# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Wordwall - Create better lessons quicker

# data[].attributes.attachment_link.description
Unjumble - Drag and drop words to rearrange each sentence into its correct order.

# data[].attributes.body
Κοίταξε πολύ προσεκτικά την κάρτα. Τι πιστεύεις ότι περιγράφει;

# data[].attributes.body
Ήταν σωστές οι υποθέσεις σου;

# data[].attributes.body
Άλλη μια εικόνα. Μπορείς να την περιγράψεις;

# data[].attributes.body
Η βαλίτσα της Χάνα. Άλλοι δυο άνθρωποι νεκροί. Η μητέρα ήταν 40 και η κόρη της 10 ετών.

# data[].attributes.body
Πού θα μπορούσε να βρει κάποιος μια τέτοια κάρτα; Σε ποιούς αναφέρεται; Τί περιγράφει;

# data[].attributes.body
Δες τώρα σε τι αναφέρεται πραγματικά.

# data[].attributes.attachment_link.title
Μέρος 1ο: Τι είναι το Ολοκαύτωμα;

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
The Holocaust was the attempt by Nazi Germany and its collaborators to murder the Jews of Europe.

During the six years of World War II, systematic, bureaucratic, state-sponsored and government-organized persecution and oppression resulted in the deaths of six million European Jews from across the continent.

The persecution of Jews in Germany began in 1933, almost immediately after the Nazis came to power. The systematic mass-killing of Jews, however, occurred during World War II: first in processes of ghettoisation and mass shootings in Central and Eastern Europe, and then, between 1941 and 1945, deportations to killing centers like Auschwitz, Treblinka and Belzec. This phase of systematic killing was referred to by the Nazis as the Final Solution of the Jewish Question.

# data[].attributes.attachment_link.title
What was the Holocaust? :: About Holocaust

# data[].attributes.attachment_link.description
The Holocaust was the attempt by Nazi Germany and its collaborators to murder the Jews of Europe. During the six years of World War II, systematic, bureaucratic, state-sponsored and government-organized persecution and oppression resulted in the deaths of six million European Jews from across the continent.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Copyright for the footage: Gombin Jewish Historical and Genealogical Society

Gombin (or Gąbin) is a small town in central Poland. On the eve of the Holocaust, there were approximately 2,300 Jews living in the town, comprising almost half of its total population. Most of them worked in trade or as artisans. Several charitable organizations were active in the Jewish community, in which almost all the Jewish political parties had branches. In addition, the local Jewish community had public and religious institutions, among them the great 18th century wooden synagogue.
Only about 212 of the town's Jews survived the Holocaust.

In 1937, Sam Rafel, who had immigrated to the United States and had later served as president of the New Jersey and the New York Gombin Societies, visited his hometown and captured its residents on a home camera.
Here you can see a schematic map, based on a map annotated in Yiddish by Ze'ev (Wolf) Mantzyk, and created for the Gombin Yizkor (Memorial) Book. Segments of Sam Rafel's film have been incorporated into the map.

# data[].attributes.attachment_link.description
Copyright for the footage: Gombin Jewish Historical and Genealogical Society Gombin (or Gąbin) is a small town in central Poland. On the eve of the Holocaust, there were approximately 2,300 Jews living in the town, comprising almost half of its total population. Most of them worked in trade or as artisans.

# data[].attributes.attachment_link.title
Η ζωή της Άννας Φρανκ, βασισμένο σε βιογραφικό κόμικ

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
The Butterfly Project is a call to action through education, the arts and memorial making. It uses the lessons of the Holocaust to educate about the dangers of hatred and bigotry and cultivates empathy and social responsibility. Participants paint ceramic butterflies that are permanently displayed as symbols of resilience and hope, with the goal of creating 1.5 million butterflies around the world-one for each child who perished in the Holocaust, and honoring the survivors.

# data[].attributes.attachment_link.title
The Butterfly Project - one butterfly painted for every child lost in the holocaust

# data[].attributes.attachment_link.description
The Butterfly Project is a call to action through education, the arts and memorial making. It uses the lessons of the Holocaust to educate about the dangers of hatred and bigotry and cultivates empathy and social responsibility.

