# data[].attributes.attachment_caption
Hình 1: Hình ảnh sông Mã.   Hình 2: Đoàn quân Tây Tiến 

# data[].attributes.headline
Đoạn văn về 14 câu thơ tuyệt bút của bài thơ Tây Tiến 

# data[].attributes.subject
Đoạn văn về 14 câu thơ tuyệt bút của bài thơ Tây Tiến 

# data[].attributes.body
Đến với 14 câu thơ đầu tiên của bài thơ Tây Tiến, Quang Dũng đã khắc họa bức tranh thiên nhiên Tây Bắc dữ dội pha lẫn thơ mộng trên chặng đường hành quân của những người lính Tây Tiến. ( https://youtube.com/watch?v=YvRvxQxO7Ko&feature=share ). Với hai câu thơ mở đầu, nhà thơ đã gửi về Tây Tiến nỗi nhớ da diết, cháy bỏng:
“Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi!
Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi”
Hai câu thơ như tái hiện một hồi ức, một nỗi nhớ sâu đậm với Tây Tiến. Bài thơ viết về Tây Tiến nhưng lại mở đầu bằng hình ảnh sông Mã. Bởi lẽ bấy giờ sông Mã không còn đơn thuần là một dòng sông mà đã trở thành một chứng nhân lịch sử với biết bao kỉ niệm tươi đẹp và thiêng liêng đối với người lính Tây Tiến. Phải chăng sông Mã còn là một dòng chảy của cảm xúc, một “thấu kính” ghi lại biết bao hình ảnh chiến đấu ngoan cường, bất khuất cùng với đó là sự hy sinh anh dũng, hiên ngang của đoàn quân Tây Tiến. Về mặt hình thức, câu thơ vừa là tiếng thở dài “Sông Mã xa rồi” vừa là tiếng hỏi “Tây Tiến ơi”, việc kết hợp hai chữ “xa rồi” với thán từ “ơi” đã tạo ra một cảm giác nuối tiếc, hụt hẫng cùng khát vọng trở về miền kí ức thân thương – đó là người đồng đội Tây Tiến và mảnh đất Tây Bắc anh hùng của nhà thơ. Câu thơ thứ hai, Quang Dũng đã sáng tạo trong việc sử dụng điệp từ “nhớ” kết hợp từ láy giàu sức gợi “chơi vơi” vừa nhấn mạnh, khắc sâu một nỗi nhớ da diết, đầy vơi, vừa gợi một nỗi nhớ không đầu, không đuôi, không điểm tựa. Bao giờ cũng lừng lờ, thường trực và dâng lên mãnh liệt như những lớp sóng trong lòng nhà thơ. Ở tác phẩm HỒ NAM, ta cũng từng bắt gặp một nỗi nhớ tương tự với sự da diết xen thêm chút buồn khi tác giả phải xa miền đất Hồ Nam sau nhiều năm:
“Ai biết Hồ Nam giờ ra sao?
Xa cách hồn quê động bóng cau”
Quay lại với câu thơ ba và bốn, nỗi nhớ đã được đánh thức thông qua những địa danh:
“Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi
Mường Lát hoa về trong đêm hơi”
Những địa danh Sài Khao, Mường Lát đi vào lời thơ gợi sự hoang vu, bí ẩn của núi rừng Tây Bắc. Mặt khác, đây là những tên địa phương gắn liền với đoàn quân Tây Tiến, chỉ cần nhắc lại là bao hồi ức hiện về sâu đậm, vẹn nguyên trong tâm trí người lính Tây Tiến. Không chỉ thế, hai câu thơ còn sử dụng hài hòa giữa thủ pháp hiện thực và lãng mạn tạo nên hình ảnh đẹp. Nhớ về Sài Khao là nhớ về hình ảnh “sương lấp đoàn quân mỏi” – khắc họa đoàn quân Tây Tiến mệt mỏi đi trong cái lạnh, cái buốt giá cắt da cắt thịt của sương. Còn nhớ về Mường Lát là nhớ về hình ảnh “hoa về trong đêm hơi”. Đây là hình ảnh gian khổ của đoàn quân Tây Tiến phải đốt đuốc đi trong đêm rừng Tây Bắc mịt mù sương khói nhưng với trí tưởng tượng lãng mạn, Quang Dũng đã nâng hình ảnh gân guốc ấy trở nên mềm mại với vẻ đẹp hoa rừng – vẻ đẹp tâm hồn con người Tây Bắc. Đến với bốn câu thơ tiếp theo, Quang Dũng đã tô đậm bức họa thiên nhiên Tây Bắc qua nhiều chiều không gian:
“Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm
Heo hút cồn mây súng ngửa trời
Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống
Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi”
Câu thơ mở đầu đã miêu tả con đường hành quân của người lính Tây Tiến đầy gian nan, trắc trở hơn cả ngọn đèo PHA ĐIN. Đặc biệt, điệp từ “dốc” như chia câu thơ thành hai vế gợi một địa hình hiểm trở, gập ghềnh, cao sâu đủ loại. Chưa hết, câu thơ còn sử dụng hệ thống từ láy giàu giá trị tạo hình và biểu cảm: khúc khuỷu, thăm thẳm, heo hút đã mở ra một không gian ba chiều về núi rừng Tây Bắc. Ngoài ra, hình ảnh nhân hóa kết hợp đảo ngữ “súng ngửa trời” mang tính biểu tưởng độc đáo và đầy sự lãng mạn, táo bạo. Không chỉ là hình ảnh tinh nghịch, tếu táo đùa vui của những chàng lính trẻ, vượt qua đèo dốc để tỏa sáng tư thế hùng vĩ giữa núi rừng Tây Bắc. Mà còn bắt nguồn từ hình ảnh người lính Tây Tiến hành quân trên những ngọn núi cao, họ đi trong sương, trong mây khiến nhà thơ liên tưởng mũi súng của người lính như chạm đến đỉnh trời. Nếu khi xưa Lí Bạch khắc họa hình ảnh thác nước kì vĩ:
“Phi lưu trực há tam thiên xích
Nghi thị Ngân Hà lạc cửu thiên”
thì nay Quang Dũng gợi lên sự hoang du, dữ dội của con dốc “Ngàn thước lên cao ngàn thước xuống”. Câu thơ ngắt nhịp 4/3, sử dụng nghệ thuật đối “lên – xuống” cùng điệp từ “ngàn thước” khiến câu thơ như bị bẻ gãy làm đôi miêu tả hai chiều không gian Tây Bắc: một vế diễn tả độ cao của dốc, một vế diễn tả độ sâu của vực. Câu thơ “Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi” với việc sử dụng toàn thanh bằng làm không gian trở nên mênh mông, thơ mộng. Ở đây câu thơ còn có điểm nhìn ngang và xa. Đoàn quân Tây Tiến sau khi vượt dốc mệt mỏi, dừng chân tại một QUÁN BÊN ĐƯỜNG và phóng tầm mắt xa xa để cảm nhận vẻ đẹp của những ngôi nhà Pha Luông thật lung linh, huyền ảo giữa núi rừng Tây Bắc. Nổi bật, hai câu thơ tiếp theo lột tả hình ảnh người lính mang vẻ đẹp bi tráng trên chặng đường hành quân gian khổ:
“Anh bạn dãi dầu không bước nữa
Gục lên súng mũ bỏ quên đời”
Quang Dũng sử dụng những từ giàu giá trị tạo hình, biểu cảm “dãi dầu”, “gục” miêu tả khó khăn trên đường hành quân của người lính Tây Tiến. Ngoài ra, họ mang trong mình tinh thần anh dũng, sẵn sàng hy sinh và nói lời TIỄN BẠN như một cách thể hiện tình đồng chí keo sơn gắn bó. Hơn cả, bằng cách nói giảm nói tránh “không bước nữa”, “bỏ quên đời” hình ảnh cái chết của người lính lại trở nên hiên ngang, phong trần, thật bi tráng mà không bi lụy. Câu 11 và 12 đã vẽ lên hình ảnh Tây Bắc dữ dội trong thời gian:
“Chiều chiều oai linh thác gầm thét
Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người”
Sự xuất hiện của cặp từ láy toàn phần chỉ thời gian đó là “chiều chiều”, “đêm đêm” giúp ta nhìn rõ hơn sự khắc nghiệt, uy lực ghê rợn của thiên nhiên Tây Bắc. Được lặp đi lặp lại như một vòng quay vô hạn với tiếng gầm thét của thác dữ, cọp beo hay nơi đây còn có cả TIẾNG CHIM RỪNG đầy hoang vu, bí hiểm. Từ “Hịch” và “cọp” – hai dấu nặng như kéo xuống âm thanh của tử thần gợi cảm giác ghê sợ, nghe như tiếng bước chân cọp rậm rịch rình người. Thế nhưng, người lính vẫn lạc quan, tếu táo đùa vui “cọp trêu người” thể hiện sức mạnh tinh thần kì diệu và sự thắng thế của con người trước thiên nhiên dữ dội. Hai câu thơ khép lại phần đầu của bài thơ Tây Tiến khắc họa tình quân dân thắm thiết:
“Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói
Mai Châu mùa em thơm nếp xôi”
Việc Quang Dũng sử dụng thán từ “nhớ ôi” đã tạo lên khung bậc cảm xúc dạt dào với nỗi nhớ thương. Nhớ “cơm lên khói”, nhớ “thơm nếp xôi” là nhớ hương vị của tình quân dân. Đặc biệt, “mùa em” là một sáng tạo trong ngôn ngữ để chỉ vẻ đẹp xuân sắc của những cô thiếu nữ Mai Châu. Dường như vẻ đẹp của nghĩa tình quân dân, của em, của nếp xôi đã hòa quyện vào nhau làm nên nỗi nhớ bâng khuâng đọng mãi lòng người. Đồng thời, bao mệt mỏi của chặng đường hành quân như được xua tan. Qua đó, bằng những thủ pháp nghệ thuật: đối lập, nhân hóa, điệp ngữ... cùng hình ảnh thơ vừa gân guốc vừa mềm mại, Quang Dũng đã thành công thêu dệt 14 câu thơ đầu thành bức tranh thiên nhiên Tây Bắc hùng vĩ, ẩn sau là cái tôi tràn đầy cảm xúc nhớ thương.

# data[].attributes.body
Triển-12A3

# data[].attributes.body
https://docs.google.com/document/d/11SsBx0s1EncZUXE-ZrUZc3lwWJqPouVg8rYkXZ2jR2w/edit?usp=drivesdk

# data[].attributes.body
https://docs.google.com/document/d/11SsBx0s1EncZUXE-ZrUZc3lwWJqPouVg8rYkXZ2jR2w/edit?usp=drivesdk

# data[].attributes.attachment_link.title
Bài Padlet - 4 câu tuyệt bút bài Tây Tiến

# data[].attributes.body
“Tây Tiến” là một sáng tác có giá trị sâu sắc về cả giá trị nội dung và nghệ thuật của nhà thơ Quang Dũng. Tác phẩm được coi là “sự thăng hoa của một tâm hồn lãng mạn”. Có lẽ chính bởi rất nhiều người đọc cảm nhận được sự thăng hoa đó mà đến tận bây giờ, sức sống, những giá trị ý nghĩa của tác phẩm vẫn được người đọc nhắc đến. Mười bốn câu thơ đầu của tác phẩm đã để lại trong lòng người đọc biết bao cảm xúc, nghĩ suy.

Mười bốn câu thơ đầu bài thơ là nỗi nhớ nhung da diết núi rừng Tây Bắc và đồng đội, đơn vị chiến đấu của nhân vật trữ tình. Mở đầu tác phẩm nhà thơ gợi ra hình ảnh dòng sông Mã đong đầy nỗi nhớ tình thương:

“Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi

Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi”

Ngay 2 câu thơ đầu của đoạn thơ đã cho thấy nỗi nhớ da diết, dâng trào trong lòng Quang Dũng. Tác giả sử sự điệp từ “nhớ” và “chơi vơi” để thể hiện sự tha thiết, bồi hồi sâu lắng khi nhớ về binh đoàn Tây Tiến. Sông Mã chính là địa danh của chiến trường xưa nơi chứng kiến những trận đánh khốc liệt của quân ta. Con sông Mã đã trở thành chứng nhân lịch sử. Điệp từ “nhớ” được nhắc lại hai lần góp phần tô đậm cảm xúc nhớ nhung dâng trào của tác giả. Cụm từ “nhớ chơi vơi” gợi tả một nỗi nhớ lạ lùng. Nỗi nhớ quê hương của tác giả có thể ví như nỗi nhớ về người con gái ông yêu khi hai người bị chia cắt trong tác phẩm “Đôi Bờ”. Hay cũng giống như nỗi nhớ da diết xen thêm chút buồn trong tác phẩm “Hồ Nam”. Sau hai câu thơ đầu miêu tả nỗi nhớ thì con đường hành quân gian khổ của những người lính tiếp tục được miêu tả rõ nét.

“Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi

Mường Lát hoa về trong đêm hơi”

“Sài Khao”,“Mường Lát” đều là những địa danh gợi nhắc về địa bàn hoạt động của binh đoàn Tây Tiến. Nhớ về Tây Tiến là nhớ biết bao kỷ niệm đẹp gắn liền với các địa danh như Sài Khao, Mường Lát. Đây đều là những địa danh từng in dấu chân của người lính Tây Tiến. Ngay cả trong “sương lấp” trong “đêm hơi” mịt mù, lạnh leo đoàn dũng sĩ đã phải vượt qua những nẻo đường hành quân ô cùng gian khổ. Ngày nối ngày, đêm nối đêm, trải qua dãi dầu mưa nắng giữa núi rừng Tây Bắc hùng vĩ.

“Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm

Heo hút cồn mây súng ngửi trời

Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống

Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi“

Đi hành quân ở Tây Bắc đừng đi toàn dốc cao nguy hiểm được miêu tả bằng từ láy tạo hình “khúc khuỷu”, “thăm thẳm” hay “heo hút. Những con dốc người lính phải vượt qua cũng nguy hiểm như con đèo Pha Đin hùng vĩ được miêu tả chân thật trong tác phẩm ‘Pha Đin” của chính tác giả. Trên đỉnh núi cao vút đó khẩu súng của người lính như chạm được đến trời. Hình ảnh nhân hóa “súng ngửi trời” được xem là giàu chất thơ và đầy cảm hứng lãng mạn. Khẳng định ý chí quyết tâm của người lính rất trẻ trung và năng động.

Sau những vần thơ tả cảnh, Quang Dũng viết lên những câu thơ tả người lính, khắc sâu vào tâm trí đọc giả:

“Anh bạn dãi dầu không bước nữa

Gục lên súng mũ bỏ quên đời”

Hai chữ “dãi dầu” thể hiện trong đó biết bao gian nan, vất vả của người lính trong chiến đấu. Mặc dù câu thơ nói đến sự hy sinh của người lính. Nhưng nhà thơ đã thi vị hóa cái chết trở thành một giấc ngủ ngon. Nơi mà những người lính có thể gục đầu lên súng mũ để tận hưởng giấc ngủ và bỏ quên cuộc đời. Vì độc lập, tự do mà có biết bao chiến sĩ anh hùng đã ngã xuống trên các chiến trường.Cảnh tượng núi rừng Tây Bắc đâu chỉ có dốc núi cao và vực thẳm mà còn biết bao thử thách khác

“Chiều chiều oai linh thác gào thét

Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người”

Hình ảnh nhân hóa: “cọp trêu người”, “thác gầm thét” gợi sự hoang sơ, man dại; thời gian: “chiều chiều”, “đêm đêm” những người lính phải thường xuyên đối mặt với điều hiểm nguy chốn rừng thiêng nước độc. Sự nguy hiểm mà ác thú và thiên nhiên trong bài Tây Tiến cũng giống như sự dữ dội của thiên nhiên được tác giả miêu tả trong bài thơ “Chiều Núi Mưa Rào”. Khép lại những khó khăn, những sự dữ dội của núi rừng, tác giả đã cho ta thấy được tình quân dân tha thiết, nồng nàn:

“Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói

Mai Châu mùa em thơm nếp xôi”

Không chỉ có Tây Tiến, Quang Dũng còn để lại cho chúng ta bài thơ “Những Làng Đi Qua” cho ta cảm nhận  được tình quân dân tha thiết, ấm nồng với hương lửa, nắm xôi những ngày còn chiến đấu.Chỉ với 14 câu thơ, Quang Dũng đã khắc hoạ được thiên nhiên Tây Bắc với đầy đủ sắc thái khác nhau. Từ đó làm nổi bật hình tượng người lính Tây Tiến nói riêng và những người lính trẻ nói chung. Họ sẵn sàng từ bỏ ánh điện phố thị, buông bút nơi giảng đường để cầm súng chiến đấu. Dù khó khăn, gian khổ chất chồng thì sự quyết tâm, tinh thần lạc quan và tâm hồn mơ mộng vẫn không hề vơi bớt.

# data[].attributes.body
PHÂN TÍCH VỀ 14 CÂU TUYỆT BÚT TRONG BÀI THƠ TÂY TIẾN

Tây Tiến là bài thơ tiêu biểu của Quang Dũng trong số những tác phẩm viết về đề tài người lính ở thời kỳ kháng chiến. Nỗi nhớ của người chiến sĩ về chặng đường hành quân của người lính Tây Tiến cùng với cảnh thiên nhiên miền Tây hùng vĩ dữ dội được tái hiện qua mười bốn câu thơ đầu:

Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi!

Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi

Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi

Mường Lát hoa về trong đêm hơi

Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm

Heo hút cồn mây súng ngửi trời

Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống

Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi

Anh bạn dãi dầu không bước nữa

Gục lên súng mũ bỏ quên đời !

Chiều chiều oai linh thác gầm thét

Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người

Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói

Mai Châu mùa em thơm nếp xôi.

Hình ảnh con sông Mã đã hiện lên trong tâm thức nhà thơ cùng với tiếng gọi thân thương "Tây Tiến ơi". Con sông đã theo sát chặng đường hành quân của đoàn quân Tây Tiến. Điệp vần "ơi" như chứa đựng bao cảm xúc trong tâm trí nhà thơ. "Nhớ chơi vơi" như một nỗi nhớ không đầu, không cuối, không có điểm tựa, lững lờ nên nó thường trực và cháy bỏng. Câu thơ đầu đã thể hiện cảm hứng chủ đạo của đoạn thơ đó là nỗi nhớ da diết của người cựu chiến binh hướng về miền Tây, hướng về những năm tháng quá khứ không thể nào quên. Quang Dũng đã khắc họa nên những chặng đường hiểm trở nhưng thơ mộng và kỳ thú: sương phủ ở Sài Khao, sương bồng bềnh ở Mường Lát. Câu thơ miêu tả một đoàn quân dãi dầu, mệt mỏi thấp thoáng ẩn hiện trong sương. Sự khắc nghiệt đã được thú vị hóa bởi cảm hứng lãng mạn tù đêm sương trở thành "đêm hơi" cùng với những ngọn đuốc "hoa" soi đường lung linh huyền ảo. Nhà thơ đã vẽ nên bức tranh thiên nhiên miền Tây chỉ với 4 câu thơ tiếp theo; điệp từ "dốc" cùng với các từ láy "khúc khuỷu, thăm thẳm" khiến cho người đọc có thể  hình dung ra phần nào cuộc hành quân gian, vất vả của người lính Tây Tiến trong một địa hình hiểm trở, chưa này chưa hết dốc kia đã mở ra. Đường lên miền Tây quả là “Nan ư hướng thiên thanh", rừng núi miền Tây như muốn thử thách ý chí nghị lực của những người lính trẻ. Dốc núi miền Tây còn được gợi tả qua việc tô đậm ấn tượng về độ cao chót vót:

" Heo hút cồn mây súng ngửi trời"

Từ "heo hút" được đảo lên đầu vừa gợi độ cao, sự xa xôi, vừa nhấn mạnh sự hoang sơ thăm thẳm vô tận của dốc núi miền Tây. Hình ảnh nhân hóa "súng ngửi trời" góp thú vị đó là sự tếu táo, nghịch ngợm của người lính Tây Tiến.  Cách ngắt nhịp bốn, ba ở câu thơ thứ năm và bảy tạo cảm giác như câu thơ bị bẻ đôi ra hiện lên khung cảnh mạnh mẽ cùng với điệp từ " ngàn thước" và sự đối lập "lên, xuống" càng tạo nên sự trắc trở của núi đồi. Quang Dũng đã vẽ nên bức tranh thiên nhiên miền Tây qua bút pháp thi trung hữu họa làm cho người đọc thấy cả khung cảnh hành quân hiện ra trước mắt. Đang lưng chừng hiểm trở nên khó vậy mà với một câu thơ chỉ toàn thanh bằng

" Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi"

đã mở ra một không gian xa rộng, phút chốc trở nên lãng mạn tạo cảm giác em dịu nhẹ nhàng. Ký ức của Quang Dũng về đồng đội trên đường hành quân đã khắc sâu trong tâm trí nhà thơ. Dù là có lạc quan đến mấy cũng không thể phủ nhận được sự tàn khốc của chiến tranh, một cái nhìn hiện thực trong hoàn cảnh lúc bấy giờ. Từ láy "dãi dầu" đã thể hiện toàn bộ những vất vả, nhọc nhằn của các anh khi hành quân qua miền Tây, khi vượt qua những núi cao, vực sâu, thác ghềnh dữ dội, vượt qua những nắng mưa, sương gió miền Tây.  Tiếng gọi "anh bạn" nghe thân thương nhưng cũng chưa xót, những người bạn đồng hành sớm tối vai kề vai quay đi quay lại mà chẳng còn, chẳng còn những đêm cùng dầm mưa dãi nắng, cùng chịu cảnh khó khăn, những kỷ niệm sót lại của những làng đi qua, bây giờ chỉ có thể trơ mắt tiễn bạn " đi trước", tiếp tục gánh vác Tổ quốc của đồng đội lên vai . Sự hy sinh nhìn như đi vào một giấc ngủ, " không bước nữa" giảm bớt phần nào của sự đau thương của những người lính trẻ mất đi đồng đội. Dù có ngã xuống nhưng vẫn ở một tư thế khi ngang " gục lên súng mũ", tim đã ngừng nhưng không gì hối tiếc. Đó là vẻ đẹp của những chiến binh Tây Tiến.  Hiện thực bi thương không còn nữa nay chỉ có khí thế hào hùng oanh liệt. Quang Dũng không trốn tránh sự thật ông đi thẳng vào sự thật đau thương mất mát nhưng không bi lụy mà bị tráng. Hành Trình Hành Quân vẫn chưa kết thúc, lấy những đau thương làm sức mạnh tiến lên phía trước. Núi rừng miền Tây tiếp tục được miêu tả trong những nét vẽ đầy ấn tượng.  Từ "chiều chiều đêm đêm" gợi khoảng thời gian tuần hoàn nó tô đậm thêm sự bí ẩn oai linh của rừng núi.  Chiều đến đêm là lúc cả đất trời bị bao phủ trong một màu đen dày đặc,  không còn những cơn gió nhẹ không còn những tiếng chim rừng bên tai, bây giờ chỉ toàn những tiếng "thác gầm thét" tiếng "cọp trêu người" thử thách nỗi sợ của con người. Nhưng chính điều đó lại càng khiến chân dung người chiến sĩ Tây Tiến thêm hào hùng, mạnh mẽ Những nguy hiểm ấy lại được xoa dịu qua hai câu thơ cuối bộc lộ nên cảm xúc nhớ nhung dâng trào mãnh liệt. Phép đão ngữ " nhớ ôi Tây Tiến" gồm từ cảm thán nhấn mạnh sự hoài niệm về tình người. Khung cảnh " cơm lên khói" và " hương nếp xôi của vùng đất Mai Châu tạo nên tình quân dân vô cùng ấm áp. Hình ảnh lãng mạn sáng tạo mới mẻ "mùa em" vừa nhẹ nhàng lại độc đáo. Có thể đó là tình cảm một chút thoáng qua của cuộc gặp gỡ giữa những chàng trai cô gái, nhưng đó là những kỷ niệm xao xuyến của những chàng trai Hà thành hòa hoa. Qua mười bốn câu thơ kết hợp hài hòa giữa hiện thực và lãng mạn, lồng ghép giữa họa và thơ, Quang Dũng đã tái hiện lại thiên nhiên miền Tây hùng vĩ và chặng đường hành quân của người lính Tây Tiến in sâu trong nỗi nhớ của nhà thơ.

https://youtube.com/watch?v=5rFLMtpKeSE&feature

# data[].attributes.attachment_caption
Hình minh hoạ cho bốn câu thơ "Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm... Nhà ai Pha Luông mưa sa khơi"

# data[].attributes.headline
Phạm Ngọc Nhi 12A3 nộp đoạn phân tích 14 câu đầu Tây Tiến.

# data[].attributes.subject
Phạm Ngọc Nhi 12A3 nộp đoạn phân tích 14 câu đầu Tây Tiến.

# data[].attributes.body
Quang Dũng là một nhà thơ trưởng thành trong cuộc kháng chiến chống Pháp, với phong cách thơ phóng khoáng, hồn hậu, lãng mạn và tài hoa, ông đã có nhiều tác phẩm xuất sắc như Mùa Hoa Gạo, Nhà Đồi, Rừng Về Xuôi, Lính Râu Ria, Mây Đầu Ô,... Trong đó, Tây Tiến là bài thơ tiêu biểu nhất trong số những bài viết về đề tài người lính thời kỳ kháng chiến chống Pháp của ông. Chỉ với 14 câu thơ đầu, Quang Dũng đã vẽ nên bức chân dung người lính Tây Tiến oai hùng, lẫm liệt.

"Sông mã xa rồi Tây Tiến ơi!
…
Mai Châu mùa em thơm nếp xôi”

"Sông mã xa rồi Tây Tiến ơi!
Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi"

Qua hai câu đầu, chúng ta có thể thấy được nỗi nhớ của tác giả đối với Tây Tiến. Ngay từ đầu, tiếng "sông Mã" vang lên thật da diết, thật thân thương. Có lẽ vì sông Mã có mặt mọi nơi trên chăng đường hành quân của Tây Tiến. Do đó, nó đã trở thành chứng nhân lịch sử, gắn bó sâu sắc với những con đường hành quân, ghi nhớ những chiến công, những hi sinh, mất mát. Nhưng giờ đây, con sông ấy đã ngày càng "xa", để Quang Dũng chỉ có thể gọi "ơi" một cách nghẹn ngào, nhớ nhung. Việc điệp từ “Nhớ” để nó xuất hiện hai lần đã nhấn mạnh và khắc sâu nỗi nhớ, làm sự lưu luyến của tác giả như nhân đôi. Đỉnh điểm của nỗi nhớ ấy được ông tái hiện chỉ trong từ “Nhớ chơi vơi”. “Nhớ chơi vơi” làm cho nỗi nhớ trở nên mơ hồ, lửng lơ, bâng khuâng, thường trực nhưng cháy bỏng.

"Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi
Mường Lát hoa về trong đêm hơi"

Chặng đường hành quân của Tây Tiến ban đầu chỉ đi qua các địa danh là Sài Khao và Mường Lát, nhưng càng về sau, lại đi qua thêm nhiều địa danh như sông Mã, Pha Luông, Mường Hịch, Mai Châu. Đó đều là các địa danh vô cùng xa xôi, lạ lẫm và đầy rẫy hiểm nguy. Đoàn quân hành quân từ sáng sớm đến đêm khuya, thấp thoáng rồi vùi lấp bởi sương mù, bởi thời tiết khắc nghiệt. Nhưng tiếp đó, hoa xuất hiện, nó vẽ lên một không gian đầy trữ tình, huyền ảo, như không có thực. Giữa không gian kia, ngọn đuốc soi đường của những người lính như trở thành bông hoa nở rộ giữa rừng sâu. Có lẽ lúc đó, tác giả đã chấp bút, viết nên bốn câu thơ được mệnh danh là tuyệt bút của cả bài thơ.

"Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm
Heo hút còn mây súng ngửi trời
Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống
Nhà ai Pha Luông mưa sa khơi"

Chỉ với với bốn câu ngắn ngủi, cái độ cao đến rợn người của chiến trường Tây Tiến đã được tái hiện trước mắt ta. Tác giả đã sử dụng từ láy "khúc khuỷu" và "thăm thẳm",  phép điệp từ "dốc" và từ "ngàn thước", vẽ nên những người chiến sĩ mệt mỏi, hơi thở gấp gáp đi lên đỉnh dốc rất cao, ngỡ như đã lên đến đỉnh trời. Và khi đã chiếm được đỉnh cao nhất thì “súng” đã “ngửi trời”. Từ "súng ngửi trời" được đặt phía sau vừa thể hiện tư thế giương ngòi súng trước mây núi trùng điệp, vừa thể hiện sự tếu táo, lạc quan của đoàn quân Tây Tiến. Việc đặt từ "Heo hút" ở đầu câu như nhấn mạnh cái khắc nghiệt của địa hình Tây Bắc. Quang Dũng đã đặt nhịp thơ của câu thứ bảy theo kiểu ngắt giọng 4/3, làm câu thơ tựa như bị bẻ đôi ra theo khung cảnh. Cùng với biện pháp đối lập, một vế trên cao, một vế xuống thấp đột ngột, tác giả đã tái hiện được sự nguy hiểm của chiến trường Tây Tiến. Và rồi, ông lại nhẹ nhàng hóa đi cái nguy hiểm, cái khắc nghiệt bằng một câu đặc biệt, "Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi". Cái đặc biệt ở đây chính là việc viết cả câu bằng thanh bằng, làm cho sự nhọc nhằn ở những câu thanh trắc phía trước như biến mất, chỉ còn lại sự nhẹ nhàng, dịu êm. Đoàn binh như đang dừng chân tại một ngọn đồi, họ phóng tầm mắt ra xa nhìn những ngôi nhà ẩn hiện trong màn mưa. Lúc này đây, nỗi nhớ nỗi nhớ quê nhà thường trực như trỗi dậy. Quang Dũng đã dùng lối viết văn tài hoa, tinh tế của mình để tạo nên bốn câu tuyệt bút, “thi trung hữu hoạ".

"Anh bạn dãi dầu không bước nữa
Gục lên súng mũ bỏ quên đời!"

Từ "dãi dầu" tuy ngắn gọn, nhưng nó đã đem cái khó khăn, cái mỏi mệt của các anh thể hiện ra ngoài. Đó là cơn sốt rét rừng, là mưa bom bão đạn, là sự thiếu thốn vật chất, núi rừng hiểm trở và những con thứ dữ luôn rình rập. Cụm từ "không bước nữa" và "gục lên súng mũ bỏ quên đời" đã làm giảm sự bi thương, như thể những người anh hùng này không hi sinh, mà chỉ đang chìm vào giấc ngủ. Quang Dũng không hề trốn tránh sự thật mất mát, đau thương, nhưng ông đã khiến chúng trở nên bi tráng và hào hùng.

"Chiều chiều oai linh thác gầm thét
Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người"

Hai câu thơ đều bắt đầu bằng các từ ngữ chỉ thời gian là "Chiều chiều" và "Đêm đêm", nó đã tạo nên vòng tuần hoàn của thời gian, đoàn binh phải hành quân từ ngày này sang ngày khác trong khoảng thời gian này bên cạnh những nguy hiểm. Việc nhân hoá "thác gầm thét" và "cọp trêu người" đã càng tô dậm sự hiểm trở, rừng rợn của rừng rậm, sự rình rập của thú dữ, đó đều là những thứ mà đoàn quân phải đối diện trong suốt chặng đường. Dù nguy hiểm là thế, nhưng những người lính vẫn oai hùng bước tiếp, không chùn bước.

"Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói
Mai Châu mùa em thơm nếp xôi"

(Từ 1:26:48 đến 1:34:20)

Chặng đường hành quân đượm tình quân dân của các anh đã được tác giả thể hiện rõ qua hai câu thơ trên. Trên đường hành quân, các anh dừng chân tại một bản làng, dùng cơm tiếp thêm sức mạnh. Họ cảm nhận nó bằng cả thị giác, khướu giác. Có lẽ nó ngon vì nó thấm đậm tình người, tình dân. Tây Tiến có xuất thân từ những chàng thanh niên Hà Thành trẻ trung, ngang tàng, hào hoa, Quang Dũng cũng thế nên ông đã hóm hỉnh dùng từ "mùa em", làm hình ảnh các cô gái bản làng hiện ra thật duyên dáng và làm cho vần thơ càng trở nên lãng mạng. Trong tình cảnh lúc bấy giờ, có lẽ tình quân dân đã trở thành nương tựa của tâm hồn họ mỗi khi mỏi mệt, gian nan. Đó là cái tình gắn bó giữa chiến trường bom đạn và hậu phương, cái tình khắn khít của những con người cùng chung đất nước. Chỉ với hai câu thơ, tác giả đã kết lại đoạn thơ đầu trong cái ấm áp của tình đoàn kết. Tóm lại, qua 14 câu thơ đầu, với những biện pháp nghệ thuật đặc sắc, Quang Dũng đã thành công vẽ lên cảnh núi rừng Tây Bắc hùng vĩ, dữ dội trong nỗi nhớ miên man, đầy ắp của người lính Tây Tiến. Từ đó làm nổi bật hình tượng người lính Tây Tiến nói riêng và những người lính trẻ nói chung. Đó là hình ảnh tượng trưng cho người anh hùng đã chiến đấu vì hoà bình, vượt qua những chặng đường dài vô cùng gian khổ, vượt qua những mất mát, hi sinh cố gắng giành lấy độc lập cho dân tộc ta.

# data[].attributes.attachment_caption
Link minh hoạ (đọc bài thơ Tây Tiến): https://www.youtube.com/watch?v=utLJjt8cECo

# data[].attributes.body
Quang Dũng là một nhà thơ rất nổi tiếng từ những ngày đầu kháng chiến chống Pháp. Những bài thơ như " Đôi bờ", " Đôi mắt người Sơn Tây", " Quán bên đường", " Những làng đi qua", " Mây đầu ô",... là những bài thơ tiêu biểu. Trong đó, đặc sắc nhất là bài thơ " Tây Tiến". Với phong cách lãng mạn, tài hoa và tâm hồn thơ phóng khoáng, nhà thơ đã sáng tạo nên một tác phẩm mang đậm dấu ấn của riêng mình. Đoạn thơ đầu tiên với 14 câu tuyệt bút đã tái hiện lại một bức tranh thiên nhiên miền Tây sống động, linh hoạt và hình tượng người lính Tây Tiến bi tráng. Bài thơ mở đầu bằng một cảm xúc bao trùm, điển hình là nỗi nhớ trào dâng khôn nguôi:
" Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi !
Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi "
Với tiếng gọi " Tây Tiến ơi" thiết tha đã làm nổi bật lên được một nỗi nhớ hết sức sâu sắc, một nỗi nhớ không tài nào kìm nén lại được. Khác với nỗi nhớ quê hương xứ Đoài trong " Đôi mắt người Sơn Tây", thì ở đây đối tượng của nỗi nhớ chính là: "Sông Mã", "Tây Tiến" và "rừng núi". Điệp từ "nhớ" hai lần trong cùng một câu thơ thì chắc hẳn nỗi nhớ ấy phải rất là khắc khoải. Thêm vào đó, chỉ nhớ thôi là chưa đủ mà còn là "nhớ chơi vơi", ta có thể hiểu nỗi nhớ này vừa tha thiết, vừa mênh mang, ám ảnh, mở ra một không gian của tiềm thức, vừa như gợi ra một sự rộng lớn của núi đèo trập trùng. Điệp vần "ơi" còn làm cho cảm xúc như được vang vọng hơn, thể hiện được nỗi nhớ không quá nhiều, không quá ít mà cháy bỏng và thường trực. Hai câu tiếp theo sau gợi lên hình ảnh hành quân trong đêm của đoàn quân Tây Tiến:
" Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi
Mường Lát hoa về trong đêm hơi "
Những địa danh " Sài Khao" , "Mường Lát" thể hiện nên địa bàn hoạt động hết sức rộng lớn đối với người lính Tây Tiến. Sương mù của vùng núi dày đặc như muốn thách thức từng bước chân của cả binh đoàn đang mệt mỏi rã rời vì quãng đường dài gian nan. Chi tiết " hoa về trong đêm hơi" là một hình ảnh rất đẹp và giàu sức gợi cảm. Nơi chốn rừng núi mơ hồ, huyền ảo của "đêm hơi", binh đoàn ấy như lạc vào một chốn thần tiên. Hai câu thơ tiếp này đã tạo nên được dấu ấn tài hoa và lãng mạn của Quang Dũng. Sang bốn câu tiếp là diễn tả địa hình dốc núi hiểm trở của thiên nhiên miền Tây:
" Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm
Heo hút cồn mây súng ngửi trời
Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống
Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi"
Hàng loạt những từ láy tượng hình như: " khúc khuỷu", " thăm thẳm" cùng với cách ngắt nhịp 4/3 đã làm cho câu thơ như bị "bẻ đôi". Thanh trắc được sử dụng với tần suất dày đặc gợi lên sự vất vả, khó khăn càng chồng chất. Hình ảnh nhân hoá " súng ngửi trời" được thêm vào bài thơ một cách táo bạo, từ đó ta sẽ liên tưởng ra được sự cao chót vót của dốc núi nơi đoàn quân đang tiến lên, những mũi súng như có thể chạm vào những tầng mây trắng xoá. Phép đối " Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống" như nhấn mạnh thêm độ khó khăn, độ khó nhằn của những thế núi hiểm trở. Giống như trong tác phẩm " Những người tóc đã trắng", Quang Dũng cũng đã đề cập đến sự chông chênh của núi non: " Những dốc, lại khe, và những dốc - Đường mòn võng mắc mấu cây thừa". Ba câu thơ đã dựng lên được một bức tranh hoang vu, hùng vĩ trên con đường của binh đoàn Tây Tiến. Câu thơ thứ tư có điểm đặc biệt vì tất cả từ ngữ trong câu đều là thanh bằng: " Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi", vần "ơi" ở cuối câu thơ tạo nên một cảm giác hết sức nhẹ nhàng của những giây phút nghỉ chân sau hành trình dài của những người lính. Vẻ đẹp hùng vĩ của núi rừng được thu hết vào tầm mắt, cảm nhận sự bình yên cùng với cơn mưa rừng đổ trắng xoá nơi bản làng Pha Luông xa xăm. Bốn câu thơ không những gợi nên sự dữ dội, êm đềm của núi rừng, mà còn gợi ra cuộc hành quân mệt nhọc nhưng đầy sự lạc quan, yêu đời của những người lính. Tuy nhiên, những con người ấy không chỉ đối diện với dốc núi cao, vực sâu mà song song đó còn có những mất mát, hi sinh:
"Anh bạn dãi dầu không bước nữa
Gục lên súng mũ bỏ quên đời"
Ở đây, cách nói giảm nói tránh về cái chết như "không bước nữa", "bỏ quên đời" gợi ra một tư thế ngạo nghễ, oai hùng của người hành quân. Họ không ngần ngại đón nhận cái chết, xem nó chỉ như là một giấc ngủ mà thôi. Sự bi tráng, hùng hồn đã xây dựng nên chân dung của người lính Tây Tiến dũng cảm. Chưa dừng lại ở đó, họ vẫn phải tiếp tục vượt qua những gian nan của núi rừng miền Tây:
"Chiều chiều oai linh thác gầm thét
Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người"
Sự nguy hiểm, hoang dã của núi rừng qua các từ láy "chiều chiều", "đêm đêm" cùng với biện pháp nhân hoá "thác gầm thét", "cọp trêu người" như muốn làm cho người đọc cảm nhận rõ hơn về cái chết luôn rình rập và đe doạ tính mạng người lính. Sự nguy hiểm đó trải dài từ không gian xuyên qua thời gian do những điều đó có thể xảy ra bất cứ khi nào. Đến hai câu cuối cùng của đoạn đầu tiên này thì tác giả lại đột ngột chuyển hướng sang 1 khung cảnh hoàn toàn khác biệt:
"Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói
Mai Châu mùa em thơm nếp xôi"
Nỗi nhớ da diết của Quang Dũng cũng như người lính Tây Tiến về đồng bào miền Tây được thể hiện qua từ cảm thán "Nhớ ôi". Nhà thơ thoạt có chút nhói lòng khi hồi tưởng lại những kỉ niệm của đoàn quân cùng nhau quây quần quanh nồi cơm lên khói, nồi xôi nếp thơm. Hình ảnh về "nồi cơm bốc khói" cũng đã xuất hiện trong bài thơ "Những làng đi qua" _ Gạo thổi cơm sôi thơm ngõ ruối. Đó tuy chỉ là một khoảnh khắc ấm áp ngắn ngủi nhưng lại ấn tượng, tinh tế và được khắc sâu mãi trong tâm trí nhà thơ. Hai câu thơ kết thúc đoạn đầu tiên của bài thơ Tây Tiến mang một âm điệu thật tình cảm, gợi cảm giác ấm áp, giúp cho người đọc có thể cảm nhận được những đoạn thơ tiếp theo.

# data[].attributes.attachment_caption
PHÂN TÍCH VỀ 14 CÂU TUYỆT BÚT TRONG BÀI THƠ TÂY TIẾN

# data[].attributes.body
Có một sự thật rằng ta say đắm trước áng mây hồng của buổi sớm  mai bình minh hơn là áng mây khi chiều tàn khuất lối. Ta say mê nhìn ngắm những đồng lúa xanh biếc hơn là những cánh đồng bỏ hoang sau mùa gặt. Thật vậy, có thể nói cuộc đời là hành trình đi tìm cái đẹp và con người tồn tại là vì mục đích đó. Không lấy làm gì lạ khi văn chương chính là thứ công cụ giúp người đạt được mục đích ấy. “Thơ ca làm cho tất cả những gì tốt đẹp trên đời trở nên bất tử.” (Shelly). Đoạn thơ đầu tiên trong bài thơ Tây Tiến của nhà thơ Quang Dũng là một điển hình.

“Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi

Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi”

Hai câu thơ đầu gợi lên nỗi NHỚ cồn cào, da diết không thể kiềm nén được cảm xúc khi nhắc đến. Đối tượng của nỗi nhớ là “sông Mã”, “Tây Tiến”, “rừng núi”. Tác giả nhớ về những ngày còn ở vùng núi Tây Bắc, nỗi nhớ ấy luôn khắc khoải trong lòng nên tác giả mới phải sử dụng hai từ “nhớ”. Việc sử dụng điệp từ “nhớ” khiến câu thơ đong đầy nỗi nhớ. Nỗi nhớ của tác giả lại được bồi thêm bằng cụm từ “nhớ chơi vơi”là nỗi nhớ nhung chập chờn, thao thức, đưa người đọc có cảm giác như được đắm mình vào dòng hồi ức, sống cùng với kỷ niệm của tác giả. Từ nỗi nhớ của nhà thơ ta cũng có thể liên tưởng tới những nỗi nhớ trong ca dao xưa:

“Nhớ ai như nhớ thuốc lào

Đã chôn điếu xuống lại đào điếu lên”

Có thể thấy nỗi nhớ của nhân vật trữ tình trong ca dao xưa là nỗi nhớ tình yêu, nỗi nhớ nhà khi bị chia cắt ĐÔI BỜ. Còn Quang Dũng thì lại là nỗi nhớ tới những người đòng đội của mình. Những câu thơ tiếp theo thì nhà thơ lại gợi lên cho ta thấy về chặng đường hành quân của người linh Tây Tiến

“Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi

Mường Lát hoa về trong đêm hơi” (Hình 1)

Hai câu thơ vừa tả thực, vừa sử dụng bút pháp lãng mạn. Những từ chỉ địa danh Sài Khao, Mường Lát gợi ra địa bàn rộng lớn, đầy lạ lẫm đối với người lính Tây Tiến. Sương mù vùng cao dày đặc như trùm lấp bước chân, nuốt chửng cả đoàn binh vốn đang mỏi mệt, rệu rã vì chặng đường dài gian khổ. Hình ảnh tả thực “sương lấp” , “đoàn quân mỏi” khiến chúng ta như đang chứng kiến cảnh các chiến sĩ Tây Tiến đang nghỉ ngơi sau 1 ngày hành quân vất vả. Hai câu thơ không chỉ diễn tả chặng đường hành quân qua các địa danh mà còn là về thời gian khi sử dụng “sương lấp” và “đêm hơi” để chỉ ngày và đêm. Hình ảnh “hoa về” là hình ảnh đẹp giàu sức gợi. Những ngọn đuốc hoa lấp lánh trong đêm hơi đầy huyền ảo đã phần nào gợi lên nỗi cực nhọc của người linh Tây Tiến. Bốn câu thơ tiếp theo lại đặc tả địa hình hiểm trở của miền Tây:

"Dốc lên khúc khuỷu, dốc thăm thẳm (Hình 3)

Heo hút cồn mây súng ngửi trời (Hình 2)

Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống

Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi"

Nhà thơ sử dụng một loạt các từ láy tượng hình “khúc khuỷu”, “thăm thẳm”, “ heo hút”, kết hợp với cách ngắt nhịp 4/3 như chặt đôi câu thơ, mật độ thanh trắc dày đặc khiến câu thơ trúc trắc gợi sự vất vả, nhọc nhằn. Hình ảnh “súng ngửi trời” là một nhân hóa táo bạo, đặc tả sự chót vót của dốc núi. Người lính Tây Tiến leo lên đỉnh dốc, cảm tưởng như mũi súng có thể chạm mây. Từ đó, ta cũng thấy được nét tinh nghịch khỏe khoắn, vẫn có thể trêu đùa vô tư sau một chặng đường hành quân vất vả, mệt nhọc của các anh lính Tây Tiến. Phép đối “ngàn thước lên cao – ngàn thước xuống” càng nhấn mạnh độ gập ghềnh, hình sông thế núi trập trùng, hiểm trở của thiên nhiên miền Tây. Ba câu thơ giàu chất hội họa, dựng lên bức tranh hoang vu, dốc đèo đứt nối, hùng vĩ trên con đường hành quân của chiến sĩ Tây Tiến. Câu thơ thứ tư toàn bộ là bảy thanh bằng “Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi”, vần mở “ơi” đặt cuối câu tạo cảm giác nhẹ nhàng, với việc sử dụng toàn thanh bằng thì đã gợi ra những phút giây nghỉ ngơi thư giãn của người lính. Họ đứng trên những đỉnh núi, thưởng thức chút bình yên, vẻ đẹp lãng mạn của núi rừng, phóng tầm mắt, thấy mưa rừng giăng mờ nơi bản làng Pha Luông xa xôi. Bốn câu thơ vừa gợi ra sự dữ dội hoang vu, sự êm đềm của núi rừng, vừa gợi ra những cuộc hành quân vất vả nhọc mệt nhưng đầy trẻ trung, yêu đời của các chàng trai Tây Tiến. Người lính Tây Tiến không chỉ đối diện với dốc cao vực sâu mà còn phải chịu những mất mát hi sinh

“Anh bạn dãi dầu không bước nữa

Gục lên súng mũ bỏ quên đời”

Cách nói tránh về cái chết “không bước nữa”, “bỏ quên đời” gợi tư thế ngạo nghễ của người lính Tây Tiến. Họ chủ động đón nhận cái chết xem nó đơn giản chỉ là một giấc ngủ. Nhà thơ TIỄN BẠN của mình một cách nhẹ nhàng nhưng lại gợi lên nét bi tráng kiên cường của người linh Tây Tiến. Có thể nói hình ảnh trong thơ của Quang Dũng là biểu tượng cho người lính Tây Tiến nói riêng và các chiến sĩ cách mạng nói chung. Gian khổ không chỉ ở nơi đồi núi cao hiểm trở, không chỉ là mưa lũ thác ngàn mà còn là nơi rừng thiêng nước độc nơi mà thú dữ luôn rình rập.

“Chiều chiều oai linh thác gầm thét

Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người”

Những từ láy “chiều chiều”, “đêm đêm” kết hợp với biện pháp nhân hóa “thác gầm thét”, “cọp trêu người” đã nhấn mạnh vẻ bí hiểm, dữ dội, hoang dã chứa đầy nguy hiểm, cái chết luôn luôn rình rập đe dọa người lính của núi rừng miền Tây. Chất hào sảng trong thơ Quang Dũng là lấy cảnh thiên nhiên cụ thể ở đây là núi rừng để lột tả được sự nguy hiểm của rùng núi nhưng hiện lên trong đó lại là ý chí kiên cường, dũng cảm của đoàn binh. Qua mỗi vần thơ tác giả lại cho ta asn tượng sâu sắc: “Lửa thử vàng gian nan thử sức”, càng khó khăn vất vả thì người lính lại càng kiên cường và bất khuất. Và đằng sau DÒNG ĐỜI của người lính đầy gian truân ấy đâu đó lại hiện lên cảnh yên bình ấm no

“Ôi nhớ Tây Tiến cơm lên khói

Mai Châu mùa em thơm nếp xôi” (Hình 4)

Từ cảm thán “Nhớ ôi” đứng đầu câu thơ diễn tả nỗi nhớ da diết, ám ảnh khôn khuây của Quang Dũng cũng như người lính Tây Tiến về đồng bào miền Tây. Nhà thơ như nhói lòng khi hồi tưởng lại cảnh đoàn quân quây quần quanh nồi xôi nếp thơm lừng đang bốc khói. Đó là những giây phút ấm áp ngắn ngủi nhưng lại dịu ngọt, tinh tế nên khắc sâu mãi trong tâm trí nhà thơ. Cách kết hợp từ “mùa em” rất độc đáo, gợi những liên tưởng đẹp, lãng mạn về những cô gái Thái vừa khỏe khoắn vừa dịu dàng mà đằm thắm yêu thương. Chỉ với 14 câu thơ ngắn ngủi mà tác giả đã lột tả được thiên nhiên Tây Bắc hùng vĩ với đủ sắc thái khác nhau. Từ đó người lính Tây Tiến nổi bật lên như là một tượng đài của người lính. Với tâm hồn nghệ sĩ và đức hy sinh họ sẵn sàng đánh đổi cuộc sống đang tươi đẹp ở Hà Nội để đổi lấy MÙA XUÂN cho quê hương.
https://youtu.be/EROV5XRfZro

# data[].attributes.headline
Phân tích 14 câu đầu Tây Tiến _ Võ Văn My 12a3

# data[].attributes.subject
Phân tích 14 câu đầu Tây Tiến _ Võ Văn My 12a3

# data[].attributes.body
Quang Dũng là một nhà thơ nổi tiếng trong thời kì thơ mới, ông có nhiều tác phẩm nổi bật về đề tài người lính trong khoảng thời gian hoạt động nghệ thuật của mình ,trong số đó phải kể đến Tây Tiến là một bài thơ tạo nên tiếng vang của ông bài thơ thể hiện tình cảm của tác giả dành cho đồng đội và đơn vị của mình. Mười bốn câu thơ đầu của bài đã bày tỏ được nỗi nhớ rừng núi Tây Bắc và chặng đường hành quân của người lính Tây Tiến.Mở đầu bài thơ là hình ảnh sông Mã đây là nơi mà đã gắn bó với "Tây Tiến" và nơi đây cũng chính là nơi chứa nỗi 'Nhớ' của tác giả và tình cảm sâu đậm của ông.Bằng một lời mời gọi tha thiết

“Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi!

Nhớ về rừng núi,nhớ chơi vơi”

“Tây Tiến ơi” như chứa đựng một bầu trời thương nhớ bao bâng khuân ,hụt hẩng và nuối tiếc. Dường như cảm xúc không thể kiềm nén và đã bộc lộ thành nỗi nhớ.Điệp từ “nhớ” như hai nốt nhạc nhấn khiến câu thơ đông đầy nỗi nhớ da diết và cháy bóng đến quặn lòng.”Nhớ rừng núi” nhớ về thiên nhiên Tây Bắc,nhớ con đường hành quân cũng là nhớ về Tây Bắc. Hai từ “ chơi vơi” khiến ta có cảm giác lơ lửng và giống như xóa nhòa khoảng cách không gian thời gian đưa con người đi về quá khứ,sống dậy những kỉ niệm, từ nỗi nhớ của Quang DŨng khiến ta nhớ đến nỗi nhớ của nhân vật trữ tình trong câu ca dao:

"Nhớ ai bổi hổi bồi hồi

Như đứng đống lửa,như ngồi đống than"

Nỗi nhớ trong ca dao là nỗi nhớ của tình yêu, nhớ đến đỏ lòng sốt ruột, còn nỗi nhớ của Quang Dũng là nỗi nhớ dành cho đồng đội cứ chảy trôi đến vô chừng. Từ nỗi nhớ ấy, bức tranh thiên nhiên núi rừng Tây Bắc hùng vĩ hoang sơ cứ dần dần hiện ra.Sau hai câu thơ miêu tả nỗi nhớ, ảnh núi rừng Tây Bắc và con đường hành quân gian khổ của những người lính hiện lên rõ nét, qua ngòi bút của Quang Dũng không gian hiện lên đầy chất thơ:

"Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi

Mường Lát hoa về trong đêm hơi"

"Sài Khao" và "Mường Lát" đều là những địa danh gợi nhớ về địa bàn hoạt động của đoàn quân Tây Tiến. Nó làm tăng lên nỗi nhớ "chơi vơi" của tác giả với "sông Mã" bên trên. Nhưng đây thì không gian đã được mở rộng thêm với nhiều chi tiết gợi thêm ‘ĐÔI BỜ’ nỗi nhớ hơn. Vùng núi Sài Khao sương giăng kín lối dường như lấp đi " đoàn quân mỏi" sau chặng đường dài,cùng với sự "mỏi" sau chặng đường dài ngọn đuốc hoa bập bùng trong đêm tối đều là những kỉ niệm khơi gợi nỗi nhớ vô cùng của tác giả. Tác giả đã sử dụng phép nhân hóa "hoa về" chứ không dùng "hoa nở" hay "đêm sương" cái cách kết hợp này gợi tả được không gian huyền ảo lung linh như không có thực, không gian đem đi trên ‘Đường Trăng’ sáng soi rọi. Giờ đây nỗi nhớ của tác giả đã như trải khắp không gian bao la. Mỗi bước chân,mỗi nơi mà người lính đi qua họ đều dành tình cảm đặc biệt khiến chúng trở thành kỉ niệm trong lòng và khó quên. Tiếp theo những vần thơ trữ tình, tác giả đã sử dụng những câu thơ mạnh hơn gợi lên sự nguy hiểm của rừng núi Tây Bắc. Qua đó cho thấy được sự khó khăn, vất vả và những nỗ lực kiên cường của người lính khi hành quân chiến đấu :

"Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm

Heo hút cồn mây súng gửi trời

Ngàn thước lên cao ngàn thước xuống

Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi"pp

Sử dụng câu thơ toàn thanh trắc, tác giả đã gợi ra một địa hình vô cùng hiểm trở. Cùng các từ láy "khúc khuỷu", " thăm thẳm" cái vất vả khổ cực lại càng rõ thêm. Trên đỉnh núi cao vứt đó khẩu súng của người lính như chạm được đến trời. Hình ảnh nhân hóa " súng gửi trời" được xem là giàu chất thơ và đầy cảm hứng lãng mạn. Nó khẳng định ý chí quyết tâm của người lính rất trẻ trung và năng động. Hình ảnh hiên nhiên xuất hiện như thử thách lòng người " ngàn thước lên cao ngàn thước xuống" đây là câu thơ thể hiện rõ sự nguy hiểm của con dốc với chiều cao vời vợi và vực sâu thẳm. Hai câu thơ tưởng chừng như đối nghịch lại giúp cân bằng cảnh tượng núi rừng hùng vĩ. Từ đỉnh cao ngàn thước, người lính dỗi mắt ra xa bản mường thấp thoáng ẩn hiện:”Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi”.Tiếp tục  trong dòng chảy cảm xúc của Quang Dũng người đọc nhận ra giữa không gian núi rừng heo hút vẫn hiện ra vẻ đẹp chân dung của những người Lính Râu Ria của đoàn quân Tây Tiến :

“ Anh bạn dãi dầu không bước nữa

Gục lên sung mũ bỏ quên đời”

biết bao khó khan gian khổ của lính Tây Tiến được tác giả dồn nén hai câu thơ này để làm rõ chúng ta hãy xem clip này https://drive.google.com/file/d/1WsOpzL_DatkOOSQ9WTHytJeNtedhQ0OQ/view?usp=drivesdk. Giữa bao khó khăn khắc nghiệp đã thành ấn tượng thì niềm vui ít ỏi sẽ càng ấn tượng :

“Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói

Mai Châu mùa em thơm nếp xôi”

Khối bếp,mùi thơm cơm nếp gợi cái ấm cúng của cuộc sống thanh bình hạnh phúc,gợi nhớ những lần ghé ‘Quán Bên Đường’ của những người lính,nỗi nhớ “chơi vơi” lên thành “nhớ ôi Tây Tiến” – một nỗi nhớ sâu đậm chỉ có ở con người sống tình nghĩa dù chỉ là ‘Một Phút Thoáng Qua’.Tóm lại, qua mười bốn câu thơ với sự kết hợp hiện thực và lãng mạn, Quang Dũng dựng lại cảnh núi rừng Tây Bắc hùng vĩ, dữ dội trong nỗi nhớ miên man đầy ấm áp của người lính Tây Tiến. Đoàn quân Tây Tiến đã vượt qua những chặng đường dài vô cùng gian khổ, có mất mát hy sinh nhũng vẫn ánh lên niềm tin, nét trẻ trung, kiêu hãnh.

