# data[].attributes.headline
Αμμόχωστος -Famagusta «Πόλη χωμένη στην άμμο»

# data[].attributes.subject
Αμμόχωστος -Famagusta «Πόλη χωμένη στην άμμο»

# data[].attributes.attachment_link.title
PADLET ΑΜΜΟΧΩΣΤΟΣ

# data[].attributes.attachment_link.title
Μαρία Φαραντούρη - Δεν Ξεχνώ (Ο Αγνοούμενος)

# data[].attributes.headline
Βαρώσι σούρουπο,Τηλέμαχος Κάνθος

# data[].attributes.subject
Βαρώσι σούρουπο,Τηλέμαχος Κάνθος

# data[].attributes.headline
Κύπρος,Αμμόχωστος

# data[].attributes.subject
Κύπρος,Αμμόχωστος

# data[].attributes.body
(Aποσπάσματα)

[Αμμόχωστος

# data[].attributes.headline
Famagusta - Μπεμπεδέλη: "Βίωσα τον πόλεμο - Δεν ξεχνάς"

# data[].attributes.subject
Famagusta - Μπεμπεδέλη: "Βίωσα τον πόλεμο - Δεν ξεχνάς"

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Στην εκπομπή "Μεγάλη Εικόνα" και τη Νίκη Λυμπεράκη μίλησε η Δέσποινα Μπεμπεδέλη για το πώς βίωσε η ίδια την εισβολή των Τούρκων στην Κύπρο το 1974 ενώ αναφέρθηκε και στον ρόλο της στη σειρά "Famagusta", καθώς ενσαρκώνει την Χαρίτα Μάντολες.
"Ο γενέθλιος τόπος μου είναι η Ελλάδα. Η Κύπρος είναι η πατρίδα μου. Είμαι εδώ από το 1968. Πήρα την κυπριακή υπηκοότητα λόγω γάμου και τη ζωή μου την έχτισα εδώ. Εδώ εδραίωσα την θεατρική και επαγγελματική πορεία μου. Εδώ οργανώθηκε η ζωή μου οικογενειακά. Έχω δύο εγγονές. Είναι δύο οι πατρίδες μου. Μου λένε ότι είμαι ερωτική μετανάστης. Ήξερα ότι αυτή η σχέση με τον Στέλιο θα με οδηγούσε εδώ. Δεν το μετάνιωσα ποτέ. Δηλώνω από την αρχή ότι μέσα από αυτή την τραγωδία είμαστε μια οικογένεια από εκείνες που κατά τις συνθήκες ήμασταν τυχεροί. Δεν γράψαμε νεκρούς, δεν έχουμε την αγωνία την προσωπική και την ατομική των αγνοουμένων. Δεν ξεριζωθήκαμε από πατρίδες αλλά βίωσα τον πόλεμο. Ο άντρας μου πήγε να πολεμήσει ως έφεδρος. Πέρασα αγωνίες γιατί βγήκε φήμη ότι είχε σκοτωθεί, τον έψαχναν στα νοσοκομεία. Ήταν μια παρεξήγηση ως προς το όνομα αλλά πέρασα μεγάλη αγωνία. Είχα μείνει με τα δύο μωρά μου. Αλλά ξέρετε τι αγαλλίαση είναι μετά από όλο αυτό το άγχος να τον βρίσκω μπροστά μου; Είναι πολύ μεγάλη ευτυχία αυτό, να ξαναγυρίζει ο άνθρωπος που φοβάσαι ότι δεν θα τον ξαναδείς. Είναι ένα απερίγραπτα πολύτιμο δώρο. Δεν ξεχνιούνται ποτέ. Και πώς να ξεχαστούν όταν αυτό που συνέβη πριν από 50 χρόνια το βιώνουμε μέχρι και σήμερα; Ο αγώνας υπάρχει, η λύση δεν ήρθε. Δεν μπορείς να ξεχάσεις. Οι άνθρωποι που ζουν πιστεύουν ότι θα γυρίσουν πίσω. Αυτό το έζησα έντονα όταν γνώρισα από κοντά την Μάντολες. Ζήσαμε πολλές ώρες μαζί. Την άκουσα, φιλέψαμε, σμίξαμε ψυχικά και πνευματικά. Την άφηνα να μου μιλάει συνεχώς, έχει μια σοφία και καρτερία απίστευτη. Η Μάντολες διηγούταν το πιο τραγικό περιστατικό χωρίς εξάρσεις. Όχι πως είχε μαλακώσει μέσα της το συναίσθημα απλά ο χρόνος της πέρασε ένα φίλτρο σοφίας. Ήταν 27 χρονών, τώρα είναι 80 παρά κάτι. Όλα αυτά τα χρόνια αγωνίζεται. Βρήκε τους νεκρούς της, ό,τι βρήκε και από εκεί και πέρα δεν σταματάει να αγωνίζεται για την επιστροφή των λειψάνων και είναι ένα αξιοθαύμαστο και αξιοσέβαστο πρόσωπο. Χαίρομαι που κάτω από αυτές τις συνθήκες τη γνώρισα και φίλεψα μαζί της. Η Μάντολες είναι μια σύγχρονη τραγική μορφή. Πριν από πολλά χρόνια, το 1978 ανεβάσαμε ένα θεατρικό και η παράσταση ξεκινούσε με μια φράση ομαδική μετωπικά προς τον κόσμο: "Σήμερα ήρθαμε εδώ να ζητήσουμε να θάψουμε τους νεκρούς μας που αρνήθηκαν οι εχθροί να μας παραδώσουν". Δεν θα ξεχάσω τι συνέβη στην Επίδαυρο. Χιλιάδες κόσμος σηκώθηκε όρθιο, έκλαιγε και φώναζε "Η Κύπρος ζει". Ακριβώς το ίδιο πράγμα συμβαίνει εδώ και 50 χρόνια. Ζητάμε τους νεκρούς, τα λείψανά τους. Άλλοι τα βρήκαν, άλλοι δεν τα βρήκαν και άλλοι βρήκαν ελάχιστα. Σαν την περίπτωση της Μάντολες.
Είπε "τα βρήκαμε τα κοκαλούθκια". Ξέρετε τι σημαίνει να καλείται ο συγγενής εκεί που έχει γίνει η ταυτοποίηση των λειψάνων και να της λένε "αυτός ο σκελετός είναι ο άντρας σου ή το παιδί σου;". Αδιανόητο! Παρόλα αυτά ζητούν να βρουν τα λείψανά τους από το να είναι αγνοούμενοι ή αιχμάλωτοι κάπου", είπε η Δέσποινα Μπεμπεδέλη για την εισβολή των Τούρκων στην Κύπρο το 1974 και τον ρόλο της στη σειρά "Famagusta".
Διαβάστε επίσης: Εάν επιθυμείτε να σχολιάσετε το παραπάνω άρθρο ή οτιδήποτε άλλο στο Youfly, επισκεφτείτε τη σελίδα μας στο Ή στείλτε μας μήνυμα στο . Για φωτογραφικό υλικό και ιστορίες, μεταβείτε στο
Απαγορεύεται η αναδημοσίευση του παρόντος άρθρου, χωρίς αναφορά, με ενεργό σύνδεσμο (link) Youfly.com.

# data[].attributes.attachment_link.title
Famagusta - Μπεμπεδέλη: "Βίωσα τον πόλεμο - Δεν ξεχνάς"

# data[].attributes.attachment_link.description
Στην "Μεγάλη Εικόνα" μίλησε η Δέσποινα Μπεμπεδέλη για το πώς βίωσε την εισβολή των Τούρκων στην Κύπρο και για τον ρόλο της στο Famagusta.

# data[].attributes.attachment_caption
Η Χαρίτα Μάντολες έγινε μάρτυρας της εν ψυχρώ εκτέλεσης έξι μελών της οικογένειάς της από Τούρκους στρατιώτες. Ο χρόνος «πάγωσε» για εκείνη το καλοκαίρι του ’74. Έκτοτε, δεν έπαψε ποτέ να αναζητεί τους νεκρούς της και να μιλά για τα τραγικά γεγονότα του πολέμου.

# data[].attributes.headline
Όταν η Δέσποινα Μπεμπεδέλη συνάντησε τη Χαρίτα Μάντολες, τη γυναίκα-σύμβολο της τραγωδίας της Κύπρου.

# data[].attributes.subject
Όταν η Δέσποινα Μπεμπεδέλη συνάντησε τη Χαρίτα Μάντολες, τη γυναίκα-σύμβολο της τραγωδίας της Κύπρου.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Η Δέσποινα Μπεμπεδέλη προκάλεσε ρίγη ανατριχίλας και συγκίνησης με την ερμηνεία της στη σειρά "Famagusta".

Η σπουδαία ηθοποιός υποδύεται τη Χ αρίτα Μάντολες, τη γυναίκα-σύμβολο της τραγωδίας στην Κύπρο.

Στο πρώτο επεισόδιο της σειράς, ο Μάικλ Κούρτης (Χρήστος Λούλης) συναντά τη Χαρίτα Μάντολες (Δέσποινα Μπεμπεδέλη) προκειμένου να περιγράψει τα όσα έζησε το καλοκαίρι του 1974.

Η Χαρίτα Μάντολες έγινε μάρτυρας της εν ψυχρώ εκτέλεσης έξι μελών της οικογένειάς της από Τούρκους στρατιώτες. Ο χρόνος "πάγωσε" για εκείνη το καλοκαίρι του '74. Έκτοτε, δεν έπαψε ποτέ να αναζητεί τους νεκρούς της και να μιλά για τα τραγικά γεγονότα του πολέμου.

Με τη συγκλονιστική ιστορία της ξεκινάει το ντοκιμαντέρ του Μάικλ για λογαριασμό αγγλικού καναλιού σχετικά με την τουρκική εισβολή στην Κύπρο. Κάπως έτσι ξεδιπλώνεται το κουβάρι της ιστορίας και οι σοκαριστικές μαρτυρίες όσων έζησαν την εισβολή.

Η συνάντηση της Δέσποινας Μπεμπεδέλη με τη Χαρίτα Μάντολες

Μία ημέρα μετά την πρεμιέρα του "Famagusta", το Mega δημοσίευσε στο Instagram βίντεο από τη συνάντηση της Δέσποινας Μπεμπεδέλη με τη Χαρίτα Μάντολες.

"Η γυναίκα σύμβολο της Κύπρου Χαρίτα Μάντολες συναντήθηκε με την Δέσποινα Μπεμπεδέλη, η οποία την ενσαρκώνει υποδειγματικά στη σειρά Famagusta στην επίσημη παρουσίαση της σειράς στο κατάμεστο Δημοτικό Θέατρο της Λευκωσίας το Σάββατο 20 Ιανουαρίου", αναφέρει η ανάρτηση.

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
δέσποινα μπεμπεδέλη

# data[].attributes.attachment_link.title
Όταν η Δέσποινα Μπεμπεδέλη συνάντησε τη Χαρίτα Μάντολες, τη γυναίκα-σύμβολο της τραγωδίας της Κύπρου [βίντεο] - iefimerida.gr

# data[].attributes.attachment_link.description
Η Δέσποινα Μπεμπεδέλη προκάλεσε ρίγη ανατριχίλας και συγκίνησης με την ερμηνεία της στη σειρά "Famagusta".

# data[].attributes.attachment_caption
 Ιούλης μήνας Το μικρό παιδί έκλαιγε μέσα στη κούνια.Πονούσε.Ήταν κι αυτός ο καψερός ήλιος του μήνα.«Του προφήτη Ηλία είναι σήμερα» είπες πηγαίνοντας πέρα δώθε φορώντας μια μαύρη ποδιά.«Ν΄ ανάψουμε κι ένα κερί. Βοήθειά μας»Η ξύλινη κουτάλα αφέθηκε μ΄ ένα ήχο άγνωστο στη γαβάθα.«Φήμες θα είναι» μονολόγησες κι έπιασες το τρομαγμένο βλέμμα του κύρη σου.Έκαιγε ο ήλιος, θρακιά στο μαγκάλι, έσταζε μολύβι.Οι ξερολιθιές άστραφταν.Σκόνη αιώρημα και αποτύπωμα μιας αρβύλας στους δρόμους που χάραξαν βασιλείς, κηδεμόνες και ιερατείο.Μια γραμμή διακριτή με ασημόχαρτο και οι εισβολείς σε περιτύλιγμα.Ένα θρόισμα από φτερά ανεμόπτερου, έραινε τους διαμελισμένους χρόνους και εσύ αναρωτιόσουν πάντα που πάνε τόσοι άγγελοι αμέριμνοι. «Φήμες θα είναι, άσκηση κάμουν»κι ένιωσες το κοφτερό χάδι από βόλι να σηκώνει μια στριγκλιά ενός κόρακα.«Αμπελοπούλι θα είναι, μα είν ‘ ο καιρός τους;»Ιούλης πράμα. Δημήτριος Γκόγκας

# data[].attributes.headline
Ο βιασμός ...της Αμμοχώστου

# data[].attributes.subject
Ο βιασμός ...της Αμμοχώστου

# data[].attributes.attachment_caption
Πρόκειται για το Λύκειο Ελληνίδων Αμμοχώστου που σήμερα «ζει» μαζί με χιλιάδες ρούχα και πουλιά… Οι Βαρωσιώτες είχαν μαζέψει ρούχα ως βοήθεια για τους πρόσφυγες της Κερύνειας μετά την πρώτη φάση της Εισβολής, πριν γίνουν και οι ίδιοι πρόσφυγες. Η φωτογραφία είναι συγκλονιστική είτε πρόκειται για πλιάτσικο των εισβολέων είτε από την βοήθεια που δεν πρόλαβε να φτάσει στους ήδη ξεριζωμένους Κερυνειώτες : ρούχα δικά τους μαζεμένα εκεί εδώ και 46 χρόνια με το καθένα να έχει μια δική του ιστορία να πει.