# data[].attributes.headline
Dance me to the end of love - Leonard Cohen

# data[].attributes.subject
Dance me to the end of love - Leonard Cohen

# data[].attributes.body
Το «Dance me to the end of love» του Λέοναρντ Κόεν υπήρξε για μένα ένα από τα πιο αινιγματικά τραγούδια όλων των εποχών. Μέχρι πρόσφατα, οι στίχοι του μου φαίνονταν εντελώς ακατανόητοι, σαν ένα ποιητικό Τεστ Ρόρσαχ ή, έστω, ένα ερωτικό κοάν απελευθέρωσης της φαντασίας από το παραμικρό ίχνος λογικής. Δεν έβγαζα νόημα, γιατί με μπέρδευαν οι πέραν πάσης ευλογοφάνειας αναφορές στο «φλεγόμενο βιολί», στον «πανικό», στους «μάρτυρες» και σε ένα είδος «απειλής», στο σκοτεινό φόντο της οποίας οι δύο ερωτευμένοι του άσματος χορεύουν.

Είναι βέβαια σαφές στους στίχους πως ένα από τα δύο αγαπημένα πρόσωπα απευθύνεται, μέσω της φωνής του Κόεν, στο άλλο αποχαιρετώντας το. Κατά πάσα πιθανότητα, η ερωμένη προς τον εραστή ή η σύζυγος προς τον σύζυγο. Τον καλεί να παίξει μουσική («dance me» –κάθε μουσική είναι χορός) ως το τέλος της αγάπης, λες και χωρίζουν, αν και εκθειάζει την ομορφιά του («dance me to your beauty») και επικαλείται την ανάγκη της να τυλιχθεί προστατευτικά στον ήχο της μουσικής και στο συναίσθημα της αγάπης («till I’m gathered safely in»).

Γιατί όμως; Τι απειλεί την αφηγήτρια; Ποιος απειλεί την αγάπη τους; Γιατί ο χορός δύο ερωτευμένων οδεύει στο θάνατο της αγάπης («to the end of love»); Πρόκειται για έναν απαγορευμένο έρωτα, για μια αγάπη καταδικασμένη, στο πρότυπο του θέματος όλων των ρομαντικών μυθιστορημάτων με «κακό» τέλος; Από πού προκύπτει, όμως, το φλεγόμενο βιολί («burning violin»), σε τι εμπλέκονται οι μάρτυρες («witnesses»), ποιος ακριβώς απειλεί την ευτυχία του ζεύγους («raise a tent of shelter now, though every thread is torn») και γιατί η πρωταγωνίστρια του τραγουδιού διακατέχεται από πανικό («dance me through the panic»);

Κάποια συγκεκριμένη εικόνα περιγράφεται εδώ, αλλά ποια; «Άρχισα να συνδέω αυτό που περιέγραφε ο Κόεν με τα όσα λεπτομερή στοιχεία γνώριζα για το Άουσβιτς, μετά από τη δεκαετή ερευνά μου για το Ολοκαύτωμα με σκοπό την ολοκλήρωση μιας σειράς βιβλίων».
Όπως έχει πει και ο Wallace Stevens: «H ποίηση αναζητεί τη σχέση του ανθρώπου με τα γεγονότα». Έπρεπε να μιλήσει ο Κόεν και να διευκρινίσει ότι το εν λόγω τραγούδι γράφτηκε για το Άουσβιτς, προκειμένου κάποια λογική να αρχίσει να συνέχει τους στίχους. Και πάλι όμως η περιγραφόμενη σκηνή μοιάζει δυσνόητη, μυστηριώδης, ακόμη και με όρους του σκοτεινότερου γερμανικού Ρομαντισμού.

Άρχισα, ωστόσο, να συνδέω αυτό που περιέγραφε ο Κόεν με τα όσα λεπτομερή στοιχεία γνώριζα για το Άουσβιτς μετά από τη δεκαετή έρευνά μου για το Ολοκαύτωμα, με σκοπό την ολοκλήρωση μιας σειράς βιβλίων. Και ξαφνικά όλα έδεσαν: Η συγκεκριμένη σκηνή εντός του Άουσβιτς, την οποία περιγράφει με ενάργεια και συμπόνια ο Κόεν, μεταμορφώνοντάς την σε μνημείο ομορφιάς, αναδύθηκε ολοζώντανη μπροστά στα μάτια μου. Και ήταν αποτρόπαιη, απόλυτα τραγική. Ήταν μια εικόνα που γεμίζει φρίκη κάθε μη ναζιστή. Η ασχήμια μητέρα του ωραίου Δεν είναι μύθευμα η κοινή πεποίθηση ότι τουλάχιστον κάποια από τα σπουδαία έργα τέχνης, εκείνα που μας χαρίζουν διαχρονικώς υψηλή αισθητική συγκίνηση και πλούτο θετικών συναισθημάτων, που ακονίζουν τη φαντασία μας και διεγείρουν τη θέλησή μας για ζωή, γεννιούνται μέσα στις πλέον αντίξοες συνθήκες πόνου και αγωνίας, εμπνέονται από τραγικά γεγονότα και εφιαλτικές εμπειρίες, συνιστώντας συχνά την πνευματική νίκη των δημιουργών τους ενάντια σε μια άκρως ψυχοφθόρα προσωπική ή συλλογική απώλεια.

