# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Nog maar enkele jaren terug zagen de adviseurs van de Hypotheekshop misschien een à twee keer per jaar dat mensen hun hypotheek verhoogden om hun kinderen te helpen met de aanschaf van een eigen woning, zegt Martin Hagedoorn, productmanager van de adviesketen, na een rondgang langs de consulenten van zijn bedrijf. 'Nu zien ze dat een à twee keer per maand. Daar staan onze mensen zelf ook wel van te kijken.'

Hetzelfde geluid klinkt bij concurrent De Hypotheker. Woordvoerder Alexandra de Vries meldt een 'sterke toename' van de leenvariant van de jubelton, zonder getallen te kunnen noemen. Eigen Huis, vereniging van huiseigenaren, krijgt 'vele vragen' van ouders en andere familieleden over het verhogen van de lopende hypotheek voor financiële steun aan de kinderen, zegt woordvoerder Hans André de la Porte. 'De belangstelling is groot. Alles om de volgende generatie te kunnen laten winnen in die wedstrijd op de woningmarkt, zoals zij dat zien. Al waarschuwen wij wel voor de gevaren van die aanpak.'

Exacte cijfers zijn er nog niet, maar dat na de jubelton ook de 'leenjubelton' aan populariteit wint lijkt wel zeker. In de eerste variant trekken rijke ouders zelf de portemonnee om tot ruim 100 duizend euro belastingvrij te schenken aan hun kind, als hulp bij de aankoop van een woning. In de tweede variant lenen ouders dat geld door hun eigen hypotheek te verhogen, met dank aan de overwaarde van het eigen huis. Het geleende geld wordt vervolgens fiscaal gunstig doorgeschoven naar het kroost.

Ongelijkheid

De jubelton ligt onder vuur. De schenkingsregeling werd in 2015 bedacht om de gezamenlijke hypotheekschulden te verkleinen, vooral de schulden van jongere huiseigenaren. Inmiddels wordt de maatregel vooral gezien als motor voor de groeiende ongelijkheid op de woningmarkt. Huizenkopers tot 40 jaar met rijke ouders kunnen met hun jubelton minder fortuinlijke leeftijdsgenoten op de woningmarkt immers gemakkelijk de loef afsteken. Zo vergroot de regeling niet alleen de ongelijkheid tussen families met en zonder koopwoning, maar ook binnen (jongere) generaties.

Daarbij hoeft de schenker het geld dus niet op de plank te hebben liggen, maar kan deze het kapitaal putten uit de prijsstijging van hun eigen woning. Of men heeft wel geld, maar wil die buffer niet aanspreken, zegt notaris en estate planner Martijn Maas. 'Stel dat men 120 duizend euro op de bank heeft staan en 100 duizend euro wil schenken. Dan kijk je naar de lage rente en maak je de afweging. De uitkomst kan zijn dat men het eigen geld beschikbaar wil houden als buffer en het bedrag voor de schenking gaat lenen.'

Makelaarsvereniging NVM presenteert donderdag haar kwartaalcijfers over de huizenmarkt. Alle signalen wijzen op een verdere stijging van de huizenprijzen, met dank aan de onverminderd grote vraag naar woningen en de gedaalde rente. Het beteugelen van die prijzenslag is een belangrijk onderwerp tijdens de kabinetsformatie. Meer woningbouw, verdere versobering van de hypotheekrenteaftrek en het nogmaals aanscherpen van de hypotheekregels zijn daartoe mogelijke instrumenten, net als het afschaffen van de jubelton. D66 en ChristenUnie zijn vóór afschaffing van het fiscale cadeautje, maar hun gesprekspartners delen dat standpunt niet. Het CDA wil versobering van de schenkingsregeling, de VVD is voorstander van handhaving.

In een officiële evaluatie van de jubelton oordeelde economisch onderzoeksbureau SEO eind juni al ongenadig hard over de regeling. De jubelton vergroot volgens de onderzoekers de kloof tussen arm en rijk en zet de gelukkige ontvangers vooral aan tot de aanschaf van een duurdere woning, niet tot minder lenen. De hoop dat het arrangement de gezamenlijke Nederlandse hypotheekschuld zou verkleinen, bleek grotendeels futiel.

