# data[].attributes.body
1. Định nghĩa lực
- Lực là đại lượng vectơ đặc trưng cho tác dụng vật này lên vật khác mà kết quả là gây ra gia tốc cho vật hoặc làm vật bị biến dạng
- Được biểu diễn bằng một mũi tên (vectơ)
* Gốc mũi tên là điểm đặt của lực.                                                * Phương và chiều của mũi tên là phương và chiều của lực.
* Độ dài của mũi tên biểu thị độ lớn của lực theo một tỷ lệ xích nhất định.
2. Các lực cân bằng cùng đăt lên 1 vật
- Các lực cân bằng là các lực khi tác dụng đồng thời vào vật thì không gây gia tốc cho vật
- Hai lực cân bằng là hai lực cùng giá, ngược chiều, cùng độ lớn và cùng tác dụng vào một vật

# data[].attributes.headline
Định luật 1 Newton( còn được gọi định luật quán tính)

# data[].attributes.subject
Định luật 1 Newton( còn được gọi định luật quán tính)

# data[].attributes.body
- Khái quát nói về khuynh hướng giữ nguyên trạng thái chuyển động của vật, được đặc trưng bởi vận tốc.
- Nội dung:  Nếu một vật không chịu tác dụng của lực nào hoặc chịu tác dụng bởi một tổng hợp lực bằng không thì một vật đang đứng yên sẽ chỉ mãi đứng yên, và một vật đang trạng thái chuyển động sẽ chuyển động thẳng đều mãi mãi.
- Lưu ý: Lực không phải là nguyên nhân chính gây ra chuyển động của vật, ở đây lực chỉ là nguyên nhân gây ra sự thay đổi trạng thái chuyển động của một vật.
- Quán tính là tính chất mọi vật có xu hướng bảo toàn vận tốc cả hướng và độ lớn

# data[].attributes.attachment_link.title
BA ĐỊNH LUẬT NEWTON - ĐỊNH LUẬT I NEWTON - YouTube và 5 trang nữa - Cá nhân - Microsoft​ Edge 2021-12-02 13-50-33

# data[].attributes.body
- Nội dung: Vectơ gia tốc của một vật luôn cùng hướng với lực tác dụng lên vật. Độ lớn của vectơ gia tốc tỉ lệ thuận với độ lớn của vectơ lực tác dụng lên vật và tỉ lệ nghịch với khối lượng của vật.
– Điểm đặt của lực: Là vị trí mà lực tác dụng lên vật.

– Phương và Chiều của lực: Là phương và chiều của gia tốc mà lực gây ra cho vật
* Lưu ý:  + khối lượng m là đại lượng đặc trưng cho mức quán tính của vật
+ Tính chất khối lượng: vô hướng, dương và  không đổi với mỗi vật có tính chất cộng

# data[].attributes.body
Ở 2 đầu của lò xo

# data[].attributes.body
Ở 2 đầu của vật mà xuất hiện lực đàn hồi, vật bị biến dạng
VD : ở lò xo, điểm đặt của chúng là ở 2 đầu lò xo
ở dây cao su hay dây thép, điểm đặt là ở 2 đầu dây đó (chú ý : lực đàn hồi trong trường hợp này chỉ xuất hiện khi bị ngoại lực kéo dãn. Vì thế, lực đàn hồi này là lực căng)
ở các mặt tiếp xúc, điểm đặt là tại mặt tiếp xúc đó (chú ý : lực đàn hồi xuất hiện khi các mặt tiếp xúc ép vào nhau rồi bị biến dạng. Lực đàn hồi này có phương vuông góc với mặt tiếp xúc)

# data[].attributes.body
Lực đàn hồi xuất hiện ở hai đầu của lò xo và tác dụng vào các vật tiếp xúc (hay gắn) với lò xo làm nó biến dạng (tại điểm đặt)

# data[].attributes.body
Hướng của lực đàn hồi ở mỗi đầu lò xo ngược với hướng của ngoại lực gây biến dạng

# data[].attributes.body
Phương của lực đàn hồi cùng phương với phương của ngoại lực gây biến dạng

# data[].attributes.body
Khi lò xo bị dãn, lực đàn hồi của lò xo hướng theo trục của lò xo vào phía trong, phương thì cùng phương với lực kéo lò xo

# data[].attributes.body
Khi lò xo bị nén, lực đàn hồi của lò xo hướng theo trục của lò xo ra ngoài, phương thì cùng phương với lực nén