«Το σαγηνευτικότατο “Dance me to the end of love”, το οποίο λόγω της ρομαντικής ατμόσφαιράς του θεωρήθηκε εκ των κορυφαίων ερωτικών ύμνων τού 20ού αιώνα, αναφερόταν τελικά στη φρίκη και την κτηνωδία τού Άουσβιτς». Παρ’ όλα αυτά, παρά τη γενικώς αποδεκτή αιτιώδη σύνδεση ομορφιάς και ασχήμιας στην τέχνη, εξέπληξε τους πάντες το γεγονός ότι ένα από τα πιο αισθαντικά και εγκάρδια τραγούδια τού αείμνηστου Λέοναρντ Κόεν, το σαγηνευτικότατο «Dance me to the end of love», το οποίο λόγω της ρομαντικής ατμόσφαιράς του θεωρήθηκε εκ των κορυφαίων ερωτικών ύμνων τού 20ού αι., αναφερόταν τελικά στη φρίκη και την κτηνωδία τού Άουσβιτς.

Το πραγματικό θέμα του τραγουδιού είναι όντως η απώλεια αγαπημένων προσώπων που ξεψύχησαν στους θαλάμους αερίων, στις αίθουσες βασανιστηρίων ή στα βιομηχανικά εργοτάξια της ναζιστικής εθνοκάθαρσης, και κατά προέκταση η προσωρινή απώλεια της πίστης στη δύναμη της αγάπης ως σωτήριας λύσης στα προβλήματα της ανθρωπότητας, συνεπεία του απόλυτου σοκ της τήξης εκατομμυρίων αθώων θυμάτων στις υψικαμίνους των στρατοπέδων εξόντωσης. «Ο Κόεν περιγράφει με ενάργεια και συμπόνια τη συγκεκριμένη εφιαλτική σκηνή εντός του Άουσβιτς, μεταμορφώνοντάς την σε μνημείο ομορφιάς». Εκείνο, ωστόσο, που δεν είναι ευρέως γνωστό και το οποίο σας αποκαλύπτουμε είναι το γεγονός ότι η αφορμή για τη δημιουργία του εν λόγω τραγουδιού είναι ακόμα πιο συγκεκριμένη.

Αφορά ευθέως σε μια εμβληματική προσωπικότητα του στρατοπέδου Άουσβιτς ΙΙ-Μπικερνάου, μια άκρως τραγική μορφή, τον κρατούμενο που σημαδεύτηκε στο χέρι με τον «επουράνιο αριθμό τηλεφώνου» (όπως τον χαρακτήριζαν μεταξύ τους οι κρατούμενοι, κάνοντας μαύρο χιούμορ αλληλεγγύης) 121000097. Σε αυτήν την ουδέτερη «στάμπα», την αυτόματη αριθμητική έκλειψη της προσωπικότητας, τη γραφειοκρατική μελανιά με την οποία δηλωνόταν ευθαρσώς ο σαδισμός μιας εύτακτης μοιρασιάς εξευτελισμού και πόνου, αντιστοιχούσε η εμβριθής προσωπικότητα του Ελληνοεβραίου Ιάκωβου Στρούμσα (Jacques Strοumsa), γεννηθέντος στη Θεσσαλονίκη το 1913, ο οποίος έμελλε να μείνει στην ιστορία ως ο «βιολιστής του Άουσβιτς».

Ο καλλιτέχνης-ψυχοπομπός Στον Στρούμσα, λοιπόν, και στο μακάβριο καθήκον του εντός του χιτλερικού στρατοπέδου αναφέρεται ο Λέοναρντ Κόεν στο τραγούδι «Dance me to the end of love». Προσέξτε την ειδική νύξη στον στίχο περί «burning violin». Πρόκειται για το φλεγόμενο εκείνο βιολί που αναριγούσε κάτω από τα δεξιοτεχνικά δάχτυλα του Στρούμσα, ο οποίος ήταν υποχρεωμένος από τους δημίους του, προκειμένου να κερδίσει μια έστω και αβέβαιη παράταση ζωής, να αποδίδει με άψογο τρόπο κλασικά αριστουργήματα (αλλά και στρατιωτικά εμβατήρια), ως ο αρχιβιολιστής μιας ορχήστρας εγχόρδων με «ειδικά καθήκοντα». «Ο Ιάκωβος Στρούμσα, με την καρδιά του ραγισμένη και την ψυχή του στον πάγο, προσπαθούσε να βάλει φωτιά στην ερμηνεία του, εμπνέοντας και την υπόλοιπη ορχήστρα, ώστε να μην τιμωρηθούν συλλήβδην από τους “εκλεπτυσμένης κλασικής παιδείας” αξιωματικούς των SS που τους επέβλεπαν. Έπαιζαν μουσική για την τελευταία πνοή των παιδιών τους, των συζύγων τους, των αδελφιών τους, των γονιών τους!»