In 2017 en 2018 werd via de jubelton in totaal 2,2 miljard euro doorgeschoven naar een volgende generatie. Dat droeg voor slechts drie promille bij aan de verlaging van de landelijke hypotheekschuld. De maatregel kost wel tientallen miljoenen euro's per jaar. De schatkist liep alleen al in 2017 zo'n 71 miljoen euro aan schenkbelasting mis. Bovendien had volgens de onderzoekers een deel van de ouders hun kinderen ook zonder belastingvrijstelling wel financiële bijstand verleend bij de huizenjacht.

Risico's

De hypotheekadviseurs waarschuwen wel voor de risico's van het weggeven van geleend geld om het nageslacht een dak boven het hoofd te geven. Past de verhoging van de woonlasten bij de eigen oude dag?, vraagt De Hypotheker zich af. Bijvoorbeeld als het inkomen daalt door pensionering of omdat een van de schenkers komt te overlijden? De Hypotheekshop merkt op dat een schenking kan leiden tot onduidelijkheid over de nalatenschap. Zonder goede registratie van de schuld en de bijbehorende bedoeling zouden erfgenamen elkaar weleens in de haren kunnen vliegen over een goede verdeling van het resterende vermogen.

Ook Eigen Huis wijst op de mogelijke nadelen van een leenjubelton. André de la Porte: 'Als je je overwaarde gebruikt voor steun aan je kinderen, zou je geld tekort kunnen komen voor een verbouwing van je eigen woning. Een aanpassing van je huis, bijvoorbeeld als je slecht ter been wordt, kan dan onbetaalbaar zijn. En wat als je volgende kind zich meldt voor zo'n schenking? Heb je op dat moment nog overwaarde om nog eens bij te lenen?'
Lees ook

# data[].attributes.attachment_link.title
Komt er een einde aan de jubelton, net nu de geleende variant in opkomst is?

# data[].attributes.attachment_link.description
Nog maar enkele jaren terug zagen de adviseurs van de Hypotheekshop misschien een à twee keer per jaar dat mensen hun hypotheek verhoogden om hun kinderen te helpen met de aanschaf van een eigen woning, zegt Martin Hagedoorn, productmanager van de adviesketen, na een rondgang langs de consulenten van zijn bedrijf.

# data[].attributes.body
Beheers je de stof van de module vervoer? Maak dan de meerkeuzevragen.

# data[].attributes.body
Een economisch slim instrument om de schade-uitkeringen te beperken.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
De verzekeraar kan verschillende redenen hebben om een eigen risico in te voeren bij een verzekering.

Wanneer verzekerden zelf een deel van de schade moeten betalen, dalen voor de verzekering de kosten.
De verzekering kan dat gebruiken om haar winst te verhogen, maar het kan ook gebruikt worden om de premie laag te houden. Zo blijft de verzekering voor iedereen betaalbaar.
De lage premie voorkomt dat mensen die weinig schade verwachten de verkering misschien te duur vinden en afhaken ( averechtse selectie).

Moreel wangedrag voorkomen

Wanneer verzekerden bij schade een deel van de kosten zelf moeten betalen, zullen zij beter hun best doen om schade te voorkomen.

Als jij een fietsverzekering hebt die je een nieuwe fiets geeft als je fiets gestolen wordt, zul je waarschijnlijk geen tweede hangslot gebruiken of je fiets in een betaalde fietsenstalling zetten. Als het mis gaat, krijg je gewoon een nieuwe fiets. Dit noemen we moreel wangedrag.
Maar als je voor de nieuwe fiets eerst zelf € 150 moet bijbetalen, zul je tóch voorzichtiger worden met je fiets. Dus wél een extra slot, wél een betaalde fietsenstalling en misschien toch niet je fiets achterlaten naast het station.

Asymmetrische informatie beperken

Verzekeraars kunnen vaak vooraf niet goed zien of een verzekerde een 'goed risico' (weinig schadeclaims) of een 'slecht risico' (veel schadeclaims) is. Er is sprake van asymmetrische informatie.

