# data[].attributes.headline
Ք.ա 9-րդ դար՝ Վանի թագավորության հիմնադրման սկիզբը

# data[].attributes.subject
Ք.ա 9-րդ դար՝ Վանի թագավորության հիմնադրման սկիզբը

# data[].attributes.body
Վանի թագավորությունը, որը հայտնի է նաև որպես Ուրարտու, ձևավորվեց Տուշպա (այժմ՝ Վան քաղաք) կենտրոնով և դարձավ Հայկական լեռնաշխարհի ամենազորեղ պետություններից մեկը։

# data[].attributes.headline
Ք.ա 860-840 թթ․՝ Առաջին արքաները՝ Արամու և Սարդուրի I

# data[].attributes.subject
Ք.ա 860-840 թթ․՝ Առաջին արքաները՝ Արամու և Սարդուրի I

# data[].attributes.body
Արամուն և Սարդուրի I-ը համարվում են Վանի թագավորության հիմնադիրները։ Սարդուրի I-ն առաջինն էր, ով Տուշպան նշանակեց մայրաքաղաք և ամրապնդեց թագավորության դիրքերը տարածաշրջանում։

# data[].attributes.headline
Ք.ա 834-828 թթ․՝ Իշպուինիի ժամանակաշրջան

# data[].attributes.subject
Ք.ա 834-828 թթ․՝ Իշպուինիի ժամանակաշրջան

# data[].attributes.body
Արքա Իշպուինին կարևոր բարեփոխումներ անցկացրեց, ընդլայնեց սահմանները և խթանեց կառավարման կենտրոնացվածությունը։

# data[].attributes.headline
Ք.ա 828-810 թթ․՝ Մենուայի թագավորությունը

# data[].attributes.subject
Ք.ա 828-810 թթ․՝ Մենուայի թագավորությունը

# data[].attributes.body
Մենուա արքայի օրոք Ուրարտուն մեծ տարածքներ նվաճեց, զարգացրեց ոռոգման համակարգը և կառուցեց բազմաթիվ բաներ։

# data[].attributes.headline
Ք.ա 810-786 թթ․՝ Արգիշտի I-ի թագավորությունը

# data[].attributes.subject
Ք.ա 810-786 թթ․՝ Արգիշտի I-ի թագավորությունը

# data[].attributes.body
Արգիշտի I-ը հիմնեց Էребունի ամրոցը (ներկայիս Երևան), շարունակեց պետականության և մշակութային զարգացումը։

# data[].attributes.headline
Ք.ա 786-764 թթ․՝ Սարդուրի II-ի ժամանակաշրջան

# data[].attributes.subject
Ք.ա 786-764 թթ․՝ Սարդուրի II-ի ժամանակաշրջան

# data[].attributes.body
Սարդուրի II-ի օրոք թագավորության սահմանները հասան իրենց առավելագույնին, և Ուրարտուն դարձավ տարածաշրջանի խոշոր տերություններից մեկը։

# data[].attributes.headline
Ք.ա 743-735 թթ․՝ Ռուսա I-ի թագավորությունը

# data[].attributes.subject
Ք.ա 743-735 թթ․՝ Ռուսա I-ի թագավորությունը

# data[].attributes.body
Ռուսա I-ը բախվեց արտաքին սպառնալիքների, մասնավորապես ասորեստանցիների հետ, բայց միևնույն ժամանակ պահպանեց ներքին կայունությունը և ամրապնդեց պաշտպանական կառույցները։

# data[].attributes.headline
Ք.ա 735-713 թթ․՝ Ռուսա II-ի ժամանակաշրջան

# data[].attributes.subject
Ք.ա 735-713 թթ․՝ Ռուսա II-ի ժամանակաշրջան

# data[].attributes.body
Ռուսա II-ի օրոք Ուրարտուն շարունակում էր պայքարել արտաքին թշնամիների, բայց նաև զարգանում էին գյուղատնտեսությունը և ճարտարապետությունը։

# data[].attributes.headline
Ք.ա 713-685 թթ․՝ Ռուսա III-ի պայքարը հյուսիսային ցեղերի դեմ

# data[].attributes.subject
Ք.ա 713-685 թթ․՝ Ռուսա III-ի պայքարը հյուսիսային ցեղերի դեմ

# data[].attributes.body
Ռուսա III-ը ստիպված էր դիմակայել կիմերյան և սկյութական արշավանքներին, որոնք աստիճանաբար թուլացնում էին թագավորությունն ու նրա սահմանները։

# data[].attributes.headline
Ք.ա 7-րդ դարի վերջ՝ Վանի թագավորության անկումը

# data[].attributes.subject
Ք.ա 7-րդ դարի վերջ՝ Վանի թագավորության անկումը

# data[].attributes.body
Սկյութական և մեդական ժողովուրդների խոշոր արշավանքները, ինչպես նաև ներքին անկայունությունը, հանգեցրին Ուրարտուի՝ Վանի թագավորության թուլացմանն ու անկմանը։