# data[].attributes.headline
นางสาวจรรยพร ในทอง เลขที่11 ม.4/2 ค่ะ

# data[].attributes.subject
นางสาวจรรยพร ในทอง เลขที่11 ม.4/2 ค่ะ

# data[].attributes.body
해피 어머니의 날

# data[].attributes.headline
สุขสันต์วันแม่ ขอให้แม่มีความสุขมากๆร่างกายแข็งแรง นายภานุวัฒน์ คำนิล ม.4/2 เลขที่5

# data[].attributes.subject
สุขสันต์วันแม่ ขอให้แม่มีความสุขมากๆร่างกายแข็งแรง นายภานุวัฒน์ คำนิล ม.4/2 เลขที่5

# data[].attributes.headline
นางสาว หทัยชนก สวนม่

# data[].attributes.body
นางสาว หทัยชนก สวนม่วง เลขที่23ค่ะ

# data[].attributes.headline
นางสาว ยุพารัตน์ มันตาพันธุ์ เลขที่16 ม.4/2 ค่ะ

# data[].attributes.subject
นางสาว ยุพารัตน์ มันตาพันธุ์ เลขที่16 ม.4/2 ค่ะ

# data[].attributes.body
กิจกรรมวันแม่แห่งชาติ

# data[].attributes.body
https://youtu.be/OaAodUo8HgI (คลิปวีดีโอสั้นๆเกี่ยวกับความรักของแม่)
“รักใดเล่าจะเท่ารักของ…แม่”
วันแม่ปีนี้ขอให้เเม่มีความสุขมากๆ สุขภาพร่างกายแข็งแรง อยู่เป็นร่มโพธิ์ร่มไทรของลูกไปนานๆ อยู่ดูความสำเร็จของลูกๆในวันที่ลูกไปถึงฝั่ง I love mom🙏🏻❤️👩‍👧‍👦 นางสาวฐานิตา ใยสาลี ม.4/2 เลขที่13

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Nanny ผู้ช่วยคนดีที่คุณแม่มั่นใจ

# data[].attributes.headline
นางสาว ยุพารัตน์ มันตาพันธุ์ เลขที่16 ม.4/2

# data[].attributes.subject
นางสาว ยุพารัตน์ มันตาพันธุ์ เลขที่16 ม.4/2

# data[].attributes.headline
นางสาวสราญชล เปลี่ยนรัมย์ ม.4/3 เลขที่24

# data[].attributes.subject
นางสาวสราญชล เปลี่ยนรัมย์ ม.4/3 เลขที่24

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
หลวงปู่มั่น ภูริทตฺโต[1][2] หรือนามตามสมณศักดิ์ว่า พระครูวินัยธรมั่น ภูริทตฺโต (20 มกราคม พ.ศ. 2413 - 11 พฤศจิกายน พ.ศ. 2492) เป็นพระ ภิกษุฝ่าย ธรรมยุติกนิกาย ชาว จังหวัดอุบลราชธานี ผู้เป็นบูรพาจารย์ สายพระป่าในประเทศไทย

พระอาจารย์มั่น ภูริทตฺโต ได้ปฏิบัติตนตามแนวทางคำสอนพระศาสดาอย่างเคร่งครัด และยึดถือธุดงควัตรด้วยจริยวัตรปฏิปทางดงาม จนได้รับการยกย่องจากผู้ศรัทธาทั้งหลายว่าเป็นพระผู้เลิศทางธุดงควัตร ท่านวางแนวทางในการปฏิบัติสมถะและวิปัสสนาตามหลักธรรมคำสอนขององค์สมเด็จพระสัมมาพุทธเจ้าให้แก่สมณะประชาชนอย่างกว้างขวาง จนมีพระสงฆ์และฆราวาสเป็นลูกศิษย์จำนวนมาก แนวคำสอนของท่านเป็นที่รู้จักกันดีในนามว่า คำสอนพระป่า (สายพระอาจารย์มั่น) หลังจากท่านมรณภาพลง ในปี พ.ศ. 2492 ยังคงมีพระสงฆ์ที่เป็นลูกศิษย์ของท่านสืบต่อแนวปฏิปทาธรรมปฏิบัติของท่านสืบมา โดยลูกศิษย์เรียกว่า พระกรรมฐานสายวัดป่า หรือ พระกรรมฐานสายหลวงปู่มั่น ด้วยเหตุนี้จึงทำให้ท่านได้รับยกย่องจากผู้ศรัทธาให้เป็น พระอาจารย์ใหญ่สายวัดป่า หรือ พระอาจารย์ใหญ่แห่งวงศ์พระกรรมฐานวัดป่า สืบมาจนปัจจุบัน

พระอาจารย์มั่น ภูริทตฺโต เดิมมีชื่อว่า มั่น แก่นแก้ว เกิดเมื่อวันพฤหัสบดีที่ 20 มกราคม พ.ศ. 2413 ณ บ้านคำบง ตำบลสงยาง อำเภอโขงเจียม (ปัจจุบันคือ อำเภอศรีเมืองใหม่) จังหวัดอุบลราชธานี บิดาชื่อ นายคำด้วง แก่นแก้ว และมารดาชื่อ นางจันทร์ แก่นแก้ว

เมื่อท่านอายุได้ 15 ปี ได้เข้า บรรพชาเป็น สามเณร ณ วัดบ้านคำบง เมื่อบวชได้ 2 ปี บิดาขอร้องให้ลาสิกขาเพื่อช่วยการงานทางบ้าน จิตท่านยังหวนคิดถึงร่มผ้ากาสาวพัสตร์อยู่เนืองนิจ เพราะติดใจในคำสั่งของยายว่า เจ้าต้องบวชให้ยาย เพราะยายก็ได้เลี้ยงเจ้ายากนัก ต่อมา หลวงปู่เสาร์ กนฺตสีโลได้เดินธุดงค์มาปักกลดอยู่ที่ บ้านคำบง พระอาจารย์มั่นในขณะเป็นฆราวาสจึงเข้าถวายการรับใช้และมีจิตศรัทธาในข้อวัตรปฏิบัติของหลวงปู่เสาร์ ต่อมาได้ถวายตัวเป็นศิษย์ติดตามเดินทางเข้าเมืองอุบลราชธานี

เมื่อท่านอายุได้ 23 ปี ได้เข้าพิธีอุปสมบทเป็นพระ ภิกษุ ณ วัดเลียบ อ.เมือง จังหวัดอุบลราชธานี ในวันที่ 12 มิถุนายน พ.ศ. 2436 โดยมี พระอริยกระวี (อ่อน ธมฺมรกฺขิโต) เป็นพระ อุปัชฌาย์ พระครูสีทา ชยเสโน เป็นพระกรรมวาจาจารย์ พระครูประจักษ์อุบลคุณ (สุ่ย ญาณสโย) เป็นพระอนุสาวนาจารย์ ได้รับขนาดนามเป็นภาษามคธว่า ภูริทตฺโต แปลว่า ผู้ให้ปัญญา

ภายหลังท่านสงสัยในผู้บวชให้และผ้าสังฆาฏิ หลังจากนั้นเกือบปี พระครูวิจิตรธรรมภาณี (จันทร์ สิริจนฺโท) จึงให้ท่านทำทัฬหีกรรมที่แพกลางแม่น้ำมูล โดย พระอาจารย์ม้าว เทวธมฺมี เป็นพระอุปัชฌาย์ พระครูวิจิตรธรรมภาณี (จันทร์ สิริจนฺโท) และ พระครูวิเวกพุทธกิจ (เสาร์ กนฺตสีโล) เป็นคู่กรรมวาจาจารย์[3]

ปี พ.ศ. 2436 พระอาจารย์มั่น ภูริทตฺโต ได้ศึกษาธรรมปฏิบัติ ณ วัดเลียบ จังหวัดอุบลราชธานี และได้ออกจาริกเดินธุดงค์ติดตาม หลวงปู่เสาร์ กนฺตสีโล ไปตามลำ แม่น้ำโขงทั้งฝั่ง ประเทศไทยและ ประเทศลาว ซึ่ง หลวงปู่เสาร์ กนฺตสีโล หลวงปู่หนู ฐิตปญฺโญ ต่อมาก็คือ พระปัญญาพิศาลเถร (หนู ฐิตปญฺโญ) และพระอาจารย์มั่น ภูริทตฺโต ได้ธุดงค์วิเวกไปพำนักจำพรรษา ณ พระธาตุพนม ในปี พ.ศ. 2443 ซึ่งพระธาตุพนมในสมัยก่อน ประชาชนไม่รู้ถึงความสำคัญจึงไม่มีใครสนใจเท่าใดนัก เมื่อคณะของท่านมาพำนักจำพรรษาจึงได้บอกให้ชาวบ้านญาติโยมทราบว่า พระธาตุพนม องค์นี้เป็นพระธาตุอันศักดิ์สิทธิ์ เพราะเป็นพระธาตุที่บรรจุอัฐิธาตุของพระพุทธเจ้า เมื่อชาวบ้านได้รู้เช่นนั้นแล้ว ก็พากันบังเกิดปีติยินดีเป็นอย่างยิ่ง จึงช่วยกันทำความสะอาดบริเวณพระธาตุพนม ครั้นถึงวันเพ็ญเดือน 3 ก็พาญาติโยมทั้งหลายทำบุญ จนเป็นประเพณีสืบต่อกันมา และกาลต่อมาจึงได้มีการบูรณะขึ้นกลายเป็นปูชนียวัตถุที่สำคัญของ ภาคอีสาน และ ประเทศไทย ซึ่งปัจจุบันคือ วัดพระธาตุพนมวรมหาวิหาร อำเภอธาตุพนม จังหวัดนครพนม

ต่อมา พระอาจารย์มั่น ภูริทตฺโต ได้ธุดงค์วิเวกไปตามสถานที่ต่างๆ ในเขตจังหวัดอุบลราชธานี จังหวัดนครพนม จังหวัดสกลนคร จังหวัดเลย และธุดงค์ไปยัง ประเทศพม่า

ปี พ.ศ. 2455 พระอาจารย์มั่น ภูริทตฺโต ได้ออกธุดงค์วิเวกเพียงลำพังองค์เดียว ได้ไปพำนักปักหลักบำเพ็ญเพียรที่ถ้ำสาริกา จังหวัดนครนายก ณ ถ้ำสาริกา แห่งนี้ ท่านได้รู้ได้เห็นธรรมอันอัศจรรย์ และได้ประสบเหตุการณ์ต่างๆหลายประการ