Η συγκεκριμένη ορχήστρα είχε οριστεί από τους ναζί, για λόγους ευταξίας αλλά και σαρκασμού, να συνοδεύει με μουσική τη θλιβερή πορεία των καταραμένων του Τρίτου Ράιχ προς τους θαλάμους αερίων (σπρώχνονταν γυμνοί προς το χώρο των υποτιθέμενων λουτρών, όπου τους περίμενε το θανατηφόρο δηλητήριο Κυκλώνιο-Β). Η ορχήστρα αποτελείτο εξολοκλήρου από Εβραίους βιρτουόζους, οι οποίοι –σκεφτείτε το λίγο– ερμήνευαν μετά παρρησίας το απαύγασμα του δυτικού και δη γερμανικού μουσικού πολιτισμού (καθώς και τα γελοία χιτλερικά στρατιωτικά εμβατήρια), την ώρα ακριβώς που μπροστά τους σπρώχνονταν προς το θάνατο ομόφυλοι και ομόθρησκοί τους, φίλοι, συγγενείς, αγαπημένα τους πρόσωπα.

Ο Ιάκωβος Στρούμσα, ένας εστεμμένος εσταυρωμένος, με την καρδιά του ραγισμένη και την ψυχή του στον πάγο, προσπαθούσε με τα ξυλιασμένα από το αφόρητο κρύο δάχτυλά του να βάλει φωτιά στην ερμηνεία του, εμπνέοντας και την υπόλοιπη ορχήστρα, ώστε να μην τιμωρηθούν συλλήβδην από τους «εκλεπτυσμένης κλασικής παιδείας» αξιωματικούς των SS που τους επέβλεπαν. Έπαιζαν μουσική για την τελευταία πνοή των παιδιών τους, των συζύγων τους, των αδελφιών τους, των γονιών τους! Αυτήν ακριβώς την κρυφά σπαρακτική αίσθηση του ενορχηστρωμένου ύστατου αποχωρισμού περιγράφει, με ανατριχιαστικό λυρισμό, απέραντη συμπόνια και με την ελπίδα πως η ομορφιά μπορεί να σώσει τον κόσμο, ο Λέοναρντ Κόεν τραγουδώντας «Χόρεψέ με ως το τέλος της αγάπης». «Προσέξτε την ειδική νύξη στο στίχο περί ‘’burning violin’’. Πρόκειται για το φλεγόμενο βιολί που αναριγούσε κάτω από τα δεξιοτεχνικά δάχτυλα του Στρούμσα, αρχιβιολιστή μιας ορχήστρας εγχόρδων με ‘’ειδικά καθήκοντα’’ στο Άουσβιτς.

Ο Κόεν τραγουδά εκ μέρους μιας γυναίκας. Μιας συγκεκριμένης γυναίκας, η οποία ξεψύχησε στο Άουσβιτς. Πρόκειται για τη σύζυγο του Στρούμσα. Μέσα από τη φωνή του και με τους στίχους του, εκείνη απευθύνεται στον αγαπημένο της για τελευταία φορά, καθώς σπρώχνεται μέσα στο γενικευμένο ΠΑΝΙΚΟ προς τους θαλάμους αερίων και τους φούρνους, αναζητώντας μια ύστατη ευλογία απαντοχής και αναπτέρωσης της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, προσπαθώντας να αποχαιρετίσει τον κόσμο τυλιγμένη στην αγάπη που της χάρισε η ζωή, η ζωή που ήταν καταδικασμένη από τους ναζί να σβήσει εντός ολίγων λεπτών με τον πιο βάρβαρο τρόπο. Απέναντί της, ο αγαπημένος της παίζει βιολί σε αυτήν την ύστατη συνάντησή τους, παρηγορώντας την, προτού εκείνη αποχωρίσει για πάντα από τη σκηνή και από τη ζωή του βιολιστή και από τη ζωή της αγάπης. Εκείνη τον παρακαλά, τον παροτρύνει: «Dance me to the end of love». Αυτήν την εικόνα μελοποίησε ο Κόεν.

