# data[].attributes.headline
44 π. Χ. - Η αναδημιουργία της πόλης το 44 πΧ από τον Ιούλιο Καίσαρα και η έλευση του Απ. Παύλου, αποτελούν ένα νέο κεφάλαιο στην ιστορία της που θα την αναδείξουν και πάλι σημαίνουσα πόλη.

# data[].attributes.subject
44 π. Χ. - Η αναδημιουργία της πόλης το 44 πΧ από τον Ιούλιο Καίσαρα και η έλευση του Απ. Παύλου, αποτελούν ένα νέο κεφάλαιο στην ιστορία της που θα την αναδείξουν και πάλι σημαίνουσα πόλη.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Ιστορία της Πόλης της Κορίνθου

H πόλη της Κορίνθου υπάρχει εδώ και 4.000 χρόνια. Αρχικά ήταν ένας μικρός οικισμός κοντά στον Ακροκόρινθο που λεγόταν Εφύρα από το όνομα της πρώτης του Βασίλισσας, κόρης του Ωκεανού, και στη συνέχεια επεκτάθηκε στον περήφανο λόφο και προς τα δυτικά, όπου σήμερα υπάρχει το ΔΔ της Αρχαίας Κορίνθου και τα ερείπια της ένδοξης πόλης του Σίσυφου, του Βελλεροφόντη, του Περίανδρου, του Κύψελου, του Αμεινοκλή, του Γόργου, του Αδείμαντου, του Διόδωρου, του Αρχία, του Καλλίνου, του Υπέρβιου, της Διβυτάβης, της Λαϊδας, του Αρίωνα, του Διογένη, του Λέοντα Σγουρού.

Η περιοχή είναι ένα σταυροδρόμι στεριάς και θάλασσας και πάντα αποτελούσε "μήλον της Έριδος", το μεγαλύτερο εμπορικό κέντρο της Αρχαίας Ελλάδας, με αποτέλεσμα η πόλη και ο λαός της να δεχθούν στο διάβα της σκληρά, ζηλόφθονα χτυπήματα και ένα μεγάλο μέρος από τα επιτεύγματα που πραγματοποίησαν οι Κορίνθιοι να χαθεί στη λήθη.

Πολύ λανθασμένα, οι περισσότεροι θεωρούμε ότι η μόνη σχεδόν ασχολία των αρχαίων Κορινθίων ήταν η κραιπάλη και η ασωτία με τις πανέμορφες εταίρες που αφθονούσαν στην πόλη και τα λιμάνια της. Όταν φθάσουμε όμως στην Κόρινθο, όταν διαβάσουμε έστω λίγα από την περισωμένη ιστορία της και όσα έβγαλαν από τα σπλάχνα της κορινθιακής γης οι Αρχαιολόγοι, τότε θα διαπιστώσουμε ότι οι Κορίνθιοι, όσο λίγοι άλλοι αρχαίοι Έλληνες, ήσαν τόσο πολυμήχανοι, έξυπνοι, δραστήριοι και προικισμένοι με ένα βαθύ αισθητήριο ομορφιάς, εφευρετικότητας και διορατικότητας, που κατάφεραν να γίνουν ονομαστοί εφευρέτες, μηχανικοί, αρχιτέκτονες, ναυπηγοί, μαθηματικοί, ζωγράφοι, αγγειογράφοι, γλύπτες, μουσικοί, φιλόσοφοι και μάλιστα με την προσωπική τους εργασία και κόπο, όχι με την αποκλειστική εργασία των δούλων, οι οποίοι στα άλλα αρχαία πολιτεύματα ήταν η μόνη πηγή εργασίας. Ακριβώς: Για τους Κορίνθιους η προσωπική εργασία θεωρούνταν προτέρημα και όχι δείγμα κατωτερότητας. Η αντίληψη αυτή μάλιστα οδήγησε τον Περίανδρο, τον κορυφαίο Κορίνθιο Ηγέτη, να απαγορεύσει την αγοραπωλησία δούλων στην επικράτεια της Κορίνθου.

Η Κόρινθος, από τον 9ο-8ο αιώνα πΧ, γίνεται η μεγαλύτερη πόλη της Αρχαίας Ελλάδας. Αποικίζει εντατικά μία τεράστια περιοχή που ξεκινάει από την Στερεά Ελλάδα (η Φωκίδα μάλιστα οφείλει τ΄ όνομά της στον Κορίνθιο αποικιστή Φώκο) και καταλήγει στην Σικελία. Η Λευκάδα, η Κέρκυρα, η Αμβρακία (σημερινή Άρτα), η Απολλωνία, η Επίδαμνος (σημερινό Δυρράχιο), οι Συρακούσες θα ιδρυθούν από τους Βακχιάδες, τον Αρχία, τον Κύψελο, τον Περίανδρο. Βόρεια, θα ιδρύσει την Ποτίδαια, θα συμμετέχει στην ίδρυση του Βυζαντίου (σημερινή Κωνσταντινούπολη).

Τα πλοία της και εμπορεύματα της θα φτάσουν έως την Αίγυπτο, την Γαλλία, την Αγγλία, το Μαρόκο και τα βάθη της ρωσικής στέπας.

Θα χαρίσει στον Ελληνισμό το πλοίο που χάρισε τη νίκη στον τιτάνιο αγώνα του επιβίωσης κατά των Περσών, την Τριήρη.

Στο έδαφός της, θα δημιουργηθεί ο τρίτος και πιο κομψός ελληνικός αρχιτεκτονικός ρυθμός, ο Κορινθιακός, από τον Καλλίμαχο.

Η βάρβαρη καταστροφή της από τους Ρωμαίους το 146 πΧ, θα σημάνει και το τέλος του αρχαίου ελληνικού κόσμου, καταδεικνύοντας την σημασία της πόλης.

Η αναδημιουργία της πόλης το 44 πΧ από τον Ιούλιο Καίσαρα και η έλευση του Απ. Παύλου, αποτελεί ένα νέο κεφάλαιο στην ιστορία της που θα την αναδείξει και πάλι σημαίνουσα πόλη.

Ο Ιουστινιανός, κατά τα βυζαντινά χρόνια, αναγνωρίζοντας την σημασία της θα ανακαινίσει το "πανελλήνιο" τείχος του Ισθμού και θα την κάνει κέντρο της αυτοκρατορικής υφαντουργίας μετάξης και μεταξωτών υφασμάτων.

Τα δύσκολα χρόνια των επιδρομών των σταυροφόρων και των Ενετών, ο Λέοντας Σγουρός, Άρχοντας του Κάστρου του Ακροκορίνθου, εγκαταλελειμμένος απ' όλους, δένει τα μάτια του αγαπημένου του αλόγου, ανοίγει μία θύρα του τείχους πάνω στον γκρεμό, το σπιρουνίζει και περνά στην Ιστορία, ανυπότακτος στον κατακτητή.

Μετά από 7 αιώνες κατοχής από τους Ενετούς και τους Τούρκους, η Κόρινθος απελευθερώνεται το 1822 από τον ζυγό και για πρώτη φορά στη Νεώτερη Ελληνική Ιστορία, η Γαλανόλευκη κυμάτισε στις επάλξεις του Ακροκορίνθου και στα σοκάκια της ρημαγμένης πόλης. Ήταν μία ακόμη μοναδική στιγμή για την ένδοξη πόλη μας.

Ο μεγάλος σεισμός του 1858 θα μεταφέρει την πόλη μας στη σημερινή της θέση, και θα την κάνει πολεοδομικό υπόδειγμα της νεώτερης Ελλάδας.

Παρά το νέο καταστροφικό σεισμό του 1928, η πόλη μας, όπως πάντα, θα σηκωθεί και πάλι όρθια και σήμερα, ζωντανή και σύγχρονη, προσκαλεί τον καθένα από σας να την επισκεφτεί, να την περπατήσει, να την χαρεί, να νοιώσει την ανάσα των αιώνων και του σήμερα, το κάλεσμα των δύο θαλασσών που την περιβάλλει και να καταλάβει μόνος του, γιατί η πόλη μας λεγόταν και λέγεται "Αφνειός".

Αναλυτικά Ιστορικά στοιχεία για την Πόλη μας στην ιστοσελίδα του Δήμου Κορινθίων.

