# data[].attributes.body
Sacharydy - budowa, podział i przykłady
Lekcja odbędzie się w piątek o godz. 10.00  za pomocą aplikacji Zoom
Link do lekcji
Kinga Zajdel is inviting you to a scheduled Zoom meeting.

Topic: Klasa 8 -  Sacharydy - budowa i podział
Time: Jun 19, 2020 10:00 AM Warsaw

Join Zoom Meeting
https://zoom.us/j/94548777472?pwd=YVpvcjBRRnRtdmZ3aVBRSnNBMEQvQT09

Meeting ID: 945 4877 7472
Password: 7SCuK6

# data[].attributes.body
Białka budowa i właściwości
Materiały dla uczniów, którzy nie brali udziału  w lekcji online
Na podstawie materiału zawartego w linkuach zapoznaj si e z :
- budowa i wystepowaniem białek
-rolą białek w organizmie człowieka
- właściwościami białek
- reakcjami charakterystycznymi dla białek
https://epodreczniki.pl/a/bialka---budowa/D1GxRoLpt

https://epodreczniki.pl/a/bialka---wlasciwosci/DjlaK6xSr

W załączniku na dole znajduje się notatka do lekcji

# data[].attributes.body
Białka - budowa i właściwości
05.06.2020 godz.10.15
Kinga Zajdel is inviting you to a scheduled Zoom meeting.

Topic: Białka - budowa i właściwości
Time: Jun 5, 2020 10:15 AM Warsaw

Join Zoom Meeting
https://zoom.us/j/98848468541?pwd=QzM4bFNvNGpHUlozT01mTGI1L2FWZz09

Meeting ID: 988 4846 8541
Password: 3fte8c

# data[].attributes.body
Białka - budowa i właściwości.
Lekcja odbędzie się na aplikacji ZOOM w piatek 05.06 o godzinie 10.15. Link do spotkania wyślę o 10.00.
Pozdrawiam i zapraszam

# data[].attributes.body
Informacja dotyczy uczniów realizujących projekt 9.2 (zajęcia rozwijające uzdolnienia z chemii i zajęcia dydaktyczno -wyrównawcze). Bardzo prosze w trybie pilnym o dostarczenie do szkoły (s.44) podpisanych przez Was i Waszych rodziców formularzy, które otrzymaliście w marcu tuż przed zamknieciem szkół. Jeśli ktoś nie odebrał kartki lub ją zgubił proszę o zgłoszenie sie do szkoły do sali 44, odebranie i uzupełnienie nowych formularzy. Sprawa jest pilna. Dziękuje.

# data[].attributes.body
Umieszczam link do sprawdzianu TYLKO dla osób z którymi umawiałam się na drugi termim. Test będzie aktywny odz 9.30 do 12.00

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Korzystanie z serwisu wymaga aktywowania obsługi plików cookie. Aby uzyskać dostęp do testu, proszę aktywować obsługę plików cookie w ustawieniach przeglądarki, a następnie kliknąć "Odśwież".

# data[].attributes.attachment_link.description
Korzystanie z serwisu wymaga aktywowania obsługi plików cookie. Aby uzyskać dostęp do testu, proszę aktywować obsługę plików cookie w ustawieniach przeglądarki, a następnie kliknąć "Odśwież".

# data[].attributes.body
Dzień dobry,
Dzisiaj zaczynamy ostatni dział - Substancje o znaczeniu biologicznym.
Temat dzisiejszej lekcji - Tłuszcze - budowa i właściwości.
Proszę zapoznać się z treścią z podręcznika str.190 - 192 oraz z materiałem z linku - punkt 1 i 2.
Na podstawie tych źródeł informacji zapiszcie notatkę wg punktów:
1. Gdzie wystepują tłuszcze(przykłady
2. Co to są tłuszcze?
3. Jak zbudowane są tłuszcze? (wzór ogólny tłuszczów)
4. W jakiej reakcji można otrzymać tłuszcze?
5. Podział tłuszczów ze względu na pochodzenie i stan skupienia
6. Właściwości tłuszczów.
Teraz proszę zapoznać się z punktem 3 materiału z linku - Występowanie i biologiczne funkcje tłuszczów.
Na podstawie tego materiału proszę wpisać do zeszytu:
- przykłady produktów spożywczych, które zawierają tłuszcze,
- jakie jest znaczenie tłuszczów dla organizmów żywych
Na podstawie punktu 4 materiału z linku - Ważne przemiany tłuszczów- proszę zapisać:
- jakim przemianom ulega tłuszcz w organiźmie człowieka,
- jak powstaje margaryna
- na czym polega próba akroleinowa
Prosze ow ysłanie zdjęć notatki.
Pozdrawiam

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Tłuszcze to substancje towarzyszące nam na co dzień. W każdej kuchni można znaleźć masło, margarynę, olej czy oliwę. Czy wiesz, jak się je produkuje? Dlaczego tłustej plamy z ubrania nie spierzemy wodą? Dlaczego płonącego oleju nie wolno gasić wodą ?

klasyfikować tłuszcze pod względem pochodzenia, stanu skupienia i charakteru chemicznego;

jakie są budowa i właściwości tłuszczów;

projektować doświadczenie pozwalające odróżnić tłuszcz nienasycony od nasyconego.

Związki, którym zawdzięczamy piękne zapachy kwiatów czy owoców, to estry. Do grupy estrów należą też , choć wcale ładnie nie pachną. Te niezbędne składniki naszej codziennej diety występują w naturalnych warunkach - w mięsie, rybach i roślinach oleistych. Na drodze chemicznej otrzymuje się je w reakcji estryfikacji glicerolu i wyższych kwasów karboksylowych.

Tłuszcze to estry glicerolu i wyższych kwasów karboksylowych. W cząsteczkach tłuszczów mogą występować reszty kwasowe różnych kwasów tłuszczowych.

