwikkelingen, is het belangrijker dan ooit om onze maatschappelijke rol scherp te hebben. Als de samenleving verandert, moet de hashtag#bibliotheek meebewegen.

Mirjam Zweers, Manager Collectieadvies en programmering bij Probiblio, werkte samen met 10 prominente denkers aan de toekomstverkenning ‘Toekomst, democratie en de bieb’. Deze verkenning bouwt voort op het Groeimanifest uit 2022 en voegt een urgent perspectief toe.

# data[].attributes.attachment_link.title
Toekomstverkenning: democratie, vertrouwen en de rol van de bieb in een veranderende wereld | Probiblio

# data[].attributes.attachment_link.description
De bibliotheeksector staat op een beslissend moment: welke rol heeft dit instituut nu en in de toekomst? De verkenning van de toekomst, uitgevoerd door Mirjam Zweers in samenwerking met tien prominente denkers voegt een urgent perspectief toe: bibliotheken als plekken zijn waar vertrouwen wordt hersteld, waar mensen handelingsperspectief vinden en waar de democratie dagelijks wordt geoefend.

# data[].attributes.body
AI en Burgerschap: de bibliotheek als ontmoetingsplek tussen mens en AI
Juni, maand van de AI

AI is geen los technologisch thema, maar een ‘nieuwe’ publieke en dagelijkse realiteit. AI biedt nieuwe kansen en mogelijkheden, maar steeds vaker is het nieuws over AI ook verontrustend. De Bibliotheek speelt een belangrijke rol in het verschaffen van betrouwbare informatie en kennis rondom AI voor alle leeftijden. Welke rol heb jij als bibliotheekmedewerker hierin richting bezoekers én hoe zie jij jouw eigen werk veranderen?

Doe mee met een maand lang ontdekken, leren, experimenteren en vooruitkijken, samen met vakgenoten en experts. We trappen de themamaand fysiek af op 1 juni bij JADS in Den Bosch, juist vanwege de actualiteit en noodzaak om met elkaar in gesprek te gaan.

In deze unieke omgeving nemen we je mee met de spraakmakende AI‑show van BrabantKennis. Onder andere technofilosoof, docent en onderzoeker Rens van der Vorst en advocaat Julia van Leeuwen zijn te gast in deze AI-show.

In de middag zijn er praktische en verdiepende workshops.

Wat kan je nog meer verwachten in de maand juni?

Een goed gevulde padlet! En een reeks aan webinars. Iedere week één in die maand.

Dus noteer alvast 1 juni in je agenda voor de fysieke aftrap en houd onze kanalen in de gaten!

Aanmelden 1 juni via: AI en Burgerschap: de bibliotheek als ontmoetingsplek tussen mens en AI | Cubiss

Datum: 1 juni 2026

Locatie: JADS Den Bosch

Tijd: 10.15-15.30 uur

# data[].attributes.headline
Democratie en burgerschap vragen oefening. Ook in de bibliotheek.

# data[].attributes.subject
Democratie en burgerschap vragen oefening. Ook in de bibliotheek.

# data[].attributes.body
Meningen botsen sneller, gesprekken verharden en het vertrouwen in overheid, media en instellingen staat onder druk. Veel van die spanningen komen samen in de bibliotheek: een openbare plek waar iedereen welkom is en verschillen zichtbaar worden. Dat zien we wereldwijd terug in de documentaire The Librarians — en het is ook herkenbaar in Nederlandse bibliotheken.

Voor bibliotheekmedewerkers roept dit vragen op:

hoe ga je om met boosheid of spanning?

wat doe je als meningen botsen?

hoe blijf je open, toegankelijk én professioneel?

Democratie Fitness helpt je hierin sterker te worden. In deze interactieve training oefen je met herkenbare praktijksituaties. Je leert beter luisteren, je standpunt verwoorden, omgaan met verschillen en stevig blijven staan in je rol. Zo groeit je zelfvertrouwen.

In een tijd waarin democratie onder druk staat, ondersteunt DemocratieFitness bibliotheken bij het creëren van een open en veilige omgeving voor iedereen. Het programma bestaat uit tien trainingen van 30 minuten waarin je je democratische ‘spieren’ traint, denk aan actief luisteren, in actie komen of compromissen sluiten. Het is flexibel inzetbaar en sluit goed aan bij bestaand aanbod rond burgerschap, participatie en een leven lang ontwikkelen.

