# data[].attributes.attachment_link.readable_text
ศูนย์วิชาการ แฮปปี้โฮม

รวบรวมและเผยแพร่ ข้อมูลความรู้ทางวิชาการ ที่เกี่ยวข้องในการพัฒนาเด็กและวัยรุ่น
รวมถึงการรับจัดฝึกอบรม สัมมนา กิจกรรมวิชาการ นิทรรศการเผยแพร่ความรู้
เพื่อเป็นการเรียนรู้ร่วมกันระหว่าง ผู้ปกครอง นักวิชาการ และประชาชนทั่วไปที่สนใจ

H A P P Y H O M E A C A D E M Y

นพ.ทวีศักดิ์ สิริรัตน์เรขา จิตแพทย์เด็กและวัยรุ่น

การศึกษาพิเศษ หมายถึง การจัดการศึกษาสำหรับบุคคลที่มีความบกพร่องทางร่างกาย จิตใจ สติปัญญา อารมณ์ สังคม การสื่อสาร และการเรียนรู้ หรือมีร่างกายพิการ หรือทุพพลภาพ หรือบุคคลซึ่งไม่สามารถพึ่งตนเองได้ หรือไม่มีผู้ดูแล หรือผู้ด้อยโอกาส ซึ่งเด็กกลุ่มนี้มักไม่ได้รับประโยชน์เต็มที่จากการศึกษาที่จัดให้ตามระบบปกติ เป็นการศึกษาที่มีความแตกต่างไปจากทั่วไป ทั้งในด้านวิธีสอน กระบวนการ หลักสูตร เนื้อหาวิชา เครื่องมือ อุปกรณ์การเรียน และเทคโนโลยีสิ่งอํานวยความสะดวก

นอกจากนี้การศึกษาพิเศษยังมีขอบเขตครอบคลุมถึงการจัดการศึกษาให้เด็กกับปัญญาเลิศ หรือเด็กที่มีความสามารถพิเศษเฉพาะด้าน ซึ่งเด็กเหล่านี้มักไม่ได้รับประโยชน์เต็มที่จากการศึกษาที่จัดให้ตามระบบปกติเช่นเดียวกัน

การศึกษาพิเศษ เป็นรูปแบบการฟื้นฟูสมรรถภาพทางการศึกษา ที่มีบทบาทสำคัญในการเพิ่มทักษะพื้นฐานด้านสังคม การสื่อสาร และทักษะทางความคิด ซึ่งทำให้เกิดผลดีในระยะยาว โดยเนื้อหาหลักสูตรจะเน้นการเตรียมความพร้อม เพื่อให้เด็กสามารถใช้ในชีวิตประจำวันได้ ควบคู่ไปกับทักษะทางวิชาการ

ครูการศึกษาพิเศษ หมายถึง ครูที่มีวุฒิทางการศึกษาพิเศษสูงกว่าระดับปริญญาตรีขึ้นไป หรือครูที่มีวุฒิทางการศึกษาพิเศษระดับปริญญาตรีที่ผ่านการประเมินทักษะการสอนคนพิการ ตามที่คณะกรรมการส่งเสริมการจัดการศึกษาสำหรับคนพิการกำหนด และปฏิบัติหน้าที่สอน จัดการศึกษา นิเทศ หรือหน้าที่อื่นเกี่ยวกับการจัดการศึกษาสำหรับคนพิการในสถานศึกษาทั้งของรัฐและเอกชน

แผนการจัดการศึกษาเฉพาะบุคคล (Individualized Education Program; IEP) หมายถึง แผนซึ่งกำหนดแนวทางการจัดการศึกษาที่สอดคล้องกับความต้องการจำเป็นพิเศษของบุคคลพิการ ตลอดจนกำหนดสิ่งอำนวยความสะดวก สื่อ บริการ และความช่วยเหลืออื่นใดทางการศึกษาให้เป็นเฉพาะบุคคล จึงควรมีการออกแบบให้เหมาะสมกับระดับความสามารถ ความบกพร่อง และความสนใจของเด็กแต่ละคน เพื่อให้เกิดการเรียนรู้ที่ง่าย ไม่สับสน เด็กสามารถนำทักษะที่ได้จากชั้นเรียนไปใช้นอกห้องเรียนได้