# data[].attributes.attachment_link.title
Ιστορία της Πόλης της Κορίνθου - ΕΣ Κορίνθου

# data[].attributes.attachment_link.description
Η Κόρινθος είναι ένα σταυροδρόμι στεριάς και θάλασσας και πάντα αποτελούσε «μήλον της Έριδος», το μεγαλύτερο εμπορικό κέντρο της Αρχαίας Ελλάδας.

# data[].attributes.headline
26 Ιουλίου 1822 - Η μάχη στα Δερβενάκια "Η Καταστροφή του Δράμαλη"

# data[].attributes.subject
26 Ιουλίου 1822 - Η μάχη στα Δερβενάκια "Η Καταστροφή του Δράμαλη"

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Η Μάχη των Δερβενακίων, γνωστή και ως Σφαγή του Δράμαλη, ήταν μία από τις σημαντικότερες μάχες που πραγματοποιήθηκαν κατά την Ελληνική Επανάσταση του 1821, με νικηφόρα έκβαση για τους Έλληνες και μεγάλη καταστροφή των οθωμανικών δυνάμεων υπό τον αρχιστράτηγο Μαχμούτ πασά Δράμαλη. Η μάχη αυτή δόθηκε στις 26 Ιουλίου 1822, σε δύο από τα τέσσερα μικρά ορεινά περάσματα ( δερβενάκια), μεταξύ Κορίνθου και κοιλάδας Άργους, εξ ου και η ονομασία της. Άλλο αποτέλεσμα της μάχης αυτής ήταν η ενίσχυση της φήμης του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη, η οποία φόβισε τους τότε πολιτικούς αντιπάλους του.

Ο Δράμαλης, φθάνοντας με 30.000 άνδρες (εκ των οποίων οι 24.000 ήταν πολεμιστές) του στην Πελοπόννησο, κατέλαβε αμαχητί τον Ακροκόρινθο. Εκεί, παρά την αντίθετη συμβουλή του Γιουσούφ Πασά, αποφάσισε να εισβάλει με όλον τον στρατό του στην αργολική πεδιάδα, υπολογίζοντας και στη βοήθεια του τουρκικού στόλου. Στις 13 Ιουλίου, κατέλαβε την πόλη του Άργους, όπου πίστευε ότι θα έβρισκε χρήματα και εφόδια που θα είχαν συγκεντρώσει οι επαναστάτες. Τα περισσότερα μέλη της Κυβέρνησης και οι κάτοικοι είχαν ήδη φύγει, πανικόβλητοι. Την ίδια ημέρα ξεκίνησε η πολιορκία του κάστρου της πόλης (Λάρισσα).

Οι Έλληνες ενέκριναν το σχέδιο του Κολοκοτρώνη να καταληφθούν καίριες θέσεις για να αποκλειστεί ο Δράμαλης στην Αργολίδα, να απασχοληθεί ο Δράμαλης με την πολιορκία του κάστρου του Άργους για να χάσει χρόνο, να εφαρμόσουν τακτική "καμμένης γης", καταστρέφοντας τα σπαρτά της επαρχίας ώστε να εξολοθρευθούν οι Τούρκοι από λιμό.

Μέρα με τη μέρα ο οθωμανικός στρατός άρχισε να αντιμετωπίζει σοβαρά επισιτιστικά προβλήματα και αρρώστιες. Επιπλέον, το καλοκαίρι του 1822 ήταν ιδιαίτερα θερμό, την άνοιξη υπήρξαν λίγες βροχοπτώσεις και τα περισσότερα πηγάδια και ρέματα γύρω από το Άργος είχαν στερέψει. Κάτω από αυτές τις συνθήκες, ο Δράμαλης άρχισε να σκέπτεται σοβαρά τη διακοπή της εισβολής και την επάνοδο στην Κόρινθο.

Στις 20 Ιουλίου οι Μύλοι Αργολίδας αποτελούσαν το στρατηγείο των Ελλήνων αγωνιστών πέριξ των οποίων είχαν συρρεύσει τα ελληνικά σώματα ατάκτων. Στο συμβούλιο που ακολούθησε, ο Κολοκοτρώνης πρότεινε να περικυκλώσουν τους Τούρκους και έτσι αποφασίστηκε ο εγκλωβισμός του εχθρού στην αργολικό κάμπο, με αποκλεισμό των στενών των Δερβενακίων και ισχυρή άμυνα του Αχλαδόκαμπου και των Μύλων. Παράλληλα, στις 18 Ιουλίου, αποφασίστηκε ο απεγκλωβισμός των πολιορκημένων του κάστρου του Άργους, οι οποίοι είχαν αρχίσει να υποφέρουν από ελλείψεις σε τρόφιμα και νερό. Άλλωστε ο αντικειμενικός σκοπός, για τον οποίο είχαν εγκλειστεί, είχε πετύχει απόλυτα με την καθήλωση του Δράμαλη στο Άργος, δίνοντας τον απαιτούμενο χρόνο στρατολόγησης και συγκέντρωσης των ελληνικών στρατευμάτων. Την επόμενη ημέρα επιχειρήθηκε έξοδος η οποία όμως απέτυχε, με τους Έλληνες να αφήνουν 200 νεκρούς. Από την επόμενη ημέρα, διατάχθηκαν κάποια τμήματα των επαναστατών έξω από το κάστρο να προσβάλουν απ΄ όλες τις πλευρές τους Τούρκους, προκαλώντας τους πανικό. Αποτέλεσμα αυτών των διαρκών επιθέσεων ήταν, την 23η Ιουλίου, οι πολιορκημένοι να εξέλθουν ανενόχλητοι και να ενωθούν με τα υπόλοιπα ελληνικά τμήματα.

Η ενότητα αυτή δεν τεκμηριώνεται επαρκώς με παραπομπές. Παρακαλούμε βοηθήστε προσθέτοντας την κατάλληλη τεκμηρίωση. Ατεκμηρίωτο υλικό μπορεί να αμφισβητηθεί και να αφαιρεθεί. (Η σήμανση τοποθετήθηκε στις 21/04/2020)

Στις 26 Ιουλίου ο Δράμαλης αποφάσισε να επιστρέψει προσωρινά στην Κόρινθο και κινήθηκε προς τα Δερβενάκια, στενό που ενώνει την αργολική με την κορινθιακή πεδιάδα. Η βασική διάβαση, με βάση το σχέδιο του Θ. Κολοκοτρώνη, φυλαγόταν από τον Αντώνη Κολοκοτρώνη και περίπου 1.500 άντρες.

Παράλληλα ο Θ. Κολοκοτρώνης είχε τοποθετήσει τον Πλαπούτα με περίπου 800 άντρες στο Σχινοχώρι για να φυλάει τη βορειοδυτική έξοδο της Αργολίδας προς τη Στυμφαλία, και τους Νικηταρά - Παπαφλέσσα στο Στεφάνι και στo Αγιονόρι, με άλλους 800 άντρες για να φυλάξουν την τρίτη διάβαση προς την Κλένια.

Την προηγουμένη της μάχης, ο Κολοκοτρώνης ανέβηκε στη στέγη ενός σπιτιού και εμψύχωσε τους μαχητές με μια ομιλία που διασώζει ο Φωτάκος. Άρχισε λέγοντας " Έλληνες, σήμερα εγεννήθημεν και σήμερα θα πεθάνωμεν δια την σωτηρίαν της πατρίδος μας και δια την εδικήν μας" και συνέχισε:

" Σήμερα ο καθείς από εμάς θα καταδιώκη πολλούς, θα πάρητε λάφυρα πολλά και θησαυρούς του Αλή Πασιά θα τους μοιράζετε με το φέσι τα φλωριά, όπου τα έχουν οι Τούρκοι, είναι χρήματα χριστιανικά. Τα είχεν ο τύραννος της Ηπείρου παρμένα από τους αδελφούς μας. Ο Άγιος Θεός μας τα έστειλε και είναι κελεπούρι δικό μας. Αύριον αυτήν την στιγμήν θα σας ιδώ όλους με τ' άρματα των Τούρκων, με τ' άλογά τους, λαμπροφορεμένους με τα ρούχα τους. Ο Θεός είναι με ημάς να μή σας μέλλη τίποτε, ..."