In de tweedaagse Mastertraining Democratie Fitness voor bibliotheken word je opgeleid tot trainer Democratie Fitness. Je ervaart zelf hoe het programma werkt en leert hoe je zelf trainingen geeft. Bezoekers aan de bibliotheek die deelnemen aan een training leren beter luisteren, hun standpunt goed verwoorden en omgaan met verschillende meningen.

Democratie Fitness is ontwikkeld in Denemarken en wordt in Nederland aangeboden door Bureau Burgerberaad. In 2025 verkenden Cubiss, BISC en Probiblio gezamenlijk hoe dit programma aansluit bij de bibliotheekpraktijk. In 2026 krijgen bibliotheken de kans om hier actief mee aan de slag te gaan, in samenwerking met Bureau Burgerberaad, door middel van de Mastertraining Democratie Fitness georganiseerd door jouw POI.

Zo groeit jouw bibliotheek uit tot een plek waar mensen niet alleen informatie vinden, maar ook samen werken aan democratische vaardigheden. Samen maken we Nederland democratisch fit.

Nieuwsgierig? Bekijk alvast deze video: https://www.youtube.com/watch?v=BpGqqhBLv3k

Data: 9 en 25 juni 2026

Tijd: Inloop 9.15 uur, start 9.30 tot 17.00 uur

Locatie: Regio Utrecht

Kosten: Tweedaagse masterclass en 2 online sessies: €695 pp

Aanmelden via: Tweedaagse training Democratie Fitness | Cubiss

# data[].attributes.headline
Hoe ver ga je als AI bedrijf in de samenwerking met de overheid (in de VS)?

# data[].attributes.subject
Hoe ver ga je als AI bedrijf in de samenwerking met de overheid (in de VS)?

# data[].attributes.attachment_link.title
Trump aan overheid: zet samenwerking met AI-bedrijf Anthropic stop

# data[].attributes.attachment_link.description
Aanleiding is een conflict tussen het Pentagon en Anthropic over de voorwaarden waaronder het leger de AI van het bedrijf mag gebruiken.

# data[].attributes.headline
'Nieuws in je feed: herken de journalistiek'

# data[].attributes.subject
'Nieuws in je feed: herken de journalistiek'

# data[].attributes.body
Wil jij meer weten over hoe nieuws wordt gemaakt, hoe meningsvorming werkt en welke rol journalistiek daarin speelt? En wil jij een beeld krijgen hoe jongeren omgaan met het nieuws dat zij op sociale media krijgen te zien? Op 16 maart, 1 april en 9 april a.s. wordt de online training 'Nieuws in je feed: herken de journalistiek’ voor bibliotheekprofessionals georganiseerd. Deelname is gratis.

Programma

Op sociale media komt dagelijks een stroom aan nieuws voorbij. Koppen zijn vaak zo gemaakt dat ze emoties oproepen en aanzetten tot klikken. Hierdoor is het steeds belangrijker om te begrijpen hoe nieuws wordt gemaakt, hoe meningsvorming werkt en welke rol journalistiek daarin speelt.

Deze onlinetraining van 1,5 uur geeft je inzicht in nieuws, media en meningsvorming en een inkijkje in de online (informatie)bubbel van jongeren.

Doelen van de training

• Inzicht in nieuws, media en meningsvorming.

• Inzicht in verschillen en overeenkomsten in nieuwsgebruik tussen volwassenen en jongeren.

• Bewustwording van de rol van journalistiek.

• Een inkijkje in de online (informatie)bubbel van jongeren.

Aanmelden

Je kunt je aanmelden via deze link naar Bibliotheekcampus of stuur een mail naar info@filterbubbel.nl (met vermelding van je naam, organisatie en gewenste datum).

# data[].attributes.body
Uit een inventarisatie van Binnenlands Bestuur blijkt dat de helft van de Nederlandse gemeenten de afgelopen twee jaar te maken had met desinformatie rond lokaal beleid. Vooral bij gevoelige thema’s leidt onjuiste informatie tot onrust en onduidelijkheid, terwijl veel gemeenten nog geen duidelijke aanpak of monitoringsystemen hebben om dit te beheersen.

Met de verkiezingen in het zicht wordt het nóg belangrijker om scherp te blijven op dit thema. Op de speciale verkiezingenpagina van isdatechtzo.nl vind je praktische tips om verkiezingsinformatie beter te beoordelen, plus een animatie.

