# data[].attributes.headline
 ii. Καθολική Εκκλησία: Από τον Μεσαίωνα στη Β΄ Βατικανή Σύνοδο 

# data[].attributes.subject
 ii. Καθολική Εκκλησία: Από τον Μεσαίωνα στη Β΄ Βατικανή Σύνοδο 

# data[].attributes.body
Η Καθολική Εκκλησία σήμερα «Η Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία είναι εξαπλωμένη σε ολόκληρο σχεδόν τον σύγχρονο κό- σμο. Οι πολυπληθέστερες περιοχές σε ρωμαιοκαθολικούς είναι ορισμένες χώρες της Ευρώ- πης (Ιταλία, Iσπανία, Βέλγιο, Ελβετία, Πολωνία), σχεδόν όλες οι χώρες της Λατινικής Aμερι- κής, καθώς και οι χώρες της νοτιοανατολικής Ασίας (κυρίως τα νησιά των Φιλιππίνων). Αλλά και σε όλο τον υπόλοιπο κόσμο η Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία έχει μέλη. Στην Ελλάδα υπάρ- χουν μικρότερες ή μεγαλύτερες ρωμαιοκαθολικές κοινότητες στις μεγάλες, κυρίως, πόλεις. Αρκετοί ρωμαιοκαθολικοί βρίσκονται σε νησιά των Κυκλάδων (κυρίως τη Σύρο και την Τήνο) και του Ιονίου (Κέρκυρα). Στην Αθήνα έχει την έδρα της η Αρχιεπισκοπή της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας, δηλαδή η κεντρική εκκλησιαστική της διοίκηση στην Ελλάδα». Καραχάλιας Σ., Μπράτη Π., Πασσάκος Δ., Φίλιας Γ., Θρησκευτικά Γ’ Γυμνασίου

# data[].attributes.headline
Η Β’ Βατικανή Σύνοδος (1962-65)

# data[].attributes.subject
Η Β’ Βατικανή Σύνοδος (1962-65)

# data[].attributes.body
«Μετά τη Βατικανή Σύνοδο η Εκκλησία δεν είναι πια σαν πυραμίδα που έχει στην κορυφή τον κλήρο, αλλά συγκροτείται από όλα τα μέλη της τα καθαγιασμένα με το Βάπτισμα, το χρίσμα και την ιεροσύνη, και χρειάζεται συνεχής επιμόρφωση και επα- γρύπνηση. Τίποτε δεν είναι πια όπως πριν. Ο κόσμος έχει ξυπνήσει, ενηλικιωθεί, και η Εκκλησία δεν έχει δικαίωμα να μένει πίσω και ουραγός στις ανάγκες του κόσμου, συμπεριλαμβανομένης και της λειτουργικής της ζωής, της ενδυμασίας των λειτουργών της και άλλων […]». Λούβαρης, π. Ι., 40 χρόνια από την έναρξη της Β΄ Βατικανής Συνόδου

# data[].attributes.headline
 Από τα κείμενα της Β’ Βατικανής Συνόδου

# data[].attributes.subject
 Από τα κείμενα της Β’ Βατικανής Συνόδου

# data[].attributes.body
«Με εκείνους, οι οποίοι κοσμούνται μεν με το χριστιανικό όνομα διά του αγίου Βαπτίσμα- τος, δεν ομολογούν όμως ακέραιη την πίστη ή δεν διαφυλάσσουν την ενότητα της κοινωνίας με τον διάδοχο του Πέτρου, η Εκκλησία αισθάνεται συνδεδεμένη για ποικίλους λόγους. Διότι πολλοί απ’ αυτούς τιμούν την Αγία Γραφή ως κανόνα πίστεως και ζωής, επιδεικνύουν ζωηρό θρησκευτικό ζήλο, πιστεύουν με αγάπη στο Θεό, τον παντοδύναμο Πατέρα, και στον Χριστό, τον Yιό του Θεού και Σωτήρα, συνδέονται με το Χριστό διά του Βαπτίσματος και αναγνωρί- ζουν τα Μυστήρια. Πολλοί απ’ αυτούς έχουν το επισκοπικό αξίωμα, τελούν τη Θεία Ευχα- ριστία και καλλιεργούν την λατρεία της Θεοτόκου. Σ’ αυτά ας προστεθεί η κοινωνία διά της προσευχής και ένας αληθινός σύνδεσμος εν Αγίω Πνεύματι, το Οποίο δρα σ’ αυτούς με δώρα και χάριτας και με την αγιαστική του δύναμη, και μάλιστα έχει ενισχύσει κάποιους απ’ αυτούς στο μαρτύριο. Έτσι, το Πνεύμα αφυπνίζει σ’ όλους τους μαθητές του Χριστού τη νοσταλγία και τη δράση, ώστε αυτοί κάποτε να ενωθούν ειρηνικά-όπως το ζήτησε ο Χριστός-σε μία ποί- μνη υπό ένα Ποιμένα. Για την επιτυχία του σκοπού αυτού, η Μητέρα Εκκλησία προσεύχεται, ελπίζει και δρα αδιαλείπτως, προτρέποντας τα τέκνα της σε καθαρμό και ανακαίνιση, ώστε να λάμψει λαμπρότερα το σημείο του Χριστού στο πρόσωπο της Εκκλησίας». Στ. Χαρκιανάκι, Το περί Εκκλησίας σύνταγμα της Β’ Βατικανής Συνόδου

# data[].attributes.headline
Μία η Εκκλησία του Χριστού, 3 χριστιανικές ομολογίες.

# data[].attributes.subject
Μία η Εκκλησία του Χριστού, 3 χριστιανικές ομολογίες.

# data[].attributes.body
Η Εκκλησία του Χριστού σύμφωνα με την ορθόδοξη διδασκαλία είναι μία, ιδρύθηκε από τον Χριστό, τέλειο Θεό και τέλειο άνθρωπο, και με αδιάσπαστη αποστολική διαδοχή παραμένει ακριβώς η ίδια χωρίς να αλλάξει ποτέ, βρίσκεται μέσα στην Αγία Γραφή και στην Γραπτή Ιερά Παράδοση, όπως αυτή αποτυπώνεται στους κανόνες και τους όρους των Συνόδων μέσα στους αιώνες ως σήμερα.
Ομολογίες ονομάζονται οι διαφορετικοί τρόποι έκφρασης της πίστεως στο Χριστό με κοινά σημεία α) πίστη στο Χριστό, β) ομολογία πίστεως, γ) ζωή εν Χριστώ δ) αποτύπωση του σταυρού ως σημείο απόδειξης ότι ανήκουν στο Χριστό.
Σήμερα γίνεται μεγάη προσπάθεια να αρθούν οι διαφορές και να επιτευχθεί ενότητα των ομολογιών. Αυτο είναι επίπονο, δύσκολο και χρειάζεται πολλή ταπείνωση και αγάπη από όλους τους χριστιανούς ανεξαιρέτως. Για να μπορέσει να γίνει εποικοδομητικός διάλογος πρέπει να δηλώνονται οι διαφορετικοί τρόποι πίστεως της κάθε ομολογίας και να εντοπίζονται οι διαθέσεις για μια ουσιαστική ενότητα όλων των χριστιανών. Ήδη έχουν αρθεί αναθέματα ντροπής, έχουν γίνει σημαντικές προσπάθειες προσέγγισης, ιδιαίτερα από την Ρωμαιοκαθολική Ομολογία και την Ορθόδοξη Εκκλησία. Επιπροσθέτως το Παγκόσμιο Συμβούλιο Εκκλησιών κάθε χρόνο στα συνέδριά του προσπαθεί να άρει τις διαφορές και να προσεγγίσει την ουσιαστική αυτή ενότητα. Προσευχόμαστε ειλικρινά να επιτευχθεί σύμφωνα με την φώτιση του Αγίου Πνεύματος.

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΘΕΟΛΟΓΙΑ : ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣ ΓΡΑΦΗΣ, ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
"Ὑμεῖς ναός Θεοῦ ἐστέ ζῶντος" (Β΄ Κορινθ. στ΄16-ζ΄1) - "θεοί έστε καί υιοί Υψίστου πάντες" (Ψλμ 81).

ΠΗΓΕΣ

Ιστοσελίδες, Πηγές, Σύνδεσμοι, οδηγίες χρήσης για διαδικτυακά εργαλεία και προγράμματα.

Οδηγίες για σχολική και κοινωνική ζωή, της κυρίας Καράκιζα Τσαμπίκας

Οδηγίες να δημιουργήσετε ένα υπέροχο διαδικτυακό πόστερ/ σχεδιάγραμμα μαθήματος. Διασκεδάστε μαθαίνοντας! (Artskills.com)

Σχεδιάγραμμα του project Α' Γυμνασίου - Σχολική και Κοινωνική Ζωή του 2ου Γυμνασίου Καλύμνου

Σχολική και Κοινωνική Ζωή, παρουσίαση για οδηγίες πρότζεκτ Α' Γυμνασίου, 2013-2014

Θεία Λειτουργία (παρουσίαση και on line εφαρμογές)

Μια πρόταση για τις βιωματικές δράσεις - Ενότητα: Σχολική & Κοινωνική Ζωή

Πώς να δημιουργήσουμε την εφημερίδα της δικής μας τάξης για το μάθημά μας!

Εκπαιδευτική μηχανή αναζήτησης που παρουσιάζει κάθε έννοια σαν μία διαδραστική οπτική διεπαφή

Εργαλεία για το διαδίκτυο - για μαθητές και καθηγητές - για μια μάθηση συναρπαστική!!!

agoogleaday.com - Πώς να προγραμματίσετε με τη βοήθεια της google το σχεδιασμό και τη μελέτη των μαθητών σας!

How to use the TwinSpace

Πώς να φτιάξετε μόνοι σας ένα βίντεο!

Prezi - Πώς να οργανώσετε να δημιουργήσετε και να δημοσιεύσετε μία παρουσίαση!

Silkslides : Πώς να δημιουργήσεις μία παρουσίαση και να συζητήσεις για το θέμα της!

Πώς μπορούμε να βοηθήσουμε να γίνει το μάθημά μας καλύτερο; Διαχειριστείτε την τάξη σας! Για καθηγητές και όχι μόνο!

Mini padlet

Δείτε τα κόλπα του πληκτρολογίου σας...

Ένα καταπληκτικό βιβλίο για να μάθετε να παίζετε μαθαίνοντας ή να μαθαίνετε παίζοντας! Δοκιμάστε το μαθητές και καθηγητές!

Η ιστορία της Λειτουργίας των Προηγιασμένων Τιμίων Δώρων

Τα infographics ως εργαλείο διδασκαλίας

Τι είναι τα moocs;

Πρόγραμμα που μαθαίνεις πώς να δημιουργείς, διαβάζεις και μοιράζεσαι ιστορίες στο διαδίκτυο - πώς να γίνεις πρώτα μέλος1

Μια ομιλία του Sir Ken Robinson, "Τα σχολεία σκοτώνουν την δημιουργικότητα"!

"Φέρτε την επανάσταση στην εκπαίδευση" του Sir Ken Robinson

"eTwinners go Social" - Ένα εκπαιδευτικό γεγονός στο Etwinning πολύ ενδιαφέρον για καθηγητές και δασκάλους!

26 τρόποι για να Χρησιμοποιήσετε Κόμικς στην Τάξη και 5 Δωρεάν εργαλεία για τη δημιουργία Κόμικς

Πώς να είναι κανείς δημιουργικός δάσκαλος; ό,τι ονειρευόμαστε εκπαιδευτικοί και μαθητές για το τέλειο... μάθημα! Απολαύστε το!

Πώς να δημιουργήσουμε μία επιτυχημένη δραματοποιημένη διδασκαλία.

Μία εξαιρετική παρουσίαση ενός διαδικτυακού βιβλίου με την επιμέλεια και την εξαιρετικά εμπνευσμένη εργασία της κυρίας Ειρήνης Πατεράκη. Απολαύστε τη

"Φτιάξτε ένα Σχολείο στο Σύννεφο": το βραβείο TED 2013 του Σουγκάτα Μίτρα

Δέκα βασικά και αποτελεσματικά μαθήματα που θα μπορούσε να πάρει ο γονιός από τον δάσκαλο

Λογογραφήματα - Μια υπηρεσία του Φωτόδεντρου για να διδάξει τη δημιουργική γραφή. Για φιλολόγους, θεολόγους και όσους λατρεύουν να διδάσκουν!

Το πιο σημαντικό επίτευγμα της εκπαίδευσης τα τελευταία 200 χρόνια

Παιχνίδια ζωγραφισμένα στην αυλή ενός σχολείου!!! Για ευτυχισμένους μαθητές!!!

Βιντεοπαρουσιάσεις! - Τα φανταστικά βιβλία του κυρίου Μόρρις Λέσμορ!

Πώς να αποκτήσουν γνώση της επαγγελματικής δραστηριότητας στην Ευρώπη της οικονομικής κρίσης οι μαθητές μας. Και δώρο, ένα βίντεο με συμβουλές αναζήτησης εργασίας!!!

ΔΚΕΕ και Σχολικό Δίκτυο 2013 : Κοινωνικά Δίκτυα - Ομάδα του tweeter: Τιτιβίζοντας για την ενδοσχολική βία. Απολαύστε το, διδαχθείτε, προφυλαχθείτε, διαδράστε!

Η τελική εργασία της ομάδας "Τοπικές Γεύσεις των Σερρών", υποομάδας της κοινότητας Google+ : Γεωγραφία Γεύσεων των Σερρών! Απολαύστε τις παίζοντας!!!

ΔΚΕΕ και Σχολικό Δίκτυο 2013 : Κοινωνικά Δίκτυα - Η εργασία της ομάδας google+

Σύννεφο από λέξεις! www.wordle.net/

Τα τρία δέντρα (Παραμύθι)

70 εργαλεία σε 70 λεπτά!

Δείτε ένα διαφορετικό σχολείο. Που; Στη Σουηδία. Από την κυρία Ξανθή Αλμπανάκη

Δημιουργία εικονικού βιβλίου με Tikatok

Φωτόδεντρο/ Εκπαιδευτικά Βίντεο από την κυρία Έλενα Αθανασίου

ΒΙΒΛΙΟ ΜΕ ΜΑΡΤΥΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΡΥΦΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

Τα Έξι Καπέλα της Σκέψης, Ε.De Bono ΤΑ ΕΞΙ ΚΑΠΕΛΑ ΤΗΣ ΣΚΕΨΗΣ (E. DE BONO) by gabtheo

11 Τρόποι για να διατηρήσετε την πειθαρχία στην τάξη σας με δημιουργικό τρόπο!

RapidTyping: Ένα πρόγραμμα για να μάθετε να πληκτρολογείτε με τυφλό σύστημα

ICT Tools at Gymnastics with twinspace's help! by 1st High School of Xanthi, Greece

Εισαγωγή στο πρόγραμμα φωτογραφιών GIMP2

Ένα βαθμολόγιο on line!

Κάποιες πληροφορίες για εκπόνηση πρότζεκτ για μαθητές και καθηγητές. Δείτε το!

20 διαδικτυακά εργαλεία που πρέπει να γνωρίζουμε!

Πώς να ζωγραφίσετε υπέροχες διαδικτυακές ευχετήριες καρτ-ποστάλ! Γιατί μας αρέσει να ζωγραφίζουμε!

29 τρόποι να γίνετε δημιουργικοί!

25 διαγωνίσματα προαγωγικών εξετάσεων Β' Γυμνασίου

Θρησκευτικά Α Γυμνασίου ,Διδακτικό Εγχειρίδιο , (Κύπρος)

20 Διαγωνίσματα προαγωγικών εξετάσεων Α' γυμνασίου

Οι μεγάλοι διωγμοί των Χριστιανών (Φύλλο Εργασίας- Γιάννης Σαββίδης)

Voicethread, Ένα εργαλείο βιντεοπαρουσίασης και σχολιασμού εικόνων ζωντανά!

Απάντηση σε μια πρόταση! πολύ ωραίο εργαλείο!!! Voicethread.com!

Ηλεκτρονικός χάρτης Ορθόδοξης Ιεραποστολής (Οικουμενικό Πατριαρχείο)

Πρόγραμμα σπουδών για τα θρησκευτικά Δημοτικού και Γυμνασίου

Γράφω....Πολυτονικά!

Φτιάξτε και διορθώστε αυτόματα τεστ!!!! - Για καθηγητές!

Το Godly Play το ξέρετε;

Το Μαγικό Φίλτρο -ψηφιακό μαθησιακό παιχνίδι

eTwinning Webinar 1: Introduction to eTwinning from Anne Gilleran on Vimeo.

# data[].attributes.attachment_link.title
Ένα μαθησιακό σενάριο για τις διαφορές στη διδασκαλία περί Αγίας Τριάδος στις ομολογίες των Ορθοδόξων και Ρωμαιοκαθολικών όπως διαφαίνονται μέσα από τις αντίστοιχες εικόνες τους της Αγίας Τριάδος

# data[].attributes.attachment_link.description
Μαθησιακό Σενάριο Τίτλος Οι διαφορές στη διδασκαλία περί της Αγίας Τριάδος στις ομολογίες των Ορθοδόξων Χριστιανών και των Ρωμαιοκαθολικών, όπως διαφαίνονται μέσα από τις αντίστοιχες εικόνες της Αγίας Τριάδος - συνέπειές τους στην καθημερινή ζωή των πιστών και στην θεολογική τους αγωγή και ζωή. Στόχοι Δημιουργία στο Google+ κοινωνικό Δίκτυο, τεσσάρων ομάδων...