ขณะที่พักที่ถ้ำสาริกาแห่งนี้ ในระยะเดือนแรกๆ ท่านรู้สึกปรกติดี จิตใจสงบ ไม่มีอะไรพลุกพล่าน พอดีคืนต่อๆมา ท่านรู้สึกว่าโรคเจ็บท้องที่เคยเป็นประจำชักกำเริบและมีอาการรุนแรงขึ้นตามลำดับ แต่ด้วยอาศัยด้วยเหตุว่าท่านได้บำเพ็ญบารมี (กำลังใจในการปฏิบัติที่สั่งสม) ไว้มากในพระบวรพุทธศาสนา ท่านจึงตัดสินใจออกไปนั่งสมาธิ พิจารณาธรรม แยกธาตุขันธ์ เจริญอสุภะกรรมฐาน จนกระทั่งจิตเกิดความอัศจรรย์ สามวันสามคืน พอจิตของท่านอิ่มตัวจากการประพฤติปฏิบัติ ได้เกิดนิมิตลูกสุนัขปรี่เข้าไปดูดนมแม่สุนัข ท่านจึงได้เกิดความสงสัยว่า ในการพิจารณาขั้นนี้ที่จิตรวมในการพิจารณาแล้ว ไม่น่าจะมีนิมิตแล้ว เพราะนิมิตจะเกิดจากการปฏิบัติสมาธิที่ยังไม่เป็นวสี (ยังไม่ชำนิชำนาญ) เมื่อท่านเกิดความสงสัย จึงได้พิจารณาจนได้ความว่า ลูกสุนัขที่ได้กระทำการดูดนมแม่หาใช่ใครที่ไหน แต่เป็นตัวท่านเองที่เสวยอัตภาพมาตลอด 500 ชาตินั้นเองจึงได้เกิดความสลดสังเวชใจ จึงนำสิ่งที่ได้พบได้เห็นมาพิจารณาธรรมในข้อที่ว่า "กายะ ทุกขัง อริยสัจจัง" คือว่าพิจารณาว่ากายเป็นทุกข์ ไม่ทำให้เกิดความสุขให้เรา แต่ต่อมาท่าเกิดความรู้สึกกังวล จึงใช้ญาณตรวจดูเกิดพบว่าท่านเคยปรารถนาพุทธภูมิ (ปรารถนาจะเป็นพระพุทธเจ้า) จึงค้นลงไปอีกว่าปรารถนาตอนไหน พอเห็นว่าปรารถนาเมื่อสมัยพระศาสนาของ พระโคตมพุทธเจ้า จึงเห็นว่าเป็นการเนิ่นช้า ท่านเล่าอีกว่าถอนความปรารถนานั้น มุ่งมั่นความพ้นทุกข์ในปัจจุบันชาติ จากนั้นเกิดเหตุในนิมิตว่า มียักษ์ตนหนึ่งจะเข้ามาทำร้าย แต่ไม่สามารถทำร้ายท่านได้ ยักษ์ได้ยอมแพ้และได้เนรมิตรกายกลับเป็นเทพบุตรกล่าวอ้างพระรัตนตรัยเป็นที่พึ่ง ในกาลเวลาต่อมา จิตท่านจึงรวม เห็นโลกทั้งโลกราบเรียบเตียนโล่งเสมอด้วยลักษณะทั้งสิ้นภายในจิต

ต่อมา เมื่อออกจากถ้ำสาริกา จังหวัดนครนายก แล้ว พระอาจารย์มั่น ภูริทตฺโต ได้ธุดงค์ไปพำนักบำเพ็ญเพียรที่ถ้ำสิงโต เขาพระงาม จังหวัดลพบุรี อยู่ระยะหนึ่ง แล้วพระอุบาลีคุณูปมาจารย์ (จันทร์ สิริจนฺโท) ได้นิมนต์ให้ไปจำพรรษาในกรุงเทพฯ ในปี พ.ศ. 2457 เพื่อให้การอบรมด้านวิปัสสนากรรมฐานให้แก่พระสงฆ์สามเณรและฆราวาส ณ วัดปทุมวนารามราชวรวิหาร กรุงเทพมหานคร

ปี พ.ศ. 2458 พระอาจารย์มั่น ภูริทตฺโต ได้กลับไปจังหวัดอุบลราชธานี และพักจำพรรษาที่วัดบูรพาราม อำเภอเมือง จังหวัดอุบลราชธานี หลังจากออกพรรษาแล้ว ท่านได้ออกธุดงค์เพื่อไปติดตามหลวงปู่เสาร์ กนฺตสีโล ซึ่งขณะนั้นจำพรรษาอยู่ที่ถ้ำภูผากูด อำเภอคำชะอี จังหวัดนครพนมในขณะนั้น (ปัจจุปันคือ จังหวัดมุกดาหาร) ซึ่งพระอาจารย์มั่น ภูริทตฺโต ตั้งใจจะอยู่จำพรรษากับหลวงปู่เสาร์ กนฺตสีโล ที่ถ้ำภูผากูดแห่งนี้ เพื่อสนทนาธรรมแลกเปลี่ยนอุบายแก้ไขจิตภาวนาซึ่งกันและกัน หลวงปู่เสาร์ กนฺตสีโล ได้พิจารณาถึงอริยสัจและตัดเสียซึ่งความสงสัยได้อย่างเด็ดขาดจนรู้แจ้งเห็นจริงซึ่งธรรมอันสูงสุด ณ ถ้ำภูผากูดแห่งนี้ และต่อมาพระอาจารย์มั่น ภูริทตฺโต จึงได้ออกธุดงค์วิเวกไปพำนักตามสถานที่ต่าง ๆ ในเขตจังหวัดเลย จังหวัดอุดรธานี จังหวัดหนองคาย จังหวัดสกลนคร จังหวัดนครพนม จังหวัดอุบลราชธานี ซึ่งการวิเวกในครั้งนี้ได้เริ่มเทศนาอบรมธรรมปฏิบัติจิตภาวนาให้แก่พระภิกษุสามเณรและฆราวาสญาติโยมจนมีคณะศิษย์ติดตามมากมาย

ปี พ.ศ. 2471 พระอุบาลีคุณูปมาจารย์ (จันทร์ สิริจนฺโท) ได้แต่งตั้งให้พระอาจารย์มั่น ภูริทตฺโต ดำรงตำแหน่งเป็น เจ้าอาวาส วัดเจดีย์หลวงวรวิหาร จังหวัดเชียงใหม่ ขณะนั้นท่านจำใจรับตำแหน่ง เพราะเห็นแก่พระอุบาลีคุณูปมาจารย์ (จันทร์ สิริจันโท) ซึ่งกำลังอาพาธ ท่านจึงได้เดินทางสู่ ภาคเหนือและจำพรรษาที่วัดเจดีย์หลวงวรวิหาร ต่อมาได้รับแต่งตั้งให้เป็นพระครูวินัยธรและพระอุปัชฌาย์ ซึ่งท่านได้เป็นพระอุปัชฌาย์ให้ พระอาจารย์เกตุ วณฺณโก เพียงรูปเดียวเท่านั้น เมื่ออยู่จำพรรษาได้เพียง 1 พรรษา ท่านก็ได้ล้มเลิกความตั้งใจที่จะเป็นเจ้าอาวาสต่อไป โดยพิจารณาว่า "สกฺกาโร ปุริสํ หนฺติ ลาภสักการะฆ่าบุรุษให้ตาย เพราะมัวเมาในลาภยศ แล้วการปฏบัติต่างๆ ก็ค่อยๆ จมลงๆ ทุกที ในที่สุดก็เกิดการฆาตกรรมตัวเอง คือเอาแต่สบาย ไม่มีการบำเพ็ญกรรมฐานให้ยิ่งขึ้น มีแต่จะหาชื่อเสียง อยากให้มีคนนับถือมากยิ่งขึ้นโดยวิธีการต่างๆ นี่คือฆาตกรรมตัวเอง" เมื่อออกพรรษา ท่านจึงได้สละตำแหน่งเจ้าอาวาสและพระอุปัชฌาย์ แล้วหนีธุดงค์วิเวกตามป่าเขาในภาคเหนือเป็นเวลานานถึง 12 ปี อาศัยอยู่ในเขต อำเภอพร้าว อำเภอเชียงดาว อำเภอแม่ริม อำเภอสันป่าตอง จังหวัดเชียงใหม่ และ อำเภอแม่สาย อำเภอเวียงป่าเป้า อำเภอแม่สรวย จังหวัดเชียงราย และสงเคราะห์อดีตคู่บำเพ็ญบุญในอดีตชาติของท่านชื่อ แม่บุญปัน ที่บ้านแม่กอย ต.กลางเวียง อ.พร้าว จ.เชียงใหม่ ปัจจุบันวัดป่าแม่กอย ชื่อ วัดป่าพระอาจารย์มั่น

พระอาจารย์มั่น ภูริทตฺโต ได้บรรลุธรรมอันสูงสุด ณ ถ้ำดอกคำ ตำบลน้ำแพร่ อำเภอพร้าว จังหวัดเชียงใหม่ จากนั้นท่านได้ธุดงค์ไปยังดอยนะโม ใกล้ดอยแม่ปั๋ง ท่านได้พูดกับลูกศิษย์คือ หลวงปู่ขาว อนาลโย ว่า "ผมหมดงานที่จะทำแล้ว ก็อยู่สานกระบุงตะกร้า พอช่วยเหลือพวกท่านและลูกศิษย์ลูกหาได้บ้างเท่านั้น" ในกาลต่อมาท่านได้อบรมสั่งสอนลูกศิษย์ให้บรรลุธรรมสูงสุดเป็นจำนวนมาก จนได้รับขนานนามว่า พระอาจารย์ใหญ่แห่งวงศ์พระกรรมฐานวัดป่า

ปี พ.ศ. 2482 พระธรรมเจดีย์ (จูม พนฺธุโล) เจ้าอาวาส วัดโพธิสมภรณ์ ได้นิมนต์ท่านให้กลับไปสั่งสอนลูกศิษย์ทาง ภาคอีสาน หลวงปู่มั่น ภูริทตฺโต จึงเดินทางจากจังหวัดเชียงใหม่เข้ากรุงเทพฯโดยรถไฟ มาพำนักที่ วัดบรมนิวาส ได้สนทนาธรรมกับท่านเจ้าประคุณ สมเด็จพระมหาวีรวงศ์ (อ้วน ติสฺโส) แล้วจึงเดินธุดงค์ไปยัง จังหวัดนครราชสีมา มาพำนักที่ วัดป่าสาลวัน ซึ่งในขณะนั้น พระอาจารย์สิงห์ ขนฺตยาคโม เป็นเจ้าอาวาส แล้วจึงไปจำพรรษาที่วัดป่าโนนนิเวศน์ จังหวัดอุดรธานี ตามคำนิมนต์ขอท่านเจ้าคุณพระธรรมเจดีย์ (จูม พนฺธุโล) ต่อมาท่านจึงเดินทางไปพำนักในเขต จังหวัดสกลนคร และในช่วงปัจฉิมวัยท่านได้ไปจำพรรษา ณ วัดป่าบ้านหนองผือ ตำบลนาใน อำเภอพรรณานิคม จังหวัดสกลนคร (หรือ วัดป่าภูริทัตถิราวาส ในปัจจุบัน) พอลงหลักปักฐานที่วัดป่าหนองผือนาในเรียบร้อยแล้ว ท่านได้ทุ่มเทสอนอุบายธรรมเพื่อการหลุดพ้นให้รู้แจ้งเห็นจริงตามอริยสัจ แก่ลูกศิษย์คณะสงฆ์และฆราวาสญาติโยมทั้งหลาย โดยไม่เห็นแก่ความเหน็ดเหนื่อย ตราบจนวาระสุดท้าย