# data[].attributes.headline
Phân tích 14 câu đầu Tây Tiến-Nguyễn Ngọc Thái An 12A3

# data[].attributes.subject
Phân tích 14 câu đầu Tây Tiến-Nguyễn Ngọc Thái An 12A3

# data[].attributes.body
Quang Dũng là một ngồi bút đa tài. Ông có thể tham gia ở các linh vực làm thơ, vẽ tranh, soạn nhạc… nhưng có lẽ  thành công nhất vẫn là thơ. Ông có nhiều vần thơ hay viết về lính, trong đó tiêu biểu có bài Tây Tiến. Mười bốn câu thơ đầu bài thơ Tây Tiến đã hiện lên rõ nỗi nhớ về những chặng đường hành quân của bộ đội Tây Tiến và khung cảnh núi rừng miền Tây.

“Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi!
Nhớ về rừng núi, nhớ chơi vơi.”

Mở đầu bài thơ tác giả đã khéo léo nhắc về con sông Mã, bởi vì đây không đơn thuần là một con sông mà nó còn là chứng nhân chứng kiến cuộc sống đầy gian khổ của người lính Tây Tiến. Tiếng gọi “Tây Tiến ơi” tha thiết sâu lắng trong tâm hồn. Sau tiếng gọi đầy thắm thiết đó, nỗi nhớ vẫn dâng trào trong câu tiếp theo. Điệp từ “nhớ” diễn tả nỗi nhớ không nhớ nguôi đi. Nếu như ở vế đầu tác giả đã xác định được đối tượng nhớ thì ở vế sau tác giả lại nhắc lại nỗi nhớ đó đầy tinh tế, một nỗi nhớ “chơi vơi” không điểm dừng, lan rộng khắp không gian rộng lớn một cách nhẹ nhàng lại vừa mãnh liệt đến lạ. Ta còn bắt gặp được nỗi NHỚ chơi vơi ở câu ca dao “Ra về NHỚ BẠN chơi vơi”. Ngoài ra trong nền văn học Việt Nam ta còn thấy các tác giả đã gởi gắm nổi nhớ của mình qua tác phẩm: https://www.facebook.com/ViettelStudy.vn/posts/665245596939556. Hai câu đầu đã khơi dậy mạch chủ đạo của bài thơ là nỗi nhớ day dứt, nỗi nhớ dần cụ thể hơn trong các vần thơ tiếp theo:

“Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi,
Mường Lát hoa về trong đêm hơi.”

Đầu tiên là nỗi nhớ của tác giả về Sài Khao, Mường Lát vì đây là hai địa danh đã bước đầu gợi nhắc về địa bàn hoạt động của đoàn quân Tây. Ông đã khắc họa được nét đẹp của một bầu không gian sương mờ che lắp của cảnh núi rừng Tây Bắc, một vẻ đẹp lãng mạn, sâu lắng. “Hoa về trong đêm hơi” nếu như chỉ lướt qua và hiểu rằng “hoa” ở đâu là ngàn hoa là nét đẹp được tô lên màu sắc cho núi rừng. Nhưng có lẽ chính xác ở đây là ánh đuốc đang bập bùng đỏ rực khi đêm về của đoàn quân trở về Mường Lát. Cảm giác nhẹ nhàng mà câu trên mạng lại đã vơi đi phần nào đó sự mệt dọc khi hành quân gian khổ. Sau nỗi nhớ được gợi lên ở bốn câu đầu thì đến với bốn câu tiếp theo chính là kỷ niệm về những ngày hành quân chiến đấu đầy gian khổ trong núi rừng Tây Bắc hiểm trở.

“Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm,
Heo hút cồn mây, súng ngửi trời.
Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống,
Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi.”

Chỉ bằng bốn câu thơ Quang Dũng đã vẽ ra một bức họa  hoành tráng làm nổi bật lên sư hiểm trở và dữ dội, hoang vu. Hai câu đầu tác giả đã tạo hình được hết những gian nan của người lính qua các từ láy “khúc khuỷu”, “cồn mây”, “tham thẳm”. . Núi cao tưởng chừng chạm mây, mây nổi thành cồn “heo hút”. Người lính với những bước chân lên những ngọn núi cao tưởng chừng như đang đi trên mây, mũi súng chạm tới đỉnh trời. Sự hiểm trở ấy không chỉ xuất hiện ở hai câu trên mà mà tác giả còn khắc họa thêm ở câu thứ ba. Một giây, MỘT PHÚT THOÁNG QUA hiểm trở đều chực chờ với đoàn quân Tây Tiến. Câu thơ như bẻ đôi ra vừa diễn tả được độ cao ngất trời với sườn cheo leo vừa tạo được độ sâu thăm thẳm. Nhưng những khó khăn đó đã trở nên nhẹ nhàng đi rất nhiều nhờ câu thơ “Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi” toàn vầng bằng. Chắc có lẽ khi đọc đến đây ta đã phần nào cảm nhận được sự hiểm trở, khó khăn mà người lính phải ngày đêm vật lộn nhưng dù vậy vẫn giữ được các khoảng khắc dí dỏm, nhẹ nhàng, đậm chất người lính.

“Anh bạn dãi dầu không bước nữa,
Gục lên súng mũ bỏ quên đời!”

Tác giả đã khắc họa hai cách hiểu cho câu thơ trên đầy tinh tế và sâu sắc. Theo cách thứ nhất ta có thể hiểu rằng các chàng trai chỉ đang nghĩ ngơi, ngủ thiếp đi vì chặng đường hành quân chứa đầy nguy hiểm, cái chết luôn rình rập, đe dọa. Nếu như cách hiểu thứ nhất chỉ là bao quát còn cách hiểu thứ hai ta dần thấy được cái chết của các chàng trai hiện rõ hơn nhưng tác giả vẫn tránh phần nào đó đau thương. KẾT THÚC DÒNG ĐỜI với tư thế ngạo nghễ. Chắc có lẽ họ đã sẵn sàng và chấp nhận các chết. Tư thế hi sinh “gục lên súng mũ” đầy xót xa nhưng hào hùng bao nhiêu. Gian khổ bấy nhiêu chắc có lẽ vẫn chưa là gì với đoàn quân,  không chỉ là núi cao dốc thăm thẳm mà là còn tiếng gầm của cọp beo nơi đại ngàn hoang vu:

“Chiều chiều oai linh thác gầm thét

Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người”

“Chiều chiều” rồi “Đêm đêm” là hai từ láy mà tác giả muốn ta cảm nhận được rằng tần suất lập lại thường xuyên của tiếng gầm. Kết hợp với nhân hóa “thác gầm thét”, “cọp trêu người” càng khiến người đọc cảm nhận được sự nguy hiểm muôn phần. Uy lực của con người không bị khuất phục bởi những nguy hiểm của núi rừng thiên nhiên. Đằng sau trắc trở ấy là cảnh thanh bình, yên ấm:

“Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói,
Mai Châu mùa em thơm nếp xôi.”

“Nhớ ôi” đã thể hiên được tình cảm dạt dào của Quang Dũng cũng như các chàng trai, người LÍNH RÂU RIA bỏ quên bản thân, bỏ quên đời. Sau bao nhiêu gian khổ, những người lính đã tạm gác lại và quay quần bên những nồi cơm bốc hơi khói. Khói cơm nghi ngút và hương lúa nết ngày mùa xua tan đi mệt mỏi trên khuôn mặt người lính. Âm hưởng dần nhẹ nhàng lại gợi lên sự nhẹ nhàng, ấm áp tâm thế yên bình cho người đọc.

Mười bốn câu đầu tác phẩm Tây Tiến viết lên bởi tâm hồn tài hoa lãng tử của người lính tri thức Quang Dũng. Bài thơ là hình tượng vững chãi khi khắc học về người lính tri thức yêu nước cùng với nỗi nhớ khôn nguôi về thiên nhiên núi rừng Tây Bắc, sự hi sinh cao cả,  nét lãng mạn trong tâm hồn các chàng trai Tây Tiến.

# data[].attributes.body
"Sông Mã xa rồi Tây tiến ơi!
Nhớ về rừng núi, nhớ chơi vơi
Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi
Mường Lát hoa về trong đêm hơi
Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm
Heo hút cồn mây, súng ngửi trời
Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống
Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi
Anh bạn dãi dầu không bước nữa
Gục lên súng mũ bỏ quên đời!
Chiều chiều oai linh thác gầm thét
Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người
Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói
Mai Châu mùa em thơm nếp xôi."
Chỉ với 14 câu thơ, Quang Dũng đã thể hiện được nỗi nhớ về nhưng cuộ hành quân đầy gian lao, đồng thời như phác họa ra bức tranh thiên nhiên miền Tây vô cùng hoang sơ và hùng vĩ qua "Đôi mắt người Sơn Tây". Bắt đầu bài thơ là hình ảnh con sông Mã và người lính Tây Tiến. Đây như một lời cảm thán thể hiện sự nhung nhớ của tác giả, nỗi "Nhớ Bạn", nhớ những người đồng đội, nhớ Tây Tiến bên cạnh đó còn có tác dụng đinh hướng cho cả bài thơ. Chỉ qua câu thơ "Nhớ về rừng núi, nhớ chơi vơi" đã nêu bật được nỗi nhớ sâu sắc của nhà thơ qua điệp từ "nhớ". Với nhà thơ đó không chỉ là một nỗi nhớ bình thường mà nỗi nhớ ấy cứ cồn cào và da diết, có lẽ đây là một nỗi "Buồn êm ấm". Nếu các tác giả khác thường thể hiện nỗi nhớ qua việc nhớ người yêu hay quê hương thì với Quang Dũng lại khác nỗi nhớ của ông là một nỗi nhớ chơi vơi. Một nỗi nhớ vô cùng mới lạ, đó là một nỗi nhớ không định hình định lượng nhưng lại làm cho người ta cứ tha thiết bồi hồi. Bằng cách hiệp "ơi" ở hai câu thơ đầu nhà thơ đã tạo nên một âm hưởng thơ bồi hồi và sâu lắng. Nỗi nhớ da diết ấy đã bao trùm lên cả không gian lần thời gian của bài thơ. Tiếp nối nỗi nhớ ấy là những địa danh như: Sài Khao, Mường Lát, Mường Hịch,... Những địa danh vừa lạ vừa quen gợi lên sự hoang sơ bí hiểm nơi núi từng miền Tây.  Đoàn quân Tây Tiến hành quân ngày đêm đã khiến họ thấm đẫm sự mệt mỏi. "Mường Lát hoa về trong đêm hơi" câu thơ như gợi lên vẻ đẹp tâm hồn của những thanh niên chốn Hà thành đang trang đầy nhiệt huyết và luôn hướng về tổ quốc. Tiếp theo sau sự bí ẩn hoang sơ của núi rừng thì sự hiểm nguy trắc trở của địa hình. Từ láy " thăm thẳm, khúc khuỷu" cùng với những âm vần trắc như gợi lên sự nguy hiểm trắc trở phía trước mà đoàn quân phải đối mặt. Cùng với đó là nghệ thuật đối lập giữa "ngàn thước lên cao" và "ngàn thước xuống" làm cho đoàn quân như phải vượt qua dốc núi vun vút như đổ thẳng xuống. Bên cạnh đó là hình ảnh nhân hoá "súng ngửi trời" tạo cảm giác như người lính đã chạm tới trời cho thấy được còn đường đoàn quân đi vừa cao thăm thẳm vừa muôn trùng hiểm nguy. Ở nơi cao người chiến sĩ được ngắm nhìn thiên nhiên tươi đẹp cùng với những căn nhà thấp thoáng dưới cánh rừng. Hai câu thơ " Anh bạn dãi dầu không bước nữa","Gục lên súng mũ bỏ quên đời!". Hai câu thơ như một bức hoạ đầy ấn tượng về người lính. Hình ảnh người lính mệt mỏi gục xuống nghỉ ngơi buông mình vào giấc ngủ nhưng đó cũng là một hiện thực tàn khốc khi phải chứng kiến những người đồng đội của mình gục xuống và không thể bước tiếp "không bước nữa, bỏ quên đời". Thiên nhiên Tây Bắc với vô vàn hiểm nguy từ thú dữ, sự bí ẩn của núi rừng đến những cuộc tập kích của kẻ thù, đã có rất rất nhiều những "Dòng đời" đang trong tuổi xuân đầy nhiệt huyết đã phải ngã xuống. Dù cho họ đã hi sinh nhưng ý chí, sự ngang tàng, ngạo nghễ của người lính trẻ tuổi đầy nhiệt huyết vẫn hướng về tố quốc thân yêu. "Chiều chiều, đêm đêm" chứ không phải là "sáng sáng, trưa trưa" hay một thời gian nào khác. Đó là vì khoảng thời gian này gợi đến cho sự mệt mỏi và màn đêm đã bắt đầu buông xuống cũng là khoản thời gian vô cùng nguy hiểm vì có thể trong đêm sẽ bị thú dữ tấn công. Sau những khó khăn gian lao là những ân tình những kỉ niệm đẹp của đoàn quân với người dân miền Tây. Bằng bút pháp tả thực kết hợp lãng mạng và các biện pháp nghệ thuật giàu sức gợi hình đã tái hiện được một thiên nhiên miền Tây hoang sơ bí ẩn và con đường hành quân đầy gian khó của đoàn quân.

Link nhạc: https://youtu.be/PDUUel26m4U

# data[].attributes.body
Quang Dũng là một người nghệ sĩ đa tài viết văn, làm thơ, vẽ tranh và soạn nhạc. Nhưng thành công nhất là những bài thơ viết về người lính, trong đó có bài Tây Tiến. 14 câu thơ đầu tiên đã cho ta thấy được nỗi nhớ về thiên nhiên miền Tây hùng vĩ và con người trên chặng đường hành quân gian khổ https://youtu.be/7hNSKgEDJvk . Với 2 câu thơ đầu nhà thơ đã gửi về Tây Tiến nổi nhớ da diết, cháy bỏng
“Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi!
Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi”
Hình ảnh “Sông Mã”, “Tây Tiến” như trở thành người thân của tác giả, nơi mà ông dành hết tình cảm của mình. Tiếng gọi “Tây Tiến ơi” vang lên tha thiết như tiếng gọi người thân. Từ cảm “ơi!” bắt vần với từ láy “chơi vơi” tạo nên âm hưởng câu thơ sâu lắng, bồi hồi, từ lòng người vọng vào thời gian năm tháng, lan rộng  trong không gian. Điệp từ “ nhớ “ làm nhấn mạnh nỗi nhớ xào xạc như những cơn sóng dâng lên mãnh liệt trong lòng nhà thơ. Nỗi Nhớ Tây Tiến của tác giả giống như nỗi nhớ về người con gái trong tác phẩm  Đôi bờ tha thiết và sâu lắng. Hai câu tiếp theo diễn tả nỗi nhớ được đánh thức bằng các địa danh
“ Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi
Mường Lát hoa về trong đêm hơi”
Những địa danh “ Sài Khao”, “ Mường Lát “ đi vào trong lời thơ gợi sự hoang vu, buốt giá của núi rừng Tây Bắc. Hình ảnh “ sương lấp đoàn quân mỏi “ gợi lên hình ảnh những làng sương dày đặc như nuốt chửng cả đoàn lính đầy mệt mõi vì chặng đường gian khổ. Nhưng những người lính ấy dù có mệt mỏi mà tâm hồn vẫn luôn lạc quan, yêu đời  https://youtu.be/_kA1KaJ5Vqc  . “ Hoa về trong đêm hơi”, hoa ở đây có thể hiểu là hoa của núi rừng hiện thân cho vẻ đẹp của thiên nhiên, nhưng chính xác hơn, thì đó là ánh sáng của ngọn đuốc bập bùng trong đêm. Hình ảnh ngọn đuốc hoa vừa gợi lên nét lãng mạn, vừa hào hùng của một thời Tây Tiến. Hai câu thơ sử dụng nghệ thuật đối kết hợp với thủ pháp tương phản, bút pháp hiện thực hài hoà và lãng mạn tạo nên những hình ảnh vừa gân guốc vừa mềm mại. Bốn câu thơ tiếp theo diễn tả vẻ đẹp thiên nhiên Tây Bắc qua các chiều không gian
“Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm
Heo hút cồn mây, súng ngửi trời
Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống
Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi”
Điệp từ “ dốc” gợi một địa hình hiểm trở đầy nguy hiểm chỉ có dốc và dốc. Quang Dũng còn sử dụng những từ láy giàu sức gợi hình và gợi cảm. “ Khúc khuỷa” gợi hình thế quanh co, gập gềnh. “ Thăm thẳm” gợi ra độ sâu không cùng. “ Heo hút” gợi sự vắng vẻ, quạnh hiu. Cách nói nhân hoá “ súng ngửi trời “ đã nói được tính cách tinh nghịch và ngang tàn của những người lính. Điệp từ “Ngàn thước” kết hợp với nghệ thuật tương phản “lên cao-xuống” khiến câu thơ như bị bẻ làm đôi, miêu tả hai chiều không gian Tây Bắc cao chót vót và sâu thăm thẳm. Ở câu thứ tư gợi cho người đọc cảm giác nhẹ nhàng. Đó là những phút giây nghỉ ngơi hiếm hoi của người lính để có thể nhận ra thấp thoáng xa xa “nhà ai Pha Luông mưa xa khơi”. Mặc dù chỉ là Một phút thoáng qua nhưng cũng đủ để cho người lính cảm nhận đc sự yên bình và xoá bỏ mệt mõi. Hai câu thơ tiếp theo diễn tả hình ảnh người lính mang vẻ đẹp bi tráng trên chặng đường hành quân
“Anh bạn dãi dầu không bước nữa,
Gục lên súng mũ bỏ quên đời!”
Hai chữ “ anh bạn” thể hiện tình cảm chân thành, tình đồng chí trong những năm tháng gian khổ. Chỉ với hai câu thơ, tác giả đã lột tả được cái khắc nghiệt của chiến tranh và cũng trân trọng sự hy sinh cao cả của người lính . Họ đã ra đi, trong tư thế hiên ngang, sẵn sàng xả thân vì đất nước. Câu 11 và 12 của bài thơ vẽ nên hình ảnh Tây Bắc  bí hiểm, dữ dội trong thời gian
“ Chiều chiều oai linh thác gầm thét
Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người”
Chiều chiều” và “đêm đêm” diễn tả khoảng thời gian luôn tuần hoàn như sự đe dọa bủa vây từ mọi phía, người lính trong hoàn cảnh phải chống chọi với thiên nhiên núi rừng khắc nghiệt. Chữ “ hịch” và “ cọp” xoáy xuống giữa câu thơ gợi sự ghê rợn của cái chết. Nhưng những người lính vẫn tếu táo, đùa vui “cọp trêu người”. Ý thơ thể hiện sức mạnh tinh thần của người lính trước thiên nhiên dữ dội. Hai câu thơ khép lại phần đầu của bài thơ Tây Tiến thể hiện tình quân dân thắm thiết
“ Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói
Mai Châu mùa em thơm nếp xôi.”
Nếu như ở những câu thơ trước Quang Dũng nhớ về Mưa rừng, sương núi, gợi cảm giác lạnh lẽo, âm u thì đến 2 câu thơ này đột ngột mở ra một thế giới ấm áp tình người. Từ cảm thán “Nhớ ôi” đứng đầu câu thơ diễn tả nỗi nhớ da diết, ám ảnh không nguôi của Quang Dũng cũng như người lính Tây Tiến về đồng bào miền Tây. Nhà thơ như nhói lòng khi hồi tưởng lại cảnh đoàn quân quây quần quanh nồi xôi nếp thơm lừng. Đó là những giây phút ấm áp ngắn ngủi nhưng lại dịu ngọt, tinh tế nên khắc sâu mãi trong tâm trí nhà thơ. Hai chữ “ mùa em” được Quang Dũng sử dụng thật đa tình. Hai chữ “ mùa em” gợi tả tinh tế cảm giác xao xuyến say mê của những chàng trai Hà thành hào hoa lãng mạn trước vẻ đẹp và ân tình của con người Tây Bắc. Qua 14 câu đầu đã giúp người đọc hiểu hơn về thiên nhiên và con người Tây Bắc. Đoạn thơ để lại một dấu ấn đẹp đẽ về thơ ca kháng chiến mà sự thành công là ở sự kết hợp hài hòa giữa khuynh hướng sử thi và cảm hứng lãng mạn.

# data[].attributes.headline
ĐỀ: Anh/ chị hãy viết đoạn văn ( khoảng 1000 chữ) phân tích những đặc sắc trong 14 câu tuyệt bút trong bài thơ Tây Tiến của Quang Dũng.

# data[].attributes.subject
ĐỀ: Anh/ chị hãy viết đoạn văn ( khoảng 1000 chữ) phân tích những đặc sắc trong 14 câu tuyệt bút trong bài thơ Tây Tiến của Quang Dũng.

# data[].attributes.body
Bài làm

Quang Dũng tên khai sinh là Bùi Đình Diệm quê ở tỉnh Hà Tây (nay thuộc Hà Nội). Ông từng tham gia quân đội và là biên tập viên Nhà xuất bản Văn học. Quang Dũng là nghệ sĩ đa tài, thơ ông phóng khoáng, hồn hậu, lãng mạn và tài hoa được mệnh danh là nhà thơ của “Xứ Đoài mây trắng” với những tác phẩm nổi tiếng như: “ Mây đầu ô”, “Thơ văn Quang Dũng”…Trong đó tiêu biểu là bài thơ “Tây Tiến”. Bài thơ không chỉ là nỗi nhớ của Quang Dũng về đoàn quân Tây Tiến mà còn khắc họa rõ nét cuộc hành quân gian khổ của đoàn quân Tây Tiến và khung cảnh thiên nhiên miền Tây hùng vĩ, hoang sơ, dữ dội qua 14 câu đầu của bài thơ: https://youtu.be/kKQVDmFY0fM

“Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi!

Nhớ về rừng núi, nhớ chơi vơi”

Hai câu thơ đầu bộc lộ lên được nổi buồn tha thiết mãnh liệt của tác giả về những  kỉ niệm, quãng thời gian không thể nào quên với đồng đội chiến đấu trên vùng Tây Bắc hùng vĩ, hiểm trở. Mở đầu bài thơ Quang Dũng đã sử dụng hình ảnh con “Sông Mã” vì hình ảnh dòng sông  gắn với bao tháng ngày gian khổ, là địa bàn hoạt động của đoàn quân Tây Tiến gắn liền với những hồi ức không thể nào quên. Từ “ nhớ “ được lặp đi lặp lại nhấn mạnh nổi nhớ khắc khoải trong tâm hồn ông. “ Nhớ chơi vơi” là nổi nhớ không điểm tựa thường thực, không đầu, không đuôi là nổi nhớ không lưu mờ trong ông như nỗi nhớ tha thiết của tác giả về “Hồ Nam” Cách hiệp vần “ơi” làm câu thơ như ngân vang, phù hợp với biên độ của cảm xúc. Chỉ 2 câu thơ ta đã thấy nổi nhớ da diết của tác giả về những quá khứ,kí ức về đoàn quân Tây Tiến.

“Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi,
Mường Lát hoa về trong đêm hơi”

Những địa danh nơi miền Tây xa xôi như Sài Khao, Mường Lát được tác giả nhắc đến trong bài thơ gợi nên cái âm u mịt mù, khó khăn, nguy hiểm,mà đoàn quân phải trãi qua. Hình ảnh “hoa về trong đêm hơi” gợi lên nhiều cách hiểu. Có thể đó là ánh sáng của những ngọn đuốc, đó cũng có thể là những người lính với tinh thần lạc quan. “Đêm hơi” gợi nên một bức tranh huyền ảo, kỳ bí, hoang sơ như chuyến đi  “ Bố Hạ” của tác giả.

“Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm
Heo hút cồn mây súng ngửi trời
Ngàn thước lên cao ngàn thước xuống
Nhà ai Pha Luông mưa sa khơi”

Điệp từ “dốc” trong câu thơ đã gợi ra rõ nét nhất về độ cao của những ngọn núi thể hiện sự hùng vĩ và khó khăn của đoàn quân. Những từ láy“khúc khuỷu”, “thăm thẳm” gợi ra sự gập ghềnh, gian truân người lính Tây Tiến phải vượt qua trên đường hành quân. Cụm từ “súng ngửi trời”, một cách đầy tinh tế, đã giúp nhà thơ thể hiện được tinh thần lạc quan của người lính, dẫu có bao gian lao, thử thách, họ vẫn hiên ngang, chủ động, sẵn sàng vượt qua và giữ mãi tinh thần lạc quan, yêu đời. Điệp từ “ngàn thước” kết hợp cùng phép đối lập “lên – xuống”, “cao – thấp” đã góp phần giúp cho bài thơ của Quang Dũng vừa có chất hoạ cumgx vừa có chất nhạc Câu thơ “Nhà ai Pha Luông mưa sa khơi” mang nhiều thanh bằng đã tạo nên sự mềm mại cho câu thơ, đồng thời gợi ra một tâm trạng bâng khuâng, tha thiết của những người lính trong cơn mưa êm đềm yên bình như khung cảnh trong tác phẩm “Mùa Xuân” của Quang Dũng

“Anh bạn dãi dầu không bước nữa
Gục lên súng mũ bỏ quên đời”

Hai câu thơ gợi lên 2 cách hiểu. Cách hiểu thứ nhất là lình lính đang nghỉ ngơi sau một chuyến hành quân dài.Cách hiểu thứ hai là sự hi sinh của người lính, tác giả đã nói giảm nói tránh làm giảm qua những từ “ không bước nữa , bỏ quên đời” thể hiện sự khinh thường cái chết như một giấc ngủ sâu. Tư thế hi sinh “ gục lên súng mũ” gợi lên sự hi sinh anh dũng, hết sức với tổ quốc như những người lính trong tác phẩm “ Dòng Đời”

“Chiều chiều oai linh thác gầm thét
Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người”

Chiều chiều” và “đêm đêm” diễn tả khoảng thời gian luôn tuần hoàn như sự đe dọa bủa vây từ mọi phía hình ảnh “ thác gầm thét, cọp trên người” thể hiện sự nguy hiểm của  người lính trong hoàn cảnh phải chống chọi với thiên nhiên núi rừng khắc nghiệt. Như trong tác phẩm “ Đêm Bạch Hạc”

“Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói
Mai Châu mùa em thơm nếp xôi”

“Nhớ ôi!” tình cảm dạt dào, đó là tiếng lòng của các chiến sĩ Tây Tiến “đoàn binh không mọc tóc”. Câu thơ đậm đà tình quân dân. Hương vị bản mường với “cơm lên khói”, với “mùa em thơm nếp xôi” có bao giờ quên? Hai tiếng “mùa em” là một sáng tạo độc đáo về ngôn ngữ thi ca, nó hàm chứa bao tình thương nỗi nhớ, điệu thơ trở nên uyển chuyển, mềm mại, tình thơ trở nên ấm áp. Cũng nói về hương nếp, hương xôi, về “mùa em” và tình quân dân.

14 câu thơ đầu trong bài thơ Tây Tiến để lại một dấu ấn đẹp đẽ về thơ ca kháng chiến mà sự thành công đó là do cảm hứng lãng mạn trong thơ Quang Dũng. Tây Tiến như một khúc tráng ca, một bức tượng đài bất tử về người lính khánh chiến chống Pháp.