# data[].attributes.headline
Με τον όρο Σχίσμα εν

# data[].attributes.body
Με τον όρο Σχίσμα εννοούμε τη διάσπαση της αδιαίρετης κατά την πρώτη χιλιετία Χριστιανικής Εκκλησίας, που συνέβη συμβατικά το 1054. Το Σχίσμα επηρεάστηκε από πολιτικούς, πολιτιστικούς και οικονομικούς παράγοντες, αλλά η βασική του αιτία δεν ήταν κοσμική, αλλά θεολογική. Οι Χριστιανοί της Ανατολής και της Δύσης διαφωνούσαν για τις Παπικές αξιώσεις και το Filioque.
Πολλούς αιώνες πριν από το Σχίσμα προέκυψαν ορισμένες διαφορές ανάμεσά τους, που σταδιακά τους αποξένωσαν. Αφορούσαν τον τρόπο της εκκλησιαστικής διοίκησης (Συνοδικό σύστημα στην Ανατολή, μονοκρατορία του Πάπα στη Δύση), τον τρόπο ερμηνείας της Παράδοσης (Filioque) και κυρίως τον τρόπο τέλεσης της Λατρείας (Εικονομαχία, διαφορές στη νηστεία και την τέλεση των μυστηρίων, χρήση αγαλμάτων στους ναούς της Δύσης, υποχρεωτική αγαμία για όλο τον κλήρο στη Δύση κ.ά).
Ωστόσο, η επιδείνωση των σχέσεων της Ορθόδοξης Ανατολής και της Λατινική Δύσης επιταχύνθηκε από τις γενικότερες πολιτικές εξελίξεις, που σημειώθηκαν κυρίως τον 8ο αιώνα, αποτέλεσμα των οποίων υπήρξε η ανασύσταση της Δυτικής Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας από τους Φράγκους, ως ανταγωνίστριας δύναμης της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας. Η Ρώμη, που μέχρι τότε ήταν τμήμα του Βυζαντινού Κόσμου, περνούσε προοδευτικά στην επιρροή των Φράγκων, ιδιαίτερα από την εποχή του Καρλομάγνου. Από την περίοδο εκείνη υπήρχαν όλες οι προϋποθέσεις για το λεγόμενο Μεγάλο Σχίσμα και έλλειπαν μόνο οι αφορμές που δεν άργησαν να έλθουν.

Τα δύο μεγάλα «αγκάθια» που οδήγησαν στο Σχίσμα ήταν οι Παπικές Αξιώσεις και το Filioque. Οι Παπικές Αξιώσεις συνοψίζονται στο Πρωτείο του Ποντίφικα, έναντι των άλλων τεσσάρων Πατριαρχών της Ανατολής (Κωνσταντινουπόλεως, Αλεξανδρείας Αντιοχείας και Ιεροσολύμων). Στη Δύση υπήρχε μόνο μία μεγάλη επισκοπική έδρα που προέβαλε το προνόμιο της ίδρυσής της από τον Απόστολο Πέτρο. Η Ορθόδοξη Ανατολή δεν αρνείται το Πρωτείο της Εκκλησίας της Ρώμης, αλλά το εντάσσει στο πλαίσιο της Συνοδικότητας.
Η άλλη μεγάλη δυσκολία ήταν το Filioque. H διαμάχη είχε σχέση με τη διατύπωση του Συμβόλου της Πίστεως («Πιστεύω») για το Άγιο Πνεύμα. Το επίμαχο σημείο, όπως διαμορφώθηκε από τις Συνόδους Νικαίας και Κωνσταντινουπόλεως και ισχύει έως σήμερα στην Ορθόδοξη Εκκλησίας, είχε ως εξής: «…και εις το πνεύμα το Άγιον, το Κύριον, το Ζωοποιόν, το εκ του Πατρός εκπορευόμενον, το συν Πατρί και Υιώ συμπροσκυνούμενον…». Η Δυτική Εκκλησία παρενέβαλε μια πρόσθετη φράση «Και εκ του Υιού» (Filioque στα Λατινικά), έτσι ώστε το Σύμβολο της Πίστεως να διαβάζεται στο συγκεκριμένο σημείο: «…και εις το πνεύμα το Άγιον, το Κύριον, το Ζωοποιόν, το εκ του Πατρός και εκ του Υιού εκπορευόμενον, το συν Πατρί και Υιώ συμπροσκυνούμενον …».
Ο Οικουμενικός Πατριάρχης Αθηναγόρας και ο Πάπας Παύλος ΣΤ΄ ανακάλεσαν τους αφορισμούς το 1965.
Δεν υπάρχει βεβαιότητα για το πότε παρενεβλήθη η προσθήκη, φαίνεται όμως ότι κατάγεται από την Ισπανία και χρησιμοποιήθηκε από τους εκεί Χριστιανούς ως προστασία κατά της αίρεσης του Αρειανισμού. Οι Ορθόδοξοι αποκρούουν την προσθήκη του Filioque για δύο λόγους. Τη θεωρούν θεολογικό λάθος και υποστηρίζουν ότι η όποια αλλαγή στο Σύμβολο της Πίστεως θα πρέπει να γίνει μόνο με τη σύγκληση Οικουμενικής Σύνοδος.
Η πρώτη μεγάλη αντιπαράθεση μεταξύ Ανατολικής και Δυτικής Εκκλησίας σημειώθηκε το 857 με τη διαμάχη Ιγνατίου και Φωτίου για τον Θρόνο του Οικουμενικού Πατριαρχείου της Κωνσταντινούπολης. Στη διαμάχη επενέβη ο Πάπας Νικόλαος Β’, ο οποίος έθεσε το θέμα των Πρωτείων του και αξίωσε να έχει λόγο στην εκλογή του Πατριάρχη. Η αντιπαράθεση έληξε το 869 με αμοιβαίες υποχωρήσεις και αφού ο αυτοκράτορας Βασίλειος Α’ ο Μακεδών είχε χρίσει Πατριάρχη τον εκλεκτό του Πάπα, Ιγνάτιο, στοχεύοντας στην υποστήριξή του, προκειμένου να κατοχυρώσει τα συμφέροντα του Βυζαντίου στην Ιταλία, που απειλούνταν από τους Φράγκους.
Η νέα διαμάχη, που έφθασε τα πράγματα στα άκρα και τη ρήξη, σημειώθηκε επί πατριαρχίας του Μιχαήλ Κηρουλάριου (1043-1059), ο οποίος θέλησε να αντιμετωπίσει αποφασιστικά την προσπάθεια του Πάπα Λέοντος Θ’ (1049-1054) να επιβάλλει εκκλησιαστικές καινοτομίες στις βυζαντινές επαρχίες της Νότιας Ιταλίας. Ο Πάπας, περνώντας στην αντεπίθεση, αμφισβήτησε τον τίτλο του Οικουμενικού Πατριάρχη στον Μιχαήλ και ζήτησε να υπαχθούν στη δικαιοδοσία του οι Εκκλησίες της Βουλγαρίας και της Ιλλυρίας (σημερινής Αλβανίας).
Το επόμενο βήμα ήταν ο αφορισμός του Πατριάρχη από τον Πάπα. Ο απεσταλμένος του Πάπα στην Κωνσταντινούπολη καρδινάλιος Ουμβέρτος επέθεσε επιδεικτικά τη Βούλα Αφορισμού στην Αγία Τράπεζα της Αγίας Σοφίας στις 16 Ιουλίου 1054, πριν από την έναρξη της Θείας Λειτουργίας, παρόντων του Αυτοκράτορα και του Πατριάρχη. Αμέσως μετά ο Ουμβέρτος και η ακολουθία του αναχώρησαν από την Κωνσταντινούπολη με προορισμό τη Ρώμη, έχοντας πληροφορηθεί τον θάνατο του Νικόλαου Β’. Καθώς περνούσαν από τη δυτική πύλη της Βασιλεύουσας, ο καρδινάλιος ακούστηκε να λέει «Ο Θεός ας δει και ας κρίνει». Μάταια ένας διάκονος έτρεξε πίσω του παρακαλώντας τον να πάρει πίσω το έγγραφο του Αφορισμού. Ο Ουμβέρτος αρνήθηκε και πέταξε το έγγραφο στον δρόμο.
Η αντίδραση του Μιχαήλ ήταν άμεση. Παρά τις επιφυλάξεις του Αυτοκράτορα Κωνσταντίνου Θ’ του Μονομάχου συγκάλεσε την ενδημούσα σύνοδο στις 24 Ιουλίου και ανταφόρισε όσους Παπικούς είχαν συντάξει τον αφορισμό ή συμφωνούσαν με το περιεχόμενό του. Επί πλέον ζήτησε από τους υπόλοιπους Πατριάρχες να αποδεχθούν την απόφαση αυτή της ενδημούσας Συνόδου. Έτσι, οριστικοποιήθηκε το Μεγάλο Σχίσμα Ανατολικής και Δυτικής Χριστιανοσύνης, το οποίο επισφραγίστηκε με την κατάληψη της Κωνσταντινούπολης από τους Σταυροφόρους (1204).
Μέχρι την Άλωση της Πόλης από τους Οθωμανούς Τούρκους (1453) έγιναν κάποιες προσπάθειες για την επανένωση των Εκκλησιών. Προσέκρουσαν, όμως, στις αξιώσεις του Πάπα και στο ανθενωτικό κλίμα που επικρατούσε στο Βυζάντιο. Οι σημαντικότερες ήταν οι Σύνοδοι της Λυόν (1274) και της Φεράρας – Φλωρεντίας (1438-1445). Το Σχίσμα υφίσταται και σήμερα, παρά το γεγονός ότι στις 7 Δεκεμβρίου του 1965 ο Πάπας Παύλος ΣΤ’ και ο Οικουμενικός Πατριάρχης Αθηναγόρας ανακάλεσαν τους αφορισμούς του Πάπα Λέοντα Θ’ και του Πατριάρχη Μιχαήλ Κηρουλάριου, με τους οποίους είχε επέλθει η ρήξη του 1054.

sansimera.gr/αντιγραφή
Αναδημοσίευση: http://proskynitis.blogspot.gr

# data[].attributes.headline
ΕΝΟΤΗΤΑ 26 ΤΟ ΣΧΙΣΜΑ ΤΟΥ 1054: ΓΕΓΟΝΟΣ ΜΕΓΑΛΗΣ ΟΔΥΝΗΣ

# data[].attributes.subject
ΕΝΟΤΗΤΑ 26 ΤΟ ΣΧΙΣΜΑ ΤΟΥ 1054: ΓΕΓΟΝΟΣ ΜΕΓΑΛΗΣ ΟΔΥΝΗΣ

# data[].attributes.body
p://users.sch.gr/geioanni/sel-ekpaideusi/sxolikes_ergasies/TRITH-GYMNASIOY-THRHSKEYTIKA/sel_2=16-30/26.htm
ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑ

Α.    Η ΑΠΟΜΑΚΡΥΝΣΗ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΚΑΙ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ – ΤΑ ΑΙΤΙΑ ΤΟΥ ΣΧΙΣΜΑΤΟΣ    Τα «Πρεσβεῖα Τιμῆς» της Ρώμης και την «ισοτιμία» Ανατολικής και Δυτικής εκκλησίας είναι

αναγνωρισμένα από την Β΄ και Δ΄ Οικουμενικές Συνόδους.Τον 5ο και 6ο αιώνα ο Πάπας (επίσκοπος Ρώμης) διαφώνησε με την «ισοτιμία»9ος αι:  Διαφωνία Ανατολής – Δύσης για τη χειροτονία του Φωτίου  ως Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως
Τελικά ο επίσκοπος Ρώμης αναγνώρισε τον Φώτιο ως Πατριάρχη (το 879).      Δογματικές διαφορές:
1.    Η λέξη filioque στο «Σύμολο της Πίστεως» («Το Άγιο Πνεύμα εκπορεύεται και εκ του Υιού»).
Καταλύεται έτσι το «Τριαδικό Δόγμα»
α.       Διαρχία στην Αγία Τριάδα – Υποτίμηση του Αγίου Πνεύματος
β.       Αν εφαρμοστεί στην ανθρώπινη κοινωνία, οι άνθρωποι δεν θα θεωρούνται πια μοναδικές
και ανεπανάληπτες προσωπικότητες αλλά απρόσωπη μάζα
2.    Η Δυτική Εκκλησία αναγνώρισε «ιδιαίτερο Πρωτείο» στον Πάπα, σε θέματα διοίκησης και πίστης.
3.    Η Νότια Ιταλία και η Σικελία υπάγονταν τότε στο Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως:
α.   Ο Πάπας Λέων Θ΄ προσπάθησε να εισαγάγει «Λατινικά Έθιμα» σε Ν. Ιταλία – Σικελία .
β.     Ο Πατριάρχης Μιχαήλ Κηρουλάριος αντιδρώντας στην ενέργεια του Πάπα διέταξε να
κλείσουν τα μοναστήρια στην Κωνσταντινούπολη
.Β.    ΤΟ ΣΧΙΣΜΑ :  ΓΕΓΟΝΟΤΑ ΚΑΙ ΣΥΓΚΡΟΥΣΗ ΤΩΝ ΕΚΚΛΗΣΙΩΝ      Ο Πατριάρχης    Μιχαήλ Κηρουλάριος     καταδικάζει τις παπικές καινοτομίες.
Ο Πάπας             Λέων     Θ΄                       στέλνει τον Καρδινάλιο Ουμβέρτο για διαπραγματεύσεις.
Ο Καρδινάλιος   Ουμβέρτος                       παραδίδει στον αυτοκράτορα και στον πατριάρχη επιστολές:
1.     Διεκδικεί      την προσάρτηση των Εκκλησιών Βουλγαρίας και Ιλλυρίας στη Ρώμη
2.     Αμφισβητεί  τον τίτλο “ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΣ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗΣ” για τον Μιχαήλ Κηρουλάριο.      Ο Πάπας             Λέων     Θ΄         πεθαίνει τον Απρίλιο του 1054.
Ο Καρδινάλιος   Ουμβέρτος        δεν περιμένει νέες οδηγίες από τον νέο πάπα :
1.     Βιάζεται να ολοκληρώσει το έργο του.
2.     Φέρεται με αλαζονεία.
3.     Καταθέτει στην Αγία Τράπεζα της Αγίας Σοφίας :
α.   Αφορισμό          του Πατριάρχη και των συνεργατών του.
β.    Αναθεματισμό  της Ορθόδοξης Εκκλησίας.
Ο Πατριάρχης συγκαλεί Σύνοδο η οποία:
1.   Αναθεματίζει και αφορίζει τους συντάκτες των παπικών εγγράφων.
2.   Τα πατριαρχεία Ιεροσολύμων, Αντιοχείας και Αλεξανδρείας συντάσσονται με τη Σύνοδο.
Γ.    ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΤΟΥ ΣΧΙΣΜΑΤΟΣ ΣΕ ΑΝΑΤΟΛΗ ΚΑΙ ΔΥΣΗ
1.       Στην Ανατολική Εκκλησία  διατηρείται το Συνοδικό Σύστημα.
2.      Το Πατριαρχείο Κωνσταντινούπολης κυριαρχεί πνευματικά στην Ανατολή.
3.       Η Δυτική Εκκλησία και οι Δυτικοί Ηγεμόνες προωθούν τις Σταυροφορίες
με πρόσχημα την απελευθέρωση των Αγίων Τόπων από τους Μουσουλμάνους.
4.       Με την Δ΄ Σταυροφορία (1202 – 1204) οι Δυτικοί
α.        Καταλαμβάνουν και καταστρέφουν την Κωνσταντινούπολη
β.        Προσπαθούν να επιβάλουν τα Λατινικά Έθιμα.
γ.         Αντιμετωπίζουν τους Έλληνες – Ορθοδόξους ως τους χειρότερους εχθρούς.
5.       Οι αυταρχικές θέσεις της Δυτικής εκκλησίας θα την οδηγήσουν αργότερα σε κρίσεις καισχίσματαΔ.    ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΕΣ ΑΡΣΗΣ ΤΟΥ ΣΧΙΣΜΑΤΟΣ ΤΩΝ ΕΚΚΛΗΣΙΩΝ      1204 – 1453 :  Έγιναν πολλές προσπάθειες να αρθεί το Σχίσμα.
1.      Σύνοδος της Λυών (1274)
Ο αυτοκράτωρ Μιχαήλ Η΄ προσπάθησε να ενώσει τις εκκλησίες
για να λάβει από τη Δύση βοήθεια εναντίον των Τούρκων.
2.       Σύνοδος Φεράρας – Φλωρεντίας (1438 – 1439)
Ο αυτοκράτωρ Ιωάννης Η΄ συγκάλεσε Σύνοδο στη Φλωρεντία
με την ελπίδα ότι θα τον βοηθήσουν οι δυτικοί Ηγεμόνες εναντίον των Τούρκων.      Οι αποφάσεις των “Ενωτικών Συνόδων” ακυρώθηκαν στην πράξη:
Τα Πατριαρχεία της Ανατολής  συμφώνησαν με τις θέσεις του Μάρκου Ευγενικού.  Τουρκοκρατία:
Ήταν αδύνατη οποιαδήποτε προσπάθεια για εκκλησιαστικό διάλογο.
1964:  Ο Οικουμενικός Πατριάρχης Αθηναγόρας Α΄ και ο Πάπας Παύλο ΣΤ΄ :
1.    Ακύρωσαν το “ανάθεμα”
2.    Ξεκίνησαν τον “Διάλογο Αγάπης”Ο Διάλογος Αγάπης συνεχίζεται μέχρι σήμερα.