หลวงปู่มั่น ภูริทัตโต ท่านเป็นพ่อแม่ครูบาอาจารย์พระกรรมฐานแห่งยุค ตำนานชีวิตของท่านถูกกล่าวขานกันไม่รู้จบ เป็นที่ประจักษ์แก่ศิษผู้ใกล้ชิดถึงญาณความรู้ของหลวงปู่มั่นกว้างขวางแม่นยำทุกด้านหาผู้เสมอเหมือนได้ยากยิ่ง ท่านสำเร็จ ปฏิสัมภิทานุศาสน์ 4 อย่าง คือ

1. อัตถปฏิสัมภิทา - แตกฉานในอรรถ

2. ธรรมปฏิสัมภิทา - แตกฉานในธรรม

3. นิรุตติปฏิสัมภิทา - แตกฉานในภาษา

4. ปฏิภาณปฏิสัมภิทา - แตกฉานในปฏิภาณ

โดยปฏิปทาที่ท่านยึดมั่นมาตลอดชีวิตนั้น คือ ธุดงค์ ซึ่งธุดงควัตรข้อสำคัญที่ท่านสามารถยึดมั่นมาตลอดจนวาระสุดท้ายของชีวิต มี 7 ประการ คือ

1. ปังสุกุลิกังคธุดงค์ - ถือนุ่งห่มผ้าบังสุกุล

2. ปิณฑปาติกังคธุดงค์ - ถือภิกขาจารวัตร เที่ยวบิณฑบาตมาฉันเป็นนิตย์

3. เอกปัตติกังคธุดงค์ - ถือฉันในบาตร ใช้ภาชนะใบเดียวเป็นนิตย์

4. เอกาสนิกังคธุดงค์ - ถือฉันหนเดียวเป็นนิตย์

5. ขลุปัจฉาภัตติกังคธุดงค์ - ถือลงมือฉันแล้วไม่ยอมรับเพิ่ม

6. เตจีวริตังคธุดงค์ - ถือใช้ผ้าไตรจีวร 3 ผืน

7. อารัญญิกังคะ - ถือละเว้นการอยู่ในเสนาสนะใกล้บ้าน

หลวงปู่มั่น ภูริทัตฺตมหาเถระ ละสังขารเมื่อวันที่ 11 พฤศจิกายน พ.ศ. 2492 อายุ 79 ปี 56 พรรษา ณ วัดป่าสุทธาวาส อำเภอเมืองสกลนคร จังหวัดสกลนคร ซึ่งต่อมาอัฐิของท่านได้แปรสภาพกลายเป็นพระธาตุในหลายที่ได้มีการแจกตามจังหวัดต่างๆที่ได้ส่งตัวแทนมารับ

วาระนิพพาน ณ วัดป่าสุทธาวาส หลังจากที่ท่านพักอาพาธที่วัดป่าบ้านกลางโนนภู่ 11 วันแล้ว คณะศิษย์นุศิษย์ได้อาราธนาองค์หลวงปู่มั่นนอนในเปลพยาบาลแล้วนำท่านขึ้นรถเพื่อมาพัก ณ วัดป่าสุทธาวาส ออกเดินทางแต่เช้าถึงวัดป่าสุทธาวาสประมาณเกือบ 12 นาฬิกา จากบันทึกของหลวงตาทองคำ จารุวณฺโณผู้อุปฐากองค์หลวงปู่มั่นในช่วงอาพาธได้บันทึกเหตุการณ์ในช่วงที่องค์ท่านมรณภาพไว้ในหนังสือ "บันทึกวันวาน" ไว้ดังนี้

"... จากพรรณานิคม ถึงวัดป่าสุทธาวาส สกลนคร เกือบ 12 นาฬิกา เพราะทางหินลูกรังกลัวจะกระเทือนมาก ท่านฯ ก็หลับมาตลอด นำท่านฯ ขึ้นกุฏิ ศิษย์ผู้ใกล้ชิดก็มี ผู้เล่า ท่านวัน ท่านหล้า ผู้จัดที่นอนให้ท่านฯ ได้ผินศีรษะไปทางทิศใต้ ปกติเวลานอนท่านฯ จะผินศีรษะไปทางทิศตะวันออก ด้วยความพะว้าพะวัง จึงพากันลืมคิดที่จะเปลี่ยนทิศทางศีรษะของท่านฯเวลาประมาณ 01.00 น. เศษ ท่านฯ รู้สึกตัวตื่นตื่นขึ้นจากหลับ แล้วพูดออกเสียงได้แต่อือๆ แล้วก็โบกมือเป็นสัญญาณ แต่ไม่มีใครทราบว่าท่านฯ ประสงค์สิ่งใด มีสามเณรรูปหนึ่งอยู่ที่นั้น เห็นท่าอาการไม่ดี จึงให้สามเณรอีกรูปไปนิมนต์พระเถระทุกรูป มีเจ้าคุณจูม พระอาจารย์เทสก์ พระอาจารย์ฝั้น เป็นต้น มากันเต็มกุฏิ เท่าที่สังเกตดู ท่านใกล้จะละสังขารแล้ว แต่อยากจะผินศีรษะไปทางทิศตะวันออก ท่านพลิกตัวไปได้เล็กน้อย ท่านหล้า (พระอาจารย์หล้า เขมปตฺโต) คงเข้าใจ เลยเอาหมอนค่อยๆ ผลักท่านไป ผู้เล่าประคองหมอนที่ท่านหนุน แต่ท่านรู้สึกเหนื่อยมาก จะเป็นการรบกวนท่านฯ ก็เลยหยุด ท่านฯ ก็เห็นจะหมดเรี่ยวแรง ขยับต่อไปไม่ได้ แล้วก็สงบนิ่ง ยังมีลมหายใจอยู่ แต่ต้องเงี่ยหูฟัง ท่านวันได้คลำชีพจรที่เท้า ชีพจรของท่านเต้นเร็วชนิดรัวเลย รัวจนสุดขีดแล้วก็ดับไปเฉยๆ ด้วยอาการอันสงบ..."

มีการตั้ง "มูลนิธิวิริยะ ณศีลวันต์" ขึ้นเพื่อเผยแผ่หลักธรรมคำสอนของพระอริยสงฆ์กรรมฐาน

เชิงอรรถ

บรรณานุกรม

รศ.ดร.ปฐม-รศ.ภัทรา นิคมานนท์. หลวงปู่มั่น ภูริทตฺโต ประวัติ ข้อวัตรและปฏิปทา โครงการหนังสือบูรพาจารย์ เล่ม 1. กรุงเทพฯ : บริษัท พี.เอ.ลีพวิ่ง จำกัด, 2552. ุ234 หน้า.

รศ.ดร.ปฐม-รศ.ภัทรา นิคมานนท์. พระญาณวิศิษฏ์สมิทธิวีราจารย์ (หลวงปู่สิงห์ ขนฺตยาคโม) วันป่าสาลวัน อำเภอเมือง จังหวัดนครราชสีมา โครงการหนังสือบูรพาจารย์อิสานใต้ เล่ม 2. กรุงเทพฯ : บริษัท พี.เอ.ลีพวิ่ง จำกัด, 2554. 657 หน้า.

รศ.ดร.ปฐม-รศ.ภัทรา นิคมานนท์. พระครูวิเวกพุทธกิจ หลวงปู่ใหญ่เสาร์ กนตสีโล พระปรมาจารย์ใหญ่ฝ่ายพระกรรมฐาน โครงการหนังสือบูรพาจารย์ เล่ม 5. กรุงเทพฯ : บริษัท พี.เอ.ลีพวิ่ง จำกัด, 2546. ุ610 หน้า.

พระธมฺมธโร ครูบาแจ๋ว. ธรรมประวัติหลวงปู่จาม มหาปุญฺโญ ผู้มากมีบุญ. กรุงเทพฯ : โรงพิมพ์มติชน, 2554. 622 หน้า.

บทความวิชาการ แก้ไข

# data[].attributes.attachment_link.title
พระครูวินัยธรมั่น ภูริทตฺโต - วิกิพีเดีย

# data[].attributes.attachment_link.description
หลวงปู่มั่น ภูริทตฺโต [1] [2] หรือนามตามสมณศักดิ์ว่า พระครูวินัยธรมั่น ภูริทตฺโต (20 มกราคม พ.ศ. 2413 - 11 พฤศจิกายน พ.ศ. 2492) เป็นพระ ภิกษุฝ่าย ธรรมยุติกนิกาย ชาว จังหวัดอุบลราชธานี ผู้เป็นบูรพาจารย์ สายพระป่าในประเทศไทย พระอาจารย์มั่น ภูริทตฺโต ได้ปฏิบัติตนตามแนวทางคำสอนพระศาสดาอย่างเคร่งครัด และยึดถือธุดงควัตรด้วยจริยวัตรปฏิปทางดงาม จนได้รับการยกย่องจากผู้ศรัทธาทั้งหลายว่าเป็นพระผู้เลิศทางธุดงควัตร ท่านวางแนวทางในการปฏิบัติสมถะและวิปัสสนาตามหลักธรรมคำสอนขององค์สมเด็จพระสัมมาพุทธเจ้าให้แก่สมณะประชาชนอย่างกว้างขวาง จนมีพระสงฆ์และฆราวาสเป็นลูกศิษย์จำนวนมาก แนวคำสอนของท่านเป็นที่รู้จักกันดีในนามว่า คำสอนพระป่า (สายพระอาจารย์มั่น) หลังจากท่านมรณภาพลง ในปี พ.ศ. 2492 ยังคงมีพระสงฆ์ที่เป็นลูกศิษย์ของท่านสืบต่อแนวปฏิปทาธรรมปฏิบัติของท่านสืบมา โดยลูกศิษย์เรียกว่า พระกรรมฐานสายวัดป่า หรือ พระกรรมฐานสายหลวงปู่มั่น ด้วยเหตุนี้จึงทำให้ท่านได้รับยกย่องจากผู้ศรัทธาให้เป็น พระอาจารย์ใหญ่สายวัดป่า หรือ พระอาจารย์ใหญ่แห่งวงศ์พระกรรมฐานวัดป่า สืบมาจนปัจจุบัน พระอาจารย์มั่น ภูริทตฺโต เดิมมีชื่อว่า มั่น แก่นแก้ว เกิดเมื่อวันพฤหัสบดีที่ 20 มกราคม พ.ศ.