Zastanów się, z jakimi tłuszczami spotykasz się na co dzień. Czy można je w jakiś sposób pogrupować?

Tłuszcze dzielimy ze względu na stan skupienia i pochodzenie.

Przeanalizuj informacje zebrane w tabeli. Odpowiedz na pytanie: jaka jest zależność między tłuszczami stałymi i ciekłymi a tłuszczami zwierzęcymi i roślinnymi?
Jakie właściwości mają tłuszcze?
Można łatwo zauważyć, że tłuszcze stałe są głównie pochodzenia zwierzęcego, a ciekłe - pochodzenia roślinnego. Aby dowiedzieć się, co ma wpływ na tę zależność, wykonajmy doświadczenie.

Tłuszcze nie rozpuszczają się w wodzie, mają budowę niepolarną. Tłuszcze dobrze rozpuszczają się w rozpuszczalnikach organicznych.
Które produkty spożywcze zawierają tłuszcze?

Dlaczego nie wolno gasić płonącego oleju wodą?
Gdy zaczyna palić się olej na patelni, wiele osób w pierwszym odruchu wstawia tę patelnię pod wodę. Konsekwencje takiego postępowania widzieliśmy na filmie. Dlaczego tak się dzieje?

Woda ma gęstość większą od gęstości oleju, a zatem po wlaniu do naczynia z płonącym olejem spływa na dno. Jednak woda wlewana na patelnię z płonącym olejem rozgrzewa się do temperatury powyżej 100°C. Przechodzi w stan gazowy, co jest przyczyną rozprzestrzeniania się ognia. Zjawisko to obserwuje się np. podczas smażenia kotletów, gdy woda wycieka ze smażonego mięsa na rozgrzany olej, powodując „pryskanie".

Co należy zrobić, gdy zapali się olej?
1. Wyłączyć gaz pod płonącym naczyniem.
2. Spokojnym ruchem przykryć naczynie, tak by ograniczyć dopływ tlenu (tlen podtrzymuje palenie).
Z tych samych powodów niewskazane jest gaszenie wodą płonącej ropy naftowej czy benzyny.

Zanim odpowiemy na to pytanie, obejrzyj film, który pokaże, jakie są skutki gaszenia płonącego oleju.

Na półkach sklepowych łatwo znajdziemy olej słonecznikowy, rzepakowy, sojowy, kokosowy, orzechowy, lniany, z pestek winogron czy awokado, a także oliwę z oliwek, pozyskaną na różne sposóby. Te powszechnie stosowane w kuchni tłuszcze występują w nasionach takich roślin, jak: rzepak, słonecznik, soja, oliwki, rzadziej orzechy, kokos, winogrona i awokado. Oleje i oliwy otrzymuje się w różnych procesach.
Jakie znaczenie mają tłuszcze dla organizmów żywych?
Tłuszcze zwierzęce są obecne w mięsie oraz mleku. Smalec otrzymujemy w wyniku przetopienia słoniny, a masło - w procesie ubijania śmietany.

Tłuszcze w organizmach żywych pełnią bardzo ważną funkcję. Zastanawialiście się, dlaczego zimą spożywamy zazwyczaj większą ilość tłuszczów? Przede wszystkim tłuszcze dostarczają organizmom energii. Podskórna warstwa tłuszczu zapobiega utracie ciepła i chroni narządy wewnętrzne przed uszkodzeniem. Istotną rolą tłuszczów jest także transport rozpuszczalnych w tłuszczach witamin: A ,D, E i K.
Jakim przemianom ulegają tłuszcze w organizmach ludzi i zwierząt?

W czasach fast foodów (czyt. fast fudów) ważne jest, aby znać zasady racjonalnej diety. Coraz większa część społeczeństwa ma problem z otyłością, która staje się przyczyną wielu chorób. W takim razie - co z tymi tłuszczami? Jeść czy nie jeść?

Tłuszcze są niezbędnym elementem naszej diety, jednak niewskazane jest spożywanie zbyt dużej ilości tłuszczów stałych, takich jak smalec i masło. Dlaczego? Tłuszcze stałe to głównie estry nasyconych kwasów tłuszczowych, które powodują wzrost zawartości cholesterolu we krwi. Zalecane jest dostarczanie organizmowi tłuszczów roślinnych, które w większości są estrami kwasów nienasyconych określanych jako NNKT (niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe). Większą ilość NNKT zawierają: oleje roślinne, oliwa z oliwek, orzechy, ryby i owoce morza.
Jak powstaje margaryna?
Tłuszcze ulegają hydrolizie, tj. rozpadają się z utworzeniem glicerolu i kwasu tłuszczowego. Proces ten zachodzi w przewodzie pokarmowym pod wpływem enzymów i jest źródłem energii. Poniżej przedstawiono uproszczony schemat tych procesów.
Czy z tłuszczów można otrzymać mydło?
Ciekłe tłuszcze poddaje się procesowi przemysłowego utwardzania, w wyniku którego otrzymujemy margarynę. Proces ten polega na katalitycznym uwodornieniu tłuszczów nienasyconych. W jego efekcie powstają związki nasycone - tłuszcze stałe.
Czy wszystkie substancje tłuste są tłuszczami? Czy olej roślinny i olej napędowy to tłuszcze?
Ważnym procesem, któremu ulegają tłuszcze, jest ich zmydlanie. Reakcja ta polega na ogrzewaniu tłuszczów w obecności wodorotlenku sodu lub potasu. Produktem tej reakcji są sole sodowe i potasowe wyższych kwasów karboksylowych, czyli mydła.

Tłuszcze są estrami glicerolu i wyższych kwasów karboksylowych.

Tłuszcze można podzielić - ze względu na stan skupienia - na stałe i ciekłe.