Μετά την άφιξή μας στο στρατόπεδο και την αφάνιση της γυναίκας μου και των γονιών μου, η μουσική ήταν αυτή που με βοήθησε να μη βουλιάξω στην απελπισία», εξομολογείται ο Στρούμσα στο αυτοβιογραφικό βιβλίο «Διάλεξα τη ζωή. Από τη Θεσσαλονίκη στο Άουσβιτς». Ο ίδιος μοιάζει να πίστευε ακράδαντα ότι στο πρόσωπο του Στρούμσα και στην τέχνη του οι ναζί θέλησαν σαφώς να τιμωρήσουν και να διακωμωδήσουν βάναυσα κάθε ευγενές στοιχείο του ανθρώπινου πολιτισμού, χρησιμοποιώντας ειρωνικά τη μουσική σαν διακόσμηση του πόνου, αλλά απέτυχαν. Η φάρσα τους ήταν ατελής, υποτελής στην ανεξέλεγκτη δύναμη της μουσικής. Έστω και ως τραγικό τραγούδι της ματαιότητας, που ζωογονεί ύστατες ψευδαισθήσεις στο μυαλό, αυτή η ελάχιστη αυθόρμητη αντίσταση στη χειραγώγηση της τέχνης έχει αξία ως δικαίωση των θετικών αντανακλαστικών της ανθρώπινης φύσης. Όλοι αρπάζουν ξέφτια ευλογίας για να επιβιώσουν, έστω και από καθαρό πείσμα. Ξέφτια μουσικής, ξέφτια αναμνήσεων, ξέφτια αγάπης –της μόνης δύναμης μέσα στον κόσμο που μπορεί να δικαιώσει την ανθρώπινη παρουσία όλων μας στη Γη.

Και ο ίδιος ο Στρούμσα από πείσμα επέζησε, μεταβολίζοντας μες στη ραγισμένη καρδιά του σε αντοχή την ευλογία της μουσικής, η οποία ως τέχνη δεν θα μπορούσε ποτέ να εκπληρώσει στο ακέραιο τον υπαγορευμένο από τα SS ρόλο της ως τέχνασμα γελοιοποίησης των μελλοθάνατων και τιμωρίας των ψυχοπομπών βιολιστών. «Μετά την άφιξή μας στο στρατόπεδο και την αφάνιση της γυναίκας μου και των γονιών μου, η μουσική ήταν αυτή που με βοήθησε να μη βουλιάξω στην απελπισία», εξομολογείται ο Στρούμσα στο αυτοβιογραφικό βιβλίο «Διάλεξα τη ζωή. Από τη Θεσσαλονίκη στο Άουσβιτς»

Πηγή : Andro.gr [ https://www.andro.gr/empneusi/cohen-dance-me-to-the-end-of-love/ ]

# data[].attributes.attachment_link.title
Leonard Cohen - Dance Me to the End of Love

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Το Butterfly project είναι ένα κάλεσμα για δράση. Σκοπός του προγράμματος είναι η εκπαίδευση μας στην κοινωνική δικαιοσύνη μέσα από το Ολοκαύτωμα, μορφώνοντας τους συμμετέχοντες αναφορικά με τους κινδύνους που φέρουν το μίσος και ο φανατισμός, με σκοπό την καλλιέργεια της ενσυναίσθησης και της κοινωνικής ευθύνης. Ζωγραφίζοντας κεραμικές πεταλούδες, ως σύμβολα σθένους ψυχής και ελπίδας, οι συμμετέχοντες θυμούνται το 1,5 εκατομμύριο παιδιά που σκοτώθηκαν κατά τη διάρκεια του Ολοκαυτώματος. Η "Εργασία της Πεταλούδας" τιμά τη δέσμευσή μας στους Επιζώντες να μη Ξεχάσουμε Ποτέ.

Το 1ο Γυμνάσιο Κω συμμετέχει στη δράση αυτή. 50 πεταλούδες μοιράστηκαν στους μαθητές μας. Το κάθε παιδί ζωγραφίζει τη δική του πεταλούδα, όπως τη φαντάζεται. Όταν ολοκληρωθούν οι δημιουργίες, θα σταλούν στο Εβραϊκό Μουσείο στην Αθήνα, ως εκθέματα.