# data[].attributes.headline
Διαφορές Ρωμαιοκαθολικής Ομολογίας και Ορθόδοξης Εκκλησίας

# data[].attributes.subject
Διαφορές Ρωμαιοκαθολικής Ομολογίας και Ορθόδοξης Εκκλησίας

# data[].attributes.body
Ποιες είναι οι βασικές διαφορές μεταξύ ορθοδοξίας και καθολικισμού

Του Μητροπολίτη Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου, ΙεροθέουΠηγή: http://www.briefingnews.gr/orthodoxy/item/44651-poies-einai-oiΑναδημοσίευση:http://nzals.blogspot.gr/2013/04/blog-post_14.html
1. Οι Επίσκοποι της Παλαιάς Ρώμης, παρά τις μικρές και μη ουσιαστικές διαφορές, είχαν πάντοτε κοινωνία με τους Επισκόπους της Νέας Ρώμης και τους Επισκόπους της Ανατολής μέχρι το 1009-1014, όταν για πρώτη φορά κατέλαβαν τον θρόνο της Παλαιάς Ρώμης οι Φράγκοι Επίσκοποι. Μέχρι το 1009 οι Πάπες της Ρώμης και οι Πατριάρχες της Κωνσταντινουπόλεως ήσαν ενωμένοι στον κοινό αγώνα εναντίον των Φράγκων Ηγεμόνων και Επισκόπων, αλλά και των κατά καιρούς αιρετικών.
2. Οι Φράγκοι στην Σύνοδο της Φραγκφούρτης το 794 κατεδίκασαν τις αποφάσεις της Ζ’ Οικουμενικής Συνόδου και την τιμητική προσκύνηση των ιερών εικόνων. Επίσης το 809 οι Φράγκοι εισήγαγαν στο Σύμβολο της Πίστεως το Filioque, την διδασκαλία δηλαδή περί της εκπορεύσεως του Αγίου Πνεύματος εκ του Πατρός και εκ του Υιού. Αυτήν την εισαγωγή κατεδίκασε τότε και ο ορθόδοξος Πάπας της Ρώμης. Στην Σύνοδο της Κωνσταντινουπόλεως επί Μεγάλου Φωτίου, στην οποία συμμετείχαν και εκπρόσωποι του ορθοδόξου Πάπα της Ρώμης, κατεδίκασαν όσους είχαν καταδικάσει τις αποφάσεις της Ζ’ Οικουμενικής Συνόδου και όσους προσέθεσαν στο Σύμβολο της Πίστεως το Filioque. Όμως για πρώτη φορά ο Φράγκος Πάπας Σέργιος Δ’ το 1009 στην ενθρονιστήρια επιστολή του προσέθεσε στο Σύμβολο της Πίστεως το Filioque και ο Πάπας Βενέδικτος Η’ εισήγαγε το πιστεύω με το Filioque στην λατρεία της Εκκλησίας, οπότε ο Πάπας διεγράφη από τα δίπτυχα της Ορθοδόξου Εκκλησίας.
3. Η βασική διαφορά μεταξύ της Ορθοδόξου Εκκλησίας και του Παπισμού βρίσκεται στην διδασκαλία περί της ακτίστου ουσίας και ακτίστου ενεργείας του Θεού. Ενώ οι Ορθόδοξοι πιστεύουμε ότι ο Θεός έχει άκτιστη ουσία και άκτιστη ενέργεια και ότι ο Θεός έρχεται σε κοινωνία με την κτίση και τον άνθρωπο με την άκτιστη ενέργειά Του, εν τούτοις οι Παπικοί πιστεύουν ότι στον Θεό η άκτιστη ουσία ταυτίζεται με την άκτιστη ενέργειά Του (actus purus) και ότι ο Θεός επικοινωνεί με την κτίση και τον άνθρωπο δια των κτιστών ενεργειών Του, δηλαδή ισχυρίζονται ότι στον Θεό υπάρχουν και κτιστές ενέργειες. Οπότε η Χάρη του Θεού δια της οποίας αγιάζεται ο άνθρωπος θεωρείται ως κτιστή ενέργεια. Αλλά έτσι δεν μπορεί να αγιασθή.
Από αυτήν την βασική διδασκαλία προέρχεται η διδασκαλία περί εκπορεύσεως του Αγίου Πνεύματος εκ του Πατρός και εκ του Υιού, το καθαρτήριο πύρ, το πρωτείο του Πάπα κλπ.
4. Εκτός από την θεμελιώδη διαφορά μεταξύ της Ορθοδόξου Εκκλησίας και του Παπισμού στο θέμα της ουσίας και ενεργείας στον Θεό, υπάρχουν άλλες μεγάλες διαφορές, που έγιναν κατά καιρούς αντικείμενα θεολογικών διαλόγων, ήτοι:
– το Filioque, ότι το Άγιον Πνεύμα εκπορεύεται από τον Πατέρα και τον Υιό με αποτέλεσμα να μειώνεται η μοναρχία του Πατρός, να καταργήται η τέλεια ισότητα των προσώπων της Αγίας Τριάδος, να υποτιμάται το Άγιον Πνεύμα ως μη ισοδύναμο και ομόδοξο με τα άλλα πρόσωπα της Αγίας Τριάδος, αφού παρουσιάζεται ωσεί “πρόσωπο στείρο”,
– η χρησιμοποίηση αζύμου άρτου στην θεία Ευχαριστία που παραβαίνει τον τρόπο με τον οποίο ο Χριστός ετέλεσε το μυστικό δείπνο,
– ο καθαγιασμός των “τιμίων δώρων” που γίνεται όχι με την επίκληση, αλλά με την απαγγελία των ιδρυτικών λόγων του Χριστού “λάβετε φάγετε… πίετε εξ αυτού πάντες…”,
– η θεωρία ότι η σταυρική θυσία του Χριστού εξιλέωσε την θεία δικαιοσύνη, που παρουσιάζει τον Θεό Πατέρα ως φεουδάρχη και παραθεωρεί την Ανάσταση,
– η θεωρία περί της “περισσευούσης αξιομισθίας” του Χριστού και των αγίων που την διαχειρίζεται ο Πάπας,
– ο χωρισμός και η διάσπαση μεταξύ των μυστηρίων Βαπτίσματος, Χρίσματος, και θείας Ευχαριστίας,
– η διδασκαλία περί της κληρονομήσεως της ενοχής του προπατορικού αμαρτήματος,
– οι λειτουργικές καινοτομίες σε όλα τα μυστήρια της Εκκλησίας (Βάπτισμα, Χρίσμα, Ιερωσύνη, Εξομολόγηση, Γάμος, Ευχέλαιον),
– η μη μετάληψη των λαϊκών από το “Αίμα” του Χριστού,
– το πρωτείο του Πάπα, κατά το οποίο ο Πάπας είναι “ο episcopus episcoporum και η πηγή της ιερατικής και της εκκλησιαστικής εξουσίας, είναι η αλάθητος κεφαλή και ο Καθηγεμών της Εκκλησίας, κυβερνών αυτήν μοναρχικώς ως τοποτηρητής του Χριστού επί της γής” (Ι. Καρμίρης). Με αυτήν την έννοια ο Πάπας θεωρεί τον εαυτό του διάδοχο του Αποστόλου Πέτρου, στον οποίον υποτάσσονται οι άλλοι Απόστολοι, ακόμη και ο Απόστολος Παύλος,
– η μη ύπαρξη συλλειτουργίας κατά τις λατρευτικές πράξεις,
– το αλάθητο του Πάπα,
– το δόγμα της ασπίλου συλλήψεως της Θεοτόκου και γενικά η μαριολατρεία, κατά την οποία η Παναγία ανυψώνεται στην Τριαδική θεότητα και μάλιστα γίνεται λόγος και για Αγία Τετράδα,
– οι θεωρίες της analogia entis και analogia fidei που επικράτησαν στον δυτικό χώρο.
– η συνεχής πρόοδος της Εκκλησίας στην ανακάλυψη των πτυχών της αποκαλυπτικής αλήθειας,
– η διδασκαλία περί του απολύτου προορισμού,
– η άποψη περί της ενιαίας μεθοδολογίας για την γνώση του Θεού και των κτισμάτων, η οποία οδήγησε στην σύγκρουση μεταξύ θεολογίας και επιστήμης.
5. Επίσης, η μεγάλη διαφοροποίηση, η οποία δείχνει τον τρόπο της θεολογίας βρίσκεται και στην διαφορά μεταξύ σχολαστικής και ησυχαστικής θεολογίας. Στην Δύση αναπτύχθηκε ο σχολαστικισμός, ως προσπάθεια διερεύνησης όλων των μυστηρίων της πίστεως με την λογική (Άνσελμος Καντερβουρίας, Θωμάς Ακινάτης), ενώ στην Ορθόδοξη Εκκλησία επικρατεί ο ησυχασμός, δηλαδή η κάθαρση της καρδιάς και ο φωτισμός του νού, για την απόκτηση της γνώσης του Θεού. Ο διάλογος μεταξύ του αγίου Γρηγορίου του Παλαμά και του σχολαστικού και ουνίτη Βαρλαάμ είναι χαρακτηριστικός και δείχνει την διαφορά.
6. Συνέπεια όλων των ανωτέρω είναι ότι στον Παπισμό έχουμε απόκλιση από την ορθόδοξη Εκκλησιολογία. Ενώ στην Ορθόδοξη Εκκλησία δίνεται μεγάλη σημασία στην θέωση που συνίσταται στην κοινωνία με τον Θεό, δια της οράσεως του ακτίστου Φωτός, οπότε οι θεούμενοι συνέρχονται σε Οικουμενική Σύνοδο και οριοθετούν ασφαλώς την αποκαλυπτική αλήθεια σε περιπτώσεις συγχύσεως, εν τούτοις στον Παπισμό δίνεται μεγάλη σημασία στον θεσμό του Πάπα, ο οποίος Πάπας υπέρκειται ακόμη και από αυτές τις Οικουμενικές Συνόδους. Σύμφωνα με την λατινική θεολογία “η αυθεντία της Εκκλησίας υπάρχει τότε μόνον όταν στηρίζεται και εναρμονίζεται με την θέληση του Πάπα. Σε αντίθετη περίπτωση εκμηδενίζεται”. Οι Οικουμενικές Σύνοδοι θεωρούνται ως “συνέδρια του Χριστιανισμού που συγκαλούνται υπό την αυθεντία και την εξουσία και την προεδρία του Πάπα”. Αρκεί να βγή ο Πάπας από την αίθουσα της Οικουμενικής Συνόδου, οπότε αυτή παύει να έχη κύρος. Ο Επίσκοπος Μαρέ έγραψε: “θά ήταν πιο ακριβείς οι ρωμαιοκαθολικοί αν εκφωνώντας το “Πιστεύω” έλεγαν: “καί εις έναν Πάπαν” παρά να λένε: “καί εις μίαν… Εκκλησίαν””.
Επίσης, “η σημασία και ο ρόλος των Επισκόπων μέσα στην ρωμαϊκή Εκκλησία δεν είναι παρά απλή εκπροσώπηση της παπικής εξουσίας, στην οποία και οι ίδιοι οι Επίσκοποι υποτάσσονται, όπως οι απλοί πιστοί”. Στην παπική εκκλησιολογία ουσιαστικά υποστηρίζεται ότι “η αποστολική εξουσία εξέλιπε με τους αποστόλους και δεν μετεδόθη στους διαδόχους τους επισκόπους. Μονάχα η παπική εξουσία του Πέτρου, υπό την οποίαν βρίσκονταν όλοι οι άλλοι, μετεδόθη στους διαδόχους του Πέτρου, δηλαδή στους Πάπες”. Μέσα σε αυτήν την προοπτική υποστηρίζεται από την παπική “Εκκλησία” ότι όλες οι Εκκλησίες της Ανατολής είναι διϊστάμενες και έχουν ελλείψεις και κατά οικονομίαν μας δέχονται σε κοινωνία, και βέβαια κατ’ οικονομίαν μας δέχονται ως αδελφάς Εκκλησίας, επειδή αυτή αυτοθεωρείται ως μητέρα Εκκλησία και εμάς μας θεωρούν θυγατέρες Εκκλησίες.
7. Το Βατικανό είναι κράτος και ο εκάστοτε Πάπας είναι ο ηγέτης του Κράτους του Βατικανού. Πρόκειται για μια ανθρωποκεντρική οργάνωση, για μια εκκοσμίκευση και μάλιστα θεσμοποιημένη εκκοσμίκευση. Το Κράτος του Βατικανού ιδρύθηκε το 755 από τον Πιπίνο τον Βραχύ, πατέρα του Καρλομάγνου και στην εποχή μας αναγνωρίσθηκε το 1929 από το Μουσολίνι. Είναι σημαντική η αιτιολογία της ανακηρύξεως του Παπικού Κράτους, όπως το υποστήριξε ο Πίος ΙΑ’: “ο επί της γης αντιπρόσωπος του Θεού δεν δύναται να είναι υπήκοος επιγείου κράτους”. Ο Χριστός ήταν υπήκοος επιγείου κράτους, ο Πάπας δεν μπορεί να είναι! Η παπική εξουσία συνιστά θεοκρατία, αφού η θεοκρατία ορίζεται ως ταύτιση κοσμικής και εκκλησιαστικής εξουσίας σε ένα πρόσωπο. Σήμερα θεοκρατικά κράτη είναι το Βατικανό και το Ιράν.
Είναι χαρακτηριστικά τα όσα υποστήριξε στον ενθρονιστήριο λόγο του ο Πάπας Ιννοκέντιος Γ’ (1198-1216): “Αυτός που έχει τη νύμφη είναι ο νυμφίος. Αλλά η νύμφη αυτή (η Εκκλησία) δε συνεζεύχθη με κενά τα χέρια, αλλά πρόσφερε σε μένα ασύγκριτη πολύτιμη προίκα, δηλ. την πληρότητα των πνευματικών αγαθών και την ευρύτητα των κοσμικών, το μεγαλείο και την αφθονία αμφοτέρων… Σά σύμβολα των κοσμικών αγαθών μου έδωσε το Στέμμα, τη Μίτρα υπέρ της Ιερωσύνης, το Στέμμα για τη βασιλεία και με κατέστησε αντιπρόσωπο Εκείνου, στο ένδυμα και στο μηρό του οποίου γράφτηκε: ο Βασιλεύς των βασιλέων και Κύριος των κυρίων”.
Επομένως, υπάρχουν μεγάλες θεολογικές διαφορές, οι οποίες καταδικάσθηκαν από την Σύνοδο επί Μεγάλου Φωτίου και στην Σύνοδο επί αγίου Γρηγορίου του Παλαμά, όπως φαίνεται και στο “Συνοδικό της Ορθοδοξίας”. Επί πλέον και οι Πατέρες της Εκκλησίας και οι Τοπικές Σύνοδοι μέχρι τον 19ο αιώνα καταδίκαζαν όλες τις πλάνες του Παπισμού. Το πράγμα δεν θεραπεύεται ούτε βελτιώνεται από κάποια τυπική συγγνώμη που θα δώση ο Πάπας για ένα ιστορικό λάθος, όταν οι θεολογικές απόψεις του είναι εκτός της Αποκαλύψεως και η Εκκλησιολογία κινείται σε εσφαλμένο δρόμο, αφού μάλιστα ο Πάπας παρουσιάζεται ως ηγέτης του Χριστιανικού κόσμου, ως διάδοχος του Αποστόλου Πέτρου και βικάριος – αντιπρόσωπος του Χριστού πάνω στην γή, ωσάν ο Χριστός να έδωσε την εξουσία του στον Πάπα και Εκείνος αναπαύεται ευδαίμων στους Ουρανούς.Αναδημοσίευση από την ιστοσελίδα “ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ … ΑΛΛΙΩΣ”.

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΘΕΟΛΟΓΙΑ : ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣ ΓΡΑΦΗΣ, ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
"Ὑμεῖς ναός Θεοῦ ἐστέ ζῶντος" (Β΄ Κορινθ. στ΄16-ζ΄1) - "θεοί έστε καί υιοί Υψίστου πάντες" (Ψλμ 81).

ΠΗΓΕΣ

Ιστοσελίδες, Πηγές, Σύνδεσμοι, οδηγίες χρήσης για διαδικτυακά εργαλεία και προγράμματα.

