# data[].attributes.body
สรุปยุดหินเก่า

ในสมัยหินเก่า หรือกำหนดอายุประมาณ ๕๐๐,๐๐๐ – ๑๐,๐๐๐ ปีมาแล้ว ในพื้นที่ประเทศไทยปรากฎเครื่องมือหินที่เรียกว่า “เครื่องมือสับตัด” (Chopper – Chopping tools) สันนิษฐานว่านำไปใช้งานโดยการสับ ตัด ขุด ทุบ เป็นต้น ส่วนสะเก็ดของหินที่ถูกกะเทาะออกมา มีการนำมาประดิษฐ์เป็นเครื่องมือหินใช้ในการตัด ฟัน เฉือนเรียกว่า “เครื่องมือสะเก็ดหิน” (Flake tools) ยกตัวอย่างแหล่งโบราณคดี เช่นที่ แหล่งโบราณคดีถ้ำวิมานนาคิน อำเภอคอนสาร จังหวัดชัยภูมิ, แหล่งโบราณคดีถ้ำหลังโรงเรียน อำเภอเมือง จังหวัดกระบี่, แหล่งโบราณคดีถ้ำหมอเขียว อำเภอเมือง จังหวัดกระบี่, แหล่งโบราณคดีเพิงผาถ้ำลอด อำเภอปางมะผ้า จังหวัดลำปาง

คลิปยูทูป- ยุคหินเก่า > https://youtu.be/tPmuj8nu1xM?feature=shared

# data[].attributes.headline
2. ยุคหินกลาง

# data[].attributes.subject
2. ยุคหินกลาง

# data[].attributes.body
สรุปยุคหินกลาง

ในสมัยต่อมาประมาณ ๑๐,๐๐๐ - ๖,๐๐๐ ปีมาแล้ว ถูกเรียกว่าสมัยหินกลาง เทคโนโลยีการผลิตเครื่องมือหินก็ได้พัฒนาขึ้นมา มีการคัดเลือกประเภทของหินที่จะนำมาประดิษฐ์เป็นเครื่องมือ และพัฒนาเทคนิคการกะเทาะให้ดียิ่งขึ้น สามารถกะเทาะหินให้มีรูปร่างเหมาะสมแก่การใช้งาน มีความละเอียด และขนาดที่เล็กลง เพื่อให้เป็นเครื่องมือที่สามารถใช้งานได้หลากหลายขึ้น เช่น เจาะ ขูด เป็นต้น เรียกว่า “เครื่องมือหินแบบหัวบิเนียน” (Hoabinhian tool)  ยกตัวอย่างแหล่งโบราณคดี เช่นที่ แหล่งโบราณคดีถ้ำผีแมน อำเภอเมือง จังหวัดแม่ฮ่องสอน, แหล่งโบราณคดีถ้ำปุงฮุง อำเภอปางมะผ้า จังหวัดแม่ฮ่องสอน, แหล่งโบราณคดีถ้ำองบะ อำเภอศรีสวัสดิ์ จังหวัดกาญจนบุรี, แหล่งโบราณคดีถ้ำเบื้องแบบ อำเภอคีรีรัฐนิคม จังหวัดสุราษฎร์ธานี

คลิปยูทูป- ยุคหินกลาง > https://youtu.be/-eMz9BHhpDM?feature=shared

# data[].attributes.body
สรุปยุคหินใหม่

และช่วงท้ายของยุคหินในช่วงประมาณ ๖,๐๐๐ - ๔,๐๐๐ ปีมาแล้ว จะถูกนับให้เป็นสมัยหินใหม่ เทคโนโลยีการผลิตเครื่องมือหินถูกพัฒนาขึ้นไปอีก มีการนำเครื่องมือหินมาขัดให้ผิวเรียบ เพื่อให้เกิดมีความแข็งแรงมากขึ้น และสะดวกต่อการใช้งานในการตัดต้นไม้ และทำเกษตรกรรมให้ดียิ่งขึ้น เรียกว่า “เครื่องมือหินขัด” ยกตัวอย่างแหล่งโบราณคดี เช่น แหล่งโบราณคดีหนองแช่เสา อำเภอเมือง จังหวัดราชบุรี, แหล่งโบราณคดีโคกพนมดี อำเภอพนัสนิคม จังหวัดชลบุรี, แหล่งโบราณคดีหนองราชวัตร อำเภอหนองหญ้าไซ จังหวัดสุพรรณบุรี, แหล่งโบราณคดีบ้านท่าแค อำเภอเมือง จังหวัดลพบุรี, แหล่งโบราณคดีโคกเจริญ อำเภอชัยบาดาล จังหวัดลพบุรี เป็นต้น