Υπεύθυνες για την οργάνωση του project αυτού στο σχολείου μας είναι οι κυρίες Δημητρίου Εύα και Τσολάκη Αναστασία, οι οποίες με τις δράσεις τους και την ευαισθησία τους συμβάλλουν καθοριστικά στη διαμόρφωση μιας νέας γενιάς μαθητών, ενημερώνοντας τους δυναμικά για το χθες και προετοιμάζοντάς τους για ένα καλύτερο αύριο. Ένα αύριο χωρίς πόλεμο. Ένα αύριο γεμάτο αγάπη για ζωή.

Θα ήταν επίσης παράλειψη μας να μην ευχαριστήσουμε την κα κ. Οριέττα Τρέβεζα-Σούση, υπεύθυνη των Εκπαιδευτικών Προγραμμάτων του Εβραϊκου Μουσείου της Ελλάδας για την πολύτιμη βοήθεια της.

Για περισσότερες πληροφορίες, επισκεφθείτε τις ιστοσελίδες που ακολουθούν.
https://thebutterflyprojectnow.org

# data[].attributes.attachment_link.title
The Butterfly Project - μια πεταλούδα ζωγραφισμένη για κάθε παιδί που χάθηκε στο Ολοκαύτωμα

# data[].attributes.attachment_link.description
Το Butterfly project είναι ένα κάλεσμα για δράση. Σκοπός του προγράμματος είναι η εκπαίδευση μας στην κοινωνική δικαιοσύνη μέσα από το Ολοκαύτωμα, μορφώνοντας τους συμμετέχοντες αναφορικά με τους κινδύνους που φέρουν το μίσος και ο φανατισμός, με σκοπό την καλλιέργεια της ενσυναίσθησης και της κοινωνικής ευθύνης.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
January 27

The United Nations General Assembly designated January 27-the anniversary of the liberation of Auschwitz-Birkenau-as International Holocaust Remembrance Day.

On this annual day of commemoration, the UN urges every member state to honor the six million Jewish victims of the Holocaust and millions of other victims of Nazism and to develop educational programs to help prevent future genocides.

How to Mark the Day

The Moment She Lost Her Family Captured in a Photo

This special episode of the Museum's award-winning Stay Connected Live virtual series will feature Irene Weiss, a survivor of Auschwitz who volunteers at the Museum. Watch live on Friday, January 27, 2023, at 9:30 a.m. ET.
Watch Episode
Join the Conversation

Share your reflections about International Holocaust Remembrance Day on social media using #HolocaustRemembranceDay and follow the Museum on Facebook, Twitter, and Instagram to honor Holocaust victims and survivors all year long.
Download Social Media Toolkit

# data[].attributes.attachment_link.title
International Holocaust Remembrance Day - United States Holocaust Memorial Museum

# data[].attributes.attachment_link.description
The United Nations General Assembly designated January 27 as International Holocaust Remembrance Day. Find out how to observe this important day.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
We're in the Holocaust Galleries at the Imperial War Museum in London. What we're looking at here is a concrete tile that has recently gone on display. It's a small object that tells one part of the devastating history of the Holocaust.

Lauren Wilmott: "So this is a tile or part of a tile from one of the gas chambers at the Treblinka death camp. It's most likely a wall tile and we know this from the limited survivor testimony that's in existence that describes the colour of the wall and the floor tiles in the gas chambers, and the reason that I say limited testimony is that there were very few survivors from the Treblinka death camp. It was a camp designed specifically for mass murder. Between July 1942 and September 1943 approximately nine hundred thousand Jews and two thousand Roma were murdered at the Treblinka death camp. To hide all traces of what had happened at Treblinka, the Nazis demolished the camp and turned it into a farm. Because of this it had been assumed that there was nothing left to find at Treblinka but in 2014 there was a large excavation. This tile was one of the artifacts found during this excavation so it's some of the only physical evidence in existence that was once witness to what happened in the gas chambers at Treblinka."

The genocide now known as the Holocaust was the state-sponsored mass murder of six million Jewish men, women and children. There was nothing inevitable about the decision of the Nazis and their collaborators to attempt to exterminate Europe's Jews, and hundreds of thousands of people were complicit. The Nazi regime came to power in 1933, which saw the spread of their insidious ideas of racial ideology. Persecution and violence towards Jewish people living within the Reich became sinister and overt. Jewish people were initially pressured to emigrate, and many escaped from the Reich. But thousands were left behind. War was declared on 3 September 1939. The events that followed eventually led to the Nazis' plan for the extermination of Europe's Jews.

Newsreel: "It was in September 1939 when Warsaw first made front-page news. With horror and bewilderment, fear and incredulity the world followed it."