# data[].attributes.headline
Λύκειο Ελληνίδων Αμμοχώστου....46 χρόνια μετά την εισβολή.

# data[].attributes.subject
Λύκειο Ελληνίδων Αμμοχώστου....46 χρόνια μετά την εισβολή.

# data[].attributes.headline
Αμμόχωστος ,Πύργος Οθέλλου

# data[].attributes.subject
Αμμόχωστος ,Πύργος Οθέλλου

# data[].attributes.headline
“Πύργος του Οθέλλου”, “κάστρο της θάλασσας” αλλά και “πύργος της Δυσδαιμόνας”

# data[].attributes.subject
“Πύργος του Οθέλλου”, “κάστρο της θάλασσας” αλλά και “πύργος της Δυσδαιμόνας”

# data[].attributes.body
"Πρόσεξε άρχοντά μου τη ζήλια!

Είναι το τέρας με τα πράσινα μάτια...". (Πράξη 3, Σκηνή 3)

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
ΜΗΧΑΝΗ ΤΟΥ ΧΡΟΝΟΥ

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Γύρω στο 1603, ο Βρετανός συγγραφέας Ουίλιαμ Σαίξπηρ έγραψε την τραγωδία του Οθέλλου και το μεγαλύτερο μέρος του έργου διαδραματίζεται στην Κύπρο όπου ο Οθέλλος στέλνεται να πολεμήσει τους Τούρκους. Με επίκεντρο το ειδύλλιο του Οθέλλου και της Δυσδαιμόνας, εμφανίζονται στην τραγωδία οι συγκρούσεις Ανατολής και Δύσης, οι ταραχές, η βία και η αστάθεια.

Το μεσαιωνικό φρούριο

Αν και ο συγγραφέας δεν αναφέρεται ξεκάθαρα σε συγκεκριμένη πόλη της Κύπρου ούτε μνημονεύει κάποιον τόπο, πιστεύεται πως η υπόθεση διαδραματίζεται στην Αμμόχωστο. Οι μοναδικές αναφορές σε ολόκληρο το έργο, αφορούν κάποιο "λιμάνι της Κύπρου" και έναν "πύργο".

Ο πύργος αυτός για τους Κύπριους, είναι το μεσαιωνικό κάστρο της Αμμοχώστου. Σε αυτό θεωρείται ότι έδρασε ο Οθέλλος, ως Ενετός διοικητής της πόλης και για αυτό έως σήμερα ονομάζεται "Πύργος του Οθέλλου".

Το πότε ακριβώς χτίστηκε παραμένει άγνωστο, πληροφορίες όμως αναφέρουν πως κατά τη βυζαντινή περίοδο υπήρχε ένας πύργος ο οποίος επεκτάθηκε κατά την εποχή των Λουζινιανών, ενώ τη σημερινή του μορφή οφείλει στην Ενετοκρατία.

Οι Ελεύθεροι Πολιορκημένοι της Κύπρου

Το 1570, όταν οι Οθωμανοί Τούρκοι πολιορκούσαν το νησί, δέκα μέρες μετά την πτώση της Λευκωσίας, στράφηκαν στην Αμμόχωστο. Μετά από τις 44 ημέρες πολιορκίας, ο αρχηγός των αμυνομένων Μαρκαντώνιος Βραγαδίνος,και οι επιτελείς του παρέλαβαν την κομμένη κεφαλή του αντιστράτηγου της Κύπρου Νικολάου Δάνδολο μέσα σε ένα δίσκο, που συνοδευόταν από επιστολή του Μουσταφά πασά. Το αίτημα ήταν η παράδοση της Αμμοχώστου.

Στις 17 Σεπτεμβρίου ξεκίνησε η πολιορκία. Οι Οθωμανοί, εξαπέλυσαν επτά επιθέσεις στο σύνολο, οι οποίες αποκρούστηκαν. Αρχηγός των Οθωμανών ήταν ο Λαλά Μουσταφά και ο ναύαρχος Πιαλής Πασάς.
Αρχηγοί των Ελλήνων μέσα στο κάστρο, ήταν οι Μαρκαντώνιος Βραγαδινός και ο Έκτορας Βαλιώνης.

Αν και στην αρχή οι μάχες κρίνονταν υπέρ των Ελλήνων, η μακρόχρονη πολιορκία άφησε τους στρατιώτες του Βραγαδινού χωρίς πολεμοφόδια και τρόφιμα. Μετά από έντεκα μήνες, οι 8011 πολεμιστές του Βραγαδίνου λύγισαν από την πείνα και δέχτηκαν μία "έντιμη συμφωνία παράδοσης".
Την 1 η Αυγούστου, γυναικόπαιδα άρχισαν να επιβιβάζονται σε τουρκικά καράβια με προορισμό την Κρήτη. Αντί όμως να ελευθερωθούν, όπως όριζε η συμφωνία, τελικά αιχμαλωτίστηκαν, αφού ο Λαλά Μουσταφά δεν τήρησε κανέναν από τους όρους. Κάποιοι από τους επιβαίνοντες σφαγιάστηκαν ενώ άλλοι σκλαβώθηκαν.

Τα βασανιστήρια του Βραγαδινού

Ο Λαλά Μουσταφά, όχι μόνο αθέτησε τους όρους της συμφωνίας αλλά ζητούσε και περισσότερα, όταν φώναξε τον Μαρκαντώνιο Βραγαδινό για να του ζητήσει ομήρους για τα πλοία που δάνειζε στους Χριστιανούς. Ο Βραγαδινός έκπληκτος του απάντησε πως κάτι τέτοιο δεν ήταν στους όρους. Ο Λαλά Μουσταφά, έξαλλος άρχισε να βασανίζει και να σφάζει όλους όσους έλαβαν μέρος ως αρχηγοί στην πολιορκία. Αποκεφάλισε τους Αστόρε Βαγλιόνε, Λουδοβίκο Μαρτινέγκο, Ανδρέα Βραγαδίνο, Ιωάννη Κουιρίνι και κατακρεούργησε τους Λαυρέντιο Τιέπολι και Μανώλη Σπηλιώτη.

Όσο για τον Μαρκαντώνιο Βραγαδινό, ο Λαλά Μουσταφά τον βασάνιζε δέκα ημέρες. Ήταν η τιμωρία του για τους 80.000 Οθωμανούς που σκοτώθηκαν κατά την πολιορκία.

Ο Άγγελο Καλλέπιο, που έζησε τα γεγονότα περιγράφει τον βασανισμό του Βραγαδινού
"... ακολούθως οδηγήθηκε στην παραλία, τοποθετήθηκε σε ένα κρεμαστό κάθισμα, με ένα στέμμα στα πόδια του και ανυψώθηκε στο κατάρτι της γαλέρας του καπετάνιου, κρεμασμένος σαν πελαργός, στην κοινή θέα όλων των σκλάβων. Ύστερα τον οδήγησαν στην πλατεία. Τα τύμπανα κτυπούσαν, οι σάλπιγγες ηχούσαν και ενώπιον μεγάλου πλήθους τον γύμνωσαν και τον ανάγκασαν, με όλων των ειδών τις βρισιές, να καθίσει στο κιγκλίδωμα του κυφώνα . Μετά τον ξάπλωσαν στο έδαφος και κτηνωδώς τον έγδαραν ζωντανό... Το δέρμα του περιελήφθη από τους Τούρκους που το παραγέμισαν με άχυρο, το μετέφεραν ολόγυρα στην πόλη και ακολούθως, κρεμασμένον στο κατάρτι μιας γαλέρας, το επεδείκνυαν κατά μήκος των ακτών της Συρίας, με μεγάλες εκδηλώσεις χαράς. Το σώμα κατατεμαχίστηκε και κάθε κομμάτι τοποθετήθηκε και σε κάποια πυροβολαρχία". Διαβάστε επίσης στη ΜτΧ: Η περήφανη Μαρία από την Κύπρο που τίναξε στον αέρα το πλοίο που τη μετέφερε στα σκλαβοπάζαρα των Οθωμανών. Η αιματηρή κατάληψη της Αμμόχωστου το 1571 και οι φρικαλεότητες των Τούρκων που διαπόμπευσαν τους υπερασπιστές της πόλης

# data[].attributes.attachment_link.title
Τι σχέση έχει ο Σαίξπηρ με την Κύπρο και η Θυσία του Βραγαδινού στην Αμμόχωστο, όπου οι Τούρκοι τον έγδαραν και τον τεμάχισαν σε άπειρα κομμάτια - ΜΗΧΑΝΗ ΤΟΥ ΧΡΟΝΟΥ

# data[].attributes.attachment_link.description
Γύρω στο 1603, ο Βρετανός συγγραφέας Ουίλιαμ Σαίξπηρ έγραψε την τραγωδία του Οθέλλου και το μεγαλύτερο μέρος του έργου διαδραματίζεται στην Κύπρο όπου ο

# data[].attributes.attachment_caption
Για να σε λησμονήσω ξαπλώνω στην άμμο σου και μαζεύω φωτόνια Ύστερα τα αλείβωμε ευλάβεια στο δέρμα μου Μικροσκοπικά αστέρια φυτρώνουν εντός μου και τότε ανατέλλω μηδενικά φορτισμένη πανδέκτης και πανσέληνος αλλού Μα δε σε λησμονώ Αγγέλα Καϊμακλιώτη, Ποιητική συλλογή «Οι πικροδάφνες θέλουν κούρεμα»

# data[].attributes.headline
Αμμόχωστος...η νεκρή πόλη που περιμένει την Ανάσταση

# data[].attributes.subject
Αμμόχωστος...η νεκρή πόλη που περιμένει την Ανάσταση

# data[].attributes.attachment_link.title
"Αμμόχωστος" - Γιώργος Νταλάρας  (1991)

# data[].attributes.headline
Άφησα μέσα μιαν ψυσιήν - Θ΄ Δημοτικό Πάφου 

# data[].attributes.subject
Άφησα μέσα μιαν ψυσιήν - Θ΄ Δημοτικό Πάφου 

# data[].attributes.attachment_link.title
Άφησα μέσα μιαν ψυσιήν - Θ΄ Δημοτικό Πάφου (Κουπάτειο)

# data[].attributes.attachment_caption
«Από το φράχτη που αποτρέπει τους πεζούς να έχουν πρόσβαση στο Βαρώσι, τα παραλιακά ξενοδοχεία, τα διαμερίσματα και τα εστιατόρια δεν είναι τίποτε περισσότερο από σαθρούς σκελετούς από μπετόν – τεράστιες αστικές ταφόπλακες που στέκονται αποφασιστικά ενάντια στο πέρασμα του χρόνου».