# data[].attributes.headline
 ด.ชธนาดุล สิมล

# data[].attributes.body
ด.ชธนาดุล สิมลี ม.1/1 เลขที่11
หอก หม้อดิน
1.โบราณสถาน
2.เครื่องประดับ
3.เจดีย์
4.เศษหม้อ ไห

# data[].attributes.headline
นายเทพเทวัญ สุพร 4/2. เลขที่1

# data[].attributes.subject
นายเทพเทวัญ สุพร 4/2. เลขที่1

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
ประวัติปู่ชีวกโกมารภัจจ์

หมอชีวกโกมารภัจจ์ ท่านถือกำเนิดในดินแดนแคว้นมคธ ที่ตั้งอยู่ในประเทศอินเดียปัจจุบัน หรือ ที่เป็นที่ตั้งของสุวรรณภูมิปัจจุบันกันแน่?

หมอชีวกโกมารภัจจ์ เป็นบุตรของนางสาลวดี นางนครโสเภณีประจำเมืองราชคฤห์ แคว้นมคธ ซึ่งตำแหน่งนางนครโสเภณีสมัยนั้น
เป็นตำแหน่งที่มีเกียรติเพราะพระมหากษัตริย์ทรงแต่งตั้ง นางสาลวดีตั้งครรภ์โดยบังเอิญ เมื่อคลอดบุตรชายออกมาจึงสั่งให้สาวใช้นำไปทิ้งที่กองขยะนอกเมือง เคราะห์ดีที่อภัยราชกุมาร พระราชโอรสของพระเจ้าพิมพิสารไปพบเข้าขณะเสด็จออกไปนอกเมือง จึงทรงนำมาเลี้ยงเป็นบุตรบุญธรรม ชื่อ "ชีวก" ตั้งขึ้นตามการกราบทูลตอบคำถามพระองค์ที่ตรัสถามว่า "เด็กยังมีชีวิตอยู่รึเปล่า" มหาดเล็กกราบทูลว่า "ยังมีชีวิตอยู่" (ชีวโก) ส่วนคำว่า "โกมารภัจจ์" แปลว่า "กุมารที่ได้รับการเลี้ยงดู" หรือ "กุมารในราชสำนัก" อันหมายถึง "บุตรบุญธรรม" นั้นเอง เมื่อชีวกโกมารภัจจ์โตขึ้นถูกพวกเด็กๆ ในวังล้อเลียนว่า "เจ้าลูกไม่มีพ่อ" ด้วยความมานะจึงหนีพระบิดาเลี้ยงไปเรียนศิลปวิทยาที่เมืองตักศิลา เพื่อเอาชนะคำดูหมิ่นของพวกเด็กในวังให้ได้ วิชาที่ชีวกเรียนคือวิชาแพทย์ เนื่องจากไม่มีค่าเล่าเรียนให้อาจารย์จึงอาสาอยู่รับใช้อาจารย์สารพัดแล้วแต่ท่านจะใช้ อาศัยเป็นเด็กอ่อนน้อมถ่อมตน มีความเคารพเชื่อฟังอาจารย์ จึงเป็นที่โปรดปรานของอาจารย์มาก มีศิลปวิทยาเท่าไร อาจารย์ก็ถ่ายทอดให้หมดโดยไม่ปิดบังอำพราง ชีวกเรียนวิชาแพทย์อยู่ ๗ ปี จึงไปกราบลาอาจารย์กลับบ้านอาจารย์ได้ทดสอบความรู้โดยให้เข้าป่าไปสำรวจดูว่าต้นไม้ว่าต้นไหนว่าทำยาไม่ได้ให้นำตัวอย่างกลับมาให้อาจารย์ดู ปรากฏว่าเขาเดินกลับมาตัวเปล่า เพราะต้นไม้ทุกต้นใช้ทำยาได้หมด อาจารย์บอกว่าเขาได้เรียนจบแล้วจึงอนุญาตให้เขากลับ หลังจากกลับมายังเมืองราชคฤห์แล้ว ชีวกได้ถวายการรักษาพระอาการประชวรของพระเจ้าพิมพิสารหายขาดจาก "ภคันทลาพาธ" (โรคริดสีดวงทวาร) ได้รับแต่งตั้งให้เป็นหมอหลวงพร้อมทั้งได้รับพระราชทานสวนมะม่วงให้เป็นสมบัติอีกด้วย ต่อมาชีวกได้ถวายสวนมะม่วงแห่งนี้ให้เป็นวัดที่ประทับของพระพุทธเจ้าและพระสาวกทั้งหลาย ได้ถวายการรักษาแด่พระบรมศาสดาเมื่อคราวพระองค์ทรงประชวร และถวายตัวเป็นแพทย์ประจำพระองค์อีกด้วย

ตลอดชีวิตหมอชีวกได้บำเพ็ญแต่สิ่งที่ดีงาม ช่วยเหลือผู้เจ็บป่วยไม่เลือกยากดีมีจน จนได้รับการยกย่องจากพระพุทธเจ้าว่าเป็นเอตทัคคะ (ผู้เป็นเลิศกว่าคนอื่น) ในทาง "เป็นที่รักของปวงชน" ในวงการแพทย์แผนไทยนี้ ถือว่าหมอชีวกโกมารภัจจ์เป็น "บรมครูแห่งการแพทย์แผนไทย" เป็นที่เคารพนับถือของประชาชนทั่วไป

หลายท่านที่ยังปักใจเชื่อว่า กรุงราชคฤห์อยู่ที่ประเทศอินเดียปัจจุบัน และได้เดินทางไปแสวงบุญยังที่ประเทศอินเดีย ก็จะได้มีโอกาสได้ไปเที่ยวชม สถานที่ต่างๆ ที่เกี่ยวกับท่านหมอชีวกโกมารภัจจ์ เช่นที่ ชีวกัมพวัน ซึ่งหมอชีวกโกมารภัจจ์ได้ถวายสวนมะม่วงจัดสร้างให้เป็นวัด ถวายแด่พระภิกษุสงฆ์ซึ่งมีพระพุทธเจ้าเป็นประธาน แต่นอกจากซากอิฐ ซากหิน ที่เห็นแล้ว มีร่องรอยอะไรที่สำคัญเกี่ยวกับหมอชีวกโกมารภัจจ์ หลงเหลืออยู่บ้าง?

ชีวกัมพวัน ซึ่งหมอชีวกโกมารภัจจ์ได้สร้างเป็นวัด ถวายไว้ในพระพุทธ ศาสนา

ครั้นสืบย้อนไปตามประวัติที่ท่านหมอชีวกโกมารภัจจ์ ไปศึกษาวิชาการแพทย์ ยัง เมืองตักศิลา ซึ่งนักประวัติศาสตร์ชาวตะวันตก ก็ระบุว่า เมืองตักศิลาในสมัยพุทธกาลคือ เมือง Taxila ซึ่งปัจจุบันตั้งอยู่ในแคว้นปัญจาบ ประเทศปากีสถาน ซึ่งในสมัยพุทธกาล นั้น ว่ากันว่า เป็นสำนักการศึกษาที่ยิ่งใหญ่ ไม่ใช่แต่เฉพาะด้านการแพทย์เท่านั้น แต่เป็นสำนักเรียนด้านศิลปะศาสตร์ อีกหลายแขนง แม้ พระราชโอรสของพระเจ้ามหาโกศล ในพระนครสาวัตถี พระนามว่าปเสนทิกุมาร พระกุมารของเจ้าลิจฉวี ในพระนครเวสาลี พระนามว่ามหาลิ และ โอรสของเจ้ามัลละ ในพระนครกุสินารา พระนามว่าพันธุละ ก็ได้เสด็จไปนครตักกสิลานี้ เพื่อเรียนศิลปะในสำนักอาจารย์ทิศาปาโมกข์

ปัจจุบัน ก็ได้มีการขุดพบหลักฐานทางโบราณคดี มากพอสมควร หนึ่งในนั้น คือ ธรรมราชิกาสถูป ซึ่งว่ากันว่าเป็นพุทธสถานในยุคแรกในปากีสถาน เชื่อกันว่าสร้างขึ้นในสมัยพระเจ้าอโศกมหาราชแห่งราชวงศ์โมริยะ เพื่อเป็นที่ประดิษฐานพระบรมสารีริกธาตุของพระพุทธเจ้า ในเวลาต่อมาได้มีการต่อเติมขยายให้ใหญ่ขึ้นอีกในราว คริสตศตวรรษที่ ๒ ในสมัยพระเจ้ากนิษกะ
นอกจากซากโบราณสถาน ที่ปรากฏให้เห็นแล้ว ทั้งที่ เมืองราชคฤห์ ประเทศอินเดียปัจจุบัน และที่เมือง Taxila แคว้นปัญจาป ประเทศปากีสถาน ซึ่งเป็นสำนักเรียนทางการแพทย์ที่ท่านหมอชีวกโกมารภัจจ์เดินทางไปร่ำเรียนนั้น กลับไม่หลงเหลืออะไรที่เกี่ยวกับมรดกแพทย์แผนโบราณเอาไว้เลย ตรงกันข้าม ตำรับตำราทางการแพทย์แห่งเมืองตักศิลา หรือ ตำราแพทย์ที่ท่านหมอชีวกโกมารภัจจ์ แต่งไว้ กลับถูกถ่ายทอด และสืบต่อกันอย่างแพร่หลาย จนถึงปัจจุบัน นับเป็นเวลา ๒,๕๐๐ กว่าปี ในดินแดนสุวรรณภูมิปัจจุบัน โดยเฉพาะประเทศไทย ซึ่งเป็นที่มาของการยกย่องให้ ท่านเป็น บรมครูแห่งการแพทย์แผนไทย

ซึ่งผม จะขอยก เอาคัมภีร์ทางการแพทย์ ที่บรรพบุรุษ ของเราได้เก็บรักษา และเผยแพร่สืบต่อกันมา อันเป็นมรดกแห่ง สำนักแพทย์ตักศิลา และบรมครูหมอชีวกโกมารภัจจ์ ดังนี้

# data[].attributes.attachment_link.title
ประวัติปู่ชีวกโกมารภัจจ์/โรงเรียน

# data[].attributes.attachment_link.description
ประวัติปู่ชีวกโกมารภัจจ์ หมอชีวกโกมารภัจจ์ ท่านถือกำเนิดในดินแดนแคว้นมคธ ที่ตั้งอยู่ในประเทศอินเดียปัจจุบัน หรือ ที่เป็นที่ตั้งของสุวรรณภูมิปัจจุบันกันแน่? หมอชีวกโกมารภัจจ์ เป็นบุตรของนางสาลวดี ...