โปรแกรมการสอนในห้องเรียนที่มีการนำมาใช้ ได้แก่ โปรแกรม TEACCH (Treatment and Education of Autistic and related Communication handicapped CHildren) พัฒนาโดย Dr.Eric Schopler เน้นการสอนอย่างมีระบบ ขั้นตอน และการจัดสภาพแวดล้อมให้เหมาะสมกับเด็ก เป็นหัวใจสำคัญ โดยมีการจัดห้องเรียนให้เป็นระบบ จัดของเป็นหมวดหมู่ จัดตารางเวลากิจกรรมต่าง ๆ แน่นอน และมีความคาดหวังที่ชัดเจน ทำให้เด็กรู้ว่าเขาต้องทำอะไรบ้าง และสอนอย่างมีขั้นตอน วิธีการสอนจะเน้นใช้ภาพมากกว่าเสียง สอนให้สื่อสารโดยใช้รูปภาพหรือสัญลักษณ์ต่าง ๆ เนื้อหาจะครอบคลุมในทักษะทุกด้าน

การศึกษาพิเศษในประเทศไทยระยะแรก จัดให้กับเด็กที่มีความต้องการพิเศษ 4 ประเภท คือ เด็กที่บกพร่องทางการเห็น ทางการได้ยิน ทางร่างกาย และทางสติปัญญา ตามลำดับ

· ปี พ.ศ. 2481 มีการสอนอักษรเบรลล์ (braille) ให้คนตาบอดเป็นครั้งแรกที่ตำบลศาลาแดง จังหวัดพระนคร
· ปี พ.ศ. 2494 กระทรวงศึกษาธิการ ได้ตั้งหน่วยทดลองสอนคนหูหนวกขึ้นเป็นครั้งแรก ที่โรงเรียนเทศบาล 17 (โรงเรียนวัดโสมนัสในปัจจุบัน)
· ปี พ.ศ. 2501 กรมสามัญศึกษา ได้ส่งครูในสังกัดไปช่วยสอนเด็กป่วยเรื้อรังตามเตียงในโรงพยาบาลศิริราช โดยเฉพาะโรคไขสันหลังอักเสบ (Poliomyelitis) หรือโรคโปลิโอ
· ปี พ.ศ. 2503 กระทรวงสาธารณสุข เปิดบริการโรงพยาบาลปัญญาอ่อน เพื่อดูแลผู้ที่มีความบกพร่องทางสติปัญญา ที่ถนนดินแดง (สถาบันราชานุกูลในปัจจุบัน)

การศึกษาพิเศษมีการพัฒนาอย่างต่อเนื่อง จนในปัจจุบันมีทางเลือกในการศึกษาเพิ่มขึ้น ทั้งในรูปแบบสถานศึกษาเฉพาะความพิการ ศูนย์การศึกษาพิเศษ ศูนย์การเรียนเฉพาะความพิการ การเรียนร่วม ห้องเรียนคู่ขนาน ห้องเรียนปกติ รวมถึงการศึกษานอกโรงเรียน และการศึกษาตามอัธยาศัย

เอกสารอ้างอิง

การจัดการศึกษาสําหรับคนพิการ พ.ศ. 2551, พระราชบัญญัติ. (5 กุมภาพันธ์ 2551). ใน: ราชกิจจานุเบกษา. เล่ม 125 (ตอนที่ 28 ก); หน้า 2.

การจัดการศึกษาสําหรับคนพิการ (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2556, พระราชบัญญัติ. (17 พฤษภาคม 2556). ใน: ราชกิจจานุเบกษา. เล่ม 130 (ตอนที่ 42 ก); หน้า 1.

ทวีศักดิ์ สิริรัตน์เรขา. (2561). คู่มือการดูแลสุขภาพจิตเด็ก กลุ่มปัญหาการเรียน. (พิมพ์ครั้งที่ 2). กรุงเทพฯ: พรอสเพอรัสพลัส.