คลิปยูทูป-ยุคหินใหม่ > https://youtu.be/VPuFh6VjNuE?feature=shared

# data[].attributes.headline
4. ยุคโลหะ-สมัยสำริด

# data[].attributes.subject
4. ยุคโลหะ-สมัยสำริด

# data[].attributes.body
สรุปยุคโลหะ-สมัยสำริด

สมัยสำริด สมัยสำริดเริ่มขึ้นเมื่อการปรากฏของหลักฐานทางโบราณคดีประเภทสำริด ซึ่งคือโลหะผสมโดยมีทองแดงและดีบุกเป็นส่วนผสมหลัก โดยในพื้นที่ประเทศไทยพบร่องรอยการถลุง และผลิตเครื่องมือ เครื่องประดับสำริด กำหนดอายุได้ประมาณ ๔,๐๐๐ ปีมาแล้ว ตัวอย่างหลักฐานทางโบราณคดีที่เกี่ยวข้องกับกิจกรรมการผลิตสำริด เช่น เบ้าหลอมดินเผา ขวานสำริด กระพรวนสำริด กำไลสำริด เป็นต้น แหล่งโบราณคดีสำคัญสมัยสำริด ได้แก่แหล่งโบราณคดีบ้านหลุมข้าว อำเภอโนนสูง จังหวัดนครราชสีมา, แหล่งโบราณคดีโนนนกทา อำเภอหนองนาคำ จังหวัดขอนแก่น, แหล่งโบราณคดี บ้านเชียง อำเภอหนองหาน จังหวัดอุดรธานี, แหล่งโบราณคดี แหล่งโบราณคดีบ้านพุน้อย อำเภอบ้านหมี่ จังหวัดลพบุรี

คลิปยูทูป-ยุคโลหะ-สมัยสำริด > https://youtu.be/Q-EIrIG6MAQ?feature=shared

# data[].attributes.headline
5. ยุคโลหะ-สมัยเหล็ก

# data[].attributes.subject
5. ยุคโลหะ-สมัยเหล็ก

# data[].attributes.body
สรุปยุคโลหะ-สมัยเหล็ก

สมัยเหล็ก เทคโนโลยีในการผลิตโลหะมีความก้าวหน้าขึ้นเป็นอย่างมาก จากเดิมที่สามารถถลุงได้เฉพาะสำริด ได้พัฒนาวิทยาการให้สามารถถลุงโลหะได้ดียิ่งขึ้นจนสามารถถลุงโลหะเหล็กได้ สมัยเหล็กในพื้นที่ประเทศไทยปรากฏขึ้นในช่วงประมาณ ๒,๕๐๐ – ๑,๕๐๐ ปีมาแล้ว หลักฐานทางโบราณคดีที่เกี่ยวข้องกับกิจกรรมการผลิตเหล็ก เช่น ขวานเหล็ก ใบหอกเหล็ก กำไลเหล็ก เป็นต้น แหล่งโบราณคดีสำคัญสมัยเหล็ก ได้แก่ แหล่งโบราณคดีเนินอุโลก อำเภอโนนสูง จังหวัดนครราชสีมา, แหล่งโบราณคดีบ้านดอนตาเพชร อำเภอพนมทวน จังหวัดกาญจนบุรี, แหล่งโบราณคดีนิลกำแหง อำเภอเมือง จังหวัดลพบุรี, แหล่งโบราณคดีโนนป่าหวาย พัฒนานิคม จังหวัดลพบุรี, แหล่งโบราณคดีบ้านโป่งมะนาว อำเภอพัฒนานิคม จังหวัดลพบุรี

