# data[].attributes.headline
Κωνσταντίνος Κανάρης

# data[].attributes.subject
Κωνσταντίνος Κανάρης

# data[].attributes.body
Γεννήθηκε  στα Ψαρά όπου και μεγάλωσε, στους κόλπους μιας οικογένειας με μεγάλη ναυτική παράδοση. Ήταν το μικρότερο παιδί του Ψαριανού Δημογέροντα Μιχαήλ Κανάριου και της Μαρώς (το γένος Μπουρέκα).

# data[].attributes.headline
Προβληματισμός για την καταγωγή του

# data[].attributes.subject
Προβληματισμός για την καταγωγή του

# data[].attributes.body
Ως προς τη χρονολογία και τον τόπο γέννησης του Κανάρη, υφίστανται σημαντικές διαφορές. Κατά μία εκδοχή γεννήθηκε στα Ψαρά το 1793 ή το 1790.
Κατ’ άλλους γεννήθηκε στην Πάργα γύρω στο 1790. O ίδιος ο Κωνσταντίνος Κανάρης στα απομνημονεύματά του αναφέρει «τώρα περνάμε από τη γενέτειρά μου την Πάργα». Ο ιστορικός Δημήτριος Γατόπουλος (1891-1956) μελέτησε τα οικογενειακά αρχεία της οικογένειας Κανάρη και δημοσίευσε ιστορική μελέτη στην εφημερίδα Εστία, στο φύλλο της 14ης Ιουλίου 1937. Στα οικογενειακά αυτά αρχεία περιλαμβάνεται και το μυστικό ημερολόγιο του Κωνσταντίνου Κανάρη το οποίο άνοιξε ο δισέγγονός του, συνταγματάρχης Κωνσταντίνος Θεμ. Κανάρης. Από αυτά ο συγγραφέας συμπεραίνει πως ο Κωνσταντίνος Κανάρης δεν είχε γεννηθεί στα Ψαρά αλλά στην Πάργα, το Σεπτέμβριο του 1790 και εγκαταστάθηκε, κατά τους προεπαναστατικούς χρόνους, στο νησί των Ψαρών..

# data[].attributes.headline
Πραγματικό όνομα

# data[].attributes.subject
Πραγματικό όνομα

# data[].attributes.body
Tο πραγματικό όνομα του Κανάρη ήταν Κωνσταντής Νικολάου Σπηλιωτέας. Η ετυμολογία του ονόματός του κατά μίαν άποψη προέρχεται από τη λέξη καρνάγιο (ιταλικά carenaggio = ναυπηγείο). Υπάρχει όμως και δεύτερη εκδοχή. Κατά το ημερολόγιο του γιου του, πυρπολητή Αριστείδη Κ. Κανάρη, «…απεκλήθη ο πατήρ μου Κάν-Άρης ή Κανάρης, λόγω του μειλιχίου και σώφρονος χαρακτήρος του, διότι αν και ριψοκίνδυνος, πολεμικός και αποφασιστικός, ενήργει πάντοτε κατόπιν περισκέψεως…». Η τρίτη εκδοχή, είναι να προέρχεται το επώνυμο από το καναρίνι, λόγω του μειλίχιου χαρακτήρα του.

# data[].attributes.headline
  Τα νεανικά χρόνια

# data[].attributes.subject
  Τα νεανικά χρόνια

# data[].attributes.body
Ο Κωνσταντής έμεινε ορφανός από μικρός και ακολούθησε το ναυτικό επάγγελμα με το επίθετο Κανάρης. Δούλεψε ως μούτσος στο μπρίκι του θείου του Δημήτρη Βουρέκα, που μετέφερε Σουλιώτες από την Πάργα στη Λευκάδα και έμαθε τα μυστικά της θάλασσας. Μετά τον θάνατο του θείου, ανέλαβε καπετάνιος του πλοίου του, με το οποίο πραγματοποίησε πολλά εμπορικά ταξίδια στη Μεσόγειο.