Οι Τούρκοι της εμπροσθοφυλακής μπήκαν στο στενό πέρασμα και όταν έφτασαν στην έξοδο δέχτηκαν τα πυρά των κρυμμένων Ελλήνων. Λίγοι πέρασαν προς την πεδιάδα της Κουρτέσας και ο κύριος όγκος οπισθοχώρησε με μεγάλες απώλειες.

Αφού αυτό το πέρασμα φυλαγόταν καλά από τους Έλληνες, η εμπροσθοφυλακή και το κύριο σώμα στράφηκαν προς το δεύτερο κοντινό πέρασμα, αυτό του Άγιου Σώστη, ανατολικά από την κύρια διάβαση. Αυτό το πέρασμα ήταν πολύ ανηφορικό και πιο δύσκολο για τους πεζούς και τα ζώα, αλλά οι Τούρκοι το βρήκαν αφύλακτο και άρχισαν να περνούν προς την Κουρτέσα, ενώ τα τμήματα του Αντώνη Κολοκοτρώνη τους πλευροκοπούσαν. Εν τω μεταξύ, το σώμα των Νικηταρά - Παπαφλέσσα, το μεσημέρι ειδοποιήθηκε με σήματα καπνού ότι ο Δράμαλης κινείται προς τα Δερβενάκια. Ανασυντάχτηκε και με γρήγορη πορεία έφτασε το απόγευμα στις κορυφές ανατολικά, πάνω από τον Αγιο Σώστη, και είδαν τους Τούρκους που περνούσαν προς την Κουρτέσα. Τότε επιτέθηκαν αμέσως στους Τούρκους που βρέθηκαν ανάμεσα σε δύο πυρά, ανατολικά οι νεοφερμένοι και δυτικά τα τμήματα του Α. Κολοκοτρώνη.

Η μάχη κράτησε μέχρι αργά τη νύχτα και οι Τούρκοι είχαν τρομακτικές απώλειες, σε ανθρώπους, ζώα και υλικά. Όταν σκοτείνιασε, η προσπάθεια των Τούρκων σταμάτησε και γύρισαν στην Τίρυνθα όπου είχαν και πριν το στρατόπεδό τους. Οι απώλειες των Τούρκων, κατά την 26η Ιουλίου, και με βάση τη διασταύρωση απομνημονευμάτων, άλλων ειδήσεων και εγγράφων, υπολογίζονται περίπου στους 2.500 - 3.000 νεκρούς και τραυματίες.

Σύντομα η καταστροφή του Δράμαλη έγινε τραγούδι και θρύλος σε πολλά δημώδη ελληνικά τραγούδια:

Της Ρούμελης οι Μπέηδες και του Μωριά οι λεβέντες
Στο Ντερβενάκι κείτονται κορμιά δίχως κεφάλια...

Η καταστροφή της στρατιάς του Δράμαλη ολοκληρώθηκε στη μάχη του Αγιονορίου, στις 28 Ιουλίου 1822. Έτσι, ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης στάθηκε ο οργανωτής και κύριος αυτουργός αυτής της νίκης που έσωσε την Επανάσταση και εξασφάλισε την ελευθερία στη νεότερη Ελλάδα.

Μεγάλη Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια τομ.Θ΄, σ.49

Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Larous Britannica τ.20ος, σ.98 (Δερβενάκια)

Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Larous Britannica τ.21ος, σ.316-317 (Δράμαλης)

Κ. Παπαρηγόπουλος "Ιστορία του Ελληνικού Έθνους" τ.7ος, σ.91-95

Α. Βακαλόπουλος "Ιστορία της Ελληνικής Επαναστάσεως του 1821" Αθήναι 1971, σ. 206-212

"Απομνημονεύματα Μακρυγιάννη" εκδ. Χ. Κοσμαδάκη Αθήναι

Σφυρόερας, Βασίλειος (1975), "Η Επανάσταση κατά το 1822", στο: Χριστόπουλος, Γεώργιος Α.; Μπαστιάς, Ιωάννης Κ., επιμ., Ιστορία του Ελληνικού Έθνους, Τόμος ΙΒ΄: Η Ελληνική Επανάσταση (1821 - 1832), Αθήνα: Εκδοτική Αθηνών, σελ. 212-286, ISBN 978-960-213-108-4

Dakin, Douglas. The Greek Struggle for Independence, 1821-1833. Berkeley: University of California Press, 1973.

Δ. Κόκκινος: Η Ελληνική Επανάστασις. Αθήνα, Εκδόσεις Μέλισσα, 1957.

Νικ. Κασομούλης "Ενθυμήματα Στρατιωτικά της Επανάστασης των Ελλήνων 1821-1822", Εκδότης Απ. Α. Χαρίσης

"Παλαιών Πατρών Γερμανού Απομνημονεύματα", Εκδόσεις Βεργίνα

Φωτάκου (Χρυσανθόπουλος Φώτιος) "Απομνημονεύματα για την Επανάσταση του 1821", Εκδόσεις Βεργίνα

Ανάργ. Γ. Κουτσιλιέρης "Ιστορία της Μάνης", Εκδόσεις Δ. Ν. Παπαδήμα

Πάνος Ι. Καλλιδώνης "Η Θρυλική Μάνη"

Κυριάκος Δ. Κάσσης "Ιστορία της Μάνης"

# data[].attributes.attachment_link.title
Μάχη των Δερβενακίων - Βικιπαίδεια

# data[].attributes.attachment_link.description
Η Μάχη των Δερβενακίων, γνωστή και ως Σφαγή του Δράμαλη, ήταν μία από τις σημαντικότερες μάχες που πραγματοποιήθηκαν κατά την Ελληνική Επανάσταση του 1821, με νικηφόρα έκβαση για τους Έλληνες και μεγάλη καταστροφή των οθωμανικών δυνάμεων υπό τον αρχιστράτηγο Μαχμούτ πασά Δράμαλη.

# data[].attributes.headline
146 π.Χ. - Το 146 π.Χ. ο Λεύκιος Μόμμιος κατέλαβε την πόλη. Η σκληρότητα που έδειξε υπήρξε πρωτοφανής: Οι κάτοικοι εκτελέστηκαν ή πουλήθηκαν δούλοι, η πόλη ισοπεδώθηκε και μέρος της γης των Κορινθίων δόθηκε στη Σικυώνα.  

# data[].attributes.subject
146 π.Χ. - Το 146 π.Χ. ο Λεύκιος Μόμμιος κατέλαβε την πόλη. Η σκληρότητα που έδειξε υπήρξε πρωτοφανής: Οι κάτοικοι εκτελέστηκαν ή πουλήθηκαν δούλοι, η πόλη ισοπεδώθηκε και μέρος της γης των Κορινθίων δόθηκε στη Σικυώνα.  

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Ο ΒΙΟΣ

Ο Στράβων γεννήθηκε το 64/63 π.Χ. στην Αμάσεια του Πόντου. Καταγόταν από μια πολύ γνωστή οικογένεια και έλαβε την εκπαίδευση που άρμοζε στην καταγωγή του. Ταξίδεψε σε πολλά μέρη και στις τρεις ηπείρους. Το 44 π.Χ. επισκέφτηκε πρώτη φορά τη Ρώμη, στην οποία ουσιαστικά εγκαταστάθηκε από το 29 π.Χ. Ο θάνατός του τοποθετείται μετά το 23 μ.Χ.

ΤΟ ΕΡΓΟ

Φιλοδοξώντας να συνεχίσει την εξιστόρηση του Πολύβιου (περ. 200-118 π.Χ.), ο Στράβων έγραψε αρχικά ένα ιστορικό έργο, από το οποίο σώζονται μόνο αποσπάσματα. Είναι γνωστός κυρίως για το έργο του Γεωγραφικά, για τη σύνταξη του οποίου απαιτήθηκε εργασία χρόνων (συγκέντρωση υλικού, επεξεργασία, αναθεωρήσεις). Στα 17 βιβλία των Γεωγραφικών περιγράφεται το μεγαλύτερο μέρος του γνωστού τότε κόσμου. Τα βιβλία 8-10 αναφέρονται στην ηπειρωτική Ελλάδα και στα νησιά του Ιονίου και του Αιγαίου Πελάγους.