Door klanten een vrijwillig eigen risico aan te bieden kunnen verzekeraars dat wél zien.
Alleen mensen die verwachten dat ze bijna nooit schadeclaims zullen indienen kiezen voor een vrijwillig eigen risico.
Omdat de verzekeraar zo weet dat iemand een 'goed risico' is, kan de verzekeraar deze persoon ook korting geven.

Bijvoorbeeld voor een eigen risico van € 200 krijg je € 50 korting op je verzekering.
Dat doe je alleen maar als je denkt geen schade te krijgen dat jaar. Anders betaal je € 150 extra.

Eigen risico heeft ook risico's

Een eigen risico kan ook problemen veroorzaken.
Bij de zorgverzekering hebben alle Nederlanders een verplicht eigen risico.
De eerste € 350 voor een bezoek aan het ziekenhuis of het gebruik van medicijnen moet je zelf betalen.

We zien dat mensen daardoor soms geen medicijnen nemen of niet naar een arts gaan, omdat ze dan zelf moeten betalen. Hierdoor kan de gezondheid verslechteren. Wat kan betekenen dat de behandeling alleen maar duurder wordt.

# data[].attributes.attachment_link.description
Een eigen risico is het deel van een schade dat voor eigen rekening blijft. Bij een eigen risico van € 100, betaalt de verzekerde de eerste € 100 van de schade zelf. Is de schade groter, dan betaalt de verzekering de rest.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Moreel wangedrag

Moreel wangedrag, wordt ook wel nalatig gedrag of moral hazard genoemd.
Verzekerden gaan zich roekelozer gedragen, omdat de verzekering het financiële risico dekt.

Iemand met een nieuwe fiets zal zonder verzekering erg voorzichtig zijn. Hij zal de fiets goed afsluiten - bijvoorbeeld met een extra slot - of zal de fiets alleen in een bewaakte fietsenstalling zetten.
Wanneer hij echter een verzekering afsluit tegen fietsdiefstal, is de kans groot dat hij slordiger gaat worden. Het extra slot is te zwaar en te veel werk. Een bewaakte fietsenstalling kost te veel. Dus géén extra slot en géén bewaakte fietsenstalling meer. Door dit slechte gedrag wordt de kans op diefstal groter.

De kans op moreel wangedrag wordt kleiner als de verzekerde zelf óók financiële gevolgen draagt van de schade.
Bijvoorbeeld door een eigen risico in te voeren bij de verzekering of door een bonus-malus regeling.

# data[].attributes.attachment_link.description
Moreel wangedrag, wordt ook wel nalatig gedrag of moral hazard genoemd. Verzekerden gaan zich roekelozer gedragen, omdat de verzekering het financiële risico dekt. Iemand met een nieuwe fiets zal zonder verzekering erg voorzichtig zijn.

# data[].attributes.body
Het grote probleem voor verzekeringsmaatschappijen.

# data[].attributes.attachment_link.description
Averechtse selectie betekent zoiets als "verkeerde selectie". Averechtse selectie is het proces dat door asymmetrische informatie de slechte risico's de goede risico's van de markt verdringen. We kunnen dat proces het best bekijken aan de hand van een paar voorbeelden. Op de verzekeringsmarkt Een verzekeraar biedt een aanvullende

# data[].attributes.body
Economisch handelen is vaak gebaseerd op het verschil in informatie en kennis tussen mensen.

# data[].attributes.attachment_link.description
Er is sprake van asymmetrische informatie, wanneer de ene partij meer informatie heeft dan de andere partij. Asymmetrische informatie komen we overal tegen. Hieronder worden een paar voorbeelden genoemd. Verzekeren Wanneer iemand een ziektekostenverzekering afsluit weet de verzekeringsnemer meer dan de verzekeringsmaatschappij. De verzekeringsmaatschappij weet namelijk niet hoe gezond iemand is / leeft.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Dat stelt kredietbeoordelaar Standard & Poor's (S&P) in een woensdag gepubliceerd rapport.

Daarin bekijkt het ratingbureau de gevolgen van een afzwakking van de economische groei in China naar ongeveer 4 procent in de komende twee jaar, in plaats van de plussen van ruim 6 procent die nu worden voorzien.

