# data[].attributes.body
ΓΙΑΝΝΗΣ Α.

# data[].attributes.attachment_link.title
Απολυτίκιο Εισοδίων της Θεοτόκου - 21 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ

# data[].attributes.body
Βιντεο: Δακρυσε η Παναγια της Χρυσοσπηλιωτισσας

# data[].attributes.attachment_link.title
ΒΙΝΤΕΟ: Δάκρυσε η Παναγία της Χρυσοσπηλιώτισσας

# data[].attributes.attachment_link.title
Η ΜΙΚΡΗ  ΠΑΡΑΚΛΗΣΗ ΣΤΗΝ ΠΑΝΑΓΙΑ   ΑΓΙΟΝ ΟΡΟΣ

# data[].attributes.headline
ΑΓΝΗ ΠΑΡΘΕΝΕ ΔΕΣΠΟΙΝΑ [ΑΦΡΟΔΙΤΗ]

# data[].attributes.subject
ΑΓΝΗ ΠΑΡΘΕΝΕ ΔΕΣΠΟΙΝΑ [ΑΦΡΟΔΙΤΗ]

# data[].attributes.attachment_link.title
Πέτρος Γαϊτάνος - Αγνή Παρθένε Δέσποινα

# data[].attributes.headline
(ΛΕΥΤΕΡΗΣ Κ)

# data[].attributes.body
(ΛΕΥΤΕΡΗΣ Κ)

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
ΑΓΙΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΕΥΚΑΡΠΙΑΣ

# data[].attributes.attachment_link.title
Η ΖΩΗ ΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΜΗΤΕΡΑΣ ΜΑΣ...ΤΗΣ ΕΛΠΙΔΑΣ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ ΜΑΣ...

# data[].attributes.body
(ΛΕΥΤΕΡΗΣ Κ

# data[].attributes.attachment_link.title
Χαιρετισμοί της Παναγίας ΑΓΙΟ ΟΡΟΣ, ΠΑΝΑΓΙΑ Θεοτόκος, Γοργοϋπήκοος, Ιεροσολυμίτισσα, ΤΗΝΟΣ

# data[].attributes.headline
Ο ΑΚΑΘΙΣΤΟΣ ΥΜΝΟΣ

# data[].attributes.subject
Ο ΑΚΑΘΙΣΤΟΣ ΥΜΝΟΣ

# data[].attributes.body
Ακάθιστος ύμνος ονομάζεται γενικά κάθε ορθόδοξος χριστιανικός ύμνος ο οποίος ψάλλεται από τους χριστιανούς πιστούς σε όρθια στάση. Έχει επικρατήσει όμως να λέγεται έτσι ένας ύμνος («Κοντάκιο») της Ορθόδοξης Εκκλησίας προς τιμήν της Θεοτόκου, γνωστός ως Τη Υπερμάχω Στρατηγώ, ο οποίος ψάλλεται στους ναούς τις πέντε πρώτες Παρασκευές της Μεγάλης Τεσσαρακοστής, τις πρώτες τέσσερις τμηματικά, και την πέμπτη ολόκληρος. Είναι ένας ύμνος που αποτελείται από προοίμιο και 24 οίκους (στροφές) σε ελληνική αλφαβητική ακροστιχίδα, από το Α ως το Ω (κάθε «οίκος» ξεκινά με το αντίστοιχο κατά σειρά ελληνικό γράμμα).
(ΛΕΥΤΕΡΗΣ ΚΑΛΙΠΤΣΙΔΗΣ)

# data[].attributes.headline
Χερουβικός ύμνος Παναγίας Μυρτιδιώτισσας (Μαρία Μ)

# data[].attributes.subject
Χερουβικός ύμνος Παναγίας Μυρτιδιώτισσας (Μαρία Μ)

# data[].attributes.attachment_link.title
Χερουβικός Ύμνος Παναγίας Μυρτιδιώτισσας - Papagiannopoulos

# data[].attributes.headline
Άξιον Εστί (Μαρία Μ)

# data[].attributes.subject
Άξιον Εστί (Μαρία Μ)

# data[].attributes.attachment_link.title
ΑΞΙΟΝ ΕΣΤΙ ΩΣ ΑΛΗΘΩΣ ΜΑΚΑΡΙΖΕΙΝ

# data[].attributes.headline
Παράκληση προς τη Παναγία (Μαρία Μ)

# data[].attributes.subject
Παράκληση προς τη Παναγία (Μαρία Μ)

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Δρόμος της αγάπης

# data[].attributes.attachment_link.title
Η ΠΑΡΑΚΛΗΣΗ  ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΠΑΝΑΓΙΑ

# data[].attributes.headline
Απολυτίκιο Κοιμήσεως της Θεοτόκου (Μαρία Μ)

# data[].attributes.subject
Απολυτίκιο Κοιμήσεως της Θεοτόκου (Μαρία Μ)

# data[].attributes.attachment_link.title
Απολυτίκιο Κοιμήσεως της Θεοτόκου - 15 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ

# data[].attributes.headline
Τη Υπερμάχω (Μαρία Μ)

# data[].attributes.subject
Τη Υπερμάχω (Μαρία Μ)

# data[].attributes.headline
Το Μοιρολόι της Παναγίας(Βιολέτα)

# data[].attributes.subject
Το Μοιρολόι της Παναγίας(Βιολέτα)

# data[].attributes.body
Σήμερον μαύρος Ουρανός, σήμερον μαύρη μέρα, σήμερον όλοι θλίβονται και τα βουνά λυπούνται

Σήμερον έβαλαν βουλή οι άνομοι Εβραίοι, οι άνομοι και τα σκυλιά κι’ οι τρισκαταραμένοι για να σταυρώσουν το Χριστό, των πάντων Βασιλέα.