# data[].attributes.headline
2008 ....από την έκθεση της Επιτροπής Αναφορών του Ευρωκοινοβουλίου

# data[].attributes.subject
2008 ....από την έκθεση της Επιτροπής Αναφορών του Ευρωκοινοβουλίου

# data[].attributes.attachment_caption
Κάπου, κάποτε, κάποιος Αμμοχωστιανός... Πρόσφυγας στην ίδια του τη χώρα.Δεν έχει σημασία ποιος.Είναι αυτός, αυτή, που μεγάλωσε ελεύθερος, περπάτησε ανέμελος στις χρυσές της ακτές.Και έτσι μικρός που ήταν, μια μέρα του παν φύγε.Σήκω και φύγε πριν σε σκοτώσουν.-Που πάμε πατέρα;-Θα ξαναγυρίσουμε παιδί μου. Δεν θα 'ναι για πολύ.Μα δε το χωράει ακόμα ο νους του. Δε θα 'ναι για πολύ, του 'χε πει ο πατέρας του.Που έφυγε για άλλα μέρη, χρόνια τώρα, μακριά απ' το σπίτι του.Προσπαθώντας να φτιάξει μια νέα ζωή, λίγα χιλιόμετρα μακριά από το χωριό που μεγάλωσε.Κι έφυγε με το παράπονο, με την ελπίδα.Δε θα 'ναι για πολύ.Και πάνε πια σαράντα οκτώ ολόκληρα χρόνια. Κοντά μισός αιώνας προσφυγιάς.Τα παιδιά μεγάλωσαν.Έγιναν οικογενειάρχες.Ξέχασαν;Όχι δεν ξέχασαν και λησμονούν.Κάθε χρόνο την ίδια ημέρα αναπολούν και ξεπηδάνε μνήμες εκείνης της βάρβαρης εισβολής.Να τέτοια ώρα παιδί μου, μπήκαμε στα φορτηγά να σωθούμε.Δώδεκα χρονών ήμουν και θυμάμαι την Αμμόχωστο να καίγεται.Στις 14:30 το μεσημέρι ήμασταν ήδη μακριά. Θυμάμαι έναν φίλο μου που ήμασταν μαζί, να ψάχνει τους γονείς του.Άλλος τα αδέρφια του κι άλλος να κλαίει με μαύρο δάκρυ.Δε θα 'ναι για πολύ, σιγοψιθύριζα κι εγώ.Θα γυρίσουμε μόλις τελειώσει το κακό.Και οι καπνοί ανέβαιναν ως τον ουρανό.Δεν έσβησαν ποτέ. Τους βλέπω ακόμα παιδί μου, κάθε χρόνο, τέτοια μέρα.Κι όταν σε ρωτάνε στο σχολείο, από πού είσαι εσύ παιδί μου,Αμμόχωστο θα λες κι ας μην την έζησες ποτέ.Δε πρέπει να ξεχάσουμε παιδί μου.Δεν πρέπει.Γιατί άμα ξεχάσετε κι εσείς, δε θα 'ναι για πολύ, θα 'ναι για πάντα..

# data[].attributes.headline
"Άφησα μέσα τη ψυχή μου. Ανοίξετε"

# data[].attributes.subject
"Άφησα μέσα τη ψυχή μου. Ανοίξετε"

# data[].attributes.attachment_caption
Κρίμας τα τόσα κάλλη σου τζι εμαυρογερημιάσαν
νεκατσιασμένοι* Μάρτηες πιον πάνω σου ελουρκάσαν*.
Πού έν’ τα πορτοκκάλλια σου, γοιον λίρες που κρεμμούνταν
τζι εκοτσινολοούσασιν οι κόφινοι πο’ ’ρκούνταν;
Σήμμερον εν θωρείς ψυσήν, καλάθιν να γεμώσει
μήτε Τουρκούν με Γρισκιανήν. Πότ’ εννά ξημερώσει;

# data[].attributes.headline
Παύλος Λιασίδης, Βαρώσιν

# data[].attributes.subject
Παύλος Λιασίδης, Βαρώσιν

# data[].attributes.attachment_caption
Μουσική-Στίχοι: Αντρέας Αντρέου , Ερμηνεία: Κώστας Σμοκοβίτης

# data[].attributes.headline
Βαρώσι μου Αμμόχωστος  (Αντικατοχικό Τραγούδι)

# data[].attributes.subject
Βαρώσι μου Αμμόχωστος  (Αντικατοχικό Τραγούδι)

# data[].attributes.attachment_link.title
Βαρώσι μου Αμμόχωστος  (Αντικατοχικό Τραγούδι)

# data[].attributes.attachment_caption
Τηλέμαχος Κάνθος “Θρήνος γυναικών”

# data[].attributes.headline
Οι κάτοικοι των Βαρωσίων και της Αμμοχώστου έγιναν πρόσφυγες στην ίδια τους τη χώρα.

# data[].attributes.subject
Οι κάτοικοι των Βαρωσίων και της Αμμοχώστου έγιναν πρόσφυγες στην ίδια τους τη χώρα.

# data[].attributes.headline
Ο εκτοπισμός στην Κύπρο

# data[].attributes.subject
Ο εκτοπισμός στην Κύπρο

# data[].attributes.attachment_caption
Το όνομα Βαρώσι προέρχεται από την τουρκική λέξη "varos" πουσημαίνει "προάστειο". Η λέξη "varos" εισήχθη στην τουρκική γλώσσα κατά την περίοδο τηςΟθωμανικής Αυτοκρατορίας και η ρίζα της βρίσκεται στις χώρες της βαλκανικής χερσονήσου.Στα σερβο-κροατικά σημαίνει "το κέντρο της πόλης" αλλά και "προάστιο", ενώ στα ουγγρικά σημαίνει "Δήμος".

# data[].attributes.headline
Τι σημαίνει η λέξη «Βαρώσι»;

# data[].attributes.subject
Τι σημαίνει η λέξη «Βαρώσι»;

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Το λήμμα παραθέτει τις πηγές του αόριστα, χωρίς Βοηθήστε συνδέοντας το κείμενο με τις πηγές παραπομπές. χρησιμοποιώντας παραπομπές, ώστε να είναι επαληθεύσιμο.
Το πρότυπο τοποθετήθηκε χωρίς ημερομηνία. Για τη σημερινή ημερομηνία χρησιμοποιήστε: {{χωρίς παραπομπές|25|02|2024}}

Τα Βαρώσια, ή το Βαρώσι, είναι πόλη φάντασμα στο νότιο τμήμα της κυπριακής πόλης της Αμμοχώστου. Πριν την τουρκική εισβολή στην Κύπρο το 1974, ήταν η σύγχρονη τουριστική περιοχή της Αμμοχώστου. Οι κάτοικοί της έφυγαν κατά την εισβολή, η πόλη τέθηκε υπό τουρκικό έλεγχο και παρέμεινε εγκαταλελειμμένη υπό την κατοχή των τουρκικών Ενόπλων Δυνάμεων από τότε. Το 2020, η είσοδος άνοιξε για τον κόσμο.

Το όνομα Βαρώσια, έχει τις ρίζες του στην τουρκική λέξη varoş που σημαίνει προάστιο. Η λέξη μπήκε στην τουρκική γλώσσα από τις βαλκανικές γλώσσες της Οθωμανικής περιόδου, καθώς το μεγαλύτερο μέρος της Βαλκανικής χερσονήσου ήταν μέρος της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Στα σερβοκροατικά, η λέξη varoš σημαίνει "πόλη", "κέντρο", "δήμος" ή "προάστιο", ενώ στα ουγγρικά η λέξη város σημαίνει "πόλη", "περιφέρεια" ή "δημαρχεία".

Ανάμεσα στα χαρακτηριστικά των Βαρωσίων, ήταν η οδός "Τζον Κένεντι", ένας δρόμος, ο οποίος ξεκινούσε από ένα σημείο πολύ κοντά στο λιμάνι της Αμμοχώστου, περνούσε μέσα από τα Βαρώσια παράλληλα με την παραλία Γλώσσα. Κατά μήκος της οδού Κένεντι υπήρχαν πολλά διάσημα πολυώροφα ξενοδοχεία, μεταξύ των οποίων και το King George Hotel, το Asterias Hotel, το Grecian Hotel, το Florida Hotel και το Argo Hotel που ήταν το αγαπημένο της Ελίζαμπεθ Τέιλορ. Το Argo Hotel βρίσκεται κοντά στο τέλος της οδού Κένεντι με θέα στον Πρωταρά και στον Κόλπο της Συκιάς. Άλλος ένας κεντρικός δρόμος στα Βαρώσια ήταν η οδός Λεωνίδα, που έβγαινε από την οδό Κένεντι και κατευθυνόταν δυτικά προς τη Γωνιά της Βιέννης. Η οδός Λεωνίδα ήταν ο κύριος δρόμος με μαγαζιά για ψώνια και με χώρους για ανάπαυση στα Βαρώσια με μπαρ, εστιατόρια και νυχτερινά κλαμπ, καθώς και με μια αντιπροσωπεία της Toyota.

Όταν οι Οθωμανοί κατέλαβαν την Κύπρο το 1571 δεν επέτρεπαν σε Χριστιανούς να κατοικούν μέσα στην Αμμόχωστο, δηλαδή στην εντός των ενετικών τοίχων πόλη ( Παλαιά Αμμόχωστο). Οι Χριστιανοί άρχισαν να κατοικούν έξω από την Παλαιά Αμμόχωστο, σε νοτιότερο σημείο, δημιουργώντας ένα προάστιο. Η τουρκική λέξη για το προάστιο είναι βαρούς, από την οποία προέκυψε η ονομασία της περιοχής, τα Βαρώσια ή Βαρώσι. Η περιοχή αυτή αποτέλεσε την νέα Αμμόχωστο, η οποία γνώρισε, έως το 1974, σημαντική τουριστική ανάπτυξη. Αποτέλεσε μάλιστα αγαπημένο προορισμό διασημοτήτων όπως η Ελίζαμπεθ Τέιλορ, ο Ρίτσαρντ Μπάρτον, η Ράκελ Γουέλς και η Μπριζίτ Μπαρντό.

Έως το 1974, στην Παλαιά Αμμόχωστο κατοικούσαν οι Τουρκοκύπριοι ενώ στα Βαρώσια οι Ελληνοκύπριοι. Μετά το 1974, οι Τουρκοκύπριοι συνέχισαν να κατοικούν στην Παλαιά Αμμόχωστο και στις γύρω περιοχές, ενώ τα Βαρώσια είναι περίκλειστα από τον τουρκικό στρατό. Κατά τη δεκαετία του '70 η Αμμόχωστος ήταν κορυφαίος τουριστικός προορισμός στην Κύπρο. Για να φιλοξενηθεί ο αυξανόμενος αριθμός τουριστών χτίστηκαν πολλά ψηλά καινούρια κτίρια και ξενοδοχεία. Κατά την ακμή τους, τα Βαρώσια δεν ήταν απλώς αγαπημένος τουριστικός προορισμός στην Κύπρο, αλλά μεταξύ 1970 και 1974, ήταν ένας από τους πιο δημοφιλείς τουριστικούς προορισμούς στον κόσμο.

Πριν από την τουρκική εισβολή στην Κύπρο, η πόλη των Βαρωσίων είχε πληθυσμό 39.000 κατοίκων. Μετά την εισβολή στις 20 Ιουλίου 1974, ο ελληνοκυπριακός στρατός απέσυρε τις δυνάμεις του πίσω στη Λάρνακα. Ο τουρκικός στρατός προχώρησε μέχρι την Πράσινη Γραμμή, η οποία είναι και τα σημερινά σύνορα μεταξύ των δύο κοινοτήτων. Ώρες πριν ελληνοκυπριακός και τουρκικός στρατός βρεθούν σε μάχη στους δρόμους της Αμμοχώστου, ολόκληρος ο πληθυσμός διέφυγε, φοβούμενος νέους βομβαρδισμούς. Πολλοί πρόσφυγες διέφυγαν νότια στο Παραλίμνι, στη Δερύνεια και στη Λάρνακα. Από τότε, το Παραλίμνι έγινε η νέα πρωτεύουσα της Επαρχίας της Αμμοχώστου.

Όταν ο τουρκικός στρατός πήρε τον έλεγχο της περιοχής κατά τη διάρκεια της εισβολής, τον περίφραξε και απαγόρευσε την είσοδο σε πάντες εκτός του προσωπικού του τουρκικού στρατού και των Ηνωμένων Εθνών. Οι άνθρωποι που ζούσαν στα Βαρώσια, ήλπιζαν πως θα επέστρεφαν στα σπίτια τους, μόλις η κατάσταση ηρεμούσε. Δυστυχώς όμως το θέρετρο είχε περιφραχτεί από τον τουρκικό στρατό.

Το ψήφισμα 550 του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών του 1984 παραχώρησε την διαχείριση των Βαρωσίων στα Ηνωμένα Έθνη με σκοπό να γίνει επανεγκατάσταση των κατοίκων των Βαρωσίων και μόνο, που είχαν εκδιωχθεί. Το τουρκικό κράτος δεν συμμορφώθηκε, αλλά κράτησε τα Βαρώσια ως "διαπραγματευτικό χαρτί", με την ελπίδα να πείσει τους κατοίκους της Κύπρου να αποδεχτούν μια επίλυση του Κυπριακού προβλήματος με τους δικούς τους όρους.

Ένα τέτοιο σχέδιο επίλυσης ήταν το Σχέδιο Ανάν, το οποίο η πλειονότητα των Ελληνοκυπρίων απέρριψε χαρακτηρίζοντάς το άδικο. Ήθελε την επιστροφή των Βαρωσίων στους αρχικούς κατοίκους, αλλά κάτι τέτοιο δεν έγινε ποτέ. Ο λόγος της απόρριψης του σχεδίου μέσω δημοψηφίσματος από τους Ελληνοκύπριους στηρίχθηκε στην άποψη πως το συνολικό σχέδιο ήταν απαράδεκτο. Το Ψήφισμα 550 του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών το 1984 αναφέρει ότι "θεωρεί τις προσπάθειες για εγκατάσταση οποιουδήποτε τμήματος των Βαρωσίων από ανθρώπους άλλους, εκτός από τους κατοίκους του, απαράδεκτη και καλεί σε μεταφορά αυτής της περιοχής υπό τη διαχείριση των Ηνωμένων Εθνών". Από το 1974, απαγορεύεται η είσοδος στην περιοχή από τους Τούρκους, με εξαίρεση του προσωπικού των τουρκικών Ενόπλων Δυνάμεων και τους μαθητές των κοιτώνων των κοριτσιών εκεί.