# data[].attributes.headline
ĐỘ LỚN CỦA LỰC ĐÀN HỒI CỦA LÒ XO - ĐỊNH LUẬT HÚC

# data[].attributes.subject
ĐỘ LỚN CỦA LỰC ĐÀN HỒI CỦA LÒ XO - ĐỊNH LUẬT HÚC

# data[].attributes.body
- Nhà vật lý người Anh Robert Hooke là người đầu tiên nghiên cứu
- Theo định luật III Newton, lực mà quả cân kéo lò xo và lực của lò xo kéo quả cân luôn có độ lớn bằng nhau và bằng F
F = P = mg

# data[].attributes.body
- Nếu trọng lượng của tải (ngoại lực tác dụng) vượt quá 1 giá trị nào đó là giới hạn đàn hồi của lò xo
=> Mỗi lò xo hay mỗi vật đàn hồi có một giới hạn đàn hồi nhất định. NẾU trọng lượng của tải vượt quá giới hạn đàn hồi thì lò xo sẽ không co được về chiều dài ban đầu ( l0 ) được nữa

# data[].attributes.body
Trong giới hạn đàn hồi, độ lớn của lực đàn hồi của lò xo TỈ LỆ THUẬN với độ biến dạng (độ dãn hay độ nén) của lò xo

# data[].attributes.body
- Một lò xo có chiều dài tự nhiên ban đầu, độ cứng k được treo vào điểm cố định, đầu dưới treo vật có khối lượng m, tại nơi có gia tốc trọng trường g
- Khi chịu cùng 1 ngoại lực gây biến dạng, lò xo nào càng cứng thì càng ít bị biến dạng => k càng lớn

# data[].attributes.body
Mọi vật trong vũ trụ đều hút nhau với một lực gọi là lực hấp dẫn.

Lực hấp dẫn là lực tác dụng từ xa, qua khoảng không gian giữa các vật.

# data[].attributes.body
1. Định luật:
Lực hấp dẫn giữa hai chất điểm bất kì tỉ lệ thuận với tích hai khối lượng của chúng và tỉ lệ nghịch với bình phương khoảng cách giữa chúng.

# data[].attributes.body
Trong đó:

m1, m2:  khối lượng của hai chất điểm.

r: khoảng cách giữa chúng.

G = 6,67.10 -11  Nm 2 /kg 2 (gọi là hằng số hấp dẫn)

# data[].attributes.headline
III. Trọng lực là trường hợp riêng của lực hấp dẫn

# data[].attributes.subject
III. Trọng lực là trường hợp riêng của lực hấp dẫn

# data[].attributes.body
- Trọng lực mà Trái Đất tác dụng lên một vật là lực hấp dẫn giữa Trái Đất và vật đó.
- Trọng lực đặt vào một điểm đặc biệt của vật, gọi đó là trọng tâm của vật.

# data[].attributes.body
Trong đó:

m: khối lượng của vật (kg)

M và R: khối lượng và bán kính của Trái Đất

h: độ cao của vật so với mặt đất (m)

# data[].attributes.body
- Khái quát: Trong mọi trường hợp, khi vật A tác dụng vật B một lực thì vật B cùng tác dụng lại A một lực. Hai lực này cùng giá, cùng độ lớn và ngược chiều.
* Lưu ý: đây còn gọi là lực trực đối (cùng giá, cùng độ lớn, ngược chiều)

# data[].attributes.body
Lực hướng tâm là lực (hay hợp lực) tác dụng vào một vật chuyển động tròn đều và gây ra cho vật gia tốc hướng tâm.

# data[].attributes.body
Lực hướng tâm không phải một loại lực mới, mà là một trong các lực đã học (lực hấp dẫn, lực đàn hồi, lực ma sát) hay hợp lực của các lực đó. Các lực này gây ra gia tốc hướng tâm nên được gọi là lực hướng tâm.

# data[].attributes.body
Lực hấp dẫn giữa Trái Đất và vệ tinh nhân tạo đóng vai trò là lực hướng tâm giữ cho vệ tinh nhân tạo chuyển động tròn đều xung quanh Trái Đất.

# data[].attributes.body
Đặt 1 vật trên bàn quay tròn đều với tốc độ vừa phải, lực ma sát nghỉ lúc này đóng vai trò lực hướng tâm giữ vật chuyển động tròn đều quanh trục. Tuy nhiên, nếu bàn quay quá nhanh, lực ma sát nghỉ đạt giá trị cực đại thì vật sẽ chuyển động trượt và văng ra khỏi bàn.