Ο Κύριος ηθέλησε να μπει σε περιβόλι να λάβει δείπνον μυστικόν για να τον λάβουν όλοι.

Κι’ η Παναγιά η Δέσποινα καθόταν στο θρονί της, τας προσευχάς της έκανε για τον Μονογενή της.

# data[].attributes.headline
Τραγούδι για Το Μοιρολόι της Παναγίας (Βιολέτα)

# data[].attributes.subject
Τραγούδι για Το Μοιρολόι της Παναγίας (Βιολέτα)

# data[].attributes.attachment_link.title
Το μοιρολόι της Παναγίας (ήχος πλ. α΄) - Γλυκερία

# data[].attributes.body
ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ

# data[].attributes.attachment_link.title
ΧΑΙΡΕ ΝΥΜΦΗ ΑΝΥΜΦΕΥΤΕ ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΝΑΓΙΑ

# data[].attributes.headline
"Την ωραιότητα της Παρθενίας σου και το υπέρλαμπρον το της αγνείας σου ο Γαβριήλ καταπλαγείς εβόα σοι, Θεοτόκε Ποιόν σοι εγκώμιον προσαγάγω επάξιον τι δε ονομάσω σε; απορώ και εξίσταμαι διό ως προσετάγην βοώ σοι χαίρε η κεχαριτωμένη"

# data[].attributes.subject
"Την ωραιότητα της Παρθενίας σου και το υπέρλαμπρον το της αγνείας σου ο Γαβριήλ καταπλαγείς εβόα σοι, Θεοτόκε Ποιόν σοι εγκώμιον προσαγάγω επάξιον τι δε ονομάσω σε; απορώ και εξίσταμαι διό ως προσετάγην βοώ σοι χαίρε η κεχαριτωμένη"

# data[].attributes.body
Αυτόν τον εξαίρετο ύμνο προς την Υπεραγία Θεοτόκο, θα μπορούμε να τον ακούμε σε όλους τους Ναούς κατά τη διάρκεια της Μεγάλης και Αγίας Τεσσαρακοστής του Πάσχα, κάθε Παρασκευή στο τέλος των Χαιρετισμών της Θεοτόκου.
Άγγελος Χ

# data[].attributes.body
Αγγελος Χ

# data[].attributes.attachment_link.title
ΤΗΝ ΩΡΑΙΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΠΑΡΘΕΝΙΑΣ ΣΟΥ...

# data[].attributes.headline
Αγνή παρθένε Δέσποιν

# data[].attributes.body
Αγνή παρθένε Δέσποινα (Σταύρος)

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Δρόμος της αγάπης

# data[].attributes.attachment_link.title
ΑΓΝΗ ΠΑΡΘΕΝΕ ΔΕΣΠΟΙΝΑ-ΑΓΙΟΝ ΟΡΟΣ(ΠΕΤΡΟΣ ΓΑΙΤΑΝΟΣ)

# data[].attributes.headline
Μοιρολόγι της Παναγίας (Επαμεινώνδας)

# data[].attributes.subject
Μοιρολόγι της Παναγίας (Επαμεινώνδας)

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Γρηγόρης Παπαεμμανουήλ

# data[].attributes.attachment_link.title
Το μοιρολόι της Παναγιάς-Μελίνα Μποτέλλη, Γρ.Παπαεμμανυοήλ,ΕΒΧ ΟΙ ΔΟΜΕΣΤΙΚΟΙ

# data[].attributes.headline
ΑΠΟΛΥΤΙΚΟ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΥ ΤΗΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ

# data[].attributes.subject
ΑΠΟΛΥΤΙΚΟ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΥ ΤΗΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ

# data[].attributes.body
Δημητρα

# data[].attributes.attachment_link.title
Απολυτίκιο Ευαγγελισµού της Θεοτόκου - 25 ΜΑΡΤΙΟΥ

# data[].attributes.body
Δημητρα

# data[].attributes.attachment_link.title
100 ΕΙΚΟΝΕΣ ΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ  -  ΔΥΟ ΥΠΕΡΟΧΑ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΣΤΗ ΧΑΡΗ ΤΗΣ