Tłuszcze dzielimy - ze względu na pochodzenie - na roślinne i zwierzęce.

Tłuszcze roślinne zawierają głównie związki nienasycone, a tłuszcze zwierzęce - związki nasycone.

Tłuszcze roślinne (ciekłe) odbarwiają wodę bromową. Wpływ na to ma obecność wiązania wielokrotnego.

Tłuszcze nie rozpuszczają się w wodzie, ale dobrze rozpuszczają się w rozpuszczalnikach niepolarnych, np. w benzynie.

Tłuszcze są niezbędne do prawidłowego funkcjonowania organizmu.

estry glicerolu i wyższych kwasów karboksylowych

reakcja charakterystyczna tłuszczów; polega na silnym ogrzewaniu tłuszczów, podczas którego wydziela się akroleina - substancja toksyczna o ostrym, duszącym zapachu

reakcja charakterystyczna

reakcja pozwalająca zidentyfikować daną substancję lub grupę związków

Podczas silnego ogrzewania oleju roślinnego wydziela się substancja o duszącym zapachu. Substancją tą jest akroleina. Powoduje ona silne podrażnienia błon śluzowych, oczu i górnych dróg oddechowych. Jest toksyczna i rakotwórcza, dlatego też nie należy przegrzewać tłuszczów. Reakcja ta jest charakterystyczna dla tłuszczów (tzw. ). Reakcja charakterystyczna Reakcja charakterystyczna to reakcja, która umożliwia zidentyfikowanie danego związku lub grupy związków. Z kolei oleje mineralne nie tworzą takiego produktu podczas ogrzewania.

# data[].attributes.attachment_link.description
Tłuszcze to substancje towarzyszące nam na co dzień. W każdej kuchni można znaleźć masło, margarynę, olej czy oliwę. Czy wiesz, jak się je produkuje? Dlaczego tłustej plamy z ubrania nie spierzemy wodą? Dlaczego płonącego oleju nie wolno gasić wodą ?

# data[].attributes.headline
22.05.2020    Pochodne węglowodorów - sprawdzian wiadomości       

# data[].attributes.subject
22.05.2020    Pochodne węglowodorów - sprawdzian wiadomości       

# data[].attributes.body
Dzisiaj zgodnie z zapowiedzią napiszecie test z działu Pochodne węglowodorów.
Proszę aby osoby z odpowiednich klas weszły w odpowiednie  linki. Pod linkami znajdują się testy, które rozwiążecie online. Test rozwiązujecie tylko raz. Czas na rozwiązanie  testu wynosi 30 minut. Test jest aktywny od godz.10.00 do 11.00.
Powodzenia.
Klasa 8A
https://www.testportal.pl/test.html?t=jhwP6G2KMnd8

Klasa 8B
https://www.testportal.pl/test.html?t=KY43zVB2TeUF

Klasa 8C
https://www.testportal.pl/test.html?t=Qjrk7gbkqmxq

Klasa 8D
https://www.testportal.pl/test.html?t=yDNaGmCT8jr7

Klasa 8E
https://www.testportal.pl/test.html?t=3pWZYRpUpz5p

# data[].attributes.body
Pochodne węglowodorów - podsumowanie działu

Dzień dobry,
Dzisiaj podsumujemy sobie wiadomości z działu Pochodne węglowodorów. W podręczniku jest to materiał na stronach 137 do 188. Proszę o zapoznanie się z podsumowaniem w podręczniku, które znajduje się na stronie 186 - 187.
Zapoznajcie się również z materiałem z linku (epodreczniki) - tam również znajduje się podsumowanie materiału, który Was obowiązuje (z wyjątkiem amin). Po przypomnieniu sobie najwazniejszych informacji wykonajcie zadania 1,2 i 3 z podręcznika str. 188. W zadaniu 2 podajcie tylko nazwy związków - bez wzorów. Zdjęcia wykonanych zadań proszę wysłać na emaila lub msg. W celu przygotowania się do sprawdzianu zachęcam do wykonania zadań i poleceń równiez z epodrecznika (link).
W piątek 22.05.2020 o godz9.00 na padlecie umieszczę link do sprawdzianu. Będziecie mieli godzinę na jego wykonanie (test bedzie aktywny od 10 do 11). Nie ma możliowści pisania w innym terminie - po upływie czasu dostęp do testu zostanie zamknięty. Proszę więc o mobilizację i solidne przygotowanie się i uzupełnienie testu.
Pozdrawiam.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Pochodne węglowodorów: alkohole, kwasy karboksylowe, estry, aminy i aminokwasy to związki chemiczne, z którymi spotykamy się każdego dnia. Ocet, który służy m.in. do konserwowania żywności, zawiera kwas octowy. Etanol wykorzystuje się również do produkcji napojów alkoholowych. Piękny zapach perfum zawdzięczamy estrom, a do produkcji wielu lekarstw stosuje się aminy. Białka, które są niezbędnym elementem naszej diety, są zbudowane z aminokwasów.

Alkohole najczęściej kojarzą się z napojami alkoholowymi. Jednak trzeba pamiętać, że alkohole to liczna grupa związków organicznych, która ma wiele zastosowań w różnych dziedzinach życia. Alkohole dzielimy na jednowodorotlenowe i wielowodorotlenowe. Przedstawicielami pierwszej grupy są metanol i etanol, do drugiej należy glicerol. Przypomnijmy sobie, jakie mają właściwości.