The invasion of Poland and the start of the war in Europe provided circumstances for more extreme behaviour from the Nazi regime. Their invasion and occupation tactics were brutal and ruthless. Civilians were on the front line and were not spared. Nazism had become an explicitly murderous regime. Germany's territorial expansion also brought about a large increase in the number of Jews under the control of the Reich. This led to the formation of the first ghettos.

James Bulgin: "When the Nazis first occupied Poland they knew that they wanted to try and address their so-called Jewish problem, this self-invented problem of theirs, but they weren't quite sure about how to go about it so Heydrich sent out a schnellbrief to all of the Nazis going into this territory which laid out a kind of a principle that Jewish people should be centralised into population centres, and these places were described as ghettos. So these are places that Jews are forced to live. They become massively overpopulated. Now at first ghettos are open so people are able to leave and re-enter, but over time most of them become sealed and once they become sealed it means that levels of hardship amplify very quickly and ghettos become places of enormous suffering. They have very little access to food, very little access to medicine and death rates start to climb, and some people are forced to live in these places for years on end.

Wlodka Robertson: "We moved into the ghetto and we moved with my grandparents, and at first the conditions anyway for us, for the children, didn't seem so threatening but very quickly the conditions together became
worse and worse. There was German soldiers and some Ukrainians and that things just walking around the streets of the ghetto and shooting people or beating them up. They particularly like to beat up old men especially men who had beards. There was so much hunger that very quickly people began to die of hunger and I remember seeing children who I knew from the school before with swollen bellies and then then they were outside the gates even bodies put out because so many people died and people couldn't bury them."

The invasion of the Soviet Union was a turning point in the course of the war and the Holocaust. As the Nazis occupied Soviet countries in the East, they slaughtered hundreds of thousands of non-combatants that they considered 'enemies' within these territories.

JB: "As the German army advanced east into the Soviet Union in Operation Barbarossa they are followed by four units of Einsatzgruppen. Now these Einsatzgruppen answer to Heinrich Himmler head of the SS, and they're supposed to be a security unit protecting the advancing German line. In practice, it's really about the Nazis' racist ideology. So Einsatzgruppen are given orders to shoot any Jewish people in positions of authority within the Soviet Union. It doesn't take long for this to evolve to include all Jewish people. So it only takes six weeks for the Einsatzgruppen to move from shooting military-age men to shooting women and children. This has nothing to do with camps or gas chambers, this is about brutal face-to-face killings in ditches, in fields, in beaches, in ravines, in barns all across the occupied Soviet Union and the scale of this is vast. In Babi Yar for example over 32,000 people are shot in a matter of days, so this is when the Nazis' whole policy towards Jews becomes unambiguously murderous."

By early 1942, annihilation of the Jews had become the formal policy of the Nazis. The confirmation of the covert plan (Operation 'Reinhard') to 'liquidate' the 2 million Jews under Nazi control in occupied Poland was approved. This would begin with the deportation and murder of those living in ghettos. The extermination of all Jewish people in Europe is the ultimate goal. This requires immense logistical organisation and complicity not just from the Nazis, but commercial companies and hundreds of thousands of individuals across occupied Europe.

The so-called Reinhard camps, Belzec, Sobibor and Treblinka II, were the final destination of approximately 1.75 million men, women and children. Located within occupied Poland, they were designed to be discreet and efficient. People were told that they are being processed for work 'in the east', but will need to be showered before this procedure. The showers were actually gas chambers that pumped carbon monoxide into the sealed rooms. The process was brutal, barbaric, and routinely inefficient.

Separate to the small number of extermination camps, was the concentration camp network. This network had started in the early years of the regime to target all of those the Nazis considered enemies of the state, including communists, Jehovah's Witnesses, and homosexual men. The camp network grew rapidly as the war developed and the Nazis' need for additional labour to support the crumbling war effort became increasingly acute. Auschwitz became a centre of this process and by 1944 had become the focal point of both the mass murder and enslavement of Europe's Jews.

JB: "Within the concentration camp system Jewish people were considered by the Nazis to have no worth at all. They were treated incredibly badly, and from the Germans' point of view the ultimate aim was still to ensure all Jewish people within Europe were murdered, they just saw this as a different way of killing them rather than killing them directly they would work them to death, so they made them work on very, very, very meager rations in dreadful conditions, in barracks living with three or four or five people to a bunk infested with lice, and they made them work incredibly dangerous versions of hard labour in order to serve Germany's ailing war effort."