# data[].attributes.headline
Το μοιρολόι της Παναγίας στην Λέσβο (Μερόπη)

# data[].attributes.subject
Το μοιρολόι της Παναγίας στην Λέσβο (Μερόπη)

# data[].attributes.attachment_link.title
Το Μοιρολόι της Παναγιάς (Λέσβος) (feat. Χορωδία)

# data[].attributes.headline
Ο θρήνος της Θεοτόκου (Μερόπη)

# data[].attributes.subject
Ο θρήνος της Θεοτόκου (Μερόπη)

# data[].attributes.body
Στη σταύρωση, η Θεοτόκος ζει το προσωπικό της μαρτύριο και βιώνει την οδύνη από το Πάθος του γιου και Θεού της. Η βυζαντινή εκκλησιαστική παράδοση βλέπει την οδύνη της Θεοτόκου να προτυπώνεται στην προφητεία του Συμεών, ο οποίος, στην Υπαπαντή του Κυρίου, απευθυνόμενος προς αυτήν, είπε: καί σοῦ δέ αὐτῆς τήν ψυχήν διελεύσεται ῥομφαία. Η Παρθένος βιώνει το Πάθος του Κυρίου ως Μητέρα, που παρακολουθεί τον άδικο και σκληρό θάνατο του παιδιού της, αλλά και ως πιστή δούλη του Θεού, που βλέπει το Σωτήρα του κόσμου να πάσχει στο Σταυρό . Στο Πάθος του Θεανθρώπου, η Θεοτόκος δέχτηκε τη ρομφαία, που σύμφωνα με την ερμηνεία των Πατέρων σημαίνει το σάλο της ψυχής της και τον πρόσκαιρο σκανδαλισμό της μπροστά στο φρικτό γεγονός του θανάτου. Αυτός ο πρόσκαιρος πειρασμός ήταν φυσιολογικός και αναμενόμενος για την πάσχουσα Μάνα33. Γεννήθηκε, επειδή δε γνώριζε ακόμα τον ερχομό και τη δύναμη της Ανάστασης. Εξαλείφθηκε, όμως, με την Ανάσταση του Κυρίου. Τότε, αντί για τη  ρομφαία, την ψυχή της Παρθένου Μαρίας κατάκλυσε η ευφροσύνη και η αγαλλίαση.

# data[].attributes.attachment_link.title
ο θρηνος της Θεοτόκου

# data[].attributes.headline
Οι πόνοι της Παναγίας του Κώστα Βάρναλη σε μελοποίηση Νίκου Ξυλούρη ( Νίκη Κ )

# data[].attributes.subject
Οι πόνοι της Παναγίας του Κώστα Βάρναλη σε μελοποίηση Νίκου Ξυλούρη ( Νίκη Κ )

# data[].attributes.body
Που να σε κρύψω γιόκα μου
να μη σε φτάνουν οι κακοί
σε ποιο νησί του ωκεανού
σε πια κορφή ερημική.

Δε θα σε μάθω να μιλάς
και τ’ άδικο φωνάξεις
ξέρω πως θα ‘χεις την καρδιά
τόσο καλή τόσο γλυκή
που μες τα βρόχια της οργής
ταχειά, ταχειά θε να σπαράξεις.

Συ θα ‘χεις μάτια γαλανά
θα ‘χεις κορμάκι τρυφερό
θα σε φυλάω από ματιά κακή
και από κακό καιρό

Από το πρώτο ξάφνιασμα
της ξυπνημένης νιότης
δεν είσαι εσύ για μάχητες
δεν είσαι εσύ για το σταυρό
εσύ νοικοκερόπουλο
όχι σκλάβος, όχι σκλάβος ή προδότης

Κι αν κάποτε τα φρένα σου
το δίκιο φως της αστραπής
κι αν η αλήθεια σου ζητήσουνε
παιδάκι μου να μην τα πεις

Θεριά οι ανθρώποι δεν μπορούν
το φως να το σηκώσουν
δεν είναι η αλήθεια πιο χρυσή
απ’ την αλήθεια της σιωπής
χίλιες φορές να γεννηθείς
τόσες, τόσες θα σε σταυρώσουν

Το ποίημα ανήκει στο πρώτο μέρος της ποιητικής σύνθεσης Σκλάβοι Πολιορκημένοι, η οποία εκδόθηκε το 1927. Ο ποιητής, ακολουθώντας τη δημοτική μας παράδοση, χρησιμοποιεί τη μορφή της Παναγιάς, για να εκφράσει τον ανθρώπινο πόνο της μάνας·η Παναγιά κατέχεται από τα τρυφερότερα συναισθήματα για το παιδί που πρόκειται να γεννήσει, αλλά και από κακά προαισθήματα για την τύχη που το περιμένει..

# data[].attributes.attachment_link.title
Ξυλούρης Νίκος ~  Οι πόνοι της Παναγιάς

# data[].attributes.headline
Το μοιρολόι της Παναγιάς (Πόντος) Χρήστος Κ

# data[].attributes.subject
Το μοιρολόι της Παναγιάς (Πόντος) Χρήστος Κ

# data[].attributes.body
Το Πάσχα στον Πόντο είχε ιδιαίτερη σημασία για τον Ποντιακό Ελληνισμό, καθώς συνδέεται άμεσα με ένα ζήτημα που απασχολεί προαιώνια τον άνθρωπο. Τον θάνατο και τη προσδοκία της Ανάστασης. Σε άλλες παραλλαγές παρακαλεί αυτόν που κατασκευάζει τα καρφιά που θα καρφώσουν τον υιό της, να τα φτιάξει λεπτά.

# data[].attributes.attachment_link.title
Το μοιρολόι της Παναγιάς (Πόντος)

# data[].attributes.headline
Το μοιρολόι της Παναγιάς (Θράκη) Χρήστος Κ

# data[].attributes.subject
Το μοιρολόι της Παναγιάς (Θράκη) Χρήστος Κ

# data[].attributes.attachment_link.title
Τo Μοιρολόι της Παναγιάς (Θράκη) (feat. Χορωδία)

# data[].attributes.headline
Το μοιρολόι της Παναγιάς (Θράκη) Χρήστος Κ

# data[].attributes.subject
Το μοιρολόι της Παναγιάς (Θράκη) Χρήστος Κ

# data[].attributes.body
Το μοιρολόι της Θράκης είναι επηρεασμένο από τις σχετικές περικοπές των Ευαγγελίων και την υμνογραφία της Εκκλησίας. Αποτελεί έναν ανθρωποκεντρικό αφηγηματικό θρήνο για τη μαρτυρική πορεία του Χριστού προς τον σταυρικό θάνατο του, ιδωμένη μέσα από τα μάτια της τραγικής μάνας.