# data[].attributes.headline
Δημιουργία Οικογένειας

# data[].attributes.subject
Δημιουργία Οικογένειας

# data[].attributes.body
Σε ηλικία 22 ετών παντρεύτηκε τη Δέσποινα Μανιάτη, κόρη γνωστής ναυτικής οικογένειας των Ψαρών, με την οποία απέκτησε επτά παιδιά, τους
Νικόλαο, Θεμιστοκλή,
Θρασύβουλο, Μιλτιάδης,
Λυκούργο,  Αριστείδη και την Μαρία.
Μέσα σε 18 χρόνια ο Κανάρης έχασε σε νέοτατες ηλικίες (19 έως 39) τα 5 από τα 7 παιδιά του, με 3 από τους γιους του να σκοτώνονται, οι 2 εκ των οποίων σε ξένη γη.

# data[].attributes.headline
1821: Η συμμετοχή στην επανάσταση

# data[].attributes.subject
1821: Η συμμετοχή στην επανάσταση

# data[].attributes.body
Ο Κανάρης δεν φαίνεται να είχε μυηθεί στη Φιλική Εταιρεία, αλλά όταν ξέσπασε η Επανάσταση, ήταν από τους πρώτους που έλαβαν μέρος στον Αγώνα. Κατατάχθηκε ως απλός ναύτης στον ψαριανό στολίσκο, που συγκρότησε ο φίλος του Νικολής Αποστόλης. Από τις πρώτες επιχειρήσεις άρχισε να εξειδικεύεται στα πυρπολικά και να γίνεται ο φόβος και ο τρόμος του τουρκοαιγυπτιακού στόλου.

# data[].attributes.headline
Κατορθώματα στον αγώνα του 1821

# data[].attributes.subject
Κατορθώματα στον αγώνα του 1821

# data[].attributes.body
Πυρπόλησε την ναυαρχίδα του καπετάν πασά Καρά Αλή στη Χίο (6 - 7 Ιουνίου 1822). 2.000 νεκροί Οθωμανοί, ανάμεσά τους και ο Καρά Αλής.

Ανατίναξε τουρκικό δίκροτο στο στενό μεταξύ Τενέδου και Τρωάδας(28 Οκτωβρίου 1822). Επρόκειτο για την υποναυαρχίδα του νέου αρχιναυάρχου Κακλαμάν Μεχμέτ Πασά, που είχε διαδεχθεί τον Καρά Αλή. Επίσης

, πυρπόλησε τουρκική φρεγάτα κοντά στη Σάμο (5 Αυγούστου 1824), εκδικούμενος την καταστροφή της Κάσου και της πατρίδας του. 600 νεκροί Οθωμανοί. Άλλη

μια πυρπόληση πραγματοποιήθηκε στις 23-24 Σεπτεμβρίου 1824 όταν πυρπόλησε μια τουρκική κορβέτα στα ανοιχτά τις Μυτιλήνης.

Αποπειράθηκε να πυρπολήσει τον αιγυπτιακό στόλο στο λιμάνι της Αλεξάνδρειας (29 Ιουλίου 1825). Το εγχείρημα απέτυχε, λόγω δυσμενών καιρικών συνθηκών.

Στις 4 Ιουνίου 1827 ο Κανάρης καίει, μέσα στο λιμάνι της Αλεξάνδρειας, την προφυλακίδα του αιγυπτιακού στόλου.

