# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Supermarktketen Jumbo is de goedkoopste als je op zoek bent naar A-merken als Coca-Cola en Dreft, maar die lage prijs kun je niet overal krijgen, concludeert de Consumentenbond. Jumbo hanteert namelijk verschillende prijsniveaus: de laagste prijsniveaus zijn slechts in 16 procent van de winkels in Nederland te vinden.

De Consumentenbond onderscheidt vier verschillende prijsniveaus bij de supermarktketen: lage prijzen (16 procent van de winkels hanteert deze), prijzen van laag/midden niveau (30 procent), prijzen van midden/hoog niveau (10 procent) en hoge prijzen (44 procent).

De dure Jumbo-filialen liggen met name in Noord-Nederland, waar minder concurrentie is. Uit het overzicht van de Consumentenbond blijkt bijvoorbeeld dat in Friesland uitsluitend dure Jumbo's staan.

De prijsverschillen kunnen aardig oplopen, stelt de consumentenorganisatie. Zo kost een doos Dreft wasmiddel van 1.050 gram in Utrecht 1,99 euro en in Groningen 5,53 euro. Wasmiddel van Dash kost in Utrecht 3,99 euro en in Groningen 6,47 euro.

Jumbo is overigens niet de enige supermarktketen met verschillende prijsniveaus. Ook Hoogvliet zou verschillende prijsniveaus gebruiken, maar de prijsverschillen zijn hier kleiner. Bij de Plus geldt alleen voor huismerken een prijsverschil tussen filialen.

# data[].attributes.attachment_link.title
Consumentenbond: Jumbo goedkoopste supermarkt, maar zeker niet overal

# data[].attributes.attachment_link.description
Supermarktketen Jumbo is de goedkoopste als je op zoek bent naar A-merken als Coca-Cola en Dreft, maar die lage prijs kun je niet overal krijgen, concludeert de Consumentenbond. Jumbo hanteert namelijk verschillende prijsniveaus: de laagste prijsniveaus zijn slechts in 16 procent van de winkels in Nederland te vinden.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Webwinkels spelen in op de gigantische vraag voor handzeep en desinfecterende handgel, schrijft De Telegraaf zaterdag. Een flesje van 50 milliliter dat bij Albert Heijn normaliter wordt aangeboden voor 80 cent, viel op de site van bol.com te vinden voor 19,50 euro.

De webshop zegt in gesprek met de krant dat de advertentie werd aangeboden door een externe leverancier. "Wij hebben de extreem hoge prijzen geconstateerd. Ze staan niet in verhouding met de normaal gangbare bedragen die betaald worden en gaan de advertentie verwijderen", aldus woordvoerder Tamara Vlootman.

Op de site is de betreffende 'aanbieding' inderdaad niet meer te vinden. Wél is er nog een andere optie voor twee flesjes van 60 centiliter, waarvoor belangstellenden 30 euro moeten betalen. In de reviews regent het kritiek op de webwinkel, die als 'oplichters' worden bestempeld.

Niet alleen handzeep, maar ook mondkapjes werden tegen woekerprijzen aangeboden op het platform. "De komende periode gaan wij prijzen op dergelijke producten nauwlettend in de gaten houden om verdere misstanden te voorkomen", zegt Vlootman.

NU.nl schreef vrijdag al dat winkels en drogisterijen moeite hadden om lege schappen aan te vullen. Zo heeft Kruidvat twee keer zoveel handzeep met antibacteriële werking verkocht, terwijl de verkoop van handgel vijf keer zo hoog is als in dezelfde periode in voorgaande jaren.

# data[].attributes.attachment_link.title
Handzeep en handgel online tegen woekerprijzen aangeboden

# data[].attributes.attachment_link.description
Webwinkels spelen in op de gigantische vraag voor handzeep en desinfecterende handgel, schrijft De Telegraaf zaterdag. Een flesje van 50 milliliter dat bij Albert Heijn normaliter wordt aangeboden voor 80 cent, viel op de site van bol.com te vinden voor 19,50 euro.

# data[].attributes.body
via deze link heb je toegang tot nog veel meer uitlegfilmpjes!

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Wisselkoersen, internationale handel en dus ook de betalingsbalans, zijn nauw met elkaar verbonden. In deze lesvideo leggen we je uit hoe een verandering (stijging/daling) van de wisselkoers zorgt voor een verandering op de betalingsbalans en vice versa. Je krijgt onder andere antwoord op de volgende vragen:

Welke invloed heeft een verandering van een wisselkoers op de export en import (en dus op het saldo van de betalingsbalans)?

Welke invloed heeft een verandering van het saldo van de betalingsbalans op de wisselkoers?

Wat is appreciatie?

Wat is depreciatie?

Heb je nog verdere vragen over onze economie uitleg? Stel ze op ons forum op de website!

# data[].attributes.attachment_link.description
https://www.youtube.com/watch?v=KXgGhxxDTMk Wisselkoersen, internationale handel en dus ook de betalingsbalans, zijn nauw met elkaar verbonden. In deze lesvideo leggen we je uit hoe een verandering (stijging/daling) van de wisselkoers zorgt voor een verandering op de betalingsbalans en vice versa.

# data[].attributes.body
In dit document wordt het verband tussen wisselkoers en betalingsbalans goed (aan de hand van voorbeelden)beschreven.

# data[].attributes.body
het omslagstelsel een beter idee???

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Het coronavirus heeft, zoals Aon vorige maand al aankondigde, een sterk effect op de dekkingsgraad van pensioenfondsen. Consultant Mercer stelt dat de fondsen februari zijn uitgekomen op gemiddeld 96%, Aon houdt het op 95%.
De pensioenfondsen eindigden januari met een dekkingsgraad van 101%, maar zijn nu dus onder de 100% gezakt. In februari is de rente met gemiddeld 15 basispunten gedaald en zijn ook de beurzen in het rood geëindigd. 'Met een gemiddelde dekkingsgraad van ruim onder de 100% stevenen opnieuw miljoenen mensen af op een korting op hun pensioen per het einde van dit jaar', waarschuwt Aon. 'Dat legt een bom onder het pensioenakkoord en de door het uitstel van minister Koolmees gecreëerde rust is als bij een donderslag verdwenen. Het laatste heilige huisje van het kabinet lijkt nu te sneuvelen: de rekenrente. Werd tot op heden vastgehouden aan de risicovrije rente, lijkt nu het aanpassen van de rente bespreekbaar.' Volgens Aon doet een andere rekenrente meer recht aan het risico in het nieuwe pensioencontract.

Slechtste week sinds 2008

De grote boosdoener is volgens Aon duidelijk: 'Er is maar één woord dat februari typeert en dat is coronavirus. Door deze dreiging ontstond onrust op de financiële markten en een vlucht naar save havens, waardoor de rente in februari verder daalde. De aandelen kregen behoorlijke klappen. In de laatste week van de maand begon het bij beleggers door te dringen dat economische gevolgen van de uitbraak van het virus veel groter zijn dan verwacht. De economische gevolgen blijven niet beperkt tot China. Door het verstoren van wereldwijde productieketens en reisrestricties bij bedrijven, is de impact op de bedrijfsresultaten wereldwijd voelbaar. Ondertussen dook het virus ook op in Italië en Zuid-Korea. Ongerustheid van beleggers sloeg om in paniek en dat zorgde voor de slechtste week op de aandelenbeurzen sinds 2008. De Chinese economie draaide zelfs in de crisis van 2008 beter.'

Positieve noot: de beleidsdekkingsgraad van de pensioenfondsen, gebaseerd op de gemiddelde dekkingsgraad van de afgelopen twaalf maanden, bleef stabiel op 102%.