# data[].attributes.attachment_link.title
Το μοιρολόι της Παναγιάς (Θράκη)

# data[].attributes.body
Κωστας Βαρναλης, “Η μανα του Χριστου”

Απο τη συλλογη “Το Φως που Καιει”

Πώς οι δρόμοι ευωδάνε με βάγια στρωμένοι,

ηλιοπάτητοι δρόμοι και γύρο μπαξέδες!

Η χαρά της γιορτής όλο και πιότερο αξαίνει

και μακριάθε βογγάει και μακριάθε ανεβαίνει.

Τη χαρά σου, Λαοθάλασσα, κύμα το κύμα,

των αλλώνε τα μίση καιρό τήνε θρέφαν

κι αν η μαύρη σου κάκητα δίψαε το κρίμα,

να που βρήκε το θύμα της, άκακο θύμα!

Α! πώς είχα σα μάνα κ’ εγώ λαχταρήσει

(ήταν όνειρο κ’ έμεινεν, άχνα και πάει)

σαν και τ’ άλλα σου αδέλφια να σ’ είχα γεννήσει

κι από δόξες αλάργα κι αλάργ’ από μίση!

Ενα κόκκινο σπίτι σ’ αυλή με πηγάδι…

και μια δράνα γιομάτη τσαμπιά κεχριμπάρι…

νοικοκύρης καλός να γυρνάς κάθε βράδυ,

το χρυσό, σιγαλό και γλυκό σαν το λάδι.

Κι αμ’ ανοίγεις την πόρτα με πριόνια στο χέρι,

με τα ρούχα γεμάτα ψιλό ροκανίδι,

(άσπρα γένια, άσπρα χέρια) η συμβία περιστέρι

ν’ ανασαίνει βαθιά τ’ όλο κέδρον αγέρι.

Κι αφού λίγο σταθείς και το σπίτι γεμίσει

τον καλό σου τον ίσκιο, Πατέρα κι Αφέντη,

η ακριβή σου να βγάνει νερό να σου χύσει,

ο ανυπόμονος δείπνος με γέλια ν’ αρχίσει.

Κι ο κατόχρονος θάνατος θα ᾽φτανε μέλι

και πολλή φύτρα θα ᾽φηνες τέκνα κι αγγόνια

καθενού και κοπάδι, χωράφι κι αμπέλι,

τ’ αργαστήρι εκεινού, που την τέχνη σου θέλει.

Κατεβάζω στα μάτια τη μαύρην ομπόλια,

για να πάψει κι ο νους με τα μάτια να βλέπει…

Ξεφαντώνουν τ’ αηδόνια στα γύρο περβόλια,

λεϊμονιάς σε κυκλώνει λεπτή μοσκοβόλια.

Φεύγεις πάνου στην άνοιξη, γιε μου καλέ μου,

Ανοιξή μου γλυκιά, γυρισμό που δεν έχεις.

Η ομορφιά σου βασίλεψε κίτρινη, γιέ μου,

δε μιλάς, δεν κοιτάς, πώς μαδιέμαι, γλυκέ μου!

Καθώς, κλαίει, σαν της παίρνουν το τέκνο, η δαμάλα,

ξεφωνίζω και νόημα δεν έχουν τα λόγια.

Στύλωσέ μου τα δυο σου τα μάτια μεγάλα:

τρέχουν αίμα τ’ αστήθια, που βύζαξες γάλα.

Πώς αδύναμη στάθηκε τόσο η καρδιά σου

στα λαμπρά Γεροσόλυμα Καίσαρας να μπεις!

Αν τα πλήθη αλαλάζανε ξώφρενα (αλιά σου!)

δεν ήξεραν ακόμα ούτε ποιο τ’ όνομά σου!

Κει στο πλάγι δαγκάναν οι οχτροί σου τα χείλη…

Δολερά ξεσηκώσανε τ’ άγνωμα πλήθη

κι όσο η γήλιος να πέσει και νάρθει το δείλι,

το σταβρό σου καρφώσαν οι οχτροί σου κ’ οι φίλοι.

Μα γιατί να σταθείς να σε πιάσουν! Κι ακόμα,

σα ρωτήσανε: “Ποιος ο Χριστός;” τι πες “Να με”!

Αχ! δεν ξέρει, τι λέει το πικρό μου το στόμα!

Τριάντα χρόνια παιδί μου δε σ’ έμαθ’ ακόμα!

# data[].attributes.headline
Το Μοιρολόι της Παναγίας στην Θράκη στίχοι (Μερόπη)

# data[].attributes.subject
Το Μοιρολόι της Παναγίας στην Θράκη στίχοι (Μερόπη)

# data[].attributes.body
Σήμερα μαύρος ουρανός, σήμερα μαύρη μέρα
σήμερα όλοι θλίβονται και τα βουνά λυπιούνται
σήμερα βάλανε βουλή οι άνομοι Εβραίοι
για να σταυρώσουν το Χριστό, των πάντων βασιλέα.
Κι ο Κύριος ηθέλησε να μπει σε περιβόλι
να λάβει δείπνο μυστικό, για να τον λάβουν όλοι.
Η Παναγιά η Δέσποινα καθόταν μοναχή της
τας προσευχάς της έκανε για τον μονογενή της

# data[].attributes.headline
Το μοιρολόι της Παναγίας.

# data[].attributes.subject
Το μοιρολόι της Παναγίας.

# data[].attributes.body
Ελένη.

# data[].attributes.attachment_link.title
το μοιρολόι της Παναγιας

# data[].attributes.headline
Ποντιακές πα

# data[].attributes.body
Ποντιακές παραλλαγές

Το Πάσχα στον Πόντο είχε ιδιαίτερη σημασία για τον Ποντιακό Ελληνισμό, καθώς συνδέεται άμεσα με ένα ζήτημα που απασχολεί προαιώνια τον άνθρωπο. Τον θάνατο και τη προσδοκία της Ανάστασης.