# data[].attributes.attachment_link.title
O Κωνσταντίνος Κανάρης πυρπολεί την τουρκική ναυαρχίδα

# data[].attributes.body
Η συμβολή του στην επιτυχία της ελληνικής επανάστασης στάθηκε αναμφισβήτητη και αυτό έγινε αντιληπτό και μετά το τέλος της, όταν κατάφερε να αναλάβει σημαντικές πολιτικές θέσεις. Ο Κανάρης κέρδισε την εκτίμηση και των συναγωνιστών του και για τη σωφροσύνη του χαρακτήρα του. Γι' αυτό ανήλθε και στα υψηλότερα αξιώματα της Πολιτείας μετά την απελευθέρωση. Ήδη από το 1826 είχε αναλάβει κυβερνήτης του νέου πλοίου Ελλάς . Το 1827 αντιπροσώπευσε τα Ψαρά στην Εθνοσυνέλευση της Τροιζήνας και ήταν ένας από τους πιο θερμούς υποστηρικτές του Ιωάννη Καποδίστρια, ο οποίος τον χρησιμοποίησε για την καταστολή των διαφόρων ανταρσιών στη Μάνη και την Ύδρα. Μετά την ανάδειξη του Καποδίστρια ως πρώτου κυβερνήτη της Ελλάδας, ο Κανάρης διορίστηκε φρούραρχος της Μονεμβασιάς και βοήθησε στην αντιμετώπιση των ανταρτών σε Μάνη και Ύδρα αλλά μετά τη δολοφονία του Καποδίστρια, η οποία τον απογοήτευσε αποσύρθηκε στη Σύρο.

# data[].attributes.headline
Κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Όθωνα

# data[].attributes.subject
Κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Όθωνα

# data[].attributes.body
Κατά την Οθωνική περίοδο ανακλήθηκε στην υπηρεσία και έφθασε μέχρι τον βαθμό του Ναυάρχου. Κατόπιν διορίστηκε γερουσιαστής και αναμίχθηκε στην πολιτική με το Ρωσικό Κόμμα. Συμμετείχε στην επαναστατική κίνηση της3ης Σεπτεμβρίου 1843, που ανάγκασε τον Όθωνα να παραχωρήσει Σύνταγμα. Μέχρι την έξωση του Όθωνα χρημάτισε επανειλημμένα υπουργός και  πέντε φορές πρωθυπουργός της Ελλάδας σε ένα διάστημα 33,5 ετών (1844, 1848-49, 1864, 1864-65 και 1877) και για 2 χρόνια και 3 μήνες συνολικά. Το 1862 ήταν ένας από τους βασικούς εκπροσώπους της αντιοθωνικής κίνησης. Όταν ο βασιλιάς, σε μια προσπάθειά του να τον προσεταιρισθεί, του ανέθεσε για τρίτη φορά την πρωθυπουργία, αυτός δεν δίστασε να καταθέσει την εντολή, επειδή ο Όθων δεν ενέκρινε ορισμένους από τους υπουργούς του.

# data[].attributes.headline
Ο Κωνσταντίνος Κανάρης ως πρωθυπουργός της Ελλάδας

# data[].attributes.subject
Ο Κωνσταντίνος Κανάρης ως πρωθυπουργός της Ελλάδας

# data[].attributes.body
Η μοναδική φωτογραφία ήρωα της Επανάστασης του '21

# data[].attributes.headline
Mετά τον Όθωνα

# data[].attributes.subject
Mετά τον Όθωνα

# data[].attributes.body
Μετά την έξωση του Όθωνα, ορίστηκε μέλος της τριανδρίας Βούλγαρη, Κανάρη, Ρούφου και το 1863 πήγε στη Δανία ως ένας από τους αντιπροσώπους του Έθνους για να προσφέρει το στέμμα στον βασιλιά Γεώργιο Α’. Στη συνέχεια ανέλαβε υπουργός Ναυτικών στην κυβέρνηση Ρούφου και δύο φορές πρωθυπουργός (5 Μαρτίου 1864 – 16 Απριλίου  1864, 27 Ιουλίου 1864 – 2 Μαρτίου 1865).

# data[].attributes.body
Στις 26 Μαΐου 1877, σε ηλικία 82 ετών, επανήλθε στην πολιτική και ανέλαβε πρωθυπουργός στην οικουμενική κυβέρνηση που σχηματίστηκε για να αντιμετωπίσει τις ενδεχόμενες συνέπειες από τον Ρωσοτουρκικό Πόλεμο. Ο «ναύαρχος», όπως τον αποκαλούσε ο λαός,  χτυπημένος από ημιπληγία, πεθαίνει από ανακοπή καρδιάς, όντας εν ενεργεία πρωθυπουργός  στις 2 Σεμπτεμβρίου 1877 και κηδεύτηκε με μεγαλοπρέπεια στο Α’ Νεκροταφείο.