Wil je in de klas aan de slag met desinformatie? Voor het onderwijs cureert het Lectoraat Ontwerpen aan de Journalistiek van Fontys Hogeschool een overzichtspagina met leermiddelen over desinformatie voor PO en VO.

> Lees de inventarisatie van Binnenlands Bestuur
> Check de speciale verkiezingenpagina op isdatechtzo.nl met praktische tips en informatie
> Of bekijk de speciale leermiddelenpagina over desinformatie van Fontys Hogeschool

# data[].attributes.attachment_link.title
Onderzoek: Helft gemeenten geraakt door desinformatie, zorgen over verkiezingen

# data[].attributes.attachment_link.description
De helft van de gemeenten werd de afgelopen twee jaar geconfronteerd met desinformatie die hun beleid raakt, blijkt uit een inventarisatie door Binnenlands Bestuur. Maar vrijwel geen gemeente heeft procedures vastgelegd hoe ermee om te gaan. Wat betekent dat voor de aanstaande gemeenteraadsverkiezingen?

# data[].attributes.body
De ICT-voorzieningen van de Radboud Universiteit moeten minder afhankelijk worden van big tech. Dat doel is opgenomen in de nieuwe i-strategie van de Radboud Universiteit. Een concrete deadline stelt de universiteit zich niet. ‘Maar we gaan het wel doen’, zegt divisiedirecteur Information & Library Services (ILS) Charo Narvaez.

We mogen zeker van een koersverandering spreken, zegt Charo Narvaez in haar kamer in het Elinor Ostromgebouw. Voor het eerst heeft de universiteit zich tot doel gesteld om los te komen van big tech: bedrijven die commerciële belangen belangrijker vinden dan publieke waarden.

# data[].attributes.attachment_link.title
Koersverandering: Radboud Universiteit wil loskomen van big tech - Vox magazine

# data[].attributes.attachment_link.description
De ICT-voorzieningen van de Radboud Universiteit moeten minder afhankelijk worden van big tech. Dat doel is opgenomen in de nieuwe i-strategie van de Radboud Universiteit. Een concrete deadline stelt de universiteit zich niet. ‘Maar we gaan het wel doen’, zegt divisiedirecteur Information & Library Services (ILS) Charo Narvaez.

# data[].attributes.body
In 2025 startte Kunsten ’92, in samenwerking met het Verwey-Jonker Instituut, het programma Weerbare cultuursector in tijden van polarisatie. Dit programma heeft als doel de culturele en creatieve sector te ondersteunen bij het omgaan met toenemende incidenten en verstoringen als gevolg van maatschappelijke spanningen en polarisatie. Het onderzoek binnen dit programma resulteerde in de Handreiking Weerbare Cultuursector. De handreiking richt zich op de cultuursector in brede zin en is niet toegespitst op specifieke disciplines.

Deze handreiking biedt culturele organisaties houvast bij zorgvuldige afwegingen rond artistieke vrijheid, veiligheid, kernwaarden en maatschappelijke verantwoordelijkheid.

# data[].attributes.attachment_link.description
In 2025 startte Kunsten ’92, in samenwerking met het Verwey-Jonker Instituut, het programma Weerbare cultuursector in tijden van polarisatie. Dit programma heeft… Lees verder Weerbare Cultuursector

# data[].attributes.body
De eerste gesprekken van de tweede reeks van de podcastserie voor de Betekenis Boeken Club staan nu gepland. Met ieder van hen spreekt Ron van Es in een half uur over steeds één boek. Soms is dat een eigen boek, soms over een boek dat hen inspireert. Het worden weer 12 boeiende gesprekken, reken maar.

De gesprekken zijn met Marianne Lock - De Verbindingskamer, Welmoed Vlieger, Marloes Morshuis, Hans Wopereis, Roek Lips, Sander Balkenende MSc, Marco Derksen, Talita Kalloe, Jamal Oulel en Agnes van der Sluijs.

Over welke boeken hij hen spreekt, kun je hier lezen: https://lnkd.in/eRA_fPpB
Check dan gelijk de 12 gesprekken uit de eerste reeks.