Στις Ποντιακές παραλλαγές του μοιρολογιού της Παναγίας, ακούγοντας τα πάθη του Χριστού, η Μάνα Παναγία λυγίζει, «λιγοθυμά και ρούζει». Λιποθυμά τρεις φορές και τη συνεφέρουν με ροδόνερο, το «ροδόσταγμαν».

Σε άλλες παραλλαγές παρακαλεί αυτόν που κατασκευάζει τα καρφιά που θα καρφώσουν τον Υιό της, να τα φτιάξει λεπτά. Ενώ σε άλλες παρακαλεί το Σταυρό να χαμηλώσει:

Σταυρέ μ΄ για κλίστ΄ και χαμελά, Σταυρέ μου, κλίσου κάτω!
Σαν έστεσεν τα χέρια Της, εκλίστεν ο Σταυρός Της!

Οι εικόνες των παραλλαγών του μοιρολογιού της Παναγίας αποδίδονται στο κείμενο με τρόπο συγκλονιστικό. Έχει ιδιαίτερη σημασία η ποιητική αξία του κειμένου και όχι η ιστορική αξιοπιστία.

Ο Πόντιος λαϊκός ποιητής εντάσσει την εκκλησιαστική παράδοση στην ποίηση του. Με την Ανάσταση του Κυρίου στο τέλος των παραλλαγών, ζωή και θάνατος συμβαδίζουν, χωρίς να γίνεται διαχωρισμός τι είναι «ζωντανότερο».
Ελένη

# data[].attributes.headline
Το Μοιρολόι της Παναγίας Πόντος.

# data[].attributes.subject
Το Μοιρολόι της Παναγίας Πόντος.

# data[].attributes.body
Ο Ποντιακός Ελληνισμός μ’ αυτό το μοιρολόι, όπως και σ’ άλλα μέρη του Μητροπολιτικού κέντρου, παρακολουθεί τη μητέρα του Χριστού από τη στιγμή που πληροφορείται τα γεγονότα της σύλληψης του γιου της και περιγράφει τις αντιδράσεις της.

Διασώζει επίσης τη δραματική σκηνή της παρουσίας της Θεοτόκου μπροστά στο σταυρωμένο Χριστό και την τελευταία συζήτησή Της μαζί Του

Το «μοιρολόι της Παναγίας» το τραγουδούσαν τα κορίτσια, κυρίως, το μεσημέρι της Μεγάλης Παρασκευής, συγκεντρωμένα σε μικρές ομάδες μπροστά στον Επιτάφιο.

Δέντρον, δέντρον ξεφάντωτον,
δέντρον ξεφαντωμένον,
σην κόρφαν κάθεται ο Χριστόν,
σην ρίζα η Παναϊα,
σ’ άκρας κάθουν οι άγγελοι,
σα φύλλα οι προφητάδες
κι έψαλλ’ναν κι επροφήτευαν
και του Χριστού τα πάθη.

Ψάλλ’ ο Μωυσής, ψάλλ’ ο Δαβίδ,
ψάλλ’νε κι οι προφητάδες,
ψάλλε κι εσύ Ιάκωβε
και αδελφέ Κυρίου,
ψάλλε κι εσύ Παράδεις
μετά των αρχαγγέλων.

Σήμερον μαύρος ουρανός,
σήμερον μαύρ’ ημέρα,
σήμερον όλοι θλίβονται
και τα βουνά λυπούνται

σήμερον έβαλαν βουλήν
οι άνομοι Εβραίοι,
οι άνομοι και τα σκυλα
οι τρισκαταραμμένοι
για να σταυρώσουν τον Χριστόν
τον πάντων βασιλέα.

Ο Κύριος ηθέλησε
να μπει σε περιβόλι
να λάβει δείπνον μυστικόν
για να τον λάβουν όλοι.
Κι η Παναγία η Δέσποινα
καθόταν μοναχή της,
την προσευχή της έκανε
για το μονογενή της.

Φωνή εξήλθ’ εξ ουρανού
κι απ’ αρχαγγέλου στόμα,
σώνουν, κυρά μου, οι προσευχές,
σώνουν και οι μετάνοιες
και τον υιόν σου πιάσανε
και σου χαλκιά τον πάνε.

Καρφιά, χαλκιάντ’, φκιάσατε δυο,
καρφιά, φκιάσατε πέντε,
βάλτε τα δυο σα χέρα του
και τ’ άλλα δυο σα πόδα,
το πέμπτο το φαρμακερό
βάλτε το σην καρδάν του.

Ένας Υιός μονογενής
κι ατός έν’ καρφωμένος,
ένας Υιός μονογενής
κι ατός έν’ σταυρωμένος.