ΤΟ ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ

Στα κεφάλαια πριν από το ανθολογούμενο απόσπασμα δίνονται ενδιαφέρουσες πληροφορίες για την πόλη της Κορίνθου, από την οποία ο Στράβων πέρασε το 29 π.Χ. Στο ίδιο το απόσπασμα περιγράφεται μια συγκλονιστική σκηνή από την καταστροφή της πόλης (146 π.Χ.) και γίνεται λόγος για την εκτεταμένη σύληση των τάφων από τους απελεύθερους που εγκατέστησε στην πόλη ο Καίσαρ μετά την ανοικοδόμησή της (πριν από το 44 π.Χ.).

ΚΕΙΜΕΝΟ

1

Όταν οι Κορίνθιοι ήταν υποταγμένοι στον Φίλιππο, όχι μόνο συμμερίζονταν τα φιλόδοξα
σχέδιά του αλλά και προσωπικά αντιμετώπιζαν τους Ρωμαίους τόσο υπεροπτικά, ώστε
κάποιοι απ' αυτούς είχαν το θράσος, όταν οι Ρωμαίοι πρέσβεις περνούσαν έξω από τα
σπίτια τους, να τους περιλούσουν με ακαθαρσίες. Γι' αυτά και για άλλα που έκαναν τιμω-

5

ρήθηκαν τελικά πολύ σύντομα: Αφού οι Ρωμαίοι έστειλαν αξιόλογη στρατιωτική δύναμη,
και η ίδια η Κόρινθος ισοπεδώθηκε από τον Λεύκιο Μόμμιο και οι υπόλοιπες περιοχές έως
τη Μακεδονία υποτάχθηκαν στους Ρωμαίους, ενώ το μεγαλύτερο μέρος της χώρας των Κο-
ρινθίων το πήραν οι Σικυώνιοι. Ο Πολύβιος, που περιγράφει με δραματικό τρόπο τα σχε-
τικά με την άλωση, αναφέρεται και στην αδιαφορία των στρατιωτών για τα έργα τέχνης και

10

15

για τα αφιερώματα. Λέει συγκεκριμένα ότι είδε ο ίδιος πίνακες ριγμένους στο έδαφος και
τους στρατιώτες να παίζουν απάνω πεσσούς. Από τους πίνακες αυτούς αναφέρει ονομα-
στικά τον Διόνυσο του Αριστείδη -μερικοί λένε ότι γι' αυτόν ειπώθηκε το "δεν συγκρίνε-
ται με τον Διόνυσο"- και τον Ηρακλή που υποφέρει από τον χιτώνα της Δηιάνειρας. Αυ-
τόν εμείς δεν τον είδαμε, τον Διόνυσο όμως, έξοχο έργο, τον βλέπαμε αφιερωμένο στον ναό
της Δήμητρας στη Ρώμη. (Όταν πυρπολήθηκε ο ναός, χάθηκε πρόσφατα και ο πίνακας).
Και από τα άλλα αφιερώματα στη Ρώμη σχεδόν τα περισσότερα και τα καλύτερα προέρ-
χονται από εδώ· μερικά τα πήραν και οι πόλεις γύρω από τη Ρώμη. Γιατί καθώς ο Μόμμιος
ήταν, όπως λένε, πιο πολύ γενναιόδωρος παρά φιλότεχνος, έδινε χωρίς πολλά πολλά σε
όσους του ζητούσαν. Όταν ο Λεύκολλος έφτιαξε το ιερό της Ευτυχίας και μια στοά, ζήτησε

20

να χρησιμοποιήσει τα αγάλματα που είχε ο Μόμμιος, για να διακοσμήσει το ιερό έως την
τελετή της καθιερώσεως και ύστερα να τα επιστρέψει· τελικά δεν τα επέστρεψε αλλά τα
αφιέρωσε στο ιερό, προτρέποντας τον Μόμμιο να τα πάρει, αν θέλει. Εκείνος αντιμετώπισε
το θέμα με ηρεμία, επειδή δεν τον ένοιαζε καθόλου· έτσι, εγκωμίαζαν περισσότερο αυτόν
παρά εκείνον που τα είχε αφιερώσει.

25

Αφού η Κόρινθος έμεινε μεγάλο διάστημα ερημωμένη, ανοικοδομήθηκε λόγω της θέσης

της από τον Καίσαρα τον θεό, που έστειλε μεγάλο αριθμό εποίκων, οι οποίοι προέρχονταν
από τους απελεύθερους. Αυτοί, απομακρύνοντας τα συντρίμμια και ανασκάπτοντας τους
τάφους, εύρισκαν πάμπολλα έργα κεραμικής τέχνης και πολλά χάλκινα σκεύη. Εντυπω-
σιασμένοι από την εργασία, δεν άφησαν τάφο που να μην τον ερευνήσουν· έτσι, αφού εξα-

30

σφάλισαν μεγάλα αποθέματα τέτοιων αντικειμένων, τα ακριβοπουλούσαν και γέμισαν από
Νεκροκορίνθια τη Ρώμη -έτσι έλεγαν αυτά που είχαν αφαιρέσει από τους τάφους, κυρίως
τα πήλινα. Στην αρχή εκτιμούσαν τα πήλινα πάρα πολύ, όσο και τα χάλκινα των κορινθιακών
εργαστηρίων· αργότερα υποχώρησε ο ζήλος, και επειδή εξαντλήθηκαν τα πήλινα και επειδή
τα πιο πολλά ήταν άτεχνα.

35

Η πόλη λοιπόν των Κορινθίων υπήρξε πάντα μεγάλη και πλούσια και έβγαλε πολλούς

σπουδαίους άντρες και στην πολιτική και στις τέχνες που ασκούν οι χειροτέχνες -κυρίως
εδώ και στη Σικυώνα γνώρισε μεγάλη ακμή και η ζωγραφική και η γλυπτική και όλη η τέτοι-
ου τύπου παραγωγή.

(μετάφραση Θ. Κ. Στεφανόπουλος)

Παράσταση χορού εφήβων(;) με συνοδεία αυλού. Ο κορυφαίος εκτελεί χορευτικό άλμα,
ενώ άλλοι έξι περιμένουν, ανά δύο, τη σειρά τους. Κορινθιακός αρύβαλλος, περ. 580-575 π.Χ.
(Αρχαία Κόρινθος, Αρχαιολογικό Μουσείο.)

11

να παίζουν απάνω πεσσούς: Πεσσοί ονομάζονταν τα ωοειδή πετραδάκια (σαν βότσαλα) με τα οποία έπαιζαν ένα παιχνίδι πάνω σε επίπεδη επιφάνεια, αλλά και το ίδιο το παιχνίδι.

"δεν συγκρίνεται με τον Διόνυσο" (αρχ. οὐδέν πρός τόν Διόνυσον): Το απόφθεγμα μόνο εδώ χρησιμοποιείται με αυτή τη σημασία. Κανονικά σημαίνει "αυτό δεν έχει σχέση με τον Διόνυσο". Όπως αναφέρεται, αρχικά το έλεγαν, όταν οι δραματικοί ποιητές άρχισαν να γράφουν έργα που το θέμα τους δεν προερχόταν, όπως στην αρχή, από τους μύθους τους σχετικούς με τον Διόνυσο.

από τον Καίσαρα τον θεό: Πρόκειται για τον γνωστό Γάιο Ιούλιο Καίσαρα (100-44 π.Χ.).

36
στην πολιτική: Ο Στράβων έχει πιθανώς στον νου του, μεταξύ άλλων, και πρόσωπα όπως οι τύραννοι του 6ου αιώνα Κύψελος και Περίανδρος.

37
στη Σικυώνα: Η Σικυώνα υπήρξε σπουδαίο καλλιτεχνικό κέντρο, κυρίως κατά την αρχαϊκή εποχή και κατά τον 4ο αι. π.Χ. Από εδώ καταγόταν ο Λύσιππος, ο σημαντικότερος γλύπτης της Πελοποννήσου τον 4ο αιώνα.