Ujęcie na butelkę z metanolem. W zlewce wodny roztwór metanolu: zanurzenie uniwersalnego papierka w wodnym roztworze metanolu. Pokazanie żółtego zabarwienie papierka. Ujęcie na butelkę z etanolem. Ujęcie na rozpuszczalniki oraz farby.

shuffle Odtwarzanie losowe skip_previous Poprzedni skip_next Następny repeat Powtórz

Film dostępny na portalu epodreczniki.pl
Ujęcie na butelkę z metanolem. W zlewce wodny roztwór metanolu: zanurzenie uniwersalnego papierka w wodnym roztworze metanolu. Pokazanie żółtego zabarwienie papierka. Ujęcie na butelkę z etanolem. Ujęcie na rozpuszczalniki oraz farby.

Dodanie glicerolu do wody. Wymieszanie gliceryny z wodą. Zanurzenie papierka uniwersalnego. Wymienienie właściwości gliceryny oraz jego zastosowania w przemyśle i produkcji.

shuffle Odtwarzanie losowe skip_previous Poprzedni skip_next Następny repeat Powtórz

Film dostępny na portalu epodreczniki.pl
Dodanie glicerolu do wody. Wymieszanie gliceryny z wodą. Zanurzenie papierka uniwersalnego. Wymienienie właściwości gliceryny oraz jego zastosowania w przemyśle i produkcji.

W życiu codziennym z kwasami organicznymi spotykamy się bardzo często. Najbardziej znanymi kwasami karboksylowymi są kwas octowy i mrówkowy. Innymi przykładami kwasów są: aspiryna - popularny lek - oraz kwas mlekowy, który powstaje w mięśniach podczas dużego wysiłku fizycznego. W przyrodzie występują również kwas cytrynowy, kwas jabłkowy, kwas szczawiowy i wiele innych. Wyróżniamy także kwasy o długich łańcuchach węglowodorowych, tzw. kwasy tłuszczowe.

Porównanie właściwości niższych kwasów karboksylowych z wyższymi na przykładzie kwasu octowego i stearynowego

Wiemy już, że za przyjemne zapachy, które nas otaczają, odpowiadają estry. Jakie mają one właściwości i zastosowanie?

Oprócz atomów węgla, wodoru i tlenu związki organiczne mogą zawierać atomy innych pierwiastków, m.in. azotu. Przykładem takich związków są aminy i aminokwasy. Aminą o najprostszej budowie jest metyloamina. Glicyna to związek chemiczny zaliczany do grupy aminokwasów.

Pochodne węglowodorów to związki chemiczne, które powstają poprzez zastąpienie co najmniej jednego atomu wodoru w cząsteczce węglowodoru grupą funkcyjną. To właśnie obecność różnych grup funkcyjnych wpływa na odmienne właściwości pochodnych węglowodorów.

Substancje chemiczne mają swoje niepowtarzalne nazwy oraz wzory. Tych wzorów jest bardzo dużo. Zapisywanie wzorów i tworzenie nazw związków wymagają stosowania się do pewnych reguł. Należy je znać, a nie uczyć się wzorów czy nazw na pamięć.

Nazew_AW

W tabeli poniżej zestawiono ważne reakcje chemiczne alkoholi i kwasów karboksylowych.

Napisz wzory półstrukturalne następujących związków organicznych:

metanolu i glicerolu,

kwasu butanowego i kwasu palmitynowego,

octanu propylu i butanianu metylu,

metyloaminy i glicyny.

Do jakiej grupy pochodnych węglowodorów należą związki o podanych wzorach? Podaj nazwę (nazwy) grupy funkcyjnej.

Wymień właściwości metanolu i etanolu. Który stanowi większe zagrożenie dla życia człowieka? Dlaczego? Jakie skutki niesie nadmierne spożywanie napojów alkoholowych?

Jakie właściwości mają kwasy octowy i kwas oleinowy? Wskaż różnice i podobieństwa.

Napisz dwa równania różnych reakcji chemicznych, w wyniku których otrzymasz octan potasu.

Na czym polega reakcja estryfikacji? Napisz równanie reakcji otrzymywania mrówczanu etylu.

Wymień grupy związków organicznych zawierających atomy azotu. Podaj wzór i nazwę przedstawiciela każdej z grup.

Pamiętam i rozumiem

Poniższe ilustracje powinny skojarzyć ci się ze związkami będącymi pochodnymi węglowodorów. Napisz wzory oraz nazwy tych związków.

Poniżej przedstawiono fragment karty charakterystyki 80‑procentowego roztworu kwasu octowego. Zapoznaj się z tymi informacjami. Następnie podaj trzy zasady bezpiecznej pracy z tą substancją w laboratorium chemicznym.

Etanol - wróg czy przyjaciel człowieka? Wyszukaj informacje na temat etanolu i napisz rozprawkę na ten temat.

Czytam i interpretuję

Jodyna służy do dezynfekcji ran. Jest to 3‑procentowy roztwór jodu w alkoholu etylowym. Oblicz masę jodu rozpuszczonego w 500 g jodyny.

Przykładem jest dobrze nam znany wodorotlenek sodu . Roztwór wodorotlenku sodu ma odczyn zasadowy. Wyjaśnij, dlaczego odczyn alkoholi jest obojętny, mimo że podobnie jak wodorotlenki mają grupę wodorotlenową.

W laboratorium chemicznym student ma otrzymać ester o zapachu ananasów - maślan etylu.

Przygotuj instrukcję, według której powinien postępować student. W tym celu przygotuj tabelę:

Podaj obserwacje przewidywane podczas wykonywania doświadczenia.

Napisz równanie reakcji zachodzącej podczas tego doświadczenia.

Zaprojektuj doświadczenie pozwalające zbadać zachowanie się kwasów oleinowego i palmitynowego wobec roztworu manganianu(VII) potasu.

Narysuj schematyczny rysunek, na którym zaznaczysz potrzebne odczynniki, sprzęt laboratoryjny oraz przebieg doświadczenia.

Napisz, jakie będą obserwacje.

Sformułuj wnioski na podstawie obserwacji.