Σαν τ’ άκουσε η Παναγιά
λιγοθυμά και ρούζει,
σταμνί νερό της ρίξανε,
τρία κανάται μόσκον,
αλείφ’ν ατέν ροδόσταγμαν,
΄κι έρται ο λογισμός ατ’ς…
Ελένη

# data[].attributes.headline
Το Μοιρολόγι της Παναγιάς -Ρόδος

# data[].attributes.subject
Το Μοιρολόγι της Παναγιάς -Ρόδος

# data[].attributes.body
ΜΑΓΔΑ

# data[].attributes.headline
Το μοιρολόι της Παναγιάς (Κύπρος)

# data[].attributes.subject
Το μοιρολόι της Παναγιάς (Κύπρος)

# data[].attributes.body
Άρκοντες αφικράστε μου της Δέσποινας τον θρήνον,
πώς κλαίει τον μονογενή εις τον Σταυρόν εκείνον.
Αδέ μαντάτο σκοτεινόν και μέρα λυπημένη
που ήρτε σήμερον σ’ εμέ, την πολοπικραμένη.
Που πιάσαν τον Υιούλην μου κι έμεινα ορφανεμένη
κι ο κόσμος κλαίει ουρανέ κι η γη σκοτεινασμένη.
Ο ήλιος εσκοτίστηκεν κι όλον το φως εχάθη
και το φεγγάριν τ’ ουρανού κατά πολλά επικράνθη.
Όρη αναστενάξετε και πέτρες ραϊστείτε
και ποταμοί στραγγίσετε και δένδρα μαραθείτε.

# data[].attributes.headline
Το θρηνητικό μοιρολόι της Παναγίας

# data[].attributes.subject
Το θρηνητικό μοιρολόι της Παναγίας

# data[].attributes.headline
Ακάθιστος Ύμνος - Βικιπέδια {Ζωή}

# data[].attributes.subject
Ακάθιστος Ύμνος - Βικιπέδια {Ζωή}

# data[].attributes.body
Ακάθιστος ύμνος ονομάζεται γενικά κάθε ορθόδοξος χριστιανικός ύμνος ο οποίος ψάλλεται από τους χριστιανούς πιστούς σε όρθια στάση. Έχει επικρατήσει όμως να λέγεται έτσι ένας ύμνος («Κοντάκιο») της Ορθόδοξης Εκκλησίας προς τιμήν της Θεοτόκου, γνωστός ως Τη Υπερμάχω Στρατηγώ, ο οποίος ψάλλεται στους ναούς τις πέντε πρώτες Παρασκευές της Μεγάλης Τεσσαρακοστής, τις πρώτες τέσσερις τμηματικά, και την πέμπτη ολόκληρος. Είναι ένας ύμνος που αποτελείται από προοίμιο και 24 οίκους (στροφές) σε ελληνική αλφαβητική ακροστιχίδα, από το Α ως το Ω (κάθε «οίκος» ξεκινά με το αντίστοιχο κατά σειρά ελληνικό γράμμα).

Ο Ακάθιστος Ύμνος θεωρείται ως ένα αριστούργημα της βυζαντινής υμνογραφίας. Είναι γραμμένος πάνω στους κανόνες της ομοτονίας, ισοσυλλαβίας και εν μέρει της ομοιοκαταληξίας. Η γλώσσα του είναι σοβαρή και ποιητική και πλουτίζεται από κοσμητικά επίθετα και πολλά σχήματα λόγου (αντιθέσεις, μεταφορές, κλπ). Το θέμα του είναι η εξύμνηση της ενανθρώπισης του Θεού μέσω της Θεοτόκου, πράγμα που γίνεται με πολλές εκφράσεις χαράς και αγαλλίασης, οπου του προσδίδουν θριαμβευτικό τόνο.

# data[].attributes.headline
Ο Ακάθιστος Ύμνος - Ιστορία {Ζωή}

# data[].attributes.subject
Ο Ακάθιστος Ύμνος - Ιστορία {Ζωή}

# data[].attributes.attachment_link.title
Ο ΑΚΑΘΙΣΤΟΣ ΥΜΝΟΣ - Η ΙΣΤΟΡΙΑ

# data[].attributes.headline
Το μοιρολόι της Παναγιάς στη Μυτιλήνη (Βασίλης)

# data[].attributes.subject
Το μοιρολόι της Παναγιάς στη Μυτιλήνη (Βασίλης)

# data[].attributes.body
Πηγαίνει στο σπιτάκι της και στρώνει το τραπέζι
κι έκατσε και περίμενε τον ερχομό του γιου της.
Πέρασε και η αγιά Καλή και την καλησπερίζει.
– Ποιος είδε γιο εις το σταυρό και μάνα στο τραπέζι.
– Άντε και συ αγιά Καλή, να ’σαι καταραμένη,
παπάς να μη σε λειτουργά, διάκος να μη σε ψέλνει,
μόνο στην άκρη του γιαλού το κύμα να σε δέρνει.
Το λόγο δεν τελείωσε κι ανοίξαν τα ουράνια,
βλέπει το γιο της κι έρχεται σα φως και σα λαμπάδα

# data[].attributes.headline
Το Μοιρολόγι της Παναγίας στην Κεφαλονιά 

# data[].attributes.subject
Το Μοιρολόγι της Παναγίας στην Κεφαλονιά 

# data[].attributes.body
Πρόκειται για το τραγούδι  της Μεγάλης Παρασκευής, που παρακολουθώντας τις αφηγήσεις των Ευαγγελίων  θρηνεί έμμεσα την ανθρώπινη τύχη του Χριστού από τη σύλληψή του  έως το σταυρικό θάνατο, και του συμπαραστέκεται η τραγική Μητέρα του.