Δικαίωση Ελληνοκυπρίων κατοίκων από το ΕΔΑΔ

Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων επιδίκασε το ποσό των €100.000 με €8.000.000 σε οχτώ Ελληνοκύπριους λόγω στέρησης των σπιτιών και των περιουσιών τους ως αποτέλεσμα της εισβολής του 1974. Η υπόθεση κατατέθηκε από κοινού από τον επιχειρηματία Κωνσταντίνο Λόρδο και άλλους, ενώ η κύρια απόφαση στην υπόθεση Λόρδου χρονολογείται το Νοέμβριο 2010. Το δικαστήριο αποφάσισε ότι στην περίπτωση των οκτώ από τους αιτούμενους, οι Τούρκοι είχαν παραβιάσει το Άρθρο 1 του Πρωτοκόλλου 1 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, για το δικαίωμα στην ειρηνική απόλαυση των αντικειμένων κάποιου και στην υπόθεση των επτά από τους αιτούμενους, η Τουρκία είχε παραβιάσει το Άρθρο 8 για το δικαίωμα σεβασμού για προσωπική και οικογενειακή ζωή.

Εφόσον κανείς δεν κατοικεί στην περιοχή και δεν έχουν γίνει επισκευές, όλα τα κτίρια καταρρέουν. Η φύση αναμορφώνει την περιοχή, καθώς τα μέταλλα σκουριάζουν, τα παράθυρα σπάζουν και τα φυτά προχωρούν τις ρίζες τους σε τοίχους και πεζοδρόμια. Θαλάσσιες χελώνες έχουν θεαθεί να κάνουν φωλιές στις εγκαταλελειμμένες παραλίες.

Πιλοτικό άνοιγμα και αντιδράσεις

Τον Οκτώβριο του 2020 και κατά παράβαση των ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών, ο Τούρκος Πρόεδρος, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, και ο λεγόμενος "πρωθυπουργός", Ερσίν Τατάρ των κατεχομένων από την τουρκική εισβολή ανακοίνωσαν ότι ανοίγει τμήμα του παραλιακού μετώπου στα Βαρώσια. Συγκεκριμένα, στις 8 Οκτωβρίου άνοιξαν σημεία από την Λέσχη αξιωματικών τουρκικού και τουρκοκυπριακού στρατού έως το ξενοδοχείο Golden Sands. Τον Νοέμβριο του 2020, ο Ερντογάν και ο πρέσβης της Τουρκίας στα κατεχόμενα, επισκέφθηκαν τα Βαρώσια. Επιπλέον, η κύρια λεωφόρος Κέννεντυ μετονομάστηκε σε Σεμίχ Σαντζιάρ, που υπήρξε αρχηγός του Γενικού Επιτελείου της Τουρκίας από το 1973 έως το 1978, μια περίοδος συμπεριλαμβανομένης της τουρκικής εισβολής.

Στις 27 Νοεμβρίου, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ζήτησε από την Τουρκία να αντιστρέψει την απόφασή της και να συνεχίσει τις διαπραγματεύσεις με στόχο την επίλυση του Κυπριακού, βάσει μιας δικοινοτικής, διζωνικής ομοσπονδίας και κάλεσε το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο να επιβάλει κυρώσεις κατά της Τουρκίας, εάν τα πράγματα δεν αλλάζουν. Η Τουρκία και το ψευδοκράτος απέρριψαν το ψήφισμα, προσθέτοντας ότι η Τουρκία θα συνεχίσει να προστατεύει τόσο τα δικά της δικαιώματα όσο και εκείνα των Τουρκοκυπρίων.

Στις 20 Ιουλίου 2021, ανήμερα της συμπλήρωσης 47 χρόνων από την τουρκική εισβολή, ο Τουρκοκύπριος ηγέτης και ο πρόεδρος της Τουρκίας ανακοίνωσαν την άρση στρατιωτικού καθεστώτος στα Βαρώσια και το πιλοτικό άνοιγμα του 3,5% της περίκλειστης περιοχής. Κάλεσε, μάλιστα, τους Ελληνοκυπρίους νόμιμους κατοίκους και ιδιοκτήτες να προσφύγουν στην Επιτροπή Ακίνητης Ιδιοκτησίας του ψευδοκράτους. "Αλλοιώνει ή είναι προσπάθεια αλλοίωσης του στάτους κβο της Αμμοχώστου, όπως καθορίζεται από τα ψηφίσματα 550 και το 789 και ανάλογες θα είναι οι αντιδράσεις μας", ήταν η αντίδραση του προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκου Αναστασιάδη. Δύο ημέρες μετά και με ομόφωνη απόφασή του, το Συμβούλιο Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών καταδίκασε ρητά και κατηγορηματικά τις τουρκικές εξαγγελίες, επιβεβαιώνοντας εκ νέου τις αποφάσεις 550 και 789 σχετικά με το καθεστώς των Βαρωσίων. Επίσης, επανέλαβε εκ νέου ότι η επίλυση του Κυπριακού θα πρέπει να γίνει στη βάση μιας δικοινοτικής διζωνικής ομοσπονδίας, όπως ορίζουν οι σχετικές αποφάσεις του, καταρρίπτοντας έτσι, για μια ακόμα φορά, οποιαδήποτε πρόταση λύσης που προωθεί η τουρκική πλευρά και βρίσκεται εκτός του πλαισίου αυτού.

# data[].attributes.attachment_link.title
Βαρώσια - Βικιπαίδεια

# data[].attributes.attachment_link.description
Το λήμμα παραθέτει τις πηγές του αόριστα, χωρίς Βοηθήστε συνδέοντας το κείμενο με τις πηγές παραπομπές . χρησιμοποιώντας παραπομπές, ώστε να είναι επαληθεύσιμο. Το πρότυπο τοποθετήθηκε χωρίς ημερομηνία. Για τη σημερινή ημερομηνία χρησιμοποιήστε: {{χωρίς παραπομπές|25|02|2024}} Τα Βαρώσια, ή το Βαρώσι, είναι πόλη φάντασμα στο νότιο τμήμα της κυπριακής πόλης της Αμμοχώστου.

# data[].attributes.headline
Αμμόχωστος,η πόλη του Ευαγόρα.Βρίσκεται στο νοτιανατολικό άκρο της Μεσαορίας.

# data[].attributes.subject
Αμμόχωστος,η πόλη του Ευαγόρα.Βρίσκεται στο νοτιανατολικό άκρο της Μεσαορίας.

# data[].attributes.attachment_link.description
Η Αμμόχωστος είναι μια πόλη γεμάτη ιστορικές μνήμες και παραδόσεις. Συνεχίζει την ιστορία αρχαίων ξακουστών πόλεων της Κύπρου. Αλάσια ήταν το πρώτο όνομα της πόλης, που ήταν χτισμένη κοντά στη σημερινή Έγκωμη Αμμοχώστου. Τη θέση της πήρε η γνωστή μας Σαλαμίνα, που καταστράφηκε από σεισμό τον 4ο αιώνα μ.Χ. Η πόλη ξαναχτίστηκε με το καινούριο της όνομα ως Κωνσταντία. Κι αυτή όμως καταστράφηκε από τις αραβικές επιδρομές γύρω στον 7ο αιώνα μ.Χ. και οι κάτοικοι της μετακινήθηκαν στο χώρο της αρχαίας πόλης Αρσινόης, που ήταν χωμένη στην άμμο. Τη θέση της πήρε η νέα πόλη με το όνομα Αμμόχωστος, από το 10ο περίπου αιώνα μ.Χ.

# data[].attributes.headline
Πηγή: Βιβλίο «Δεν Ξεχνώ και Αγωνίζομαι»,Υπουργείο Παιδείας Κύπρου.

# data[].attributes.subject
Πηγή: Βιβλίο «Δεν Ξεχνώ και Αγωνίζομαι»,Υπουργείο Παιδείας Κύπρου.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Η τουρκική εισβολή έφερε πολλές καταστροφές στην Κύπρο μας. Μερικές από τις καταστροφές αυτές είναι οι πιο κάτω:

Κατεχόμενες περιοχές-πρόσφνγες-εγκλωβισμένοι

Οι Τούρκοι εισβολείς πήραν πάνω από το 1/3 του εδάφους της μικρής μας πατρίδας. Από το καλοκαίρι του 1974 κατέχουν ολόκληρη την επαρχία της Κερύνειας, το μεγαλύτερο μέρος της επαρχίας Αμμοχώστου και τη Μεσαορία με την πλούσια παραγωγή δημητριακών, μεγάλο μέρος της επαρχίας Λευκωσίας, την Κυθρέα, τη Λάπηθο και τον Καραβά με τις μεγάλες πηγές νερού (κεφαλόβρυσα) και την πλούσια περιοχή της Μόρφου.

Από τότε οι κάτοικοι των περιοχών αυτών, κάπου 200 000, ζουν μακριά από τα σπίτια και τις περιουσίες τους, μακριά από τα χωριά και τις πόλεις τους, πρόσφυγες στην ίδια την πατρίδα τους. Ως αποτέλεσμα της εισβολής, παρέμειναν σε χωριά της κατεχόμενης Κύπρου κάπου 20 000 εγκλωβισμένοι. Οι πιο πολλοί από αυτούς έμειναν στη στενόμακρη αγιασμένη χερσόνησο της Καρπασίας. Ύστερα όμως από τους συνεχείς διωγμούς των Τούρκων, πολύ λίγοι εγλωβισμένοι παρέμειναν στα χωριά τους στην Καρπασία. Ένας μικρός αριθμός Μαρωνιτών μένουν, επίσης, σε χωριά της επαρχίας Κερύνειας. Ο αριθμός των εγκλωβισμένων, που σήμερα είναι μόνο μερικές εκατοντάδες, χρόνο με το χρόνο μικραίνει.

Στις περιοχές που κατέχουν τα τουρκικά στρατεύματα βρίσκονται οι πιο μεγάλοι πλουτοπαραγωγικοί πόροι του νησιού: τα τουριστικά ξενοδοχεία της Αμμοχώστου και της Κερύνειας, το μεγαλύτερο λιμάνι της Κύπρου - η Αμμόχωστος, ο περισσότερος ορυκτός μας πλούτος, η μισή σχεδόν κτηνοτροφική μας παραγωγή, η μισή σχεδόν καλλιεργήσιμη γη μας...

Εξάλλου, το αεροδρόμιο της Λευκωσίας παρέμεινε στη "νεκρή ζώνη" κατεστραμμένο και αχρησιμοποίητο.

Σχολεία

Μεγάλες ήταν οι συνέπειες και στην εκπαίδευση. Από τα 548 δημοτικά σχολεία που λειτουργούσαν τη χρονιά της εισβολής, 171 βρίσκονται σήμερα στις κατεχόμενες περιοχές. Από τους 50 000 μαθητές που φοιτούσαν τότε σ' όλα τα δημοτικά σχολεία της Κύπρου, οι 26 000 έχασαν τα σχολεία τους. Εξάλλου από τα 49 γυμνάσια που λειτουργούσαν τότε, τα 19 βρίσκονται στις κατεχόμενες περιοχές. Έτσι, από τους 36 000 μαθητές των γυμνασίων, οι 15 000 έχασαν τα σχολεία τους.

Ανθρώπινες απώλειες

Στην εισβολή σκοτώθηκαν 3000 και συνελήφθηκαν πολλοί Ελληνοκύπριοι συμπατριώτες μας. Από αυτούς που συνελήφθηκαν, 1619 δε γύρισαν στα σπίτια τους και κανένας δεν ξέρει τι απέγιναν είναι αγνοούμενοι.

Καταστροφή της πολιτιστικής μας κληρονομιάς

Τέλος, ένας από τους στόχους των Τούρκων καταχτητών είναι και η καταστροφή της πολιτιστικής μας κληρονομιάς. Αμέσως μετά την εισβολή άρχισε και συνεχίζεται το καταστρεπτικό τους έργο: Καταστρέφουν τα αρχαιολογικά μας μνημεία, καταστρέφουν τις εκκλησίες και τα μοναστήρια μας. Κλέβουν και πωλούν στο εξωτερικό την πολιτιστική μας κληρονομιά: αρχαία αγγεία, αγάλματα, εικόνες αγίων κ.ά. Προσπαθούν να σβήσουν από την κατεχόμενη πατρίδα μας τα σημάδια που δείχνουν την ελληνική ιστορία του τόπου.
Οι εγκλωβισμένοι σήμερα
Με την τουρκική εισβολή του 1974, κάπου 20 000 Ελληνοκύπριοι, αρνούμενοι να ακολουθήσουν το δρόμο της προσφυγιάς, παρέμειναν αποκομμένοι στις περιοχές τους, ιδιαίτερα στην ακριτική Καρπασία.
Όμως οι διωγμοί και οι συνεχείς πιέσεις των Τούρκων, τους εξανάγκασαν σιγά σιγά να καταφύγουν στις ελεύθερες περιοχές, με αποτέλεσμα (μέχρι το 1992) ο αριθμός τους να μην ξεπερνά τους 775.