# data[].attributes.headline
ตะวัน เฉวียงหงส์ เขล

# data[].attributes.body
ตะวัน เฉวียงหงส์ เขลที่3 ม.1/3

# data[].attributes.headline
หทัยรัตน์  กลํ่

# data[].attributes.body
หทัยรัตน์  กลํ่าแก้ว

# data[].attributes.headline
กฤษณะ พลนวน เลขที่2 

# data[].attributes.body
กฤษณะ พลนวน เลขที่2 มี.1/3

# data[].attributes.headline
พศวีร์นาคำภา1/2เลขที

# data[].attributes.body
พศวีร์นาคำภา1/2เลขที่13

# data[].attributes.headline
ปณิตา ขวัญจ่า เลขที่

# data[].attributes.body
ปณิตา ขวัญจ่า เลขที่22  ม.1/2

# data[].attributes.headline
ด.ญ.ศรัญรัตน์ อุดมมา

# data[].attributes.body
ด.ญ.ศรัญรัตน์ อุดมมาลา ชั้นม./2เลขที่27
เครื่องมือเครื่องใช้ยุคหินใหม่มีการประดิษฐ์อย่างประณีต โดยทำจากวัสดุพวกหิน กระดูกและเขาสัตว์ เครื่องมือที่สำคัญในยุคนี้ คือ ขวานหินด้ามไม้ และเคียวหินเหล็กไฟด้ามไม้ นอกจากนี้ยังมีเครื่องมือเครื่องใช้อื่นๆ สำหรับใช้ปั่นฝ้าย ทอผ้า ทำเครื่องปั้นดินเผา ฯลฯ เครื่องประดับทำจากพัสดุธรรมชาติ

# data[].attributes.headline
ณัฐภัทร  อนุตรี

# data[].attributes.body
ณัฐภัทร  อนุตรีม.1/2เลขที่5

# data[].attributes.body
พิชิต

# data[].attributes.body
1.ตัวอย่างที่เป็นลายลักษณ์อักษร
ตอบ 1.ศิลาจารึก
2.พงศาวดาร
3.วรรณกรรม
4.วารสาร
5.ชีวประวัติ
2.ตัวอย่างที่ไม่เป็นลายลักษณ์อักษร
ตอบ 1.สิ่งก่อสร้าง
2.จิตรกรรม
3.โบราณวัตถุ
4.คำบอกเล่า
5.ศิลปการเเสดง

# data[].attributes.headline
สุชานาถ ปานเกิด ม.3/2 เลขที่ 24

# data[].attributes.subject
สุชานาถ ปานเกิด ม.3/2 เลขที่ 24

# data[].attributes.body
หลักฐานที่ไม่เป็นลายลักษณ์อักษร

1.สิ่งก่อสร้าง

2.โบราณสถาน

3.โบราณสถาน

4.ศิลปการเเสดง

5.นาฏศิลป์

หลักฐานที่เป็นลายลักษณ์อักษร

1.ชีวประวัติ

2.พงศาวดาร

3.วรรณกรรม

4.วารสาร

5.ศิลาจารึก

# data[].attributes.headline
ด.ญ นันทภัค นนศรีราช

# data[].attributes.body
ด.ญ นันทภัค นนศรีราช
เลขที่22
หลักฐานที่เป็นลายลักษณ์อักษร เช่น
1.พงศาวดาร
2.บันทึกใบลาน
3.คัมภีร์
4.ชีวประวัติ
5.จดหมายเหตุ
หลักฐานที่ไม่เป็นลายลักษณ์อักษร เช่น
1.จิตรกรรม
2.คำบอกเล่า
3.ศิลปะการเเสดง
4.โบราณวัตถุ
5.โบราณสถาน

# data[].attributes.body
หลักฐานที่เป็นลายลักษณ์อักษร ประกอบด้วย

1. ตำนาน เป็นเรื่องที่เร้าต่อ ๆ กันมาด้วยวาจา ต่อมาภายหลังจึงมีการจดบันทึกและ พิมพ์เผยแพร่ ดังนั้นเรื่องที่อยู่ในตำนานจึงอาจถูกเปลี่ยนแปลงจากเรื่องเดิมได้เพราะการลืม ความไม่แม่นยำในการจดจำการแต่งเติมเรื่อง การไม่ให้ความสำคัญในเรื่องการเวลา จึงมีการกล่าวถึงเวลาอย่างกว้างๆ เรื่องที่ปรากฏในตำนานมักจะกล่าวถึงเรื่องในพระพุทธศาสนา เรื่องราวของบุคคล เรื่องราวของปูชะนีสถาน เช่น ตำนานมูล ศาสนา ตำนานจามมะเทวีวงศ์ ตำนานพระแก้วมรกต ตำนานอุรังพระธาตุ เป็นต้น ตำนานจึงสะท้อนให้เห็นความเชื่อ ความศรัทธาคติชาวบ้าน ดังนั้น ตำนานจึงมีประโยชน์ในการศึกษาประวัติศาสตร์ไทยอยู่มาก แต่ก็ต้องใช้ด้วยความระมัดระวัง และตรวจสอบกับหลักฐานอื่นๆ ด้วย เช่น หลักฐานทางโบราณคดีเป็นต้น

2. จารึก ทำขึ้นเพื่อใช้อธิบายเรื่องราวเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นในสังคม โดยมีจุดมุ่งหมายอย่างใดอย่างหนึ่ง จารึกของไทยปรากฏในหลาย ลักษณะ  เช่น จารึกบนแท่นศิลา หรือ ศิลาจารึก   จารึกลงแผ่นทอง เรียกว่า จาลึกลานทอง จารึกลงแผ่นเงิน เรียกว่า จารึกลานเงิน จารึกหรือจานบนใบลาน เรียกว่า หนังสือใบลาน จารึกเป็นหลักการทางหวัดดีสสไทยที่มีความสำคัญมาก โดยเฉพาะในสมัยสุโขทัย จารึกที่ค้นพบในประเทศไทย มีประมาณ 500 ชิ้น เพื่อนเอกสารชั้นต้นที่คัดลอก แก้ไข ซึ่งมีประโยชน์ในการสร้างกรอบกำหนดเหตุการณ์ตามวันเวลาสามารถให้ข้อมูลทางด้านสังคมและเศรษฐกิจได้อย่างดี และช่วยให้ศึกษาวัฒนธรรมของท้องถิ่นได้อย่างลึกซึ้งยิ่งขึ้น ศิลาจารึกที่สำคัญ เช่น ศิลาจารึกสุโขทัย หลักที่ 1 หรือศิลาจารึกพ่อขุนรามคำแหงมหาราช จารึกวัดศรีชุม หรือศิลาจารึกสุโขทัย ลักษณ์ ที่ 2 ซึ่ง ซึ่งถือเป็นหลักการสำคัญ ที่นักประวัติศาสตร์ใช้เป็นข้อมูลในการศึกษาประวัติศาสสุโขทัย อย่างไรก็ตาม จารึกมีข้อจำกัดทางด้านภาษาและการตีความ เพราะสำนวนภาษาในจารึกมีอายุหลายร้อยปี ข้อความในจารึกจึง อาจจะมีความหมายแตกต่างไปจากลาซาในปัจจุบัน ทำให้นักประวัติศาสอาจดีความผิดได้ นอกจากนี้ตัวอักษรของศิลาจารึกก็อาจไม่ชัดเจนจนทำให้อ่านยาก

3. พงศาวดาร เป็นการบันทึกเรื่องราวในอดีตภายใต้การอุปถัมภ์ของราชสำนัก เนื้อหาในพงศาวดาร จาเน้นเหตุการณ์ที่เกี่ยวกับอาณาจักรและกษัตริย์ที่ปกครองอาณาจักรนั้นๆ พงศาวดาร ที่มีอยู่ในปัจจุบันมีเนื้อหา 3 ประเภทใหญ่ๆ คือ พงษาวดารกรุงศรีอยุธยา พงษาวดารกรุงรัตนโกสินทร์จนถึงต้นราชการที่ 5 พงษาวดารท้องถิ่นและประเทศเพื่อนบ้าน อย่างไรก็ตาม แม้ว่า พงษาวดารจะไม่ให้ความสำคัญเกี่ยวกับสามัญชนทั่วไปและบางเรื่องยังเกี่ยวกับเรื่องไม่ปกติ แต่ก็ เป็นหลักฐานที่มีประโยชน์และทรงคุณค่ามากในการศึกษาประวัติศาสตร์ โดยเฉพาะในสมัยอยุธยาและรัตนโกสินทร์ถึงต้นรัชกาลที่ 5     4. บันทึกของชาวต่างชาติ ชาวต่างชาติที่เดินทางเข้ามาในดินแดนประเทศไทยสมัยต่างๆ มีทั้งที่เป็น นักการทูต พ่อค้า ได้บันทึกเรื่องราวต่างๆ ทั้งที่เกี่ยวกับประวัติศาสตร์ ภูมิศาสตร์ วัฒนธรรม การดำรงชีวิต เป็นต้น ทำให้เราได้ทราบเหตุการณ์ทางประวัติศาสตร์ไทยมากขึ้นกว่สเดิม บันทึกที่สำคัญของชาวต่างชาติในสมัยอยุธยา เช่น พงษาวดารกรุงศรีอยุธยา ฉบับฟาน ฟลีต หรือวัน วลิต พ่อค้าชาวฮอลัดดา ที่มาประจำกรุงศรีอยุธยาสมัยสมเด็จพระเจ้าปราสาททอง จดหมายเหตุลาลูแบร์ โดย ซิมองค์ เดอ ลา ลูแบร์ ราชทูตชาวฝรั่งเศส ที่เค้ามาเจริญสัมพันธไมตี ไทยในสมัยสมเด็จพระนารายณ์มหาราช ในสมัยรัตนโกสินทร์ บันทึกของชาวต่างชาติมากขึ้น เช่น เล่าเรื่องกรุงสยาม ของ สังฆราชปาลเลอกัวซ์ เผยเผ่ ศาสนาคริสต์ในเมืองไทยเป็นเวลานาน จึงอาจทำให้มีการเข้าใจผิดในวัฒนธรรมของไทยในบางเรื่อง เพราะฉะนั้นในการศึกษาจึงต้องระมัดระวังในประเด็นเหล่านี้

5. จดหมายเหตุ เป็นหลักฐาน ทางประวัติศาสตร์ ประเภท พงศาวดาร แต่แตกต่างกันตรงที่จดหมายเหตุ เป็นการบันทึกร่วมสมัย บอกเกี่ยวกับวันเวลา ที่มีเหตุการณ์เกิดขึ้น มีลักษณะเด่นในเรื่องการให้รายละเอียด และความถูกต้องในเรื่องเวลา พร้อมทั้งแทรกความคิดเห็นของผู้บันทึกลงไปด้วย จดหมายเหตุแบ่งออกเป็นหลายประการ ได้แก่ จดหมายเหตุของหลวง จดหมายเหตุโหร จดหมายเหตุของบุคคล และเอกสารคำให้การของรัฐหรือฝ่ายปกครอง