W trzech próbówkach znajdują się roztwory: kwasu octowego, etanolu oraz amoniaku. W celu identyfikacji danych substancji uczniowie wykonali następujące czynności:

Czy wszystkim uczniom udało się zidentyfikować roztwory? Uzasadnij odpowiedź.
Test sprawdzający Klucz testu

Rozwiązuję problemy

# data[].attributes.attachment_link.description
Pochodne węglowodorów: alkohole, kwasy karboksylowe, estry, aminy i aminokwasy to związki chemiczne, z którymi spotykamy się każdego dnia. Ocet, który służy m.in. do konserwowania żywności, zawiera kwas octowy. Etanol wykorzystuje się również do produkcji napojów alkoholowych. Piękny zapach perfum zawdzięczamy estrom, a do produkcji wielu lekarstw stosuje się aminy.

# data[].attributes.body
Dzisiaj omówimy sobie ostatnią grupę pochodnych węglowodorów, czyli właśnie aminokwasy.
Zapiszcie tamat lekcji: Aminkowasy - budowa i właściwości.
Proszę zapoznać się z tematem w podręczniku str.182 - akapit: Co to są aminokwasy?
Wpiszcie do zeszytu definicję aminokwasów.
Na podstawie materiału z linku punkt 3:Aminkowasy - wpiszcie do zeszytu wzór ogólny aminokwasów z zaznaczeniem grupy aminowej, karboksylowej i węglowodorowej.
https://epodreczniki.pl/a/aminy-i-aminokwasy/DzJZ5l9SX
Na podstawie dalszej części materiału z linku oraz podrecznika str. 182 - 183 podajcie wzór najprostszego aminokwasu GLICYNY oraz opiszcie jej właściwości.
Teraz zapoznajcię się z terścią podręcznika str 184 - 185 i na tej podstawie napiszcie:
- czy cząsteczki aminokwasów mogą łączyć się ze sobą?
- na czym polega reakcja kondensacji aminokwasów?
- jak przebiega reakcja kondensacji dwóch cząsteczek glicyny?
- co to jest peptyd i wiązanie peptydowe
Na koniec zapoznajcie się z przykładami zastosowania aminokwasów - podręcznik str. 183.
Proszę WSZYSTKIE OSOBY z numerami od 1 do 10 o wysłanie zdjęć wykonanej notatki.
To ostatnia lekcja z działu Pochodne węglowodorów.
Na nastepnej lekcji podsumujemy sobie wiadomości, a za dwa tygodnie napiszecie test online z tego działu. Pozdrawiam

# data[].attributes.body
29.04.2020, 08.05.2020

# data[].attributes.body
Dzień dobry,
Przechodzimy dzisiaj do kolejnej grupy pochodnych węglowodorów - czyli do ESTRÓW. Estry to związki, które nadają zapachy kwiatom, owocom i korzeniom roślin. Wykorzystywane są m.in. do produkcji perfum właśnie ze względu na swoje charakterystyczne zapachy. Jak zatem zbudowane są te związki i jak mozna je otrzymać?
Zapoznajcie się z materiałem z linku - punkt 1, 2

https://epodreczniki.pl/a/estry---budowa-i-wlasciwosci/D1KYqhxnO
Wpiszcie do zeszytu notatkę:
- wzór ogólny estrów i grupy estrowej,
- jak tworzy się nazwy estrów,
- przykłady wzorów i nazw estrów
- otrzymywanie estrów - ogólny zapis reakcji estryfikacji,
- przykłady reakcji estryfikacji - nazwy substratów i produktów
Teraz zapoznajcie się z punktem 3 materiału z linku.
https://epodreczniki.pl/a/estry---budowa-i-wlasciwosci/D1KYqhxnO

Zapiszcie do zeszytu informacje na temat:
- właściwości estrów,
- zastosowania estrów

Zadanie: Podręcznik str. 181 zad.1 i 3

Wszystkie zagadnienia do notatki znajdziecie w materiale z linku - punkt 1,2 i 3. Można sie również posłużyć dodatkowo podręcznikiem str. 177- 180 ale w głównej mierze korzystajcie z epodreczników (link).
Zdjęcia notatki i zadania wysyłają osoby od numeru 10 do końca.
Pozdrawiam

# data[].attributes.body
22.04.2020

# data[].attributes.body
Zapoznaj się z materiałem z linku - punkt 1,2 i 3.
https://epodreczniki.pl/a/wyzsze-kwasy-karboksylowe/DzjIkD3LL
Korzystając z zawartych tam informacji zapisz do zeszytu notatkę odpowiadając na pytania:
1. Co to są wyższe kwasy karboksylowe? Podaj przykłady.
2. Podaj wzory sumaryczne kwasu palmitynowego, stearynowego i oleinowego.
3. Jak dzielimy wyższe kwasy karboksylowe? (nasycone i nienasycone - z czego wynika ten podział, przykłady kwasów nasyconych i nienasyconych)
4. Właściwości fizyczne i chemiczne wyższych kwasów karboksylowych (stearynowego, palmitynowego i oleinowego)
Możesz również posłużyć się podręcznikiem str. 169-171.
Teraz zapoznajcie sie z punktem 4 materiału dołączonego w linku. Obejrzyjcie dołączony tam film z doświadczeniem.
Na podstawie materiału z linku zapiszcie w punkcie 5 notatki reakcje kwasu stearynowego z zasadą sodową. Podajcie nazwy substratów i produktów tej reakcji.
Zapiszcie definicje mydeł - podręcznik str.172
Napiszcie jak dzielimy mydła ze względu na właściwości - materiał z linku.
Wpiszcie do zeszytu inne przykłady zastosowań wyższych kwasów karboksylowych - podręcznik str.173.
Prosze o wysłanie na emaila zdjęć notatek osoby z numerami 9,11,13 i 15 z wszystkich klas ósmych. Termin do poniedziałku 20.04.2020 godz.16.00.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Kwasy zazwyczaj kojarzą się nam z substancjami żrącymi, ciekłymi i dobrze rozpuszczalnymi w wodzie. Czy wiesz jednak, że świece wytwarzane są m.in. z mieszaniny dwóch kwasów - stearynowego i palmitynowego, czyli tzw. stearyny? Pod względem właściwości różnią się one od poznanych ci dotychczas kwasów. Są to substancje stałe, o białej barwie, które nie rozpuszczają się w wodzie.