Παράσταση φούρνου
γεμάτου με αγγεία.
Κορινθιακή πήλινη
πλάκα, αρχές 6ου αι. π.Χ.
[Αντιγραφή: Στ. Μπονάτσος]

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ - ΑΣΚΗΣΕΙΣ - ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

Πού αποδίδει ο Στράβων την καταστροφή της Κορίνθου;

Ποιες από τις συμπεριφορές που περιγράφονται στο απόσπασμα θα χαρακτηρίζατε ακραίες ή ασυνήθιστες;

Ο Μακρυγιάννης στα Απομνημονεύματα αναφέρει επεισόδιο με μαχητές του που ήθελαν να πουλήσουν δύο αρχαία αγάλματα. Αναζητήστε το κείμενο και δείτε ποια ήταν η αντίδραση του ίδιου του Μακρυγιάννη. Συγκρίνετέ την με την αντίδραση του Μόμμιου, όταν δεν του επεστράφησαν τα έργα τέχνης που είχε δανείσει.

# data[].attributes.attachment_link.title
11. Η Κόρινθος μετά την καταστροφή

# data[].attributes.attachment_link.description
Ο ΒΙΟΣ Ο Στράβων γεννήθηκε το 64/63 π.Χ. στην Αμάσεια του Πόντου. Καταγόταν από μια πολύ γνωστή οικογένεια και έλαβε την εκπαίδευση που άρμοζε στην καταγωγή του. Ταξίδεψε σε πολλά μέρη και στις τρεις ηπείρους. Το 44 π.Χ. επισκέφτηκε πρώτη φορά τη Ρώμη, στην οποία ουσιαστικά εγκαταστάθηκε από το 29 π.Χ.

# data[].attributes.headline
22 Απριλίου του 1928 - Ο μεγάλος σεισμός 

# data[].attributes.subject
22 Απριλίου του 1928 - Ο μεγάλος σεισμός 

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Ο σεισμός της Κορίνθου του 1928 έλαβε χώρα στην περιοχή της Κορινθίας στο βορειοανατολικό άκρο της Πελοποννήσου. Ο κυρίως σεισμός εκδηλώθηκε στις 22 Απριλίου του 1928, ώρα 22:14 και καταγράφηκε μέγεθος 6,3 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ. Η δόνηση προκάλεσε σημαντικές καταστροφές, δυσανάλογες του μεγέθους της, λόγω της κακής ποιότητας κατασκευής των κτισμάτων της Κορίνθου και των γειτονικών οικισμών. Για την ανοικοδόμηση της πόλης εφαρμόστηκαν για πρώτη φορά στην Ελλάδα νέοι κανονισμοί αντισεισμικής κατασκευής.

Ο σεισμός της Κορίνθου ήταν τεκτονικός. Ο πρώτος προάγγελος του σεισμού ήταν δόνηση που καταγράφηκε στις 06:19 της ίδιας ημέρας στον Πατραϊκό. Η πρώτη ισχυρή δόνηση σημειώθηκε στην Κόρινθο στις 21:00 το βράδυ και την ακολούθησαν 18 ασθενείς δονήσεις. Στις 22:00΄ σημειώθηκε ο δεύτερος ισχυρός σεισμός τον οποίο διαδέχθηκαν 6 μικροδονήσεις.

Ο κυρίως σεισμός, ο οποίος κατέστρεψε την πόλη της Κορίνθου, εκδηλώθηκε στις 22:14. Η μέγιστη ένταση του ήταν 9-10 βαθμοί της κλίμακας Μερκάλι ενώ το μέγεθος ήταν 6,3 βαθμοί της κλίμακας Ρίχτερ. Ήταν επιφανειακός, βάθους 5 χλμ και το επίκεντρο του υπολογίστηκε 70 χλμ δυτικά της Αθήνας, κοντά στη διώρυγα και εντός του τριγώνου Κόρινθος-Καλαμάκι-Λουτράκι. Έγινε αισθητός σε όλη σχεδόν της Πελοπόννησο, το μεγαλύτερο μέρος της Εύβοιας και της Στερεάς Ελλάδας, τα νησιά του Σαρωνικού, τις Κυκλάδες, τον Βόλο, την Πρέβεζα, ακόμα και την Κρήτη.

Η περιοχή της Κορινθίας σημειώνει έντονη σεισμικότητα με πολλούς καταγεγραμμένους σεισμούς από την αρχαιότητα. Από μελέτη αρχαιολογικών ευρημάτων και ιστορικές μαρτυρίες οι σημαντικότεροι σεισμοί στην μ.Χ. είναι οι εξής: 77, 524, 543, 551, 580, 1402, 1858, 1861, 1870, 1928 και 1981. Ο σεισμός του 1858 στάθηκε καθοριστικός για την πόλη της Κορίνθου. Η ολοκληρωτική καταστροφή του τότε οικισμού, στην περιοχή της σημερινής Αρχαίας Κορίνθου, οδήγησε στη μεταφορά της πόλης στη σημερινή τοποθεσία της με κυβερνητική απόφαση. Η νέα τοποθεσία όμως είχε χειρότερο γεωλογικό υπόβαθρο από άμμο και ψαμμίτη, αντί του λίθινου της προηγούμενης. Παράλληλα, δεν εφαρμόστηκαν αντισεισμικές προδιαγραφές στην κατασκευή των κτιρίων του νέου οικισμού, παρά την ύπαρξη της ανάλογης τεχνογνωσίας σε άλλες χώρες.

Χάρη στους πολλούς μικρούς σεισμούς που προηγήθηκαν της κύριας δόνησης οι περισσότεροι κάτοικοι βρίσκονταν έξω από τα σπίτια τους, γεγονός που περιόρισε τον αριθμό των θυμάτων στους 20 νεκρούς και 30 τραυματίες . Όμως ο σεισμός κατέστρεψε το σύνολο σχεδόν των 2000 κτιρίων της πόλης της Κορίνθου και προκάλεσε σημαντικές ζημιές σε γειτονικούς οικισμούς όπως το Λουτράκι. Οι καταστροφές αυτές ήταν δυσανάλογες του μεγέθους του σεισμού. Αυτό οφείλεται στην επιφανειακή φύση του, το ασταθές υπεδάφος και τον πλημμελή τρόπο δομής και κακή ποιότητα των οικοδομικών υλικών που είχαν χρησιμοποιηθεί στα τότε κτίσματα, κυρίως στρογγυλεμένες κροκάλες της θάλασσας με κακής ποιότητας κονίαμα.

Η έκταση των ζημιών του σεισμού της Κορίνθου προκάλεσε πανελλήνια συγκίνηση και παγκόσμιο ενδιαφέρον. Διοργανώθηκε πλήθος εράνων ενώ στην περιοχή κατέπλευσαν ένα αγγλικό και δύο ιταλικά πολεμικά πλοία. Προσέφεραν εφόδια στους σεισμοπαθείς και τα πληρώματα τους συνέβαλαν στην κατεδάφιση των επικίνδυνων κτιρίων. Ο τότε Μητροπολίτης Κορίνθου Δαμασκηνός κινήθηκε δραστήρια για να βοηθήσει στην ανακούφιση των πληγέντων. Tον Οκτώβριο του 1928 ταξίδεψε στην Αμερική προκειμένου να συλλέξει πόρους από τους εκεί ομογενείς με μεγάλη απήχηση στους απόδημους Έλληνες.

Οι εκτεταμένες καταστροφές και το σαθρό γεωλογικό υπόβαθρο της πόλης της Κορίνθου δημιούργησαν το ερώτημα αν η νέα πόλη θα έπρεπε να χτισθεί στην ίδια τοποθεσία ή να μεταφερθεί. Μερίδα του επιστημονικού κόσμου όπως οι καθηγητές Δ. Αιγινήτης, Κ. Κτενάς, Θ. Σκουφός και ο Ιάπωνας X. Τακαναντάτε πίστευαν πως για κοινωνικούς και εμπορικούς λόγους έπρεπε να κτισθεί στον χώρο της παλιάς υπό την προϋπόθεση οι νέες κατασκευές να εφάρμοζαν σύγχρονες αντισεισμικές τεχνικές. Άλλοι επιστήμονες, όπως οι καθηγητές Ά. Ζίμπεργκ και Ζάιντλιτς πρότειναν την μεταφορά της πόλης νοτιότερα σε πιο σταθερά πλειοκαινικά πετρώματα. Τελικά επικράτησε η πρώτη άποψη. Για την ανοικοδόμηση της Κορίνθου και του Λουτρακίου δημιουργήθηκε ο Αυτόνομος Οργανισμός Σεισμοπαθών Κορίνθου (ΑΟΣΚ). Επικεφαλής του ΑΟΣΚ ανέλαβε ο Μητροπολίτης Δαμασκηνός. Ο Οργανισμός επέβλεψε την κατασκευή των κτηρίων με βάση τους νέους αντισεισμικούς κανονισμούς ενώ ανέλαβε και την χορήγηση δανείων και χρηματικής βοήθειας για την κατασκευή τους.