หลักฐานที่ไม่เป็นลายลักษณ์อักษร

1. แหล่งโบราณคดี

เช่น แหล่งโบราณคดีบ้านเชียง ซึ่งได้แสดงออกถึงร่องรอยของมนุษย์ในประเทศไทย

สมัยดังกล่าว แสดงให้เห็นถึงวัฒนธรรมที่มีพัฒนาการแล้วในหลายๆ ด้าน โดยเฉพาะ

ด้านความรู้ความสามารถหรือภูมิปัญญา อันเป็นเครื่องมือส าหรับช่วยให้ผู้คนเหล่านั้น

สามารถด ารงชีวิตและสร้างสังคม-วัฒนธรรมของมนุษย์ได้สืบเนื่องต่อกันมาเป็น

ระยะเวลายาวนาน

2. อุทยานประวัติศาสตร์

คือโบราณสถานขนาดใหญ่ ซึ่งมักพบหลักฐานที่แสดงถึงวิถีชีวิต

ของผู้คนในสมัยนั้นๆ ได้ เช่น อุทยานประวัติศาสตร์พนมรุ้ง ซึ่งถูก

ออกแบบโดยค านวณมาอย่างดี โดยในวันที่ 3-5 เมษายน และ

8-10 กันยายน ของทุกปี เมื่อดวงอาทิตย์ขึ้น จะส่องแสงลอดประตู

ทั้ง 15 บานพร้อมกัน สิ่งเหล่านี้ แสดงให้เห็นถึงภูมิปัญญาอันชาญ

ฉลาดของผู้คนในสมัยนั้น

3. จิตรกรรมฝาผนัง

จิตรกรรมฝาผนัง เป็นศิลปะที่มีความประณีตสวยงาม แสดงความ

รู้สึก ชีวิติจิตใจ และความเป็นไทย เนื้อหาที่เขียนมักเป็นเรื่องราว

เกี่ยวกับอดีตพุทธ พุทธประวัติ ทศชาติชาดก ไตรภูมิ วรรณคดีและ

ชีวิตไทย พงศาวดารต่าง ๆ ซึ่งมีความส าคัญอย่างยิ่งในการศึกษา

ค้นคว้าวิถีชีวิตและประวัติศาสตร์ชาติไทย

4. พระเครื่อง

พระเครื่อง คือรูปสมมุติของพระพุทธเจ้าที่มีขนาดเล็ก สร้างไว้สำหรับ

บรรจุไว้ในพุทธเจดีย์ เพื่อเป็นที่ระลึกถึงพระพุทธเจ้า และเพื่อสืบทอดพระ

ศาสนา ศิลปะของพระเครื่องมักแตกต่างกันไปตามยุคสมัยและแหล่งที่มา

อันทำให้เราสามารถศึกษาถึงวิถีชีวิต ความเชื่อ วัฒนธรรม ที่สะท้อน

ออกมาจากศิลปะการสร้างพระเครื่องได้

5. ผ้าไทย

ผ้าไทย คือผ้าทอมือที่มีการผลิตในประเทศไทย โดยมีเอกลักษณ์เฉพาะใน

แต่ละท้องถิ่น เราสามารถศึกษาศิลปะ วัฒนธรรม การเมือง ของผู้คนใน

สมัยโบราณได้จากศิลปะบนลายผ้า เช่นผ้าไทยในภาคเหนือ ซึ่งมีความโดด

เด่น โดยเฉพาะผ้าของเจ้านายล้านนา ที่นิยมใช้ผ้ายกดอก ทอด้วยไหมเงิน

ไหมทอง

# data[].attributes.headline
ด.ญ. วสุมา สุวรรณ์์ 

# data[].attributes.body
ด.ญ. วสุมา สุวรรณ์์ ชั้น ม. 3/2 เลขที่ 34
หลักฐานที่เป็นลายลักษณ์อักษร
1) ชีวประวัติ
2) ศิลาจารึก
3) คัมภีร์
4) พงศาวดาร
5) จดหมาย
หลักฐานที่ไม่เป็นลายลักษณ์อักษร
1) จิตรกรรม
2) โบราณสถาน
3) โบราณวัตถุ
4) ศิลปะการแสดง
5) คำบอกเล่าต่างๆ

# data[].attributes.headline
ด.ช ฐาปกร อักคะจุ่น<

# data[].attributes.body
ด.ช ฐาปกร อักคะจุ่น
เลขที่ 1 ม3/2
หลักฐานที่เป็นลายลักษณ์อักษร
1)ศิลาจารึก
2)คัมภีร์
3)พงศาวดาร
4)จดหมายเหตุ
5)ชีวประวัติ
หลักฐานที่ไม่เป็นลายลักษณ์อักษร
1)จิตรกรรม
2)โบราณสถาน
3)โบราณวัตถุ
4)คำบอกเล่าต่างๆ
5)ศิลปะการเเสดง

# data[].attributes.headline
ด.ช.ปิยากร บุญยบุตร 

# data[].attributes.body
ด.ช.ปิยากร บุญยบุตร เลขที่7 ชั้นม.3/2
หลักฐานที่เป็นลายลักษณ์อักษร เช่น
1.พงศาวดาร
2.บันทึกใบลาน
3.ศิลาจารึก
4.จิตรกรรมฝาผนัง

หลักฐานที่ไม่เป็นลายลักษณ์อักษร
1.โบราณสถาน
2.เครื่องประดับ
3.เจดีย์
4.เศษหม้อ ไห

# data[].attributes.headline
1.ตัวอย่างที่เป็นลาย

# data[].attributes.body
1.ตัวอย่างที่เป็นลายลักษณ์อักษร
ตอบ 1.ศิลาจารึก
2.พงศาวดาร
3.วรรณกรรม
4.วารสาร
5.ชีวประวัติ

2.ตัวอย่างที่ไม่เป็นลายลักษณ์อักษร
ตอบ 1.สิ่งก่อสร้าง
2.จิตรกรรม
3.โบราณวัตถุ
4.คำบอกเล่า
5.ศิลปการเเสดง

ชื่อ ด.ญ วรัญญาลักษณ์ ซุยกระเดื่อง ชั้นม.3/2 เลขที่25.

# data[].attributes.body
หลักฐานที่ไม่เป็นลายลักษณ์อักษร
หมายถึง สิ่งที่มนุษย์สร้างขึ้นทั้งหมดที่ไม่เป็นลายลักษณ์อักษร ได้แก่ สิ่งก่อสร้าง โบราณสถาน โบราณวัตถุ ศิลปการแสดง คำบอกเล่า นาฏศิลป์ ตนตรี จิตรกรรม ฯลฯ
ตัวอย่าง: หลักฐานทางประวัติศาสตร์ที่ไม่เป็นลายลักษณ์อักษร
1. แหล่งโบราณคดี

ที่มาของภาพ : https://sites.google.com/site/anatsayaboorapanoey/hna/2-1-hlak-than-thi-mi-pen-lay-laksn
เช่น แหล่งโบราณคดีบ้านเชียง ซึ่งได้แสดงออกถึงร่องรอยของมนุษย์ในประเทศไทยสมัยดังกล่าว แสดงให้เห็นถึงวัฒนธรรมที่มีพัฒนาการแล้วในหลายๆ ด้าน โดยเฉพาะด้านความรู้ความสามารถหรือภูมิปัญญา อันเป็นเครื่องมือสำหรับช่วยให้ผู้คนเหล่านั้น สามารถดำรงชีวิตและสร้างสังคมวัฒนธรรมของมนุษย์ได้สืบเนื่องต่อกันมาเป็นระยะเวลายาวนาน
2. อุทยานประวัติศาสตร์

ที่มาของภาพ : https://sites.google.com/site/anatsayaboorapanoey/hna/2-1-hlak-than-thi-mi-pen-lay-laksn
คือโบราณสถานขนาดใหญ่ ซึ่งมักพบหลักฐานที่แสดงถึงวิถีชีวิตของผู้คนในสมัยนั้นๆ ได้ เช่น อุทยานประวัติศาสตร์พนมรุ้ง ซึ่งถูกออกแบบโดยคำนวณมาอย่างดี โดยในวันที่ 3-5 เมษายน และ 8-10 กันยายน ของทุกปี เมื่อดวงอาทิตย์ขึ้น จะส่องแสงลอดประตูทั้ง 15 บานพร้อมกัน สิ่งเหล่านี้ แสดงให้เห็นถึงภูมิปัญญาอันชาญฉลาดของผู้คนในสมัยนั้น
3. จิตรกรรมฝาผนัง

ที่มาของภาพ : https://sites.google.com/site/anatsayaboorapanoey/hna/2-1-hlak-than-thi-mi-pen-lay-laksn
จิตรกรรมฝาผนัง เป็นศิลปะที่มีความประณีตสวยงาม แสดงความ รู้สึก ชีวิติจิตใจ และความเป็นไทย เนื้อหาที่เขียนมักเป็นเรื่องราวเกี่ยวกับอดีตพุทธ พุทธประวัติ ทศชาติชาดก ไตรภูมิ วรรณคดีและชีวิตไทย พงศาวดารต่าง ๆ ซึ่งมีความส าคัญอย่างยิ่งในการศึกษาค้นคว้าวิถีชีวิตและประวัติศาสตร์ชาติไทย
4. พระเครื่อง

ที่มาของภาพ : https://sites.google.com/site/anatsayaboorapanoey/hna/2-1-hlak-than-thi-mi-pen-lay-laksn
พระเครื่อง คือรูปสมมุติของพระพุทธเจ้าที่มีขนาดเล็ก สร้างไว้สำหรับบรรจุไว้ในพุทธเจดีย์ เพื่อเป็นที่ระลึกถึงพระพุทธเจ้า และเพื่อสืบทอดพระศาสนา ศิลปะของพระเครื่องมักแตกต่างกันไปตามยุคสมัยและแหล่งที่มา อันทำให้เราสามารถศึกษาถึงวิถีชีวิต ความเชื่อ วัฒนธรรม ที่สะท้อนออกมาจากศิลปะการสร้างพระเครื่องได้
5. ผ้าไทย

ที่มาของภาพ : https://sites.google.com/site/anatsayaboorapanoey/hna/2-1-hlak-than-thi-mi-pen-lay-laksn
ผ้าไทย คือผ้าทอมือที่มีการผลิตในประเทศไทย โดยมีเอกลักษณ์เฉพาะในแต่ละท้องถิ่น เราสามารถศึกษาศิลปะ วัฒนธรรม การเมือง ของผู้คนในสมัยโบราณได้จากศิลปะบนลายผ้า เช่นผ้าไทยในภาคเหนือ ซึ่งมีความโดดเด่น โดยเฉพาะผ้าของเจ้านายล้านนา ที่นิยมใช้ผ้ายกดอก ทอด้วยไหมเงินไหมทอง

https://sites.google.com/site/anatsayaboorapanoey/hna/2-1-hlak-than-thi-mi-pen-lay-laksn
<< Go Back