# data[].attributes.body
Khi vật được giữ với một lò xo chuyển động tròn đều, lực đàn hồi lúc này đóng vai trò là lực hướng tâm giữ cho vật chuyển động tròn đều quanh tâm.

# data[].attributes.body
Một vật chuyển động tròn đều chịu tác dụng của trọng lực và phản lực là lực căng dây, khi vật chuyển động tròn đều, hợp lực của 2 lực này đóng vai trò lực hướng tâm giữ cho vật chuyển động tròn đều.

# data[].attributes.body
1- Lực ma sát nghỉ

a)Sự xuất hiện của lực ma sát nghỉ :

-Xuất hiện ở chỗ tiếp xúc của vật với bề mặt để giữ cho vật đứng yên trên bề mặt đó khi vật bị một lực tác dụng song song với bề mặt tiếp xúc .

- Lực ma sát nghỉ chỉ xuất hiện khi có ngọai lực tác dụng lên vật. Ngoại lực này có xu hướng làm cho vật chuyển động nhưng chưa đủ để thắng lực ma sát.

b) Phương, chiều, độ lớn của lực ma sát nghỉ

- Lực ma sát nghỉ có

¡ Giá nằm trong mặt tiếp xúc giữa hai vật. ( song song với mặt tiếp xúc )

¡ Ngược chiều với ngọai lực

¡ Cân bằng với ngọai lực nên độ lớn ²Fms nghỉ = Fx (thành phần ngoại lực song song với mặt tiếp xúc)

*Khi F tăng dần thì Fmsn tăng theo đến giá trị Fmsnm thì vật bắt đầu trượt. Fmsnm là giá trị lớn nhất của ma sát nghỉ.

Thí nghiệm cho thấy lực ma sát nghỉ cực đại tỷ lệ với độ lớn của áp lực:

F msnm = µ n. N

µn là hệ số ma sát

*Có độ lớn cực đại , lực ma sát nghỉ cực đại lớn hơn lực ma sát trượt .

# data[].attributes.body
Chọn hệ tọa độ Đề-các có gốc O, trục hoành Ox hướng theo vecto vận tốc v0, trục tung Oy hướng theo vecto trọng lực P

# data[].attributes.body
1/ Theo trục Ox:
ax=0
vx=0
x=v0.t

Độ lớn của vận tốc tại vị trí bất kỳ:
v=√v2x+v2y

2/Theo trục Oy:
ay=g
vy=g.t
y=1/2.g.t^2
=>>Kết luận: Chuyển động của vật là tổng hợp của hai chuyển động.
-Chuyển động thẳng đều theo phương Ox
-Chuyển động rơi tự do theo phương Oy

THAM KHẢO VIDEO SO SÁNH CHUYỂN ĐỘNG ĐỀU VÀ NÉM NGANG
https://youtu.be/s9OZ65hSXOE

# data[].attributes.body
Quỹ đạo của vật có dạng parabol

# data[].attributes.body
- Trong chuyển động tròn của một vật, khi lực ma sát nghỉ cực
đại không đủ lớn để đóng vai trò của lực hướng tâm, lúc này
vật trượt trên mặt tiếp xúc rồi văng ra theo phương tiếp tuyến
quỹ đạo. Chuyển động này gọi là chuyển động li tâm.
=> Chuyển động li tâm là chuyển động lệch ra khỏi quỹ đạo
tròn theo phương tiếp tuyến với quỹ đạo của vật.

# data[].attributes.body
- Máy vắt li tâm (trong máy giặt): Khi cho máy quay nhanh, lực
liên kết giữa nước và vải không đủ lớn để đóng vài trò là lực
hướng tâm. Khi đó nước tách ra khỏi vải thành giọt và bắn ra
ngoài theo lỗ lưới.
- Tương tự các rổ thường dùng có nhiều lỗ nhỏ để tách nước ra
khỏi vật bị ướt.

# data[].attributes.headline
Chuyển động li tâm cũng có những tác hại

# data[].attributes.subject
Chuyển động li tâm cũng có những tác hại

# data[].attributes.body
Xe qua chỗ rẽ mà chạy nhanh quá sẽ bị trượt li tâm dễ gây tai nạn. Vì vậy để tránh gây tai nạn, thường lắp các biển báo xe đi chậm.