คลิปยูทูป-ยุคโลหะ-สมัยเหล็ก > https://youtu.be/hD6lwSwYflo?feature=shared

# data[].attributes.headline
6. สมัยก่อนสุโขทัย

# data[].attributes.subject
6. สมัยก่อนสุโขทัย

# data[].attributes.body
สรุปสมัยก่อนสุโขทัย

ประเทศไทยแม้ไม่ใช่อู่อารยธรรมเก่าแก่ของโลก แต่ก็มีประวัติความเป็นมายาวนาน ในปัจจุบันนี้คือ กรุงรัตนโกสินทร์ หากนับย้อนขึ้นไปก็คือ กรุงธนบุรี กรุงศรีอยุธยา และกรุงสุโขทัย ซึ่งมีความเป็นมากว่า 700 ปี แต่ก่อนหน้านั้น ในเขตแดนที่เป็นประเทศไทยในปัจจุบัน ก็เป็นที่ตั้งของอาณาจักรก่อนสมัยสุโขทัยหลายอาณาจักร ซึ่งล้วนผ่านช่วงเวลาแห่งความเจริญรุ่งเรืองและล่มสลายลงไปตามกาลเวลา บางอาณาจักรก็เจริญรุ่งเรืองอยู่ในแถบภาคเหนือ บางอาณาจักรก็ครอบครองดินแดนในแถบภาคใต้ บางอาณาจักรก็ตั้งอยู่ในแถบภาคกลางของไทยในปัจจุบัน อาณาจักรต่างๆ เหล่านั้นก็เช่น ทวารวดี ละโว้ หริภุญชัย ตามพรลิงค์ และศรีวิชัย เป็นต้น

ความเป็นมาของชนชาติไทยเป็นสิ่งที่คนไทยควรศึกษา เพื่อให้ทราบถึงรากเหง้าของตนเอง ในปัจจุบันมีการค้นพบแหล่งโบราณคดีหลายแห่งในดินแดนไทย เช่น แหล่งโบราณคดีบ้านเก่า จังหวัดกาญจนบุรี แหล่งโบราณคดีบ้านเชียง หนองหาน จังหวัดอุดรธานี และแหล่งโบราณคดีพงตึก ท่ามะกา จังหวัดกาญจนบุรี ซึ่งแสดงให้เห็นว่าดินแดนแถบนี้เคยมีชุมชนมนุษย์มาอยู่อาศัยตั้งรกรากกันตั้งแต่ยุคหินมาแล้ว แต่อย่างไรก็ตาม เท่าที่มีหลักฐานทางประวัติศาสตร์ยืนยัน พบว่าอาณาเขตของประเทศไทยเมื่อในสมัยประวัติศาสตร์นั้น เคยเป็นที่ตั้งของอาณาจักรโบราณต่างๆ ดังนี้

• อาณาจักรทวารวดี

ตั้งอยู่ในบริเวณภาคกลางของประเทศไทยในปัจจุบัน หรือบริเวณที่ราบลุ่มแม่น้ำเจ้าพระยา เมืองหลวงอาจอยู่ที่นครปฐม หรือสุพรรณบุรี ยังไม่เป็นที่แน่ชัด พบเหรียญเงินจารึกด้วยภาษาสันสกฤตที่นครปฐม สุพรรณบุรี และสิงห์บุรี มีข้อความว่า “ศรีทวารวดีศวรปุณยะ” ซึ่งแปลได้ว่า “บุญกุศลของผู้เป็นเจ้าแห่งศรีทวารวดี” ศิลปกรรมที่พบได้แก่ ธรรมจักรและกวางหมอบ พระพิมพ์

• อาณาจักรละโว้

ตั้งอยู่ในเขตจังหวัดลพบุรีในปัจจุบัน ละโว้รับอิทธิพลทางวัฒนธรรมจากอาณาจักรเขมร ศิลปกรรมที่พบได้แก่ รูปปั้นพระโพธิสัตว์อวโลกิเตศวร พระพุทธรูปนาคปรก พระปรางค์สามยอด