# data[].attributes.attachment_link.title
Coronavirus tast dekkingsgraad pensioenfondsen aan - Accountancy Vanmorgen

# data[].attributes.attachment_link.description
Het coronavirus heeft, zoals Aon vorige maand al aankondigde, een sterk effect op de dekkingsgraad van pensioenfondsen. Consultant Mercer stelt dat de fondsen februari zijn uitgekomen op gemiddeld 96%, Aon houdt het op 95%. De pensioenfondsen eindigden januari met een dekkingsgraad van 101%, maar zijn nu dus onder de 100% gezakt.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
In Amsterdam daalde de AEX index met 3,9 procent, de index van de Italiaanse beurs verloor zelfs 5,5 procent. In de VS zakten de beurzen bij de opening ook 3,5 procent. Beleggers worden met de neus op de feiten gedrukt dat het zwaartepunt van de wereldeconomie zich heeft verschoven naar Azië waar de gevolgen van corona zich nu het meest doen gelden.

Analisten denken dat overheden genoodzaakt kunnen worden via stimuleringsmaatregelen een krimp te voorkomen. Zo zou de Fed in de VS overwegen renteverlagingen naar voren te halen. In Europa en Japan zijn de rentes al nul of zelfs negatief en is daar geen ruimte meer voor. Hier zouden overheden via stimulering de economie een reddende hand moeten bieden. Ongelukkig is dat Italië - juist in Europa het meest getroffen land door corona - daarvoor de minste budgettaire ruimte heeft.

Reisadvies

De AEX van de 25 grootste fondsen op het Damrak zakte van 616 naar 593 punten. Alle Europese beurzen sloten in het rood. De transportsector werd het zwaarst getroffen. Het virus of tenminste de angst daarvoor zal hoe dan ook tot grote schade leiden voor de handel en het toerisme. Ierland adviseerde zijn burgers maandag al niet meer naar Italië te reizen, ook het Nederlandse ministerie van Buitenlandse Zaken kwam gisteravond met de waarschuwing vooral niet af te reizen naar de Italiaanse gemeenten waar het virus is geconstateerd.

De budgetmaatschappijen Ryanair en easyJet, die vooral binnen Europa vliegen, verloren op de beurs 13 en 16,7 procent aan waarde. Maatschappijen als Air France KLM en Lufthansa bijna 9 procent. Ook reisorganisatie TUI zag de koers met 10 procent dalen. Naast de luchtvaart wordt ook de zeevaart zwaar getroffen. Kredietbeoordelaar Moody's waarschuwde maandag voor kredietrisico's bij grote containerrederijen op de routes tussen China en Europa zoals Maersk, Hapag-Lloyd en CMA CGM. Door minder economische bedrijvigheid werden grondstoffen goedkoper. Het oliesoort Brent verloor op een dag 5,3 procent en sloot op 55,42 dollar per vat (159 liter). Alleen de opmars van de goudprijs zet door. Goud werd maandag opnieuw 1,8 procent duurder op 1.673 dollar per troy ounce (31,1 gram).

Virologen minder pessimistisch

Italië houdt nu al rekening met een krimp van 0,5 tot 1 procent in het eerste kwartaal. Het noorden van het land, waaronder Lombardije, is goed voor de helft van het Italiaanse bruto binnenlands product.

De Duitse economie die vorig jaar al veel last had van de verminderde vraag van China naar industriële producten en machines en daardoor nauwelijks groeide, kan op dit moment ook weinig hebben. In Azië dreigen recessies voor Zuid-Korea, Japan en Singapore. Iran, wiens economie al zwaar te lijden heeft door de Amerikaanse sancties, dreigt ook volledig te worden geïsoleerd. Verschillende omliggende landen sloten de grenzen met het land waar al 12 doden zijn gevallen door het virus.

Van alle kanten meldden bedrijven nu dat er een tekorten kunnen dreigen aan producten. Primark dat 50 procent van al zijn kleding uit China haalt, waarschuwde maandag voor mogelijke tekorten. Coolblue besloot op voorhand de prijzen te verhogen, omdat het eerst alle distributiecentra tot de nok toe wil vullen.

Virologen lijken minder pessimistisch dan beleggers; het aantal nieuwe besmettingen neemt nu al twee weken langzaam af. Hoopgevend is bovendien dat het virus buiten de provincie Hubei, waar de uitbraak in december begon, nog nergens echt vaste voet aan de grond heeft gekregen. De uitbraak in Italië verandert daaraan weinig.

Vooral de komende dagen wordt het 'erop of eronder', denkt infectieziektenbestrijder Aura Timen, hoofd van het Landelijke Coördinatie Infectieziektebestrijding (LCI). 'Het is belangrijk dat Italië alles op alles zet. En dan zijn er nog de uitbraken in Iran en Zuid-Korea, ook new kids in town. We naderen nu een kantelpunt waarop we weten welke kant het opgaat.'
CORONAVIRUS

# data[].attributes.attachment_link.title
Vrees voor pandemie zet beurzen flink in het rood

# data[].attributes.attachment_link.description
In Amsterdam daalde de AEX index met 3,9 procent, de index van de Italiaanse beurs verloor zelfs 5,5 procent. In de VS zakten de beurzen bij de opening ook 3,5 procent. Beleggers worden met de neus op de feiten gedrukt dat het zwaartepunt van de wereldeconomie zich heeft verschoven naar Azië waar de gevolgen van corona zich nu het meest doen gelden.

# data[].attributes.body
Stel je voor er vallen euro's uit de lucht.....wat doe je daar mee? In Hong Kong is dit de werkelijkheid.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Volwassen inwoners van Hongkong kunnen binnenkort een extraatje van de overheid verwachten. De Hongkongse regering gaat namelijk geld uitdelen om de economie van de speciale administratieve regio aan te jagen. Volwassen inwoners krijgen binnenkort 10.000 Hongkong dollar, omgerekend ongeveer 1.200 euro.

De maatregel wordt genomen om de bevolking aan te sporen om meer uit te geven. De Hongkongse economie sputtert al tijden als gevolg van uitbraak van het coronavirus in de regio en de aanhoudende demonstraties in het land. Het land zit inmiddels al geruime tijd in een recessie en zag de economie in 2019 met 1,2 procent krimpen.

"De sociale gebeurtenissen van de afgelopen maanden en de coronavirusepidemie hebben de Hongkongse economie hard geraakt", zei Paul Chan, de minister van Financiën bij de presentatie van de begroting, waar het helikoptergeld onderdeel van uitmaakt.

Hongkong is niet de enige in de regio die direct geld aan inwoners gaat geven om de economie te stimuleren. Singapore maakte vorige week eenzelfde stap bekend: Singaporesen die ouder zijn dan twintig jaar krijgen ergens tussen de 100 en 300 Singaporese dollar, omgerekend tussen de 66 en 197 euro.

# data[].attributes.attachment_link.title
Helikoptergeld in Hongkong: volwassen inwoners krijgen 1.200 euro

# data[].attributes.attachment_link.description
Volwassen inwoners van Hongkong kunnen binnenkort een extraatje van de overheid verwachten. De Hongkongse regering gaat namelijk geld uitdelen om de economie van de speciale administratieve regio aan te jagen. Volwassen inwoners krijgen binnenkort 10.000 Hongkong dollar, omgerekend ongeveer 1.200 euro.

# data[].attributes.body
conjunctuur...bestedingen...productie. Economie is niet zo moeilijk te begrijpen.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Aandelenkoersen storten in, economen verlagen groeiverwachtingen en Apple maakt minder iPhones. Kort samengevat: de wereldeconomie voelt de uitbraak van het coronavirus. We proberen de gevolgen voor de wereldeconomie hier op een rijtje te zetten.
Op de hoogte blijven van al het nieuws over het coronavirus? Volg ons liveblog.
Wie naar de economische gevolgen van het coronavirus kijkt, kijkt in eerste instantie naar China. Het land is zowel de productiefabriek van de wereld als het kloppend hart van de wereldeconomie: de Chinese economie is goed voor 17 procent van de wereldeconomie.

Door de uitbraak van het coronavirus is er echter zand in de machine gekomen. Een groot deel van de arbeiders die normaliter in Chinese fabrieken werken kon na de nieuwjaarsvakantie door de uitbraak niet meer terugkeren naar fabrieken, waardoor deze stil zijn komen te liggen.