Αιγινήτης Δ., 1928. Ο σεισμός της Κορίνθου της 22 Απριλίου 1928 και τα αποτελέσματα αυτού. Πρακτικά Ακαδημίας Αθηνών, 3: 369-381

Παπαζάχος Β. και Παπαζάχος Κ. 1989. Οι σεισμοί της Ελλάδας. Εκδόσεις Ζήτη, Θεσσαλονίκη

Δημ. Α. Κίσκυρας, "Σεισμοί Κορινθίας και Γεωλογική Ιστορία του Κορινθιακού Κόλπου", Πρακτικά Β' Τοπικού Συνεδρίου Κορινθιακών Ερευνών (Λουτράκι 25-27 Μαΐου 1984) σελ. 31-32, Αθήναι 1986

Εφημερίδα Πατρίς, "Έρανοι", 26-4-1928 Έτος Α Περίοδος Δ αριθμός φύλλου 53

Εφημερίδα Πατρίς, "Οι Άγγλοι", 26-4-1928 Έτος Α Περίοδος Δ αριθμός φύλλου 53

Οικονομίδης, Φοίβος, "Ιεροί δεσμοί δικτατόρων και αρχιεπισκόπων", Ελευθεροτυπία, Αθήνα, Σάββατο 23 Φεβρουαρίου 2013

# data[].attributes.attachment_link.title
Σεισμός της Κορίνθου το 1928 - Βικιπαίδεια

# data[].attributes.attachment_link.description
Ο σεισμός της Κορίνθου του 1928 έλαβε χώρα στην περιοχή της Κορινθίας στο βορειοανατολικό άκρο της Πελοποννήσου. Ο κυρίως σεισμός εκδηλώθηκε στις 22 Απριλίου του 1928, ώρα 22:14 και καταγράφηκε μέγεθος 6,3 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ. Η δόνηση προκάλεσε σημαντικές καταστροφές, δυσανάλογες του μεγέθους της, λόγω της κακής ποιότητας κατασκευής των κτισμάτων της Κορίνθου και των γειτονικών οικισμών.

# data[].attributes.headline
26-27 Σεπτεμβρίου 1822 - Η Μάχη της Περαχώρας

# data[].attributes.subject
26-27 Σεπτεμβρίου 1822 - Η Μάχη της Περαχώρας

# data[].attributes.body
Στις 26 και 27 Σεπτεμβρίου 1822 κατά τη διεξαγωγή της ιστορικής Μάχης της Περαχώρας, οι  Περαχωρίτες/Δερβενοχωρίτες  και  οι  λοιπές  ελληνικές  δυνάμεις  με  επικεφαλής  τον  Νικηταρά  τον  «Τουρκοφάγο»  (Νικήτας  Σταματελόπουλος)  και  με  την  παρουσία σπουδαίων  οπλαρχηγών  της  Επανάστασης  (Δημήτριος  Υψηλάντης,  Γρηγόριος  Δικαίος  – Παπαφλέσσας,  Οδυσσέας  Ανδρούτσος,  Γιωργάκης  Χελιώτης  Λύκος,  Αναστασόπουλος, Αντώνης  Κολοκοτρώνης,  Παναγιώτης  Κεφάλας  κ.ά.),  αντιμετώπισαν  με  επιτυχία  στη χερσόνησο της Περαχώρας τους Οθωμανούς του Δράμαλη, που εγκλωβισμένοι στην Κόρινθο μετά την ήττα και τη νίλα τους στα Δερβενάκια, προσπάθησαν να καταλάβουν την Περαχώρα και στη συνέχεια να διαφύγουν μέσω των Μεγάλων Δερβενίων, στη Ρούμελη.

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Λαογραφικό Μουσείο Περαχώρας

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Οι Περαχωρίτες δεν εκδήλωσαν, ασφαλώς, την επαναστατική τους δράση μόνο στα πολεμικά γεγονότα της Κορίνθου, στην Πολιορκία του Ακροκορίνθου και στη Μάχη της Περαχώρας στα δύο πρώτα χρόνια της Ελληνικής Επανάστασης αλλά καθ' όλη τη διάρκειά της. Αγωνίζονταν πάντα σύμφωνα με το κοινό σχέδιο, ενταγμένοι χωρίς τοπικιστικό πνεύμα στον κοινό Αγώνα και πολεμούσαν όπου η ανάγκη το απαιτούσε και όπου τους έστελνε η Προσωρινή Επαναστατική Διοίκηση.

Έχοντας στενές σχέσεις και δείχνοντας ιδιαίτερη συμπάθεια οι Δερβενοχωρίτες και οι Περαχωρίτες στον Νικηταρά, τον Οδυσσέα Ανδρούτσο, τους Φλεσσαίους και τους Υδραίους προεστούς, με τους οποίους συνδέονταν συναισθηματικά εξαιτίας και της κοινής αρβανίτικης καταγωγής τους, σύμφωνα με αδιαμφισβήτητες ιστορικές πηγές τούς συναντάμε να πολεμούν για την Ελευθερία της Πατρίδας από κοινού με τους υπόλοιπους επαναστατημένους Έλληνες σε πολλούς ακόμα πολέμους.

Αλλά και μετά την Απελευθέρωση της Ελλάδας και την επίτευξη της Εθνικής Ανεξαρτησίας, η Περαχώρα παρέμεινε στο ιστορικό προσκήνιο ως έδρα της Επαναστατικής Κυβέρνησης των Συνταγματικών, συνεχίζοντας, τους αγώνες των Ελλήνων για Δημοκρατία στο νεοσύστατο ελληνικό κράτος, για την κατοχύρωση και τον σεβασμό των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και του Πολίτη.

Στην Περαχώρα, στον ιστορικό ναό των Παμμεγίστων Ταξιαρχών έλαβαν χώρα το 1832 οι συνεδριάσεις της αντι-συνέλευσης / αντικαποδιστριακής (Δ΄ κατ' επανάληψιν Εθνική Συνέλευσις 1831-1832), της Κυβέρνησης των Συνταγματικών (Ιωάννη Κωλέττη, Ανδρέα Ζαΐμη, Γεώργιου Κουντουριώτη) και λοιπών αντικυβερνητικών πληρεξουσίων.
ΠΗΓΗ : - Νικόλαος Γεωργίου | Εκπαιδευτικός ΠΕ 70
Για να διαβάσετε την ολοκληρωμένη έρευνα του Νικολάου Γεωργίου με τίτλο " Στα Χρόνια της Ελληνικής Επανάστασης , Η Μάχη της Περαχώρας | Όταν οι πηγές αφηγούνται ..."

# data[].attributes.attachment_link.title
H Μάχη Της Περαχώρας - Λαογραφικό Μουσείο Περαχώρας

# data[].attributes.attachment_link.description
Η ιστορική επαρχία της "Περαίας Γης", στη βόρεια εσχατιά του Νομού Κορινθίας, η Περαχώρα και η ευρύτερη περιοχή της με την αδιάλειπτη ιστορική παρουσία στον ελληνικό χώρο από τους προϊστορικούς χρόνους έως σήμερα, έγινε τόπος σημαντικών ιστορικών εξελίξεων κατά τη διάρκεια του Εθνικοαπελευθερωτικού Αγώνα του 1821 και διαδραμάτισε σπουδαίο ρόλο στην επιτυχή του έκβαση.

# data[].attributes.attachment_caption
Τα εγκαίνια της Διώρυγας της Κορίνθου, Κωνσταντίνος Βολανάκης, (1893)

# data[].attributes.headline
25 Ιουλίου 1893 - Τα εγκαίνια της Διώρυγας της Κορίνθου

# data[].attributes.subject
25 Ιουλίου 1893 - Τα εγκαίνια της Διώρυγας της Κορίνθου

# data[].attributes.body
Μετά από προσπάθειες άλλων αρχηγών, το 1830 ο Ιωάννης Καποδίστριας αποτυγχάνει επίσης, λόγω οικονομικών προβλημάτων. Τελικά η Διώρυγα ανοίχθηκε το 1893 μετά από εργασίες 11 ετών. Στις 25/07/1893 έγιναν, με την παρουσία επισήμων, τα εγκαίνια της Διώρυγας.