ทวีศักดิ์ สิริรัตน์เรขา. (2561). คู่มือการดูแลเด็กออทิสติก. กรุงเทพฯ: บียอนด์ พับลิสชิ่ง.

ส่งเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ พ.ศ. 2550, พระราชบัญญัติ. (27 กันยายน 2550). ใน: ราชกิจจานุเบกษา. เล่ม 124 (ตอนที่ 61 ก); หน้า 8-24.

Volkmar, F. R., Klin, A. (2000). Pervasive developmental disorders. In: Comprehensive textbook of psychiatry volume II, 7th ed, Sadock, B. J., Sadock, V. A., (eds). Baltimore: William & Wilkins, pp.2659-2678.

Volkmar, F. R., Lord, C., Clin, A., Schultz, R., Cook, E. H. (2004). Autism and the pervasive developmental disorders. In: Lewis's child and adolescent psychiatry: a comprehensive textbook, 4th ed, Martin A and Volkmar FR, eds. Baltimore: William & Wilkins, pp.384-422.

บทความฉบับแก้ไขล่าสุด: กันยายน 2562

ทวีศักดิ์ สิริรัตน์เรขา. (2562). การศึกษาพืเศษ. [Online]. Available URL: http://www.happyhomeclinic.com/specialeducation.htm

# data[].attributes.attachment_link.title
HAPPY HOME ACADEMY - ศูนย์วิชาการ แฮปปี้โฮม

# data[].attributes.attachment_link.description
รวบรวมและเผยแพร่ ข้อมูลความรู้ทางวิชาการ ที่เกี่ยวข้องในการพัฒนาเด็กและวัยรุ่น รวมถึงการรับจัดฝึกอบรม สัมมนา กิจกรรมวิชาการ นิทรรศการเผยแพร่ความรู้ เพื่อเป็นการเรียนรู้ร่วมกันระหว่าง ผู้ปกครอง นักวิชาการ และประชาชนทั่วไปที่สนใจ H A P P Y H O M E A C A D E M Y นพ.ทวีศักดิ์ สิริรัตน์เรขา จิตแพทย์เด็กและวัยรุ่น การศึกษาพิเศษ หมายถึง การจัดการศึกษาสำหรับบุคคลที่มีความบกพร่องทางร่างกาย จิตใจ สติปัญญา อารมณ์ สังคม การสื่อสาร และการเรียนรู้ หรือมีร่างกายพิการ หรือทุพพลภาพ หรือบุคคลซึ่งไม่สามารถพึ่งตนเองได้ หรือไม่มีผู้ดูแล หรือผู้ด้อยโอกาส ซึ่งเด็กกลุ่มนี้มักไม่ได้รับประโยชน์เต็มที่จากการศึกษาที่จัดให้ตามระบบปกติ เป็นการศึกษาที่มีความแตกต่างไปจากทั่วไป ทั้งในด้านวิธีสอน กระบวนการ หลักสูตร เนื้อหาวิชา

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
ครูการศึกษาพิเศษ Special Educational Needs (SEN) คือ ครูเฉพาะทาง การทำงานของครูการศึกษาพิเศษนั้น จะมีวางแผนการจัดการเรียนการสอนโดยเน้นการแก้ไขปัญหาด้าน 3 ทักษะได้แก่ทักษะการอ่าน (Dyslexia) ทักษะการเขียน (Dysgraphia) และทักษะคณิตศาสตร์ (Dyscalculia) ซึ่งเนื้อหาที่ใช้ในการสอนจากหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐานรวมทั้งปรับวิธีการสอนโดยใช้เทคนิคการสอนที่หลากหลายแต่มีคำนึงถึงความต้องการเฉพาะเพื่อให้เหมาะสมกับความแตกต่างของแต่ละบุคคลเป็นสำคัญ