# data[].attributes.body
อณัศยา บูรพาเลือกไซต์นี์อักษร หมายถึง หลักฐานที่มีการบันทึกเป็นลายลักษณ์อักษรบอกเล่าเรื่องราวต่างๆ ได้แก่ ศิลาจารึก พงศาวดาร ใบลาน จดหมายเหตุ วรรณกรรม ชีวประวัติ หนังสือพิมพ์ วารสาร นิตยสาร รวมถึงการบันทึกไว้ตามสิ่งก่อสร้าง โบราณสถาน โบราณวัตถุ แผนที่ หลักฐานประเภทนี้จัดว่าเป็นหลักฐานสมัยประวัติศาสตร์
ตัวอย่าง : หลักฐานทางประวัติศาสตร์ที่เป็นลายลักษณ์อักษร
1. ศิลาจารึก
ศิลาจารึก เป็นวรรณกรรมชนิดลายลักษณ์อักษรอย่างหนึ่ง อาศัยการบันทึกบนเนื้อศิลา ทั้งชนิดเป็นแผ่น หรือเป็นแท่ง โดยใช้โลหะแหลมขูดเนื้อศิลาให้เป็นตัวอักษร เรียกว่า จาร หรือ การจารึก ศิลาจารึกมีคุณค่าในเชิงบันทึกทางประวัติศาสตร์ ผู้จารึกหรือผู้สั่งให้มีการจารึกมักจะเป็นผู้มีอ านาจ มิใช่บุคคลทั่วไป เนื้อหาที่จารึกมีความหลากหลายตามความประสงค์ของผู้จารึก เช่น บันทึกเหตุการณ์ บันทึกเรื่องราวในศาสนา บันทึกต ารับต าราการแพทย์และวรรณคดี เป็นต้น

2. พงศาวดาร

พงศาวดาร เป็นคำรวมระหว่าง พงศ กับ อวตาร มีหมายความว่า การอวตารของเผ่าพันธุ์ บางแห่งเขียนว่า พระราชพงศาวดาร ซึ่งมีหมายความถึง การอวตารของเทพเจ้า (พระนารายณ์) ในศาสนาฮินดู ดังนั้น พงศาวดารจึงเป็นเรื่องราวที่บันทึกเหตุการณ์พระมหากษัตริย์ผู้เป็นประมุขของประเทศนั้น หรือพระราชกรณียกิจของพระมหากษัตริย์ที่เกี่ยวกับประเทศหรือศาสนาเป็นส่วนใหญ่

3. สมุดข่อย
สมุดข่อย หรือมีชื่อเรียกอีกอย่างหนึ่งว่า สมุดไทย คือสมุดที่บันทึกข้อมูลความรู้ต่าง ๆ ข้อมูลที่ถูกบันทึกไว้ในสมุดข่อยมีทั้ง ประวัติศาสตร์ วรรณคดี ต ารายา โหราศาสตร์ และเรื่องราวทางพระพุทธศาสนา เช่น พระอภิธรรม ๗ คัมภีร์ย่อ เป็นต้น ศาสตร์ทั้งหลายเหล่านี้นับเป็นข้อมูลทางวิชาการขั้นปฐมภูมิที่สามารถอ้างอิง และสอบสวนเรื่องราวของบรรพชนได้อย่างชัดเจน

4. คัมภีร์ใบลาน    คัมภีร์ใบลานที่ได้รับการอนุรักษ์มักมีอายุไม่ต่ำกว่าร้อยปี เป็นเอกสารโบราณที่มีอายุน้อยกว่าศิลาจารึกแต่มากกว่าหนังสือสมุดไทยหรือสมุดข่อย อักษรภาษาที่พบในคัมภีร์ใบลานจึงเป็นอักษรภาษาโบราณอ่านค่อนข้างยาก ต้องอาศัยผู้เชี่ยวชาญด้านภาษาโบราณมาช่วยแปล อักษรภาษาที่พบได้แก่ อักษรไทย ภาษาไทย อักษรขอม ภาษาบาลี/ไทย อักษรธรรมอีสาน ภาษาบาลี/ไทย เป็นต้น
5. จดหมายเหตุ
ตั้งแต่ครั้งอดีต พระมหากษัตริย์ไทย ทรงโปรดเกล้าฯให้มีธรรมเนียมการจดบันทึกเหตุการณ์ส าคัญของบ้านเมือง วิถีชีวิต ความเป็นอยู่ รวมถึงปรากฏการณ์ธรรมชาติที่เกิดขึ้น จดหมายเหตุนี้จะถูกเก็บรักษาไว้อย่างดีในหอจดหมายเหตุหรือหอหลวง เพื่อให้เป็นประโยชน์ทางการศึกษาต่อคนรุ่นหลัง จดหมายเหตุที่บันทึกโดยบุคคลในอดีตก็มีความส าคัญไม่น้อย มีทั้งการบันทึกเหตุการ์ทั่วไป การบันทึกเรื่องราวของตนเองอย่างลักษณะไดอารี่ ฯลฯ บางฉบับมีคุณค่าต่อการศึกษาประวัติศาสตร์อย่างมาก เช่น จดหมายเหตุบางกอก

# data[].attributes.headline
นส จีราพรรณ คิมหันต์

# data[].attributes.body
นส จีราพรรณ คิมหันต์ เลขที่4 ม.4/1
ประวัติพระอัสสชิ
พระอัสสชิเป็นบุตรพราหมณ์มหาศาล ในกรุงกบิลพัสดุ์ เมื่อบิดาได้เห็นพระมหาบุรุษมีลักษณะถูกต้องตามตำราลักษณพยากรณ์ศาสตร์ ในคราวที่ได้รับเชิญเลี้ยงโภชนาหารในพระราชพิธีทำนายพระลักษณ์ จึงได้บอกเล่าให้ท่านฟังและสั่งไว้ว่า บิดาก็ชราแล้ว คงจะไม่ทันเห็นพระองค์ ถ้าพระมหาบุรุษเสด็จออกทรงผนวชเมื่อใดให้ออกบวชตามเสด็จเมื่อนั้น

ตั้งแต่นั้นมา ท่านมีความเลื่อมใสและเคารพนับถือในพระองค์มาก ในคราวที่พระมหาบุรุษเสด็จออกทรงผนวชและทรงบำเพ็ญทุกกรกิริยาอยู่ ท่านได้ทราบข่าวคราวจึงพร้อมกับพราหมณ์อีก ๔ คนซึ่งมีโกณฑัญญะเป็นหัวหน้า พากันออกบวชเป็นฤาษีตามเสด็จ คอยอุปัฏฐากพระองค์ทุกเช้าค่ำ ตลอดเวลาที่ที่ทรงบำเพ็ญทุกกรกิริยานานถึง ๖ ปี แต่พระองค์ไม่สามารถบรรลุธรรมพิเศษได้ จึง ทำให้พระองค์ทรงทราบว่ามิใช่หนทางแห่งการตรัสรู้เป็นแน่แท้ จึงทรงเลิกการบำเพ็ญทุกกรกิริยานั้นเสีย พระองค์ตั้งพระทัยว่า จะบำเพ็ญเพียรสืบไป

แต่ปัญจวัคคีย์ทั้ง ๕ คน มีความเข้าใจว่าพระองค์ทรงคลายจากความเพียรเวียนมาเป็นคนมักมากใน กามคุณเสียแล้ว จึงคิดว่าพระองค์คงจะไม่ได้บรรลุธรรมพิเศษอันใดอันหนึ่งแน่นอน จึงพร้อมกันละทิ้งพระองค์ไปอยู่ที่ป่า อิสิปตนมฤคทายวัน แขวงเมืองพาราณสี

เมื่อพระองค์ทรงบำเพียรทางใจได้ตรัสรู้เป็นพระสัมมาสัมพุทธเจ้าแล้ว พระองค์ จึงเสด็จไปยังป่าอิสิปตนมฤคทายวัน ทรงแสดงปฐมเทศนา ชื่อว่า ธัมมจักกัปปวัตนสูตร โปรดปัญจวัคคีย์ทั้ง ๕ คน และได้ แสดงปกิณณกเทศนา เมื่อครบวาระที่ ๔ พระอัสสชิก็ได้ดวงตาเห็นธรรม

พระอัสสชิเถระ ได้บรรพชาอุปสมบทด้วยวิธีเอหิภิกขุอุปสัมปทา ต่อมาได้ฟังพระธรรมเทศนาชื่อว่า อานัตตลักขณสูตร จึงบรรลุเป็นพระอรหันต์

ในคราวที่พระบรมศาสดาทรงส่งสาวกออกไปประกาศพระศาสนา ท่านก็เป็นคนหนึ่งในจำนวนนั้นที่ช่วยประกาศพระศาสนาที่สำคัญเช่นกัน ท่านเป็นผู้ที่มีปัญญาเฉลียวฉลาด รู้จักประมาณตน ไม่ชอบโอ้อวด หรือมีความเย่อหยิ่ง ตลอดถึงกิริยามารยาทเรียบร้อยน่าเลื่อมใส

เมื่อพระบรมศาสดาประทับอยู่ ณ พระเวฬุวันวิหาร ในกรุงราชคฤห์ อุปติสสปริพาชกเดินทางมาจากสำนักของสัญชัยปริพาชก ได้พบท่านเข้าระหว่างทาง จึงเกิดความเลื่อมใสในจริยาวัตรของท่าน จึงขอให้ท่านแสดงธรรมให้ฟัง ท่านตอบว่า "ผู้มีอายุ เราเป็นคนใหม่บวชไม่นาน เพิ่งเข้ามายังพระธรรมวินัยนี้ ไม่อาจจะแสดงธรรมแก่ท่านโดยพิสดาร เราจักกล่าวแก่ท่านโดยย่อ พอรู้ความ " แล้วก็ได้แสดงธรรมแก่อุปติสสปริพาชกพอได้ความว่า "ธรรมเหล่าใดเกิกแต่เหตุ พระตถาคตทรงแสดงเหตุของ ธรรมนั้นและความดับของธรรมนั้น พระศาสดาทรงสั่งสอนอย่างนี้"

อุปติสสปริพาชก ได้ฟังเช่นนั้นจึงได้ดวงตาเห็นธรรม ท่านได้ชักนำไปเฝ้าพระบรมศาสดา ปรากฏว่าในกาลต่อมาอุปติสสปริพาชกได้บรรพชา อุปสมบทในพระพุทธศาสนา มีนามว่า "พระสารีบุตร" เป็นพระอัครสาวกเบื้องขวา ซึ่งจะเห็นได้ว่าพระอัสสชิเถระได้ศิษย์ ที่มีความสำคัญองค์หนึ่ง

ท่านดำรงอายุสังขารพอสมควรแก่กาลแล้วก็ดับขันธปรินิพพาน

# data[].attributes.headline
พัสกร แก้วชนะ 4/3 เล

# data[].attributes.body
พัสกร แก้วชนะ 4/3 เลขที่ 8

พระกีสาโคตมีเถรี หรือ พระกีสาโคตมี (กิสา-, กีสา-) เกิดในวรรณะแพศย์ มีชื่อเดิมว่า "โคตมี" แต่เพราะมีร่างกายผ่ายผอมหลายคนจึงตั้งชื่อให้ใหม่ว่า "กสาโคตมี" แปลว่า "นางโคตมีผอม" ในชั้นเดิมนั้นเคยมีอดีตเป็นถึงธิดาของมหาเศรษฐีแห่งเมืองสาวัตถี แต่ต่อมาเกิดประสบวิกฤตการณ์บางอย่างทำให้กลายมาเป็นคนจน อย่างไรก็ตามท่านยังถือว่ามีบุญอยู่มาก เพราะท่านได้แต่งงานกับบุตรของมหาเศรษฐีอีกคนหนึ่ง สุดท้ายหลังการเสียชีวิตของบุตรของท่าน ทำให้ท่านมีความเศร้าโศกเสียใจมากจนมาได้พบพระพุทธเจ้าและทรงใช้อุบายแก้ความทุกข์ใจของท่านจนเกิดความเลื่อมใสในพระพุทธศาสนา[2]