# data[].attributes.headline
Phân tích những đặc sắc trong 14 câu tuyệt bút trong bài thơ Tây Tiến của Quang Dũng.

# data[].attributes.subject
Phân tích những đặc sắc trong 14 câu tuyệt bút trong bài thơ Tây Tiến của Quang Dũng.

# data[].attributes.body
Quang Dũng là một nghệ sĩ đa tài, ông vẽ tranh, làm thơ…Ông là nhà thơ trưởng thành trong cuộc kháng chiến chống Pháp.Thơ ông chủ yếu là thơ lãng mạn tài hoa, lịch lãm.Bài thơ Tây Tiến là một trong những tác phẩm tiêu biểu của ông.Với 14 câu thơ đầu, kết hợp với hiện thực lãng mạn, Quang Dũng đã dựng nên phong cảnh núi rừng Tây Bắc hùng vĩ, đầy dữ dội trong nỗi nhớ miên man của người lính Tây Tiến.

https://youtu.be/cZ3YWO0kLZk

“Sông Mã xa rồi Tây tiến ơi!
Nhớ về rừng núi, nhớ chơi vơi”

Vừa mở đầu bài thơ Quang Dũng đã sử dụng hình ảnh “sông Mã”, dòng sông ấy đã gắn bó rất lâu với nhà thơ, gắn liền với chặng đường hành quân của đoàn binh. “Tây Tiến ơi” như chứa cả một trời thương nhớ với bao bâng khuâng  và nuối tiếc. Điệp từ nhớ như như hai nốt nhấn khiến câu thơ đong đầy nổi nhớ da diết đến quặn lòng.  Hai từ “chơi vơi” là một nổi nhớ rất riêng của Quang Dũng, là nổi nhớ không đầu,không đuôi,không điểm tựa, thường trực và cháy bỏng. Nổi nhớ đó là nỗi nhớ của người lính và nét đẹp trong tâm hồn của họ giống như tác phẩm “Lính râu ria” của chính Quang Dũng. Từ nỗi nhớ của tác giả khiến ta nhớ đến nỗi nhớ của nhân vật trữ tình trong câu ca dao:
“Nhớ ai bổi hổi bồi hồi
Như đứng đống lửa, như ngồi đống than”

Hai câu thơ tiếp theo nói về chặn đường hành quân đầy thử thách mà đoàn quân Tây Tiến phải trảu qua:

“Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi
Mường Lát hoa về trong đêm hơi”

Các địa danh”Sài Khao”,”Mường Lát” gợi được sự hoang vu,bí hiểm,đầy khó khăn  và nguy hiểm, những thứ đó làm nhà thơ nhớ về những cuộc hành quân đầy mệt mỏi.Những người lính dù đã mệt mỏi nhưng tâm hồn vẫn rất lạc quan và yêu đời.Hình ảnh “hoa về trong đêm hơi” là hình ảnh gợi nên nhiều cách hiểu.Có thể là những ánh đuốc sáng lung linh của đoàn quân, cũng có thể là hình ảnh đoàn quân cầm trên tay bó hoa tươi thắm.”Đêm hơi” gợi nên sự huyền ảo,làn khói sương góp phần làm tăng sự hoang vu và bí ẩn của nơi đây.

“Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm
Heo hút cồn mây, súng ngửi trời
Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống
Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi”

Bốn câu thơ tiếp theo gợi nên sự hiểm trở trên đường hành quân mà người lính phải vượt qua.Các từ láy”khúc khuỷu”,”thăm thẳm” làm gợi nên độ sâu và độ cao khiến cho con đường hành quân trở nên vô cùng nguy hiểm..Hình ảnh “súng ngửi trời”được nhân hóa tạo nên cảm giác cao vun vút thể hiện sự tếu táo của người lính,dù chặng đường hành quân có gian nan nhưng họ vẫn lạc quan vui tươi.Điệp từ “ngàn thước”kết hợp đối lập “lên-xuống”làm cho thơ Quang Dũng thêm giàu chất họa,vừa có chất họa vừa có chất nhạc.Câu ” Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi” toàn thanh bằng gợi nên sự êm dịu gợi ra tâm trạng bâng khuâng nhẹ nhàng của người lính khi được dừng chân nhìn ngắm những làng đi qua, những ngôi nhà dân lấp ló sau màn sương núi.

“Anh bạn dãi dầu không bước nữa

Gục lên súng mũ bỏ quên đời”

Tác giả đã dùng từ “không bước nữa” và “bỏ quên đời” để nói lên cái chết đậm chất bi tráng,chết trong tư thế tay ôm chặt khẩu súng, sẵn sàng chiến đấu mà không quên đi nhiệm vụ. Kết thúc dòng đời đầy ngạo nghễ. Xương máu đổ xuống đổi lấy tự do.Vần thơ nói lên cái mất mát, hy sinh nhưng không hề bi lụy, đầy xót xa nhưng vẫn rất hào hùng.

“Chiều chiều oai linh thác gầm thét

Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người”

“Chiều chiều” rồi “đêm đêm” nhưng âm thanh “thác gầm thét” luôn khẳng định cái bí mật, cái uy lực nhưng khủng khiếp của chốn rừng núi linh thiên. Tác giả lấy ngoại cảnh núi rừng Tây Bắc hiểm nguy để tô đậm và khắc họa chí khí anh hùng của đoàn quân Tây Tiến.Uy lực thiên nhiên như giảm xuống và giá trị con người được nâng cao.

“Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói

Mai Châu mùa em thơm nếp xôi”

Trong không gian vô cùng gian khổ , khắc nghiệt với muôn vàn thử thách đã thành ấn tượng thì niềm vui ít ỏi càng đáng nhớ hơn bao giờ hết.Khói bếp, mùi thơm cơm nếp gợi cái ấm cúng của một cuộc sống hạnh phúc, thanh bình ở nơi vùng quê nghèo.Nỗi nhớ”chơi vơi” đã được lên thành “nhớ ôi Tây Tiến”-một nỗi nhớ chỉ có ở những người sống tình nghĩa,chân thật, nhớ những chuyện xa mà đầy kỉ niệm.Qua 14 câu thơ đầu, sự kết hợp hiện thực với lãng mạn, tác giả đã dựng lại cảnh núi rừng Tây Bắc hùng vĩ,dữ dội trong nổi nhớ miên man đầy ắp của người lính Tây Tiến.Đoàn quân Tây Tiến đã vượt qua những chặng đường dài vô cùng gian khổ, có mất mát hy sinh nhưng vẫn ánh lên niềm tin nét trẻ trung và kiêu hãnh.

# data[].attributes.body
Đoan Thùy nộp bài phân tích 14 câu đầu trong tác phẩm Tây Tiến- Quang Dũng.

# data[].attributes.headline
Đoạn văn phân tích  những đặc sắc của 14 câu tuyệt bút trong bài thơ Tây Tiến của Quang Dũng

# data[].attributes.subject
Đoạn văn phân tích  những đặc sắc của 14 câu tuyệt bút trong bài thơ Tây Tiến của Quang Dũng

# data[].attributes.body
Tây Tiến là một trong những bài thơ hay nhất về người lính trong cuộc kháng chiến chống Pháp của Quang Dũng, được in trong tập "Mây đầu ô", trong tác phẩm ấy, mười bốn câu đầu tiên là tuyệt bút, miêu tả cảnh thiên nhiên miền núi Tây Bắc hùng vĩ, dũ dội và những chặng đường hành quân. Mở đầu bài thơ là nỗi “Nhớ” về cảnh thiên nhiên và những người động đội cùng nhau chiến đấu.
“Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi!
Nhớ về rừng núi, nhớ chơi vơi.”
Tác giả đã đem sông Mã lên đầu tiên vì nó chảy theo sát những chặn đường của các chiến sĩ vì thế nó trở thành chứng nhân lịch sử chứng kiến nhũng gì mà tác giả trải qua. Thán từ “ơi” thể hiện nổi nhớ da diết và nỗi niềm của tác giả muốn quay lại thời gian cùng những người đồng đội chiến đấu. Điệp từ “nhớ” ở hai câu đầu nhằm nhấn mạnh, khắc sâu nỗi nhớ và cảm giác như có một sự nuối tiếc, quyến luyến. Bên cạnh điệp từ nhớ là cụm từ sáng tạo “nhớ chơi vơi”, thông thường nhớ thường gắn liền với một sự vật, một sự việc nhưng nhớ ở đây là một nỗi nhớ không điểm tựa, nỗi nhớ lững lơ. Sau 2 câu thơ thể hiện nỗi nhớ thì bức tranh thiên nhiên dần dần xuất hiện.
“Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi,
Mường Lát hoa về trong đêm hơi.”
“Sài Khao”, “Mường Lát”, những địa danh được tác giả giới thiệu nghe rất xa xôi, hẻo lánh tưởng như không có, điều này làm cho một cái cảm giác nguy hiểm, nó có làm cho nỗi nhớ mãnh liệt hơn, da diết hơn và cụ thể hơn. Sự gian nan, mệt mõi của đoàn quân trải qua trong quá trình hành quân qua từ “mõi”, hai câu thơ sử dụng nghệ thuật đối, biện pháp tương phản, bút pháp hiện thực tạo nên sự mệt mõi, gian nan của đoàn quân phải trai qua trong cái lạnh khắc nghiệt của rừng núi Tây Bắc. Những bước chân của người lính ngày càng trờ nên nặng nhọc, khó khăn được thể hiện qua bốn câu thơ tiếp theo:
“Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm,
Heo hút cồn mây, súng ngửi trời.
Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống,
Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi.”
Điệp từ “dốc” cùng với từ láy “khúc khuỷu”, “thăm thẳm” được sử dụng ở câu đầu tiên vừa miêu tả địa hình khó khăn trắc trở vừa nhấn mạnh sâu sắc sự khó khăn trắc trở mà người lính phải trải qua, khó khăn này chưa hết thì khó khăn khác lại đến. Đảo ngữ “Heo hút cồn mây” thể hiện sự hoang vu vắng lặng của không gian mà người lính đang đi qua. Hình ảnh nhân hóa “súng ngửi trời” ở đây được hiểu theo hai nghĩa. Nghĩa đầu tiên là sự tếu táo, tinh nghịch của những người lính và nghĩa còn lại là miêu tả địa hình mà người lính Tây Tiến đi qua nó cao đến nỗi tưởng như chạm được đến mây. Biện pháp điệp từ lại một lần nữa được tác giả sử dụng qua câu thơ thứ ba cùng với cách ngắt nhịp 4/3 khiến cho câu thơ có cảm giác bị gãy đôi, hai vế thơ gần như đối nghịch nhau. Một bên thể hiện độ cao còn một bên thể hiện độ sâu. Khi đang hành quân ở sườn đồi thì đoàn quân dừng lại nghĩ ngơi nhìn ra khung cảnh hùng vĩ xa xôi trước mắt đâu đó thấp thoáng những ngôi nhà “Pha Luông”. Ở câu này tác giả toàn thanh bằng tạo nên sự nhẹ nhàng khác biệt so với sự chật chọi, gian nan của những câu trên tạo ra. Sự khó khăn, hi sinh của những người lính phải trải qua trên chiến trường
“Anh bạn dãi dầu không bước nữa,
Gục lên súng mũ bỏ quên đời!”
Qua từ “dãi dầu” ta thấy được một phần nào đó sự thiếu thốn và lương thực, thuốc men, bệnh sốt rét và thú dữ thế nên những người lính khó tránh khỏi được sự hi sinh. Nhưng sự hi sinh ở đây rất nhẹ nhàng như đi vào giấc ngủ, sự hi sinh rất hào hùng anh dũng vì nó cống hiến cho sự nghiệp giải phóng đất nước. “Không bước nữa” giúp ta hiểu được rằng người lính không quan tâm sự đời, không thể bước tiếp nữa. Chứng kiến những người đồng đội chiến đấu oai dũng rồi gục xuống, Quang Dũng có tấm lòng "Trắc ẩn" ông thương cảm và khâm phục tinh thần hi sinh của những con người dũng cảm ấy:
“Chiều chiều oai linh thác gầm thét,
Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người.”
Sự xuất hiện của cặp từ láy "Chiều chiều","Đêm đêm" khiến ta hình dung rõ hơn sự khắc nghiệt của thiên nhiên miền núi Tây Bắc như một vòng tuần hoàn. Mặc dù "Dòng đời" đưa đẩy phải sống trong cảnh nguy hiểm như vậy nhưng họ vẫn cùng nhau vui đùa.
“Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói,
Mai Châu mùa em thơm nếp xôi"
Link:https://photos.app.goo.gl/BTuC3dgRCecxBNaNA
Chỉ với mười bốn câu thơ Quang Dũng đã khắc họa được cảnh thiên nhiên rừng núi Tây Bắc và nổi bật là hình tượng người lính Tây Tiến. Dù khó khăn gian nan chồng chất thì sự quyết tâm lạc quan vẫn không bị ảnh hưởng.

# data[].attributes.attachment_caption
Phân tích những đặc sắc trong 14 câu tuyệt bút trong bài thơ Tây Tiến của Quang Dũng

# data[].attributes.body
Bên trên là hình ảnh đoàn quân Tây tiến đang nghỉ ngơi trong khi làm nhiệm vụ. Có thể thấy, bao nhiêu năm tháng đã đi qua, thế nhưng vẻ đẹp giá trị và dấu ấn của bài thơ Tây Tiến của tác giả Quang Dũng vẫn luôn in đậm trong lòng đọc giả mọi thế hệ.

https://drive.google.com/file/d/1BCD7xpedLx2jVhLIYPnd01ZyWjY2tg50/view?usp=sharing

Và để chiêm ngưỡng cũng như tự hào hơn về vẻ đẹp của người lính Tây Tiến nói riêng và người lính cụ Hồ nói chung, chúng ta cùng tìm hiểu qua 14 câu đầu trong bài thơ.

Sau khi rời đơn vị không lâu, nỗi NHỚ về Tây Tiến, về mảnh đất, con người nơi ấy đã thôi thúc nhà thơ viết lên những vần thơ đầy xúc động.

“Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi!

Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi”

Khởi đầu của nỗi nhớ là hình ảnh sông Mã hiện ra vừa thơ mộng, trữ tình nhưng cũng vừa ẩn chứa nét hoang sơ, dữ dội. Một dòng sông gắn liền với  đường hành quân của người lính đồng thời là chứng nhân lịch sử, là người bạn chứng kiến những buồn vui mất mát. Nhớ về sông Mã là nhớ về ĐOÀN BINH TÂY TIẾN, nỗi nhớ ấy không thể kìm nén mà đã bật lên thành tiếng gọi thân thương, trìu mến qua thán từ “ơi!”. Từ “nhớ” được điệp lại hai lần trong một câu thơ như tô đậm, khắc sâu nỗi nhớ bao trùm toàn bài thơ. Sự sáng tạo của tác giả còn được thể hiện khi ông kết hợp giữa từ “nhớ” và “chơi vơi” khiến cho nỗi nhớ ấy không đầu, không cuối, không điểm tựa, lửng lơ mà cháy bỏng.

“Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi

Mường Lát hoa về trong đêm hơi”

Những cái tên gắn liền với chặn đường hành quân hiện ra: Sài Khao, Mường Lát, Mường Hịch, Pha Luông,... Đó là những địa danh xa xôi về khoảng cách làm cho người nghe tưởng chừng như không có vì quá xa lạ nhưng đó lại là nơi mà đoàn quân Tây Tiến đã đi qua. Hai từ “sương lấp”, “đêm hơi” đã làm rõ khoảng thời gian hành quân của người lính Tây Tiến, các anh ra đi khi trời tờ mờ sáng và trở về trong đêm tối. Hình ảnh “hoa về” vừa là nhân hóa, vừa là ẩn dụ, từ “hoa” có thể hiểu theo ba cách đó là người lính trở về nhưng cũng thể hiểu là những bó đuốc trên tay của người lính soi đường chỉ lối cho các anh trở về trong những ngày hành quân gian khổ và cũng có thể là hoa nở về đêm.

Vùng không gian địa bàn hiểm trở mà người lính Tây Tiến đã từng hành quân:

“Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm

Heo hút cồn mây súng ngửi trời

Ngàn thước lên cao ngàn thước xuống

Nhà ai Pha Luông MƯA xa khơi”

Vùng địa bàn của các anh phần lớn là núi non hiểm trở như Sơn La, Thanh Hóa, Sầm Nưa,... và phần lớn là vùng núi non hiểm trở. Từ “dốc” được lặp lại hai lần trong một câu thơ để nhấn mạnh độ cao mà người lính phải trãi qua. Từ láy tượng hình “khúc khuỷu”, “thăm thẳm” cho ta thấy được rằng trên đoạn đường hành quân của người lính một bên là vực sâu, một bên là núi cao đó là vùng địa bàn vô cùng hiểm trở của người lính Tây Tiến. “Heo hút” là từ gợi tả sự vắng vẻ bởi những nơi mà người lính đi qua thậm chí còn chưa từng có bóng người đặt chân đến. “Súng ngửi trời” vừa là nhân hóa, vừa là hoán dụ, dường như mũi súng của người lính đã chạm đến đỉnh của bầu trời để cảm nhận độ cao, cho ta thấy được tư thế của người lính Tây Tiến hiên ngang giữa đất trời, vẻ đẹp của những con người chí cao hơn đèo. Phép điệp “ngàn thước” nhấn mạnh độ cao và độ sâu mà người lính phải trãi qua. Tiểu đối “lên cao” và “xuống” đã cho ta thấy rằng trên chặng đường của các anh không có gì khác ngoài núi cao và núi cao. Ba câu thơ trên sử dụng rất nhiều những từ láy gợi hình và phần lớn là những thanh trắc để gợi tả sự gập ghềnh, hiểm nguy. Nhưng cả câu thơ sau, ngay cả địa danh Pha Luông đều sử dụng thanh bằng. Đại từ phiếm chỉ “ai” đó là những mái nhà, là những bản làng đón tiếp các anh bằng tình cảm quân dân nồng ấm, nó đem lại cảm giác thảnh thơi khi ngồi nghỉ chân, phóng tầm mắt và nhìn thấy những mái nhà, NHỮNG LÀNG ĐI QUA.

“Anh bạn dãi dầu không bước nữa

Gục lên súng mũ bỏ quên đời!”

Đoàn quân Tây Tiến ra đi từ năm 1947 là những năm đầu của cuộc kháng chiến chống Pháp vậy nên họ gặp rất nhiều khó khăn vì thế ta bắt gặp được từ láy “dãi dầu”, nhưng tác giả không viết là “bị gục xuống” hay “bị ngã xuống” mà là “không bước nữa” ông đã biến từ thế bị động sang thế chủ động. Nhìn về cái chết của người lính, những cái chết thơm đất thơm trời họ đã ngã xuống vì tổ quốc vì quê hương, ông lại nhìn nhận về cái chết ấy nhẹ tựa lông hồng. Đây là vẻ đẹp trong thơ ca Quang Dũng.

Những khó khăn trên chặng đường hành quân của người lính, đồng thời thể hiện vẻ đẹp hung bạo và hoang sơ của thiên nhiên miền Tây:

“Chiều chiều oai linh thác gầm thét

Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người”

“Chiều chiều” và “đêm đêm” là những từ láy gợi tả về thời gian nhưng thời gian ở đây là thời gian có tính lặp đi lặp lại. Các anh phải thường xuyên đi qua những vùng rừng thiên nước độc cho nên ám ảnh trong tâm trí của người lính Tây Tiến đó là tiếng thác nước gầm thét. Không chỉ có Mường Hịch mới có thú hoang, mới có cọp mà bởi vì từ “Hịch” có dấu nặng thể hiện bước chân nặng trịch của bóng cọp vờn người. Nhưng qua cái nhìn của Quang Dũng thì bóng cọp ấy chỉ như là trò đùa với bản lĩnh của người LÍNH RÂU RIA.

“Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói

Mai Châu mùa em thơm nếp xôi”

Khép lại bài thơ Tây Tiến, tác giả sử dụng những câu thơ thanh bằng nhiều hơn cùng với những mùi hương thơm rất quen thuộc như “cơm lên khói” và “thơm nếp xôi”. Đó là những bữa cơm thân mật, thắm tình đồng chí trên chặng đường nghỉ chân của người lính Tây Tiến sau những giờ hành quân vất vả. Từ “mùa em" như gợi tả về sự căng tràn sức sống, khiến ta nhớ đến những từ “mùa gặt, mùa lúa chín”

Vẻ đẹp của khổ một là chặng đường hành quân của người lính Tây Tiến được tái hiện lại trong kí ức của nhà thơ Quang Dũng từ đó cảm nhận được những khó khăn vất vả mà người lính Tây Tiến từng trãi qua trên đoạn đường hành quân gian khổ, vẻ đẹp thiên nhiên miền Tây Việt Nam thơ mộng và không kém phần hung bạo

# data[].attributes.body
Tác phẩm “TÂY TIẾN” là một trong những tác phẩm tiêu biểu của Quang Dũng nói về nỗi nhớ của người lính Tây tiến trong thời gian kháng chiến chống Pháp. Quang Dũng đã cho ta thấy rõ về cảnh núi non hùng vĩ của núi rừng Tây Bắc và nỗi "NHỚ" da diết của người lính Tây tiến. Mở đầu bài thơ là một lời gọi tha thiết:

“Sông Mã xa rồi Tây tiến ơi!

Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi”

Quang Dũng sử dụng hình ảnh con “sông Mã” ở đây vì sông Mã trải dài hành trình hành quân của đoàn quân Tây tiến, nó như một minh chứng cho sự gian nan, khó khăn của người lính Tây tiến. “Tây tiến ơi!” như một tiếng gọi người thân, một sự bâng khuâng tiếc nuối. Hai chữ “xa rồi” như một tiếng thở dài, kết hợp với điệp từ “nhớ” gợi nên nỗi nhớ da diết, “nhớ rừng núi” nhớ về cảnh thiên nhiên hùng vĩ của Tây Bắc, nhớ về con đường hành quân, một nỗi nhớ đến quặng lòng. “Nhớ chơi vơi” đây là một sáng tạo của tác giả, nó diễn tả một nỗi nhớ không đầu không đuôi, không có điểm tựa, một nỗi nhớ cháy bỏng khiến ta có cảm giác huyền ảo lửng lơ, dường như xóa nhòa đi khoảng cách thời gian, không gian, đưa tác giả đắm vào quá khứ, sống với kỉ niệm. Hai câu thơ tiếp theo kể về đoạn đường hành quân của đoàn quân Tây tiến:

“Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi

Mường Lát hoa về trong đêm hơi”

“Sài Khao, Mường Lát” mới đọc thì chúng ta tưởng đây là địa danh được tác gỉa nghĩ ra nhưng đây thật ra là những địa danh có thật, tạo ấn tưởng về sự xa xôi, hẻo lánh, hoang vu của những vùng đất bí ẩn, chứa đựng nhiều khó khăn thử thách. Thời gian hành quân của đoàn quân từ tờ mờ sáng, lúc sương vẫn còn mù mịt cho đến đêm. Những hình ảnh tả thực “sương lấp”, “đoàn quân mỏi” cho chúng ta thấy sự gian khổ khi phải hành quân trong đêm sương giá lạnh, sau một ngày trải qua những gian khổ vất vả ấy là hình ảnh “hoa về trong đêm hơi”, vừa khắc họa vẻ thơ mộng, vừa khắc họa tính lạc quan của người lính trẻ.

“Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm

Heo hút cồn mây súng ngửi trời

Ngàn thước lên cao ngàn thước xuống

Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi”

Ở bốn câu thơ này giọng điệu đã được tác giả thay đổi, điệp từ “dốc” làm cho ta thấy con đường hành quân càng lên cao và càng đi xuống, sử dụng một loạt từ láy giàu chất tạo hình “khúc khuỷu”, “thăm thẳm”, “heo hút” mở ra trước mắt người đọc sự hùng vĩ của núi rừng Tây Bắc, hiểm trở:https://www.youtube.com/watch?v=La_OKDZZz8Y, núi non trùng trùng điệp điệp. Hình ảnh “súng ngửi trời” được tác giả nhân hóa một cách sáng tạo, tả độ cao của dốc núi như núi cao đến nỗi mũi súng có thể ngửi được bầu trời. “Ngàn thước lên cao ngàn thước xuống” núi càng lên cao thì vực thẳm càng sâu, ngược lại khi vực càng sâu thì núi càng cao, qua sự miêu tả của tác giả chúng ta cũng thấy được sự nguy hiểm luôn rình rập trên con đường hành quân của đoàn quân Tây tiến, nhưng những chiến sĩ vẫn vững bước tiếp những bước chân chắc chắn, luôn hướng ánh mắt về phía trước. “Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi” câu thơ được dệt bằng những thanh bằng liên tiếp, gợi tả sự nhẹ nhàng, tươi mát trong tâm hồn của những người lính trẻ, mặc dù gian khổ nhưng vẫn rất yêu đời. Trong cảnh mưa rừng, ánh mắt của người lính luôn hướng về những "QUÁN BÊN ĐƯỜNG", những ngôi mái nhà thoát ẩn thoát hiện, nơi mà các chiến sĩ sẵn sàng đổ máu, hi sinh để bảo vệ và gìn giữ.

“Anh bạn dãi dầu không bước nữa

Gục lên súng mũ bỏ quên đời”

Biết bao gian khổ, mồ hôi, nước mắt đã được Quang Dũng dồn hết vào hai chữ “dãi dầu” thể hiện sự "TRẮC ẨN", chịu nắng chịu "MƯA". “Bỏ quên đời” sự ra đi nhẹ nhàng, thanh thả, “không bước nữa” không hề nuối tiếc điều gì. Sự hi sinh của người chiến sĩ luôn là điều tất yếu nhưng họ đã chiến đấu và hi sinh trong tư thế ngẩng cao của nòng súng. Vần thơ nói đến sự mất mát, hy sinh nhưng không bi lụy, thảm thương.

“Chiều chiều oai linh thác gầm thét

Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người”

“Chiều chiều” rồi lại “Đêm đêm” bình thường đây chính là thời gian thư giản, nghỉ ngơi sau một ngày hành quân đầy mệt mỏi, nhưng âm thanh “thác gầm thét”:https://www.youtube.com/watch?v=f8ohQ0lAPMQ và hành động “cọp truê người” luôn thể hiện được sinh uy nghiêm, mạnh mẽ, nguy hiểm hiểm của chốn rừng thiêng.

“Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói

Mai Châu mùa em thơm nếp xôi”

“Nhớ ôi!” tình cảm dạt dào, đó là tiếng lòng của các chiến sĩ Tây tiến. Câu thơ thấm đậm tình quân dân. Giữa bao gian khổ khó khăn, thử thách khắc nghiệt đã thành ấn tượng thì niềm vui dù ít ỏi thì càng đáng nhớ hơn. Hương vị bản mường với “cơm lên khói” với “mùa em thơm nếp xôi” có bao giờ quên? Hai tiếng “mùa em” là một sáng tạo độc đáo về ngôn ngữ thi ca nó hàm chứa bao tình thương nỗi nhớ điệu thơ trở nên uyển chuyển mềm mại tình thơ trở nên ấm áp. Mười bốn câu thơ đầu bài thơ Tây Tiến để lại một dấu ấn đẹp đẽ về thơ ca kháng chiến mà sự thành công là kết hợp hài hòa giữa khuynh hướng sử thi và cảm hứng lãng mạn trong thơ Quang Dũng.