ครูการศึกษาพิเศษจะจัดการเรียนการสอนได้ทั้งในระดับปฐมวัย อนุบาล ประถมศึกษา และมัธยมศึกษา โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อช่วยเหลือ สนับสนุนและพัฒนาศักยภาพของเด็กที่มีความต้องการพิเศษทุกคน เพื่อให้เข้าถึงศักยภาพทางการศึกษาได้อย่างเต็มที่ และสามารถเรียนรู้สิ่งต่างๆได้อย่างเต็มศักยภาพสูงสุด อีกทั้งครูการศึกษาพิเศษนั้นต้องมีความเข้าใจ มีความอดทน ทุ่มเทให้กับนักเรียนแต่ละคนรวมถึงต้องมีเครื่องมือ เทคนิคการสอน สื่อการสอน รวมถึงคำแนะนำที่จำเป็นเพื่อช่วยให้พวกขาสามารถทำสิ่งต่างๆได้สำเร็จ

งานของครูการศึกพิเศษมักมีความท้าทายและอาจเกี่ยวข้องกับเรื่องต่างๆ ดังนี้

-ประเมินนักเรียนในด้านทักษะต่างๆ เพื่อตรวจสอบความต้องการของแต่ละบุคคล และเพื่อพัฒนาแผนการจัดการเรียนรู้

- ปรับบทเรียน เนื้อหาในการจัดการเรียนการสอนให้เหมาะสมกับนักเรียนแต่ละคน

- บริการพัฒนาโปรแกรมการศึกษารายบุคคล (Individual Education Program: IEP) สำหรับนักเรียนทุกคน

- วางแผนจัดระเบียบ และจัดกิจกรรมที่เกี่ยวข้องโดยเฉพาะความสามารถของนักเรียนแต่ละคน

- จัดการเรียนการสอน โดยใช้เทคนิคการสอน สื่อการสอน เพื่อกระตุ้นให้นักเรียนเกิดการเรียนรู้อย่างเต็มศักยภาพ

- จัดการเรียนการสอนแบบ 1 ต่อ 1 หรือเป็นแบบกลุ่มเล็ก

- ประเมินการพัฒนาของนักเรียน โดยใช้ข้อสอบเพื่อติดตามความคืบหน้า

- พูดคุยเกี่ยวกับความคืบหน้าในการจัดการเรียนการสอน พฤติกรรมภายในห้องเรียน เพื่อให้ผู้ปกครองได้เข้าใจอย่างต่อเนื่องในทุกๆชั่วโมง พร้อมทั้งเสนอแนะแนวทางในการพัฒนาศักยภาพได้อย่างตรงจุด

ความแตกต่างระหว่างครูในชั้นเรียนปกติกับครูการศึกษาพิเศษ

1. ครูในชั้นเรียนปกติ มีคุณวุฒิทางการศึกษาในวิชาทั่วไป เช่น ภาษาไทย สังคมศึกษา วิทยาศาสตร์ ภาษาอังกฤษ คณิตศาสตร์ เป็นต้น โดยส่วนใหญ่จะเน้นทักษะวิชาการสอนจากเนื้อหาในบทเรียนตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน ซึ่งเนื้อหาในการจัดการเรียนการสอนอาจจะไม่เหมาะกับเด็กที่มีปัญหาทางด้านการเรียนรู้บางกลุ่ม เช่น นักเรียนที่มีปัญหาการอ่าน การเขียน การคิดวิเคราะห์หรือการอ่านจับใจความ ส่งผลให้เด็กมีผลการเรียนที่ต่ำกว่าเกณฑ์

1. ครูการศึกษาพิเศษ ต้องมีคุณวุฒิทางการศึกษาพิเศษ หรือเป็นครูที่ผ่านการอบรมด้านการสอนเด็กที่มีความต้องการพิเศษโดยเฉพาะ ซึ่งครูการศึกษาพิเศษเป็นครูที่เน้นการแก้ไขปัญหาทางด้านการเรียนพื้นฐาน 3 ด้านหลักๆ ได้แก่

-ด้านทักษะการอ่าน (Dyslexia)

-ด้านทักษะการเขียน (Dysgraphia)