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Dim Nik Μανος Νικητογλου

# data[].attributes.attachment_link.title
Ο ΚΑΝΑΡΗΣ''σε μουσικη Ε.ΠΙΤΣΙΛΑΔΗ σε στιχους Δ.ΙΑΤΡΟΠΟΥΛΟΥ τραγουδα ο Δ.ΞΕΝΙΔΗΣ- ΣΠΑΝΙΟ.

# data[].attributes.headline
Κωνσταντίνος Κανάρης 1 Δραχμή 

# data[].attributes.subject
Κωνσταντίνος Κανάρης 1 Δραχμή 

# data[].attributes.headline
Ποίημα του Βίκτορος Ουγκώ

# data[].attributes.subject
Ποίημα του Βίκτορος Ουγκώ

# data[].attributes.body
Το ελληνόπουλο

Τούρκοι διαβήκαν. Χαλασμός, θάνατος πέρα ως πέρα.

Η Χίο, τα’ όμορφο νησί, μαύρη απομένει ξέρα,

με τα κρασιά, με τα δεντρά

τ’ αρχοντονήσι, που βουνά και σπίτια και λαγκάδια

και στο χορό τις λυγερές καμιά φορά τα βράδια

καθρέφτιζε μεσ’ τα νερά.

Ερμιά παντού. Μα κοίταξε κι απάνου εκεί στο βράχο,

στου κάστρου τα χαλάσματα κάποιο παιδί μονάχο

κάθεται, σκύβει θλιβερά

το κεφαλάκι στήριγμα και σκέπη του απομένει

μόνο μιαν άσπρη αγράμπελη σαν αυτό ξεχασμένη

μεσ’ την αφάνταστη φθορά.

Φτωχό παιδί, που κάθεσαι ξυπόλυτο στις ράχες

για να μην κλαις λυπητερά, τ’ ήθελες τάχα να ‘χες

για να τα ιδώ τα θαλασσά

ματάκια σου ν’ αστράψουνε, να ξαστερώσουν πάλι

και να σηκώσεις χαρωπά σαν πρώτα το κεφάλι

με τα μαλλάκια τα χρυσά;

Τι θέλεις άτυχο παιδί, τι θέλεις να σου δώσω

για να τα πλέξης ξέγνοιαστα, για να τα καμαρώσω

ριχτά στους ώμους σου πλατιά

μαλλάκια που του ψαλιδιού δεν τάχει αγγίξει η κόψη

και σκόρπια στη δροσάτη σου τριγύρω γέρνουν όψη

και σαν την κλαίουσα την ιτιά;

Σαν τι μπορούσε να σου διώξει τάχα το μαράζι;

Μήπως το κρίνο απ` το Ιράν, που του ματιού σου μοιάζει;

Μην ο καρπός απ’ το δεντρί

που μεσ’ στη μουσουλμανική παράδεισο φυτρώνει,

κ’ έν’ άλογο χρόνια εκατό κι αν πιλαλάει, Δεν σώνει

μεσ’ απ’ τον ίσκιο του να βγει;

Μη το πουλί που κελαηδάει στο δάσος νύκτα μέρα

και με τη γλύκα του περνάει και ντέφι και φλογέρα;

Τι θες κι απ’ όλα τα αγαθά

τούτα; Πες. Τα` άνθος, τον καρπό; Θες το πουλί;

-Διαβάτη,

μου κράζει το Ελληνόπουλο με το γαλάζιο μάτι:

Βόλια, μπαρούτι θέλω. Να.