En dat heeft gevolgen voor de Chinese industrie: de zogeheten inkoopmanagersindex, een belangrijke graadmeter voor de industrie daalde in februari naar 35,7 punten, tegenover 50 in januari. Elke score onder de 50 wijst op een krimp.

Productieproblemen in Nederland voelbaar

Het gesputter van de Chinese industrie wordt ook in Nederland gevoeld. Coolblue besloot maandag de prijzen te verhogen en de marketing uit te zetten, om zo de verkopen te minderen en de voorraad te spekken. Retailexpert Paul Moers zei dinsdag tegen NU.nl dat hij verwacht dat winkels als Blokker en Action ook problemen met leveringen vanuit China gaan krijgen.

Die gebrekkige levering blijkt ook uit cijfers van maritiem onderzoeksbureau Dewly. Door het coronavirus zijn er al 105 containerlijnvaarten vanuit Azië naar Europa en Noord-Amerika geschrapt.

Buiten Nederland komen techgiganten als Apple ook in de problemen door de problemen in China. Apple kan bijvoorbeeld minder iPhones produceren door de problemen in Chinese fabrieken. Ook moest het bedrijf winkels sluiten door de coronavirusuitbraak. Apple verwacht dan ook dat de omzet lager uitvalt dan eerder verwacht.

Harde klap voor het toerisme

De reisbranche zit ook in de hoek waar de klappen vallen. Meerdere vliegmaatschappijen hebben vluchten geschrapt, werknemers gesmeekt om vakantie op te nemen en winstwaarschuwingen afgegeven. KLM vliegt bijvoorbeeld tot zeker eind maart niet meer naar China en heeft laten weten te moeten bezuinigen door de virusuitbraak.

Ook de vakantiebranche wordt geraakt. Toeristen schrappen veel reizen naar China en omliggende landen, terwijl andere landen juist minder Chinese toeristen zien. De Franse minister van Financiën Bruno Le Maire zei vorige week tegen dat Frankrijk 30 tot 40 procent minder toeristen over de vloer heeft gehad dan normaal rond deze tijd van het jaar.

Door de terugval in toerisme komen ook aanverwante sectoren als de horeca in de problemen. Zo gaf hotelboekingplatform Booking.com een omzetwaarschuwing en zei dat het aantal boekingen 10 procent lager kan uitvallen door het virus.

Beurzen vrezen wereldwijde recessie

Door de problemen die het coronavirus veroorzaakt, verwachten economen en instellingen zoals het IMF dat de groei van de wereldeconomie lager zal uitvallen. Credit Suisse verwacht dat de groei door het coronavirus 0,3 procentpunt lager uitvalt op 2,2 procent, wat volgens de definitie van het IMF (een groei lager dan 2,5 procent, red.) duidt op een wereldwijde recessie.

De angst voor een wereldwijde recessie heeft de afgelopen week tot bloedrode beursdagen geleid. Sterker nog: aandelenbeurzen beleefden de slechtste week sinds oktober 2008, het hoogtepunt van de financiële crisis. De Amsterdamse AEX-index verloor een kleine 14 procent, op Wall Street sloten de Dow Jones- en S&P 500-indices de beursweek respectievelijk 12 en 11 procent lager af.

# data[].attributes.attachment_link.title
Beurzen lager, minder iPhones: zo raakt corona de wereldeconomie

# data[].attributes.attachment_link.description
Aandelenkoersen storten in, economen verlagen groeiverwachtingen en Apple maakt minder iPhones. Kort samengevat: de wereldeconomie voelt de uitbraak van het coronavirus. We proberen de gevolgen voor de wereldeconomie hier op een rijtje te zetten. Op de hoogte blijven van al het nieuws over het coronavirus? Volg ons liveblog.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Inleiding

In de keuzelesbrief Conjunctuur wordt aandacht besteed aan de klassieke en keynesiaanse zienswijze op het ontstaan en oplossen van werkloosheid. Aan de hand van een keynesiaans model maak je een analyse van een gesloten economie.
Deze lesbrief is vooral geschikt voor leerlingen met een exact profiel.

links
Conjuncturele ontwikkeling (video 15 min.)
Conjunctuurklok (video 3 min.)

We gebruiken cookies voor optimalisatie van de website. Als u doorgaat met het gebruiken van deze website, gaan we ervan uit dat u hiermee instemt. Akkoord Lees meer

# data[].attributes.attachment_link.description
Inleiding In de keuzelesbrief Conjunctuur wordt aandacht besteed aan de klassieke en keynesiaanse zienswijze op het ontstaan en oplossen van werkloosheid. Aan de hand van een keynesiaans model maak je een analyse van een gesloten economie. Deze lesbrief is vooral geschikt voor leerlingen met een exact profiel. links Conjuncturele ontwikkeling (video 15 min.)

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Inleiding

In hoofdstuk 1 van de lesbrief Europa verkennen we de oorzaken van internationale handel en het vrije verkeer van kapitaal en arbeid binnen de Europese Unie. Dat internationale samenwerking voor alle deelnemende landen voordelen kan opleveren wordt in hoofdstuk 2 uiteengezet. In dit hoofdstuk ook aandacht voor het gevangenendilemma. Het stabiliteits- en groeipact vormt de hoofdmoot van hoofdstuk 3. Hoewel de eisen waaraan de participerende landen moeten voldoen afgezwakt zijn, wordt nu weer gepleit voor het instellen van een monetaire autoriteit die hier streng toezicht op moet houden. Dit komt door de grote overheidstekorten van landen als Griekenland, Portugal, Spanje en Ierland. In hoofdstuk 4 besteden we aandacht aan factoren die van invloed zijn op de wisselkoers van de euro. Hierbij ook aandacht voor de betalingsbalans en het verband tussen de lopende rekening en de kapitaalrekening. Het laatste hoofdstuk gaat over inflatie, wisselkoersen, concurrentiepositie, internationale handel en werkgelegenheid. Hierbij ook aandacht voor het beleid van de Europese Centrale Bank.

We gebruiken cookies voor optimalisatie van de website. Als u doorgaat met het gebruiken van deze website, gaan we ervan uit dat u hiermee instemt. Akkoord Lees meer

# data[].attributes.attachment_link.description
Inleiding In hoofdstuk 1 van de lesbrief Europa verkennen we de oorzaken van internationale handel en het vrije verkeer van kapitaal en arbeid binnen de Europese Unie. Dat internationale samenwerking voor alle deelnemende landen voordelen kan opleveren wordt in hoofdstuk 2 uiteengezet. In dit hoofdstuk ook aandacht voor het gevangenendilemma.

# data[].attributes.body
via deze link kun je op zoek naar de samenvattingen vaan verdienen en uitgeven, conjunctuur en europa. succes met de voorbereiding op het se....blijf oefenen!

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Inleiding

De lesbrief Verdienen en Uitgeven opent met een kort hoofdstuk over goede en slechte tijden. In hoofdstuk 2 wordt aandacht besteed aan de vorming van het inkomen van een land en de verdeling van dat inkomen over de inkomenscategorieën. Met behulp van de economische kringloop wordt in hoofdstuk 3 toegewerkt naar de nationale rekeningen van een land. De structuur van de economie is onderwerp van hoofdstuk 4. In dit hoofdstuk ook uitgebreid aandacht voor de economische groeiverschillen tussen de verschillende landen in de wereld. In het vijfde en laatste hoofdstuk staan de conjunctuur (indicatoren) en het anticyclisch conjunctuurbeleid van de overheid centraal.
Per hoofdstuk krijg je een overzicht van de inhoud, de leerdoelen, de kernbegrippen en enkele oefenopdrachten.
Natuurlijk is dit alles slechts een summiere opsomming en kan dat niet de lesbrief vervangen.