Πηγή: Βιβλίο Δεν Ξεχνώ και Αγωνίζομαι

(Υπουργείο Παιδείας, 1999)

# data[].attributes.attachment_link.description
Η τουρκική εισβολή έφερε πολλές καταστροφές στην Κύπρο μας. Μερικές από τις καταστροφές αυτές είναι οι πιο κάτω: Κατεχόμενες περιοχές-πρόσφνγες-εγκλωβισμένοι Οι Τούρκοι εισβολείς πήραν πάνω από το 1/3 του εδάφους της μικρής μας πατρίδας.

# data[].attributes.attachment_caption
Υιοθετήθηκε κατά την 2539 συνεδρία με 13 ψήφους υπέρ, μίαν εναντίον και μίαν αποχή (Ηνωμένες Πολιτείες) 

# data[].attributes.headline
Ψήφισμα 550/1984 Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ

# data[].attributes.subject
Ψήφισμα 550/1984 Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Υιοθετήθηκε από το Συμβούλιο Ασφαλείας στις 11 Μαΐου 1984

Το Συμβούλιο Ασφαλείας,

Αφού μελέτησε την κατάσταση στην Κύπρο, ύστερα από αίτημα της Κυβέρνησης της Κυπριακής Δημοκρατίας,

Αφού άκουσε τη δήλωση του Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας,

Λαμβάνοντας υπόψη την έκθεση του Γενικού Γραμματέα (S/16519),

Υπενθυμίζοντας τα ψηφίσματα του 365(1974), 367(1975), 541(1983) και 544(1983),

Εκφράζοντας βαθιά λύπη για τη μη εφαρμογή των ψηφισμάτων του, και ιδιαίτερα του ψηφίσματος 541 (1983),

Ανησυχώντας σοβαρά λόγω των περαιτέρω αποσχιστικών ενεργειών στο κατεχόμενο τμήμα της Κυπριακής Δημοκρατίας, οι οποίες παραβιάζουν το ψήφισμα 541 (1983), δηλαδή, της δήθεν ανταλλαγής πρεσβευτών μεταξύ της Τουρκίας και της νομικά άκυρης "Τουρκικής Δημοκρατίας της Βόρειας Κύπρου" και της μελετώμενης διεξαγωγής "συνταγματικού δημο-ψηφίσματος" και "εκλογών", καθώς και λόγω άλλων ενεργειών ή απειλών για ενέργειες που αποσκοπούν στην περαιτέρω παγίωση του δήθεν ανεξάρτητου κράτους και τη διαίρεση της Κύπρου,

Ανησυχώντας βαθιά λόγω των πρόσφατων απειλών για εποικισμό των Βαρωσίων από άτομα άλλα από τους κατοίκους τους,

Επαναβεβαιώνοντας τη συνεχή υποστήριξή του προς την Ειρηνευτική Δύναμη των Ηνωμένων Εθνών στην Κύπρο,

1. Επαναβεβαιώνει το ψήφισμά του 541 (1983) και ζητεί την επείγουσα και αποτελεσματική εφαρμογή του.

2. Καταδικάζει όλες τις αποσχιστικές ενέργειες, περιλαμβανομένης της δήθεν ανταλλαγής πρεσβευτών μεταξύ της Τουρκίας και της τουρκοκυπριακής ηγεσίας, κηρύσσει αυτές παράνομες και άκυρες και ζητά την άμεση ανάκλησή τους.

3. Επαναλαμβάνει την έκκλησή του προς όλα τα κράτη να μην αναγνωρίσουν το δήθεν κράτος της "Τουρκικής Δημοκρατίας της Βόρειας Κύπρου" που εγκαθιδρύθηκε με τις αποσχιστικές ενέργειες και τα καλεί να μη διευκολύνουν ή με οποιοδήποτε τρόπο βοηθήσουν την προαναφερθείσα αποσχιστική οντότητα.

4. Καλεί όλα τα κράτη να σέβονται την κυριαρχία, την ανεξαρτησία, την εδαφική ακεραιότητα, την ενότητα και το αδέσμευτο της Κυπριακής Δημοκρατίας.

5. Θεωρεί τις απόπειρες για εποικισμό οποιουδήποτε τμήματος των Βαρωσίων από άτομα άλλα από τους κατοίκους τους ως απαράδεκτες και ζητά τη μεταβίβαση της περιοχής αυτής στη διοίκηση των Ηνωμένων Εθνών.

6. Θεωρεί οποιεσδήποτε απόπειρες επέμβασης στο καθεστώς ή την αναδίπλωση της Ειρηνευτικής Δυνάμεως των Ηνωμένων Εθνών στην Κύπρο ως αντίθετες προς τα ψηφίσματα των Ηνωμένων Εθνών.

7. Καλεί το Γενικό Γραμματέα να προωθήσει την επείγουσα εφαρμογή του ψηφίσματος 541 (1983) του Συμβουλίου Ασφαλείας.

8. Επαναβεβαιώνει την εντολή καλών υπηρεσιών που έδωσε στο Γενικό Γραμματέα και τον καλεί να αναλάβει νέες προσπάθειες για επίτευξη συνολικής λύσεως του κυπριακού προβλήματος σύμφωνα με τις αρχές του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και τις πρόνοιες για τέτοια διευθέτηση που καθορίζονται στα σχετικά ψηφίσματα των Ηνωμένων Εθνών, περιλαμβανομένων του ψηφίσματος 541 (1983) του Συμβουλίου Ασφαλείας και του παρόντος ψηφίσματος.

9. Καλεί όλα τα μέρη να συνεργασθούν με το Γενικό Γραμματέα στην αποστολή των καλών υπηρεσιών του.

10. Αποφασίζει να εξακολουθήσει να παρακολουθεί στενά την κατάσταση με σκοπό τη λήψη, σε περίπτωση μη εφαρμογής του ψηφίσματος 541 (1983) και του παρόντος ψηφίσματος, επειγόντων και κατάλληλων μέτρων.

11. Καλεί το Γενικό Γραμματέα να προωθήσει την εφαρμογή του παρόντος ψηφίσματος και να υποβάλει σχετική έκθεση στο Συμβούλιο Ασφαλείας ανάλογα με τις εξελίξεις.

Υιοθετήθηκε κατά την 2539 συνεδρία με 13 ψήφους υπέρ, μίαν εναντίον και μίαν αποχή (Ηνωμένες Πολιτείες)

# data[].attributes.attachment_link.title
Ψήφισμα 550/1984 Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ - Βικιθήκη

# data[].attributes.attachment_link.description
Υιοθετήθηκε από το Συμβούλιο Ασφαλείας στις 11 Μαΐου 1984 Το Συμβούλιο Ασφαλείας, Αφού μελέτησε την κατάσταση στην Κύπρο, ύστερα από αίτημα της Κυβέρνησης της Κυπριακής Δημοκρατίας, Αφού άκουσε τη δήλωση του Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας, Λαμβάνοντας υπόψη την έκθεση του Γενικού Γραμματέα (S/16519), Υπενθυμίζοντας τα ψηφίσματα του 365(1974), 367(1975), 541(1983)

# data[].attributes.attachment_caption
«Αγαπητοί φίλοι, σαν σήμερα πριν από 39 χρόνια, έγινε η άλωση της Αμμοχώστου, της πόλης στην οποία γεννήθηκα, στην Κύπρο.Η Αμμόχωστος ήταν μία πόλη που έσφυζε από ζωή, από γιορτές, από Μουσική! Κάθε γωνιά και ποιητής, ζωγράφοι, καλλιτέχνες, Μουσικοί.Από τις 15 Αυγούστου 1974, αυτή η πόλη, η πόλη μου, μοιάζει να κοιμάται. Ένα μεγάλο μέρος της είναι κλεισμένο σε συρματοπλέγματα και απαγορεύεται η πρόσβαση. Όλα τα κτίρια: εγκαταλελειμμένα. Μόνα. Ένα άλλο μέρος της Αμμοχώστου, κατοικείται από Τουρκοκύπριους αλλά και από εποίκους από τα βάθη της Ανατολίας. Το σπίτι μου βρίσκεται στην "ελεύθερη ζώνη", οπότε μπόρεσα να το επισκεφθώ. Πρώτα το 2003 και μετά ακόμα 5 φορές. Μετρημένες στα δάκτυλα του ενός χεριού. Έμεινα στην Αμμόχωστο  μία ημέρα. Την νύχτα έπρεπε να επιστρέψω. Επισκέφθηκα το αρχαίο θέατρο της Σαλαμίνας, τον Πύργο του Οθέλλου, τα Ενετικά τείχη, την εκκλησία της ενορίας μου, την Αγία Αικατερίνη μόνο απέξω,  αφού δεν υπήρχε πρόσβαση. Είναι επίσης κλειστή μέσα σε συρματοπλέγματα. Πέρασα απέξω από το Γυμνάσιο Θηλέων στο οποίο φοίτησε η μητέρα μου. Περπάτησα στην τελειότερη αμμουδιά του κόσμου, την αμμουδιά της και κολύμπησα στα διάφανα, ολογάλανα νερά της θάλασσας της. Όταν ήμουν μικρή, υπήρχαν άγρια κρίνα στην άμμο της. Μού λείπει η Αμμόχωστος και κάθε μέρα τέτοια μέρα την θυμούμαι .Δεν την ξεχνώ ποτέ όπως δεν την ξεχνούν  οι γονείς μου και οι παιδικές μου οι φίλες. Περιμένω ότι σύντομα θα ζούμε εκεί, όλοι:οι παλιοί του, νόμιμοι κάτοικοι. με χορούς, πολιτισμό, Μουσική και Χαρά.»   Αλέξια

# data[].attributes.headline
Η Αλέξια επισκέπτεται το σπίτι που γεννήθηκε στην κατεχόμενη Αμμόχωστο και το αρχαίο θέατρο της Σαλαμίνος  , 39 χρόνια μετά την λυπηρή επέτειο  της Τουρκικής εισβολής: 20 Ιουλίου 2013

# data[].attributes.subject
Η Αλέξια επισκέπτεται το σπίτι που γεννήθηκε στην κατεχόμενη Αμμόχωστο και το αρχαίο θέατρο της Σαλαμίνος  , 39 χρόνια μετά την λυπηρή επέτειο  της Τουρκικής εισβολής: 20 Ιουλίου 2013

# data[].attributes.attachment_link.title
Alexia Vassiliou | Αλέξια - FAMAGUSTA (Official)

# data[].attributes.attachment_caption
Τι να έγραψε στο ημερολόγιό της μια γυναίκα από τα Βαρώσια, που παρακολουθώντας ένα δελτίο ειδήσεων στη διάρκεια της ημέρας, είδε το σπίτι που μεγάλωσε…

# data[].attributes.headline
Το παράνομο άνοιγμα των Βαρωσίων μέσα από τα μάτια της Κάτιας και της Νατάσας.

# data[].attributes.subject
Το παράνομο άνοιγμα των Βαρωσίων μέσα από τα μάτια της Κάτιας και της Νατάσας.

# data[].attributes.attachment_link.title
Το παράνομο άνοιγμα των Βαρωσίων μέσα από τα μάτια της Κάτιας και της Νατάσας

# data[].attributes.attachment_caption
| Στις 11 το πρωί ξεκίνησε το άνοιγμα του παραλιακού μετώπου της περίκλειστης πόλης των Βαρωσίων και η επέκτασή του κατά 1.5 χιλιόμετρο προς την πλευρά της Αμμοχώστου,απόφαση που έχει προκαλέσει διεθνείς αντιδράσεις. Όπως μεταδίδεται από τα κατεχόμενα, η είσοδος θα επιτραπεί για τους Τούρκους έποικους και τους Τουρκοκύπριους από το σημείο διέλευσης απέναντι από το δημοτικό στάδιο της Αμμοχώστου στην περίκλειστη πόλη.