-ด้านทักษะคณิตศาสตร์ (Dyscalculia)

2. สัดส่วนของห้องเรียนในชั้นเรียนปกติจะมีนักเรียน 30 - 40คน ซึ่งจะทำให้มีการดูแลได้ไม่ทั่วถึง และไม่ทราบปัญหาทางด้านพฤติกรรมและการเรียนของเด็กได้อย่างละเอียด

2. สัดส่วนของนักเรียนที่ครูต้องรับผิดชอบนั้นต่ำกว่าห้องเรียนปกติ ครูจึงสามารถดูแลนักเรียนได้ทั่วถึง รู้จักเด็กแต่ละคนว่ามีจุดแข็ง จุดอ่อนในด้านใด ควรได้รับการแก้ไขและพัฒนาในจุดใด และทราบปัญหาทางด้านพฤติกรรมและการเรียนของเด็กได้อย่างละเอียด

3. เนื่องจากในชั้นเรียนปกติมีจำนวนนักเรียนมาก ทำให้เด็กที่มีปัญหาด้านการเรียนมีความกดดันและนำตนเองไปเปรียบเทียบกับเพื่อนในชั้นเรียนซึ่งอาจทำให้เด็กเกิดความเครียด ส่งผลกระทบต่อการเรียนอนาคต

3. เด็กจะไม่กดดันตนเอง มีความมั่นใจมากขึ้น ไม่เกิดการเปรียบเทียบจากเพื่อนในชั้นเรียนเดียวกัน เนื่องจากเป็นการสอนแบบ 1 ต่อ 1 ระหว่างครูการศึกษาพิเศษกับนักเรียน

4. ครูในชั้นเรียนปกติจะจัดการเรียนการสอนตามหลักสูตรแกนกลางตามระดับชั้น ซึ่งไม่ได้รับการปรับเนื้อหาในบทเรียนให้ตรงกับความต้องการเฉพาะของนักเรียน ทำให้ ไม่มีความเข้าใจในบทเรียนและส่งผลต่อผลการเรียน

4. ปรับบทเรียน ใช้เทคนิควิธีการจัดการเรียนการสอนให้สอดคล้องกับความต้องการพิเศษของเด็กแต่ละคน เพื่อให้เด็กสามารถเรียนรู้เนื้อหาในบทเรียนได้อย่างเต็มที่

5. จัดทำใบความรู้ในรูปแบบเดียวกัน ซึ่งเด็กที่มีปัญหาการเรียนอาจจะมีปัญหาในความเข้าใจและการทำใบงาน

5. จัดทำใบความรู้ ใบงานและสื่อการเรียนรู้ที่มีความเหมาะสมกับความต้องการเฉพาะของเด็กแต่ละคน

เอกสารอ้างอิง 1.รายงานวิจัย. ๒๕๕๘. มาตรฐานวิชาชีพครูการศึกษาพิเศษ. (ออนไลน์). แหล่งที่มา : http://special.obec.go.th/Document/Detail?type=2&did=6. สืบค้นวันที่ 28 มิถภุนายน 2558.
3. What is a Special Education Teacher?. https://www.sokanu.com/careers/special-education-teacher/.(ออนไลน์). สืบค้นวันที่ 28 มิถุนายน 2558.

# data[].attributes.attachment_link.description
ครูการศึกษาพิเศษ Special Educational Needs (SEN) คือ ครูเฉพาะทาง การทำงานของครูการศึกษาพิเศษนั้น จะมีวางแผนการจัดการเรียนการสอนโดยเน้นการแก้ไขปัญหาด้าน 3 ทักษะได้แก่ทักษะการอ่าน (Dyslexia) ...