We gebruiken cookies voor optimalisatie van de website. Als u doorgaat met het gebruiken van deze website, gaan we ervan uit dat u hiermee instemt. Akkoord Lees meer

# data[].attributes.attachment_link.description
Inleiding De lesbrief Verdienen en Uitgeven opent met een kort hoofdstuk over goede en slechte tijden. In hoofdstuk 2 wordt aandacht besteed aan de vorming van het inkomen van een land en de verdeling van dat inkomen over de inkomenscategorieën. Met behulp van de economische kringloop wordt in hoofdstuk 3 toegewerkt naar de nationale rekeningen van een land.

# data[].attributes.body
oefenen...oefenen

# data[].attributes.attachment_link.title
Oefenopgaven Havo - Pagina 2 - fhamers.nl

# data[].attributes.attachment_link.description
In economische publicaties wordt veel gebruikgemaakt van tabellen en grafieken. In het informatieboekje staan vier statistieken over enkele economische ontwikkelingen in de wereld en in ...

# data[].attributes.body
Britse export ondervindt vanaf volgend jaar barrieres...

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Britse fabrikanten van verwerkt vlees, zoals worst en hamburgers, zijn bang dat hun export naar de Europese Unie in gevaar komt wanneer de overgangsfase naar de Brexit voorbij is. Dat meldt de Britse brancheorganisatie British Meat Processors Association (BMPA) dinsdag.

Wanneer de overgangsfase voor de Brexit op 31 december van dit jaar voorbij is, maakt het Verenigd Koninkrijk geen deel meer uit van de interne markt. Daardoor zijn voor dierlijke producten vanuit het VK papieren nodig en controles. Voor die export zal een specifiek Europees gezondheidscertificaat nodig zijn, dat nu nog niet bestaat.

Volgens de BMPA gaat 75 tot 90 procent van de productie van het VK richting de Europese Unie. De waarde van de totale markt van verwerkt vlees beloopt 8,2 miljard pond (bijna 9,9 miljard euro). "Mensen vergeten dat we op dit moment niets exporteren naar Europa, we sturen alleen spullen die kant op. We stoppen het in een vrachtwagen en verschepen het." Van export is pas sprake als goederen een grens passeren.

# data[].attributes.attachment_link.title
Britse worstmakers vrezen exportstrop na einde overgangsfase Brexit

# data[].attributes.attachment_link.description
Britse fabrikanten van verwerkt vlees, zoals worst en hamburgers, zijn bang dat hun export naar de Europese Unie in gevaar komt wanneer de overgangsfase naar de Brexit voorbij is. Dat meldt de Britse brancheorganisatie British Meat Processors Association (BMPA) dinsdag.

# data[].attributes.headline
Brexit, Coronavirus....conjuncturele neergang...zien we dat al terug in de cijfers?

# data[].attributes.subject
Brexit, Coronavirus....conjuncturele neergang...zien we dat al terug in de cijfers?

# data[].attributes.body
Deze statistieken geven inzicht in de omvang van de internationale handel.

# data[].attributes.body
de conjunctuur van Nederland

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
De Europese Centrale Bank heeft officieel maar één doel: het bewaken van de interne waarde van de euro.
Dat betekent dat de Centrale Bank ervoor moet zorgen dat de inflatie in Europa beperkt blijft.

Voor inflatie geldt de regel 'niet teveel en niet te weinig'. Zo'n kleine 2% lijkt economisch gezien het meest gunstig.

Teveel inflatie maakt sparen onaantrekkelijk, waardoor er te weinig geld is voor investeringen. Die zijn nodig voor economische groei op de lange termijn. Bovendien tast inflatie de koopkracht aan en is het slecht voor de concurrentiepositie.
Als er te weinig inflatie is, ontstaat de kans dat de economie in een periode van deflatie komt. Deflatie is ook niet goed voor een economie. Consumenten gaan dan hun aankopen uitstellen: "later is het goedkoper...." Daardoor gaat de groei óók uit de economie.

Met de taak om de inflatie op zo'n kleine 2% te houden, heeft de ECB (Europese Centrale Bank) een zeer moeilijke opdracht.

Niet alle landen in het eurogebied hebben dezelfde inflatie, en de ECB heeft maar één uniform middel.

De maatregelen die de ECB neemt werken pas met een vertraging van zo'n anderhalf tot twee jaar door in de economie.

Economische voorspellingen op zo'n termijn zijn zeer moeilijk/onbetrouwbaar. Dus het is niet zeker dat een maatregel juist getimed blijkt (achteraf).

Dat ene uniforme middel dat de ECB heeft om de economie te sturen is de geldmarktrente.

# data[].attributes.attachment_link.description
De Europese Centrale Bank heeft officieel maar één doel: het bewaken van de interne waarde van de euro. Dat betekent dat de Centrale Bank ervoor moet zorgen dat de inflatie in Europa beperkt blijft. Voor inflatie geldt de regel 'niet teveel en niet te weinig'. Zo'n kleine 2% lijkt economisch gezien het meest gunstig.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Een flexibele wisselkoers veroorzaakt wisselkoersrisico's bij internationale handel. Deze onzekerheid kan leiden tot minder internationale handel en daarmee welvaartsverlies.
Om die reden maken landen soms afspraken om hun "munten aan elkaar te koppelen". In zo'n geval wordt afgesproken dat wanneer een bepaalde valuta teveel in waarde stijgt/daalt, de monetaire autoriteiten in zullen grijpen om de koers te corrigeren. Dat ingrijpen noemen we interveniëren.

Er zijn over de hele wereld diverse gebieden die een systeem van vaste wisselkoersen hanteren. Die systemen zijn niet overal hetzelfde, maar lijken wel erg op elkaar. Soms zijn die afspraken tweezijdig en grijpen de Centrale Banken gezamenlijk in. Soms zijn de afspraken eenzijdig.

Een voorbeeld van zo'n eenzijdige afspraak is Denemarken.
Denemarken is geen lid van de EMU, maar handelt wel veel met de eurolanden. Wisselkoersonzekerheid tussen de Deense Kroon en de Euro is nadelig voor de internationale handel van Denemarken. Daarom koppelt de Deense Centrale Bank de waarde van haar munt aan de Euro.

# data[].attributes.attachment_link.description
Een flexibele wisselkoers veroorzaakt wisselkoersrisico's bij internationale handel. Deze onzekerheid kan leiden tot minder internationale handel en daarmee welvaartsverlies. Om die reden maken landen soms afspraken om hun "munten aan elkaar te koppelen".

# data[].attributes.headline
Om te oefenen...de antwoorden van de zelftesten

# data[].attributes.subject
Om te oefenen...de antwoorden van de zelftesten

# data[].attributes.body
Verdienen en uitgeven

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Europese landen die in aanmerking willen komen voor lidmaatschap van de Europese Unie (EU) moeten aan verschillende voorwaarden voldoen. Met een aantal Oost-Europese landen heeft de EU recentelijk gesprekken gevoerd over toetreding. Deelname aan de EU is populair onder Oost-Europese landen omdat het lidmaatschap goede voorwaarden lijkt te scheppen voor economische groei.
Bij het bestuderen van de economie van een land maken economen gebruik van modellen. De kringloopschema's in de bronnen 19 en 20 vormen een modelmatige weergave van de economie van een Oost-Europees land dat onlangs is toegetreden tot de EU.

De sectoren in dit schema worden met elkaar verbonden door ingaande en uitgaande geldstromen. Bij geldstromen waar geen bedrag staat aangegeven kan dit met behulp van de andere gegevens bepaald worden. De cijfers geven bedragen in miljarden euro's weer.
Export, import en lopende rekening hebben in dit model uitsluitend betrekking op goederen en diensten.
bron 19 kringloopschema van een Oost-Europees land vóór toetreding tot de EU

bron 20 kringloopschema van een Oost-Europees land na toetreding tot de EU

Een kritische Oost-Europese econoom is van mening dat deelname aan de EU niet alleen maar economische voorspoed brengt. Hij waarschuwt voor een forse arbeidsmigratie die er op gang zal komen als de inwoners van dit land merken hoeveel meer ze kunnen verdienen door te werken in één van de rijkere EU-lidstaten. Deze arbeidsmigratie kan, volgens de econoom, wel eens nadelig zijn voor de economische groei op langere termijn.