De Nederlandse economie zou in dat geval eind 2017 1,5 procent kleiner zijn dan nu wordt voorspeld. De Duitse economie zou bijna 1 procent kleiner uitvallen.

Vooralsnog verwacht S&P dat de Nederlandse economie dit jaar met 1,9 procent groeit, gevolgd door plussen van 2,2 en 1,8 procent in 2016 en 2017. De werkloosheid zakt daarbij naar schatting van 6,9 tot 6,3 procent van de beroepsbevolking.

​

# data[].attributes.attachment_link.title
'Zwakkere Chinese economie raakt Nederland'

# data[].attributes.attachment_link.description
Dat stelt kredietbeoordelaar Standard & Poor's (S&P) in een woensdag gepubliceerd rapport. Daarin bekijkt het ratingbureau de gevolgen van een afzwakking van de economische groei in China naar ongeveer 4 procent in de komende twee jaar, in plaats van de plussen van ruim 6 procent die nu worden voorzien.

# data[].attributes.body
dit document geeft een goede samenvatting van de voorgaande week

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Of een product als luxe of als noodzakelijk goed wordt beschouwd, hangt af van het inkomen van de consument(en).
Onderstaande grafiek toont het verloop van de uitgaven naar een bepaald product in samenhang met de hoogte van het inkomen van de consument(en).

De kleurtjes op deze lijn corresponderen met de bijbehorende waardes van de inkomenselasticiteit:

Bijvoorbeeld:
Bij luxe goederen stijgen de uitgaven meer dan evenredig ten opzichte van het inkomen.
Daarbij hoort een progressief stijgende uitgavenlijn en een inkomenselasticiteit van boven de 1.

Drempelinkomen

Een drempelinkomen geeft aan dat het inkomen eerst een bepaalde hoogte moet hebben, voordat mensen het product (kunnen) gaan kopen.

# data[].attributes.attachment_link.description
Of een product als luxe of als noodzakelijk goed wordt beschouwd, hangt af van het inkomen van de consument(en). Onderstaande grafiek toont het verloop van de uitgaven naar een bepaald product in samenhang met de hoogte van het inkomen van de consument(en).

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Externe effecten zijn onbedoelde bijwerking van productie of consumptie die de welvaart van een ander dan de veroorzaker beïnvloedt.

De bijwerking kan zowel positief als negatief zijn.
Bij een positief extern effect neemt de welvaart van de externe partij toe. Bij een negatief extern effect daalt de welvaart van de externe partij.

Omdat de veroorzaker (bij productie de producent) zélf niets merkt van het externe effect, is er ook geen reden om iets door te berekenen in de prijs.
Daarom wordt ook vaak gezegd dat externe effecten niet in de prijs zijn verrekend.

Een paar voorbeelden van externe effecten:

Een veel gebruikt voorbeeld van een negatief extern effect is 'milieuvervuiling bij productie'. Door de milieuvervuiling van een producent daalt de welvaart van anderen.

Een ander voorbeeld van een negatief extern effect is het vandalisme rond voetbalwedstrijden. De kosten van politie, de kosten van het opruimen van rommel en de schade die ontstaat zijn allemaal niet in prijs van de kaartjes meegenomen.

Het meeluisteren naar je de muziek van je buren als je in de tuin zit kan zowel positief als negatief zijn. Als je het rotmuziek vindt is het negatief. Het wordt echter een positief extern effect als je het leuke muziek vindt.

Reizen met een vliegtuig is slecht voor het milieu en veroorzaakt geluidsoverlast. Omdat vliegmaatschappijen geen extra kosten hebben door deze milieuvervuiling, zullen ze de kosten die hierdoor (elders) ontstaan ook niet in de vliegprijzen doorberekenen.
De uiteindelijke rekening van de vervuiling komt zodoende te liggen bij de hele maatschappij (= maatschappelijke kosten).

# data[].attributes.attachment_link.description
Externe effecten zijn onbedoelde bijwerking van productie of consumptie die de welvaart van een ander dan de veroorzaker beïnvloedt. De bijwerking kan zowel positief als negatief zijn. Bij een positief extern effect neemt de welvaart van de externe partij toe. Bij een negatief

# data[].attributes.body
in deze video legt een docent de betekenis van prijselasticiteit van de vraag uit