co oznacza nazwa wyższe kwasy karboksylowe;

nazywać wyższe kwasy karboksylowe nasycone (kwas palmitynowy i stearynowy) oraz nienasycone (kwas oleinowy);

zapisywać wzory wyższych kwasów karboksylowych (kwasu palmitynowego, stearynowego i oleinowego);

jakie są właściwości wyższych kwasów karboksylowych;

jakie zastosowanie mają wyższe kwasy karboksylowe;

projektować doświadczenie pozwalające odróżnić kwas oleinowy od palmitynowego lub stearynowego.

Kwasy karboksylowe, m.in. kwas octowy czy kwas masłowy , ze względu na niewielką liczbę atomów węgla w łańcuchu węglowodorowym, są zaliczane do niższych kwasów karboksylowych. Wyższe kwasy karboksylowe Wyższe kwasy karboksylowe to związki zawierające długi łańcuch węglowy (kilkanaście atomów węgla) oraz charakterystyczną dla kwasów karboksylowych grupę .

Animacja prezentuje porównanie budowy cząsteczek niższych i wyższych kwasów karboksylowych. Zostają omówione przez lektora a na ekranie prezentowane są przykładowe kwasy wraz z wzorami. Kwasy niższe: octowy, propionowy oraz wyższe: palmitynowy oraz stearynowy.

shuffle Odtwarzanie losowe skip_previous Poprzedni play_circle_outline pause_circle_outline Odtwórz/Pauza skip_next Następny repeat Powtórz

volume_up volume_off Wycisz/Wyłącz wyciszenie

subtitles Napisy fullscreen fullscreen_exit Tryb pełnoekranowy

Film dostępny na portalu epodreczniki.pl
Animacja prezentuje porównanie budowy cząsteczek niższych i wyższych kwasów karboksylowych. Zostają omówione przez lektora a na ekranie prezentowane są przykładowe kwasy wraz z wzorami. Kwasy niższe: octowy, propionowy oraz wyższe: palmitynowy oraz stearynowy.

Wyższe kwasy karboksylowe są nazywane także kwasami tłuszczowymi. Cząsteczki tłuszczów zawierają w swym składzie reszty kwasów tłuszczowych.

Przypomnij sobie pojęcie organicznych związków nasyconych i nienasyconych. Czy pamiętasz, które węglowodory zaliczamy do związków nasyconych, a które - do nienasyconych?

Wyróżniamy nasycone i nienasycone kwasy tłuszczowe.

Kwasy nasycone i nienasycone

Do nasyconych wyższych kwasów karboksylowych należą , o wzorze , oraz . W cząsteczkach tych kwasów między atomami węgla występują wiązania pojedyncze. między 9. a 10. atomem węgla zawiera wiązanie podwójne, dlatego należy do nienasyconych związków organicznych.

Problem badawczy Hipoteza Instrukcja Co będzie potrzebne Podsumowanie

probówki,

szkiełka zegarkowe,

woda,

kwas octowy,

kwas palmitynowy,

kwas stearynowy,

kwas oleinowy.

1. Określ stan skupienia, barwę i zapach kwasów karboksylowych użytych w doświadczeniu.

2. Zbadaj rozpuszczalność kwasów w wodzie.

3. Wyniki obserwacji zanotuj w postaci tabeli:

R1ZY2L6gn4a1q 1

Potrzebny sprzęt laboratoryjny: probówki, szkiełka zegarkowe, statyw do probówek. Odczynniki: Kwas octowy, Kwas palmitynowy, Kwas stearynowy, Kwas oleinowy, Kwas octowy i oleinowy w probówce, Kwas palmitynowy i stearynowy na szkiełku zegarkowym.Poszczególne substancje dodajemy do wody.

shuffle Odtwarzanie losowe skip_previous Poprzedni skip_next Następny repeat Powtórz

Film dostępny na portalu epodreczniki.pl
Potrzebny sprzęt laboratoryjny: probówki, szkiełka zegarkowe, statyw do probówek. Odczynniki: Kwas octowy, Kwas palmitynowy, Kwas stearynowy, Kwas oleinowy, Kwas octowy i oleinowy w probówce, Kwas palmitynowy i stearynowy na szkiełku zegarkowym.Poszczególne substancje dodajemy do wody.

W wyniku doświadczenia zaobserwowano:

Z obserwacji wynika, że wyższe kwasy karboksylowe mają inne właściwości fizyczne niż niższe kwasy karboksylowe. Wyższe kwasy karboksylowe nie rozpuszczają się w wodzie ze względu na długi łańcuch węglowy. Nasycone kwasy tłuszczowe - kwas palmitynowy i stearynowy - są substancjami stałymi o białej barwie. Nienasycony kwas oleinowy jest oleistą cieczą o lekko żółtym zabarwieniu; ma charakterystyczny zapach starego oleju.

Jak odróżnić stopiony kwas stearynowy lub palmitynowy od kwasu oleinowego. Wykonaj ćwiczenie.

Chem_gim_3_IX.15_06_Ćw

Kwas stearynowy i palmitynowy w niskich temperaturach topią się. Kwasy karboksylowe ulegają reakcji spalania. Spalają się żółtym płomieniem - takim, jaki obserwujemy podczas palenia się świeczki.