# data[].attributes.headline
Ανοίγουν τα Βαρώσια οι Τούρκοι-video ντοκουμέντο ,08/10/2020 

# data[].attributes.subject
Ανοίγουν τα Βαρώσια οι Τούρκοι-video ντοκουμέντο ,08/10/2020 

# data[].attributes.attachment_link.title
Ανοίγουν τα Βαρώσια οι Τούρκοι-video ντοκουμέντο | 08/10/2020 | ΕΡΤ

# data[].attributes.attachment_caption
Η Κύπρος απέκτησε το 1960 την ανεξαρτησία της. Το 1974, όμως, οι Τούρκοι εισέβαλαν στο νησί και κατέλαβαν ένα μεγάλο τμήμα του. Από τότε η κατοχή μεγάλου μέρους της Κύπρου συνεχίζεται.

# data[].attributes.headline
Το Κυπριακό ζήτημα

# data[].attributes.subject
Το Κυπριακό ζήτημα

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Τ ο νησί της Κύπρου, αφού γνώρισε πολλούς κατακτητές, κυριεύθηκε τελικά από τους Οθωμανούς Τούρκους (1571). Το 1878 η Τουρκία παραχώρησε την Κύπρο στη Βρετανία, που την διοίκησε ως αποικία της. Ωστόσο, οι Ελληνοκύπριοι δεν έπαψαν να επιθυμούν την ελευθερία τους και να αγωνίζονται για την ένωση του νησιού με την Ελλάδα.

Μετά το τέλος του Β' Παγκοσμίου Πολέμου τόσο οι Κύπριοι όσο και οι ελληνικές Κυβερνήσεις άρχισαν να ζητούν επιτακτικά την ένωση, οργανώνοντας διαμαρτυρίες και συλλαλητήρια και προσφεύγοντας ακόμη και στον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών (Ο.Η.Ε.). Ηγέτης του κυπριακού αγώνα ήταν ο αρχιεπίσκοπος του νησιού Μακάριος.

Για ν' απαλλαγούν από τη βρετανική κυριαρχία, οι Κύπριοι ξεκίνησαν ένοπλο απελευθερωτικό αγώνα. Το 1955 ανέλαβε στρατιωτική και πολιτική δράση η Εθνική Οργάνωση Κυπρίων Αγωνιστών (Ε.Ο.Κ.Α.), με αρχηγό τον απόστρατο αξιωματικό του ελληνικού στρατού Γεώργιο Γρίβα (Διγενή), έχοντας τη συναίνεση του Μακαρίου. Αντιδρώντας, το ίδιο έτος οι Τούρκοι λεηλάτησαν και κατέστρεψαν στην Κωνσταντινούπολη χιλιάδες ελληνικά καταστήματα και δεκάδες εκκλησίες (Σεπτεμβριανά).

Η δράση της Ε.Ο.Κ.Α. αλλά και η γενικευμένη ταραχή ανάγκασαν τους Βρετανούς να αποδεχθούν την ανεξαρτησία της Κύπρου, με την προϋπόθεση να δημιουργήσουν δύο στρατιωτικές βάσεις στο νησί. Το 1960 η Κύπρος κηρύχθηκε ανεξάρτητη με τις συμφωνίες της Ζυρίχης και του Λονδίνου, ενώ η Ελλάδα και η Τουρκία είχαν το δικαίωμα να διατηρούν εκεί μικρές μονάδες στρατού. Πρώτος Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας εκλέχθηκε ο αρχιεπίσκοπος Μακάριος.

Τα προβλήματα έμελλε να συνεχιστούν, καθώς οι Τουρκοκύπριοι, αν και μειοψηφία στο νησί, ζητούσαν όλο και μεγαλύτερα προνόμια. Το 1963 ξέσπασαν ταραχές ανάμεσα στις δύο κοινότητες. Κλήθηκαν τότε στην Κύπρο στρατιώτες του Ο.Η.Ε., οι οποίοι παρέμειναν έκτοτε επί τόπου, χωρίς όμως να κατορθώσουν να βάλουν τέλος στις συγκρούσεις.

Το 1967 ανακλήθηκε από την Κύπρο, με εντολή της δικτατορίας των Αθηνών, η ελληνική μεραρχία που είχε σταλεί στη Μεγαλόνησο. Οι σχέσεις του Μακαρίου με τους δικτάτορες μοιραία επιδεινώθηκαν. Το 1974 η ελληνική χούντα ανέτρεψε με πραξικόπημα τον Μακάριο. Αμέσως μετά τουρκικά στρατεύματα, με το πρόσχημα της προστασίας της τουρκικής μειονότητας, εισέβαλαν στο νησί και κατέλαβαν το βόρειο τμήμα του (σχέδιο Αττίλας). Η Εθνική Φρουρά της Κύπρου αντιστάθηκε στη στρατιωτική μηχανή της Τουρκίας, δίνοντας σκληρές μάχες και προσμετρώντας στο τέλος πληθώρα νεκρών, τραυματιών και αγνοουμένων.

Οι Τούρκοι κατέλαβαν το 37% της Κύπρου εκδιώκοντας τους Ελληνοκύπριους, που κατέφυγαν στο ελεύθερο τμήμα του νησιού για να σωθούν. Ταυτόχρονα, μετέφεραν εποίκους από την Τουρκία προς μόνιμη εγκατάσταση, αλλοιώνοντας έτσι την πληθυσμιακή σύνθεση του νησιού. Στα εδάφη που κυρίευσαν, σχημάτισαν ένα τουρκοκυπριακό ψευδοκράτος, το οποίο όμως δεν αναγνωρίστηκε από τη διεθνή Κοινότητα.

Η Δημοκρατία της Κύπρου εντάχθηκε επίσημα στην Ευρωπαϊκή Ένωση την 1 η Μαίου 2004. Η κατοχή μεγάλου τμήματος της Κύπρου από τον τουρκικό στρατό συνεχίζεται, παρά την καταδίκη της από τον Ο.Η.Ε. και άλλους διεθνείς οργανισμούς.

Γλωσσάρι

Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών (Ο.Η.Ε.): Διεθνής οργανισμός, στον οποίο συμμετέχουν τα περισσότερα κράτη της γης. Αποστολή του είναι η επιβολή της ειρήνης και του διεθνούς δικαίου.

Χούντα (από την ισπανική λέξη junta): Στρατιωτική ή παραστρατιωτική ομάδα που καταλαμβάνει την εξουσία με πραξικόπημα. Έτσι ονομάζεται η στρατιωτική δικτατορία στην Ελλάδα κατά τη χρονική περίοδο 1967-1974.

Πραξικόπημα: Δυναμική πολιτική ή στρατιωτική ενέργεια που καταλύει το Σύνταγμα μιας χώρας.

Έποικος: Ο κάτοικος μιας περιοχής που μεταφέρεται προς εγκατάσταση σε μία άλλη περιοχή.

# data[].attributes.attachment_link.title
Ε11. Το Κυπριακό ζήτημα

# data[].attributes.attachment_link.description
Το Κυπριακό ζήτημα

# data[].attributes.attachment_caption
 Πριν την Τουρκική εισβολή στην Κύπρο το 1974, ήταν η σύγχρονη τουριστική περιοχή της Αμμοχώστου. Οι κάτοικοί της έφυγαν κατά την εισβολή, η πόλη τέθηκε υπό τουρκικό έλεγχο και παρέμεινε εγκαταλελειμμένη υπό την κατοχή των Τουρκικών Ενόπλων Δυνάμεων από τότε. Η είσοδος απαγορεύεται για το κοινό. Πριν την Τουρκική εισβολή στην Κύπρο, η πόλη των Βαρωσίων είχε πληθυσμό 39.000 κατοίκων. Το ψήφισμα 550 του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών του 1984 παραχώρησε την διαχείριση των Βαρωσίων στα Ηνωμένα Έθνη με σκοπό να γίνει επανεγκατάσταση των κατοίκων των Βαρωσίων και μόνο, που είχαν  εκδιωχθεί. Το Τουρκικό κράτος δεν συμμορφώθηκε ποτέ…

# data[].attributes.headline
Τα Βαρώσια ή Βαρώσι, είναι πόλη «φάντασμα» στο νότιο τμήμα της Κυπριακής πόλης της Αμμοχώστου. 

# data[].attributes.subject
Τα Βαρώσια ή Βαρώσι, είναι πόλη «φάντασμα» στο νότιο τμήμα της Κυπριακής πόλης της Αμμοχώστου. 

# data[].attributes.attachment_caption
Βίντεο του CNA, Κυπριακού Πρακτορείου Ειδήσεων

# data[].attributes.headline
«Λεωφόρος Δημοκρατίας» Αμμόχωστος, Βαρώσι......

# data[].attributes.subject
«Λεωφόρος Δημοκρατίας» Αμμόχωστος, Βαρώσι......

# data[].attributes.attachment_link.title
ΑΜΜΟΧΩΣΤΟΣ ΒΑΡΩΣΙ ''ΛΕΩΦ. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ'' ''ΛΕΩΦ. ΚΕΝΝΕΤΥ''

# data[].attributes.attachment_caption
Αμμόχωστος πριν και μετά την εισβολή

# data[].attributes.headline
Τρεις Κύπριες διηγούνται  τις ιστορίες τους .

# data[].attributes.subject
Τρεις Κύπριες διηγούνται  τις ιστορίες τους .

# data[].attributes.body
Αμμόχωστος πριν και μετά την εισβολή:

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Να αναμετρηθούν με ένα αντιθετικό δίπολο. Να ισορροπήσουν ανάμεσα στη λήθη και στη μνήμη. Δεν ξέχασαν. Μισός αιώνας εγκατάλειψης, όμως; Αμμόχωστος, μια πόλη κοσμοπολίτισσα που μετατράπηκε σε μια πόλη "φάντασμα". Μια πόλη όραμα που "κρύφτηκε" πίσω από τα συρματοπλέγματα, με τη σιωπή να αντηχεί στους άλλοτε πολύβουους δρόμους σαν μια απειλή επικρεμάμενη.

Στις 14 Αυγούστου του 1974 ο τουρκικός στρατός κατέλαβε την πόλη της Αμμοχώστου. Η ζωή των πλέον 40.000 κατοίκων διακόπηκε βίαια, συμπαρασύροντας την πρωτόγνωρη ακμή της πόλης.

Η Αμμόχωστος μπήκε στο στόχαστρο των Τούρκων κατά τη δεύτερη φάση της εισβολής. Μέσα σε δύο μόνο ημέρες, οι Τούρκοι κατέλαβαν το μεγαλύτερο μέρος της πεδιάδας της Μεσαορίας, την Αμμόχωστο, την Καρπασία και το μεγαλύτερο μέρος της περιοχής Μόρφου. Οι Ελληνοκύπριοι κάτοικοι της περιοχής διέφυγαν για να γλιτώσουν. Πρόσφυγες μέσα στην ίδια την πατρίδα τους.

Η Αμμόχωστος τέθηκε υπό τουρκικό στρατιωτικό έλεγχο, περιορίστηκε και αφέθηκε στη φθοροποιό δύναμη του χρόνου. Το Βαρώσι δεν εποικίστηκε ποτέ. Περιφράχθηκε και έγινε μια περίκλειστη πόλη, η οποία παραμένει έτσι μέχρι και σήμερα.

Αναζητάμε το παρελθόν, το παρόν και το μέλλον της άλλοτε χρυσής πόλης με οδηγούς τρεις γυναίκες, οι οποίες μιλούν στο ΒΗΜΑ και διηγούνται τις προσωπικές ιστορίες τους. Διηγήσεις που προσπαθούν να συνδέσουν τις μνήμες από την κατεχόμενη Αμμόχωστο με τη σημερινή Κύπρο.

Η Αντιγόνη Σολομωνίδου - Δρουσιώτου, φωτογράφος και δημοσιογράφος, θυμάται τους ανεμόμυλους στους ευωδιαστούς πορτοκαλεώνες του πατέρα της, του Σόλωνα, στον Άη Λουκά και στον Άγιο Γεώργιο του Σπαθαρικού.

Η φωτορεπόρτερ Κάτια Χριστοδούλου μάς πηγαίνει πίσω στα καλοκαίρια των παιδικών της χρόνων και στο τσίγκινο κουτί που μέσα του έκρυψε ο πατέρας της ό,τι πολύτιμο είχαν και το έθαψε στην αυλή του σπιτιού που εγκατέλειψαν.

Η Άννα Μαραγκού, διακεκριμένη αρχαιολόγος και ιστορικός τέχνης, γυρνά σε εκείνη τη βεράντα στο σπίτι της Αμμοχώστου με την απεριόριστη θέα στη θάλασσα.

Και οι τρεις επέστρεψαν όταν άνοιξαν τα οδοφράγματα για να αντικρίσουν μια πόλη αλλιώτικη. Κι επέστρεψαν από εκείνη την πρώτη, πολλές φορές ακόμα, με το συναίσθημα της απώλειας σε απόλυτη κυριαρχία στις ψυχές τους.