Είναι σε μορφή δεκαπεντασύλλαβου και είναι γνωστό σ’ όλο τον ελλαδικό χώρο. Βέβαια, από τόπο σε τόπο παρουσιάζει στιχουργικές παραλλαγές, και όπως διαπίστωσε ο Μπουβιέ (2)  (φιλέλληνας, ερευνητής του νεοελληνικού πολιτισμού) το πρωτοβρίσκουμε  σε χειρόγραφα από τον 14ο  αιώνα και από τα μέσα του 19ου αιώνα το συναντάμε τυπωμένο σε συλλογές και φυλλάδες, τις λεγόμενες «στάμπες». Έχουν καταγραφεί περίπου 256 παραλλαγές που μιλούν όλες (για τον αγγελιαφόρο της κακής είδησης, τη λιποθυμία της Μάνας, την πορεία συμπαράστασης στο δικαστήριο, στο μαρτύριο, το δείπνο της παρηγοριάς…). Ο Μπουβιέ πιστεύει πως είναι ελληνικό τραγούδι και στην πορεία του χρόνου από τους μετανάστες  Έλληνες διαδόθηκε στους άλλους «βαλκανικούς λαούς»,  εννοεί στους Έλληνες που ζουν στα γύρω κράτη από την πατρίδα τους. Υπάρχει δε μεγάλη βιβλιογραφία για το άσμα αυτό, που το συναντάμε με διάφορες παραλλαγές από τόπο σε τόπο.

Αξιόλογη παραλλαγή πάνω στο μοιρολόι της Παναγιάς είναι η αναφορά για το θρύλο της Αγίας Καλής, μιας ευφημιστικής κακής θεότητας στις Ελληνικές θάλασσες, που συμβολίζει ή εκπροσωπεί τη δύστροπη κοινή γνώμη, μπροστά στις ανθρώπινες αδυναμίες.  Κατηγορεί, λένε την Παναγιά, πως δέχτηκε να φάει κάτι, την πρώτη μπουκιά παρηγοριάς, ύστερα απ’  τον θάνατο του παιδιού της. Σε πολλά μέρη στο πρόσωπο της Αγίας  Καλής, αυτής της ασυναξάριστης και αλειτούργητης αγίας παίρνει τη θέση της η Αγία Ελεούσα. Μια τέτοια παραλλαγή σώζεται και στην περιοχή της  Παλικής, ιδιαίτερα στην Ανωγή.

Αλέξανδρος Ι

# data[].attributes.attachment_link.title
Πέτρος Γαϊτάνος - Αγνή Παρθένε Δέσποινα

# data[].attributes.headline
Παναγία ΒλαχερνώνΗ επίσκεψη στο Ποντικονήσι απαγορεύεται για λόγους προστασίας του νησιού, αλλά το δεύτερο πιο σημαντικό αξιοθέατο είναι λίγα μέτρα μακριά: η Παναγία των Βλαχερνών, είναι ένα από τα πιο γνωστά σημεία της πόλης, και βρίσκεται στο νησάκι της Βλαχέρνας που ενώνεται με την ξηρά με μια μικρή πεζογέφυρα. Στην πεζογέφυρα δένουν μικρά καϊκια και βάρκες που μεταφέρουν επισκέπτες.Το Ποντικονήσι αναφέρεται σε πολλούς μύθους. Σύμφωνα με τον πιο διάσημο αυτών, το Ποντικονήσι είναι στην πραγματικότητα το καράβι του Οδυσσέα, που τον έφερε στο νησί των Φαιάκων.Κατά τη διάρκεια της τρομερής καταιγίδας, ο Οδυσσέας ξεβράστηκε στις ακτές του νησιού και ο θεός Ποσειδώνας μετέτρεψε το καράβι του σε αυτό τον καταπράσινο βράχο.

# data[].attributes.subject
Παναγία ΒλαχερνώνΗ επίσκεψη στο Ποντικονήσι απαγορεύεται για λόγους προστασίας του νησιού, αλλά το δεύτερο πιο σημαντικό αξιοθέατο είναι λίγα μέτρα μακριά: η Παναγία των Βλαχερνών, είναι ένα από τα πιο γνωστά σημεία της πόλης, και βρίσκεται στο νησάκι της Βλαχέρνας που ενώνεται με την ξηρά με μια μικρή πεζογέφυρα. Στην πεζογέφυρα δένουν μικρά καϊκια και βάρκες που μεταφέρουν επισκέπτες.Το Ποντικονήσι αναφέρεται σε πολλούς μύθους. Σύμφωνα με τον πιο διάσημο αυτών, το Ποντικονήσι είναι στην πραγματικότητα το καράβι του Οδυσσέα, που τον έφερε στο νησί των Φαιάκων.Κατά τη διάρκεια της τρομερής καταιγίδας, ο Οδυσσέας ξεβράστηκε στις ακτές του νησιού και ο θεός Ποσειδώνας μετέτρεψε το καράβι του σε αυτό τον καταπράσινο βράχο.

# data[].attributes.body
Μινα

# data[].attributes.body
Παναγία των Βλαχερνων

# data[].attributes.headline
Το "Μοιρολόι της Παναγιάς" Σαμοθράκης 

# data[].attributes.subject
Το "Μοιρολόι της Παναγιάς" Σαμοθράκης 

# data[].attributes.body
Γιάννης Β

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Σύλλογος Φίλων Μουσικής Σαμοθράκης Αρμονίας Γενεσις

# data[].attributes.attachment_link.title
Μοιρολόι της Παναγιάς

# data[].attributes.body
Γιάννης Β

# data[].attributes.headline
Πάσχα στη Σαμοθράκη

# data[].attributes.subject
Πάσχα στη Σαμοθράκη

# data[].attributes.body
Γιάννης Β

# data[].attributes.headline
 Το βράδυ της Μ

# data[].attributes.body
Το βράδυ της Μεγάλης Πέμπτης οι γυναίκες στη Σαμοθράκη ξενυχτούν τον σταυρωμένο Χριστό, του πλέκουν στεφάνια με λουλούδια και, καθισμένες μπροστά στον σταυρό, τραγουδάνε το Μοιρολόι της Παναγιάς, είτε ατομικά είτε σε μικρές ομάδες. Μέσα από το κείμενο του μοιρολογιού, αφηγούνται το Θείο Πάθος και συμπαραστέκονται συμβολικά στον πόνο της Παναγίας. Στο «Μοιρολόι της Παναγιάς» που καταγράψαμε στη Σαμοθράκη βρήκαμε τρεις διαφορετικές μελωδικές παραλλαγές, ελεύθερου ρυθμού, σε τρία χωριά του νησιού, μία στη Χώρα, μία στ’ Αλώνια και μια τρίτη στο Λάκκωμα.