• อาณาจักรหริภุญชัย

ศูนย์กลางอยู่ที่เมืองลำพูน คำว่า “หริ” หมายถึง “พระวิษณุ” ในตำนานจามเทวีวงศ์ ได้กล่าวถึงการสร้างเมืองหริภุญชัยว่า มีการเชิญพระนางจามเทวี ธิดากษัตริย์มอญจากเมืองละโว้ให้มาครองเมือง ต่อมาพระนางได้สร้างเขลางค์นครขึ้นมาอีกเมืองหนึ่ง ปัจจุบันคือ ลำปาง ศิลปกรรมที่พบได้แก่ เจดีย์กู่กุด พระธาตุหริภุญชัย พระพิมพ์ดินเผา

• อาณาจักรตามพรลิงค์

ตั้งอยู่บริเวณภาคใต้ของไทย หรือบริเวณคาบสมุทรมลายูในปัจจุบัน คำว่า “ลิงค์” คือ “ลึงค์” หรืออวัยวะเพศ “ตามพ” คือทองแดง สันนิษฐานว่าหมายถึง “ศิวลึงค์” สัญลักษณ์แทนพระศิวะตามคติพราหมณ์ไศวะนิกาย ภายหลังเปลี่ยนมานับถือพุทธศาสนา ตามจดหมายเหตุของจีนเรียกแคว้นนี้ว่า ตันเหมยหลิง ศิลปกรรมที่พบได้แก่ เทวรูปพระนารายณ์ ศิวลึงค์

• อาณาจักรศรีวิชัย

ตั้งอยู่บริเวณภาคใต้ของไทยในปัจจุบัน ปรากฏชื่อในบันทึกของหลวงจีนอี้จิงว่า ชิลิโฟชิ (Shih-Li-Fo-Shih) ปัจจุบันคือ เมืองไชยา จังหวัดสุราษฎร์ธานี ศิลปกรรมที่พบได้แก่ พระโพธิสัตว์อวโลกิเตศวร พระบรมธาตุไชยา สถูปเจดีย์ทรงกลม

คลิปยูทูป-สมัยก่อนสุโขทัย > https://youtu.be/ZZhxAzcCcLw?si=EIKeKd7zcJKXEuTY

# data[].attributes.headline
7. สมัยสุโขทัย

# data[].attributes.subject
7. สมัยสุโขทัย

# data[].attributes.body
สรุปสมัยสุโขทัย

• พ่อขุนผาเมือง เจ้าเมืองราด ร่วมมือกับ พ่อขุนบางกลางหาว สามารถยึดเมืองสุโขทัยคืนจากขอม สบาดโขลญลำพง

• พ่อขุนบางกลางหาว ขึ้นครองสุโขทัยเป็นปฐมกษัตริย์ ทรงพระนามว่า “พ่อขุนศรีอินทราทิตย์”

• สุโขทัยรุ่งเรืองอย่างมากในสมัยพ่อขุนรามคำแหง

•ระบบการปกครอง เป็น “แบบพ่อปกครองลูก” มีคำว่า “พ่อขุน” นำหน้า พระนาม จนกระทั่งสมัย พญาลิไท (พระมหาธรรมราชาที่ 1) เริ่มรับแนวคิด “ธรรมราชา” ตามคติความเชื่อทาง พระพุทธศาสนา อีกทั้งยังทรงนิพนธ์เรื่อง “ไตรภูมิพระร่วง” (วรรณกรรมทางพระพุทธศาสนาเล่มแรก ว่าด้วยนรก สวรรค์)

• ที่ตั้งราชธานี อยู่ห่างแม่น้ำยม ดังนั้นจึงสร้างสรีดภงค์ (ทำนบพระร่วง ทำหน้าที่ชักน้ำ) และตระพัง (สระน้ำกักเก็บ น้ำ) ไว้ใช้เพื่อบริโภคและอุปโภคในตัวเมือง