# data[].attributes.attachment_caption
Đoàn quân Tây Tiến và chặng đường hành quân

# data[].attributes.headline
Bài viết đoạn văn phân tích những đặc sắc trong 14 câu tuyệt bút trong bài thơ Tây Tiến của Quang Dũng

# data[].attributes.subject
Bài viết đoạn văn phân tích những đặc sắc trong 14 câu tuyệt bút trong bài thơ Tây Tiến của Quang Dũng

# data[].attributes.body
Quang Dũng được biết đến là một nghệ sĩ đa tài: làm thơ, viết văn, vẽ tranh và soạn nhạc. Ông là một nhà thơ mang hồn thơ phóng khoáng, hồn hâu, lãng mạn và tài hoa đặc biệt là khi nói về người lính Tây Tiến. Ông được biết đến với nhiều bài thơ như : Tây Tiến, Đôi bờ, Đôi mắt người Sơn Tây, Mây đầu ô, Quán bên đường, Đường trăng, Một phút thoáng qua. Trong đó phải kể đến là bài thơ Tây Tiến. Tây Tiến là một đội quân thành lập vào đầu năm 1947, có nhiệm vụ bảo vệ biên giới Thượng Lào.  Địa bàn đóng quân và hoạt động của đoàn quân Tây Tiến khá rộng, bao gồm các tỉnh Sơn La, Lai Châu, Hòa Bình, miền Tây Thanh Hóa và cả Sầm Nưa. Phần đông là sinh  viên Hà Nội, trong đó có nhiều học sinh và sinh viên. Đoàn quân phải chiến đấu trong những hoàn cảnh rất gian khổ, bệnh sốt rét hoành hành, thiếu thốn vật chất. Chính những hoàn cảnh này sau khi rời khỏi đơn vị Quang Dũng đã viết bài thơ “Nhớ Tây Tiến” nhưng sau được đổi tên thành “Tây Tiến”. Bài thơ thể hiện nỗi nhớ của tác giả về cuộc sống chiến đấu gian khổ hào hung của người lính Tây Tiến, qua đó ca ngợi phẩm chất anh hùng, tinh thần yêu nước, giàu lòng hi sinh của những người chiến sĩ cách mạng. Điều này đã thể hiện đặc sắc qua mười bốn câu dầu bài Tây Tiến:

“ Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi!

Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi

…………………………….

Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói

Mai Châu mùa em thơm nếp xôi…”

Mười bốn dòng thơ là nỗi nhớ về chặng đường hành quân gian khổ của đoàn quân Tây Tiến. Mở đầu với hai câu thơ “Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi! ,

Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi” , hai câu thơ là nỗi nhớ mênh mang da diết. Câu cảm thán cách gọi thân thương “Tây Tiến ơi” và điệp từ “nhớ” nhấn mạnh nỗi nhớ. Bắt đầu là cảm xúc bâng khuâng, lưu luyến khi gọi tên hai địa danh: Sông Mã và rừng núi. Sông Mã là con song bắt nguồn từ Điện Biên và Lào và chảy đến điểm cuối cùng là Thanh Hóa trước khi đổ ra Biển Đông. Ngẫu nhiên Sông Mã cũng là con sông chảy qua những địa bàn hoạt động của quân Tây Tiến và chính vì thế Sông Mã là hành ảnh nhà thơ nhắc đến đầu tiên  trong bài thơ . “nhớ chơi vơi” là một nỗi nhớ không đầu,  không đuôi, không điểm tụa nên nó bao giờ cũng là nối nhớ lững lơ, mênh mang, vượt qua không gian với thời gian. Sử dụng điệp từ “nhớ” , từ láy “chơi vơi” muốn nhấn mạnh nỗi nhớ của nhà thơ khi rời xa đơn vị nhớ về những ngày hành quân, chiến đấu cùng nhau. Hai câu tiếp theo “Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi-Mường Lát hoa về trong đêm hơi”, tác giả đã liệt kê điạ danh “Sài Khao, Mường Lát”, đó là những nơi xa xôi hẻo lánh, là chặng đường hành quân cuả những người lính. Họ bắt đầu cuộc hành quân từ sáng sớm và trở về vào đêm khuya. Với từ “sương lấp” ta có thể tưởng tượng được độ cao, mật độ sương dày đến độ che mất đi đoàn quân. Từ những điều trên chúng ta có thể cảm nhận được sự khắc nghiệt của thời tiết và những khó khăn nguy hiểm trên chặng đường hành quân. Hình ảnh “đêm hơi” không biết là về đêm, hơi đất hay hơi sương của núi rừng bôc lên nhưng đây cũng là đặc điểm cua thời tiết khắc nghiệt. Hình ảnh “hoa” được người đọc hiểu theo nhiều nghĩa: là đuốc hoa, là hoa thật, là những người lính- những bông hoa đẹp. Nhưng dù là cách hiểu nào thì cũng đã thể hiện tâm hồn lãng mạn của nhà thơ. Tiếp đến là bốn câu thơ tiếp theo “ Dốc lên khúc khuỷa dốc thăm thẳm- Heo hút cồn mây súng ngửi trời- Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống- Nhà ai Pha Luông ,mưa xa khơi” là những hình ảnh bức tranh thiên nhiên miền Tây. Độ dốc, độ cao, rồi độ sâu được đặc tả qua nét bút gân guốc, bạo khỏe. Từ láy “khúc khuỷu”, “thăm thẳm”, “heo hút” có khả năng tăng lên gấp đôi sự trắc trở, khó khăn của địa hình nơi núi rừng biên cương: “Dốc lên” thì ngoằn ngoèo khúc khuỷu, “dốc xuống” thì thăm thẳm, hun hút như đổ xuống vực sâu. Những câu thơ với thanh bằng, thanh trắc đan chéo nhau, xen kẽ nhau, tạo nên nhạc điệu trầm bổng, thể hiện nét lên-xuống của núi rừng hiểm trở.Kết hợp với việc sử dụng biện pháp nhân hóa “súng ngửi trời” để người đọc có thể hình dung ra độ cao chặng đường hành quân và còn thấy được tinh thần lạc quan, trẻ trung của những người lính. Ngắt nhịp 4/3 ở câu “ Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống” kết hợp với phép điệp, phép đối làm cho câu văn như bị bẻ đôi, một bên diễn tả độ cao của dốc, một bên diễn tả độ sâu của khu vực. Lối chuyển đổi nhạc điệu một cách linh hoạt là nét nổi bật của bốn câu thơ này. Khung cảnh Tây Bắc hết lên rồi xuống, qua dốc lại tiếp đèo quanh co, trắc trở được diễn tả qua ba dòng dồn dập nhiều thanh trắc: “dốc”. “khúc khuỷu”, “thẳm”. “hút”, “súng ngửi”, “thước xuống” rồi đột nhiên xuất hiện một câu thơ toàn thanh bằng “Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi” tạo cảm giác mới lạ, thú vị. Câu thơ như giai điệu buông thả gợi tưởng tượng người lính ở tư thế đi lên, bỗng tạm dừng chân và phóng ngang tầm mắt ra xa để thấy những mái nhà nơi bản mường thấp thoáng ẩn hiện qua không gian mờ ảo bảng lảng màn sương mông lung mờ mịt như biển khơi.  https://youtu.be/5rFLMtpKeSE
Giữa cảnh hùng vĩ và mông lung của núi rừng ấy chờ hiện về hình ảnh một đồng đội hôm nào: “Anh dãi dầu không bước nữa-Gục lên súng mũ bỏ quên đời” ,“anh bạn” là tiếng gọi yêu thương nao cả tấm lòng! Hình ảnh những người bạn cùng chiến đấu vẫn ngự trị trong tâm linh dù thời gian và không gian cách xa vời vợi. Con đường hành quân vượt qua bao dốc núi người lính vẫn “dãi dầu” và một phút dừng chân đối với học quý vô cùng, chỉ cần “gục lên súng mũ” là quên hết, quên những mệt mỏi, những nhọc nhằn của thân xác. Ở đây cũng có thể hiểu là gục thiếp đi trên súng, trên mũ và cũng có thể là sự hi sinh của người lính giã từ đồng đội ra đi, họ đã gục xuống trên bước đường chiến đấu lúc sức tàn lực kiệt. Ngòi bút Quang Dũng không hề lẫn tránh sự mất mát, không giấu diếm nỗi đau thương; đau thương mà vẫn đượm chất bi tráng, hào hùng. Để tô đậm thêm nét cuối cùng của một vùng thiên nhiên hoang dã, bí ẩn, tác giả đã không quên khắc họa sự ghê rợn chứa đầy bí mật chốn rừng thiêng “Chiều chiều oai linh thác gầm thét-Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người” âm thanh tiếng thác đổ, tiếng gọp rầm giữa rừng khuya tạo thành tiếng vọng dữ dội tương xứng với khu rừng bạc ngàn sâu thẳm. Từ đó cho ta thấy đa dọa người lính Tây Tiến không chỉ là đói rét bệnh tật, quân thù mà còn là sự rùng rợn, ghê gớm chốn sơn lâm . Tuy nhiên, con người không bị nuốt chửng, không bị đè bẹp bởi sự phi thường, âm u, huyền bí đó mà cuối cùng kết thúc đoạn thơ , dường như uy lực thiên nhiên giảm xuống và cái nhìn bay bổng của con người được nâng lên; “Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói-Mai Châu mùa em thơm nếp xôi”  đoạn thơ kết thúc bất ngờ như mở ra cảm giác thân thương, ấm cúng. Sau khi vượt qua bao rừng sâu, vực thẳm người lính bắt gặp một làn khói nơi bếp lửa nhà ai, có cô con gái như bông hoa rừng với bát xôi thơm mùi nếp mới ấp áp tình người. Tóm lại, phần mở đầu mang âm hưởng như dòng thác cảm xúc cuồn cuộn đưa ta về với không gian, thời gian một thời trong quá khứ với những nét đặc tả riêng biệt qua bút pháp tả thực hòa với lãng mạn.

# data[].attributes.body
Đoạn văn phân tích 14 câu đầu trong bài thơ Tây Tiến của tác giả Quang Dũng.

# data[].attributes.body
Quang Dũng thuộc lớp nhà thơ trưởng thành từ kháng chiến chống Pháp. Không chỉ viết thơ hay, ông còn được biết đến là một nghệ sĩ tài năng với khả năng viết văn, soạn nhạc, vẽ tranh. Ông có nhiều vần thơ hay viết về lính, trong đó tiêu biểu có bài Tây Tiến. Mười bốn câu thơ đầu bài thơ Tây Tiến mở ra một khung trời thương nhớ vừa thơ mộng, vừa dư dội đến kinh ngạc https://youtu.be/FhxF_gTG028 .Cảm xúc bao trùm, nỗi nhớ của tác giả được thể hiện qua hai câu thơ đầu:

“Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi!
Nhớ về rừng núi, nhớ chơi vơi”

Nhớ về Tây Tiến,Tác giả gọi tên con Sông Mã đầu tiên trong nỗi nhớ của mình. Vì con sông Mã là người bạn, là nhân chứng đã theo suốt bước chân quân hành chứng kiến biết bao buồn vui bao mất mát, hi sinh và vất vả, gian lao của người lính Tây Tiến. Điệp từ “nhớ” được nhắc lại hai lần góp phần tô đậm cảm xúc nhớ nhung dâng trào của tác giả. Cụm từ “nhớ chơi vơi” gợi tả một nỗi nhớ rất lạ lùng. Đó là nỗi nhớ của những người lính đến từ phố thị xa hoa và nét tính cách đẹp của họ như trong tác phẩm “Lính râu ria”. Nỗi nhớ về Tây Tiến của tác giả cũng giống như nỗi nhớ da diết xen thêm chút buồn trong tác phẩm “Hồ Nam”. Sau hai câu thơ đầu miêu tả nỗi nhớ thì con đường hành quân gian khổ của những người lính tiếp tục được miêu tả rõ nét.

“Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi.

Mường Lát hoa về trong đêm hơi.”

“Sài Khao”, “Mường Lát” đều là những địa danh gợi nhắc về địa bàn hoạt động của binh đoàn Tây Tiến.Những địa danh trên gợi cho chúng ta sự xa xôi, khó khăn của những người lính phải trải qua trên con đường hành quân của mình. Tiếp theo những vẫn thơ trữ tình, Quang Dũng lại sử dụng các câu thơ mạnh hơn, gợi lên sự hiểm trở của núi rừng Tây Bắc. Qua đó cho thấy sự vất vả, khó khăn và những nỗ lực kiên cường của người lính khi hành quân chiến đấu:

“Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm

Heo hút cồn mây súng ngửi trời

Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống

Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi “

Các từ láy “khúc khuỷu”, “thăm thẳm”  cho ta thấy cái vất vả, khổ cực của những người lính khi phải vượt qua những con dốc hiểm trở. Những con dốc mà người lính phải vượt qua cũng nguy hiểm như con đèo Pha Đin hùng vĩ được miêu tả chân thật trong tác phẩm ‘Pha Đin” của chính tác giả. Hình ảnh nhân hóa “súng ngửi trời” hiện lên vô cùng thú vị. Nó đã thể hiện một tâm hồn lãng mạn, hồn nhiên và rất đỗi hài hước của người lính chiến trong hoàn cảnh chiến đấu nhiều khó khăn, thiếu thốn. Câu thơ “Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi” lại gợi ra vẻ đẹp của sự sống, sự lãng mạn giữa núi rừng hoang vu. Sử dụng thanh bằng cùng hình ảnh “mưa xa khơi”, Quang Dũng gợi lên sự bình yên, ấm áp. Đây chính là chốn dừng chân cho người lính sau những ngày hành quân vất vả, khổ cực.Sau những vần thơ tả cảnh, Quang Dũng viết lên những câu thơ tả người lính, khắc sâu vào tâm trí đọc giả:

“Anh bạn dãi dầu không bước nữa

Gục lên súng mũ bỏ quên đời.”

Chỉ với hai câu thơ, tác giả đã lột tả được cái khắc nghiệt của chiến tranh, và cũng trân trọng sự hy sinh cao cả của người lính chiến. Họ đã ra đi, trong tư thế hiên ngang, oai hùng, sẵn sàng xả thân vì Tổ quốc. Chỉ là “bỏ quên đời” thôi, ra đi thanh thản, nhẹ nhàng, “không bước nữa”, chứ không hề nuối tiếc điều gì. Họ đã chiến đấu và hi sinh trong tư thế ngẩng cao của nòng súng, rồi trở về với đất Mẹ thiêng liêng lại rất đỗi bình thản. Vẻ oai linh, hùng vĩ và sự dữ dội của núi rừng Tây Bắc cũng được Quang Dũng nhắc đến:

“Chiều chiều oai linh thác gầm thét

Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người”

Câu thơ đặc tả vẻ oai linh, hùng vĩ của núi rừng Tây Bắc kết hợp với các động từ mạnh “gầm”, “trêu” đã làm nổi bật sự nguy hiểm tột độ. Đó là cái nguy hiểm luôn rình rập nơi rừng thiêng nước độc của ác thú, của thiên nhiên với thác xối. Sự nguy hiểm mà ác thú và thiên nhiên trong bài Tây Tiến cũng giống như sự dữ dội của thiên nhiên được tác giả miêu tả trong bài thơ “Chiều núi mưa rào”. Khép lại những khó khăn, những sự dữ dội của núi rừng, tác giả đã cho ta thấy được tình quân dân tha thiết, nồng nàn:

“Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói

Mai Châu mùa em thơm nếp xôi.”

Không chỉ có Tây Tiến, Quang Dũng còn để lại cho chúng ta bài thơ “Những làng đi qua” cho ta cảm nhận  được tình quân dân tha thiết, ấm nồng với hương lửa, nắm xôi những ngày còn chiến đấu. Chỉ với 14 câu thơ, Quang Dũng đã khắc hoạ được thiên nhiên Tây Bắc từ đó làm nổi bật hình tượng người lính Tây Tiến nói riêng và những người lính trẻ nói chung. Họ sẵn sàng từ bỏ ánh điện phố thị, buông bút nơi giảng đường để cầm súng chiến đấu. Dù khó khăn, gian khổ chất chồng nhưng vẫn không thể ngăn cản được sự quyết tâm và tinh thần lạc quan của họ.

# data[].attributes.body
Võ Thị Thúy Vy 12A3

# data[].attributes.headline
14 câu tuyệt bút trong bài Tây Tiến của Quang Dũng 

# data[].attributes.subject
14 câu tuyệt bút trong bài Tây Tiến của Quang Dũng 

# data[].attributes.body
Tuy kháng chiến chống Pháp đã đi qua, nhưng đâu đó luôn xuất hiện những vần thơ, bài thơ khiến chúng ta hồi tưởng lại những quá khứ vừa đau thương nhưng đã chứa đựng sự mạnh mẽ, quyết liệt trong đó. "TÂY TIẾN" của Quang Dũng, là một trong những tác phẩm mà khi biết đến thì không thể nào không ghi nhớ trong lòng. Thông qua 14 câu đầu của bài thơ đã làm cho ta thấy được sự xót xa trong từng câu  chữ nhưng lại chứa đựng sự thơ mộng một cách lạ kì. Quang Dũng là một nghệ sĩ đa tài, ông không chỉ làm thơ, viết văn mà còn soạn nhạc. THƠ VĂN QUANG DŨNG mang 1 hồn thơ phóng khoáng, hồn hậu, lãng mạn và tài hoa. Tác giả viết bài Tây Tiến vào năm 1948, trong quá trình chuyển sang đơn vị khác ông bỗng nhớ về Tây Tiến- một đơn vị đội quân thành lập năm 1947, là giai đoạn đầu của kháng chiến chống Pháp. 14 câu đầu của bài thơ làm cho ta càng thêm hiểu rõ nỗi nhớ và thiên nhiên miền tây hùng vĩ, dữ dội cùng với chặng đường hành quân đầy gian khổ.

( Dẫn thơ )
https://youtu.be/BlfA6M5EVHY
Mở đầu bài thơ tác giả đã biểu hiện nỗi nhớ da diết bằng một câu cảm thán:
Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi !
Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi
...hình ảnh "sông Mã", "Tây Tiến", "rừng núi" lần lượt hiện lên trong kí ức cửa nhà thơ Quang Dũng. Các đối tượng mà tác giả nhắc đến đều như trở thành những người thân thương, vì họ đã đồng hành cùng nhau, trãi qua biết bao nhiêu là gian khổ. Điệp từ "nhớ" chia câu thơ thành hai vế khiến nỗi nhớ dào dạt như những lớp sóng đang dâng trào trong tâm hồn của nhà thơ. Cụm từ "nhớ chơi vơi" là nỗi nhớ không đầu, không cuối, không điểm tựa, lửng lơ, thường trực và cháy bỏng. Một nỗi nhớ vừa nhẹ nhàng nhưng lại vừa mãnh liệt. Đó là những kĩ niệm không bao giờ quên trong suốt cuộc đời, khắc sâu trong lòng tác giả cũng như trong lòng người đọc. Nếu đã nói về nỗi nhớ thì cũng phải kể về chặn đường hành quân gian khổ qua hai câu tiếp theo:
Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi
Mường Lát hoa về trong đêm hơi
....chỉ qua hai câu thơ nhưng đã khiến chúng ta nhận ra biết bao nhiêu là cực khổ mà đoàn quân Tây Tiến phải trải qua. Với như địa danh như "Sài Khao, Mường Lát" gợi những vùng đất xa lạ, hoang vu, hẻo lánh. Vào đêm còn có sương mù che lấp đoàn quân, chỉ có ĐƯỜNG TRĂNG là soi sáng cho những anh em-những người LÍNH RÂU RIA. Mỗi một nơi mà họ đã đi qua đều là những kĩ niệm không thể quên cho dù nó có nguy hiểm hay hẻo lánh thì đó cũng chính là điều mà họ đã vượt qua. Với bốn câu tiếp theo lại gợi một cách mạnh mẽ hơn về sự vất vả của những người lính:
Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm
Heo hút cồn mây súng ngửi trời
Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống
Nhà ai Pha Luông mua xa khơi
...cùng với các từ lấy "khúc khuỷu, thăm thẳm" sự vất vả, khổ cực lại được nâng lên. Hình ảnh nhân hóa "súng ngửi trời" thể hiện một tâm hồn lãng mạn trong hoàn cảnh khó khăn thiếu thốn. Điệp từ "dốc, ngàn thước" cho thấy sự trùng điệp chỉ có dốc rồi lại dốc, cao sâu không hồi kết. Việc sử dụng toàn thanh bằng cho câu thơ " Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi" để làm diệu lại sự vất vả mà ba câu trên đã gợi đến. Đây chính là chốn nghỉ ngơi sau những ngày hành quân vất vả dù chỉ là MỘT PHÚT THOÁNG QUA. Hình ảnh người lính đã được miêu tả qua hai câu tiếp theo khiến nó khắc sâu vào trong tâm trí độc giả:
Anh bạn dãi dầu không bước nữa
Gục lên súng mũ bỏ quên đời
...với sự thiếu thốn về vật chất một cách trầm trọng cùng với núi rừng hiểm trở, rừng thiêng nước độc, không có một QUÁN BÊN ĐƯỜNG nào để có thể nghỉ ngơi. Họ chỉ có thể gục lên mũ để chìm vào giấc ngủ, quên đi những thứ khiến con người mệt mõi. Cũng có thể nói họ đã hi sinh trong tư thế nhẫn cao đầu, với một cách bình thản nhất. Hai câu tiếp theo đã khiến tác giả bừng tỉnh lại với những hồi ức đó:
Chiều chiều oai linh thác gầm thét
Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người
...câu thơ với những động từ mạnh "gầm, trêu" đã thể hiện sự nguy hiểm tột độ của nơi rừng núi. Tác giả đã lấy cảnh núi rừng miền Tây hiểm nguy để tô đậm và khắc họa sự kiên cường, mạnh mẽ mà ĐÔI BỜ vai của những người anh hùng trong đoàn quân Tây Tiến đã gánh vác
. Hai câu cuối của đoạn thơ khiến cho ta có cảm giác bồi hồi tha thiết khó tả, vừa bâng khuâng vừa tự hào:
Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói
Mai Châu mùa em thơm nết xôi.
..."nhớ ôi" cụm từ nói lên tiếng lòng tha thiết của các chiến sĩ khi nhớ về những bữa cơm nhà. Hương vị thân quen với "cơm lên khói", " thơm nếp xôi" . Hai tiếng "mùa em" là sự sáng tạo độc đáo về ngôn từ làm nó chứa đựng sự ấm áp, mềm mại một cách nhẹ nhàng. Chỉ với 14 câu thơ, tác giả Quang Dũng đã khắc họa được thiên nhiên Tây Bắc với đủ sắc thái khác nhau. Đoạn thơ đã thể hiện đủ sự gian khổ vất vả mà người lính Tây Tiến đã phải trãi qua nhưng cũng cho thấy sự kiên cường nơi họ khiến cho chúng ta cảm phục. Bài thơ là sự thành công khi vừa kết hợp khuynh hướng sử thi và cảm hứng lãng mạn trong đó. Cho dù có trãi qua bao nhiêu lâu thì bài thơ Tây Tiến của Quang Dũng cũng là một khúc tráng ca, nói về người lính kháng chiến chống Pháp luôn bất tử trong lòng độc giả.
|○.○|

# data[].attributes.attachment_caption
H.1: Đoàn quân Tây Tiến leo lên dốc núi; H.2: Hình ảnh con sông Mã; H.3: Người lính Tây tiến đang nghỉ ngơi; H.4: Các chiến sĩ đang chiến đấu (hy sinh)

# data[].attributes.body
Quang Dũng là một nhà thơ mang hồn thơ phóng khoáng, lãng mạn và đặc biệt khi ông viết về những người lính Tây Tiến. Tây Tiến thể hiện sâu sắc phong cách nghệ thuật của nhà thơ qua hình ảnh thiên nhiên và người lính ở chiến trường. Đặc biệt là ở 14 câu đầu nói về khung cảnh thiên nhiên miền Tây và cuộc hành quân gian khổ của đoàn quân Tây Tiến. https://youtu.be/hDzzfd61KPw

“Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi!

Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi” Trong câu thơ đầu tiên, hình ảnh con sông Mã như hiện lên trước mắt ta. Tại sao mở đầu là hình ảnh con sông Mã? Đoàn quân Tây Tiến có địa bàn hoạt động khá rộng và dòng chảy của con sông này luôn theo sát những chặng đường hành quân của người lính Tây Tiến. Sông Mã đã trở thành một chứng nhân lịch sử chứng kiến cuộc sống đầy gian khổ và hào hùng của đoàn quân ở chiến trường. “Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi!” câu thơ như chứa đựng niềm thương nhớ với bao bâng khuâng, nuối tiếc. Dường như dòng cảm xúc không thể kìm nén mà đã bật lên thành nỗi nhớ, nhớ đồng đội “ Những anh Lính râu ria”, nhớ Rừng về xuôi, nhớ Đôi bờ dọc sông Mã. Ở câu thơ thứ hai, điệp từ “nhớ”  lặp lại hai lần khiến câu thơ đong đầy cảm xúc. “Nhớ rừng núi” nhớ về thiên nhiên miền Tây hùng vĩ, nhớ con đường hành quân. “Nhớ chơi vơi”, tác giả rất sáng tạo khi kết hợp từ “nhớ” với cụm từ láy “chơi vơi”. Từ láy “chơi vơi” khiến ta có cảm giác bồng bềnh, huyền ảo. Nhưng khi kết hợp với từ “nhớ” làm cho người đọc cảm thấy đặc biệt. “Nhớ chơi vơi” là một nỗi nhớ không đầu, không cuối, không điểm tựa, nên nó thường trực và cháy bỏng. Từ nỗi nhớ “ Nhớ chơi vơi” trong Thơ văn Quang Dũng khiến ta nhớ đến nỗi nhớ của nhân vật trữ tình trong câu ca dao: “Nhớ ai bổi hổi bồi hồi/ Như đứng đống lửa, như ngồi đống than”. Ở hai câu thơ tiếp theo:

“ Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi

Mường Lát hoa về trong đêm hơi” Quang Dũng liệt kê hai địa danh “ Sài Khao, Mường Lát” không chỉ gợi lên bao cảm xúc thương nhớ mà còn cho ta cảm nhân được sự xa xôi, bí ẩn ở những vùng đất lạ, thách thức ý chí con người. Hình ảnh “sương lấp”, “đoàn quân mỏi” khiến ta như chứng kiến cảnh các chiến sĩ vất vả hành quân trong đêm. Từ “mỏi” nói lên bao gian khó mà người lính đã trải qua. Sau những khó khăn ấy là hình ảnh “hoa về trong đêm hơi”, nó vừa khắc họa vẻ đẹp thơ mộng của người lính vừa gợi tả nét lạc quan ở những chiến sĩ trẻ và chất lãng mạn trong hồn thơ của tác giả. Ở câu thơ  “Dốc lên khúc khuỷu, dốc thăm thẳm” được ngắt nhịp 4/3 làm cho câu thơ như được ngắt làm đôi. Điệp từ “dốc” lặp lại hai lần cho ta thấy được đoàn quân phải “trèo đèo lội suối” hết con dốc này rồi đến con dốc khác không ngừng nghỉ. Những con dốc cao đến độ “Heo hút cồn mây súng ngửi trời” làm cho độ nguy hiểm tăng lên. Ông sử dụng đảo ngữ “heo hút cồn mây” nhấn mạnh sự hoang vu. Nhân hóa “súng ngửi trời” làm tăng hiệu quả diễn đạt, thấy được sự nghịch ngợm của người lính và thể hiện được độ cao mà đoàn quân phải băng qua. Biện pháp này làm ta nhớ đến câu “Đầu súng trăng treo”. Ở câu “Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống” cũng sử dụng phép điệp từ ngàn thước và ngắt nhịp 4/3, tạo thành hai vế đối nhau “lên và xuống”, ở đây hoàn toàn không đề cập đến con người nhưng ta vẫn thấy được vẻ mệt mỏi và xung quanh họ là những nguy hiểm rình rập. Dầu vậy, người lính vẫn cố gắng vượt qua rồi vỡ òa trước cảnh thôn quê “Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi” câu thơ dùng toàn thanh bằng vì thế nó như kéo dài con đường hành quân của người lính. Một loạt thanh bằng như diễn tả niềm vui, bình yên trong tâm hồn của các chiến sĩ. Hai câu thơ:

“Anh bạn dãi dầu không bước nữa

Gục lên súng mũ bỏ quên đời”
đã miêu tả rõ nét sự hi sinh của người lính. Hai tiếng “Anh bạn” cất lên như tiếng nấc nghẹn ngào. Tác giả dùng từ láy “dãi dầu” để thể hiện những gian nan, thử thách mà người lính phải đối mặt. Vì thế có những chiến sĩ “không bước nữa”, “Gục lên súng mũ bỏ quên đời”. Ông đã khéo léo khi sử dụng nói giảm, nói tránh để miêu tả sự hi sinh của các chiến sĩ. Ông không trốn tránh sự thật, người đi thẳng vào sự thật đau thương nhưng không bi lụy mà bi tráng. Điệp từ “Chiều chiều, đêm đêm” ở hai câu :

“Chiều chiều oai linh thác gầm thét

Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người” gợi khoảng thời gian tuần hoàn,  tô đậm sự bí ẩn của núi rừng. Các động từ “gầm, trêu” và nhân hóa “cọp trêu người”, “thác gầm thét” làm tăng thêm phần hoang vu cho rừng núi. Trên chặng đường hành quân, dù nguy hiểm có rình rập thì họ vẫn lạc quan, sống hết mình vì lý tưởng cao đẹp. Đoạn thơ kết thúc bằng hai câu thơ cuối:
“Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói

Mai Châu mùa em thơm nếp xôi”
Hình ảnh cơm lên khói, chỉ Một phút thoáng qua đã sưởi ấm tâm hồn lạnh lẽo của chiến sĩ. Cụm từ “Nhớ ôi” như chứa đựng một tình cảm dạt dào, tiếng lòng của người lính. “Mùa em” là một sáng tạo về ngôn từ của Quang Dũng, chỉ vẻ đẹp của các cô thôn nữ Mai Châu. Tất cả đã hòa quyện vào nhau tạo nên nỗi nhớ đọng lại trong lòng tác giả. Và đã tạo ra một bức tranh thiên nhiên Tây Bắc đẹp đẽ, hiện lên vẻ hào hùng của người lính Tây Tiến. Qua đó, ta cảm nhân được sự gắn bó, nỗi nhớ sâu sắc của nhà thơ với đoàn quân Tây Tiến.