Οδηγίες για σχολική και κοινωνική ζωή, της κυρίας Καράκιζα Τσαμπίκας

Οδηγίες να δημιουργήσετε ένα υπέροχο διαδικτυακό πόστερ/ σχεδιάγραμμα μαθήματος. Διασκεδάστε μαθαίνοντας! (Artskills.com)

Σχεδιάγραμμα του project Α' Γυμνασίου - Σχολική και Κοινωνική Ζωή του 2ου Γυμνασίου Καλύμνου

Σχολική και Κοινωνική Ζωή, παρουσίαση για οδηγίες πρότζεκτ Α' Γυμνασίου, 2013-2014

Θεία Λειτουργία (παρουσίαση και on line εφαρμογές)

Μια πρόταση για τις βιωματικές δράσεις - Ενότητα: Σχολική & Κοινωνική Ζωή

Πώς να δημιουργήσουμε την εφημερίδα της δικής μας τάξης για το μάθημά μας!

Εκπαιδευτική μηχανή αναζήτησης που παρουσιάζει κάθε έννοια σαν μία διαδραστική οπτική διεπαφή

Εργαλεία για το διαδίκτυο - για μαθητές και καθηγητές - για μια μάθηση συναρπαστική!!!

agoogleaday.com - Πώς να προγραμματίσετε με τη βοήθεια της google το σχεδιασμό και τη μελέτη των μαθητών σας!

How to use the TwinSpace

Πώς να φτιάξετε μόνοι σας ένα βίντεο!

Prezi - Πώς να οργανώσετε να δημιουργήσετε και να δημοσιεύσετε μία παρουσίαση!

Silkslides : Πώς να δημιουργήσεις μία παρουσίαση και να συζητήσεις για το θέμα της!

Πώς μπορούμε να βοηθήσουμε να γίνει το μάθημά μας καλύτερο; Διαχειριστείτε την τάξη σας! Για καθηγητές και όχι μόνο!

Mini padlet

Δείτε τα κόλπα του πληκτρολογίου σας...

Ένα καταπληκτικό βιβλίο για να μάθετε να παίζετε μαθαίνοντας ή να μαθαίνετε παίζοντας! Δοκιμάστε το μαθητές και καθηγητές!

Η ιστορία της Λειτουργίας των Προηγιασμένων Τιμίων Δώρων

Τα infographics ως εργαλείο διδασκαλίας

Τι είναι τα moocs;

Πρόγραμμα που μαθαίνεις πώς να δημιουργείς, διαβάζεις και μοιράζεσαι ιστορίες στο διαδίκτυο - πώς να γίνεις πρώτα μέλος1

Μια ομιλία του Sir Ken Robinson, "Τα σχολεία σκοτώνουν την δημιουργικότητα"!

"Φέρτε την επανάσταση στην εκπαίδευση" του Sir Ken Robinson

"eTwinners go Social" - Ένα εκπαιδευτικό γεγονός στο Etwinning πολύ ενδιαφέρον για καθηγητές και δασκάλους!

26 τρόποι για να Χρησιμοποιήσετε Κόμικς στην Τάξη και 5 Δωρεάν εργαλεία για τη δημιουργία Κόμικς

Πώς να είναι κανείς δημιουργικός δάσκαλος; ό,τι ονειρευόμαστε εκπαιδευτικοί και μαθητές για το τέλειο... μάθημα! Απολαύστε το!

Πώς να δημιουργήσουμε μία επιτυχημένη δραματοποιημένη διδασκαλία.

Μία εξαιρετική παρουσίαση ενός διαδικτυακού βιβλίου με την επιμέλεια και την εξαιρετικά εμπνευσμένη εργασία της κυρίας Ειρήνης Πατεράκη. Απολαύστε τη

"Φτιάξτε ένα Σχολείο στο Σύννεφο": το βραβείο TED 2013 του Σουγκάτα Μίτρα

Δέκα βασικά και αποτελεσματικά μαθήματα που θα μπορούσε να πάρει ο γονιός από τον δάσκαλο

Λογογραφήματα - Μια υπηρεσία του Φωτόδεντρου για να διδάξει τη δημιουργική γραφή. Για φιλολόγους, θεολόγους και όσους λατρεύουν να διδάσκουν!

Το πιο σημαντικό επίτευγμα της εκπαίδευσης τα τελευταία 200 χρόνια

Παιχνίδια ζωγραφισμένα στην αυλή ενός σχολείου!!! Για ευτυχισμένους μαθητές!!!

Βιντεοπαρουσιάσεις! - Τα φανταστικά βιβλία του κυρίου Μόρρις Λέσμορ!

Πώς να αποκτήσουν γνώση της επαγγελματικής δραστηριότητας στην Ευρώπη της οικονομικής κρίσης οι μαθητές μας. Και δώρο, ένα βίντεο με συμβουλές αναζήτησης εργασίας!!!

ΔΚΕΕ και Σχολικό Δίκτυο 2013 : Κοινωνικά Δίκτυα - Ομάδα του tweeter: Τιτιβίζοντας για την ενδοσχολική βία. Απολαύστε το, διδαχθείτε, προφυλαχθείτε, διαδράστε!

Η τελική εργασία της ομάδας "Τοπικές Γεύσεις των Σερρών", υποομάδας της κοινότητας Google+ : Γεωγραφία Γεύσεων των Σερρών! Απολαύστε τις παίζοντας!!!

ΔΚΕΕ και Σχολικό Δίκτυο 2013 : Κοινωνικά Δίκτυα - Η εργασία της ομάδας google+

Σύννεφο από λέξεις! www.wordle.net/

Τα τρία δέντρα (Παραμύθι)

70 εργαλεία σε 70 λεπτά!

Δείτε ένα διαφορετικό σχολείο. Που; Στη Σουηδία. Από την κυρία Ξανθή Αλμπανάκη

Δημιουργία εικονικού βιβλίου με Tikatok

Φωτόδεντρο/ Εκπαιδευτικά Βίντεο από την κυρία Έλενα Αθανασίου

ΒΙΒΛΙΟ ΜΕ ΜΑΡΤΥΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΡΥΦΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

Τα Έξι Καπέλα της Σκέψης, Ε.De Bono ΤΑ ΕΞΙ ΚΑΠΕΛΑ ΤΗΣ ΣΚΕΨΗΣ (E. DE BONO) by gabtheo

11 Τρόποι για να διατηρήσετε την πειθαρχία στην τάξη σας με δημιουργικό τρόπο!

RapidTyping: Ένα πρόγραμμα για να μάθετε να πληκτρολογείτε με τυφλό σύστημα

ICT Tools at Gymnastics with twinspace's help! by 1st High School of Xanthi, Greece

Εισαγωγή στο πρόγραμμα φωτογραφιών GIMP2

Ένα βαθμολόγιο on line!

Κάποιες πληροφορίες για εκπόνηση πρότζεκτ για μαθητές και καθηγητές. Δείτε το!

20 διαδικτυακά εργαλεία που πρέπει να γνωρίζουμε!

Πώς να ζωγραφίσετε υπέροχες διαδικτυακές ευχετήριες καρτ-ποστάλ! Γιατί μας αρέσει να ζωγραφίζουμε!

29 τρόποι να γίνετε δημιουργικοί!

25 διαγωνίσματα προαγωγικών εξετάσεων Β' Γυμνασίου

Θρησκευτικά Α Γυμνασίου ,Διδακτικό Εγχειρίδιο , (Κύπρος)

20 Διαγωνίσματα προαγωγικών εξετάσεων Α' γυμνασίου

Οι μεγάλοι διωγμοί των Χριστιανών (Φύλλο Εργασίας- Γιάννης Σαββίδης)

Voicethread, Ένα εργαλείο βιντεοπαρουσίασης και σχολιασμού εικόνων ζωντανά!

Απάντηση σε μια πρόταση! πολύ ωραίο εργαλείο!!! Voicethread.com!

Ηλεκτρονικός χάρτης Ορθόδοξης Ιεραποστολής (Οικουμενικό Πατριαρχείο)

Πρόγραμμα σπουδών για τα θρησκευτικά Δημοτικού και Γυμνασίου

Γράφω....Πολυτονικά!

Φτιάξτε και διορθώστε αυτόματα τεστ!!!! - Για καθηγητές!

Το Godly Play το ξέρετε;

Το Μαγικό Φίλτρο -ψηφιακό μαθησιακό παιχνίδι

eTwinning Webinar 1: Introduction to eTwinning from Anne Gilleran on Vimeo.

# data[].attributes.attachment_link.title
Ποιες είναι οι βασικές διαφορές μεταξύ ορθοδοξίας και καθολικισμού

# data[].attributes.attachment_link.description
Του Μητροπολίτη Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου, Ιεροθέου Πηγή: http://www.briefingnews.gr/orthodoxy/item/44651-poies-einai-oi Αναδημοσίευση:http://nzals.blogspot.gr/2013/04/blog-post_14.html 1. Οι Επίσκοποι της Παλαιάς Ρώμης, παρά τις μικρές και μη ουσιαστικές διαφορές, είχαν πάντοτε κοινωνία με τους Επισκόπους της Νέας Ρώμης και τους Επισκόπους της Ανατολής μέχρι το 1009-1014, όταν για πρώτη φορά κατέλαβαν τον θρόνο της Παλαιάς Ρώμης οι Φράγκοι Επίσκοποι.

# data[].attributes.headline
ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ – ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ (ΣΕΛΙΔΑ 105) ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΣΤΗΝ ΕΡΩΤΗΣΗ 2ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΣΧΙΣΜΑ ΟΠΩΣ ΤΟ ΒΛΕΠΕΙ Η ΔΥΤΙΚΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑ

# data[].attributes.subject
ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ – ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ (ΣΕΛΙΔΑ 105) ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΣΤΗΝ ΕΡΩΤΗΣΗ 2ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΣΧΙΣΜΑ ΟΠΩΣ ΤΟ ΒΛΕΠΕΙ Η ΔΥΤΙΚΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑ

# data[].attributes.body
Από την εποχή του Διότρεφή (3 Ιωάννου 1: 9-10) υπήρξαν συνεχή σχίσματα, εκ των οποίων το μεγαλύτερο ήταν στην Ανατολή. Ο αρειανισμός παρήγαγε ένα τεράστιο σχίσμα. τα σχίσματα Νέστορα και Μονοφυσιτών παραμένουν ακόμα. Εντούτοις, το Ανατολικό Σχίσμα σημαίνει πάντα την πιο θλιβερή διαμάχη της οποίας το τελικό αποτέλεσμα είναι ο διαχωρισμός της συντριπτικής πλειοψηφίας των Ανατολικών Χριστιανών από την ένωση με την Καθολική Εκκλησία, το σχίσμα που παρήγαγε τη χωρισμένη, αποκαλούμενη "Ορθόδοξη" Εκκλησία.
Απομακρυσμένη προετοιμασία του σχίσματος
Το μεγάλο ανατολικό σχίσμα δεν πρέπει να θεωρείται ως αποτέλεσμα μόνο μιας οριστικής διαμάχης. Δεν είναι αλήθεια ότι μετά από αιώνες τέλειας ειρήνης, ξαφνικά λόγω μιας διαμάχης, σχεδόν το ήμισυ της χριστιανικής εκκλησίας έπεσε μακριά. Μια τέτοια εκδήλωση θα ήταν απαράμιλλη στην ιστορία, εν πάση περιπτώσει, εκτός και αν υπήρχε κάποια μεγάλη αίρεση, και σε αυτή τη διαμάχη δεν υπήρχε αρχικά αίρεση, ούτε υπήρξε ποτέ μια απελπιστική διαφωνία σχετικά με την Πίστη. Είναι μια περίπτωση, ίσως η μόνη περίοπτη περίπτωση, ενός καθαρού σχίσματος, μιας παραβίασης της διακοινοβουλευτικής επικοινωνίας που προκαλείται από το θυμό και το κακό συναίσθημα, όχι από μια αντίπαλη θεολογία. Θα ήταν αδιανόητο λοιπόν ότι εκατοντάδες επισκόπους θα έπρεπε να ξεφύγουν ξαφνικά από την ένωση με τον αρχηγό τους, αν όλοι είχαν προχωρήσει ομαλά πριν. Το μεγάλο σχίσμα είναι μάλλον το αποτέλεσμα μιας πολύ σταδιακής διαδικασίας. Τα απομακρυσμένα αίτια του πρέπει να αναζητηθούν αιώνες πριν υπάρξουν υποψίες για το τελικό αποτέλεσμα τους. Υπήρχε μια σειρά προσωρινών σχισμάτων που χαλάρωσαν τον δεσμό και προετοίμαζαν το δρόμο. Οι δύο μεγάλες παραβιάσεις, εκείνες του Φωτίου και του Μιχαήλ Κηρουλάριου, που θυμούνται την προέλευση της σημερινής κατάστασης των πραγμάτων, και οι δύο θεραπεύτηκαν και μετά. Αυστηρά μιλώντας, το παρόν σχίσμα χρονολογείται από την ανατολική αποκήρυξη του Συμβουλίου της Φλωρεντίας (το 1472). Έτσι, αν και τα ονόματα του Φωτίου και του Κηρουλάριου συνδέονται δίκαια με αυτή την καταστροφή, καθώς οι διαφωνίες τους είναι τα κύρια στοιχεία της ιστορίας, δεν πρέπει να φανταστεί κανείς ότι ήταν οι μοναδικοί, οι πρώτοι ή οι τελευταίοι συγγραφείς του σχίσματος. Εάν συγκεντρώσουμε την ιστορία γύρω από τα ονόματά τους, πρέπει να εξηγήσουμε τα προηγούμενα αίτια που προετοίμασαν γι 'αυτά και να σημειώσουμε ότι υπήρξαν προσωρινές επανασύνδεσμοι αργότερα.

Η πρώτη αιτία ήταν η σταδιακή αποξένωση της Ανατολής και της Δύσης. Σε μεγάλο βαθμό αυτή η αποξένωση ήταν αναπόφευκτη. Η Ανατολή και η Δύση ομαδοποιήθηκαν γύρω από διαφορετικά κέντρα - εν πάση περιπτώσει ως άμεσα κέντρα - χρησιμοποιούσαν διαφορετικές τελετές και μιλούσαν διαφορετικές γλώσσες. Πρέπει να διακρίνουμε τη θέση του Πάπα ως ορατό κεφάλι όλων των Χριστιανών από τη θέση του Πατριάρχη της Δύσης. Η θέση, μερικές φορές τώρα προωθούμενη από αντιπαλικούς αμφισβητίες, και ότι όλοι οι επίσκοποι είναι ισότιμοι στην δικαιοδοσία, ήταν εντελώς άγνωστος στην πρώιμη Εκκλησία. Από την αρχή βρίσκουμε μια ιεραρχία μητροπολιτών, εξάρχής πρωτευόντων. Βρίσκουμε επίσης από την αρχή την ιδέα ότι ένας επίσκοπος κληρονόμησε την αξιοπρέπεια του ιδρυτή του δικού του, οπότε ο διάδοχος του Απόστολου έχει ειδικά δικαιώματα και προνόμια. Αυτή η διαβαθμισμένη ιεραρχία είναι σημαντική καθώς εξηγεί τη θέση του Πάπα. Δεν ήταν ο άμεσος ανώτερος του κάθε επίσκοπος. ήταν επικεφαλής μιας περίτεχνης οργάνωσης, όπως ήταν η κορυφή μιας προσεκτικά διαβαθμισμένης πυραμίδας. Η συνείδηση ​​του πρώιμου χριστιανού μάλλον θα ήταν ότι οι αρχηγοί της Χριστιανοσύνης ήταν οι πατριάρχες. τότε γνώριζε πολύ καλά ότι ο επικεφαλής πατριάρχης καθόταν στη Ρώμη. Ωστόσο, ο άμεσος επικεφαλής κάθε τμήματος της Εκκλησίας ήταν ο πατριάρχης της. Μετά την Χαλκηδόνα (451) πρέπει να μετρήσουμε πέντε πατριαρχεία: τη Ρώμη, την Κωνσταντινούπολη, την Αλεξάνδρεια, την Αντιόχεια και την Ιερουσαλήμ.

