# data[].attributes.body
Het ontstaan van de Romaanse bouwkunst ligt rond het jaar 1000 na Christus (tot ongeveer 1200 zag je deze in Europa).
In deze tijd breidde het christen-dom zich uit. Dit kwam o.a. door de hervormingsbewegingen die de levenswijze van de monniken propageerden.
Omdat er dus meer christenen kwamen, moest er meer ruimte komen. Daarom werden er steeds meer gebouwen (kerken, tempels etc.) gebouwd.

# data[].attributes.body
Omdat er zo veel nieuwe gebouwen werden gemaakt, ontwikkelden de Romeinen zich steeds meer in het bouwen ervan.
Toen de Romeinen Griekenland veroverden, namen ze veel van hen over, waaronder hun bouwkunst. Toch gaven ze hun eigen draai eraan; r kwamen nieuwe en betere constructies en de gebouwen zagen er steeds mooier uit.
De Romaanse bouwkunst ontwikkelde zich in rap tempo tot een van de grootste bouwstijlen van die tijd.

# data[].attributes.body
In de Middeleeuwen ging men vaak op pelgrimstochten naar andere gebieden, hier waren verschillende redenen voor. deze tochten gingen heel ver, sommige mensen gingen wel tot Jeruzalem.
Soms, als men tijdens hun bedevaart bij andere kerken kwam, deelden ze ideeën met elkaar. Op deze manier verspreidden de ontwikkelingen zich snel naar nieuwe delen van de wereld.

# data[].attributes.body
De Romaanse bouwkunst zag je dus vooral in de 11e en 12e eeuw n.Chr.. De gebouwen lijken wel wat op kerken of forten.
De gebouwen worden gekenmerkt door een gemiddelde hoogte met dikke, kale muren en kleine ramen met een rondboog, dit was omdat dit het stevigste was wat men in die tijd kon bedenken, ook werden er ronde bogen gebruikt.
Vaak werden de kapitelen versierd met fabels of bijbelse gebeurtenissen.

# data[].attributes.body
Hoewel niet alle Romaanse kerken exact hetzelfde waren, hadden ze veel gemeen. In de onderstaande foto worden met letters een aantal punten in de Romaanse kerk aangegeven. De punten die hier worden getoond, werden door de architechten en bouwers hiervan, verwerkt in elke Romaanse kerk.
Ook werden, zoals op de afbeelding te zien is, de kerken altijd gebouwd in de vorm van een kruis.

# data[].attributes.body
Kruisvorm als plattegrond.

Rustige en duidelijke vormen.

De vormen zijn goed te onderscheiden.

Vrijwel volledig platte daken.

In het midden van het kruis een zware toren.

Kleine ramen.

Zware, dikke muren welke laag zijn gebouwd.

Rondboog, ton- of koepelgewelf.

Versiering was een idee van triomf.

# data[].attributes.body
De komende blokjes gaan over onderdelen van een Romaanse (kruis)kerk. De locatie van deze delen staat in de tekst zelf uitgelegd met cijfers die allemaal verwijzen naar de foto hieronder.

# data[].attributes.body
Schip: Het schip is het eerste deel van de kerk als je binnenkomt, het pijltje aan de linkerkant laat zien waar de ingang is. Het schip bestaat uit het gehele stuk van de nummers 8, 9 en 10.

# data[].attributes.body
Narthex: Het narthex wordt ook wel het voorportaal genoemd, en is het stuk dat wordt aangegeven op de foto met nummer 10. In het Nartex stonden niet de echte gelovigen, maar de zondelingen of de armen, die niet plaats mochten nemen bij het ‘betere’ publiek.

# data[].attributes.body
Middenschip: Het middenschip is het deel van nummer 8. Dit was de plek waar de banken stonden, tijdens een dienst zaten hier alleen de rijkere gelovigen. Ook was het heel typisch om twee rijen banken te hebben, aan de linkerkant zaten de vrouwen en aan de rechterkant de mannen.

# data[].attributes.body
Zijschip of zijbeuk: Het zijschip of de zijbeuk wordt aangeduid met nummer 9. Deze had niet alleen als functie dat men er tussendoor kon lopen om bij de rest van de kerk te komen, maar ook kon je hier beeldhouwwerken, en later ook schilderijen, van heiligen vinden. En net als in het middenschip, vond je hier aan de linkerkant de vrouwelijke heiligen en aan de rechterkant de mannelijke.