# data[].attributes.attachment_link.description
‘Dat spreekt boekdelen’ . De podcastserie waarin Ron van Es met zijn gasten het gesprek aan gaat over steeds één boek. Eén boek dat hen fascineert, inspireert, hun kijk op de wereld of hen zelf heeft veranderd. En Ja, soms is dat hun eigen boek, want dat móest geschreven worden. Soms is dat een boek uit hun jeugd of latere jaren. Of soms is dat het boek dat nog geschreven moet worden door henzelf

# data[].attributes.body
De rijksoverheid wil grip krijgen op de mate waarin digitale applicaties voldoen aan publieke waarden. Dat is niet eenvoudig, want welke publieke waarden zijn er eigenlijk en hoe kun je die meten? Toepassing van technologie is niet neutraal. Slingerland gaat op zoek naar mogelijkheden om publieke waarden te borgen in digitale toepassingen. Daarmee hoopt hij de discussie rondom digitalisering meer diepgang te geven, ook met het oog op de snelle opkomst van AI.

# data[].attributes.attachment_link.title
De toepassing van technologie is niet neutraal | Professional Doctorate

# data[].attributes.attachment_link.description
Geert-Jan Bogaerts, voorzitter van PublicSpaces is de werkveldpartner van Erik Slingerland die zich in zijn PD-traject buigt over publieke waarden bij digitalisering. Geert-Jan Bogaerts vertelt waarom hij meewerkt aan het PD-traject en wat de meerwaarde daarvan is.

# data[].attributes.body
De rijksoverheid wil grip krijgen op de mate waarin digitale applicaties voldoen aan publieke waarden. Dat is niet eenvoudig, want welke publieke waarden zijn er eigenlijk en hoe kun je die meten? Toepassing van technologie is niet neutraal. Slingerland gaat op zoek naar mogelijkheden om publieke waarden te borgen in digitale toepassingen. Daarmee hoopt hij de discussie rondom digitalisering meer diepgang te geven, ook met het oog op de snelle opkomst van AI.

# data[].attributes.attachment_link.title
De toepassing van technologie is niet neutraal | Professional Doctorate

# data[].attributes.attachment_link.description
Geert-Jan Bogaerts, voorzitter van PublicSpaces is de werkveldpartner van Erik Slingerland die zich in zijn PD-traject buigt over publieke waarden bij digitalisering. Geert-Jan Bogaerts vertelt waarom hij meewerkt aan het PD-traject en wat de meerwaarde daarvan is.

# data[].attributes.body
Studenten van allerhande Fontys-opleidingen bedachten voor de Gemeente Tilburg ideeën om Tilburgers beter te betrekken bij de verkiezingen. Ze kwamen onder meer op de proppen met een bakfiets vol koffie, zodat iedereen in de wijk 't Sant, al koffiedrinkend, over de aanstaande verkiezingen kan praten. De Bibliotheek hielp de studenten aan publiek en een goede testomgeving.

# data[].attributes.body
In het AI-tijdperk verandert niet alleen de manier waarop mensen informatie vinden, maar ook wat informatie betekent. Generatieve AI kan enorme hoeveelheden data verwerken, maar begrijpt de context, herkomst en kwaliteit van die informatie niet zoals mensen dat doen.

Voor bibliotheken ligt hier een hernieuwde maatschappelijke opdracht: niet alleen toegang bieden tot informatie, maar juist helpen om die informatie te duiden en te begrijpen in een wereld waar technologie steeds vaker direct antwoorden presenteert. Door te investeren in duiding en context kunnen bibliotheken opnieuw een centrale rol spelen in het informatie- en kennislandschap van vandaag.

# data[].attributes.attachment_link.title
De bibliotheek in het AI-tijdperk: van weten naar begrijpen - Koneksa Mondo

# data[].attributes.attachment_link.description
De opkomst van generatieve AI verandert niet alleen hoe mensen informatie vinden, maar ook wat informatie in de samenleving betekent. Waar technologie lange

# data[].attributes.attachment_link.title
Het belangrijke onderscheid tussen AI-geletterdheid en AI-fluency

# data[].attributes.attachment_link.description
Ik heb verschillende keren gepleit voor AI-fluency in plaats van AI-geletterdheid (zie o.a. hier en hier). In een recent artikel gaat David Ross in op de vraag: wat is precies het verschil tussen A…

# data[].attributes.attachment_link.title
AI-strategie op 1 A4 – Van Popta Updates

# data[].attributes.attachment_link.description
Ben Tiggelaar schreef vandaag in de NRC een interessante column over hoe je als bedrijf een AI-strategie ontwikkelt. Bij de HAN hebben we een integraal AI-kader waarin we onze afspraken over wat wel en niet mag hebben vastgelegd. Op dit moment werken we aan onze AI-strategie, waaronder de inrichting van een passende governance voor de besluitvorming, het faciliteren van de ontwikkeling van AI-geletterdheid voor medewerkers en studenten en inrichting AI-Hub met geregisseerde experimenteerruimte. De drie vragen van Ben helpen om te bepalen of we de goede dingen doen. In deze blog een overzicht van de vragen en de antwoorden (cursief) die nu al te geven zijn. Ook interessant: het artikel van individueel pionieren naar samen innoveren.