# data[].attributes.headline
602 π.Χ. Η ιδέα για την Διώρυγα της Κορίνθου

# data[].attributes.subject
602 π.Χ. Η ιδέα για την Διώρυγα της Κορίνθου

# data[].attributes.body
Η ξακουστή διώρυγα της Κορίνθου ολοκληρώθηκε 25 αιώνες μετά τη σύλληψη της ιδέας της. Τον 7ο αιώνα π.Χ. ο τύραννος της Κορίνθου, Περίανδρος, αποφάσισε να ενώσει τον Κορινθιακό με τον Σαρωνικό Κόλπο. Ο σκοπός αυτής της κατασκευής ήταν η αποφυγή του κινδύνου κάνοντας τον περίπλου της Πελοποννήσου και την συντόμευση της διαδρομής. Τα σχέδια του Περιάνδρου έμειναν απραγματοποίητα. Οι τεχνικοί και ιερείς της εποχής αλλά και οι κάτοικοι της Κορίνθου τον απέτρεψαν διότι πίστευαν ότι θα υπάρχουν συνέπειες.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Ένα από τα σημαντικότερα έργα της σύγχρονης Ελλάδας, που διαδραμάτισε καταλυτικό ρόλο για το εμπόριο της Μεσογείου, η διώρυγα του Ισθμού της Κορίνθου, αποτέλεσε έμπνευση αιώνων και ολοκληρώθηκε... 25 αιώνες μετά τη σύλληψη της ιδέας της.

Η "Άφνειος Κόρινθος" υπήρξε από την αρχαιότητα μια από τις πιο σημαντικές πόλεις του τότε γνωστού κόσμου, αλλά και της σύγχρονης Ελλάδας. Η γεωγραφική της θέση την ανέδειξε σε σπουδαίο Ναυτικό, Εμπορικό και Πολιτιστικό κέντρο.

Η αρχή

Το ρολόι του χρόνου γυρίζει πίσω στα τέλη του 7ου προ Χριστού αιώνα και συγκεκριμένα στα 602 π.Χ. Τότε ο τύραννος την Κορίνθου ο Περίανδρος αποφάσισε να ενώσει τον Κορινθιακό με τον Σαρωνικό Κόλπο. Σκοπός του ήταν να γίνουν προσπάθειες για την διάνοιξη διώρυγας στον ισθμό της Κορίνθου που θα επέτρεπε την αποφυγή του επικίνδυνου περίπλου της Πελοποννήσου και την συντόμευση της διαδρομής.

Τα σχέδια του Περίανδρου, ενός από τους επτά σοφούς της αρχαιότητας, όπως μαρτυρούν αρχαίοι συγγραφείς, έμειναν απραγματοποίητα. Οι τεχνικοί της εποχής τον απέτρεψαν γιατί παρατήρησαν διαφορά στάθμης στις δύο πλευρές που θα προκαλούσε ροή του Κορινθιακού μέσα στον Σαρωνικό με άγνωστες συνέπειες και ίσως πλημμύρες παραλίων της Αττικής.
Η πραγματικότητα όμως ήταν διαφορετική. Σύμφωνα με τις μαρτυρίες ο Περίανδρος εγκατέλειψε τα σχέδιά του όταν άκουσε την Πυθία και τους χρησμούς της. "Τον Ισθμό ούτε να τον οχυρώσετε, ούτε να τον σκάψετε. Γιατί ο Δίας έφτιαξε νησί, όπου έκρινε σωστό" έλεγε ο χρησμός της Πυθίας. Η φράση αυτή και οι αντιδράσεις διαφόρων θρησκόληπτων της εποχής, αλλά και ο φόβος του ότι θα προκαλούσε την οργή των θεών, τον απέτρεψαν να προχωρήσει σε ένα σημαντικό για την εποχή έργο. Η αρχή βέβαια έγινε. Τα σκληρά πετρώματα δικαιολόγησαν τη φήμη για την οργή του θεού Ποσειδώνα, αλλά το κυριότερο ήταν οι τεράστιες τεχνικές δυσκολίες.

Ιστορικοί όμως σημειώνουν πως ο χρησμός προκλήθηκε από τους ιερείς της εποχής, αλλά και από τους κατοίκους της Κορίνθου. Ο λόγος για τους πρώτους ήταν ότι φοβήθηκαν μήπως με την διάνοιξη του Ισθμού, χάσουν τα πλούσια αφιερώματα - δώρα των εμπόρων και ο δεύτερος ήταν ότι η πόλη θα έχανε οικονομικούς πόρους, καθώς οι έμποροι απλώς θα περνούσαν και δεν θα διέμεναν πλέον στην Κόρινθο.

Μετά από αυτό ο Περίανδρος προσπάθησε να δώσει λύση στο πρόβλημα κατασκευάζοντας τον ονομαστό Δίολκο. Αυτός ήταν ένας ειδικός δρόμος στρωμένος με πλάκες πωρόλιθου, ντυμένος με ξύλα, από τον οποίο διαβιβάζονταν τα πλοία που ήταν αλειμμένα με λίπος από το λιμάνι Κεγχρεές στον Σαρωνικό, μέχρι το λιμάνι Λέχαιον στον Κορινθιακό. Τα πλοία φορτωνόταν σε ειδικά οχήματα και σύρονταν δια μέσω ξηράς από τον δίολκο που ήταν πέντε μέτρα πλάτος, ενώ τα εμπορεύματα μεταφέρονταν με υποζύγια και δούλους. Η ιδέα αυτή ήταν πολύ πετυχημένη διότι τα πλοία της εποχής ήταν μικρών διαστάσεων και η δύναμη των δούλων και των ζώων ήταν επαρκής για το σκοπό αυτό. Το πρόβλημα όμως ήταν το κόστος για τα διόδια ήταν αρκετά υψηλό και συνήθως περνούσαν από τον δίολκο πολεμικά πλοία.
Τμήμα του λιθόστρωτου αυτού δρόμου, μεγάλο μέρος του οποίου αποκάλυψαν οι ανασκαφές του 1960, μπορεί να δει κανείς σήμερα στα δυτικά του σύγχρονου καναλιού. Διατηρούνται και οι βαθιές αυλακιές πάνω στις οποίες κινούνταν το όχημα που μετέφερε τα πλοία.
Η δεύτερη προσπάθεια

Το όραμα του Περίανδρου βρήκε συνεχιστή, μετά από τρεις αιώνες περίπου. Ο Δημήτριος ο Πολιορκητής το 307 π.Χ αποφασίζει να θέσει και πάλι σε εφαρμογή το σχέδιο για την διάνοιξη της Διώρυγας. Ο αρχικός του ενθουσιασμός όμως δεν έχει συνέχεια, καθώς οι μηχανικοί που έφερε από την Αίγυπτο τον έπεισαν ότι έπρεπε να εγκαταλείψει το σχέδιο. Οι μηχανικοί τον διαβεβαίωσαν ότι τα νερά του Κορινθιακού που θα χύνονταν στον Σαρωνικό θα τον πλημμύριζαν, με συνέπεια να πνιγεί η Αίγινα και τα γειτονικά της νησιά.

Οι Ρωμαίοι

Η ηγεμονία της Ρώμης δίνει νέα πνοή στο έργο, μετά από περίπου δυόμισι αιώνες. Η αρχή έγινε από τον Ιούλιο Καίσαρα το 44 μ.Χ. που αποτυγχάνει, όπως και ο Καλιγούλας, το 37 μ.Χ., αλλά και οι άλλοι αυτοκράτορες Γάιος και Αδριανός. Όμως τα σχέδια εγκαταλείφθηκαν για στρατιωτικούς και πολιτικούς λόγους. Μάλιστα το 40 μ.Χ. ο Γάιος, αναθέτει σε τεχνικούς τη μελέτη του έργου.