# data[].attributes.body
Những đoạn đường cong phải được làm nghiêng về phía tâm cong cho xe dễ dàng rẽ, không bị lệch ra khỏi làn đường hay xe lửa không bị văng khỏi đường ray

# data[].attributes.body
Một ô tô chuyển động đều qua một chiếc cầu vồng lên có dạng một cung tròn. Áp lực của ô tô lên cầu tại đỉnh cầu có độ lớn
A. càng lớn khi ô tô chạy càng nhanh.
B. bằng trọng lực tác dụng lên ô tô.
C. lớn hơn trọng lực tác dụng lên ô tô.

D. càng nhỏ khi ô tô chạy càng nhanh.
Giải:

Áp lực của ô tô lên đỉnh cầu khi này đóng vai trò là lực hướng tâm. Nếu tăng v thì ω tăng( v = r.ω). Khi đó áp lực của ô tô sẽ nhỏ hơn lực hướng tâm cần thiết. Vận tốc càng nhanh thì lực hướng tâm càng nhỏ
→ Đáp án D. càng nhỏ khi ô tô chạy càng nhanh

# data[].attributes.body
SỰ CÂN BẰNG LỰC VÀ PHÂN TÍCH LỰC - BÀI TOÁN LỰC CĂNG DÂY

+  Vật có khối lượng làm xuất hiện trọng lực P có gốc vectơ đặt trên vật, hướng xuống.
+ Vật đè lên mặt sàn làm xuất hiện phản lực N gốc vectơ đặt trên vật, hướng lên.
+ Vật tì lên tường sẽ xuất hiện phản lực có gốc vectơ đặt trên vật, hướng ngược lại.
+ Vật treo vào dây làm xuất hiện lực căng dây T có gốc vectơ đặt trên vật, hướng về điểm treo.

# data[].attributes.body
Khối lượng lớn thì quán tính lớn vì
F=m.a
mà a tỉ lệ thuận với v, nên a càng lớn thì v cũng càng lớn
=> Khối lượng lớn thì quán tính lớn

Hai lực này có thể đặt ở 2 vật khác nhau

# data[].attributes.body
a) Sự xuất hiện của lực ma sát trượt :

- Xuất hiện ở mặt tiếp xúc của vật đang trượt trên một bề mặt .

b) Phương, chiều, độ lớn của lực ma sát trượt

• Lực ma sát trượt tác dụng lên một vật luôn cùng phương và ngược chiều với vân tốc tương đối của vật ấy đối với vật kia

• Độ lớn của lực ma sát trượt tỷ lệ thuận với độ lớn của áp lực :

F mst = µ t. N

- Hệ số tỉ lệ giữa độ lớn của lực ma sát trượt và độ lớn của áp lực là hệ số ma sát trượt ( phụ thuộc vật liệu , tình trạng  2 mặt tiếp xúc , không phụ thuộc vận tốc , khối lượng của vật hay diện tích bề mặt tiếp xúc . )

·       Hệ số ma sát trượt : không đơn vị , thường nhỏ hơn 1 nên Fms < N

# data[].attributes.body
- Xuất hiện ở chỗ tiếp xúc của vật với bề mặt mà vật lăn trên đó để cản trở chuyển động lăn của vật .

-Rất nhỏ so vói ma sát trượt .

# data[].attributes.headline
4.VAI TRÒ CỦA LỰC MA SÁT TRONG ĐỜI SỐNG :

# data[].attributes.subject
4.VAI TRÒ CỦA LỰC MA SÁT TRONG ĐỜI SỐNG :

# data[].attributes.body
a) Ma sát trượt:

Có ích:

+ Khi cần hãm chuyển động (dùng trong hệ thống phanh)

+ Trong máy mài, máy đánh bóng, làm nhẵn các bề mặt. Có hại: khi cần duy trì chuyển động, phải khắc phục bằng cách bôi trơn.

b) Ma sát lăn: Nói chung là có hại, cần phải tìm cách giảm tới mức tối đa . Thường có lợi khi cần vận chuyển đồ .

c) Ma sát nghỉ.

+ Nhờ có ma sát nghỉ mà tay ta cầm nắm được đồ vật.

+ Trong một số trường hợp, lực ma sát nghỉ đóng vai trò lực phát động làm vật chuyển động, như chuyển động của người đi bộ, của bánh xe phát động.