Η διαφορά ανάμεσα στην Ανατολή και τη Δύση ήταν στην πρώτη θέση ότι ο πάπας στη Δύση δεν ήταν μόνο ο ανώτερος ποντιακός, αλλά και ο τοπικός πατριάρχης. Αντιπροσώπησε στους ανατολικούς Χριστιανούς μια εξώτερη και ξένη εξουσία, το τελευταίο εφετείο, για πολύ σοβαρές ερωτήσεις, αφού οι πατριάρχες τους είχαν βρεθεί ανίκανες να τις διευθετήσουν. αλλά στους δικούς του Λατίνοι στη Δύση ήταν ο άμεσος επικεφαλής, η αρχή αμέσως πάνω από τους μητροπολίτες τους, το πρώτο εφετείο των επισκόπων τους. Έτσι, όλη η πίστη στη Δύση πήγε κατευθείαν στη Ρώμη. Η Ρώμη ήταν η Εκκλησία της Μητέρας με πολλές αισθήσεις, ήταν από τους αποστολείς που απεστάλησαν από τη Ρώμη ότι ιδρύθηκαν οι τοπικές Δυτικές Εκκλησίες. Η πίστη των Ανατολικών Χριστιανών, από την άλλη, πήγε πρώτα στον πατριάρχη του, οπότε υπήρχε πάντοτε ένας κίνδυνος διαιρούμενης πίστης - αν ο πατριάρχης είχε μια διαμάχη με τον πάπα - όπως θα ήταν αδιανόητο στη Δύση. Πράγματι, η κατάρρευση τόσων εκατοντάδων Ανατολικών Επισκόπων, τόσων εκατομμυρίων απλών Χριστιανών, εξηγείται επαρκώς από το σχίσμα των πατριάρχων. Εάν οι τέσσερις ανατολικοί πατριάρχες συμφώνησαν σε κάποιο μάθημα, ήταν πρακτικά ένα προκαταρκτικό συμπέρασμα ότι οι μητροπολίτες τους και οι επίσκοποί τους θα τους ακολουθούσαν και ότι οι ιερείς και οι άνθρωποι θα ακολουθούσαν τους επισκόπους. Έτσι λοιπόν η ίδια η οργάνωση της Εκκλησίας κατά κάποιο τρόπο προετοίμασε ήδη το έδαφος για μια αντίθεση

# data[].attributes.headline
INQUISITION SACRA (ΙΕΡΑ ΕΞΕΤΑΣΗ) ΠΩΣ ΞΕΚΙΝΗΣΕ – ΓΙΑΤΙ ΙΔΡΥΘΗΚΕ

# data[].attributes.subject
INQUISITION SACRA (ΙΕΡΑ ΕΞΕΤΑΣΗ) ΠΩΣ ΞΕΚΙΝΗΣΕ – ΓΙΑΤΙ ΙΔΡΥΘΗΚΕ

# data[].attributes.body
http://users.sch.gr/geioanni/sel-ekpaideusi/sxolikes_ergasies/TRITH-GYMNASIOY-THRHSKEYTIKA/sel_2=16-30/27-a.htm

Πολλά ιστορικά στοιχεία πήρα από τα παρακάτω έργα:
1.  Catholic Encyclopedia
2.  Joseph McCabe The Story Of Religious Controversy
ΓΙΩΡΓΟΣ ΙΩΑΝΝΙΔΗΣ

Α.    ΖΗΤΟΥΜΕΝΟ: Η ΚΑΘΑΡΣΗ ΣΤΗΝ ΗΓΕΣΙΑ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΙερά Εξέταση  (Inquisitio sacra): ήταν Δικαστήρια που δίκαζαν ανωτέρους και κατωτέρους κληρικούς της Δυτικής Εκκλησίας. Όταν προέκυπταν θέματα αίρεσης, στις δίκες αυτές εισάγονταν απλοί πιστοί ή και μορφωμένοι κληρικοί που υπήρχε υποψία ότι δίδασκαν αιρετικές διδασκαλίες. Συνήθως κατηγορούμενοι ή εμπλεκόμενοι στη δίκη ήταν και βαπτισμένοι χριστιανοί. Υπήρξαν περιπτώσεις που μη χριστιανοί (κυρίως Εβραίοι) εισάγονταν σε λαϊκά δικαστήρια με την κατηγορία της βλασφημίας.  Ποιους όμως “λαϊκούς” καταδίωκαν και καταδίκαζαν τα εκκλησιαστικά αυτά δικαστήρια;

Στην πλειονότητά τους οι “αιρετικοί” προέρχονταν από τις εξαθλιωμένες μάζες που γύριζαν στα χωριά γύρω στον 11ο αιώνα. Αν και με τις Σταυροφορίες ένα μεγάλο πλήθος κατεστραμμένων και πτωχών έφυγε από τη Γαλλία και την Ισπανία “να βρουν την τύχη τους” στην Ανατολή, όμως έμειναν αρκετοί να τριγυρίζουν στις πόλεις ώστε οι ηγεμόνες να φοβούνται εξέγερση. Οι φυσικές καταστροφές από πλημμύρες και οι θανατηφόρες αρρώστιες επιδείνωσαν την κατάσταση. Δεν ήταν λίγοι εκείνοι που παραμόνευαν στα σταυροδρόμια, σκότωναν τους περαστικούς και τους λήστευαν.Κάθε είδους απατεώνες ζούσαν από την ευπιστία του όχλου. Πολλοί περιφέρονταν ντυμένοι μοναχοί εξαπατώντας ακόμη και τις εκκλησιαστικές αρχές. Το τάγμα των Φραγκισκανών μοναχών που δίδασκε την απλότητα προσφερόταν για καταφύγιο περιθωριακών τύπων που ζητούσαν να ενδυθούν το μοναχικό σχήμα χωρίς να πιστεύουν σε τίποτε. Οι περιθωριακοί αυτοί κυκλοφορούσαν με το σχήμα του φραγκισκανού μοναχού. Δεν είναι λοιπόν τυχαίο ότι τα πρώτα δικαστήρια συγκροτήθηκαν από Φραγκισκανούς μοναχούς για να διασώσουν το καλό όνομα του τάγματός τους.

Τα πρώτα Ιεροδικαστήρια (δικαστήρια για κληρικούς) που ασχολήθηκαν με τα περιθωριακά στοιχεία και με τους “μοναχούς” που εξαπατούσαν τους πιστούς, ιδρύθηκαν με εγκύκλιο του πάπα Λούκιου Β΄ το 1184. Φραγκισκανοί μοναχοί που είχαν σπουδάσει “εκκλησιαστικό δίκαιο” και παρακολούθησαν ειδικά σεμινάρια ανέλαβαν τις ανακρίσεις.  Στους αγράμματους περιθωριακούς που δημιουργούσαν πρόβλημα στη Σαβοΐα, στην Λυών και στη Βόρειο Ιταλία προστέθηκαν και μορφωμένοι που κήρυτταν ποικίλες αιρετικές διδασκαλίες. Χρειάστηκε να παρθούν σκληρά μέτρα εναντίον τους. Γι αυτό το 1227 ο πάπας Γρηγόριος Θ΄ προσπάθησε να ελέγχει ο ίδιος τις αποφάσεις των εκκλησιαστικών δικαστηρίων. Ιεροεξεταστές διάλεγε μόνο επίλεκτους μοναχούς (αποκλειστικά φραγκισκανούς και δομινικανούς Μοναχούς).Από το 1252 εισάγεται επίσημα (με παπική βούλα του Ιννοκεντίου Δ΄) η χρήση της σωματικής βασάνου από τον ιεροεξεταστή για απόσπαση ομολογίας από τον κατηγορούμενο. Δεν άργησαν να κυκλοφορήσουν και “Οδηγίες” για τον τρόπο άσκησης  ανακρίσεων. Περίφημο είναι το Βιβλίο Οδηγιών (394 σελίδων) που έγραψε γύρω στο 1300 ο Δομινικανός μοναχός Bernard Gui.Αν και υπήρχαν πολλοί επιεικείς Ιεροδικαστές που απέδιδαν ευσυνείδητα δικαιοσύνη, όμως η “Ιερά Εξέταση” απέκτησαν κακή φήμη για τον φρικτό πολλές φορές τρόπο ανάκρισης που εφάρμοζαν κάποιοι ‘inquisitores’ (ιεροεξεταστές) που ήθελαν με κάθε τρόπο να αποσπάσουν ομολογία από τους ανακρινόμενους.

Β.    «ΒΑΝΔΕΝΣΙΟΙ» ΚΑΙ  «ΚΑΘΑΡΟΙ» : ΘΥΜΑΤΑ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΕΞΕΤΑΣΗΣΟι Βανδένσιοι ήταν ομάδα αιρετικών. Ο ηγέτης τους, Πέτερ Βάλντο από τη Λυών έδρασε στη Σαβοΐα και Πεδεμόντιο των  Άλπεων. Κήρυττε την «Αποστολική Απλότητα». Του απαγόρευαν να μεταφράσει την Αγία Γραφή.Ο Επίσκοπος Λυών  απαγόρευσε στους οπαδούς του να κηρύττουν χωρίς άδεια. Ίδρυσαν στο Μιλάνο Θεολογική Σχολή. Σώμα ιπποτών κυνήγησε στις Άλπεις τους Βανδέσιους. 7000 θανατώθηκαν. Οι Βανδένσιοι απασχόλησαν τις Ιταλικές και Γαλλικές αρχές. Τέλος  μια ομάδα μετανάστευσε στην Αμερική. Στη Βόρεια Καρολίνα ίδρυσαν την πόλη Βαλντές. Σήμερα σχετίζονται με τους Μεθοδιστές . (παγκοσμίως 50.000) Καθαροί ήταν θρησκευτική ομάδα ρίζες στον Γνωστικισμό. Εμφανίστηκαν αρχικά κοντά στην Τουλούζ ως φυσική συνέχεια των Παυλικιανών της Αρμενίας και των Βογόμιλων της Βουλγαρίας, με  επιρροές από τον Μανιχαϊσμό.

Γ.    ΑΠΟ ΤΑ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΑ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΑ ΣΤΗΝ ΙΕΡΑ ΕΞΕΤΑΣΗΟ Πάπας Αλέξανδρος Δ’, το 1258, διέταξε διακοπή των βασανιστηρίων. Όμως ο διάδοχός του, ο Κλήμης Ε΄ το 1312 αν και θέλησε να ελέγξει τις αυθαιρεσίες των Ιεροεξεταστών όμως αναγκάστηκε να επαναφέρει τα σκληρά μέτρα. Τον ειδοποίησαν ότι μέλη της αίρεσης των “Καθαρών” ήταν ύποπτοι για τη διάδοση της “μαγείας” στη Βόρειο Ιταλία. Είναι αλήθεια ότι πολλοί απόκληροι και περιθωριακοί άκουγαν κηρύγματα ότι “έρχεται το τέλος του κόσμου” και παρακολουθούσαν ύποπτες τελετές  που ανακάτευαν γερμανικούς μύθους και χωρία της “Αποκάλυψης του Ιωάννου”. Μάλιστα μια τέτοια περίεργη υπόθεση δικάστηκε το 1264. Από το 1326 οι Ιεροεξεταστές άρχισαν να ασχολούνται συστηματικά με υποθέσεις Μαγείας. Ξεκινά έτσι το γνωστό «κυνήγι μαγισσών». Η ποινή για τους “μάγους” ήταν η πυρά.                                                                        Το 1478 οι βασιλείς Φερδινάνδος της Αραγονίας και Ισαβέλλα της Καστίλιας με την έγκριση του Πάπα Σίξτου Δ΄ διέταξε διώξεις εναντίον Εβραίων και Μουσουλμάνων της Ισπανίας, της Σικελίας και της Νοτίου Ιταλίας. Χρησιμοποίησε «Ιεροεξεταστές».Την πλήρωσαν και πολλοί Έλληνες Ορθόδοξοι που φυγάδευσαν Εβραίους.  Όταν σταμάτησαν τα θρησκευτικά μίση (17 ος αι.) οι Ιεροεξεταστές της Ισπανίας στελέχωσαν τη Μυστική Αστυνομία.Το 1542 ο Πάπας Παύλος Γ’ ίδρυσε μόνιμη σύνοδο, στελεχωμένη με καρδινάλιους και αξιωματούχους, για την εξέταση ψευδών δογμάτων. Πιθανότατα η πιο διάσημη υπόθεση που δικάστηκε από τη Ρωμαϊκή Ιερά Εξέταση ήταν αυτή του Γαλιλαίου Γαλιλέι, το 1633.

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Αλμπανάκη Ξανθή

# data[].attributes.attachment_link.title
Διδακτική ενότητα η χριστιανοσύνη στο σύγχρονο κόσμο

# data[].attributes.attachment_link.description
Η ΧΡΙΣΤΙΑΝΟΣΥΝΗ ΣΤΟΝ ΣΥΓΧΡΟΝΟ ΚΟΣΜΟ Η χριστιανική εκκλησία : Ορθόδοξη- Ρωμαιοκαθολική - Προτεσταντική-Αγγλικανική1 . ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Αφού μ...

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Ιερά Μονή Παντοκράτορος Μελισσοχωρίου

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
ΕΝΩΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΕΣ ΜΕΤΑ ΤΟ ΣΧΙΣΜΑ ΚΑΙ Ο ΣΗΜΕΡΙΝΟΣ ΔΙΑΛΟΓΟΣ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ ΜΕ ΤΗΝ ΛΑΤΙΝΙΚΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑ
1. Η ενότητα ανήκει στη φύση της Εκκλησίας, ως σώματος Χριστού και εν Χριστώ κοινωνίας. Η αληθής Εκκλησία είναι "μόνον μία και μοναδική", κατά το ιερό Σύμβολο . Η εσωτερική δε ενότητα της Εκκλησίας φανερώνεται και εξωτερικά, ως ενότητα στην Πίστη, την Λατρεία, με την συμμετοχή στα ίδια Μυστήρια, αλλά και στην διοίκηση, με κέντρο τους επισκόπους. Είναι, λοιπόν, ενότητα δογματική, λειτουργική και διοικητική/κανονική . Οι τοπικές Ορθόδοξες Εκκλησίες εκφράζουν την "μυστική" ενότητά τους στο ένα σώμα του Χριστού, μέσω του ανωτάτου εκκλησιαστικού οργάνου τους, που είναι η Οικουμενική Σύνοδος . Κάθε αποστασιοποίηση από τις θεμελιακές αυτές προϋποθέσεις και αναγκαιότητες για την διασφάλιση της εκκλησιαστικής ενότητας επιφέρει σχισματικές καταστάσεις, με την απόσχιση της καινοτομίας και πλάνης από το ένα σώμα. Διότι μένοντας πιστό στην αποστολική και πατερική παράδοση το σώμα, καθ' αυτό δεν σχίζεται, αλλά το "σεσηπός εκκόπτεται" κατά την χαρακτηριστική έκφραση του ιερού Χρυσοστόμου.

Το σχίσμα του 1054 είναι γεγονός συγκλονιστικό στην εκκλησιαστική ιστορία, αφού "κατέστη το δραματικό τέλος μιας μακράς διαδικασίας διαφοροποιήσεως" της Δυτικής Εκκλησίας από την Ανατολική και της εκπτώσεώς της σε "Παπισμό" . Οι ιστορικοί επισημαίνουν τα ακόλουθα βασικά αίτια του σχίσματος: Θεολογικό αίτιο θεωρείται η προσθήκη στο ιερό Σύμβολο το 1009 μετά την δογματοποίησή του (809) από ήταν το του επισκόπου της Ρώμης ήσαν δεκτά στην Εκκλησία την πρώτη χιλιετία, ως αρχαιότερα έναντι εκείνων της Νέας Ρώμης (3ος καν. της Β', 28ος της Δ' και 36ος της Πενθέκτης), α) , του Εκκλησιαστική διαφορά τους Φράγκους , ως απαίτηση καθολικής υποταγής της Εκκλησίας στην εξουσία και υπεροχή του Πάπα. Τα "πρεσβεία τιμής" β) . Πολιτική διαφορά παπικό πρωτείο ήταν το Παπικό Κράτος, μετά την ίδρυσή του (754) λόγω ιστορικής αναγκαιότητος στη Δύση και η καθαρά κοσμική εξέλιξή του . Συμφωνούμε ως ένα σημείο με τη θέση, ότι "ο πολιτικός διχασμός έφερε τον εκκλησιαστικόν χωρισμόν" , διότι υπήρχε πάντα διαπλοκή θεολογικού και πολιτικού παράγοντος στα όρια όμως της ισότητος όλων των επισκόπων . γ)

Είναι γεγονός όμως αστασίαστο, ότι το κύριο αίτιο του σχίσματος εντοπίζεται στο παπικό πρωτείο και στην αξίωση επιβολής του σ' ολόκληρη την Εκκλησία . Το πρωτείο υπόκειται σ' όλες τις θεολογικοεκκλησιαστικές και πολιτικές παπικές αξιώσεις. Η ανύψωση του Πάπα πάνω από τους άλλους επισκόπους, οδήγησε στην έξαρσή του και πάνω από τις Οικουμενικές Συνόδους, συνεπώς δε και πάνω από την Εκκλησία. Η μέσω δε του πρωτείου διαμόρφωση του Παπισμού οδήγησε την Δύση στην "ριζική αλλοτρίωση του ίδιου του πυρήνα της εκκλησιαστικής αλήθειας", σε ένα "διαφορετικό χριστιανισμό, στους αντίποδες του ευαγγελικού τρόπου ζωής και σωτηρίας του ανθρώπου .

2. Η τραγωδία της διαιρέσεως του χριστιανικού κόσμου και η οδυνηρή παράτασή της, ως και οι καταθλιπτικές πολιτικές εξελίξεις στο χώρο της Ανατολής, λειτούργησαν ως προϋποθέσεις μιας σειράς προσπαθειών για την αποκατάσταση της ενότητας. Η Δύση δεν είχε, άλλωστε, αντίρρηση στην ενωτική κίνηση των Ανατολικών, αφού η ένωση ήταν πάντα ευπρόσδεκτη στους Πάπες για την επέκταση της κοσμοκρατορίας τους και στην Ανατολή . Η πρωτοβουλία για τις ενωτικές αυτές προσπάθειες αναλαμβανόταν σχεδόν πάντοτε από την Ορθόδοξη Ανατολή υπό την πίεση της πορείας των πραγμάτων και γι' αυτό η Ανατολή ήταν μόνιμα σε μειονεκτική θέση. Έτσι, ενώ στα τέλη του 11ου αιώνα ο παπισμός εισέρχεται στον "περί περιβολής αγώνα" , που κατά την οξυδερκέστατη Άννα την Κομνηνή ήταν "αγώνας για την διεκδίκηση της παπικής κοσμοκρατορίας" , η Ανατολή βρέθηκε αντιμέτωπη με τον κίνδυνο της προέλασης των Σελτζουκιδών Τούρκων. Κατά έναν υπολογισμό, σε ένδεκα συμποσούνται οι βασικές προσπάθειες αποκατάστασης της εκκλησιαστικής ενότητας Ανατολής-Δύσεως .