# data[].attributes.attachment_link.title
Examen 2009 (pilot) - Geldstromen in Europa

# data[].attributes.attachment_link.description
Europese landen die in aanmerking willen komen voor lidmaatschap van de Europese Unie (EU) moeten aan verschillende voorwaarden voldoen. Met een aantal Oost-Europese landen heeft de EU recentelijk gesprekken gevoerd over toetreding. Deelname aan de EU is populair onder Oost-Europese landen omdat het lidmaatschap goede voorwaarden lijkt te scheppen voor economische groei.

# data[].attributes.headline
Weet je het nog...anti-cyclisch begrotingdbeleid

# data[].attributes.subject
Weet je het nog...anti-cyclisch begrotingdbeleid

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Door een golfbeweging van de bestedingen, wisselen periodes van sterke economische groei en periodes van zwakke groei of krimp elkaar af. Beide periodes hebben nadelen.

In slechte economische tijden, periodes van onderbesteding, is het voornaamste probleem werkloosheid.
In periodes dat er teveel besteed wordt, kan de inflatie flink oplopen.

Overheidsmaatregelen kunnen de conjunctuurgolf afzwakken of versterken.

De overheid kan ervoor kiezen om een conjunctuurbeleid te voeren dat de nadelen van hoog- of laagconjunctuur beperkt.
Dat kan door de overheidsbegroting tegen de conjunctuur in te laten werken: anti-cyclisch begrotingsbeleid ().

De overheid kan er echter ook voor kiezen om een beleid te voeren dat de conjunctuur versterkt. In dat geval spreken we van pro-cyclisch begrotingsbeleid ( P). In zo'n geval wíl de overheid de conjunctuurgolf niet versterken, maar is zij van mening dat andere effecten belangrijker zijn dan de conjunctuur. Dat zijn dan veelal structurele ontwikkelingen.

# data[].attributes.attachment_link.description
De overheid kan met haar begrotingsbeleid de conjunctuurbeweging zowel afzwakken als versterken. Dat is veelal een politieke keuze. Er zijn echter ook enkele automatische stabilisatoren, waarvoor geen nieuw overheidsbeleid nodig is. Anti- of Pro-cyclisch Door een golfbeweging van de bestedingen, wisselen periodes van sterke economische groei en periodes van

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
De regels van Brussel, het groei- en stabiliteitspact, kunnen een reden zijn waarom de Nederlandse overheid bezuinigt terwijl het economisch slecht gaat: het is afgesproken.

Bij de oprichting van de Europese Monetaire Unie hebben de eurolanden in het Verdrag van Maastricht elkaar beloofd de overheidsfinanciën op orde te houden. Dat betekent in de praktijk dat het financieringstekort niet meer dan 3% van het BBP mag worden en de staatsschuldquote niet meer dan 60% van het BBP mag zijn.

Deze afspraken zijn gemaakt omdat:

als overheden veel geld lenen de rente zal stijgen. Een eenvoudig vraag- en aanbodeffect: meer vraag leidt tot een hogere prijs.
Een stijging van de rente zorgt vervolgens niet alleen bij de overheid zelf voor steeds minder geld voor nuttige uitgaven, maar maakt het ook voor bedrijven moeilijker om geld te lenen voor investeringen.

als overheden té veel geld lenen, zouden ze uiteindelijk failliet kunnen gaan omdat niemand meer bereid is geld aan hen uit te lenen.

deze 'grens' om overheden nog onder normale rentepercentages krediet te verschaffen ligt volgens economen bij zo'n 80% van het BBP. Er is dus sprake van een veiligheidsbuffer bij de afspraak 60%.

als een land failliet gaat, moeten de andere landen helpen. Anders krijgen veel beleggers en banken niets meer terug van hun geld en er een domino-effect van faillissementen kan optreden.

hoge overheidstekorten zouden bovendien op termijn kunnen leiden tot inflatie, omdat er veel extra geld de economie binnen komt. Zonder eenzelfde hoeveelheid extra producten, kan extra geld dan leiden tot inflatie.

Het groei- en stabiliteitspact had ervoor moeten zorgen dat de economische ontwikkeling van de EMU-landen niet teveel uit elkaar zou gaan lopen. Want juist dit uit elkaar lopen (divergeren) maakte het in het verleden noodzakelijk om de munt van de zwakkere landen te devalueren, om grote problemen zoals massale werkloosheid te voorkomen. Zonder devaluatiemogelijkheid ontbreekt het enige redmiddel in zo'n situatie. Het vormen van een muntunie vereist dus dat de landen een gelijke economische structurele ontwikkeling kennen.

# data[].attributes.attachment_link.description
De regels van Brussel, het groei- en stabiliteitspact, kunnen een reden zijn waarom de Nederlandse overheid bezuinigt terwijl het economisch slecht gaat: het is afgesproken.Bij de oprichting van de Europese Monetaire Unie hebben de eurolanden in het Verdrag van Maastricht elkaar beloofd de overheidsfinanciën

# data[].attributes.body
Importheffingen lokken tegenmaatregelen ...importheffingen uit.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Trump staat inmiddels bekend om zijn wispelturige beleid, maar over één ding is hij al decennia duidelijk: internationale handel is oneerlijk en de VS moet meer van zich af slaan. De president ziet de wereldeconomie als een speelveld met duidelijke winnaars en verliezers, en het handelstekort met landen als China betekent volgens hem dat de Amerikanen aan het verliezen zijn.

Met zijn aankondiging van fikse importheffingen - 25 procent op staal en 10 procent op aluminium - houdt hij zich dan ook aan een van zijn belangrijkste campagnebeloften.

"Als je achterloopt op elk land, zijn handelsoorlogen zo slecht nog niet", zei Trump dinsdag nog tijdens een gezamenlijke persconferentie met de Zweedse premier. Een van de eerste stappen die Trump als president nam was terugtrekking uit het Trans-Pacific Partnership, een nieuwe handelsovereenkomst met elf andere landen. De invoerheffingen zijn een verdere voortzetting van zijn America First-beleid.

Economen zeggen dat de invoerheffingen meer banen zullen kosten in sectoren die staal en aluminium inkopen, dan ze zullen redden in de metaalsector. Zelfs de branchevereniging van de Amerikaanse aluminiumsector zegt te vrezen dat de heffingen "meer kwaad dan goed" zullen doen.

En het Republikeinse establishment huivert van Trumps aanval op de vrijhandel, die rechtstreeks tegen de traditionele normen van de Republikeinen in gaat. Maar liefst 107 Republikeinse leden van het Huis van Afgevaardigden spraken in een brief hun zorgen uit over het plan van Trump. Zulke weerstand uit de eigen partij zou voor de meeste presidenten ondenkbaar zijn.

Adviseurs

Trump is echter standvastig. "We krabbelen niet terug", zei hij eerder deze week. Het leidde tot het ontslag van zijn belangrijkste economisch adviseur Gary Cohn, die juist een groot voorstander van vrije internationale handel is.

In plaats van Cohn volgt Trump het advies van zijn adviseur Peter Navarro, auteur van het boek Death by China en een groot voorstander van een agressieve handelsstrategie. Volgens ingewijden die spraken met Amerikaanse media hielden Cohn en Navarro al maandenlang discussies over invoertarieven in het Witte Huis, en koos Trump uiteindelijk de kant van Navarro.

De Amerikaanse president kan zonder overleg met het Congres invoerheffingen opleggen, dus veel kunnen zijn Republikeinse partijgenoten niet doen aan de plannen van Trump. Maar achter de schermen lobbyden ze afgelopen week met man en macht om de heffingen te beperken.

Dat heeft enig succes gehad: Canada en Mexico worden voorlopig uitgezonderd van de heffingen, maar andere bevriende landen nog altijd niet. "Als je heffingen invoert op je bondgenoten, dan vraag je je af wie je vijanden zijn", zei Mario Draghi, voorzitter van de Europese Centrale Bank, donderdag.