# data[].attributes.headline
Phân tích những đặc sắc trong 14 câu tuyệt bút trong bài thơ Tây Tiến của Quang Dũng 

# data[].attributes.subject
Phân tích những đặc sắc trong 14 câu tuyệt bút trong bài thơ Tây Tiến của Quang Dũng 

# data[].attributes.body
Quang Dũng là một nghệ sĩ đa tài: làm thơ, viết văn, vẽ tranh và soạn nhạc. Thơ ông mang hồn thơ phóng khoáng, hồn hậu, lãng mạn, tài hoa. Đặc biệt khi ông viết về người lính Tây Tiến và xứ Đoài. Ông có các tác phẩm chính như Mây Đầu Ô, Thơ văn Quang Dũng… Trong đó, bài thơ Tây Tiến là một bài thơ tiêu biểu cho việc ông viết về người lính Tây Tiến, được trích trong Mây Đầu Ô. Với 14 câu đầu của bài thơ Tây Tiến, tác giả đã cho ta thấy cảnh thiên nhiên hùng vĩ dữ dội và hình ảnh của người lính trên chặng đường hành quân gian khổ. Bài thơ đã mở đầu bằng một tiếng gọi thân thương:

“Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi!

Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi”
Về không gian, sông Mã và rừng núi nơi đây là nơi lưu giữ rất nhiều kỷ niệm một thời Tây Tiến. “Tây Tiến ơi!” là câu cảm thể hiện tiếng gọi thân thương, nỗi nhớ tha thiết. Điệp từ “nhớ” thể hiện một nỗi nhớ hững hờ, đầy ắp, không định hình, bao trùm cả không gian, thời gian. Ngoài ra còn có từ láy “chơi vơi” để nhấn mạnh khắc sâu nỗi nhớ da diết, khôn nguôi về RỪNG BIỂN QUÊ HƯƠNG trong tâm trí của nhà thơ. Nỗi nhớ này là chủ đạo xuyên suốt bài thơ. Tiếp theo là hai câu thơ:
“Sài Khao sương lấp đoàn quân mỗi
Mường Lát hoa về trong đêm hơi”
Tác giả đã nhắc đến các địa danh: Sài Khao, Mường Lát để thể hiện sự xa xôi, hẻo lánh khi ĐOÀN BINH TÂY TIẾN đi qua gắn với kỷ niệm. “Sương lấp” là hình ảnh giàu chất hiện thực thể hiện kỷ niệm một đêm hành quân mệt mỏi, thời tiết khắc nghiệt của miền Tây Tây Bắc. Hai hình ảnh “đoàn quân mỏi” và “hoa về trong đêm hơi” gợi liên tưởng tới hình ảnh đoàn quân đi trong sương khói lung linh huyền ảo như thực, mộng của RỪNG VỀ XUÔI. Qua hai câu thơ, thấy được thiên nhiên Tây Bắc vừa khắc nghiệt, vừa nên thơ, người lính Tây Tiến trong gian khổ vẫn yêu cái đẹp, là nét lãng mạn trong hồn thơ của Quang Dũng. Với bốn câu tiếp theo, ta thấy được sự vất vả của người lính trên đường hành quân:
“Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm
Heo hút cồn mây súng ngửi trời
Ngàn thước lên cao ngàn thước xuống
Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi”
Điệp từ “dốc”, từ láy “khúc khuỷu, “thăm thẳm”, “heo hút” tác giả sử dụng nhằm diễn tả sự gồ ghề khúc khuỷu của con đường hành quân, nhịp thở và bước chân hành quân gian khổ của người lính.
“Heo hút cồn mây súng ngửi trời” thể hiện sự hiểm trở, hùng vĩ và chất ngất của rừng núi Tây Bắc. Hình ảnh “súng ngửi trời” đã tả thực độ cao ghê gớm của con dốc và cách nói tinh nghịch của tác giả. Dù gian khổ nhưng vẫn lạc quan yêu đời. Câu thơ thứ ba đã ngắt nhịp 4/3 và nghệ thuật đối “lên-xuống” làm ta thấy câu thơ như bị bẻ đôi thể hiện dốc núi vút lên, dốc xuống cảm giác rợn ngợp. “Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi” đây là những nếp NHÀ ĐỒI thấp thoáng mờ nhoà ẩn hiện trong mưa. Câu thơ này toàn thanh bằng để thể hiện thơ mộng trữ tình của thiên nhiên Tây Bắc, phút nghỉ ngơi bình thản của người lính, được nhà thơ Tản Đà sử dụng qua bài thơ "Thăm mả cũ bên đường": "Giang hồ mê chơi quên quê hương". Qua 4 câu thơ, tác giả đã cho ta thấy một Tây Bắc dữ dội, hùng vĩ và tinh thần lạc quan, bản lĩnh vượt qua khó khăn của người lính. Hai câu tiếp theo sau:
“Anh bạn dãi dầu không bước nữa
Gục lên súng mũ bỏ quên đời”
là sự hi sinh của người lính trên con đường hành quân gian nan, khắc nghiệt.
https://youtu.be/bpyWQlrRUPo
“Không bước” sử dụng biện pháp nói giảm nói tránh nhằm chỉ cái chết, “bỏ quên đời” thể hiện nhẹ nhàng như đi vào giấc ngủ. Qua đây, Tây Tiến là khúc tưởng niệm bi tráng về những người đồng đội đã hi sinh. Trong đó cái bi thật thảm sầu - cái tráng thật hào hùng. Cuối cùng, bốn câu cuối:
“Chiều chiều oai linh thác gầm thét
Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người
Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói
Mai Châu mùa em thơm nếp xôi”
Tác giả sử dụng từ láy “Chiều chiều”, “Đêm đêm” chỉ thời gian liên tục thường xuyên. Ngoài ra còn sử dụng biện pháp nhân hóa “thác gầm thét”, “cọp trêu người” khi chỉ thiên nhiên hoang sơ, man dại, đầy bí ẩn. Điều này đã làm tô đậm thêm sự hoang dã, kỳ bí của miền đất và tô đậm sự nguy hiểm mà các chiến sĩ luôn luôn phải đối mặt. Hình ảnh tả thực “cơm lên khói”, “thơm nếp xôi” là bữa cơm nóng, hương thơm nếp xôi nhằm cho ta thấy thiên nhiên Tây Bắc mang hương vị cuộc sống. Câu thơ “mùa em thơm nếp xôi” tác giả thể hiện được sự diễn đạt tài hoa của mình, “mùa em” là MÙA HOA GẠO, mùi nếp thơm, mùa của tình quân dân. Tóm lại, qua 14 câu đầu của bài thơ Tây Tiến, tác giả đã thể hiện được ngòi bút vừa hiện thực vừa lãng mạn của mình, núi rừng Tây Bắc hiện lên rất sinh động.

# data[].attributes.body
https://youtu.be/uKx9gUwUVFo
(đoàn quân Tây tiến thuở ban đầu)

Tây Tiến, thi phẩm đặc sắc giúp người đọc biết nhiều hơn về Quang Dũng, nhà thơ đa tài, nổi bậc nhất phải nhắc đến 14 câu thơ đầu tuyệt bút khắc hoạ bức tranh thiên nhiên Tây Bắc hùng vĩ, dữ dội và chặng đường hành quân của những người lính Tây Tiến.

“Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi!

Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi”

Viết về nỗi nhớ Tây Tiến nhưng lại mở đầu bằng hình ảnh Sông Mã. Con sông chảy dài theo những chặng đường hành quân của các chiễn sĩ, con sông rộng qua nhiều địa phương. Chính vì thế, Sông Mã trở thành chứng nhân lịch sử, nó đã chứng kiến những niềm vui hay những sự mất mát, hi sinh, những kỉ niệm không thể quên. Câu thơ mở đầu như tiếng gọi tha thiết của tác giả “ Tây Tiến ơi” , hai chữ “xa rồi” kết hợp thán từ “ơi” tạo nên sự nuối tiếc, khát vọng được trở lại miền kí ức thân thương, miền đất anh hùng. Câu thơ thứ hai, sử dụng điệp từ “nhớ” làm cho nỗi Nhớ trong lòng tác giả dâng lên như cơn sóng cứ cuồn cuộn, nỗi nhớ người đồng đội, Nhớ Bạn, nhớ cả những khung cảnh thiên nhiên rừng núi (hình 1),  nhớ Những Làng Đi Qua nơi từng cùng nhau kháng chiến. Cụm từ đặc biệt “nhớ chơi vơi” cho thấy nỗi nhớ này lạ thường không đầu, không cuối, không điểm tựa, nhưng lúc nào cũng thường trực và cháy bỏng. Sau đó tác giả sử dụng các địa danh nhằm gợi nhiều hơn về những kỉ niệm:

“Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi

Mường Lát hoa về trong đêm hơi”

Sài Khao, Mường Lát địa danh gắn liền với những năm tháng kháng chiến, khi nhắc đến sẽ tạo sự hoang vu, vắng vẻ và tăng tính gợi nhắc về những kỉ niệm. Bên cạnh đó qua các từ “sương lấp, mỏi” diễn tả cảnh đoàn quân mệt mỏi đi trong sương từ sương sáng đến sương đêm, lạnh lẽo (hình 2).

“Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm

Heo hút cồn mây súng ngửi trời

Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống

Nhà ai Pha Luông mưa sa khơi”.

Câu thơ đầu xuất hiện nhiều thanh trắc, kết hợp cùng điệp từ “ dốc” mang đến cảm giác trắc trở, khó đi, chỉ có dốc với dốc. Những từ láy giàu tính biểu cảm “khúc khuỷu, thăm thẳm” vẽ ra địa hình quanh co, sâu thẳm, sâu không cùng
(hình 3). Cùng với biện pháp đảo ngữ “heo hút cồn mây”, giúp nhấn mạnh độ cao con đường trên núi, vắng lặng đến rợn người, tưởng như họ đã đi đến tận Mây Đầu Ô. Tác giả còn sử dụng hình ảnh nhân hoá “súng ngửi trời” vừa gợi ra được vẻ tếu táo, nghịch ngợm của người lính, vừa gợi nhắc đến thực tại phải trải qua bao gian nan về địa hình, mượn hình ảnh bay bỏng thay lời muốn nói. Từ đó tạo ra sự tuơng đồng đối với bài Đồng chí của Chính Hữu hình ảnh “ đầu súng trăng treo” cả hai đều gắn với bầu trời, tạo tinh thần lạc quan. Câu thơ tiếp theo là sự đối lập giữa “ngàn thước lên cao-ngàn thước xuống”, cùng cách ngắt nhịp 4/3 và điệp từ “ngàn thước” làm cho câu thơ như gãy đôi, miêu tả không gian hai chiều, một là cao của núi, hai là sâu của vực, khó khăn này chưa hết lại đến khó khăn khác. Đến đây có vẻ giọng thơ trở nên mềm mại hơn, với hình ảnh người lính nghỉ ngơi bên sườn núi nào đó, buông ánh mắt ra xa thấy sự thấp thoáng của những ngôi nhà Pha Luông trong mưa rừng sương núi. Khác với sự chật hẹp của thanh trắc ở những câu trên thì câu tám lại toàn là thanh bằng tạo cảm giác dễ chịu. Vẻ đẹp của người lính trên chặng đường hành quân được khắc hoạ qua hai câu:

“Anh bạn dãi dầu không bước nữa

Gục lên súng mũ bỏ quên đời”

Tình đồng đội được thể hiện qua hai từ “anh bạn” tô đậm sự gắn bó thân thiết qua bao năm  kháng chiến. Qua các từ “dãi dầu, gục” tạo hai cách hiểu, có thể là hình ảnh nghỉ ngơi sau cả ngày dài hành quân mệt mỏi (hình 4), trải qua nắng gió, sương Đêm Bạch Hạc hay cách thứ hai là sự hi sinh do thiếu thốn, bệnh tật giữa chiến trường bom đạn. Dù là cách nào thì người lính vẫn hiện ra rất anh dũng, dù hi sinh nhưng rất nhẹ nhàng như đi vào giấc ngủ, Dòng Đời của họ đã kết thúc bằng sự hi sinh cống hiến cho dân tộc,không đi nữa, không qua tâm sự đời, sự ra đi không bi luỵ mà bi tráng. Hình ảnh núi rừng Tây Bắc dữ dội, mọi khó khăn như tuần hoàn lại thơ chu kì thời gian:

“Chiều chiều oai linh thác gầm thét

Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người”

“Chiều chiều và đêm đêm” thời gia như không buông tha con người, nó đi rồi trở lại kéo theo khó khăn giằng xé lên người chiến sĩ. Vì đây là thời điểm đáng sợ, lạnh lẽo mọi thứ dần đi vào giấc ngủ trả lại sự yên lặng, cho nên sẽ nghe rõ sự gầm thét của thác, suối (hình 5), dễ thấy sự xuất hiện của thú dữ.

“Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói

Mai Châu mùa em thơm nếp xôi”

Tình quân dân thắm thiết, tinh thần lạc quan giữa chiến trường. “Nhớ ôi” mang giọng cảm thán, nổi bật lên nổi nhớ về hình ảnh tia khói bay lên từ mái bếp làm ấm cả rừng chiều(hình 6). Hai chữ đắc giá nhất “ mùa em” gợi tả tinh tế cảm giác xao xuyến của những chàng trai hà thành đối với bát cơm nếp thơm (hình 5) và những ân tình của người dân Tây Bắc. Qua đó đã tạo nên 14 câu tuyệt bút, vừa diễn tả nỗi nhớ da diết, vừa vẽ nên bức tranh núi rừng dữ dội, nhằm khẳng định hơn về tài năng của Quang Dũng.

https://youtu.be/1Ydj7Y3jyqU
(tìm hiểu thêm về hoàn cảnh khó khăn trong lúc chiến đấu của các chiến sĩ)

# data[].attributes.headline
Phân tích đặc sắc 14 câu đầu bài thơ Tây Tiến của Quang Dũng

# data[].attributes.subject
Phân tích đặc sắc 14 câu đầu bài thơ Tây Tiến của Quang Dũng

# data[].attributes.body
Cảnh thiên nhiên miền tây được tổng hợp       https://youtu.be/JjcQyPXWoqE
(1)Với mười bốn câu đầu, bài thơ Tây Tiến cho ta thấy cảnh thiên nhiên miền Tây hùng vĩ, dữ đội  và những chặng đường hành quân của người lính Tây Tiến. Với hai câu đầu Quang Dũng đã cho ta thấy nỗi nhớ sâu đậm với đoàn quân:

“Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi !

Nhớ về rừng  núi nhớ chơi vơi”
Tại sao tác giả lại chọn hình ảnh sông Mã đầu tiên ? Vì như ta đã biết địa bàn hoạt động của đoàn quân khá rộng gồm Lai Châu, Sơn La, Hòa Bình, Thanh Hóa........ Dòng chảy con sông theo sát chặng đường hành quân, chứng kiến nỗi niềm vui, nỗi buồn và nó trở thành chứng nhân lịch sử. Hai câu thơ gieo vần “ơi”, ơi thường được dùng như tiếng gọi, vậy đây là tiếng gọi về nỗi nhớ kết hợp với từ láy “chơi vơi”, điệp từ “nhớ” thể hiện một nỗi nhớ to lớn, bao trùm, che kín bài thơ, Nhớ Bạn nhớ người chiến sĩ cùng mình chiến đấu. Tác giả như muốn níu kéo lại kỉ niệm đã qua, mọi cảnh vật trên đường hành quân là ngọn núi, rừng cây…… Đồng thời với cách  kết hợp từ đặc biệt “nhớ chơi vơi” là điểm sáng khi nó thể hiện một nỗi nhớ không đầu, không cuối, không điểm tựa, lững lơ, buân khuâng nên nó luôn thường trực và cháy bổng.

Hai câu tiếp, tác giả nói về khoảng thời gian mà đoàn quân thực hiện:

“Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi

Mường Lát hoa về trong đêm hơi”

Nhà thơ sử dụng biện pháp liệt kê ra hàng loạt địa danh: Sài Khao, Mường Lát, Pha Luông,…. Gợi lên đoạn đường hành quân đầy khó khăn bởi vì đây là những địa danh rất xa lạ. Đồng thời tả thực hình ảnh đoàn quân. Người lính Tây Tiến hoạt động từ lúc tờ mờ sáng đến tận đêm khuya hiu quạnh. “Hoa về” có thể hiểu là người lính trở về hoặc là những bó đuốc cháy rực trên tay, soi đường cho anh bộ đội trở về(2). Hình ảnh người bộ đội trong đêm từ Rừng Về Xuôi thật đẹp biết bao.

Nếu ở câu trên gợi về thời gian thì bốn câu sau gợi về không gian địa bàn hiểm trở mà người lính đối mặt;

“Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm

Heo hút cồn mây súng ngửi trời

Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống

Nhà ai Pha Luông mưa sa khơi”

Ở đầu câu thơ ta thấy điệp từ “dốc” nhấn mạnh đoạn đường hành quân vất vả, dốc này chưa hết dốc khác đã hiện ra. Cùng với từ láy “khúc khuỷu” và “thăm thẳm” là những từ tượng hình diễn tả sự ngoằn ngoèo của đường đi (3). Đảo ngữ “heo hút” nhấn mạnh sự hoang vu, vắng lặng. Hơn thế nữa “ Súng ngửi trời” vừa cho ta sự tíu táo tinh nghịch của ngươi chiến sĩ vừa cho thấy những khó khăn họ phải đối mặt. Nhân hóa “ngửi” cho ta thấy độ cao của đường hành quân. Người lính lên những ngọn núi cao, cao tới mức mũi súng trên lưng như chạm được vào bầu trời trên xuyên qua trên những dám Mây Đầu Ô cao chót vót. Thể hiện tư thế hiên ngang giữa đất trời. Vẻ đẹp của những người chí cao hơn núi. Ngoài ra phép điệp “ngàn thước” nhấn mạnh vào độ cao độ sâu mà người lính phải trải qua. “Lên cao” và “xuống” là phép đối, kết hợp với cách ngắt nhịp 4/3 ở câu thơ thứ 7. Cả ba yếu tố gợi làm câu thơ như bị bẻ đôi. Một vế diễn tả độ cao của núi, một vế diễn tả độ sâu của vực. Ở những câu trên sử dụng phần lớn là thanh sắc nhưng ở câu thơ sau lại là thành bằng. Gợi sự nhẹ nhàng, dừng chân nghỉ ngơi của người lính, phóng tầm mắt ra xa thấy ngôi nhà dân tộc trong cơn Mưa(4). Có thể đây là 4 câu thơ tuyệt bút: thi trung hữu họa, thi trung hữu nhạc.

Hình ảnh con người được hiện ra một cách trực tiếp:

“Anh bạn dãi dầu không bước nữa

Gục lên súng mũ bỏ quên đời”

Từ láy “dãi dầu” thể hiện khó khăn mà người lính phải đối điện là bom đạn kẻ thù. Với sự nguy hiểm ấy thì hi sinh là không thể tránh khỏi. Nhà thơ không chối bỏ điều đó mà thể hiện qua biện pháp nói giảm nói tránh “không bước nữa”, “ bỏ quên đời” biến cái chết từ thế bị động “chết” sang thế chủ động “không bước nữa”(5). Làm cho cái chết không bi lụy mà bi hùng bi tráng. Họ đã ngã xuống vì Tổ Quốc quê hương nên nhìn nhận cái chết nhẹ tựa lông hồng.

Những khó khăn về chặng đường và vẻ đẹp hoang sơ núi rừng được thể hiện qua

“Chiều chiều oai linh thác gầm thét

Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người”
Vì sao tác giả lại chọn thời gian “chiều chiều” “đêm đêm”? Vì nó là khoảng thời gian tuần hoàn, càng tô đậm thêm sợ bí ẩn và oai linh với đầy Tiếng Chim Rừng của vùng đất Tây Bắc. Các anh phải thường xuyên đối mặc với rừng thiên nước độc do đi vào buổi tối có cảm giác như tiếng “thác gầm thét”. Hình ảnh hổ luôn rình rập(6) nhưng qua cách nhìn của nhà thơ chỉ trò trêu đùa của trẻ con.

Ở 2 câu cuối chứa đầy yếu lãng mạn và giàu cảm xúc

“ Nhớ ôi Tây Tiên cơm lên khói

Mai Châu mùa em thơm nếp xôi”

Mở đầu câu thơ cất lên hai tiếng “nhớ ôi” làm bao cảm xúc ngẹo ngào như vỡ òa ra. Sử dụng hình ảnh quen thuộc là “cơm lên khói”, “thơm nếp” và cả về Mùa Hoa Gạo(7). Đó là bữa cơm thân mật chứa đầy tình cảm đồng chí đồng đội sau nhưng giờ hành quân vất vả. “Mùa em thơm nếp xôi” thể hiện một sự căng tràn sức sống.
Đây là một số địa bàn hoạt động của đoàn quân Tây Tiến theo bản đồ: https://goo.gl/maps/PAux8JoET5wt3XY98

# data[].attributes.body
https://padlet.com/ThanhUyen2301/ThanhUyen12A3

# data[].attributes.body
Tây Tiến là một trong những tác phẩm tiêu biểu của nhà thơ Quang Dũng, trong đó đặc sắc nhất là mười bốn câu đầu nói về cảnh núi rừng Tây Bắc hùng vĩ, dữ dội trong nỗi nhớ tha thiết của người lính.
Mở đầu bài thơ, nhà thơ đã thể hiện nỗi NHỚ da diết núi rừng Tây Bắc và đoàn quân Tây Tiến bằng hai câu đầu:
“Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi!
Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi”
Câu thơ kết thúc bằng dấu chấm thang cộng với âm hưởng vần “ơi”, tạo nên một cảm xúc lớn. Sau đó là điệp từ “nhớ” được coi là một điểm nhấn khiến câu thơ như đong đầy da diết và cháy bỏng. Từ “nhớ” và “chơi vơi” là sự sáng tạo của tác giả,  vì thông thường từ “nhớ” sẽ kèm theo một sự so sánh, miêu tả rõ ràng nhưng ở đây là “chơi vơi”-từ không có tựa điểm nó làm cho nỗi nhớ không có đầu không có cuối nên lúc nào cũng lửng lơ, thường trực cháy bỏng.Và mở đầu bài thơ tác giả đã sử dụng hình ảnh sông Mã, sông Mã là địa danh Thanh Hóa, một trong những địa bàn hoạt động của đoàn quân TÂY TIẾN, đoàn quân hoạt động khá rộng qua nhiều địa phương. Sông Mã có dòng chảy sát những chặn đường hành quân nên sông Mã là chứng nhân lịch sử, người bạn chứng kiến những niềm vui, mất mát và hi sinh của đoàn quân. Từ nỗi nhớ của Quang Dũng khiến ta nhớ đến nỗi nhớ của nhân vật trữ tình trong câu ca dao:
“Nhớ ai bổi hổi bồi hồi
Như đứng đống lửa, như ngồi đống than”
Đó là nỗi nhớ của tình yêu - nỗi nhớ cháy bỏng của những buổi TRƯA HÈ, còn nỗi nhớ của Quang Dũng là nỗi nhớ dành cho đồng đội, NHỚ BẠN của ông. Từ nỗi nhớ ấy, bức tranh thiên nhiên hùng vĩ dần hiện ra.
“Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi
Mường Lát hoa về trong đêm hơi”
Những hình ảnh tả thực như “đoàn quân mỏi”,”sương lấp” làm cho ta như chứng kiến được cảnh các chiến sĩ Tây Bắc đang phải vất vả hành quân trong đêm sương lạnh giá. Hình ảnh “hoa” có thể nghĩ là những đuốc hoa hoặc là những bông hoa nở rộ trên sườn núi nhưng cách hiểu được hiểu nhiều nhất ở đây là người lính chính là hoa, vì nó khắc họa được vẻ thơ mộng của người lính vừa gợi tả được nét lạc quan của họ. Và tác giả đã liệt kê “Sài Khao, Mường Lát”  không chỉ gợi sự nhớ thương mà còn tạo ấn tượng về địa danh xa xôi về khoảng cách, tưởng như không có địa điểm ấy do quá xa.
“Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm
Heo hút cồn mây súng ngưởi trời
Ngàn thước lên cao ngàn thước xuống
Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi”
Ta có thể thấy rất nhiều biện pháp nghệ thuật như nhân hóa”súng ngửi trời” ở đây có hai cách cách hiểu một là thể hiện sự tinh nghịch của người lính hai là cho thấy địa hình cao chót vót trong con đường hành quân của người lính.Sau đó là từ láy giàu sức tạo hình ”thăm thẳm”,”khúc khuỷu”, “heo hút” mở ra trước mắt người đọc bức tranh thiên nhiên Tây Bắc hùng vĩ, hiểm trở. Điệp từ “dốc”,”ngàn thước” cho thấy độ cao của vùng núi. “Ngàn thước lên cao - ngàn thước xuống” là hai từ đối lập để miêu tả chiều sâu. Cùng với đó là đại từ phím chỉ “ai”, thanh bằng “nhà ai Pha Luông mưa xa khơi”,đảo ngữ “ heo hút cồn mây”, và cách ngắt nhịp bốn ba ở câu thứ năm và câu thứ bảy. Tác giả đã chỉ ra được chặng đường hành quân con dốc này chưa hết đã đến con dốc khác. Người lính hành quân cao đến nổi mây tụ thành cồn giống như đi trong mây, núi súng chạm vào mây.Bốn câu thơ này là tuyệt bút trong thơ có nhạc, trong thơ có tranh.Tiếp tục dòng chảy cảm xúc của Quang Dũng người đọc nhận ra giữa không gian rừng núi heo hút, giữa cái thăm thẳm, lạnh lẽo hơn cả mùa THU của chốn đại ngàn vẫn hiện lên vẻ đẹp chân dung của người lính Tây Tiến:
“Anh bạn dãy dầu không bước nữa
Gục lên súng mũ bỏ quên đời!”
Sự hi sinh của những người lính “dãi dầu” thể hiện những khó khăn mà người lính phải trải qua thiếu thốn về lương thực, bệnh tật, rừng thiên nước độc  người lính khó tránh khỏi việc đi vào giấc ngủ. Và giấc ngủ ấy như là một lời nói giảm nói tránh, những người lính xem cái chết nhẹ như lông hồng chỉ coi như đó là khoẳnh khác thiếp đi vì mệt mỏi mà thôi
“Chiều chiều oai linh thác gầm thét
Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người”
“Chiều chiều”,”Đêm đêm” là thời gian tuần hoàn kèm với động từ mạnh “gầm”,”trêu” đã làm nổi bật sự nguy hiểm tột độ đồng thời tô đậm sự bí ẩn, oai linh  của núi rừng Tây Bắc. Đó là cái nguy hiểm luôn rình rập nơi rừng thiên ác độc của ác thú, của thiên nhiên với thác xối, núi nhọn. Để rồi cuối cùng, nhà thơ như bừng tỉnh khỏi kỉ niệm của mình.
https://drive.google.com/file/d/1WbAqTjPRzPDD915J49sFPkkGQyHdDqYh/view?fbclid=IwAR2GwGXg-ETZ5gcEqEodtReTSDzUctns8ROgS_xe364oGYBoOhPCS9KWnhI
“Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói
Mai Châu mùa em thơm nếp xôi”
“cơm lên khói”,”thơm nếp xôi” thể hiện tình quân nhân giữa chiến trường loạn lạc vẫn nhớ đến buổi cơm chiều thơm nồng, khắc sâu trong tâm trí của người lính “mùa em”