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
DLIT PLC พัฒนาวิชาชีพครู

# data[].attributes.attachment_link.title
การศึกษาพิเศษ ห้องเรียนแรกของเด็กพิเศษ

# data[].attributes.attachment_link.title
สาระน่ารู้เกี่ยวกับการศึกษาพิเศษในประเทศไทย

# data[].attributes.headline
นางสาวรุ่งรัตน์ อินทะกูล

# data[].attributes.subject
นางสาวรุ่งรัตน์ อินทะกูล

# data[].attributes.headline
ประชาสัมพันธ์

# data[].attributes.subject
ประชาสัมพันธ์

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
ข้อมูลเบื้องต้น

เริ่มโครงการวิถีพุทธปี พ.ศ.:

2547

เป็นแกนนำวิถีพุทธ:

ใช่ ไม่ใช่

สถานศึกษาตั้งอยู่ใน:

เมือง ต่างอำเภอ

ข้อมูลสถานศึกษา

รหัสสถานศึกษา:

****** สำหรับเจ้าหน้าที่เท่านั้นค่ะ

ชื่อสถานศึกษา:

โรงเรียนวัดดงกลาง

เลขที่:

100

หมู่ที่:

3

หมู่บ้าน:

ดงกลาง

ตรอก/ซอย:

-

ถนน:

-

ตำบล:

ดงกลาง

อำเภอ:

เมืองพิจิตร

จังหวัด:

พิจิตร

รหัสไปรษณีย์:

66170

โทรศัพท์:

0815330216

แฟกซ์:

เว็บไซต์:

อีเมล์:

****** สำหรับเจ้าหน้าที่เท่านั้นค่ะ

ปีที่ก่อตั้ง:

2477

จำนวนห้องเรียน:

11 (โดยประมาณ)

จำนวนครู:

16 (โดยประมาณ)

จำนวนนักเรียน:

299 (โดยประมาณ)

ผู้อำนวยการ:

นายสังเวย หมอนเมือง

ระดับชั้นที่เปิดสอน:

เด็กเล็ก
อนุบาล
ประถม
มัธยม 1 - 3
มัธยม 4 - 6
ปวช.
ปวส.
ปริญญา

ตราสัญลักษณ:

แผนที่:

สังกัด

หน่วยงานสังกัด:

เขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาพิจิตร เขต1

ผู้กรอกข้อมูล

ชื่อผู้กรอกข้อมูล:

****** สำหรับเจ้าหน้าที่เท่านั้นค่ะ

เบอร์โทรศัพท์:

****** สำหรับเจ้าหน้าที่เท่านั้นค่ะ

อีเมล์:

****** สำหรับเจ้าหน้าที่เท่านั้นค่ะ

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
โรงเรียนวิถีพุทธ

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
พระสอนศีลธรรม

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
นวัตกรรมการศึกษา

# data[].attributes.attachment_link.title
โรงเรียนวิถีพุทธ โดย สพฐ. กระทรวงศึกษาธิการ และ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

# data[].attributes.attachment_link.description
ข้อมูลเบื้องต้น เริ่มโครงการวิถีพุทธปี พ.ศ.: 2547 เป็นแกนนำวิถีพุทธ: ใช่ ไม่ใช่ สถานศึกษาตั้งอยู่ใน: เมือง ต่างอำเภอ ข้อมูลสถานศึกษา รหัสสถานศึกษา: ****** สำหรับเจ้าหน้าที่เท่านั้นค่ะ ชื่อสถานศึกษา: โรงเรียนวัดดงกลาง เลขที่: 100 หมู่ที่: 3 หมู่บ้าน: ดงกลาง ตรอก/ซอย: - ถนน: - ตำบล: ดงกลาง อำเภอ: เมืองพิจิตร จังหวัด: พิจิตร รหัสไปรษณีย์: 66170 โทรศัพท์: 0815330216 แฟกซ์: เว็บไซต์: อีเมล์: ****** สำหรับเจ้าหน้าที่เท่านั้นค่ะ ปีที่ก่อตั้ง: 2477 จำนวนห้องเรียน: 11 (โดยประมาณ) จำนวนครู: 16 (โดยประมาณ) จำนวนนักเรียน: 299 (โดยประมาณ) ผู้อำนวยการ: นายสังเวย หมอนเมือง ระดับชั้นที่เปิดสอน: เด็กเล็ก อนุบาล ประถม มัธยม 1 - 3 มัธยม 4 - 6 ปวช.