• ความสัมพันธ์ระหว่างพระมหากษัตริย์กับเจ้าเมืองในอาณาจักร เป็นความสัมพันธ์แบบเครือญาติ

• ใช้ระบบหัวเมือง 4 ชั้น ได้แก่ เมืองหลวง (ศูนย์กลางอาณาจักร) หัวเมืองชั้นใน(เมืองลูกหลวงหรือเมืองหน้าด่าน ให้ พระบรมวงศานุวงศ์ที่ใกล้ชิดไปปกครอง) หัวเมืองชั้นนอก(เมืองพระยามหานคร) และประเทศราช

• ระบบเศรษฐกิจ เป็นแบบเน้นการเกษตรแบบเลี้ยงตนเอง ระบบการค้าเสรี สินค้าส่งออกสำคัญคือ สังคโลก (เตาที่ใช้เผาสังคโลก เรียกว่า เตาทุเรียง) มีตลาดขายสินค้า เรียกว่า ตลาดปสาน (สันนิษฐานว่าน่าจะมาจากคำว่าบาชาร์)

• สุโขทัย ติดต่อค้าขายกับจีนสมัยราชวงศ์หยวน ในระบบบรรณาการ

ศิลปกรรมที่โดดเด่น คือ เจดีย์ทรงพุ่มข้าวบิณฑ์ (ทรงดอกบัวตูม) เจดีย์ทรงลังกา (ทรงระฆังคว่ำ)

• กษัตริย์องค์สุดท้าย คือ พระมหาธรรมราชาที่ 4 (บรมปาล) จากนั้นก็ไม่มีการแต่งตั้งกษัตริย์ แต่ให้เชื้อพระวงศ์ สายพระร่วงไปปกครองเมืองพิษณุโลก ในฐานะประเทศราชของอยุธยา ต่อมาอาณาจักรสุโขทัยถูกรวมเป็นส่วนหนึ่ง ของอยุธยาใน พ.ศ.2006 ตรงกับสมัยสมเด็จพระบรมไตรโลกนาถถ ถือเป็นจุบจบสมัยสุโขทัย