Voor de Republikeinen in het Congres is het inmiddels bijna routine dat Trump af en toe regelrecht tegen de partijlijn ingaat; onlangs gebeurde dat nog toen hij ineens opriep tot strengere wapenwetten. Dat was de afgelopen jaren onbespreekbaar in de Republikeinse partij.

Het zal sommige Republikeinen voor lastige keuzes stellen in de aanloop naar de tussentijdse verkiezingen van november. Volgen ze Trump of houden ze toch vast aan de Republikeinse tradities? De breuklijnen in de partij zullen in ieder geval verder worden blootgesteld.

Nixon

Trump is niet uniek met zijn beslissing om invoerheffingen op te leggen. In 1971 plaatste Richard Nixon een heffing van maar liefst 10 procent op álle geïmporteerde producten. Dat was uiteindelijk een succes, zegt Edward Alden van de denktank Council on Foreign Relations tegen NU.nl. "Nixon had een duidelijk haalbaar strategisch doel op de korte termijn."

Nixon wilde dat andere landen, waaronder Duitsland en Japan, de waarde van hun valuta omhoog zouden drijven. Vier maanden nadat hij zijn heffingen invoerde, werd een deal gesloten: de handelspartners van de VS zouden hun valuta meer waard laten worden, en de Amerikaanse invoerheffingen werden weer afgeschaft.

"In dit geval weet ik niet wat het strategische doel van Trump is", zegt Alden. "Hij suggereerde vaag dat hij [de heffingen] zou heroverwegen als andere landen aardiger zijn voor de VS. Maar hij heeft geen duidelijk strategisch doel voor ogen, dus dat is heel anders."

Alden is bezorgd dat de handelsoorlog van Trump een slecht voorbeeld zal stellen voor andere leden van de Wereldhandelsorganisatie (WHO). Leden van de WHO mogen niet zomaar importheffingen invoeren, dus beroept de VS zich in dit geval op de nationale veiligheid. Volgens de regering-Trump is de binnenlandse metaalindustrie van essentieel belang voor de veiligheid van de VS, en zijn beschermende maatregelen daarom op hun plaats.

"Dit creëert mogelijk een gigantische maas in de regels van de WHO", zegt Alden. "Als elk land 'nationale veiligheid' kan roepen om allerlei import te blokkeren, dan zijn er zeker veel landen die dat ook zullen doen." Zo wordt de internationale handel in alle richtingen minder vrij, vreest hij.

China was in de afgelopen vijftien jaar een pionier in het oprekken van de WHO-regels, onder meer met overheidssubsidies op de productie van metalen als staal en aluminium. Andere WHO-leden zouden er juist meer aan moeten doen om de regels van de organisatie strenger te handhaven, vindt Alden. "Er is een verzwakking geweest van de normen en disciplines van de WHO, grotendeels door China. Maar als de VS hieraan meedoet, kan dat denk ik fataal zijn voor de WHO."

Europese Unie

In 2002 was George W. Bush de laatste president die invoerheffingen op buitenlands staal invoerde. Maar toen de EU een jaar later op het punt stond om tegenmaatregelen te treffen, trok Bush zijn heffingen weer in. Zijn poging om banen in de Amerikaanse staalindustrie te redden, slaagde niet.

De Europese Commissie dreigt nu weer met invoerheffingen op Amerikaanse producten, zoals motorfietsen, bourbon en spijkerbroeken. Niet geheel toevallig komen die producten uit de staten van de Republikeinse leiders Paul Ryan (Milwaukee) en Mitch McConnell (Kentucky), en de Democratische Senaatsleider Nancy Pelosi (Californië).

De grote vraag is of Trump net als Bush kan worden afgeschrikt door Europese dreigementen. Op Twitter lijkt de Amerikaanse president juist aan te sturen op escalatie van het handelsconflict met de EU: "Als de EU zijn al enorme heffingen en barrières op Amerikaanse handel wil vergroten, dan zullen wij simpelweg een belasting op hun auto's invoeren, die vrijelijk de VS instromen", schreef Trump vorige week. "Grote onbalans in de handel!"
Lees meer achtergrondverhalen in NUweekend

# data[].attributes.attachment_link.title
Waarom wil Trump een handelsoorlog starten?

# data[].attributes.attachment_link.description
De Amerikaanse president Donald Trump stuurde deze week schokgolven door de wereldeconomie met zijn aankondiging van importheffingen op aluminium en staal. Experts vrezen een handelsoorlog met de EU en landen als China. Maar wat is eigenlijk het doel van de Amerikaanse regering?

# data[].attributes.body
uitzending van tegenlicht

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
'Privacy is een illusie'

In de uitzending 'Shoppen volgens China' toont het Chinese internetbedrijf AliBaba zich een nieuwe wereldspeler, met consequenties voor de Nederlandse markt. Een selectie uit de reacties op Twitter.

Kom naar de Meet Up in Amsterdam

Met documentairemakers en relevante gasten napraten over afleveringen van Tegenlicht, bijvoorbeeld in Pakhuis de Zwijger, Woensdag 28 Februari in Amsterdam. Klik hier voor meer informatie

# data[].attributes.attachment_link.description
Via Alibaba shoppen we online op de smartphone terwijl onze winkelstraten leegstaan: China wás al de spullenschuur van de wereld, maar wordt nu ook dé wereldwijde webshop. De Chinese internetgiganten Alibaba en Tencent hebben hun digitale shopsystemen nationaal uitgerold en gaan nu keihard de concurrentie aan met Bol.com en Amazon.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
De Amerikaanse economie zou dan in twee jaar met 0,4 procent kunnen krimpen, terwijl de omvang van de Europese economie in twee jaar naar schatting met 0,3 procent afneemt.

Zo'n handelsoorlog zou kunnen ontstaan als de huidige dreigende taal van de VS en de EU in daden worden omgezet.

De risico's op negatieve effecten voor de economie zijn volgens de ING-economen echter groter voor de VS. Dat land legt namelijk niet alleen importtarieven op aan de EU, maar aan de hele wereld. Ook met andere landen zou daarom een handelsoorlog kunnen ontstaan.

Europese bedrijven berekenen volgens de ING-economen waarschijnlijk 30 procent van de hogere kosten door importheffingen door aan hun klanten. Amerikaanse bedrijven doen dat naar verwachting voor 60 procent van de kosten.

Dat betekent dat Europese bedrijven meer op hun winstmarges zouden interen. Bovendien neemt door de hogere prijzen de vraag naar hun producten af.

# data[].attributes.attachment_link.title
'Zowel VS als EU is verliezer bij handelsoorlog'

# data[].attributes.attachment_link.description
De Amerikaanse economie zou dan in twee jaar met 0,4 procent kunnen krimpen, terwijl de omvang van de Europese economie in twee jaar naar schatting met 0,3 procent afneemt. Zo'n handelsoorlog zou kunnen ontstaan als de huidige dreigende taal van de VS en de EU in daden worden omgezet.

# data[].attributes.headline
the continuing story .....importheffing en Trump

# data[].attributes.subject
the continuing story .....importheffing en Trump

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
President Trump heeft de EU opnieuw gedreigd met importheffingen op auto's en andere producten. Hij deed dat in reactie op de Europese bezwaren op de aangekondigde importheffingen op staal en aluminium. Als de EU zijn eigen "afgrijselijke belemmeringen en tarieven" op Amerikaanse producten afschaft, wil hij de Europese Unie vrijstellen van hogere importtarieven op staal en aluminium.

Trump twitterde het voorstel toen hij onderweg was naar een campagnebijeenkomst in Pennsylvania. Eigenlijk was die campagnebijeenkomst bedoeld om de Republikeinse congreskandidaat Rick Saccone te helpen, maar Trump had het meer over zijn eigen succes.