Αντιγόνη Σολομωνίδου-Δρουσιώτου: "Η Αμμόχωστος είναι κομμάτι της ζωής μου"

"Πατρώα γη Αμμόχωστος. Η γη που γέννησε και έθρεψε τον πατέρα μου, Σόλωνα. Ένα κομμάτι της παιδικής και νεανικής μου ηλικίας. Με τα περβόλια στον Άη Λουκά και στον Άγιο Γεώργιο του Σπαθαρικού να εισβάλλουν στην καθημερινότητά μας.

Με τους ανεμόμυλους να παιχνιδίζουν με τους μυρωδάτους ανθούς των πορτοκαλεώνων. Με την παραλία στην περιοχή Καράολος να χαϊδεύει την ξανθή αμμουδιά. Και πιο κάτω η Σαλαμίνα με το αρχαίο θέατρο", αναφέρει στο ΒΗΜΑ η Αντιγόνη Σολομωνίδου-Δρουσιώτου.

Ο πατέρας της έφυγε νωρίς, δίχως να προλάβει να κάνει το μονοήμερο ταξίδι της επιστροφής. Ίσως και να μην άντεχε η καρδιά του να δει μια εγκαταλελειμμένη Αμμόχωστο.

Το ταξίδι αυτό το έκανε τελικά η κόρη του, η Αντιγόνη, τον Μάρτιο του 2003 με άδεια των Ηνωμένων Εθνών, περνώντας από το οδόφραγμα του Λήδρα Πάλλας.

"Όταν συνειδητοποίησα ότι αυτό που έβλεπα απέναντί μου ήταν η Αμμόχωστος αισθάνθηκα ρίγος. Η εντός των τειχών Μεσαιωνική πόλη, με την εκκλησία του Άη Νικόλα, πιο κάτω το λιμάνι, η κλειστή "πόλη φάντασμα" με τα βομβαρδισμένα ξενοδοχεία. Η φωτογραφική απαθανατίζει ασταμάτητα την ερημιά, τον τόπο που κάποτε έσφυζε από ζωή και τώρα παραμένει στο έλεος της εγκατάλειψης.

Τον επόμενο μήνα ξαναπερνούσα το οδόφραγμα, αυτή τη φορά από τα Στροβίλια, χωρίς συνοδεία και άδεια, για το μεγάλο προσκύνημα στο περβόλι με τους ανεμόμυλους, στον Άη Λουκά και τον πατέρα νοερά να με συνοδεύει.

Οι πορτοκαλεώνες μαράθηκαν, τα σπίτια γκρεμίστηκαν και δύο τουρκικές σημαίες σημάδεψαν τους ανεμόμυλους. Συγκλονισμός. Οδύνη. Θρήνος ".

Από τότε βρέθηκε στην Αμμόχωστο πολλές φορές. Τον Απρίλιο του 2014 παρευρέθηκε στην ιστορική ακολουθία και περιφορά του ιερού Επιταφίου, για πρώτη φορά μετά από 58 χρόνια στην εκκλησία του Αγίου Γεωργίου Εξορινού στη μεσαιωνική πόλη της Αμμοχώστου.

Το 2015 είχε την τύχη να ζήσει το γεμάτο αρχαίο θέατρο της Σαλαμίνας με το έργο "Ιππόλυτος", από τον Θεατρικό Οργανισμό Κύπρου (ΘΟΚ) σε συνεργασία με τον Σύνδεσμο της Εντός των Τειχών Πόλης της Αμμοχώστου (MASDER).

"Ιστορική παράσταση και συγκλονιστικές οι εμπειρίες 41 χρόνια μετά την κατάληψη του αρχαίου θεάτρου. Ήταν απίστευτο αυτό που ζήσαμε Ελληνοκύπριοι και Τουρκοκύπριοι μαζί", αναφέρει.

"Βλέπεις την πόλη που άλλοτε έσφυζε από ζωή να στέκει έρημη εδώ και 50 χρόνια".

Την επόμενη χρονιά, ο Θεατρικός Οργανισμός Κύπρου (ΘΟΚ) σε συνεργασία με τον Σύνδεσμο της Εντός των Τειχών Πόλης της Αμμοχώστου (MASDER) παρουσίασε την συμπαραγωγή του Εθνικού Θεάτρου, Κρατικού Θεάτρου Βορείου Ελλάδος και του ΘΟΚ την τραγωδία του Σοφοκλή "Αντιγόνη", στο Αρχαίο Θέατρο της Σαλαμίνας. " Εκεί ήμασταν όλοι αγκαλιά. Τα λόγια πραγματικά δεν μπορούν να καταγράψουν την ένταση των συναισθημάτων εκείνης της στιγμής", συμπληρώνει.

Η Αντιγόνη είχε μια ακόμα επιστροφή να κάνει. Επέστρεψε στην "πόλη φάντασμα" τον Ιούνιο του 2021, όταν άνοιξε ένα μέρος του Βαρωσιού. Οι στιγμές φορτισμένες. Η περιγραφή της μας ταξιδεύει νοερά στους δρόμους της έρημης πόλης.

"Μετά τον έλεγχο από τις κατοχικές αρχές, επιλέγεις να νοικιάσεις ένα ποδήλατο ή να ακολουθήσεις τα βήματά σου. Αναγνωρίζεις το ξενοδοχείο που αγαπούσε ο Γιώργος Σεφέρης, το περίφημο King George.

Το σπίτι του μεγάλου Κύπριου ζωγράφου, του Γεωργίου Πολ Γεωργίου και του λόγιου Ευάγγελου Λοΐζου. Τα σπίτια αυτά είναι κοντά στη χρυσή αμμουδιά, τη στοιχειωμένη θάλασσα από τις καταρρακωμένες πολυκατοικίες.

Η οδός Φαλήρου είναι βουβή. Στη φρεσκοασφαλτοστρωμένη λεωφόρο της Δημοκρατίας βλέπεις το Λύκειο Ελληνίδων Αμμοχώστου, το Ελληνικό Γυμνάσιο, το σινεμά του Χατζηχαμπή. Και στην οδό Κέννεντυ είναι σπίτια λεηλατημένα. Πόρτες ανοιχτές να συνομιλούν με αγριολούλουδα δεκαετιών.

Παράθυρα με τον στοιχειωμένο άνεμο. Βλέπεις την πόλη που άλλοτε έσφυζε από ζωή να στέκει έρημη εδώ και 50 χρόνια. Χάνεσαι στη σιωπή της ερημιάς των κατακτητών.

Είναι μνήμες οδύνης, θρήνος, θυμός, αγανάκτηση. Και στο μυαλό οι στίχοι του Γιάννη Θεοδωράκη: " Όμορφη πόλη, φωνές, μουσικές, απέραντοι, δρόμοι κλεμμένες ματιές" που οδηγούν στο "θα γίνεις δικιά μου πριν έρθει η νύχτα "".

Για την Αντιγόνη Σολομωνίδου-Δρουσιώτου η Αμμόχωστος είναι κομμάτι της ζωής της κι ας μην γεννήθηκε κι ας μην μεγάλωσε εντός της.

"Είναι κομμάτι της ζωής μου. Κάθε φορά που περνάω το οδόφραγμα, μια γροθιά με χτυπά στο στομάχι και δεν με αφήνει για μέρες να ησυχάσω. Μια πόλη που αφέθηκε. Μια πόλη που για 50 χρόνια δεν κατάφερε κανένας να ανοίξει τις "πόρτες" της".

Κάτια Χριστοδούλου: "Ένιωθα ξένη ανάμεσα σε αυτούς τους ανθρώπους με φόντο ένα τόσο γνώριμο τοπίο"

"Το 1974 ήμουν 10 χρόνων. Γεννήθηκα και μεγάλωσα στο Παλαίκυθρο, στην επαρχία Λευκωσίας. Επισκεπτόμασταν οικογενειακά την Αμμόχωστο για καλοκαιρινά μπάνια και για να δούμε τους συγγενείς μας. Ο αδερφός του πατέρα μου και η γιαγιά μου ζούσαν στην Αμμόχωστο.

Η Αμμόχωστος ήταν μια πόλη κοσμοπολίτικη. Δεν είχε να ζηλέψει τίποτα από καμία άλλη ευρωπαϊκή πόλη. Θεωρείτο το "διαμάντι" της Μεσογείου.

Πέρασε μισός αιώνας από την εισβολή. Είναι απίστευτο. Ήμουν παιδί και τώρα είμαι μεσήλικας. Έχουν φύγει τα χρόνια, έχουν κυλήσει. Πραγματικά, εύχομαι να επιστρέψω. Αν βρεθεί λύση εγώ θα επιστρέψω στο σπίτι μου, θέλω να γυρίσω στο Παλαίκυθρο", αφηγείται η Κάτια Χριστοδούλου στο ΒΗΜΑ.

Η ιστορία της οικογένειάς της στο Παλαίκυθρο θα γέμιζε τις σελίδες ενός μυθιστορήματος. Ήταν παιδί κι όμως θυμάται τα πάντα με ακρίβεια, όπως θυμάται και την επιστροφή στο σπίτι της, στο οποίο πια μένουν ο Γιουξέλ, η Εμινέ και τα παιδιά τους. Κι ας είχαν φύγει τόσα χρόνια από το Παλαίκυθρο, υπήρχε κάτι εκεί για να τους περιμένει.

" Φύγαμε στη δεύτερη εισβολή. 14 Αυγούστου 1974. Οι γονείς μου θεώρησαν ότι πρέπει να προφυλάξουν κάποια λίγα τιμαλφή που είχαμε στο σπίτι, σε περίπτωση που μπουν οι Τούρκοι στο χωριό. Τα έβαλαν όλα σε ένα τσίγκινο κουτί και το έθαψαν στην αυλή. Φύγαμε με τη σκέψη ότι θα επιστρέφαμε. Δυστυχώς, αυτό δεν έγινε ποτέ.

Μια Κυριακή κι ενώ καθόμασταν γύρω από το οικογενειακό τραπέζι, η μητέρα μου είπε "όπως φύγαμε τότε όλοι μαζί, έτσι όλοι μαζί θα επιστρέψουμε. Πάμε να δούμε το σπίτι μας". Έτσι και πήγαμε.

Η μητέρα μου είπε στον αδερφό μου τον Χρήστο που οδηγούσε το αυτοκίνητο ότι δεν θέλει να κατέβει, θέλει απλά να περάσει να δει το σπίτι από τον δρόμο. Μόλις μπήκαμε στη γειτονιά και συνειδητοποίησε τι βλέπει, φώναξε: " να το σπίτι μας, σταμάτα να κατέβω ".

Έτρεξα πίσω της. Μόλις την είδε ο Γιουξέλ, τον άκουσα να λέει στην Εμινέ, στα τούρκικα: "έλα γρήγορα έξω, ήρθε η μαμά της Κάτιας''. Την αναγνώρισε κι ας μην την είχε δει ποτέ του. Μπήκαμε μέσα, διασχίσαμε τον διάδρομο και βγήκαμε στην αυλή.

Τα παιδιά των αδελφών μου ψιθύριζαν "γιαγιά πού τα θάψατε;" Το μεγαλύτερο παιδί της οικογένειας των Τουρκοκυπρίων μάς είπε " Μην ανησυχείτε. Τα βρήκε ο πατέρας μου και τα φύλαξε ".

Τον ακολούθησα στην κουζίνα. Τον είδα να τραβάει το πλυντήριο και από πίσω είχε φυλαγμένα όσα είχαμε μέσα στο τσίγκινο κουτί, όπως τα καπνιστομέρρεχα, τους βαφτιστικούς σταυρούς μας και την παιδική χρυσή μου ταυτότητα με το όνομά μου. Περίμεναν τη μητέρα μου, τη Δήμητρα, για να τις τα επιστρέψουν".

Στις 8 Οκτωβρίου του 2020 ανακοινώθηκε η διάνοιξη ενός μέρους της περίκλειστης περιοχής. Η Κάτια Χριστοδούλου, με έναν φίλο και συνάδελφό της, τον Τάσο Δημητριάδη, αποφάσισε να κάνει το ταξίδι. Πήρε τη φωτογραφική της μηχανή στο χέρι και με συναισθήματα ανάμεικτα στάθηκε στην ουρά περιμένοντας να ανοίξει το οδόφραγμα.

Δεν ήταν μια εύκολη υπόθεση. Οι αστυνομικοί του ψευδοκράτους βλέποντας τα χαρτιά της, είπαν "μόνο οι νόμιμοι κάτοικοι (σσ οι Τούρκοι) θα περάσουν. Λίγη ώρα αργότερα η Κάτια Χριστοδούλου περνούσε στην άλλη πλευρά, η οποία απείχε μονάχα ένα βήμα.

"Φανταζόμουν πολύ διαφορετική εκείνη την ημέρα, όταν θα έμπαινα στην κλειστή περιοχή της Αμμοχώστου. Περίμενα ότι θα ήταν μια ημέρα γιορτινή. Μια ημέρα επιστροφής των νόμιμων κατοίκων. Δυστυχώς, ήταν ένας εφιάλτης.