คลิปยูทูป-สมัยสุโขทัย > https://youtu.be/WMOhwhqXles?si=ES1VXPqn-bq33WOp

คลิปยูทูป-จุดจบสมัยสุโขทัย > https://youtu.be/8vNmaSA8eCc?si=ggKQF3N4b_d_LaBa

# data[].attributes.headline
8. สมัยอยุธยาตอนต้น 

# data[].attributes.subject
8. สมัยอยุธยาตอนต้น 

# data[].attributes.body
สรุปสมัยอยุธยาตอนต้น (พ.ศ. 1893 – 1991 )
สมเด็จพระรามาธิบดีที่ 1 (อู่ทอง) ได้ทรงวางระบอบการปกครองส่วนกลางเป็นแบบ จตุสดมภ์ ตามแบบ ขอม มีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นผู้อำนวยการปกครองสูงสุด และมีเสนาบดี 4 คน คือ ขุนเมือง (เวียง) ขุนวัง ขุนคลัง และขุนนา เป็นผู้ช่วยดำเนินการเกี่ยวกับกิจการทั้ง 4 คือ
- เมือง (เวียง) รับผิดชอบด้านรักษาความสงบและปราบปรามโจรผู้ร้าย
- วัง มีหน้าที่เกี่ยวกับราชสำนัก การยุติธรรม และตัดสินคดีความต่างๆ
- คลัง ได้แก่ งานด้านคลังมหาสมบัติ การค้า และภาษีต่างๆ
- นา รับผิดชอบเกี่ยวกับการเกษตร
สำหรับการจัดระเบียบการปกครองนั้นได้นำรูปแบบในสมัยสุโขทัยมาใช้ โดยให้ กรุงศรีอยุธยาเป็นราชธานี และเป็นศูนย์กลางการปกครอง เมืองอื่นๆ แบ่งเป็น 3 ประเภท
1. หัวเมืองชั้นใน ประกอบด้วยเมืองหน้าด่านชั้นในสำหรับป้องกันในราชธานี 4 ทิศ คือ ลพบุรี นครนายก พระประแดง และสุพรรณบุรี รวมทั้งหัวเมืองชั้นในเรียงรายตามระยะทางคมนาคม สามารถติต่อกับราชธานีได้ภายใน 2 วัน เช่น นครพนม สิงห์บุรี ปราจีนบุรี ชลบุรี เพชรบุรี ราชบุรี เป็นต้น
2. หัวเมืองชั้นนอก หรือเมืองพระยามหานคร ได้แก่ เมืองซึ่งอยู่นอกเขตหัวเมืองชั้นในออกไปตามทิศต่างๆ ได้แก่ โคราช จันทบุรี ไชยา นครศรีธรรมราช พัทลุง สงขลา ถลาง ตะนาวศรี ทวาย และเชียงกราน เมืองเหล่านี้บางเมืองในสมัยสุโขทัย จัดว่าเป็นเมืองประเทศราชแต่ในสมัยอยุธยาได้เปลี่ยนสภาพมาเป็นหัวเมืองชั้นนอก
3. เมืองประเทศราช ได้แก่ เมืองมะละกา ยะโฮร์ ทางแหลมมลายู และกัมพูชาด้านตะวันออกในสมัยอยุธยานี้ นอกจากจะจัดการปกครองส่วนภูมิภาคเป็นหัวเมืองต่างๆ แล้ว ยังมีการจัดระเบียบการปกครองท้องที่ในหัวเมืองชั้นในอีก โดยแบ่งออกเป็นแขวง แขวงแบ่งออเกเป็นตำบล และตำบลแบ่งออกเป็นหมู่บ้าน โดยมีผู้ปกครองตามระดับ ดังนี้ หมื่นแขวง กำนันซึ่งมักได้รับบรรดาศักดิ์เป็นพัน และผู้ใหญ่บ้าน
ประชาชนในสมัยอยุธยาตอนต้นมีฐานะเป็นไพร่ ทำหน้าที่ทั้งทางราชการ และหน้าที่ทางพลเรือน พร้อมกันไปเพราะว่าการปกครองในสมัยนั้นยังไม่มีทฤษฎีการแบ่งงาน ประชาชนเป็นไพร่ได้รับที่ดินตามที่ตนและครอบครัวจะทำการเพาะปลูกได้ เมื่อมีผลผลิตเกิดขึ้นพวกไพร่จะต้องมอบส่วนหนึ่งให้กับขุนวัง หรือผู้ซึ่งได้รับมอบหมายให้ดูแลที่ดินนั้น ไพร่จะต้องสละเวลาส่วนหนึ่งไปรับใช้ ผู้ที่ยอมให้ตนอยู่ในที่ดินของเขา ขุนนางจะเป็นผู้ควบคุมไพร่โดยตรง และมีหน้าที่ระดมกำลังยามศึกสงคราม หรือเกณฑ์แรงงานไปช่วยทำงานสาธารณประโยชน์ ซึ่งเท่ากับว่าประชาชนหรือไพร่ทุกคนจะต้องรับใช้พระมหากษัตริย์ มีฐานะเป็นทหารทุกคน