Το πιο σημαντικό βήμα όμως γίνεται όταν τα ηνία της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας παίρνει ο Νέρωνας που το 66 μ.Χ., σε ηλικία 29 ετών βρίσκεται στους αγώνες των Ισθμίων. Εκεί αποφασίζει, όπως αναφέρει ο Λουκιανός, να προχωρήσει το έργο και το ανακοινώνει στους Έλληνες. Λίγους μήνες μετά, το 67 μ.Χ., μάλιστα κάνει τα εγκαίνια των εργασιών, στις 28 Νοεμβρίου, σε μια εντυπωσιακή τελετή, όπου χρησιμοποιεί χρυσή αξίνα, υπό τη μουσική σαλπίγγων.

Ο Νέρωνας με ενθουσιασμό ασχολήθηκε πολύ έντονα για το έργο, για το οποίο εργάστηκαν χιλιάδες εργάτες, δούλοι και κατάδικοι που δούλεψαν πολύ σκληρά. Μάλιστα μόνο από την Ιουδαία στάλθηκαν 6.000 Εβραίοι αιχμάλωτοι. Η αναταραχή όμως στην Ρώμη αναγκάζει τον Νέρωνα να επιστρέψει για να αντιμετωπίσει την εξέγερση του στρατηγού Γάλβα. Τα έργα σταματούν απότομα λόγω της εξέγερσης και οριστικά μετά την δολοφονία του Νέρωνα, παρά το γεγονός ότι προχωρούσαν με καταπληκτική πρόοδο. Ακολούθησαν ο Ηρώδης Αττικός και οι Βυζαντινοί, αλλά χωρίς και πάλι αποτελέσματα.

Τα ίχνη των εργασιών διάνοιξης σε μήκος 3.300 μέτρων διατηρήθηκαν μέχρι τελευταία. Μετά από αιώνες και την οριστική διάνοιξη της διώρυγας βρέθηκαν 26 δοκιμαστικά πηγάδια βάθους 10 μέτρων το καθένα και διάφοροι τάφροι της εποχής του Νέρωνα που αποδεικνύουν πόσο σημαντικά βήματα είχαν γίνει.

Το 1687 οι Ενετοί προσπάθησαν και πάλι να ολοκληρώσουν το έργο, αλλά χωρίς αποτελέσματα, καθώς υπήρχαν ανυπέρβλητες δυσκολίες. Οι Ενετοί μάλιστα επιχείρησαν να διανοίξουν τον Ισθμό, ξεκινώντας τις εκσκαφές του από τον Κορινθιακό αυτή τη φορά. Οι μεγάλες όμως δυσκολίες που συνάντησαν οδήγησαν σχεδόν αμέσως στη διακοπή των εργασιών.

Η αντίστροφη μέτρηση

Το 1830 ο πρώτος Κυβερνήτης της Ελλάδας Ιωάννης Καποδίστριας αποφασίζει να προχωρήσει το μεγαλεπήβολο έργο. Το σχέδιο της διάνοιξης το Ισθμού ήρθε ξανά στο προσκήνιο. Ο Ιωάννης Καποδίστριας αναθέτει τη μελέτη στον Γάλλο μηχανικό Βιρλέ ντ' Οστ, ο οποίος εκτίμησε ότι για να ολοκληρωθεί το έργο χρειαζόταν περίπου 40 εκατομμύρια χρυσά φράγκα. Το ποσό αυτό ήταν πάρα πολύ μεγάλο για το νεοσύστατο Ελληνικό Κράτος.

Το νερό όμως είχε κυλήσει στο αυλάκι. Το 1869 λειτουργεί η διώρυγα του Σουέζ και η εξέλιξη αυτή κινητοποιεί και την Ελληνική κυβέρνηση που αποφασίζει ότι πρέπει να εντείνει τις προσπάθειές της. Την ίδια χρονιά η Κυβέρνηση Ζαΐμη αποφασίζει και ψηφίζει το νόμο "περί διορύξεως του Ισθμού" και ουσιαστικά λαμβάνονται ευνοϊκές αποφάσεις για τη σύσταση εταιρειών για να αναλάβουν το έργο.
Με τη ρύθμιση αυτή είχε δικαίωμα η κυβέρνηση να παραχωρήσει σε εταιρεία ή ιδιώτη το προνόμιο κατασκευής και εκμεταλεύσως της Διώρυγας της Κορίνθου. Για το σκοπό αυτό υπέγραψε το 1870 Σύμβαση με Γάλλους επιχειρηματίες. Η Σύμβαση αυτή όμως, ατόνησε και το 1882 έγινε δυνατόν να συσταθεί η "Διεθνής Εταιρεία της Θαλάσσιας Διώρυγας της Κορίνθου" από τον Ούγγρο στρατηγό Στέφανο Τυρρ, στον οποίο το Ελληνικό Δημόσιο ένα χρόνο νωρίτερα είχε κατακυρώσει το έργο με το προνόμιο εκμετάλλευσής του για 99 χρόνια.

Η εταιρεία συγκροτήθηκε με τη συνδρομή γαλλικής τράπεζας και το εταιρικό κεφάλαιο αποτελείτο από 60.000 μετοχές των 500 φράγκων η καθεμία. Η Γαλλία με διόρυξη του Ισθμού της Κορίνθου αναμείχτηκε στη μεγαλύτερη κερδοσκοπική φάση του 19ου αιώνα στην Ευρώπη. Οι Γαλλικές κατασκευαστικές εταιρείες που ενεπλάκησαν στο έργο εξελίχτηκαν σε πανίσχυρους οικονομικούς φορείς και τα έργα άρχισαν, πάνω στα σχέδια του Νέρωνα.

Η έναρξη των εργασιών έγινε στις 23 Απριλίου 1882, παρουσία του Βασιλιά Γεωργίου Α΄ και πολλών επισήμων. Αποτέλεσε ένα από τα σημαντικότερα προγράμματα δημόσιων έργων που συντελέστηκαν στα τέλη του 19ου αιώνα και συνδέθηκαν με το πρόσωπο του εκσυγχρονιστή Πρωθυπουργού Χαρίλαου Τρικούπη.

Η μελέτη του έργου έγινε από τον Ούγγρο Μπ. Γκέρστερ, αρχιμηχανικό της Διώρυγας Φραγκίσκου στην Ουγγαρία. Για την υλοποίησή του συνεργάστηκαν αρχιτέκτονες και μηχανικοί απ' όλη την Ευρώπη και χρησιμοποιήθηκαν πρωτότυπα εκρηκτικά μηχανήματα, δυναμίτιδα και άλλες εκρηκτικές ύλες, από τα εργοστάσια της οικογένειας Νόμπελ στην Ιταλία και τη Γερμανία. Όμως το έργο και πάλι σταματάει μετά από περίπου οκτώ χρόνια, λόγω χρεοκοπίας του Τυρρ και έλλειψης χρημάτων.

Το 1890 η προσπάθεια συνεχίσθηκε από την Ελληνική Εταιρεία Εργοληψιών και συμμετοχή του Ανδρέα Συγγρού. Τελικά η Διώρυγα ανοίχθηκε το 1893 μετά από εργασίες 11 ετών. Στις 25/7/1893 γίνονται, με την παρουσία των Βασιλέων και της Κυβερνήσεως, χοροστατούντος του Μητροπολίτη Κορινθίας, τα εγκαίνια της Διώρυγας. Η διάνοιξη του Ισθμού, ένα από τα σημαντικότερα κατασκευαστικά επιτεύγματα της περιόδου, συντόμευσε το θαλάσσιο δρόμο από τον Πειραιά στην Ιταλία κατά το ήμισυ.

# data[].attributes.attachment_link.title
Ιστορία της Διώρυγας

# data[].attributes.attachment_link.description
Ένα από τα σημαντικότερα έργα της σύγχρονης Ελλάδας, που διαδραμάτισε καταλυτικό ρόλο για το εμπόριο της Μεσογείου, η διώρυγα του Ισθμού της Κορίνθου, αποτέλεσε έμπνευση αιώνων και ολοκληρώθηκε... 25 αιώνες μετά τη σύλληψη της ιδέας της. Η "Άφνειος Κόρινθος" υπήρξε από την αρχαιότητα μια από τις πιο σημαντικές πόλεις του τότε γνωστού κόσμου, αλλά και της σύγχρονης Ελλάδας.