α) Ο αυτοκράτορας Μιχαήλ Ζ' ο Παραπινάκης (1071-1078) αποτάθηκε στον θεμελιωτή των παπικών αξιώσεων πάπα Γρηγόριο Ζ' τον Ιλδεβράνδη (1073-1085) το έτος 1073 , αλλά ο "περί περιβολής αγώνας" δεν επέτρεψε την προώθηση του παπικού σχεδίου για την εκστρατεία κατά των απίστων. Πάντως από την αρχή η ένωση θεωρείται ως αυτονόητο αντάλλαγμα και από τις δύο πλευρές, μολονότι διαφορετικά κατανοούσε την ένωση η κάθε μία από αυτές.

β) Ο Αλέξιος Α' Κομνηνός (1081-1118) επανέλαβε την προσπάθεια προς τον πάπα Ουρβανό Β' (1088-1099) το έτος 1095 , που άρχισε η πρώτη σταυροφορία. Οι σταυροφορίες "εξετράπησαν πολλές φορές από την αποστολή τους, διηύρυναν αντί να γεφυρώσουν το εκκλησιαστικό χάσμα Ανατολής και Δύσεως και όξυναν τις θεολογικές αντιθέσεις" . Και τούτο, διότι οι Πάπες χρησιμοποίησαν και αυτές για την προώθηση των σχεδίων τους στην Ανατολή, όπως απέδειξε άλλωστεFilioque η Δ' σταυροφορία (1204). Το 1098 συνεκλήθη σύνοδος στη Βάρη, με θέμα το και ο Πάπας αναθεμάτισε τους μη δεχομένους την σχετική διδασκαλία. Οι διαπραγματεύσεις όμως έμειναν ατελέσφορες, διότι οι Ανατολικοί δεν συμφώνησαν με την προσθήκη .

γ) Ο ίδιος αυτοκράτορας προκάλεσε συζήτηση στην Κων/λη το 1111 ή 1113, με θέμα το Filioque και τα άζυμα. Ουσιαστικό βήμα ήταν η αποδοχή από τους Ανατολικούς του "πρωτείου τιμής" για τον Πάπα, στα όρια της Πενταρχίας των Θρόνων .

δ) Επί αυτοκράτορος Ιωάννου Β' Κομνηνού (1118-1143) έγινε συζήτηση στην Κωνσταντινούπολη (1135) , με την επιδίωξη πολιτικής συνεννόησης. Συζητήθηκαν όμως το Filioque , ο άρτος της Θείας Ευχαριστίας και για πρώτη φορά το παπικό πρωτείο. Η συνάντηση τελείωσε με ευχές, "ίνα ταχέως διά γενικής συνόδου αρθώσι τα αίτια του σχίσματος" .

ε) Επί Μανουήλ Α' Κομνηνού (1143-1178), δυτικοί επίσκοποι ήλθαν στην Πόλη ως απεσταλμένοι του Πάπα Καλλίστου Γ' (1160-1178) . Ο Πατριάρχης Μιχαήλ Γ' ο του Αγχιάλου (1170-1177) συνεκάλεσε ενδημούσα σύνοδο το 1170, αλλά η διάσταση των συμμετεχόντων οδήγησε στην αποτυχία. Ο Πάπας Αλέξανδρος Γ' (1159-1181) έθεσε ως όρο για την ένωση την αποδοχή του παπικού πρωτείου και του εκκλήτου. Κάθε πλευρά προσπαθούσε να επιβάλει τις θέσεις της στην άλλη, αλλά κατά τον Βασίλειο Στεφανίδη, "ούτε οι μεν, ούτε οι δε προέβαινον εις παραχωρήσεις και έκαμνον ορθώς, αφού δεν είχον πεισθή περί του εσφαλμένου των δοξασιών αυτών" . Σημασία όμως έχει, ότι τα πνευματικά, θεολογικά και εκκλησιαστικά αντανακλαστικά των Ανατολικών διατηρούσαν την ευαισθησία τους.

Η άλωση και λεηλασία της Πόλης από τους σταυροφόρους της Δ' σταυροφορίας (1204) έδωσε νέες αφορμές για θεολογικές επαφές με τη Δύση, σε μια νέα βάση, που στοιχειοθέτησε ο εκ της Δύσεως τώρα κίνδυνος. Οι Ανατολικοί υπολόγιζαν στη βοήθεια του Πάπα για την ανάκτηση της Πόλης ή έστω την ουδετερότητά του. Ήταν, πράγματι, κάτι το απονενοημένο.

στ) Ο Πάπας της πρώτης αλώσεως Ιννοκέντιος ο Γ' (1198-1216) έστειλε διαδοχικά τρεις Καρδιναλίους (1204, 1205, 1208) στην Κωνσταντινούπολη για την διεξαγωγή συζητήσεων, με απαίτηση να αναγνωρισθεί το παπικό πρωτείο . Συζητήσεις ανάλογες έγιναν και στα έτη 1206 και 1214, υπό την πίεση της Φραγκοκρατίας . Για πρώτη φορά μια μερίδα Ανατολικών αντιλαμβάνεται και υποστηρίζει, ότι ήταν αναγκαία η σύγκληση Οικουμενικής Συνόδου, για να τοποθετηθεί το θέμα στο πλαίσιο της εκκλησιαστικής παραδόσεως και πάνω στη βάση της αρχαίας Πενταρχίας. Ο Πάπας θεώρησε ως ευκαιρία την για τη Δύση IB' Οικουμενική σύνοδο του Λατερανού (1215). Δεν παρέστησαν όμως Ορθόδοξοι και έτσι δεν δόθηκε η ευκαιρία για θεολογικές συζητήσεις. Ο Ιννοκέντιος, ως παραχώρηση έναντι των Ανατολικών, έθεσε στην Σύνοδο αυτή το θεωρητικό θεμέλιο της Ουνίας (ανοχή των ανατολικών εθίμων).

η) Επί Μιχαήλ Η' Παλαιολόγου (1259-1282) λαμβάνει χώρα μία νέα σειρά προσπαθειών, (από το 1261), με στόχο την απόκρουση του λατινικού κινδύνου και ανάσταση της αυτοκρατορίας . Οι Πάπες δεν αρνήθηκαν τις νέες γι' αυτούς ευκαιρίες, εφόσον ανέμεναν από αυτές ωφέλεια. Επέβαλαν όμως βαρείς όρους: πλήρη αποδοχή του παπικού πρωτείου και της ρωμαϊκής διδασκαλίας. Ο Μιχαήλ φάνηκε συγκαταβατικός, λόγω και των προσωπικών του προβλημάτων , επιχείρησε όμως με πολλές πιέσεις να πείσει τον ορθόδοξο Κλήρο, ο οποίος τελικά υπέκυψε. Δέχθηκε, κατά την απαίτηση του Μιχαήλ, το μνημόσυνο του Πάπα, το έκκλητο και το πρωτείο, με την προϋπόθεση όμως, ότι θα ήσαν σύμφωνα με τις εκκλησιαστικοκανονικές διατάξεις. Τελικά έγινε η επιδιωκόμενη από τον αυτοκράτορα ένωση στην παπική ΙΔ' Οικουμενική Σύνοδο της Λυών 1274. Παρά τις πιέσεις όμως εκ μέρους του Μιχαήλ, η ένωση δεν έγινε στην Ανατολή δεκτή παρά μόνο από τους φιλενωτικούς συνεργάτες του, με εξέχοντα τον μετέπειτα Πατριάρχη Ιωάννη Βέκκο (1275-1282) . Η σθεναρά αντίσταση του πατριάρχου Αρσενίου Αυτωρειανού (1255-1260) οδήγησε στο "αρσενιανό σχίσμα" .

θ) Ο αυτοκράτορας Ανδρόνικος Γ' Παλαιολόγος, ο νεώτερος (1328-1341), προώθησε διαπραγματεύσεις δύο φορές με την αποστολή Ορθοδόξων στον Πάπα στην Αβινιόν. Το 1333 απεσταλμένοι του Πάπα ήλθαν στην Πόλη, αλλ' έφυγαν άπρακτοι. Το 1339 στάλθηκαν "βυζαντινοί" απεσταλμένοι στον Πάπα Βενέδικτο Β' στην Αβινιόν, με επικεφαλής τον Βαρλαάμ τον Καλαβρό (± 1290- ±1350), αλλά και πάλι η απόπειρα έμεινε χωρίς αποτέλεσμα.

ι) Η Οθωμανική προέλαση στην Μικρασία έκαμε τον αυτοκράτορα Ιωάννη Ε' Παλαιολόγο (1341-1391) να αποταθεί δύο φορές στον Πάπα Ιννοκέντιο ΣΤ' (1352-1362) στην Αβινιόν, υποσχόμενος πλήρη υποταγή. Έστειλε, μάλιστα, τον γιο του Μανουήλ το 1355 ως όμηρο . Αλλά και ο ίδιος ο Ιωάννης μετέβη στον Πάπα Ουρβανό Ε' (1362-1370) στη Ρώμη. Η συνάντηση κατέληξε σε πλήρη συμφωνία (1369) με την επίσημη αποδοχή της παπικής διδασκαλίας. Τελικά όμως δεν εξασφαλίστηκε από την Δύση η αναμενόμενη βοήθεια, διότι ουδείς δυτικός ηγεμών ανταποκρίθηκε στην πρόσκληση του Πάπα σε σταυροφορία. Ορθά συμπεραίνει ο αείμνηστος Βασίλειος Στεφανίδης: "Απεδείχθη ότι η εκκλησιαστική ένωσις δεν ήτο δυνατόν να σώσει το βυζαντινόν κράτος" .

ια) Η συνεχώς διογκούμενη οθωμανική απειλή όμως δεν επέτρεψε να συναχθούν τα αναγκαία συμπεράσματα από όλες αυτές τις αποτυχίες και την συνεχή διάψευση των ελπίδων. Αληθινά απονενοημένο διάβημα μπορεί να θεωρηθεί η τελευταία και σπουδαιότερη ενωτική προσπάθεια, η Σύνοδος Φερράρας-Φλωρεντίας (1438/39) . Πρωταγωνιστικά πρόσωπα ο αυτοκράτορας Ιωάννης Ζ' ή Η' Παλαιολόγος (1425-1448) και οι Πάπες Μαρτίνος Ε' (1417-1431), αρχικά, και Ευγένιος Δ' (1431-1447). Στην συνέχεια η σύγκληση Οικουμενικής Συνόδου ανταποκρινόταν στην ορθή από πλευράς Ορθοδόξων αποτίμησή της, μολονότι από τον ια' αι. οι Σύνοδοι, ακόμη και οι οικουμενικές, διά τον Παπισμό είχαν εκπέσει σε απλά συμβουλευτικά σώματα του Πάπα. Ήταν πράγματι η σημαντικότερη και περισσότερη ώριμη ενωτική προσπάθεια. Για πρώτη φορά έγιναν διεξοδικές συζητήσεις σε καθαρά θεολογικό επίπεδο.

Η παπική υπεροψία, λόγω του πρωτείου, ήταν η αιτία όλων των παπικών πιέσεων προς τους ανατολικούς, με σημαντικότερη την μεταφορά των εργασιών της συνόδου στην Φλωρεντία (Ιαν. - Φεβρ. 1439). Κατά τον Βασίλειο Στεφανίδη: "Κρίνων τις τας αποφάσεις της συνόδου της Φλωρεντίας θα παρατηρήση, ότι αι βάσεις, επί των οποίων έγινεν η ένωσις, είναι αι αυταί με τας βάσεις, τας οποίας έθεσεν η εν Λυών σύνοδος, ήτοι αποδοχή του παπικού πρωτείου και της ρωμαϊκής διδασκαλίας, αλλ' ενταύθα έγιναν συζητήσεις, ωρίσθησαν λεπτομέρειαι και έγιναν περιορισμοί" . Η επισήμανση αυτή του Β. Στεφανίδη είναι όχι μόνο εύστοχη, αλλά και πολύ διδακτική, διότι οι βάσεις αυτές, παρά τα απατηλά φαινόμενα, τίθενται και στις σημερινές επαφές από πλευράς των παπικών, με την ανοχή και συγκατάνευση και των ενωτικών Ορθοδόξων, παρά τα αντιθέτως λεγόμενα. Η προσωπική μας διαπίστωση είναι, ότι οι σημερινοί ενωτικοί διάλογοι δεν είναι παρά συνέχεια της συνόδου Φερράρας-Φλωρεντίας, με αμετακίνητη την επιδίωξη της επιβολής της από τους ουνιτίζοντες Ορθοδόξους και φυσικά από τον Παπισμό, σ' όλη την διάρκεια της δουλείας. Μία συγκριτική προσέγγιση των ενωτικών προσπαθειών της "βυζαντινής" περιόδου και των θεολογικών διαλόγων της εποχής μας φανερώνει αντιστοιχίες και συμπτώσεις, ώστε να νομιμοποιείται ο λόγος για συνέχεια, όχι μόνο στον κύριο στόχο, που είναι η ένωση, αλλά ακόμη και στις λεπτομέρειες της χρησιμοποιουμένης μεθόδου.

3. Η κριτική θεώρηση των ενωτικών προσπαθειών, που παρουσιάσαμε παραπάνω, επιτρέπει τις ακόλουθες βασικές επισημάνσεις:

α) Πολιτικοί οι στόχοι και ενδοκοσμικά τα κίνητρα: Οι διάλογοι εκείνοι ήσαν καταδικασμένοι σε αποτυχία από την γένεσή τους. Στους ουνιτίζοντες η αγάπη προς την πίστη, ως δυνατότητα σωτηρίας, ήταν υποτονική, αν όχι ενίοτε και δυσδιάκριτη. Αντίθετα, κινητήρια δύναμη σ' αυτούς ήταν η πολιτική στοχοθεσία της διασώσεως του κράτους και των συνδεομένων με αυτό υλικών συμφερόντων . Αυτό όμως είναι ευδιάκριτο και στις σημερινές σχέσεις. Η διάσωση τοπικών εκκλησιαστικών συμφερόντων και οι συνδεδεμένες με αυτά εσωτερικές πολιτικές σκοπιμότητες ή και οι επιβαλλόμενες από τη Νέα παγκόσμια Τάξη, κατευθύνουν τα πράγματα. . Έτσι καθίσταται και η Ορθόδοξη Εκκλησία, στις τοπικές εκφάνσεις της, συνυπεύθυνη για την εξάπλωση και εδραίωση της Παγκοσμιοποίησης, που , ως επίτευξη του πλανητικού ανθρώπου και της πλανητικής κοινωνίας, του οράματος του είναι πρώτα και κύρια ιδεολογική και πολιτική, και μετά οικονομική Τα σχέδια της "Νέας Τάξης" επιβάλλουν και την πορεία των Διαλόγων (διαχριστιανικών και διαθρησκειακών) προς την πραγμάτωση της "πανθρησκείας" .

Οι Διάλογοι, συνεπώς, και τότε και σήμερα, διακονούν πολιτικές σκοπιμότητες και όχι την εν Χριστώ Παναλήθεια. Η ένωση γίνεται μέσο και όχι σκοπός. Αυτό βέβαια δεν σημαίνει, ότι αγνοούμε την τραγική θέση, στην οποία βρίσκονται συχνά οι ορθόδοξες εκκλησιαστικές ηγεσίες, ώστε και σήμερα να προβαίνουν σε απονενοημένα διαβήματα. Το πρόβλημα όμως, και τότε και σήμερα, είναι διφυές: α) η αφελής στήριξη της ελπίδας στον παπισμό και β) η για τον λόγο αυτό όχι μόνο σύμπραξη, αλλά και ταύτιση με την παπική πλάνη, όπως αποδεικνύει η χρησιμοποιούμενη για την Παλαιά Ρώμη εκκλησιαστική γλώσσα εκ μέρους της Ορθοδοξίας, που συνιστά, όπως επανειλημμένα έχει υποστηριχθεί, απόρριψη της πατερικής εκκλησιολογίας. Η έντεχνα προβαλλόμενη πίστη και θεολογία απλώς συγκαλύπτουν τις αληθινές προθέσεις. Η ακολουθήσασα όμως την φλωρεντιανή σύνοδο δουλεία απέδειξε, ότι η διάσωση της ορθής πίστεως, ως αποστολικής και πατερικής Ορθοδοξίας, διασώζει και την συνέχεια της Εκκλησίας, ανεξαρτήτως των πολιτικών εξελίξεων. Αυτό είναι το σημαντικότερο δίδαγμα όλων των φάσεων της δουλείας του Γένους μας από την αραβοκρατία (7ος αι.) μέχρι τον 19ο αιώνα. Η Ρωμανία με όλο τον πολιτισμό της σώθηκε άσχετα με τα κατά καιρούς γεωγραφικά σύνορά της, και μαζί με αυτήν και το Γένος των Ορθοδόξων και η ταυτότητά του με όλα τα συστατικά της.