คลิปยูทูป-สมัยอยุธยาตอนต้น > https://youtu.be/LRkDYJvHKe8?si=XPVSvgOmFf4O13-W

# data[].attributes.headline
9. สมัยอยุธยาตอนกลางและตอนปลาย 

# data[].attributes.subject
9. สมัยอยุธยาตอนกลางและตอนปลาย 

# data[].attributes.body
สรุปสมัยอยุธยาตอนกลางและตอนปลาย (พ.ศ. 1991 - 2310)
การปรับปรุงการปกครองในสมัยสมเด็จพระบรมไตรโลกนาถในช่วง 100 ปีแรกของสมัยอยุธยา การบริหารมิได้แยกกันระหว่างฝ่ายพลเรือนและฝ่ายทหาร เมื่อสมเด็จพระบรมไตรโลกนาถทรงขึ้นครองราชย์ในระหว่าง พ.ศ. 1991 – 2031 พระองค์ทรงปฏิรูปการปกครองเสียใหม่ ให้มีสมุหนายกเป็นหัวหน้าราชการ ฝ่ายพลเรือน โดยมีเสนาบดีจตุสมดภ์เป็นผู้ช่วย รับผิดชอบบริหารกิจการเกี่ยวกับเมือง วัง คลัง นา และให้มีสมุหกลาโหมเป็นหัวหน้าราชการ ฝ่ายทหาร ทำหน้าที่ด้านทหารและการป้องกันประเทศไพร่จะได้รับสิทธิที่จะเลือกสังกัดฝ่ายพลเรือน หรือ ฝ่ายทหาร แต่ในยามสงครามไพร่ทั้งสองฝ่ายต้องออกรบด้วยกัน
ในสมัยสมเด็จพระบรมไตรโลกนาถ (พ.ศ. 1991 – 2031 ) ได้มีการตรากฎหมายว่าด้วยศักดินาขึ้นและใช้มาจนถึงยุคกรุงรัตนโกสินทร์ตอนต้น ศักดินา คือ วิธีให้เกียรติยศบุคคลตั้งแต่ขุนนางข้าราชการลงไปถึงไพร่และทาสโดยกำหนดจำนวนที่นามากน้อยตามศักดิ์หรือเกียรติยศของบุคคล เช่น ขุนนางชั้นเอก คือ ชั้นเจ้าพระยามีศักดินา 10,000 ไร่ คนธรรมดาสามัญมีศักดินา 25 ไร่ ทาสมีศักดินา 5 ไร่ เป็นต้น การกำหนดระบบศักดินาขึ้นมาก็เพื่อประโยชน์ในการกำหนดสิทธิและหน้าที่ของประชาชน นอกจากนี้ระบบศักดินายังเกี่ยวพันกับการชำระโทษและปรับไหมในกรณีกระทำผิดอีกด้วย คนที่ถือศักดินาสูงเมื่อทำผิดจะถูกลงโทษหนักกว่าผู้มีศักดินาต่ำ การปรับในศาลหลวงค่าปรับนั้นก็เอาศักดินาเป็นบรรทัดฐาน
ในด้านความสัมพันธ์กับต่างประเทศ ในสมัยอยุธยานอกจากค้าขายกับชาติต่างๆ ใน เอเชียแล้ว ก็ได้ค้าขายกับชาวตะวันตกด้วย ชาติแรกที่เข้ามาคือ โปรตุเกส โดยฑูตชื่อ ดูอาร์ต เฟอร์นันเดช ในสมัยพระรามาธิบดีที่ 2 พ.ศ. 2061 ได้มีการเซ็นสัญญาอนุญาตให้ชาวโปรตุเกสทำมาค้าขายในดินแดนไทยได้ ต่อจากนั้นก็มีชนชาติอื่นๆ เช่น สเปน อังกฤษ ฮอลันดา ฝรั่งเศสทยอยกันเข้ามามีสัมพันธ์ทางการค้ากับไทย
โดยปกติพระมหากษัตริย์ของไทยมักให้การต้อนรับชนต่างชาติเป็นอย่างดี บางครั้งก็มีกองกำลังต่างชาติประจำการเป็นอาสาประจำอาณาจักร โดยเฉพาะในสมัยพระนารายณ์มหาราช (พ.ศ. 2199 - 2231) มีชาวต่างประเทศเข้ามารับราชการในตำแหน่งสำคัญๆ หลายคน มีการแลกเปลี่ยนทูตกับฝรั่งเศสหลายครั้ง หลังจากสมัยพระนารายณ์ลงมา อิทธิพลของชาวตะวันตกในราชสำนักจึงลดลง เพราะพระมหากษัตริย์ของอยุธยาตอนปลายไม่นิยมชาวตะวันตก และระแวงว่าจะเข้ามาหาทางครอบครองเอาชาติไทยเป็นเมืองขึ้น