Mercedes en BMW belasten

"Ik doe alleen maar goede dingen", zei Trump tegen de duizenden mensen op de bijeenkomst. "De staalfabrieken gaan weer open, jullie staal komt terug. De heffing van 25 procent die we hebben opgelegd voor figuren die hier hun staal komen dumpen leidt ertoe dat jullie staal terugkomt." Zijn aanhang reageerde opgetogen.

# data[].attributes.attachment_link.title
Trump dreigt EU: 'We gaan BMW en Mercedes belasten'

# data[].attributes.attachment_link.description
President Trump heeft de EU opnieuw gedreigd met importheffingen op auto's en andere producten. Hij deed dat in reactie op de Europese bezwaren op de aangekondigde importheffingen op staal en aluminium. Als de EU zijn eigen "afgrijselijke belemmeringen en tarieven" op Amerikaanse producten afschaft, wil hij de Europese Unie vrijstellen van hogere importtarieven op staal en aluminium.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
We kunnen de macro-economische verbanden die samenhangen met wisselkoers en rente schematisch samenvatten op de volgende wijze:

Een + staat voor een positief verband (een stijging leidt tot een stijging of een daling leidt tot een daling)
Een - staat voor een negatief verband (een stijging leidt tot een daling of andersom)

Consumptie &
Investeringen

Productie

Zowel consumptiegoederen als investeringsgoederen moeten gemaakt worden. Minder kopen betekent dus automatisch minder produceren.

# data[].attributes.attachment_link.description
We kunnen de macro-economische verbanden die samenhangen met wisselkoers en rente schematisch samenvatten op de volgende wijze:Een + staat voor een positief verband (een stijging leidt tot een stijging of een daling leidt tot een daling)Een - staat voor een negatief verband (een stijging leidt tot een daling of andersom)

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Wanneer er sprake is van flexibele wisselkoersen, wordt de koersvorming volledig overgelaten aan vraag en aanbod. Monetaire autoriteiten grijpen niet in als de koers sterk verandert.

VOORDEEL: er ontstaat automatisch materieel betalingsbalansevenwicht.
Als een land een tekort op de betalingsbalans heeft (betalingen > ontvangsten , dus aanbod van de valuta > vraag) zal de wisselkoers van de betreffende valuta gaan dalen. Door deze daling van de wisselkoers worden producten uit dat land voor buitenlanders goedkoper. Het buitenland zal meer gaan kopen, waardoor het tekort op de betalingbalans weer verdwijnt (export-ontvangsten nemen toe).

NADEEL: er is sprake van grote (wisselkoers)risico's als landen handelscontracten afsluiten met het buitenland. Omdat mensen en bedrijven graag risico vermijden, zal er minder gehandeld worden. Minder handel betekent een verlies aan welvaart, omdat producten niet langer gemaakt worden op de goedkoopste/beste plaats (land).

# data[].attributes.attachment_link.description
De wisselkoers is de prijs van een bepaalde munt, uitgedrukt in een andere valuta. Een koers van de euro van $0,87 betekent dat de prijs van 1 euro 87 dollar-cent bedraagt. De wisselkoers van een munt komt tot stand door vraag en aanbod op de valutamarkt.

# data[].attributes.headline
De zelftesten van de module Europa(antwoorden)

# data[].attributes.subject
De zelftesten van de module Europa(antwoorden)

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Uit onderzoek van FNV Young & United blijkt van niet: 90 procent van de jongeren zou graag een vast contract willen.

Een van die jongeren is Susan. Susan heeft sinds haar afstuderen alleen maar flexcontracten gehad. Dit maakt het hebben van een eigen huis lastig. "Ik heb geen werkgeversverklaring, voor sociale huur verdien ik net te veel, en dan heb je nog huizen waarvan ik niet weet of ik ze morgen nog kan betalen."

Het tij keren

FNV Young & United voert actie tegen flexbanen met de leus 'WTFlex?!'. Ze strijden voor vaste banen en fatsoenlijke contracten door bijvoorbeeld bij de Tweede Kamer aandacht te vragen voor 'de draaideur van tijdelijke contracten waar jongeren in gevangen zijn'.

Zakaria Boufangacha van het FNV-bestuur: "FNV Young & United heeft er al voor gezorgd dat het minimumjeugdloon omhoog is gegaan en dat je vanaf 22 jaar het volwassenenloon krijgt. Nu kunnen jongeren eerder in hun levensonderhoud voorzien. Maar we gaan verder. Want jongeren met flexwerk bouwen geen bestaanszekerheid op. Zij hebben geen zekerheid over hun inkomen."

"Daarom moet flexwerken duurder worden, dan nemen werkgevers meer mensen in vaste dienst. Zo keren wij het tij. Dat bewijst FNV elke dag. Niet ieder voor zich, maar samen. Met elkaar. Sta op en doe mee. Word nu lid."

# data[].attributes.attachment_link.title
'90 procent van de jongeren wil een vaste baan'

# data[].attributes.attachment_link.description
Uit onderzoek van FNV Young & United blijkt van niet: 90 procent van de jongeren zou graag een vast contract willen. Een van die jongeren is Susan. Susan heeft sinds haar afstuderen alleen maar flexcontracten gehad. Dit maakt het hebben van een eigen huis lastig.

# data[].attributes.body
maakt staal goedkoper in Europa????

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Volgens de belangrijke internationale organisatie zijn de Amerikanen en Amerikaanse bedrijven immers zelf ook grote gebruikers van aluminium en staal. Het IMF is daarnaast bezorgd dat door deze stap mogelijk ook andere landen met invoerbeperkingen gaan komen.

"We moedigen de VS en zijn handelspartners aan om constructief samen te werken om handelsbelemmeringen te verminderen en handelsmeningsverschillen op te lossen zonder toevlucht te nemen tot dergelijke noodmaatregelen'', aldus het fonds.

De Verenigde Staten gaan vanaf volgende week een importheffing opleggen van 25 procent voor buitenlands staal en van 10 procent voor aluminium. De stap kan leiden tot tegenmaatregelen van onder meer China en de EU.

Handelsoorlog

Business Europe waarschuwde vrijdag al voor een mogelijke handelsoorlog. De spreekbuis voor het Europese bedrijfsleven vreest dat het besluit zorgt voor "verregaande gevolgen" in de wereldhandel.

De directeur van de organisatie Markus Breyer pleit voor Europese tegenmaatregelen.

Europese Commissievoorzitter Jean-Claude Juncker kondigde donderdag al een stevige reactie aan om de Europese belangen te verdedigen. ''Protectionisme kan niet het antwoord zijn op ons gezamenlijk probleem in de staalsector."

De Europese staalassociatie Eurofer verwelkomde Junkers reactie. ''De EU moet niet toestaan dat het gematigde herstel van onze industrie in de laatste jaren wordt vernietigd door de belangrijkste politieke bondgenoot van de EU."

Vraagtekens

In eigen land stuit de maatregel van de Amerikaanse president Donald Trump ook op verzet. Zijn eigen economisch adviseur Gary Cohn is volgens een van de deskundigen die er vraagtekens bij zet.

Nederland heeft weinig begrip voor de aangekondigde importheffingen. De onderbouwing, door te wijzen op de nationale veiligheid, is niet steekhoudend, laat minister Sigrid Kaag (Buitenlandse Handel) weten.

Als belangrijke handelspartner en NAVO-bondgenoot van de Verenigde Staten, heeft Nederland met zijn staal geen negatief effect op de nationale veiligheid van de VS, stelt Kaag.

# data[].attributes.attachment_link.title
Importheffing staal ook schadelijk voor VS zelf volgens IMF

# data[].attributes.attachment_link.description
Volgens de belangrijke internationale organisatie zijn de Amerikanen en Amerikaanse bedrijven immers zelf ook grote gebruikers van aluminium en staal. Het IMF is daarnaast bezorgd dat door deze stap mogelijk ook andere landen met invoerbeperkingen gaan komen.