Podsumowanie ćwiczenia
W celu odróżnienia kwasu stearynowego lub palmitynowego od kwasu oleinowego należy zastosować wodę bromową lub roztwór manganianu(VII) potasu . Cząsteczka nienasyconego kwasu oleinowego zawiera wiązanie podwójne, dlatego odbarwia wodę bromową oraz roztwór manganianu(VII) potasu. Ponadto w reakcji tej powstaje biała substancja stała - nasycony kwas stearynowy. Przechodzi on w kwas nasycony, co obserwujemy jako zmianę stanu ciekłego substancji w stan stały. Wyższe kwasy karboksylowe wprowadzone do wody z dodatkiem oranżu metylowego nie zmieniają barwy wskaźnika, ponieważ nie rozpuszczają się w wodzie i nie ulegają procesowi dysocjacji elektrolitycznej.

Kwasy tłuszczowe ogrywają istotną rolę w otrzymywaniu mydeł.

Dlaczego mydła myją?
Mydła, podobnie jak detergenty, są substancjami powierzchniowo czynnymi. Co to oznacza? Powierzchnia wody wykazuje tzw. napięcie powierzchniowe, czyli zachowuje się jak „napięta błonka". Dzięki temu owady poruszają się po wodzie, nie zanurzając się w niej.

Wszyscy wiemy, że zabrudzonych, tłustych rąk nie domyjemy, używając tylko wody. Dodając mydło lub inny detergent, zmniejszamy napięcie powierzchniowe wody, to znaczy „rozluźniamy napiętą błonkę". Ponadto mydło ma dwoistą naturę: „lubiącą wodę" (część hydrofilowa) i „ nielubiącą wody" (część hydrofobowa). Zgodnie z regułą: podobne rozpuszcza się w podobnym - część mydła lubiąca wodę będzie rozpuszczała się w wodzie, a część nielubiąca wody będzie dobrze rozpuszczać tłuszcze.

Wyższe kwasy karboksylowe to kwasy zawierające długie łańcuchy węglowe.

Wyższe kwasy karboksylowe nazywamy również tłuszczowymi, gdyż cząsteczki tłuszczów zawierają w swym składzie reszty tych kwasów.

Do nasyconych kwasów tłuszczowych zaliczamy kwasy palmitynowy i stearynowy.

Kwas oleinowy jest nienasyconym kwasem tłuszczowym.

Mydła to sole wyższych kwasów karboksylowych.

Napisz równania reakcji spalania całkowitego składników stearyny, czyli kwasu palmitynowego i stearynowego.

Skrót NNKT oznacza niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe. Wyszukaj w dostępnych źródłach informacje na ich temat. Sporządź infografikę, w której podasz przykłady NNKT, gdzie występują i jakie są skutki ich niedoboru w organizmie człowieka.

Przeczytaj ciekawostkę „Dlaczego mydła myją" i wykonaj doświadczenie, postępując zgodnie z instrukcją:

1. Do miseczki nalej wody.

2. Powierzchnię wody posyp mielonym pieprzem.

3. Zamocz palec w płynie do mycia naczyń.

4. Zwilżony płynem palec przyłóż do powierzchni wody na środku miseczki.

5. Obserwuj, co się dzieje.

Problem badawczy Instrukcja Hipoteza Podsumowanie Co będzie potrzebne

1. Do probówki wsyp niewielką ilość kwasu stearynowego.

2. Wlej kilka cmIndeks górny 3 ³ zasady sodowej.

3. Dodaj kilka kropel fenoloftaleiny.

4. Mieszaninę ogrzewaj.

5. Obserwuj zmiany.

6. Pozostaw substancję do ostygnięcia.

R1aYYzxNeO8JB 1

Na pierwszym planie przedmioty potrzebne do przeprowadzenia doświadczenia. Do probówki wsypujemy niewielką ilość kwasu stearynowego, a następnie wlewamy kilka cm3 zasady sodowej. Dodajemy kilka kropel roztworu fenoloftaleiny. Zawartość probówki zabarwia się na malinowo, co świadczy o zasadowym odczynie. Następnie mieszanina jest ogrzewana. Malinowe zabarwienie powoli zanika. Obserwujemy silne pienienie się produktu reakcji. Pozostawiamy do ostudzenia. Otrzymano grudkowatą substancję.

shuffle Odtwarzanie losowe skip_previous Poprzedni skip_next Następny repeat Powtórz

Film dostępny na portalu epodreczniki.pl
Na pierwszym planie przedmioty potrzebne do przeprowadzenia doświadczenia. Do probówki wsypujemy niewielką ilość kwasu stearynowego, a następnie wlewamy kilka cm3 zasady sodowej. Dodajemy kilka kropel roztworu fenoloftaleiny. Zawartość probówki zabarwia się na malinowo, co świadczy o zasadowym odczynie. Następnie mieszanina jest ogrzewana. Malinowe zabarwienie powoli zanika. Obserwujemy silne pienienie się produktu reakcji. Pozostawiamy do ostudzenia. Otrzymano grudkowatą substancję.

Mieszanina kwasu stearynowego i zasady sodowej topi się. Malinowe zabarwienie zanika. Obserwujemy pienienie się utworzonego produktu tej reakcji. Po ostygnięciu powstaje grudkowata substancja o konsystencji podobnej do mydła.

W wyniku reakcji kwasu stearynowego z zasadą sodową powstaje mydło. Reakcja przebiega według równania:

RBZ0xInajSNyb 1

Stearynian sodu to rozpuszczalna w wodzie sól sodowa kwasu stearynowego.

Sole wyższych kwasów karboksylowych, m.in. palmitynowego, stearynowego i oleinowego, to mydła.