# data[].attributes.body
Dwarsschip of transept: Deel 6 en 7. Het dwarsschip of transept was een afscheiding van het schip en het altaar. Aan de buitenkant van het transept waren grote ramen, om een bijzondere lichtinval te creëren. Vaak stonden in deze zijstukjes ook grote beelden.

# data[].attributes.body
Kooromgang: De boog waarin het nummer 4 staat. In de kooromgang stond, zoals het woord zelf al zegt, het koor. Aan de kant van de muur waren ook hier weer beelden, en in latere tijden ook schilderijen, te vinden.

# data[].attributes.body
Apsis: De Apsis, aangegeven met nummer 1, is het belangrijkste deel van de kerk. Hier kon je het altaar vinden, waarop de priesters hun diensten deden.

# data[].attributes.body
Een typisch Romaans gewelf is de rondboog, deze werd gebruikt om het zware dak te dragen. Ook maakten ze gebruik van tongewelven, dit waren twee met elkaar verbonden rondbogen, met een lading bakstenen die ook weer het doel hadden het dak te dragen. Als je dan weer twee van deze tongewelven combineert, krijg je een kruisgewelf. Een kruisgewelf kan door zijn vorm de last van het dak makkelijker dragen dan een rondboog.

# data[].attributes.body
De Romeinen plaatsten hun tempels op een verhoging. De enige manier om op deze verhoging, en dus in de tempel te komen, was de trap, die zich aan de voorzijde bevond. Aan de zijkant van de tempels werden vaak halve zuilen geplaatst, die met de vlakke kant tegen de muur stonden. Deze waren vooral bedoeld als decoratie aan de tempel en hoefden niet het gewicht van het dak te dragen. Om het dak heen zat een uitstekende kroonlijst, op deze manier kon je vanaf onderen het dak niet zien.

# data[].attributes.body
Ondanks dat de oorsprong van de bouworden bij de Grieken ligt, hebben de Romeinen hier ook veel mee te maken. De Romeinen namen de Griekse, Dorische, Ionische en Korintische, orden over, maar maakten hierop ook hun eigen varianten.

Dit waren de Toscaanse orde, een orde die nog veel simpeler was dan de dorische, en de Composiete orde.
In het volgende blokje worden de kenmerken van de zuilen uit deze orden genoemd.

# data[].attributes.body
Toscaans: Heeft een gladde vorm en gebruikt bijna geen versieringen.

Dorisch: de oudste orde, een saaie en statige uitstraling.

Ionisch: Dunner dan de Dorische orde. De zuil staat op een voetstuk en heeft een versierd kapiteel.

Korintisch: De Korintische orde heeft wat van de vorige twee orden, echter is deze gedetailleerder. De versieringen van het kapiteel worden gekenmerkt met bladwerk.

Composiet: Een mix van de Ionische en de Korintische orde. Deze werd vaak gebruikt bij triomfbogen.

Volgorde foto: Toscaans, Dorisch, Ionisch, Modern Ionisch Korintisch en Composiet.

# data[].attributes.body
Het Pantheon is een goed voorbeeld van de buitengewone constructies waartoe de Romeinen in staat waren.
In tegenstelling tot bij de Grieken, was de binnenkant van de tempel belangrijker dan de buitenkant.
Deze grote, ronde tempel heeft een klassieke voorgevel met een Grieks uiterlijk. De Romeinen verborgen hun metsel- en betonwerk achter marmeren platen, waardoor het leek alsof er op de Griekse wijze gestapeld is met marmeren blokken.

# data[].attributes.headline
Voorbeelden van Romaanse gebouwen in Nederland

# data[].attributes.subject
Voorbeelden van Romaanse gebouwen in Nederland

# data[].attributes.body
Ook in Nederland werden er veel Romaanse gebouwen gemaakt in de 11e en de 12e eeuw. Twee voorbeelden hiervan zijn:

Munsterkerk in Roermond (zie foto rechts).

Onze-Lieve-Vrouwekerk in Maastricht (zie foto onder).

Bij de Onze-Lieve-Vrouwekerk kun je heel goed zien dat er gebruik werd gemaakt van weinig tot geen versieringen en kleine ramen.

# data[].attributes.body
Bij de Munsterkerk in Roermond kan je heel duidelijk de kenmerken van een Romaanse kerk weer terug zien, dit is moeilijker bij de Onze-Lieve-Vrouwekerk in Maastricht.
Zo zie je onder andere de vorm van het kruis terug komen, en het torentje te midden ervan, en de kleinere ramen.