# data[].attributes.headline
Een goede infrastructuur, de beste voorwaarde voor economische groei

# data[].attributes.subject
Een goede infrastructuur, de beste voorwaarde voor economische groei

# data[].attributes.body
Dit artikel gaat over de investeringen in infrastructuur in China en het belang van dergelijke investeringen voor de groei van de economie.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Dat maakte president Xi Jinping zaterdag bekend op de internationale economische APEC-conferentie in Peking.

De Chinese leider kwam een jaar geleden bij een bezoek aan Kazachstan voor het eerst met het idee om de oude handelswegen tussen China en de Middellandse Zee nieuw leven in te blazen.

Het plan 'Nieuwe Zijderoute' behelst projecten in Azië, het Midden-Oosten en delen van Europa. Ook banken en financiële instellingen worden aangemoedigd om in het project te investeren.

Op de top met vertegenwoordigers uit andere landen in Azië en het Pacifisch gebied staan meerdere onderwerpen op de agenda, waaronder het in het leven roepen van een regionale vrijhandelszone en het opzetten van een investeringsbank die voor 50 miljard dollar kan investeren in grote infrastructurele projecten in de regio.

Europa

De regering in Peking hecht grote waarde aan het aanhalen van banden met markten in Centraal- en Zuid-Azië. De Chinese export groeide vorige maand sterker dan verwacht, blijkt uit nieuwe cijfers van de Chinese overheid. Die opleving komt echter vooral door het economische herstel in Europa en de Verenigde Staten.

In oktober werd 11,6 procent meer uitgevoerd dan dezelfde maand vorig jaar. Dit terwijl economen in doorsnee rekenden op ongeveer 10,6 procent groei. De import steeg op jaarbasis met 4,6 procent, waar marktkenners waren uitgegaan van 5 procent.

China heeft de handelsresultaten hard nodig om de groei van de eigen economie op peil te houden. Deze pluste in het derde kwartaal 'slechts' met 7,3 procent. Dat is de traagste groei in meer dan vijf jaar.

De Chinese overheid steekt de laatste tijd ook veel geld in de bouw van wegen en andere infrastructuur in eigen land. De afgelopen weken werd voor meer dan 100 miljard dollar aan projecten goedgekeurd.

# data[].attributes.attachment_link.title
China steekt miljarden in infrastructuur

# data[].attributes.attachment_link.description
Dat maakte president Xi Jinping zaterdag bekend op de internationale economische APEC-conferentie in Peking. De Chinese leider kwam een jaar geleden bij een bezoek aan Kazachstan voor het eerst met het idee om de oude handelswegen tussen China en de Middellandse Zee nieuw leven in te blazen.

# data[].attributes.attachment_link.title
Nederland en export - Radar Extra De Prijs van de Euro | RADAR (AVROTROS)

# data[].attributes.attachment_link.description
http://www.radarextra.nl | De Prijs van de Euro, deel 1.

# data[].attributes.attachment_link.description
Datavisualisatie voor Nederland van Boven. Onze uien, paprika's, tomaten en komkommers zijn gewild. Nederland exporteert ieder jaar voor 70 miljard aan agrarische producten, maar importeert ook veel. Na China zijn wij bijvoorbeeld de grootste importeurs van soja. Bezoek de website van Nederland van boven: www.vpro.nl/nederlandvanboven

# data[].attributes.body
Is vrijhandel altijd beter?

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Internationale economische samenwerking kenmerkt zich altijd door de spanning tussen vrijhandel en protectionisme.
Aan de ene kant leidt vrijhandel op de lange termijn tot hogere welvaart voor iedereen. Aan de andere kant kan vrije handel op korte termijn leiden tot verlies van banen in bepaalde sectoren.
De druk, zeker als het economische tij minder gunstig is, om over te gaan tot protectionistische maatregelen is vaak groot.

Economische samenwerking en vrijhandel

Vrije handel tussen landen heeft vele voordelen:

Zo kunnen landen zich specialiseren in de productie van díe goederen die zij het beste/goedkoopste kunnen maken.
>> zie comparatieve kosten

Ook hebben bedrijven door vrije toegang tot het buitenland een groter afzetgebied, waardoor zij kunnen profiteren van schaalvoordelen.

Bovendien moeten bedrijven meer concurreren met buitenlandse bedrijven waardoor er zo efficiënt mogelijk wordt geproduceerd.

Vrijhandel leidt dus, zeker in theorie, tot goedkopere en betere producten en dus tot meer welvaart. Mede om die reden streven landen (zoals de Europese landen) tot verregaande economische samenwerking.

Er zijn een aantal samenwerkingsvormen te herkennen, waarbij landen op steeds meer punten met elkaar gaan samenwerken. Dit is globaal weergegeven in onderstaand schema:

Wanneer landen hun eigen bedrijven of consumenten beschermen tegen producten uit het buitenland, spreken we van protectionisme.

Landen kiezen voor protectionistische maatregelen, omdat vrije handel ook nadelen kan hebben:

Een land kan steeds afhankelijker wordt voor bepaalde producten van andere landen. Voor essentiële producten zoals voedsel of energie is dat vaak niet wenselijk.

Wanneer bepaalde sectoren in de economie niet kunnen concurreren met het buitenland, gaan die bedrijven failliet. Dat kan veel banen kosten.

De productieregels zijn niet in alle landen gelijk. Zo mogen boeren in de VS genetisch gemanipuleerde gewassen gebruiken, wat wij in Europa gevaarlijk vinden.
Door vrijhandel zouden die producten tóch op de Europese markt komen.

Het beschermen van de eigen bedrijven en werkgelegenheid kan op diverse manieren.
Zo kan een land buitenlandse producten duurder maken door er bij de import extra belasting voor te vragen (invoerheffingen) of het aantal producten dat ingevoerd mag worden te maximeren (contingentering).
Ook het subsidiëren van de eigen producenten is een vorm van oneerlijke concurrentie. Daarom hoort dat ook thuis onder het kopje 'protectionisme'.

Protectionisme is slecht voor de internationale relaties, omdat het 'oneerlijk' is.

Er is echter één vorm van protectionisme die internationaal geaccepteerd wordt: het beschermen van nieuwe industrie.
Bijvoorbeeld wanneer een ontwikkelingsland een eigen auto-industrie wil opzetten. Zo'n nieuw bedrijf zou nooit vanaf de eerste dag kunnen concurreren tegen de bestaande auto-industrie. In zo'n geval mag de overheid de nieuwe industrie tijdelijk beschermen tegen de concurrentie uit het buitenland.

# data[].attributes.attachment_link.description
Internationale economische samenwerking kenmerkt zich altijd door de spanning tussen vrijhandel en protectionisme. Aan de ene kant leidt vrijhandel op de lange termijn tot hogere welvaart voor iedereen. Aan de andere kant kan vrije handel op korte termijn leiden tot verlies van banen in bepaalde sectoren.

# data[].attributes.body
Deze theorie staat aan de basis voor de verklaring van het ontstaan van internationale handel.

# data[].attributes.headline
Verband tussen wisselkoers en de processen in de economie 

# data[].attributes.subject
Verband tussen wisselkoers en de processen in de economie 

# data[].attributes.body
De wisselkoers vormt het scharnierpunt van vele economische processen.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
We kunnen de macro-economische verbanden die samenhangen met wisselkoers en rente schematisch samenvatten op de volgende wijze:

Een + staat voor een positief verband (een stijging leidt tot een stijging of een daling leidt tot een daling)
Een - staat voor een negatief verband (een stijging leidt tot een daling of andersom)

Consumptie &
Investeringen

Productie

Zowel consumptiegoederen als investeringsgoederen moeten gemaakt worden. Minder kopen betekent dus automatisch minder produceren.

# data[].attributes.attachment_link.description
We kunnen de macro-economische verbanden die samenhangen met wisselkoers en rente schematisch samenvatten op de volgende wijze:Een + staat voor een positief verband (een stijging leidt tot een stijging of een daling leidt tot een daling)Een - staat voor een negatief verband (een stijging leidt tot een daling of andersom)