# data[].attributes.headline
Ποίημα του Αριστοτέλη Βαλαωρίτη

# data[].attributes.subject
Ποίημα του Αριστοτέλη Βαλαωρίτη

# data[].attributes.body
Κανάρης

Τη νύχτα που παράδερνες μ’ ένα δαυλί στο χέρι κι εσπιθοβόλεις κεραυνούς κι έφεγγες σαν αστέρι, όταν φτωχός, αγνώριστος, μικρός, χωρίς πατρίδα, τη ματωμένη επλεύρωνες, Κανάρη, ναυαρχίδα, αν, όταν αναπήδησες με την ορμή του στύλου μέσα στη μαύρη τη σπηλιά του Καρά Αλή του σκύλου, κανένας μάντης σὄλεγε ότι θα νά ’λθει ώρανα ιδείς, Κανάρη, ελεύθερη τη δύστυχη τη χώρα, πὄρευ’ ετοιμοθάνατη, — ότ’ ήθελες φωτίσει μ’ αυτό τ’ αστροπελέκι σου Ανατολή και Δύση, ότι θα γένεις ζωντανή του γένους σου σημαία, ότι θα πας μακρά μακρά να φέρεις βασιλέα, και χίλια δαφνοστέφανα ο κόσμος θα να βάλει, Κανάρη, στ’ απροσκύνητο καθάριο σου κεφάλι, ότι, πριν πέσεις καταγής, θα σου δοθεί κι η χάρηνα ιδείς να λάμψει ανέλπιστο, παρήγορο δοξάριόπου εβασίλευε παλιό, κατάπυκνο σκοτάδι, ότι ένα γένος σύψυχο του λάκκου σου τον Άδηθα εδρόσιζε με κλάματα, οπού θα ν’ αναβράνε μέσ’ απ’ τα φυλλοκάρδια του κι αθάνατα θα να ’ναι, ότι θα σκύψει ξέσκεπος εμπρός στα λείψανά σουνα σε φιλήσει εγκαρδιακά, Κανάρη, ο Βασιλιάς σου, —αν ένας μάντης τα ’λεγε ποιός ήθε’ τον πιστέψει;…Μόνος εσύ, πού γνώριζες ότ’ είχανε φυτέψει βαθιά βαθιά στα σπλάχνα σου τα χέρια του Θεού σου, βοτάνι παντοδύναμο, τροφή του κεραυνού σου, την πίστη την ακλόνητη στου έθνους σου την τύχη…Αυτή, Κανάρη, σὄβαψε τον σιδερένιον πήχηκι έδωσε στο καράβι σου χίλια φτερά να τρέχει… Σήμερα ποιός την έχει;…Αχ! δεν το πίστευα ποτέ!… Πέρυσι σ’ είδ’ ακόμα συγνεφιασμένον, κάτασπρον στο φτωχικό σου στρώμα, σαν κοιμισμένη θάλασσα σε ταπεινό ακρογιάλιόπ’ ονειρεύεται κρυφά καμιάν ανεμοζάλη για να μουγκρίσει φοβερά… και σήμερα κουφάρι!…Έγειρα τότ’ εφίλησα τ’ ανδρεία σου, Κανάρη, τα λιοκαμένα δάχτυλα κι ένιωσα κάθε ρώγα, πὄβραζε μέσα κι έλαμπε με την παλιά σου φλόγα. Έτρεμα εμπρός σου, εδάκρυζα, μὄδωκες την ευχή σου, μου τίμησες το μέτωπο μ’ ένα θερμό φιλί σουκαι μου ’πες, λιονταρόκαρδε, —«Μην κλαις, δε θα πεθάνω, πριν ξανανιώσω μια φορά και πριν να ξεθυμάνω». Κι απέθανες! κι εσβήστηκες!… Τα ριζιμιά, οι βράχοιδε σκιάζονται γεράματα και στου βουνού τη ράχη ολόρθο μένει, ακλόνητο, χιλιόχρονο πρινάρικαι μάχεται με τα στοιχειά… Κι εσύ, κι εσύ, Κανάρη,που ’λθες στη γη θεόχτιστος κι οπόταν εθεωρούσετο χιόνι στο κεφάλι σου κανείς π’ ασπροβολούσε,επίστευεν ότ’ έβλεπε τον Όλυμπο εμπροστά του με την αθανασία του, με την παλικαριά του,εσύ σωριάζεσαι μεμιάς;… Μέσα στα χώματά σουθα καταπιάσει ηφαίστειο ή θα σβηστεί η φωτιά σου;…Κατάρ’ ακατανόητη, άσπλαχνη, μαύρη μοίρανα ’ν’ οι νεκροί μας άφθαρτοι, να ’ν’ η ζωή μας στείρα.