Μια τραγική αντιστοιχία πρέπει στη συνάφεια αυτή να προσεχθεί ιδιαίτερα. Είναι η περίπτωση της Κύπρου. Η επικείμενη επίσκεψη του Πάπα στην Κύπρο και η αναγνώρισή του στην πράξη ως γνησίου επισκόπου της Εκκλησίας του Χριστού, όπως συνέβη και με την επίσκεψη του προηγουμένου Πάπα στην Αθήνα το 2001, ανανεώνει τις "βυζαντινές" ενέργειες, προδιαγράφοντας και τις ίδιες εξελίξεις. Το ίδιο αντίπαλο δέος, και τότε και σήμερα, η τουρκική απειλή. Λησμονείται όμως και σήμερα, όπως και τότε, ότι η Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία είναι κράτος και, συνεπώς, μόνον ως κράτος μπορεί να λειτουργήσει, προτάσσοντος δηλαδή και προωθώντας τα συμφέροντά του και ακολουθώντας την χαραγμένη από αιώνων διπλωματική του πορεία. Αν η Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία ήθελε να βοηθήσει την υπόθεση της Κύπρου, θα το είχε πράξει ως Βατικανό ήδη το 1974. Οι ελπίδες, που η κυπριακή Πολιτεία και Εκκλησία έχουν στηρίξει στην επίσκεψη του Πάπα, φοβούμαι ότι θα διαψευσθούν, δεδομένου ότι το Κράτος του Βατικανού ενεργεί σε συμφωνία με την Κυρίαρχη Παγκόσμια Δύναμη και τους δικούς της στόχους.

Από το 1920 οι διαχριστιανικές σχέσεις εντάσσονται στο πλαίσιο της διεθνούς πολιτικής ("Κοινωνία των Εθνών", "Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών") με την παραχθείσα από το πολυσυζητημένο Διάγγελμα του Οικουμενικού Πατριαρχείου νέα τακτική. Η πολιτική και διπλωματική εμπλοκή των σημερινών διαλόγων μας με τη Νέα Εποχή και τα πλανητικά σχέδιά της είναι εμφανής. Πόσο δε μάλλον, που το κράτος του Βατικανού συμπορεύεται με την παγκόσμια Υπερδύναμη και γι' αυτό ο Πάπας χαρακτηρίζεται απροκάλυπτα από τον Δυτικό Τύπο "πλανητάρχης No 2". Η Ορθοδοξία σύρεται από την αρχή του 20ού αιώνα στην στήριξη των στόχων της διεθνούς (παγκόσμιας) πολιτικής μέσω των διαλόγων και της "Οικουμενικής Κινήσεως".

Οι "βυζαντινοί" αυτοκράτορες προσέφεραν κατά κανόνα την υποταγή στον Πάπα. Αυτό γίνεται και σήμερα. Τί άλλο είναι η αναγνώριση της εκκλησιαστικότητας του Παπισμού και της Ουνίας στο Balamand (1993) και η συνέχεια του διαλόγου της Ορθοδοξίας με την Λατινική Εκκλησία;

β) Οι Διάλογοι υπηρετούν τα συμφέροντα του Παπισμού: Οι Πάπες χρησιμοποίησαν και χρησιμοποιούν τους διαλόγους για την ισχυροποίηση του κύρους και της εξουσίας τους, με την σύμπραξη της ορθόδοξης εκκλησιαστικής Ηγεσίας. Επαναλαμβάνεται και σήμερα το μέγα σφάλμα των "βυζαντινών" προγόνων μας, η απόρριψη δηλαδή της προσκλήσεως, της αντιπαπικής συνόδου της Βασιλείας (1431-38), που ανταποκρινόταν στην ορθόδοξη στήριξη του συνοδικού θεσμού. Ομολογείται δε, ότι "η συνοδική συνείδηση της Ανατολής βρισκόταν εγγύτερα στο πνεύμα της συνόδου έναντι του Πάπα" . Οι αρνούμενοι τον παπικό θεσμό στην Δύση ήσαν πιστοί ως προς αυτό στο φρόνημα της Εκκλησίας του Χριστού, ενσαρκούμενο και εκφραζόμενο από τους αγίους Πατέρες . Αλλά και σήμερα ουνιτίζοντες Ορθόδοξοι, στηρίζουν τον Παπισμό, ανεχόμενοι να χαρακτηρίζει ο Πάπας "ελλειμματική" την Εκκλησία μας, διότι δεν δέχεται το παπικό πρωτείο και το συναφές φυσικά με αυτό αλάθητο. Στηρίζοντας δε τον Παπισμό, αθετούν τους αγίους και την περί Παπισμού ομολογία τους. Σώζουμε τον Παπισμό ως κοσμικό κράτος και χάνουμε την Ορθοδοξία!

Τα παραπάνω επιβεβαιώνουν τα γεγονότα της Φλωρεντίας. Λίγες μέρες προ της ανακηρύξεως της ενώσεως με παπική βούλλα, η σύνοδος της Βασιλείας είχε καθαιρέσει τον Πάπα. Αλλ' οι Ορθόδοξοι προέκριναν την στήριξή του. Το συμπέρασμα του καθηγητού Βλασίου Φειδά δικαιώνει τον συλλογισμό μας: "Η κηρυχθείσα ένωση -γράφει- κατέστη πλέον πανίσχυρο όπλο στα χέρια του Ευγενίου Δ' για την αποκατάσταση του κλονισμένου παπικού κύρους και για την μείωση της επιρροής της συνόδου της Βασιλείας στη Δύση" . Στις περιπτώσεις αυτές δεν πρόκειται απλώς για απουσία διορατικότητος, αλλά για πτώση φαρισαϊκή, διότι, όπως οι Φαρισαίοι και η "δοκούσα άρχειν" (Πρβλ. Μάρκ. 10, 42) ορθόδοξη Ηγεσία, "κλείει την βασιλείαν των ουρανών έμπροσθεν των ανθρώπων" (Ματθ. 23, 14). Αλλά και τότε και σήμερα πέφτουμε θύματα των φρούδων υποσχέσεων του Πάπα. Η απογοήτευση δε, είναι η συνήθης κατάληξη των εσφαλμένων επιλογών της καθ' ημάς Ανατολής. Αυτό είναι το τίμημα της αφελείας ή και προδοσίας μας. Ο Παπισμός δεν είναι πρόθυμος για θυσίες. Το αντίθετο. Απαιτεί την αναγνώριση της διπλής εξουσίας του. Περιέχει πολλή οδύνη η έκφραση της απογοητεύσεως του Ιωάννου Η' Παλαιολόγου: "Ημείς εθαρρούμεν διορθώσαι πολλά σφάλματα των Λατίνων, νυν δε ορώ ότι εκείνοι, οι καινοτομήσαντες και αμαρτόντες εις πολλά, βούλονται διορθούν ημάς, τους μηδέν τι μεταποιήσαντας" . Η δήλωση αυτή είναι αρκετή, για να νουθετήσει όσους αφελώς πιστεύουν, ότι με τους διαλόγους θα βοηθήσουμε τον Παπισμό να αναθεωρήσει και ανακαλέσει τις καινοτομίες του.

γ) Οι πιστοί στην πατερική παράδοση πάντα δικαιώνονται: Σ' αντίθεση με τους αυτοκράτορες και τους αποτελούντες την ουνιτίζουσα αυλή τους, η μερίδα των πατερικών Ορθοδόξων είχε πάντα συνείδηση της ριζικής διαφοροποιήσεως και πτώσεως του Δυτικού Χριστιανισμού, όταν μάλιστα από τον ΙΓ' αιώνα άρχισαν ουσιαστικότερες συζητήσεις. Γι' αυτό και αγωνίζονταν για την διάσωση και στήριξη της δογματικο-κανονικής τάξεως της Εκκλησίας. Αυτός είναι ο λόγος, που ζητούσαν βάση των συζητήσεων να είναι οι επτά οικουμενικές σύνοδοι, ως αρραγές θεμέλιο της ενότητος . Διότι "το κριτήριο της πατερικής παραδόσεως αποτελούσε την αφετηρία ή και τον τελικό σκοπό κάθε θεολογικής συζητήσεως" .

Είναι εξ άλλου γεγονός ότι οι Ανατολικοί, σ' αντίθεση με τις σημερινές πρακτικές, δεν συμμετείχαν στους διαλόγους θεωρώντας την αλήθεια της πίστεως ως ζητούμενο, αλλ' ως απόλυτα και αστασίαστα δεδομένο. Το φρόνημα των Αγίων Πατέρων, η κοινή πατερική παράδοση της πρώτης χιλιετίας, ήταν για τους πατερικούς η αμετακίνητη βάση. Αποφευγόταν κάθε τι, που θα μπορούσε να θέσει υπό αμφισβήτηση την μοναδικότητα ("Μία") της Εκκλησίας . Το διατυμπανιζόμενο σήμερα "διάλογος επί ίσοις όροις" θέτει απ' αρχής εν αμφιβόλω την αλήθεια της πατερικής παραδόσεως και καταξιώνει ως εκκλησιαστικότητα αποδεδειγμένες αιρέσεις . Η συμπεριφορά των πατερικά Ορθοδόξων φαίνεται καθαρότερα στην Σύνοδο Φερράρας-Φλωρεντίας. Ο διάλογος των πατερικά Ορθοδόξων δεν ήταν κάποιος θεολογικός συμψηφισμός, αλλά απέβλεπε στην συνάντηση των δύο πλευρών στην εν Χριστώ αλήθεια. Είναι σαφής στο σημείο αυτό η θέση του αγίου Μάρκου Ευγενικού: "ουκ εγχωρεί συγκατάβασις εις τα περί της πίστεως" . Ο θεολογικός διάλογος έχει χαρακτήρα ιεραποστολής. Είναι κλήση στην Αλήθεια. Μία ενότητα εν τη ποικιλία, όσον αφορά στην Πίστη, ήταν αδιανόητη, ενώ σήμερα προβάλλεται ως η μόνη δυνατότητα ενότητας, λόγω της παπικής αδιαλλαξίας. Οι ουνιτίζοντες Ορθόδοξοι έχουν την ψευδαίσθηση ότι οι όποιοι συμβιβασμοί θα οδηγήσουν σε αληθή και αρραγή ενότητα.

Η μεγαλύτερη δε αυταπάτη είναι η επιδίωξη επανερμηνείας του πρωτείου, το οποίο, όπως και αν χαρακτηρισθεί, παραμένει πρωτείο αντιεκκλησιαστικό και πατερικά απαράδεκτο, ως φορτισμένο με την πολιτική-κοσμική σημασία του. Η πρόταση, Παπικών και Οικουμενιστών, να γίνει δεκτό το παπικό πρωτείο ως "πρωτείον διακονίας", αποδεικνύεται απατηλό πυροτέχνημα. Διότι η μεγαλύτερη έκφραση ειλικρινείας, διακονίας και φιλαληθείας θα ήταν η επίσημη άρνηση εκ μέρους του Παπισμού όλων των παπικών καινοτομιών, στο επίκεντρο των οποίων βρίσκονται τα ειδικά περί Πάπα δόγματα.

Υπάρχει όμως και το δαιμονικότερο: είναι η προσπάθεια των ουνιτιζόντων Ορθοδόξων να στηρίξουν την απάτη της παπικής πλευράς, με την αναγνώριση εκ μέρους των του Παπισμού, όπως είναι σήμερα, ως αυθεντικής Εκκλησίας. Αυτό σημαίνει, ότι ο διάλογος με την Λατινική Εκκλησία στηρίζεται και σήμερα σε σαθρή βάση και γι' αυτό οι όποιες αποφάσεις των τοπικών Ορθοδόξων Ιεραρχιών ελέγχονται για την ορθοδοξία τους, αφού αντιμάχονται το φρόνημα των Αγίων.

ε) Οι μη πατερικοί ενωτικοί λειτουργούν ως "πέμπτη φάλαγξ" στο σώμα της Ορθοδοξίας: Την αχαρακτήριστη αφέλεια των αυτοκρατόρων και γενικότερα των ηγετών του Γένους, που, μυωπάζοντες μπροστά στην πραγματικότητα, στήριζαν τις ελπίδες τους στο Πάπα, ενίσχυαν και εν πολλοίς καθοδηγούσαν πρόσωπα τυχοδιωκτικά , κατά κανόνα, οι λεγόμενοι φιλενωτικοί, προτάσσοντες το ίδιον όφελος των δικαίων της Εκκλησίας. Κοντά στον Ιωάννη Ε' Παλαιολόγο ήταν η (παπική) μητέρα του Άννα της Σαβοΐας και κύριος σύμβουλός του ο λατινόφρων Δημήτριος Κυδώνης . Τον Ανδρόνικο Γ' συμβούλευε και στήριζε ο ουνίτης Βαρλαάμ ο Καλαβρός. Και αυτοί δεν είναι οι μόνοι, αλλ' οι επισημότεροι. Τέτοια πρόσωπα διαμορφώνουν την πολιτική του Κράτους και τις επιλογές της εκκλησιαστικής ηγεσίας, καθορίζοντας την πορεία του Γένους στις κρισιμότερες ιστορικές στιγμές του. Ο Βαρλαάμ είναι εκείνος, που προειδοποίησε "τον διάλογο της αγάπης" για την άμβλυνση των διαφορών και των αντιστάσεων των Ορθοδόξων, συνιστώντας στον Πάπα την διατήρηση φιλικών σχέσεων με την Ανατολή μέχρι την αποκατάσταση της ενότητας στην πίστη. Εξ άλλου, ο Νικαίας Βησσαρίων και ο Ρωσίας Ισίδωρος, πεπεισμένοι ενωτικοί και φιλοπαπικοί, ενίσχυαν την άποψη του αυτοκράτορα, ότι ήσαν άσκοπες οι ατελεύτητες θεολογικές συζητήσεις, χάριν της επισπεύσεως της συμφωνίας . Η ίδια αδικαιολόγητη σπουδή διακρίνει και τις σημερινές ενωτικές προσπάθειες.

Η φιλενωτική και φιλοπαπική ομάδα περιθωριοποιούσε τους πατερικούς , όπως ο Μάρκος Ευγενικός και ο Ηρακλείας Αντώνιος, στην Φερράρα, που γρήγορα απομονώθηκαν. Οι πρωτοβουλίες περιήλθαν εξ ολοκλήρου στους ενωτικούς Μητροπολίτες Νικαίας Βησσαρίωνα και Ρωσίας Ισίδωρο, στον πρωτοσύγκελλο Γρηγόριο Μελισσηνό ή Μάμα "και μερικούς άλλους επισκόπους, οι οποίοι ... εργάσθηκαν για την ανεύρεση συμβιβαστικών λύσεων" . Οι πατερικοί, όπως ο Μάρκος, χαρακτηρίζονταν -και τότε-τρελλοί! Έλεγαν για τον Μάρκο: "έκφρων εγένετο και ουκ οίδε τί θέλει" -ενώ αυτοί ήξεραν!- Εν τούτοις, η αντικειμενική έρευνα ομολογεί για τον Μάρκο, ότι τα θεολογικά του επιχειρήματα "εξέφραζαν... την αυθεντική θέση της ορθοδόξου συνειδήσεως" και ότι "ο σθεναρός και θαρραλέος αγώνας" του "ήταν η υψίστη έκφραση της ορθοδόξου συνειδήσεως" . Το ερώτημα όμως είναι, γιατί πολεμούνται σήμερα, με τόση σφοδρότητα και πάθος, οι συνεχιστές της στάσεως του Αγίου Μάρκου, ο οποίος μάλιστα δεν έζησε την δογματοποίηση και του παπικού Αλαθήτου (1870), που καθιστά τα εμπόδια των δικών μας ενωτικών προσπαθειών ανυπέρβλητα.

Χαρακτηριστική περίπτωση διαχρονικού θεολογικού δωσιλόγου είναι ο Ιωάννης Βέκκος, πρωταγωνιστική μορφή της ενωτικής συνόδου του 1274. Ο Βέκκος ενσαρκώνει ιστορικά τον ασπόνδυλο καιροσκόπο όλων των ενωτικών διαλόγων, που έχει επιφανείς συνεχιστές και στην εποχή μας. Φαινομενικά ορθόδοξος στην αρχή και μάλιστα αμύντωρ της παραδόσεως, ταπεινός συνοδοιπόρος αργότερα και διαστροφέας της. Ο Βέκκος προσφέρει σημαντική βοήθεια και σε μια άλλη ψυχογραφική κατεύθυνση. Επειδή καιροσκοπικός ενωτισμός συγκαλύπτει άχρι καιρού το αληθινό φρόνημα, είναι ανάγκη να μη παρασυρόμεθα στην κατάταξη των Θεολόγων μας από κάποια κείμενα της πρώιμης παραγωγής τους, έστω και αν είναι ορθόδοξα και πατερικά. Κατά τον Δημοσθένη, άλλωστε, "προς το τελευταίον εκβάν έκαστον των πριν υπαρξάντων κρίνεται"! Είναι επόμενο, συνεπώς, οι εξοχότεροι ενωτικοί να τιμώνται από τον Πάπα. Οι δεχόμενοι τιμητικές διακρίσεις σήμερα συνεχίζουν το παράδειγμα του Βησσαρίωνος και του Ισιδώρου, των καρδιναλίων .