# data[].attributes.attachment_link.description
Kwasy zazwyczaj kojarzą się nam z substancjami żrącymi, ciekłymi i dobrze rozpuszczalnymi w wodzie. Czy wiesz jednak, że świece wytwarzane są m.in. z mieszaniny dwóch kwasów - stearynowego i palmitynowego, czyli tzw. stearyny? Pod względem właściwości różnią się one od poznanych ci dotychczas kwasów.

# data[].attributes.body
17.04.2020

# data[].attributes.body
07.04.2020

# data[].attributes.headline
Kwas etanowy - budowa i właściwości - cd.

# data[].attributes.subject
Kwas etanowy - budowa i właściwości - cd.

# data[].attributes.body
Dzisiaj kontynuujemy temat z poprzedniej lekcji o budowie i właściwościach kwasu etanowego.
Znacie już budowę i zastosowanie kwasu octowego. Dzisiaj zajmiemy sie jego właściwościami.
Zapoznajcie sie z materiałem dostepnym w linku.
Zapisz w zeszycie informacje na temat właściwości fizycznych i chemicznych kwasu etanowego (octowego).
Zapisz równanie dysocjacji kwasu octowego - nazwij produkty tego procesu.
Zapisz równanie reakcji kwasu octowego z magnezem. Nazwij produkty.
Zapisz równanie reakcji kwasu octowego z zasadą sodową. Nazwij produkty.
Wszystkie zagadnienia znajdują sie w dołączonej prezentacji. Obejrzyjcie również filmiki z doświadczeniami, które znajdują sie w prezentacji. Można również korzystać z podręcznika str. 164-167
Proszę o wysłanie zdjęć notatki osoby z numerem 2,4,6, i 8 z wszystkich klas ósmych. wszystkie emaile i wiadomości od Was czytam i zaznaczam osoby które wysłały mi zadania.

# data[].attributes.body
Zapoznaj sie z materiałem w linku - punkt 1. Na podstawie tego materiału i podręcznika str. 164 i str.168 sporządź do zeszytu notatke wg punktów:
1. Nazwa zwyczajowa kwasu etanowego
2. Wzór sumaryczny, strukturalny, półstrukturalny i grupowy kwasu etanowego
3. Na czym polega proces fermentacji octowej.
4. Równanie reakcji procesu fermentacji octowej
5. Przykłady zastosowania kwasu octowego.

https://epodreczniki.pl/a/kwasy-karboksylowe---budowa/DH3YxmeJx
Proszę o wysłanie zdjęć notatki na emaila (kingazajdel@interia.pl)  lub messengera. Zadania wysyłają osoby z wszystkich klas VIII o numerze w dzienniku 1,3,5.
Proszę o wysłanie zadań do poniedziałku do godziny 16.
Pozdrawiam

# data[].attributes.body
03.04.20202

# data[].attributes.body
Korzystając z podręcznika str. 157-158 przypomnij i wpisz do zeszytu wzór ogólny kwasów karboksylowych. Zaznacz we wzorze grupę alkilową i grupę karboksylową.
Korzystając z zasobów internetu wpisz nazwy i wzory (sumaryczne lub strukturalne) wybranych kwasów karboksylowych występujących w przyrodzie i pożywieniu człowieka. Zaznacz w tych wzorach grupy karboksylowe.
Oblicz masę cząsteczkową jednego wybranego kwasu karboksylowego.
Zadanie dla chętnych
Korzystając z zasobów internetu opisz budowę cząsteczki, właściwości i zastosowanie wybranego kwasu karboksylowego występującego w przyrodzie ( nie opisujemy kwasu mrówkowego i octowego)
Zadania proszę odsyłać na maila kingazajdel@interia.pl
Proszę o systematyczne wykonywanie zleconych przeze mnie zadań. Po omówieniu kilku zagadnień będziemy musieli zweryfikować stan Waszej wiedzy. Będzie to prawdopodobnie test w Quzizz lub na portalu testportal.pl. Szczegóły wkrótce.
W razie pytań pozostaje do Waszej dyspozycji drogą mailową kingazajdel@interia.pl
lub przez Messengera od poniedziałku do piątku od 8.00 do 14.30.
Pozdrawiam.

# data[].attributes.body
23.03.2020 - 27.03.2020

# data[].attributes.body
Dzisiaj podsumujemy sobie wiadomości i umiejętności z chemii organicznej, które zdobyliście do tej pory.
Proszę o przypomnienie sobie tych informacji korzystając z podręcznika str. 134 - 135.
Teraz proszę o sprawdzenie swojej wiedzy wykonując quiz, który znajduje się w poniższym linku.
Owocnej pracy.

# data[].attributes.attachment_link.description
Find quizzes on any topic and practice or compete with friends.

# data[].attributes.body
Proszę o obejrzenie przygotowanych materiałów:
https://epodreczniki.pl/a/alkohole---wlasciwosci/Dn8wj39qS
Proszę o rozwiązanie zadań które znajdują się w podsumowaniu tematów na portalu epodreczniki oraz sprawdzenie poprawności wykonywanych zadań – każde zadanie ma opcję sprawdź.

Można wykonać zadania z podręcznika str. 153 zad.1, str.156 zad.3

Wykonywane zadania proszę zapisywać w zeszycie przedmiotowym – będą one podlegać ocenie.

# data[].attributes.body
Proszę o obejrzenie przygotowanych materiałów:
od minuty 1.40 do 27
https://www.youtube.com/watch?v=OlZsSCmWsKY

https://epodreczniki.pl/a/alkohole---budowa/DHDcDTyOx

Proszę o rozwiązanie zadań które znajdują się w podsumowaniu tematu na portalu epodreczniki oraz sprawdzenie poprawności wykonywanych zadań – każde zadanie ma opcje Sprawdź

# data[].attributes.body
16.03.2020 - 20.03.2020
Przeżyjmy to jeszcze raz...