คลิปยูทูป-สมัยอยุธยาตอนกลางและตอนปลาย > https://youtu.be/A0goaTJp6_Q?si=Avu9UXZB5ZRxn1Ii

# data[].attributes.headline
11. สมัยรัตนโกสินทร์

# data[].attributes.subject
11. สมัยรัตนโกสินทร์

# data[].attributes.body
สรุปสมัยรัตนโกสินทร์

สมัยรัตนโกสินทร์เป็นยุคที่สามของประวัติศาสตร์ไทย ต่อจากสมัยอยุธยาและสมัยธนบุรี โดยเริ่มต้นตั้งแต่ปี พ.ศ. 2325 หลังจากพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช (รัชกาลที่ 1) ทรงสถาปนากรุงรัตนโกสินทร์เป็นราชธานีใหม่ มีเนื้อหาสำคัญที่ควรรู้ดังนี้

1. การสถาปนากรุงรัตนโกสินทร์ (พ.ศ. 2325)

- กรุงรัตนโกสินทร์ถูกสถาปนาเป็นราชธานีใหม่ในสมัยรัชกาลที่ 1 หลังจากกรุงธนบุรี

- มีการก่อสร้างพระบรมมหาราชวังและวัดพระศรีรัตนศาสดาราม (วัดพระแก้ว)

2. ราชวงศ์จักรี

- ราชวงศ์จักรีปกครองประเทศไทยตั้งแต่รัชกาลที่ 1 จนถึงปัจจุบัน โดยปัจจุบันคือรัชกาลที่ 10

- ในแต่ละรัชกาลมีการพัฒนาและการเปลี่ยนแปลงทางการเมือง เศรษฐกิจ และสังคมต่างๆ มากมาย

3. การปฏิรูปประเทศ (รัชกาลที่ 4 และ 5)

- รัชกาลที่ 4 (พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว) ทรงเปิดประเทศสู่ตะวันตก และสร้างสัมพันธไมตรีกับประเทศต่าง ๆ

- รัชกาลที่ 5 (พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว) ทรงปฏิรูปประเทศในหลายด้าน เช่น การยกเลิกทาส การปฏิรูประบบราชการ และการสร้างระบบการศึกษา

4. การเปลี่ยนแปลงการปกครอง (พ.ศ. 2475)

- การเปลี่ยนแปลงการปกครองจากระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์มาเป็นระบอบประชาธิปไตย โดยมีคณะราษฎรเป็นผู้นำการเปลี่ยนแปลง

- มีการตรากฎหมายรัฐธรรมนูญฉบับแรกของประเทศ

5. สงครามโลกครั้งที่ 2

- ประเทศไทยเข้าร่วมสงครามโลกครั้งที่ 2 โดยอยู่ฝ่ายอักษะภายใต้การนำของญี่ปุ่น

- หลังสงคราม ประเทศไทยต้องเผชิญกับการปรับตัวใหม่และการเข้าสู่ระบบสากล

6. ยุคพัฒนาเศรษฐกิจและสังคม

- ในยุครัชกาลที่ 9 (พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช) ประเทศไทยมีการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมอย่างมาก เช่น การพัฒนาโครงการหลวง การสร้างเขื่อน และการนำแนวคิดเศรษฐกิจพอเพียงมาใช้

7. รัชกาลปัจจุบัน

- รัชกาลที่ 10 (พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว) ปัจจุบันเป็นกษัตริย์ของประเทศไทย โดยทรงมุ่งเน้นการปกครองที่ผสมผสานระหว่างความเป็นไทยกับความทันสมัย

สมัยรัตนโกสินทร์ถือว่าเป็นช่วงเวลาที่ประเทศไทยมีการเปลี่ยนแปลงและพัฒนาหลายด้าน ทำให้กลายเป็นประเทศที่มั่นคงและเจริญรุ่งเรืองในปัจจุบัน

คลิปยูทูป-สมัยรัตนโกสินทร์ > https://youtu.be/mVUlT7UXrHA?si=ZI9yst75l29yBNxe