Γιάννης Β

# data[].attributes.headline
Οι στίχοι του Μοιρολογιού  

# data[].attributes.subject
Οι στίχοι του Μοιρολογιού  

# data[].attributes.body
Σήμερον μαύρος ουρανός, σήμερον μαύρη μέρα

σήμερον όλοι θλίβονται και τα βουνά λυπόνται.

Σήμερον έβαλα βουλή οι άνομοι Εβραίοι

οι άνομοι και τα σκυλιά και οι τρεις κατηραμένοι

για να σταυρώσουν το Χριστό των Πάντων Βασιλέα.

Ο Κύριος ηθέλησε να μπει σε περιβόλι

να κάμει δείπνο μυστικό για να τον λάβουν όλοι.

Η Παναγιά η Δέσποινα καθόταν μοναχή της

τας προσευχάς της έκανε για το Μονογενή της

φωνή εξήλθε εξ’ ουρανού και απ’ αρχαγγέλου στόμα.

Σώσων κυρά τας προσευχάς, σώσων και τας μετάνοιας

και τον υιό σου πιάσανε και σαν ληστή τον πάνε

και στου Πιλάτου την αυλή εκεί τον τυραννάνε.

Φτιάξε καρφιά, φτιάξε καρφιά, φτιάξε τρία περόνια

κι εκείνος ο παράνομος βαρεί και φτιάνει πέντε.

Συ Φαραέ που τα’ φτιαξες εσύ να μας διδάξεις.

Τα δυο βάρτε στα πόδια του και τα’ άλλα δυό στα χέρια

το πέμπτο το φαρμακερό, βάρτε το στην καρδιά του

να στάξει αίμα και νερό να λιγωθεί η καρδιά του.

Η Παναγιά σαν τα’ άκουσε έπεσε και λιγώθει

σταμνιά νερό της έριχναν τρία κανάτια μόσχο

και τρία νεροδόσταμνα για να της έρθει ο νους της.

Μα σαν της ήρθε ο λογισμός, μα σαν της ήρθε ο νους της

ζητά μαχαίρι να σφαεί, φωτιά να πάει να πέσει,

ζητά γκρεμό να γκρεμιστεί για το Μονογένη της.

Όσοι αγαπάτε το Χριστό κι όσοι τον προσκυνάτε.

Όλοι ακολουθήσετε να πάμε να τον βρούμε.

Δεν ακολούθησε κανείς μονάχα τρεις Παρθένες

η Μάρθα – η Μαγδαληνή και του Λαζάρου η μάνα,

του Ιακώβου η αδερφή και οι τέσσερες αντάμα,

πήραν τη στράτα, το στρατί το μονοπάτι.

Το μονοπάτι τσ’ έβγαλε μες του Ληστή την πόρτα,

άνοιξε πόρτα του Ληστή και πόρτα του Πιλάτου

κι η πόρτα από το φόβο της άνοιξε μοναχή της.

Κοιτά δεξά, κοιτά ζερβά κανέναν δεν  ηγλέπει.

Κοιτά και δεξιότερα βλέπει τον Αϊ Γιάννη.

Αφέντη μ’ Αϊ Γιάννη μου και Βαπτιστή του γιου μου,

Μην είδες τον υγιόκα μου και σε διδάσκαλό σου.

Δεν έχω στόμα να σου πω, γλώσσα να σου μιλήσω.

Δεν έχω χεροκάλαμο για να σου τον εδείξω.

Βλέπεις εκείνον το γυμνό τον παραπονεμένο

όπου φορεί πουκάμισο στο αίμα  βουτηγμένο

όπου φορεί στην κεφαλή αγκάθινο στεφάνι

εκείνος είναι ο γιόκας σου και με διδάσκαλός μου.

Η Παναγιά πλησίασε γλυκά τον ερωτούσε

δεν μου μιλάς παιδάκι μου δεν μου μιλάς παιδί μου

τι να σου πω μανούλα μου που διάφορο δεν έχεις

κοντά στο Μέγα Σάββατο κοντά στο μεσονύκτι

που θα λαλήσει ο πετεινός σημαίνουν τα επουράνια,

σημαίνει κι η Αγιά Σοφιά με τις χρυσές καμπάνες.

Όποιος το ακούει σώζεται και όποιος το λέει αγιάζει

και όποιος το καλοσκεφτεί Παράδεισο θα λάβει.

Παράδεισο και λίβανο από τον Άγιο τάφο.

Κάτω στα Ιεροσόλυμα και στου Χριστού τον τάφο

εκεί δεντρί δεν ήτανε δεντρί εφανερώθη

στην κορυφή ήταν ο Χριστός και στα κλαδιά οι Αγγέλοι

και μέσα στα χαμόκλαδα ήταν οι μάρτυρές του

που μαρτυρούσαν και έλεγαν για του Χριστού τα Πάθη

για του Χριστού τ’ αφέντη μας Και του Μονογενή μας

που έχυσε το αίμα του για πινομή δική μας.

Αλέξανδρος Ι