# data[].attributes.headline
Đoạn văn phân tích những đặc sắc của 14 câu tuyệt bút trong bài thơ Tây Tiến của Quang Dũng 

# data[].attributes.subject
Đoạn văn phân tích những đặc sắc của 14 câu tuyệt bút trong bài thơ Tây Tiến của Quang Dũng 

# data[].attributes.body
Tây Tiến là một trong những bài thơ hay nhất về người lính trong cuộc kháng chiến chống Pháp,được in trong tập "Mây đầu ô" của Quang Dũng, trong tác phẩm ấy, mười bốn câu đầu tiên là tuyệt bút, miêu tả cảnh thiên nhiên miền núi Tây Bắc hùng vĩ, dũ dội và những chặng đường hành quân. Mở đầu bài thơ là nỗi “Nhớ” về cảnh thiên nhiên và những người động đội cùng nhau chiến đấu.
“Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi!
Nhớ về rừng núi, nhớ choi vơi.”
Tác giả đã đem sông Mã lên đầu tiên vì nó chảy theo sát những chặn đường của các chiến sĩ vì thế nó trở thành chứng nhân lịch sử chứng kiến nhũng gì mà tác giả trải qua. Thán từ “ơi” thể hiện nổi nhớ da diết và nỗi niềm của tác giả muốn quay lại thời gian cùng những người đồng đội chiến đấu. Điệp từ “nhớ” ở hai câu đầu nhằm nhấn mạnh, khắc sâu nỗi nhớ và cảm giác như có một sự nuối tiếc, quyến luyến. Bên cạnh điệp từ nhớ là cụm từ sáng tạo “nhớ chơi vơi”, thông thường nhớ thường gắn liền với một sự vật, một sự việc nhưng nhớ ở đây là một nỗi nhớ không điểm tựa, nỗi nhớ lững lơ. Sau 2 câu thơ thể hiện nỗi nhớ thì bức tranh thiên nhiên dần dần xuất hiện.
“Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi,
Mường Lát hoa về trong đêm hơi.”
“Sài Khao”, “Mường Lát”, những địa danh được tác giả giới thiệu nghe rất xa xôi, hẻo lánh tưởng như không có, điều này làm cho một cái cảm giác nguy hiểm, nó có làm cho nỗi nhớ mãnh liệt hơn, da diết hơn và cụ thể hơn. Sự gian nan, mệt mõi của đoàn quân trải qua trong quá trình hành quân qua từ “mõi”, hai câu thơ sử dụng nghệ thuật đối, biện pháp tương phản, bút pháp hiện thực tạo nên sự mệt mõi, gian nan của đoàn quân phải trải qua trong cái lạnh khắc nghiệt của rừng núi Tây Bắc. Những bước chân của người lính ngày càng trờ nên nặng nhọc, khó khăn được thể hiện qua bốn câu thơ tiếp theo:
“Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm,
Heo hút cồn mây, súng ngửi trời.
Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống,
Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi.”
Điệp từ “dốc” cùng với từ láy “khúc khuỷu”, “thăm thẳm” được sử dụng ở câu đầu tiên vừa miêu tả địa hình khó khăn trắc trở vừa nhấn mạnh sâu sắc sự khó khăn trắc trở mà người lính phải trải qua, khó khăn này chưa hết thì khó khăn khác lại đến. Đảo ngữ “Heo hút cồn mây” thể hiện sự hoang vu vắng lặng của không gian mà người lính đang đi qua. Hình ảnh nhân hóa “súng ngửi trời” ở đây được hiểu theo hai nghĩa. Nghĩa đầu tiên là sự tếu táo, tinh nghịch của những người lính và nghĩa còn lại là miêu tả địa hình mà người lính đi qua nó cao đến nỗi tưởng như chạm được đến mây. Biện pháp điệp từ lại một lần nữa được tác giả sử dụng qua câu thơ thứ ba cùng với cách ngắt nhịp 4/3 khiến cho câu thơ có cảm giác bị gãy đôi, hai vế thơ gần như đối nghịch nhau. Một bên thể hiện độ cao còn một bên thể hiện độ sâu. Khi đang hành quân ở sườn đồi thì đoàn quân dừng lại nghĩ ngơi nhìn ra khung cảnh hùng vĩ xa xôi trước mắt đâu đó thấp thoáng những ngôi nhà “Pha Luông”. Ở câu này tác giả toàn thanh bằng tạo nên sự nhẹ nhàng khác biệt so với sự chật chọi, gian nan của những câu trên tạo ra. Sự khó khăn, hi sinh của những người lính phải trải qua trên chiến trường.
“Anh bạn dãi dầu không bước nữa,
Gục lên súng mũ bỏ quên đời!”
Qua từ “dãi dầu” ta thấy được một phần nào đó sự thiếu thốn và lương thực, thuốc men, bệnh sốt rét và thú dữ thế nên những người lính khó tránh khỏi được sự hi sinh. Nhưng sự hi sinh ở đây rất nhẹ nhàng như đi vào giấc ngủ, sự hi sinh rất hào hùng, anh dũng, bi tráng vì họ hi sinh trong tư thế cầm súng sẵn sàng chiến đấu và không quên nhiệm vụ của mình là cống hiến cho sự nghiệp giải phóng đất nước. “Không bước nữa” giúp ta hiểu được rằng người lính không quan tâm sự đời, không thể bước tiếp nữa. Chứng kiến những người đồng đội chiến đấu oai dũng rồi gục xuống, Quang Dũng có tấm lòng "Trắc ẩn", ông thương cảm và khâm phục tinh thần hi sinh của những con người dũng cảm ấy:
“Chiều chiều oai linh thác gầm thét,
Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người.”
Sự xuất hiện của cặp từ láy"Chiều chiều","Đêm đêm" khiến ta hình dung rõ hơn sự khắc nghiệt của miền núi Tây Bắc như là 1 vòng tuần hoàn.Mặc dù " Dòng đời" đu đẩy người lính phải sống trong cảnh nguy hiểm như vậy nhưng họ vẫn vui đùa với nhau.
“Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói,
Mai Châu mùa em thơm nếp xôi.”
Link: https://photos.app.goo.gl/BTuC3dgRCecxBNaNA
Chỉ với mười bốn câu thơ Quang Dũng đã khắc họa được cảnh thiên nhiên rừng núi Tây Bắc và nổi bật là hình tượng người lính Tây Tiến. Dù khó khăn gian nan chồng chất thì sự quyết tâm lạc quan vẫn không bị ảnh hưởng.

# data[].attributes.attachment_caption
Hình ảnh đoàn quân Tây Tiến đang hành quân.

# data[].attributes.body
14 câu đầu Tây Tiến
"Sông mã xa rồi Tây Tiến ơi
Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi"
Hiệp vần ''ơi'' kết hợp với từ láy ''chơi vơi'' tạo âm hưởng của tiếng gọi đồng đội miên man không dứt.Nỗi nhớ chơi vơi là sự sáng tạo của ông,nó chính là nỗi nhớ không đầu không cuối, không điểm tựa bâng khuâng và cháy bỏng.Điệp từ ''nhớ'' được nhắc đến góp phần tô đậm cảm xúc nhớ nhung dâng trào của tác giả.Hai câu đâu bộc lộ nỗi nhớ mãnh liệt đến nỗi thốt lên thành lời ''Tây Tiến ơi'' là tiếng gọi đầy thân thương, nỗi nhớ thường trực bao trùm lên không gian và thời gian. NHỚ tác phẩm của ông nói về nỗi nhớ của những người lính về quê nhà.
"Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi
Mường Lát hoa về trong đêm hơi"
Các địa danh"Sài Khao Mường Lát" không chỉ gợi cảm xúc nhớ thường mà còn gợi sự heo hút , xa xôi, hoang vu của vùng đất lạ, chứa đựng nhiều khó khăn thử thách  ý chí con người.Những hình ảnh tả thực "sương lấp","đoàn quân mỏi" nói lên được những khó khăn mà các chiến sĩ phải đối mặt.Chữ "mỏi" nói lên bao gian khó người lính phải trải qua.Đằng sau những khó khăn ấy là hinh ảnh"hoa về trong đêm hơi" thật đẹpgợi nét mơ mộng lạc quan của những người lính và chất lãng mạn trong thơ Quang Dũng.
"Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm
Heo hút cồn mây súng ngửi trời
Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống
Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi"
Từ láy "Thăm thẳm, heo hút, khúc khuỷu" cho người đọc thấy được bức tranh thiên nhiên Tây Bắc hùng vĩ, hiểm trở.Hình ảnh nhân hóa "súng ngửi trời"miêu tả độ cao của núi như cao đến tận trời như có thể chậm vào MÂY ĐẦU Ô vừa thể hiện nét tinh nghịch đậm chất lính của ông cũng như trong tác phẩm Đồng Chí của Chính Hữu.Biện pháp đối lập "Lên><xuống" miêu tả con đường hành quân khó khăn trên những vách núi dựng đứng của chiến trường Tây Tiến.
"Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi"
Quang Dũng đã sử dụng toàn thanh bằng gợi lên âm hưởng nhẹ nhàng, mở ra một không gian rộng lớn.Người lính dừng chân ở lưng chừng núi phóng tầm mắt ra xa thấy những ngôi nhà ẩn hiện trong MƯA rừng sương núi.
"Anh bạn dãi dầu không bước nữa
Gục trên súng mũ bỏ quên đời"
Hai câu thơ trên đã thể hiện được sự hy sinh vô cùng bi tráng của những người LÍNH RÂU RIA qua lời bài thơ của tác giả.Từ láy"dãi dầu" thể hiện những khó khăn mà các anh phải trải qua, ngoài giặc ngoại xâm phải đối mặt với bệnh tật, đói kém nguy hiểm của con đường hành quân.Tuy nhiên họ vẫn hiên ngang đứng về phía trước."không bước nữa" và "Bỏ quên đời" là cách nói giảm nói tránh của ông về sự hy sinh oanh liệt  của các anh nhẹ tựa như bông hồng trở thành vẻ đẹp đáng tự hòa không nặng lòng máu me."Gục lên súng mũ" thể hiện sự hy sinh vô cùng bi tráng: ngã gục trên đường khi tay vẫn cầm súng và đầu vần đội mũ.
"Chiều chiều oai linh thác gầm thét
Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người"
"Chiều chiều" rồi "Đêm đêm" nhưng âm thanh ấy "thác gầm thét" "cọp trêu người" luôn khẳng định cái bí ẩn cái uy lực khủng khiếp của chốn rừng thiêng nước độc.Ông lấy ngoại cảnh núi rừng miền Tây nguy hiểm để tô đậm và khắc họa ý chí anh hùng của đoàn quân Tây Tiến. Dù có nhiều hiểm nguy nhưng đoàn quân vẫn tiến bước băng lên phía trước.Uy lực thiên nhiên cũng bị giảm xuống và giá trị con người được nâng cao lên.
"Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói
Mai châu mùa em thơm nếp xôi"
Thán từ "nhớ ôi" đầy cảm xúc, bộc lộ tình yêu da diết trong nỗi nhớ thiết tha. Nhà thơ như nhói lòng khi nhớ về NHỮNG LÀNG ĐI QUA, nơi mà đoàn quân có những giây phút quây quanh nồi xôi thơm lừng. Đó là quãng thời gian ngắn ngủi nhưng đầy quý báo. Tình cảm giữa những con người miền Tây Bắc với bộ độ kháng chiến thật đẹp đẽ biết bao.Tóm lại qua 14 câu đầu ta đã biết được hình ảnh người lính Tây Tiến anh dũng, kiên cường, bất khuất,lạc quan.Qua đó cảm nhận được sự gắn bó sâu sắc và nỗi nhớ da diết của tác giả đối với đoàn quân và miền đất này.
https://www.youtube.com/watch?v=_jkeGIjqiVc
https://www.youtube.com/watch?v=W7D17IldIHA

# data[].attributes.body
Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi!
Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi
Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi
Mười Lát hoa về trong đêm hơi
Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm
Héo hút cồn mây súng ngửi trời
Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống
Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi
Anh bạn dãi dầu không bước nữa
Gục lên súng mũ bỏ quên đời!
Chiều chiều oai linh thác gầm thét
Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người
Nhớ ơi Tây Tiến cơm lên khói
Mai Châu mùa em thơm nếp xôi.

Chỉ với 14 câu thơ Quang Dũng đã thể hiện một nỗi Nhớ về những cuộc hành quân gian khổ, đồng thời nêu bậc lên khung cảnh thiên nhiên miền Tây hoang sơ dữ dội nhưng vô cùng đẹp qua Đôi mắt người Sơn Tây. Mở đầu bài thơ là hình ảnh con sông Mã và người lính Tây Tiến. Đây giống như một lời cảm thán của nhà thơ, thể hiện nỗi Nhớ Bạn, nhớ đồng chí, nhớ Tây Tiến và còn có tác dụng đinh hướng cho toàn bộ bài thơ. Chỉ một câu thơ đơn giản “Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi” đã thể hiện được nỗi nhớ những sâu sắc qua điệp từ “Nhớ”. Đây có lẽ là một nỗi Buồn Êm Ấm, một nỗi nhớ nhẹ nhàng mà thấm đẫm. Các tác giả thường thể hiện nỗi nhớ qua những việc như nhớ gì như nhớ người yêu, được thể hiện một cách cụ thể. Còn nỗi nhớ cũng Quang Dũng lại mang những nét vô cũng mới lạ. Đó là một nỗi nhớ chơi vơi một nỗi nhớ không rõ nét, không định lượng, định hình, chỉ biết đó là nỗi nhớ cồn cào da diết. Vần “ơi” ở cuối câu 1 và 2 được lặp lại 2 lần tạo âm hưởng thơ da diết, bồi hồi, sâu lắng,… Từ đó dã tạo nên màu sắc chủ đạo của bài thơ là nỗi nhớ da diết bao trùm lên cả không gian và thời gian. Tiếp theo tác giả đã liệt kê các địa danh vừa xa lạ vừa quen thuộc: Sài Khao, Mường Lát, Mường Hịch,… đã gợi lên một sự xa sôi, nguy hiểm, hẻo lánh, chất chứa dầy những bí hiểm nơi rừng sâu. Những người chiến sĩ đi từ khi trời sáng đến khi trời tối, cuộc hành quân không ngừng đã khiến cho những người lính Tây Tiến thấm đẩm sự mệt mỏi. “Mường Lát hoa về trong đêm hơi”. “Hoa” một hình ảnh nhẹ nhàng giống như tâm hồn tràn đầy lãng mãn của những sinh viên với thanh xuân nhiệt huyết tuổi trẻ. Hoa cũng giống người linh vậy, nhẹ nhàng đẹp đẽ, tỏa sáng, lung linh và xinh đẹp, một tâm hồn thanh cao và luôn hướng về tổ quốc. Câu thơ tiếp theo đã thể hiện sự hiểm trở và dữ dội của địa hình. Từ láy “khúc khuỷu” “thăm thẳm” cộng với những âm vần trắc như những nét vẽ nét khắc có giá trị làm hiện lên sự hiểm trở, sự trùng điệp, những độ cao của con dốc con đèo. Từ đó khắc họa nên sự nguy hiểm của miền núi. Cùng với đó là nghệ thuật đối lập “ngàn thước lên cao” – “ngàn thước xuống” đã làm cho câu thơ như bẻ đôi ra đã diễn tả được dốc núi cao vút lên rồi đổ xuống gần như thẳng đứng. Hình ảnh nhân hóa “súng ngửi trời” những người lính ở trên cao dường vác theo những khẩu súng dường như đã chạm đến mây trời. Dường như đã mệt mỏi người chiến sĩ đã nghỉ chân ở lưng chừng núi, phóng tầm mắt nhìn ra xa, qua không gian mù mịch với những rừng Mưa và thấp thoáng đâu đó là những căn nhà như đang nổi bồng bềnh giữa biển mây. Hai câu thơ tiếp theo “Anh bạn dãi dầu không bước nữa;Gục lên súng mũ bỏ quên đời!” đã thể hiện được sự hy sinh của người lính. Thiên nhiên miền núi Tây Bắc với những sự nguy hiểm trùng trùng, từ thú dữ cho đến những cuộc đánh lén và mìn bơm từ địch, đã có rất nhiều và rất nhiều Dòng Đời, những cuộc sống đang tràn đầy thanh xuân tuổi trẻ đã phải ngã xuống. Người chiến sĩ với những mộng ước còn đang vương vấn đã gục xuống trong tư thế gục lên mũ, nhưng luôn luôn hướng về phía trước, hướng về sự nghiệp Cách mạng, mặc dù người đã bỏ quên đời, người đã lạnh nhưng ý chí không bao giờ lạnh đi. Tại sao lại là “chiều chiều”,”đêm đêm” mà không phải là “sáng sáng” hay “trưa trưa” đó là bởi vì vào buồi chiều thường gợi cho ta sự mệt mỏi và dần đến khi màn đêm buông xuống là lúc nguy hiểm nhất bởi vì trong đêm thường có nhiều thú dữ rình rập.  Sau cuộc hành quân đầy gian khổ, cuối cùng người lính đã được dừng chân nghỉ ngơi tại một làng, được quây quầng bên nồi cơm bóc khói nếp ngày mùa. Đó chính là một cảnh tưởng vô cùng ấp áp của tình quân nhân tình đồng đội. Bằng bút pháp tả thực và lãng mạn, kết hợp với những từ giàu sức gợi hình đã tái hiện sự thơ mộng và dữ dội của thiên nhiên miền Tây và con đường gian khó của người lính

Link: https://www.youtube.com/watch?v=PDUUel26m4U

# data[].attributes.headline
Đoạn văn về 14 câu tuyệt bút của bài thơ "Tây Tiến"

# data[].attributes.subject
Đoạn văn về 14 câu tuyệt bút của bài thơ "Tây Tiến"

# data[].attributes.body
Mười bốn câu thơ đầu của bài thơ Tây Tiến đã khắc họa được nỗi nhớ của thi sĩ về những cuộc hành quân gian khổ mà hào hùng của đoàn quân nơi miền Tây hiểm trở nhưng đầy thơ mộng. Hai câu thơ đầu của đoạn thơ đã gợi lên một nỗi nhớ da diết:
"Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi!
Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi."
Mở đầu đoạn thơ là hình ảnh con sông Mã - biểu tượng của thiên nhiên Tây Bắc và cũng là địa bàn hoạt động của đoàn quân. Dòng sông ấy không chỉ là địa danh trên bản đồ địa lý mà còn là người tri kỷ, là chứng nhân lịch sử chứng kiến bao đau thương, vui buồn của người lính trong suốt DÒNG ĐỜI của họ. Khi đơn vị tan rã cũng là lúc họ rời xa nơi đây. Lời gọi "Tây Tiến ơi" nghe thật tha thiết, dường như nó không còn là cái tên mà đã trở thành một người thân mà Quang Dũng dành trọn tình cảm nhớ thương. Điệp từ "nhớ" nhằm nhấn mạnh, tăng chiều sâu cảm xúc. Không chỉ riêng Tây Tiến mà ở thơ ca Việt Nam chúng ta cũng từng bắt gặp được nỗi NHỚ:
"Nhớ ai bổi hổi bồi hồi
Như đứng đống lửa như ngồi đống than."
Thế nhưng khi đến với Quang Dũng ông đã sáng tạo ra một từ mới đó là "nhớ chơi vơi" - một nỗi nhớ không đầu, không cuối, lửng lơ, bâng khuâng, thường trực và cháy bỏng. Nếu những vần thơ trên chủ yếu là nỗi nhớ thì những vần thơ sau thi nhân đã vẽ lên bức tranh thiên nhiên Tây Bắc hoang sơ và dữ dội.
"Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi
Mường Lát hoa về trong đêm hơi"
Thi nhân đã sử dụng những địa danh: Sài Khao, Mường Lát,... những cái tên mà khi đọc đến nghe rất xa lạ, gợi những vùng đất xa xăm, huyền bí. Người lính phải hành quân từ sáng sớm đến đêm khuya, cả người mệt mỏi rã rời vì chặng đường dài gian khổ. "Đoàn quân mỏi" nhưng tinh thần không mỏi bởi ý chí quyết tâm ra đi vì Tổ quốc khiến họ trở nên kiên cường, bất khuất hơn. Từ "hoa" có thể hiểu là hoa của núi rừng, tượng trưng cho vẻ đẹp thiên nhiên hay hoa ấy là ánh sáng của ngọn đuốc bập bùng trong đêm như đóa hoa lửa trong đêm hành quân. Những câu thơ tiếp theo đã đặc tả được địa hình hiểm trở của miền Tây:
"Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm
Heo hút cồn mây súng ngửi trời
Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống
Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi."
Với việc sử dụng hàng loạt các từ láy tượng hình: "khúc khuỷu", "thăm thẳm", "heo hút" nhà thơ đã khiến cho độc giả cảm nhận được sự hoang sơ, hùng vĩ của núi rừng Tây Bắc. Điệp từ "dốc" gợi cảm giác con dốc này chưa hết thì con dốc khác đã mở ra. Nghệ thuật đảo ngữ tạo ra cảm giác hoang vắng, trống trải. Tác giả đã sử dụng biện pháp nhân hóa "súng ngửi trời" để diễn tả được độ cao của đường hành quân, qua đó cũng thấy được nét tinh nghịch, tếu táo của người lính. Họ leo lên đỉnh cao, mây như tụ lại thành cồn, cảm tưởng như mũi súng có thể chạm vào trời. Hình ảnh "súng" cũng không qua mới mẻ trong thi ca bởi ta cũng từng bắt gặp trong bài Đồng Chí của Chính Hữu:
"Đầu súng trăng treo"
Nghệ thuật điệp từ "ngàn thước" kết hợp với thủ pháp đối lập "lên-xuống" gợi sự trắc trở của đường hành quân. Cách ngắt nhịp 4/3 khiến cho câu thơ như bị bẻ đôi, người lính như treo mình ở ĐÔI BỜ nơi vách núi, một bên là vực sâu thăm thẳm, một bên là núi cao hiểm trở. Có thể thấy rằng những câu thơ trên toàn sử dụng thanh bằng để gợi sự hiểm nguy, trắc trở nhưng câu thơ thứ tư lại sử dụng toàn thanh bằng. Câu thơ như gợi lên một âm hưởng nhẹ nhàng, người lính như dừng chân lại, phóng tầm mắt ra xa thấy những ngôi nhà dân tộc ẩn hiện trong MƯA rừng sương núi. Hai câu thơ tiếp theo như phơi bày ra sự thật khắc nghiệt về sự hy sinh của người lính:
"Anh bạn dãi dầu không bước nữa
Gục lên súng mũ bỏ quên đời."
Quang Dũng đã sử dụng từ "anh bạn" để gọi những người đồng đội của mình. Những gian khổ của người lính được tác giả gói gọn trong hai chữ "dãi dầu" nhằm thể hiện người lính đã phải đối mặt, trải qua những điều khó khăn như sự khắc nghiệt của thời tiết, sự nguy hiểm của con đường hành quân. Dẫu vậy nhưng họ vẫn luôn tiến về phía trước, xem thường hiểm nguy, đối với họ cái chết cũng chỉ như một giấc ngủ dài. Thi nhân đã sử dụng biện pháp nói giảm nói tránh để vơi đi màu sắc tang thương. Những người lính ra đi trong tư thế hào hùng, khi mà súng còn cầm trên tay, mũ còn đội trên đầu. Hình ảnh về người lính hy sinh anh dũng ta còn được bắt gặp trong bài "Dáng đứng Việt Nam":
"Và anh chết khi đang đứng bắn
Máu anh phun như lửa đạn cầu vòng."
Qua đó có thể thấy được cái chết của họ không bi lụy mà bi tráng. Những dòng thơ tiếp theo gợi lên khung cảnh thiên nhiên hùng vĩ nhưng tiềm ẩn bao hiểm nguy:
"Chiều chiều oai linh thác gầm thét
Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người."
Nhà thơ đã mở đầu hai câu thơ bằng cụm từ "chiều chiều", "đêm đêm" nhằm diễn tả khoảng thời gian liên tục theo dòng tuần hoàn. Đó còn là khoảng thời gian người lính phải đối mặt với hiểm nguy nơi rừng thiên nước độc. Biện pháp nhân hóa "thác gầm thét", "cọp trêu người" càng nhấn mạnh thêm sự nguy hiểm, cái chết luôn rình rập người lính. https://youtube.com/watch?v=e9A_EdGMxxM&feature=share Nguy hiểm là thế nhưng với cách nói của ông lại gợi lên sự tinh nghịch, xem nó như trò đùa. Khép lại đoạn thơ là khung cảnh ấm áp, thấm đẫm tình quân dân:
"Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói
Mai châu mùa em thơm nếp xôi."
Thán từ "nhớ ôi" đầy cảm xúc, bộc lộ tình yêu da diết trong nỗi nhớ thiết tha. Nhà thơ như nhói lòng khi nhớ về NHỮNG LÀNG ĐI QUA, nơi mà đoàn quân có những giây phút quây quanh nồi xôi thơm lừng. Đó là quãng thời gian ngắn ngủi nhưng đầy quý báo. Tình cảm giữa những con người miền Tây Bắc với bộ độ kháng chiến thật đẹp đẽ biết bao. Bằng bút pháp hiện thực kết hợp cùng cảm hứng lãng mạn, 14 câu đầu của bài thơ đã tái hiện rõ nét thiên nhiên và con người Tây Bắc, trên nền thiên nhiên, những người lính hiện lên thật hào hùng và bi tráng.