Εκείνο το πρωινό στο οδόφραγμα ήμασταν ελάχιστοι Ελληνοκύπριοι, οι περισσότεροι ήταν Τούρκοι και κρατούσαν στα χέρια τουρκικές σημαίες. Ήταν λες και έβλεπα μπροστά μου την εικόνα μιας τρίτης εισβολής. Ένιωθα ξένη ανάμεσα σε αυτούς τους ανθρώπους με φόντο ένα τόσο γνώριμο τοπίο.

Μόλις άκουσα το "περάστε" ένιωσα μια τεράστια νοσταλγία. Έβλεπα μια πόλη λεηλατημένη, μια βαθιά πληγωμένη πόλη αφημένη στη φθορά του χρόνου. Μέσα από τα ορθάνοιχτα παράθυρα των σπιτιών μπορούσες να το καταλάβεις. Ήταν μια περιδιάβαση που μου προκάλεσε απίστευτη θλίψη" αφηγείται στο ΒΗΜΑ η Κάτια Χριστοδούλου.

Τα παράθυρα της Αμμοχώστου κέντρισαν το ενδιαφέρον της. Παράθυρα σφαλισμένα, παράθυρα ορθάνοιχτα. Παράθυρα γυμνά, παράθυρα που τα 'χε καταπιεί η φύση. Ένα ήταν αυτό που τη συντάραξε κι έγινε το έναυσμα για το οδοιπορικό της και την έκθεση φωτογραφίας " ContreVentsetmarées - Ενάντια στους ανέμους των καιρών ", η οποία περιλαμβάνει φωτογραφίες από 36 παράθυρα της Αμμοχώστου.

"Μέσα από τα κλειστά παραθυρόφυλλα ξεπρόβαλλαν ξερά κλαδιά βουκαμβίλιας. Τα κλαδιά έβγαιναν από το παράθυρο γιατί αναζητούσαν το φως. Τα παράθυρα της Αμμοχώστου είναι για εμάς συνδεδεμένα με φορτισμένες συμβολιστικές απηχήσεις.

Συνδέονται με τη θέα προς την απέραντη θάλασσα, τη φυγή προς το φως, την έννοια του βίαια διακεκομμένου μέλλοντος, την προοπτική της ελευθερίας, την άσβεστη ελπίδα".

Η Κάτια Χριστοδούλου είναι κάτοικος Λευκωσίας, "τόσο κοντά και τόσο μακριά από το σπίτι μου λόγω της κατοχής" όπως χαρακτηριστικά λέει.

"Είμαι πρόσφυγας στην ίδια μου τη χώρα. Το ζήτημα είναι ξεκάθαρα πολιτικό. Αν μας άφηναν Ελληνοκύπριους και Τουρκοκύπριους θα ζούσαμε μαζί χωρίς πρόβλημα.

"Ήταν λες και έβλεπα μπροστά μου την εικόνα μιας τρίτης εισβολής".

Δυστυχώς, πάρα πολύς κόσμος ξεχνά. Το "Δεν Ξεχνώ", για εμάς που το ζήσαμε έντονα, με την εισβολή και την προσφυγιά, είναι πάντα παρόν. Έχω βρεθεί σε πολλά μέρη του κόσμου για να καλύψω διάφορα γεγονότα ως φωτορεπόρτερ. Έκανα και προσπαθώ να κάνω εθελοντικά ταξίδια μαζί με τους "Εθελοντές Γιατρούς Κύπρου".

Έχω καλύψει σεισμούς, πολέμους κι όμως το συναίσθημα που ένιωσα μπαίνοντας στην Αμμόχωστο δεν το έχω ξαναβιώσει πουθενά. Το μόνο συναίσθημα που μπορεί να συγκριθεί ήταν αυτό που ένιωσα όταν στις 23 Απριλίου του 2003 επισκέφθηκα το σπίτι μου στο Παλαίκυθρο", καταλήγει.

Άννα Μαραγκού: "Μπορεί να μην κατάφερα να ζήσω όλη μου τη ζωή στην Αμμόχωστο, όμως ελπίζω να μπορέσω να πεθάνω εκεί"

Η Άννα Μαραγκού γνωρίζει όσο λίγοι τον πολιτισμό και την ιστορία της Κύπρου. Επίκεντρο των ερευνών της τις τελευταίες τέσσερις δεκαετίες η ιστορία της Αμμοχώστου, γενέτειρας του πατέρα της.

Μάλιστα, από το 2013 με το " Historic Cyprus " της διοργανώνει περιηγήσεις στην κατεχόμενη γη, προσφέροντας τη δυνατότητα ανακάλυψης του μοναδικά πλούσιου πολιτιστικού προσώπου της Κύπρου.

Μιλήσαμε στις 31 Γενάρη, γενέθλια ημέρα του Βαρωσιώτη πατέρα της κι ενώ απέναντί της στον τοίχο του σαλονιού της έστεκε μια παλιά φωτογραφία της Αμμοχώστου.

Επισκέπτεται την πόλη κάθε εβδομάδα καθώς είναι μέλος της Δικοινοτικής Επιτροπής για την πολιτιστική κληρονομιά και υπεύθυνη για τη συντήρηση ενός από τους οκταγωνικούς προμαχώνες της Αμμοχώστου που βρίσκεται σήμερα μέσα σε στρατιωτική περιοχή.

Το σπίτι της έχει καταφέρει να το δει μονάχα από μακριά, "κολύμπησα και το είδα απ' έξω", λέει στο ΒΗΜΑ η Άννα Μαραγκού. Και συνεχίζει: "Τα καλύτερά μου χρόνια τα έχω ζήσει στην Αμμόχωστο, μέχρι τα 23 μου. Θυμάμαι τα καλοκαίρια στο σπίτι μας. Ένα σπίτι με μια μεγάλη βεράντα πάνω στη θάλασσα. Νιώθω την Αμμόχωστο, λόγω της απώλειας, σχεδόν περισσότερο πατρίδα από τη Λευκωσία.

Η Αμμόχωστος είναι μέρος της καθημερινότητάς μας. Και τα παιδιά μου και τα εγγόνια μου μεγαλώνουν με αυτή τη σκέψη στο μυαλό τους. 23 Απριλίου του 2003 επέστρεψα μαζί με την οικογένειά μου για πρώτη φορά από το 1974.

Ήταν η πρώτη φορά που μπήκαμε στην κατεχόμενη Κύπρο και ήταν μια σοκαριστική εμπειρία. Το Βαρώσι τότε παρέμενε περίκλειστο. Φτάσαμε μέχρι την Καρπασία, προσπαθήσαμε να δούμε όσο το δυνατόν περισσότερα σημεία γιατί δεν ήμασταν σίγουροι αν θα παρέμεναν ανοιχτά τα οδοφράγματα.

Η Αμμόχωστος, τουλάχιστον στα χρόνια (από το 1955 έως το 1974) που τη γνώρισα εγώ κι έχω μνήμες, ήταν μια πόλη με απίστευτη ακμή, πρωτοποριακή ακμή. Η Αμμόχωστος είχε μια πνευματικότητα, ήταν πρωτοπόρα.

Το Βαρώσι έφερε τον τουρισμό. Άνθισαν οι τέχνες. Και, φυσικά, το αποτύπωμα της Ιστορίας, με έντονο το ενδιαφέρον λόγω των γύρω αρχαιολογικών ανασκαφών και ιδίως της Σαλαμίνας. Η Αμμόχωστος, ελέω λιμανιού, μαζί με τη Λευκωσία ήταν το οικονομικό κέντρο της Κύπρου και στήριξε τη νεοσύστατη Δημοκρατία".

"Το "Δεν Ξεχνώ" έχει αποτύχει. Για να ξεχάσει κάποιος θα πρέπει να ξέρει".

Της ζητώ να κάνει μια αναδρομή στην ιστορία της Αμμοχώστου, μετά την εισβολή του '74, και μια ερμηνεία για τη διαχρονική απουσία λύσης. " Η Αμμόχωστος δόθηκε πίσω σε εμάς εφτά φορές. Και οι εφτά δεν ήταν αρκετές για τους εκάστοτε ηγέτες μας ώστε να δοθεί μια λύση.

Έτσι, χάσαμε την Αμμόχωστο και νομίζω θα τη χάσουμε και τελεσίδικα γιατί δεν μπορούμε να τα έχουμε όλα. Δεν μπορούμε να λέμε "ή όλα ή τίποτα'' ή να πιστεύουμε "πάλι με χρόνια με καιρούς πάλι δικά μας θα ΄ναι''. Αρνούμαι να σκεφτώ την Αμμόχωστο ως μια νέα Σμύρνη.

Η συνθήκη της Αμμοχώστου είναι πολύ διαφορετική απ' ό,τι για την υπόλοιπη Κύπρο. Τα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας και των Ηνωμένων Εθνών ανέφεραν ότι το Βαρώσι πρέπει να δοθεί πίσω στα Ηνωμένα Έθνη και τα Ηνωμένα Έθνη θα το έδιναν πίσω στους νόμιμους κατοίκους του.

Οι εκάστοτε κυβερνώντες χρησιμοποίησαν κάτι το οποίο ήταν πάρα πολύ πρόστυχο. Η αμμοχωστοποίηση είναι η πιο αισχρή λέξη που έχει σκεφτεί διαχρονικά η πολιτεία. ''Γιατί να δοθεί η Αμμόχωστος πίσω; Δεν θα έπρεπε να δοθεί και η Κερύνεια; Δεν θα έπρεπε να δοθεί και η Μόρφου;'' Κι έτσι η Αμμόχωστος δεν δόθηκε ποτέ για να είναι ευχαριστημένοι οι υπόλοιποι άλλοι κάτοικοι της Κύπρου.

Ό ταν γίνεται μια τέτοια καταστροφή στον τόπο, όπως αυτή που έγινε το 1974, το βάρος το επωμίζονται όλοι. Στην περίπτωση της Κύπρου το βάρος το επωμίστηκε μόνο ο προσφυγικός κόσμος. Ο προσφυγικός κόσμος της Κύπρου έχει έναν τεράστιο κόμπο στον λαιμό του και οι Αμμοχωστιανοί συγκαταλέγονται σε αυτούς που φέρουν βαρέως ότι προτάθηκε η αμμοχωστοποίηση του Κυπριακού.

Επίσης, κανείς δεν έχει προτάξει ότι οι Τουρκοκύπριοι είναι οι καλύτεροι σύμμαχοί μας. Κι αυτοί πολεμούν ενάντια στο καθεστώς του Ερντογάν γιατί για αυτούς διακυβεύεται η εξαφάνιση της κοινότητάς τους. Οι Τουρκοκύπριοι νιώθουν πολύ βαριά την μπότα του Αττίλα, όσο τη νιώθουμε κι εμείς", σημειώνει η Άννα Μαραγκού.

Για εκείνη το "Δεν Ξεχνώ" έχει αποτύχει γιατί για να ξεχάσει κάποιος θα πρέπει να ξέρει. " Η δική μας νέα γενιά δεν ξέρει. Θεωρεί ότι η Κύπρος είναι από τη Λευκωσία μέχρι την Πάφο. Εμείς οι παλιοί ξέρουμε και σίγουρα δεν ξεχνάμε, όμως εμείς φεύγουμε. Δεν διδάσκεται η κατεχόμενη Κύπρος -όπως θα έπρεπε- με αξιοπρέπεια κι όχι μόνο με κλάματα, μνημόσυνα και κατηγορίες", αναφέρει.

Λίγο πριν την αποχαιρετήσω, με προλαβαίνει: " Μπορεί να μην κατάφερα να ζήσω όλη μου τη ζωή στην Αμμόχωστο, όμως ελπίζω να μπορέσω να πεθάνω εκεί ".

# data[].attributes.attachment_link.title
Αμμόχωστος πριν και μετά την εισβολή: Τρεις Κύπριες διηγούνται στο ΒΗΜΑ τις ιστορίες τους - ΤΟ ΒΗΜΑ

# data[].attributes.attachment_link.description
Η ιστορία της πολύπαθης Αμμοχώστου όπως την έζησαν τρεις Κύπριες. Το παρελθόν, η περίκλειστη πόλη και οι δύσκολες επιστροφές μέσα από αφηγήσεις και φωτογραφίες.

# data[].attributes.attachment_caption
Τι είδα στο Βαρώσι....

# data[].attributes.headline
Μια μικρή ταινία του Πανίκκου Χρυσάνθου με εικόνες από μια πρόσφατη επίσκεψη στην περίκλειστη πόλη του Βαρωσιού.

# data[].attributes.subject
Μια μικρή ταινία του Πανίκκου Χρυσάνθου με εικόνες από μια πρόσφατη επίσκεψη στην περίκλειστη πόλη του Βαρωσιού.

# data[].attributes.body
Τι είδα στο Βαρώσι

# data[].attributes.attachment_link.title
Τι είδα στο Βαρώσι