Μόνιμο παραμένει, συνεπώς, το πρόβλημα της διασπάσεως της ενότητος των Ορθοδόξων και αυτό με απαράμιλλο δυναμισμό επεσήμανε ήδη ο Μ. Βασίλειος στην εποχή του: "Τα μεν ουν παρά των Αρειανών -λέγει- έκπαλαι κατά της Εκκλησίας σκευωρούμενα, ει και πολλά και μεγάλα και κατά πάσαν διαβεβοημένα την οικουμένην, αλλ' ουν φορητά ημίν εστι διά τε παρά φανερών εχθρών και πολεμίων του λόγου της αληθείας γίνεσθαι [...], λυπεί δε ημάς και ταράσσει τα παρά των ομοψύχων και ομοδόξων γινόμενα" .

Σωτήριες, αντίθετα, αποδεικνύονται οι κριτικές παρεμβάσεις και αντιδράσεις των πατερικών Ορθοδόξων, όπως επί Θεοδώρου Α' Λασκάρεως, του Ναυπάκτου Ιωάννου Αποκαύκου, "κηρυχθέντος κατά πάσης μετά του Πάπα συνεννοήσεως και συμβουλεύοντος την εκδίωξιν των Λατίνων εκ της Κωνσταντινουπόλεως", δηλαδή την στροφή προς την άλλη κατεύθυνση, την ενεργοποίηση της Μεγάλης Ιδέας του Γένους. Η στάση του Αποκαύκου συνεχίσθηκε και στην σύνοδο Φλωρεντίας, όπως είδαμε παραπάνω. Ιδιαίτερη όμως σημασία έχει το γεγονός, ότι και πρόσωπα, με αμφίβολη ή και μηδαμινή προσήλωση στην πατερικότητα, διατηρώντας την αξιοπρέπεια και κυρίως την φιλογένειά τους, συμβουλεύουν ενίοτε τα πρέποντα. Κλασικά παραδείγματα ο Νικηφόρος Γρηγοράς (14ος αι.) και ο Γεώργιος Πλήθων-Γεμιστός τον 15ο αιώνα. Ο πρώτος "έπεισε τον πατριάρχη και την σύνοδο να αποφύγουν κάθε ενωτική συζήτηση με τους παπικούς απεσταλμένους", διότι είχε κατανοήσει την πορεία των πραγμάτων υπέρ των παπικών συμφερόντων. Ο Πλήθων, εξ άλλου, όχι μόνο δέχθηκε να μετάσχει, παρ' ότι νεοπλατωνικός και συνεπώς μη ορθόδοξος, στην σύνοδο για την προάσπιση του Γένους απέναντι στον παποφραγκικό κίνδυνο, που τον θεωρούσε μεγάλο ήταν δε και εκ των ολίγων, που μαζί με τον άγιο Μάρκο, δεν υπέγραψαν τις ενωτικές αποφάσεις. Η εντιμότητά του, μάλιστα, φαίνεται από την ανησυχία του, όπως είπε στον αυτοκράτορα, μήπως η συμμετοχή του ως νεοπλατωνικού θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για την "κατάκριση" της Ορθοδόξου Εκκλησίας. Ναι! Και τότε και σήμερα οι αδιάφοροι περί την πίστη ή και αρνητές της, είναι ευεργετικότεροι των φαινομενικά Ορθοδόξων, που φρονούν "προς πορισμόν είναι την ευσέβειαν" (Α' Τιμ. 6, 5).

Είναι αδιαμφισβήτητο, ότι ο Διάλογός μας σήμερα με τον Παπισμό συνεχίζει, παρά τις κουτοπόνηρες συγκαλύψεις, την σύνοδο Φερράρας-Φλωρεντίας. Τότε οι υπογράψαντες Ορθόδοξοι δέχθηκαν τις παπικές αξιώσεις ως προς το πρωτείο . Ο Πάπας έμενε ανένδοτος και οι Ορθόδοξοι υπέβαλαν την ακόλουθη συμβιβαστική πρόταση: "ομολογούμεν αυτόν (τον Πάπα) άκρον αρχιερέα και επίτροπον και τοποτηρητήν και βικάριον Χριστού, ποιμένα τε και διδάσκαλον πάντων των Χριστιανών, ιθύνειν τε και κυβερνάν την Εκκλησίαν του Χριστού, σωζομένων των προνομίων και των δικαίων των πατριαρχών της Ανατολής" . Σε τί διαφέρει όμως η σημερινή στάση απέναντι στις φανερές και αφανείς αξιώσεις του παπισμού, όταν ανεχόμεθα αδιαμαρτύρητα τις, εις βάρος της πίστεως και των Αγίων μας, εκτοξευόμενες επικρίσεις του νυν Πάπα περί "ελλειμματικής" εκκλησιαστικότητος της Ορθοδοξίας, ή η αναγνώριση του Παπισμού, ως Εκκλησίας, όπως έγινε από τους Ορθοδόξους στο Balamand και η εν συνεχεία αποδοχή της αποφάσεως της Μεικτής Επιτροπής από τις τοπικές Ιεραρχίες;

ζ) Το ψευδοεπιχείρημα: Ο σημερινός Διάλογος, με την Παπική Εκκλησία στηρίζεται σε ένα ψευδοεπιχείρημα, που αναπαράγεται συνεχώς από την ενωτική παράταξη. Και αυτό είναι, ότι δήθεν ο Παπισμός δεν έχει καταδικασθεί συνοδικά, δηλ. από Οικουμενική Σύνοδο. Με βάση δε αυτή την παραπλανητική διακήρυξη προχώρησαν, χωρίς φυσικά καμμία πανορθόδοξη απόφαση, στην αναγνώριση de facto της εκκλησιαστικότητας του Παπισμού. Αυτό οδήγησε στις συμπροσευχές και την αποδοχή του Παπισμού ως εκκλησιαστικού μεγέθους και ως "του ετέρου πνεύμονος" του εκκλησιαστικού σώματος, έστω και αν είναι "φυματικός", μη υγιής δηλαδή εις την πίστη και πράξη του. Όλες οι αναφορές στον Πάπα, τόσο στον θεολογικό διάλογο, όσο και στις σχέσεις με αυτόν του Οικουμενικού Πατριαρχείου, που επηρεάζει και τις άλλες ελληνόφωνες Εκκλησίες, ο Πάπας εκλαμβάνεται ως ορθόδοξος επίσκοπος, μέλος της Εκκλησίας του Χριστού, κανονικό και υπεροχικό, ως να ευρισκόμεθα στην προ του σχίσματος εποχή, στην περίοδο των αρχαίων Οικουμενικών Συνόδων.

Μελετώντας όμως την εκκλησιαστική ιστορία και λαμβάνοντας υπόψη τη μακρά διαδικασία των μετά το σχίσμα ενωτικών προσπαθειών, καταλήγουμε στο κριτικό ερώτημα: Μπορούμε σήμερα να δεχθούμε την συνέχεια της αρχαίας Πενταρχίας, με "πρώτον τη τάξει" τον επίσκοπο της Πρεσβυτέρας Ρώμης; Ασφαλώς όχι. Η Παλαιά Ρώμη μετά το σχίσμα είναι το Πατριαρχείο, που αποσχίσθηκε και, συνεπώς, εξέπεσε του θεσμού της Πενταρχίας. Κάθε εφαρμογή, συνεπώς, των αφορώντων στην Πενταρχία των Πατριαρχικών Θρόνων στις σημερινές σχέσεις είναι όχι μόνον εσφαλμένη, αλλά και προβάλλει την πλήρως αθεολόγητη, αντιεκκλησιαστική και αυθαίρετη μεθόδευση του θεολογικού διαλόγου.

Σ' όλη τη διάρκεια της δουλείας διακεκριμένοι εκκλησιαστικοί συγγραφείς της ρωμαίικης Ανατολής θεωρούσαν αναγκαίο να απαντήσουν στο ερώτημα "τί εστι Πάπας", για να συμπεράνουν τον αιρετικό χαρακτήρα της Παλαιάς Ρώμης και του Παπισμού, κάτι που έχει αποτυπωθεί και στα σχετικά δογματικοσυμβολικά συνοδικά κείμενα αυτής της περιόδου . Είναι δυνατόν, λοιπόν, η Πανορθόδοξος -και για τους Ορθοδόξους Οικουμενική Σύνοδος- να αγνοήσει αυτές τις διακηρύξεις, ανατοποθετώντας αυθαίρετα την θεώρηση του Παπισμού και καταξιώνοντας τις φιλοπαπικές, ανιστόρητες και αθεολόγητες θέσεις των ενωτικών μας; Τείνουμε να πιστεύσουμε, ότι η ενωτική παράταξη των Ορθοδόξων βλέπει την ετοιμαζόμενη Πανορθόδοξο Σύνοδο ως το βήμα της επισήμου επιβεβαιώσεως της εκκλησιαστικότητος της Λατινικής Εκκλησίας και διακηρύξεως της ενώσεως με την αποδοχή του παπικού πρωτείου και του συναφούς με αυτό αλαθήτου, ως και ( tacite , αυτό) του Παπικού Κράτους .

Ο ισχυρισμός όμως της μη συνοδικής και πανορθοδόξου καταδίκης του Παπισμού είναι ψευδοεπιχείρημα για την παραπλάνηση των απλουστέρων. Διότι επανειλημμένως έχουν καταδικασθεί πλάνες και καινοτομίες του Παπισμού και μάλιστα προ του σχίσματος. Η ΣΤ' Οικουμενική Σύνοδος (680/81) λ.χ. απεφάσισε: "Τους τολμώντας ... παραδιδόναι έτερον σύμβολον ... ει μεν επίσκοποι είεν ή κληρικοί, αλλοτρίους είναι τους επισκόπους της επισκοπής και τους κληρικούς του κλήρου, ει δε μονάζοντες είεν ή λαϊκοί αναθεματίζεσθαι αυτούς". Υπάρχει όμως και μία σειρά ορθοδόξων Συνόδων, οι οποίες έχουν καταδικάσει παπικές πλάνες, έμμεσα δε και τους εισηγητές τους, όπως αναλυτικά παρουσιάζονται από τον αγαπητό συμπρεσβύτερο και οτρηρό ερευνητή π. Εμμανουήλ Καλύβα.

Είναι δυνατό, λοιπόν, η μέλλουσα Πανορθόδοξος Σύνοδος να αντιπαρέλθει τις αποφάσεις αυτές και να τις διαγράψει; Είναι ποτέ δυνατόν να μην αποδεχθεί ως Η' Οικουμενική την επί Μ. Φωτίου Σύνοδο του 879 , ή ως οικουμενικού χαρακτήρα (Θ' Οικουμενική Σύνοδο) τις αποφάσεις των ησυχαστικών συνόδων του 14ου αιώνος; . Της ονομαστικής καταδίκης ενός πατριαρχικού θρόνου είναι βαρύτερη η καταδίκη ( de facto ) των αιρέσεων, τις οποίες ο θρόνος αυτός "γυμνή τη κεφαλή" αποδέχεται και κηρύσσει.

η) Ο φύλαξ της ορθοδόξου πίστεως είναι ο Λαός : Αυτό, τελικά, είναι το μεγάλο δίδαγμα από τις ενωτικές προσπάθειες των προ της Αλώσεως χρόνων. Ο Λαός, το εκκλησιαστικό σώμα δηλαδή, είναι αυτός, που διαφυλάσσει την "άπαξ τοις αγίοις παραδοθείσαν πίστιν" (Ιούδα 3) και την προστατεύει έναντι των παραχαρακτών και απεμπολητών της. Όλες οι ενωτικές προσπάθειες, κυρίως της β' περιόδου, μολονότι υπηρετούσαν συγκεκριμένη πολιτική σκοπιμότητα, προερχόμενες από την βασιλική αυλή και διπλωματία, αποδοκιμάζονταν πάντοτε από την πλειοψηφία του ορθοδόξου πληρώματος. Οι ενωτικές αυτές προσπάθειες, απέτυχαν, λόγω της σθεναράς αντιστάσεως του ορθοδόξου Κλήρου και του πιστού σ' αυτόν ευσεβούς Λαού. Αυτό συνέβη, επί παραδείγματι, επί Μιχαήλ Η' Παλαιολόγου, ο οποίος επιχείρησε να χειραγωγήσει την ενωτική προσπάθεια, παρακάμπτοντας τις αντιδράσεις, αλλά "η παράταξη των ανθενωτικών παρουσίαζε πλέον ισχυρά ερείσματα στον Λαό" .

Όσο και αν έχει αποδυναμωθεί ή και αλλοιωθεί το ορθόδοξο φρόνημα του Λαού μας με την συνειδησιακή διάβρωση, που υφίσταται, ο ευσεβής Λαός υπάρχει και σήμερα και μένει πιστός στην παράδοση των Αγίων, ακολουθώντας πιστά την πατερικά ορθόδοξη ηγεσία του. Αυτός ο Λαός έχει την δυνατότητα να διακρίνει κάτω από τις λαϊκιστικές αγαπολογίες και τους εντυπωσιασμούς των ουνιτιζόντων την υποκρισία και συμπαιγνία κατά της Ορθοδοξίας των Πατέρων μας. Γι' αυτό επιμένει στην αρχή, που έθεσε η "Απάντησις της εν Κωνσταντινουπόλει Συνόδου τω 1895 προς τον Πάπα Λέοντα ΙΓ': "Η φυσικωτέρα οδός προς την ένωσίν εστιν η επάνοδος της Δυτικής Εκκλησίας εις το αρχαίον δογματικόν και διοικητικόν καθεστώς". Κάθε ενωτική προσπάθεια, που δεν κινείται στα όρια της αιωνιότητος, αλλ' αποβλέπει σε "πρόσκαιρον αμαρτίας απόλαυσιν" (Εβρ. 11, 25), είναι καταδικασμένη σε αποτυχία, όπως οι ενωτικές προσπάθειες των "βυζαντινών" αυτοκρατόρων.

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ

(Απρίλιος 2009)

"ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΙΣΤΗ, ΤΗΝ ΓΛΩΣΣΑ
ΚΑΙ ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΜΑΣ"
ΠΡΩΤΟΠΡ. ΓΕΩΡΓΙΟΥ Δ. ΜΕΤΑΛΛΗΝΟΥ
ΕΚΔΟΣΕΙΣ "ΟΡΘΟΔΟΞΟΣ ΚΥΨΕΛΗ"
ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ

# data[].attributes.attachment_link.title
Ενωτικές προσπάθειες μετά το σχίσμα

# data[].attributes.attachment_link.description
ΕΝΩΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΕΣ ΜΕΤΑ ΤΟ ΣΧΙΣΜΑ ΚΑΙ Ο ΣΗΜΕΡΙΝΟΣ ΔΙΑΛΟΓΟΣ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ ΜΕ ΤΗΝ ΛΑΤΙΝΙΚΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑ 1. Η ενότητα ανήκει στη φύση της Εκκλησίας, ως σώματος Χριστού και εν Χριστώ κοινωνίας. Η αληθής Εκκλησία είναι "μόνον μία και μοναδική", κατά το ιερό Σύμβολο .

# data[].attributes.attachment_link.title
Δογματικές Διαφορές μεταξύ χριστιανικών Ομολογιών και Ορθοδοξίας Flashcards | Quizlet

# data[].attributes.attachment_link.description
Start studying Δογματικές Διαφορές μεταξύ χριστιανικών Ομολογιών και Ορθοδοξίας. Learn vocabulary, terms, and more with flashcards, games, and other study tools.

# data[].attributes.attachment_link.title
Δογματικές Διαφορές μεταξύ χριστιανικών Ομολογιών και Ορθοδοξίας Flashcards | Quizlet

# data[].attributes.attachment_link.description
Start studying Δογματικές Διαφορές μεταξύ χριστιανικών Ομολογιών και Ορθοδοξίας. Learn vocabulary, terms, and more with flashcards, games, and other study tools.

# data[].attributes.attachment_link.title
Δογματικές Διαφορές μεταξύ χριστιανικών Ομολογιών και Ορθοδοξίας Flashcards | Quizlet

# data[].attributes.attachment_link.description
Start studying Δογματικές Διαφορές μεταξύ χριστιανικών Ομολογιών και Ορθοδοξίας. Learn vocabulary, terms, and more with flashcards, games, and other study tools.

# data[].attributes.attachment_link.title
Δογματικές Διαφορές μεταξύ χριστιανικών Ομολογιών και Ορθοδοξίας Flashcards | Quizlet

# data[].attributes.attachment_link.description
Start studying Δογματικές Διαφορές μεταξύ χριστιανικών Ομολογιών και Ορθοδοξίας. Learn vocabulary, terms, and more with flashcards, games, and other study tools.