# data[].attributes.body
https://drive.google.com/file/d/1jgxkN9816BR5GmZJFrOB3XZ5idUhRCcW/view

Trong 14 câu đầu bài thơ “Tây Tiến”, Quang Dũng đã dựng lại khung cảnh thiên nhiên miền Tây hào hùng, dữ dội và những cuộc hành quân đầy gian khổ của người lính Tây Tiến. Ngay từ những dòng đầu tiên, tác giả đã thể hiện nỗi nhớ da diết của mình về sông Mã, về miền Tây núi rừng một thời gắn bó:
“Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi!
Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi”
Hình ảnh con sông Mã trong nhà thơ là nơi xuất phát của kỉ niệm, đó là một chứng nhân lịch sử đã chứng kiến nhiều chiến công hào hùng, những hi sinh anh dũng, niềm vui, nỗi buồn,… Con sông ấy đã đồng hành cùng những người lính trên đường hành quân gian khổ, nhắc đến sông Mã là nhắc đến Tây Tiến. Thán từ “ơi” cùng dấu chấm cảm ở cuối câu chứa đựng biết bao tình cảm, làm dâng lên một cảm xúc mãnh liệt tạo nên âm hưởng, nỗi nhớ vang vọng, dạt dào. Điệp từ “nhớ” đã góp phần nhấn mạnh, tăng chiều sâu cảm xúc. Thường khi nói về nỗi nhớ người ta sẽ miêu tả một cách cụ thể như:
“Anh bỗng nhớ em như đông về nhớ rét”
Nhưng ở đây nhà thơ có một sự sáng tạo trong cách dùng từ, giữa từ “nhớ” và tính từ “chơi vơi” xoáy sâu vào tâm hồn tác giả thể hiện một nỗi nhớ mơ hồ, không đầu không cuối, lửng lơ, bâng khuâng, thường trực nhưng cháy bỏng. Nỗi nhớ đầu tiên được nhắc đến chính là nỗi nhớ thiên nhiên Tây Bắc, khoảng không gian nỗi nhớ mênh mang, rộng lớn quá nên mới “nhớ chơi vơi” như thế! Từ nỗi nhớ ấy, bức tranh thiên núi rừng và chặng đường hành quân của người lính Tây Tiến đã dần dần hiện ra:
“Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi
Mường Lát hoa về trong đêm hơi”
Quang Dũng đã liệt kê những địa danh “Sài Khao, Mường Lát, Pha Luông,…” không đơn giản chỉ gợi những kỉ niệm mà còn nói lên chặng đường hành quân xa xôi, nguy hiểm của vùng đất lạ chứa đựng nhiều thử thách ý chí con người. Đoàn quân bắt đầu chặng đường từ lúc trời rạng sáng đến lúc đêm khuya, từ khi màn sương còn dày đặc che mờ người lính, cái lạnh buốt người khiến người ta mệt mỏi đến khi mặt trời lặn mất. Hình ảnh “hoa” có thể hiểu theo nhiều cách, có thể là ngọn đèn đuốc hoa trong cảnh chập chờn tối cũng có thể là những bông hoa thật dọc bên đường đi,… nhưng dù hiểu theo cách nào thì cũng thật đẹp. Khó khăn cứ chồng chất khó khăn:
“ Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm
Heo hút cồn mây súng ngửi trời
Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống
Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi”
Chỉ qua lời thơ, Quang Dũng đã vẽ nên một cuộc hành quân đầy khó khăn giữa địa thế hiểm trở, gập ghềnh. Chưa đi hết con dốc này thì con dốc khác đã mở ra, cặp từ láy “khúc khuỷu”, “thăm thẳm” đã miêu tả rất chân thật độ quanh co, khó đi của những con dốc nhưng dù có khó khăn, gian khổ thế nào cũng không thể làm chùn bước người chiến sĩ, họ vẫn bước những bước chân chắc nịch in hằn lên sỏi đá. Biện pháp đảo ngữ “Heo hút cồn mây” – sự hoang vắng, nơi cao chót vót, xa cách cuộc sống con người. Mây dưới chân họ như tụ lại thành cồn, mũi súng lúc này như chạm vào mây trời qua cái nhìn tếu táo của người lính. Trong bài “Đồng chí”, Chính Hữu cũng từng viết:
“Đầu súng trăng treo”
Đường đi xa xôi, cao ngút ngàn tựa như đi đến Đường trăng. Từ đó, ta thấy được dù trong hoàn cảnh khó khăn, trắc trở nhưng Quang Dũng vẫn có Một chút thoáng qua nét tinh nghịch, lạc quan. Đi qua được gian nan, đứng trên đỉnh núi nhìn lại những vất vả. Phép đối “lên – xuống”, điệp từ “ngàn thước” cùng cách ngắt nhịp 4/3 bẻ đôi câu thơ tạo nên hai vế đối lặp, con dốc càng cao thì vực thẳm càng sâu. Câu thơ thứ tám được tác giả dùng toàn thanh bằng “Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi”, nếu ba câu trước đó sử dụng nhiều thanh trắc nhằm thể hiện sự khó khăn, hiểm trở thì câu thơ này đã cân bằng lại – gợi lên sự nhẹ nhàng, dịu êm. Cảm giác như người lính đang dừng chân nghỉ ngơi tại một Quán bên đường – dốc núi, phóng tầm mắt ra xa nhìn những ngôi nhà ẩn hiện trong Chiều núi mưa rào – một khung cảnh hữu tình. Dưới sự khắc nghiệt, khó nhọc nhiều người đã phải ở lại mãi mãi tại mảnh đất xa lạ này:
“Anh bạn dãi dầu không bước nữa
Gục lên súng mũ bỏ quên đời”
Quang Dũng đã gửi tất cả tình thương mến của mình đối với người đồng đội trong hai tiếng “anh bạn”. Nhà thơ đã sử dụng biện pháp nói giảm nói tránh làm giảm đi sắc thái tang thương, mất mát mà thể hiện được vẻ đẹp bi tráng, nhấn mạnh sự hi sinh cao cả của người lính chiến xem cái chết nhẹ tựa lông hồng. Những khó khăn mà người lính phải chịu bệnh sốt rét, thiếu thốn vật chất, thú dữ luôn rình rập,… được gói gọn mà đầy đủ qua hai từ “dãi dầu”.  Họ đã hi sinh vì lí tưởng chung của dân tộc, vì độc lập, vì tự do nhân dân,… không ngần ngại hiến dâng cuộc đời mình. “Anh” nằm lại nhưng “tôi” phải đi tiếp, khó khăn phía trước còn đang chờ:
“Chiều chiều oai linh thác gầm thét
Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người”
Khoảng thời gian đáng sợ nhất của chốn rừng thiên nước độc, cái chết luôn đe dọa những người lính. Sự nguy hiểm ấy không chỉ trải rộng theo không gian mà còn lặp lại tuần hoàn theo thời gian. Những âm thanh đáng sợ “thác gầm thét”, “cọp trêu người” hay Tiếng chim rừng của nơi hoang vu cũng không thể làm cho những chàng quân xanh lùi bước. Kết lại khổ thơ đầu tiên bằng một tình cảm quân dân ấm áp:
“Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói
Mai Châu mùa em thơm nếp xôi”
Hai tiếng “nhớ ôi” nghe sao ngọt ngào, sau bao ngày hành quân vất vả mệt mỏi các chiến sĩ có dịp dừng chân tại Mai Châu và được tiếp đãi bằng “cơm lên khói” thật ấm áp. Còn nhớ “cơm lên khói”, còn nhớ “thơm nếp xôi” là còn nhớ Tây Bắc thân yêu, nhớ tấm lòng và nghĩa tình của đồng bào nơi đây! Qua 14 câu thơ, Quang Dũng đã miêu tả chân thật thiên nhiên hoang dại và những người chiến sĩ oai phong, lẫm liệt trên chặng đường hành quân gian khó.

# data[].attributes.attachment_caption
Hình ảnh minh họa cho con đường trắc trở mà đoàn quân Tây Tiến phải đi qua.

# data[].attributes.headline
Đoạn văn phân tích 14 câu tuyệt tác của bài thơ Tây Tiến

# data[].attributes.subject
Đoạn văn phân tích 14 câu tuyệt tác của bài thơ Tây Tiến

# data[].attributes.body
Quang Dũng là một nghệ sĩ đa tài làm thơ, viết văn, vẽ tranh và soạn nhạc. Bài thơ Tây Tiến của ông được trích trong tập thơ Mây Đầu Ô. Tác giả bộc lộ lên nỗi hoài niệm về thiên nhiên miền Tây hùng vĩ, dữ dội cùng những cuộc hành quân gian khổ của đoàn quân Tây Tiến thông qua mười bốn câu tuyệt bút nằm ở đầu bài thơ. Địa bàn hoạt động của đoàn quân Tây Tiến rất rộng gồm các tỉnh: Sơn La, Lai Châu, Hòa Bình, miền Tây Thanh Hóa và Sầm Nưa. Ngẫu nhiên con sông Mã đã chạy dọc theo tuyến đường. Vì vậy nên con sông Mã là chứng nhân lịch sử, là người bạn chứng kiến nỗi buồn, niềm vui, mất mát của đoàn binh Tây Tiến, nhắc đến sông Mã là nhắc đến Tây Tiến. Cảm xúc bao trùm cả đoạn là nỗi NHỚ đến “chơi vơi” khác với “nhớ” có sắc độ và đối tượng cụ thể trong bài thơ Tiếng hát con tàu của Chế Lan Viên và NHỚ BẠN của Quang Dũng link: https://docs.google.com/file/d/1GYtWle2wtRUY-DUjAohKETRGsBF0ipTs/edit?usp=docslist_api&filetype=msword . Ở đây nỗi nhớ không đầu không cuối, không điểm tựa nên lửng lơ, bâng khuâng và miên man. Bên cạnh đó, điệp từ “nhớ” còn nhấn mạnh thêm nỗi nhớ sâu sắc ấy. Địa danh Mường Lát, Sài Khao gợi sự xa xôi, trắc trở, nguy hiểm từ sáng sớm đến đêm khuya trên con ĐƯỜNG TRĂNG của đoàn quân. Từ “hoa” gợi lên những ngọn đuốc hoa sáng rực trong đêm đã xua tan đi cái bóng tối nguy hiểm và mở đường cho đoàn quân đi qua. Các từ láy “khúc khuỷu”, “thăm thẳm” và điệp từ “dốc” gợi lên những con dốc tiếp nối miên man, ngoằn ngoèo, gập gềnh và khó đi. Từ láy “heo hút” gợi lên các đám mây mờ ảo như tụ lại thành cồn, người lính như đi trong mây. Hình ảnh nhân hóa “súng ngửi trời” vừa tả độ cao của con đường hành quân vừa thể hiện sự tếu táo, nghịch ngợm, lạc quan của người lính. Điệp “ngàn thước”, đối lập “lên” “xuống” và nhịp 4/3 làm câu thơ như bị bẻ đôi, một vế diễn tả độ cao của dốc, một vế diễn tả độ sâu của vực, núi càng cao thì vực càng sâu. Câu thơ “Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi” toàn thanh bằng gợi sự nhẹ nhàng, dịu êm như người lính dừng chân nghỉ ngơi ở một dốc núi. Trong khi các câu trên dày đặc thanh trắc diễn tả sự gập gềnh, trắc trở của địa hình, trong thơ có tranh trong thơ có nhạc. Hình ảnh người lính TÂY TIẾN “dãi dầu không bước nữa”, “gục lên súng mũ bỏ quên đời” gợi lên sự hi sinh anh dũng, cao cả mà nhẹ nhàng của người lính. Bởi đoàn quân đi đường trong hoàn cảnh gian khổ, vô cùng thiếu thốn về vật chất, bệnh sốt rét hoành hành dữ dội và có cả các cuộc truy kích hay bom mìn của quân địch. Tác giả sử dụng hình ảnh “gục lên súng mũ bỏ quên đời” để nói giảm nói tránh, nhẹ nhàng hóa sự thật tàn khốc, đau thương về sự hi sinh của những người LÍNH RÂU RIA, bi tráng nhưng không bi lụy. Thời gian “chiều chiều”, “đêm đêm” tô đậm hơn sự oai linh, bí ẩn, linh thiêng của chốn rừng thiêng nước độc. Hai câu cuối của đoạn gợi lên tình quân dân ấm áp, người lính dừng chân, có một bữa cơm, xôi ấm nóng, thơm nồng để lại dấu ấn khó phai trong tâm hồn của đoàn quân Tây Tiến. Bằng bút pháp mạnh mẽ, lạc quan, khỏe khoắn, miêu tả hài hòa, tinh tế, đoạn thơ phác họa bức tranh thiên nhiên hùng vĩ, hoang vu mà bình dị, lãng mạng cùng với hình tượng người lính anh dũng, cao cả trên cuộc hành quân đầy gian khổ, hiểm nguy.

# data[].attributes.headline
ĐẶNG KHÁNH MỸ - 14 câu đầu bài thơ "Tây Tiến"

# data[].attributes.subject
ĐẶNG KHÁNH MỸ - 14 câu đầu bài thơ "Tây Tiến"

# data[].attributes.body
https://drive.google.com/file/d/1jgxkN9816BR5GmZJFrOB3XZ5idUhRCcW/view?usp=sharing

Trong 14 câu đầu bài thơ “Tây Tiến”, Quang Dũng đã dựng lại khung cảnh thiên nhiên miền Tây hào hùng, dữ dội và những cuộc hành quân đầy gian khổ của người lính Tây Tiến. Ngay từ những dòng đầu tiên, tác giả đã thể hiện nỗi nhớ da diết của mình về sông Mã, về miền Tây núi rừng một thời gắn bó:
“Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi!
Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi”
Hình ảnh con sông Mã trong nhà thơ là nơi xuất phát của kỉ niệm, đó là một chứng nhân lịch sử đã chứng kiến nhiều chiến công hào hùng, những hi sinh anh dũng, niềm vui, nỗi buồn,… Con sông ấy đã đồng hành cùng những người lính trên đường hành quân gian khổ, nhắc đến sông Mã là nhắc đến Tây Tiến. Thán từ “ơi” cùng dấu chấm cảm ở cuối câu chứa đựng biết bao tình cảm, làm dâng lên một cảm xúc mãnh liệt tạo nên âm hưởng, nỗi nhớ vang vọng, dạt dào. Điệp từ “nhớ” đã góp phần nhấn mạnh, tăng chiều sâu cảm xúc. Thường khi nói về nỗi nhớ người ta sẽ miêu tả một cách cụ thể như:
“Anh bỗng nhớ em như đông về nhớ rét”
Nhưng ở đây nhà thơ có một sự sáng tạo trong cách dùng từ, giữa từ “nhớ” và tính từ “chơi vơi” xoáy sâu vào tâm hồn tác giả thể hiện một nỗi nhớ mơ hồ, không đầu không cuối, lửng lơ, bâng khuâng, thường trực nhưng cháy bỏng. Nỗi nhớ đầu tiên được nhắc đến chính là nỗi nhớ thiên nhiên Tây Bắc, khoảng không gian nỗi nhớ mênh mang, rộng lớn quá nên mới “nhớ chơi vơi” như thế! Từ nỗi nhớ ấy, bức tranh thiên núi rừng và chặng đường hành quân của người lính Tây Tiến đã dần dần hiện ra:
“Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi
Mường Lát hoa về trong đêm hơi”
Quang Dũng đã liệt kê những địa danh “Sài Khao, Mường Lát, Pha Luông,…” không đơn giản chỉ gợi những kỉ niệm mà còn nói lên chặng đường hành quân xa xôi, nguy hiểm của vùng đất lạ chứa đựng nhiều thử thách ý chí con người. Đoàn quân bắt đầu chặng đường từ lúc trời rạng sáng đến lúc đêm khuya, từ khi màn sương còn dày đặc che mờ người lính, cái lạnh buốt người khiến người ta mệt mỏi đến khi mặt trời lặn mất. Hình ảnh “hoa” có thể hiểu theo nhiều cách, có thể là ngọn đèn đuốc hoa trong cảnh chập chờn tối cũng có thể là những bông hoa thật dọc bên đường đi,… nhưng dù hiểu theo cách nào thì cũng thật đẹp. Khó khăn cứ chồng chất khó khăn:
“ Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm
Heo hút cồn mây súng ngửi trời
Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống
Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi”
Chỉ qua lời thơ, Quang Dũng đã vẽ nên một cuộc hành quân đầy khó khăn giữa địa thế hiểm trở, gập ghềnh. Chưa đi hết con dốc này thì con dốc khác đã mở ra, cặp từ láy “khúc khuỷu”, “thăm thẳm” đã miêu tả rất chân thật độ quanh co, khó đi của những con dốc nhưng dù có khó khăn, gian khổ thế nào cũng không thể làm chùn bước người chiến sĩ, họ vẫn bước những bước chân chắc nịch in hằn lên sỏi đá. Biện pháp đảo ngữ “Heo hút cồn mây” – sự hoang vắng, nơi cao chót vót, xa cách cuộc sống con người. Mây dưới chân họ như tụ lại thành cồn, mũi súng lúc này như chạm vào mây trời qua cái nhìn tếu táo của người lính. Trong bài “Đồng chí”, Chính Hữu cũng từng viết:
“Đầu súng trăng treo”
Đường đi xa xôi, cao ngút ngàn tựa như đi đến Đường trăng. Từ đó, ta thấy được dù trong hoàn cảnh khó khăn, trắc trở nhưng Quang Dũng vẫn có Một chút thoáng qua nét tinh nghịch, lạc quan. Đi qua được gian nan, đứng trên đỉnh núi nhìn lại những vất vả. Phép đối “lên – xuống”, điệp từ “ngàn thước” cùng cách ngắt nhịp 4/3 bẻ đôi câu thơ tạo nên hai vế đối lặp, con dốc càng cao thì vực thẳm càng sâu. Câu thơ thứ tám được tác giả dùng toàn thanh bằng “Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi”, nếu ba câu trước đó sử dụng nhiều thanh trắc nhằm thể hiện sự khó khăn, hiểm trở thì câu thơ này đã cân bằng lại – gợi lên sự nhẹ nhàng, dịu êm. Cảm giác như người lính đang dừng chân nghỉ ngơi tại một Quán bên đường – dốc núi, phóng tầm mắt ra xa nhìn những ngôi nhà ẩn hiện trong Chiều núi mưa rào – một khung cảnh hữu tình. Dưới sự khắc nghiệt, khó nhọc nhiều người đã phải ở lại mãi mãi tại mảnh đất xa lạ này:
“Anh bạn dãi dầu không bước nữa
Gục lên súng mũ bỏ quên đời”
Quang Dũng đã gửi tất cả tình thương mến của mình đối với người đồng đội trong hai tiếng “anh bạn”. Nhà thơ đã sử dụng biện pháp nói giảm nói tránh làm giảm đi sắc thái tang thương, mất mát mà thể hiện được vẻ đẹp bi tráng, nhấn mạnh sự hi sinh cao cả của người lính chiến xem cái chết nhẹ tựa lông hồng. Những khó khăn mà người lính phải chịu bệnh sốt rét, thiếu thốn vật chất, thú dữ luôn rình rập,… được gói gọn mà đầy đủ qua hai từ “dãi dầu”.  Họ đã hi sinh vì lí tưởng chung của dân tộc, vì độc lập, vì tự do nhân dân,… không ngần ngại hiến dâng cuộc đời mình. “Anh” nằm lại nhưng “tôi” phải đi tiếp, khó khăn phía trước còn đang chờ:
“Chiều chiều oai linh thác gầm thét
Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người”
Khoảng thời gian đáng sợ nhất của chốn rừng thiên nước độc, cái chết luôn đe dọa những người lính. Sự nguy hiểm ấy không chỉ trải rộng theo không gian mà còn lặp lại tuần hoàn theo thời gian. Những âm thanh đáng sợ “thác gầm thét”, “cọp trêu người” hay Tiếng chim rừng của nơi hoang vu cũng không thể làm cho những chàng quân xanh lùi bước. Kết lại khổ thơ đầu tiên bằng một tình cảm quân dân ấm áp:
“Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói
Mai Châu mùa em thơm nếp xôi”
Hai tiếng “nhớ ôi” nghe sao ngọt ngào, sau bao ngày hành quân vất vả mệt mỏi các chiến sĩ có dịp dừng chân tại Mai Châu và được tiếp đãi bằng “cơm lên khói” thật ấm áp. Còn nhớ “cơm lên khói”, còn nhớ “thơm nếp xôi” là còn nhớ Tây Bắc thân yêu, nhớ tấm lòng và nghĩa tình của đồng bào nơi đây! Qua 14 câu thơ, Quang Dũng đã miêu tả chân thật thiên nhiên hoang dại và những người chiến sĩ oai phong, lẫm liệt trên chặng đường hành quân gian khó.

# data[].attributes.attachment_caption
Hình 1( trên cùng ) : Cuộc hành quân người lính phải trải qua. Hình 2( bên trái ) : Sự " mỏi" của đoàn quân. Hình 3( bên phải): "súng" gắn liền với người lính

# data[].attributes.headline
Đoạn văn về 14 câu tuyệt bút của bài thơ "Tây Tiến"

# data[].attributes.subject
Đoạn văn về 14 câu tuyệt bút của bài thơ "Tây Tiến"

# data[].attributes.body
Vào những năm sau Cách mạng tháng Tám , chủ đề người lính và những cuộc hành quân đầy gian khổ đã được nhiều tác giả đưa vào thơ văn của mình. Hiện lên trong ấy, là bài thơ “ Tây Tiến” của Quang Dũng .Nhưng có lẽ đặc sắc nhất là 14 câu tuyệt bút của bài.
" Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi
Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi"
Mở đầu bài thơ bằng hai câu thơ nói về nỗi NHỚ đầy da diết, đây có lẽ là mạch cảm xúc bao trùm cả bài thơ. Hình ảnh con sông Mã đã hiện lên trong những chữ đầu của bài. Nó như chứng kiến cuộc sống đầy gian khổ và hào hùng của người lính Tây Tiến. Còn là mảnh hồn riêng của nhà thơ, là kỉ niệm không bao giờ phai của người lính. Và có lẽ đặc biệt hơn khi ta gợi về sông Mã cũng là gợi về một thời TÂY TIẾN đã xa.” Tây Tiến ơi” như chứa đựng cả một bầu trời thương nhớ với sự bâng khuâng và đầy sự nuối tiếc. Trong hai câu thơ ấy, tác giả đã sử dụng điệp từ “ nhớ” để làm nhấn mạnh một nỗi nhớ đầy cháy bỏng và da diết ấy. “ Nhớ rừng núi” như nhớ về rừng núi Tây Bắc, nhớ con đường hành quân cũng như là nhớ về Tây Bắc. Hai từ “ chơi vơi” làm cho nỗi nhớ dường như bị xoá nhoà , gợi sự bồng bềnh đưa con người vào quá khứ sống với kỉ niệm lúc xưa. Nỗi nhớ ấy liên tưởng đến nỗi nhớ trong câu ca dao sau :
“ Nhớ ai bổi hổi bồi hồi
Như đứng đống lửa, như ngồi đống than”
Hai câu thơ tiếp theo
“ Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi         Mường Lát hoa về trong đêm khơi”
Tác giả đã thành công trong việc liệt kê các địa danh không chỉ gợi tả được đoạn đường hành quân của người lính phải đi qua nhiều nơi.Khi ấy , còn gợi sự khổ cực, gian nan phải vượt qua vô cùng khó khăn. Những hình ảnh tả thực “ sương lấp” , “ đoàn quân mỏi” khiến cho ta thấy được sự vất vả hành quân trong đêm sương vô cùng giá lạnh. Từ “ mỏi” nói lên tất cả, nó như bao trùm mọi sự mệt mỏi mà người lính đã trải qua khi hành quân.Đằng sau sự mệt mỏi ấy, thì hiện lên một hình ảnh “ hoa về trong đêm hơi” thật đẹp , vừa gợi tả sự thơ mộng đồng thời gợi tả nét lạc quan ở những người lính trẻ và trong đó hiện lên chất lãng mạn trong hồn thơ của Quang Dũng.
“ Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm
Heo hút cồn mây súng ngửi trời
Ngàn thước lên cao ngàn thước xuống “
Sự gần gũi của giọng thơ hiện lên rõ dần, nó dường như nhấn mạnh vào một địa thế hiểm trở đồng thời giúp cho người đọc cảm nhận được bước chân chắc nịch của những người lính hằn lên sỏi đá. Một loạt từ láy “ thăm thẳm “ , “ khúc khuỷu” mở ra trước mắt người đọc như một bức tranh thiên nhiên đầy hùng vĩ và phong phú. Tác giả còn sử dụng điệp từ “ dốc” để gợi sự cao, sự hùng vĩ của núi rừng. Cùng với đảo ngữ “ heo hút cồn mây” gợi sự hoan vu và đầy vắng lặng của núi rừng. Hình ảnh “ súng ngửi trời” được tác giả nhân hoá thật thú vị, vừa gợi tả độ cao của núi, của dốc vừa thể hiện sự tinh nghịch đậm chất lính của Quang Dũng. Nhắc tới “ súng ngửi trời” ta lại nhớ đến câu thơ của Lý Bạch trong bài “ Đồng chí” : “Đầu súng trăng treo”. Hình ảnh “ súng” dường như là một vũ khí để chiến đấu lại như một người bạn kề sát họ suốt mọi chặng đường.Câu thơ “ Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống “ tác giả đã sử dụng phép đối ( lên – xuống) để gợi những chặng đường đầy vất vả mà người lính phải đi qua. Ở câu này cùng câu “ Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm” Quang Dũng đã ngắt nhịp 4/3 làm cho câu thơ dường như bị bẻ đôi ra.
“ Nhà ai  Pha Luông mưa xa khơi “
Hình ảnh mở ra một không gian rộng. Người lính tạm dừng chân ở một dốc núi phóng tầm mắt của mình ra xa. Trong màn mưa ấy, những ngôi sàn của người dân tộc như bồng bềnh lúc ẩn lúc hiện một loạt thanh bằng được tác giả sử dụng như gợi tả niềm vui, một chút bình yêu trong tâm hồn người lính. Bốn câu thơ là bốn câu tuyệt khúc trong thơ Quang Dũng ( Thi trung ngũ hoạ, Thi trung ngũ nhạc). Tiếp tục trong dòng cảm xúc người đọc đã nhận ra giữa không gian núi rừng, giữa khung cảnh mùa THU ấy , giữa cái thăm thẳm của chốn đại ngàn vẫn hiện lên vẻ đẹp chân dung người lính Tây Tiến và sự hy sinh của họ :
“ Anh bạn dãi dầu không bước nữa
Gục lên súng mũ bỏ quên đời”
Biết bao nhiêu sự khó khăn của người lính đã được Quang Dũng dồn nén vào tất cả hai từ “ dãi dầu” đã nhấn mạnh sự vất vả mà người lính phải chịu trước khi hi sinh. Họ đã phải trải qua thời tiết vô cùng khắc nghiệt MÙA MƯA lất phất với khí trời se lạnh. Sự hy sinh của họ có rất nhiều nguyên nhân do thiếu lương thực , do bom đạn càng phải kể đến do bệnh tật và cả thú dữ. https://youtube.com/watch?v=hQBhpfctBWg&feature=share
Nó càng làm thể hiện sự từng trải, nám sạm nắng mưa đầy sương gió, tư thế phớt lờ, coi thường hiểm nguy. Chính những sự hy sinh đầy anh dũng ấy đã làm cho Quang Dũng không thể quên lúc nào ông cũng NHỚ BẠN , “ bạn” có thể nói là những người đã cùng trải qua mọi thử thách vất vả. Tác giả đã dùng biện pháp nói giảm nói tránh “ không bước nữa “ cùng với “ bỏ quên đời” để làm cho cái chết không bi lụy mà bi tráng hơn. Xã hội chúng ta luôn luôn nhớ ơn những người ÁO TRẮNG, nhưng trong số đó chúng ta cũng phải nhớ đến công của những người lính đã khoác trên mình chiếc áo màu xanh mang một trách nhiệm to lớn đối với hòa bình dân tộc. Hai câu thơ cho thấy sự dũng cảm, sẵn sàng bỏ tính mạng để hành quân đem lại hòa bình dân tộc. Càng làm cho ta nhớ đến:
“ Vui vẻ chết như cày xong thửa ruộng
Lòng khoẻ nhẹ và dân quê vui sướng
Nằm trên liếp cỏ ngủ ngon lành”
Hai câu thơ :
“ Chiều chiều oai linh thác gầm thét
Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người”
Hai từ láy “ chiều chiều” , “ đêm đêm” đã gợi sự bí ẩn , oai hùng của núi rừng Tây Bắc. Tất cả như làm cho người lính phải đối diện với mọi sự nguy hiểm, nhiều khó khăn hơn. Chất sáng tạo trong thơ Quang Dũng là lấy ngoại cảnh núi rừng miền Tây hiểm nguy để tô đậm và khắc hoạ chí khí anh hùng của những người lính. Uy lực thiên nhiên như bị giảm xuống và giá trị con người như được nâng cao lên.
“ Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói
Mai Châu mùa em thơm nếp xôi”
Giữa bao gian khổ khó khăn, thử thách khắc nghiệt đã thành ấn tượng thì niềm vui dù ít ỏi thì càng đáng nhớ hơn. Nỗi nhớ tuy nhỏ nhưng nó lại càng in sâu trong lòng của những người lính. Khói bếp, mùi thơm cơm nếp gợi sự ấm cúng thanh bình ,đầy hạnh phúc. Nỗi nhớ “ chơi vơi” đã được lên thành “ Nhớ ôi Tây Tiến” – một nỗi nhớ sâu đậm chỉ có những người sống tình nghĩa, đầy chân thật. Trong “ Tiếng hát con tàu” Chế Lan Viên viết :
“ Anh nắm tay em cuối mùa chiến dịch
Vắt xôi nuôi quân em giấu giữa rừng
Đất Tây Bắc tháng ngày không có lịch
Bữa xôi đầu còn nhớ toả mùi hương”
Tóm lại, 14 câu đầu với sự kết hợp hiện thực và lãng mạn, tác giả đã dựng lại cảnh núi rừng Tây Bắc hùng vĩ trong nỗi nhớ miên man đầy ắp của người lính Tây Tiến. Đoàn quân đã vượt lên những chặn đường dài vô cùng gian khổ, có mất mát , hi sinh nhưng vẫn ánh lên niềm tin, nét trẻ trung cùng sự kiêu hãnh.