LW: "This jacket belonged to Leibish Engelberg when he was a prisoner in the concentration camp system. Leibish survived several forced labour camps and numerous concentration camps. Leibish, his wife Liber and two young sons David and Israel moved from Belgium to the unoccupied zone of France thinking that they would be safer. But in the summer of 1942 roundup of Jews, particularly foreign Jews which the Engelbergs were, began and Leibish and his family were arrested on the 26 of August 1942. Leibish and his family which included his wife, sons and brothers, and their families, were put on convoy number 29. This convoy was one of those from France and the Netherlands that was stopped at a town called Kosel on its way to Auschwitz. Here men between about the ages of 15 to 50 were selected for forced labour. Leibish and his brother Joseph were likely selected, the rest of his family continued on to Auschwitz where they were murdered in the gas chambers on arrival. Leibish and his brother Joseph actually remained together throughout the duration of the war. They were held together in several forced labour camps and then in concentration camps including Auschwitz-Birkenau and Dachau and they were liberated from a sub-camp of Dachau in April 1945.

"This jacket was worn by Leibish within the concentration camp system and he kept this jacket after liberation. He actually kept it in a cupboard at his home but never spoke about his experiences. After his death his daughter Rita donated the jacket to Imperial War Museums so that we could tell his story. There were only 34 men of Leibish's entire transport of a thousand people who were known to have survived until the end of the war. Leibish and his brother Joseph were among the 34."

As the Reich became encircled by the Allies on all sides, the Germans became very aware that the concentration camps on the edges of their territories were in the path of the advancing armies. So they forced the few prisoners who are left alive to walk huge distances through the winter back to Germany. These became known as the death marches. They were enormously dangerous. If people couldn't keep up they were shot, and many froze or starved to death. They were also walking straight through towns and villages and were hugely visible. About a third of the people on these death marches did not survive.

JB: "So from relatively early on the Germans are aware of the fact that the world might not see things as they do, and so from 1941 they begin efforts to cover the traces of their crimes. But as the Allies close in on the right these efforts start to begin with an increased volume so the Germans seek to raze any remaining sites to the ground if they're able to, they seek to destroy paperwork and they also become really aware that the prisoners themselves are sources of testimony to potential Allied investigators, so they don't want any prisoners to be found alive also because of the volume of this crime means that it's not possible to destroy all
of these traces. So whilst a huge volume of it is destroyed, a huge volume of it isn't as well."

The camps were liberated from July 1944, and footage of the scenes that Allied soldiers encountered were witnessed across the world. The conditions are so bad that many prisoners continued to die after liberation due to malnutrition and disease. For those prisoners that did survive, liberation was not the end of their suffering.

JB: "So as soon as the Allies begin to liberate the few remaining concentration camps and they find the people within them these people cease to be prisoners of the Nazis and become displaced persons, and these people have nowhere to go. The homes that they had come from that they've been forced out of or taken from aren't theirs anymore. A lot of them don't want to go back to the countries or the neighbourhoods and be surrounded by the people who are happy to see them deported, but also a lot of them don't have homes to go back to because the homes have been taken from them or been destroyed. And these DP camps become the homes of the people who live within them for years, some of them are in the sites of former concentration camps, others are not, and they become places where people start to rebuild their lives and make connections with the few people that they can find who are left alive, but of course that's a massive challenge for these individuals because what they'd experienced is more than a lot of people can bear, and they know that whatever the years in front of them hold it's going to be a very, very, very different reality to the one that they'd left before the Second World War."

LW: "So what we have here is the wedding dress worn by Gena Goldfinger on her wedding day to Norman Turgel in October 1945, and what's so special about this dress, about this story, is that Gena and Norman met when Norman entered Belsen concentration camp upon its liberation, and the two met and were engaged within a week, and they got married a few months later, and this is the dress that Gena was wearing. It's made of British parachute silk and made into a dress by a local tailor. So Bergen-Belsen was liberated on 15 April 1945 and the conditions at that time were catastrophic, it was in a state of absolute chaos. The British soldiers upon arrival found almost 60,000 prisoners so it's severely overcrowded, and typhus was running rampant throughout the camp. This wedding dress tells the story of Gena who survived the Holocaust. She was forced to face a future and rebuild her life, but it was a future that she had to face without her family, the majority of whom didn't survive, without a home to go to and without any possessions."

While accounts of survival help us to remember and give a human face to a series of events that are so hard to comprehend, it is also important to recognise that millions of people - the vast majority - were not able to escape or survive. The Nazis were ultimately unsuccessful in their attempt to annihilate Europe's Jews, but nevertheless, the Holocaust is overwhelmingly a history of loss.

# data[].attributes.attachment_link.description
The Holocaust was the systematic murder of Europe's Jews by the Nazis and their collaborators during the Second World War. This programme of targeted mass murder was a central part of the Nazis' broader plans to create a new world order based on their ideology.