# data[].attributes.headline
Ποίημα του Αλέξανδρου Πάλλη

# data[].attributes.subject
Ποίημα του Αλέξανδρου Πάλλη

# data[].attributes.body
ΚΑΝΑΡΗΣ
Όλη η βουλή των προεστών, στο μώλο συναγμένη
είπε πως όξω στη στεριά τους Τούρκους θα προσμένει.
Τότε έβγαλα το φέσι
και να μιλήσω θάρρεψα προβάλλοντας στη μέση:
- Τίποτα, αρχόντοι, δε φελάει· μονάχα το καράβι!
Σα μ' άκουσε ένα απ' τα τρανά καλπάκια μας, ανάβει
και το φαρμάκι χύνει:
- Ποιός είναι αυτός, και πώς τον λεν, που συβουλές μας δίνει;

Να τα Ψαρά πως χαθήκαν. Κι εγώ φωτιά στο χέρι
πήρα, και πέρα τράβηξα κατά της Χιος τα μέρη,
κι είπα από κει -δε βάσταξα- με χείλια πικραμένα:
Να, πως με λεν εμένα!

# data[].attributes.headline
Οι μπουρλοτιέρηδες του 21.

# data[].attributes.subject
Οι μπουρλοτιέρηδες του 21.

# data[].attributes.body
Ψηφιοποιημένο παιδικό βιβλίο του Τάκη Λάππα για τους μπουρλοτιέρηδες του 21 http://reader.ekt.gr/bookReader/show/index.php?lib=GRLIV&path=GRLIV_000000000000070174#page/1/mode/2up

# data[].attributes.headline
Κανάρης, ο μπουρλοτιέρης  Λάππας Τάκης

# data[].attributes.subject
Κανάρης, ο μπουρλοτιέρης  Λάππας Τάκης

# data[].attributes.body
Μία γλαφυρή βιογραφία του θρυλικού μπουρλοτιέρη Κωνσταντή Κανάρη από την στιγμή που άγνωστος ακόμα ξεκινά απ' το νησί του, τα Ψαρά, κάποια νύχτα και ανατινάζει την τούρκικη ναυαρχίδα στη Χίο.
Ακολουθούν τα αναρίθμητα ναυτικά του κατορθώματα στη Μυτιλήνη, Τένεδο, Αλεξάνδρεια, Σάμο. Κι όταν πια η Ελλάδα γίνεται κράτος ελεύθερο ο Κανάρης αναλαμβάνει δυο φορές το τιμόνι του Έθνους σε κρίσιμες ώρες. Σ' αυτόν τυχαίνει να πάει στην Ευρώπη για να προσφέρει το θρόνο στον Γεώργιο Α'. Και κυβερνήτης του Έθνους, πλήρης ημερών, περνάει στην αιωνιότητα κάποια μέρα του 1877.

# data[].attributes.body
https://el.wikipedia.org/wiki/

https://www.sansimera.gr

https://hellenic-college.gr/

https://i1.wp.com/elinis.gr/wp-content/uploads

https://koutalianossimos.wordpress.com

https://www.timesnews.gr

http://karapanagos.blogspot.com/2017/

https://www.greek-language.gr/digitalResources/literature/

https://www.sansimera.gr/anthology/

https://www.youtube.com/watch?v=fzNi5dMynWo

https://www.wikiwand.com/el

https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/8/85/Konstantinos_Kanaris.jpg

https://www.youtube.com/watch?v=wA6wl3N3Ieg

http://reader.ekt.gr/bookReader/show/index.php?lib=GRLIV&path=GRLIV_000000000000070174#page/1/mode/2up

https://www.politeianet.gr/books/9789600708615-lappas-takis-atlantis-kanaris-o-mpourlotieris-69335

# data[].attributes.body
Η εργασία της Βακιρτζή Φωτεινής, του Γεωργίου Κωνσταντίνου και Γουγουσιάδη Κωνσταντίνου εκπονήθηκε ύστερα από πρόταση της καθηγήτριας της Ιστορίας , κ. Ελένης Μούσα, με αφορμή τα 200 χρόνια από
την επανάσταση του 1821