# data[].attributes.headline
Helft van de gemeenten geraakt door desinformatie

# data[].attributes.subject
Helft van de gemeenten geraakt door desinformatie

# data[].attributes.body
De helft van de gemeenten werd de afgelopen twee jaar geconfronteerd met desinformatie die hun beleid raakt, blijkt uit een inventarisatie door Binnenlands Bestuur. Maar vrijwel geen gemeente heeft procedures vastgelegd hoe ermee om te gaan. Wat betekent dat voor de aanstaande gemeenteraadsverkiezingen? Zie ook dit bericht in het Bibliotheekblad.

# data[].attributes.body
Het is geen technologieboek en ook geen handleiding vol snelle antwoorden. Het is een uitnodiging tot pedagogische en maatschappelijke reflectie. Over hoe we AI niet alleen slimmer, maar vooral menselijker kunnen inzetten. Inclusief praktische oefeningen met AI-companions, en handvatten om deze zelf te ontwerpen en verantwoord in te zetten.

AI raakt inmiddels alles. Ons onderwijs, ons werk, onze manier van denken. De echte vraag is dus niet óf AI onderdeel wordt van ons leven, maar hoe wij de regie houden. Ook thuis!

- waarom AI in de kern een pedagogisch vraagstuk is
- hoe we kritisch denken en menselijke oordeelsvorming kunnen versterken
- wat digitale soevereiniteit betekent voor onderwijs en publieke waarden
- en hoe AI kan functioneren als compagnon in plaats van vervanger

Voor iedereen die zich bezighoudt met leren, onderwijs, leiderschap en de toekomst van onze samenleving.

# data[].attributes.attachment_link.description
Kunstmatige intelligentie is niet langer toekomstmuziek. Ze beïnvloedt hoe we leren werken besluiten nemen en met elkaar omgaan. In klaslokalen bestuurskamers en publieke instellingen verschuift de verhouding tussen mens en machine in hoog tempo. Niet…

# data[].attributes.body
Het informatieplan Digitale Netwerkinfrastructuur (DNI) beschrijft hoe we als bibliotheeknetwerk samenwerken aan één digitale infrastructuur. Dit plan helpt je te begrijpen waarom bepaalde digitale veranderingen plaatsvinden en biedt houvast bij nieuwe digitale initiatieven of verbeteringen.

# data[].attributes.attachment_link.description
Het informatieplan Digitale Netwerkinfrastructuur (DNI) beschrijft hoe we als bibliotheeknetwerk samenwerken aan één digitale infrastructuur. Dit plan helpt je te begrijpen waarom bepaalde digitale veranderingen plaatsvinden en biedt houvast bij nieuwe digitale initiatieven of verbeteringen.

# data[].attributes.headline
IAMA aangepast aan praktijk en regelgeving

# data[].attributes.subject
IAMA aangepast aan praktijk en regelgeving

# data[].attributes.body
Het Impact Assessment Mensenrechten en Algoritmes (IAMA) is geactualiseerd. Het instrument werd in 2021 ontwikkeld om inzichtelijk te maken welke impact algoritmes kunnen hebben op mensenrechten. De nieuwe versie sluit beter aan op praktijkervaringen binnen de overheid en op de AI-verordening.

De actualisatie is gebaseerd op gebruikersfeedback en ervaringen uit eerdere toepassingen van het IAMA. Het instrument bleek waardevol om het gesprek over mensenrechten te voeren. Tegelijkertijd was er behoefte aan verdere optimalisatie en verduidelijking om het IAMA beter toepasbaar te maken in de praktijk.

# data[].attributes.attachment_link.title
IAMA aangepast aan praktijk en regelgeving - Digitale Overheid

# data[].attributes.attachment_link.description
Het IAMA is geactualiseerd. Deze versie sluit beter aan op praktijkervaringen binnen de overheid en op de AI-verordening.