พระกีสาโคตมีเถรี

พระกีสาโคตมีเถรี (ซ้าย) และพระสิงคาลมาตาเถรี

ข้อมูลทั่วไป

พระนามเดิม

| กีสาโคตมี

สถานที่เกิด

| เมืองสาวัตถี

วิธีบวช

| ญัตติจตุตถกรรมวาจาอุปสัมปทา

เอตทัคคะ

| ภิกษุณีผู้ทรงจีวรเศร้าหมอง[1]

ฐานะเดิม

ชาวเมือง

| เมืองสาวัตถี แคว้นโกศล

นามบิดา

| ผู้เป็นเศรษฐีในเมืองสาวัตถี

วรรณะเดิม

| แพศย์

สถานที่รำลึก

สถานที่

| โบราณสถานวัดพระเชตวันมหาวิหาร
ส่วนหนึ่งของ สารานุกรมพระพุทธศาสนา

# data[].attributes.headline
นางสาวสุพิชฌาย์ แสงส

# data[].attributes.body
นางสาวสุพิชฌาย์ แสงสวาท ม.4/1 เลขที่12
พระนางกีสาโคตมีเถรี
เดิมเกิดในสกุลคนเข็ญใจ ในกรุงสาวัตถี ครั้งหนึ่งเศรษฐีตระกูลหนึ่งในเมืองสาวัตถีประสบเคราะห์กรรมคือเงินและทองกลายเป็นถ่าน แต่เมื่อนางกิสาโคตมีมาแตะถ่านเหล่านั้น ถ่านก็กลับกลายเป็นเงินและทองอย่างเดิม เศรษฐีจึงสู่ขอท่านมาเป็นลูกสะใภ้ แต่ก็ไม่วายที่จะถูกคนเหล่านั้นเหยียดหยามว่ามาจากตระกูลคนยากจน ต่อมานางจึงให้กำเนิดบุตรแต่บุตรนั้นก็ได้ตายจากไป เมื่ออายุเพียง 3 ขวบ การตายของบุตรจึงทำให้นางตกอยู่ในความทุกข์อย่างหนัก ถึงขนาดอุ้มศพลูกไปทุกหนทุกแห่ง จนกระทั่งมาพบพระพุทธเจ้าขณะประทับอยู่ ณ วัดเชตวัน เมืองสาวัตถี

พระพุทธองค์ทรงแนะอุบายคลายความทุกข์โดยการให้นางไปเสาะหาเมล็ดพันธุ์ผักกาดจากบ้านที่ไม่เคยมีคนตาย ปรากฏว่านางต้องผิดหวังเพราะทุกบ้านนั้นก็ล้วนแต่มีคนตายทั้งสิ้น ในที่สุดนางจึงได้ข้อสรุปว่า ความตายเป็นเรื่องธรรมดาของคนหรือสิ่งมีชีวิต ไม่มีใครเกิดมาแล้วไม่ตาย การตายของบุตรตนจึงเป็นเรื่องธรรมดาเรื่องหนึ่งของชีวิต ครั้นคิดได้แล้วนางจึงสำเร็จเป็นพระโสดาบันบุคคลทั้งที่ยังไม่ได้บวช

เมื่อเป็นพระโสดาบันแล้วพระพุทธองค์ทรงมอบหมายให้ภิกษุและภิกษุณีทำการอุปสมบท เมื่อทำการอุปสมบทแล้วท่านก็บำเพ็ญจิตภาวนา โดยพิจารณาจากเปลวเทียนในอุโบสถจนได้บรรลุอรหัตผล ท่านได้รับการยกย่องจากองค์พระศาสดาว่าเป็นเอตทัคคะทางด้าน ทรงจีวรเศร้าหมอง ยิ่งกว่าภิกษุณีรูปใดในพุทธศาสนาดิมเกิดในสกุลคนเข็ญใจ ในกรุงสาวัตถี ครั้งหนึ่งเศรษฐีตระกูลหนึ่งในเมืองสาวัตถีประสบเคราะห์กรรมคือเงินและทองกลายเป็นถ่าน แต่เมื่อนางกิสาโคตมีมาแตะถ่านเหล่านั้น ถ่านก็กลับกลายเป็นเงินและทองอย่างเดิม เศรษฐีจึงสู่ขอท่านมาเป็นลูกสะใภ้ แต่ก็ไม่วายที่จะถูกคนเหล่านั้นเหยียดหยามว่ามาจากตระกูลคนยากจน ต่อมานางจึงให้กำเนิดบุตรแต่บุตรนั้นก็ได้ตายจากไป เมื่ออายุเพียง 3 ขวบ การตายของบุตรจึงทำให้นางตกอยู่ในความทุกข์อย่างหนัก ถึงขนาดอุ้มศพลูกไปทุกหนทุกแห่ง จนกระทั่งมาพบพระพุทธเจ้าขณะประทับอยู่ ณ วัดเชตวัน เมืองสาวัตถี

พระพุทธองค์ทรงแนะอุบายคลายความทุกข์โดยการให้นางไปเสาะหาเมล็ดพันธุ์ผักกาดจากบ้านที่ไม่เคยมีคนตาย ปรากฏว่านางต้องผิดหวังเพราะทุกบ้านนั้นก็ล้วนแต่มีคนตายทั้งสิ้น ในที่สุดนางจึงได้ข้อสรุปว่า ความตายเป็นเรื่องธรรมดาของคนหรือสิ่งมีชีวิต ไม่มีใครเกิดมาแล้วไม่ตาย การตายของบุตรตนจึงเป็นเรื่องธรรมดาเรื่องหนึ่งของชีวิต ครั้นคิดได้แล้วนางจึงสำเร็จเป็นพระโสดาบันบุคคลทั้งที่ยังไม่ได้บวช

เมื่อเป็นพระโสดาบันแล้วพระพุทธองค์ทรงมอบหมายให้ภิกษุและภิกษุณีทำการอุปสมบท เมื่อทำการอุปสมบทแล้วท่านก็บำเพ็ญจิตภาวนา โดยพิจารณาจากเปลวเทียนในอุโบสถจนได้บรรลุอรหัตผล ท่านได้รับการยกย่องจากองค์พระศาสดาว่าเป็นเอตทัคคะทางด้าน ทรงจีวรเศร้าหมอง ยิ่งกว่าภิกษุณีรูปใดในพุทธศาสนา

# data[].attributes.headline
นางสาวอรปรียา คำเกิด

# data[].attributes.body
นางสาวอรปรียา คำเกิด ชั้นม.4/1 เลขที่14
พระอัสสชิเถระ เป็นบุตรของพราหมณ์ผู้หนึ่งในกรุงกบิลพัสดุ์ บิดาของท่านเป็นหนึ่งในจำนวนพราหมณ์ 8 คนที่ได้รับเชิญไปทำนายพระลักษณะ และขนานพระนามเจ้าชายสิทธัตถะ ครั้งเมื่อเจ้าชายสิทธัตถะเสด็จออกผนวช โกณฑัญญพราหมณ์ ซึ่งเป็นผู้หนึ่งในจำนวนพราหมณ์ 8 คนนั้นเชื่อว่าเจ้าชายสิทธัตถะจะได้ตรัสรู้แน่นอน จึงได้ชักชวนท่านอัสสชิพร้อมสหาย ไปเฝ้าปรนนิบัติขณะที่เจ้าชายสิทธัตถะทรงบำเพ็ญทุกรกิริยาอยู่ ณ อุรุเวลาเสนานิคม และเมื่อเจ้าชายสิทธัตถะทรงเลิกบำเพ็ญทุกรกิริยา ท่านอัสสชิพร้อมด้วยสหายได้พากันหนีไปอยู่ที่ป่าอิสิปกตนมฤคทายวัน แขวงเมืองพาราณสี ครั้นเจ้าชายสิทธัตถะได้ตรัสรู้เป็นพระพุทธเจ้าแล้ว พระองค์ได้เสด็จไปโปรด โดยแสดงธรรมเทศนาชื่อว่า ธัมมจักกัปปวัตนสูตร เมื่อจบพระธรรมเทศนาแล้ว ท่านอัสสชิได้ดวงตาเห็นธรรม และได้บวชเป็นสาวกของพระพุทธองค์เช่นเดียวกับสหายทั้ง 4

หลังจากบรรลุพระอรหันต์แล้ว พระอัสสชิเถระได้เป็นหนึ่งในจำนวนพระสาวก 60 รูปที่พระพุทธเจ้าทรงส่งไปประกาศพระศาสนารุ่นแรก ในเช้าวันหนึ่ง ท่านได้ออกบิณฑบาตในเมืองราชคฤห์ อิริยาบถอันสงบสำรวมขณะเดินบิณฑบาตของท่านได้ก่อให้เกิดความประทับใจแก่มาณพ หนุ่มนามว่า อุปติสสะ ผู้พบเห็นท่านโดยบังเอิญ อุปติสสะจึงติดตามท่านไปห่าง ๆ ครั้นพอได้โอกาสขณะพระอัสสชิเถระนั่งฉันภัตตาหารอยู่ จึงเข้าไปนมัสการและเรียนธรรมะจากท่าน พระอัสสชิเถระออกตัวว่า ท่านบวชไม่นาน ไม่สามารถแสดงธรรมโดยพิสดารได้ อุปติสสะจึงกราบเรียนให้ท่านแสดงธรรมแต่โดยย่อ ท่านจึงแสดงธรรมโดยย่อว่า “ธรรมเหล่าใดเกิดแต่เหตุ พระตถาคตตรัสเหตุแห่งธรรมเหล่านั้นและการดับแห่งธรรมเหล่านั้น พระมหาสมณะมีวาทะอย่างนี้อุปติสสะครั้งได้ฟังธรรมแล้วก็ได้ “ดวงตาเห็นธรรม” จึงรีบไปบอกแก่โกลิตะผู้เป็นสหาย และครั้งโกลิตะฟังธรรมนั้นแล้ว ก็ได้ดวงตาเห็นธรรมเช่นเดียวกันจึงได้พากันออกบวชเป็นสาวกของพระพุทธเจ้าพระ อัสสชิเถระไม่ปรากฏว่าท่านมีความเชี่ยวชาญด้านใดเป็นพิเศษ ท่านมีความเป็นอยู่อย่างเรียบง่าย สมถะ ชอบอยู่สงบเพียงลำพัง มีบุคลิกน่าเลื่อมใส สำรวมอินทรีย์ การคู้การเหยียดซึ่งมือและเท้า การเหลียวดูเป็นไปอย่างสงบสำรวม น่าเลื่อมใสยิ่ง และไม่ปรากฏว่าพระอัสสชิเถระมีอายุพรรษาเท่าใด ท่านนิพพานไปเงียบ ๆ โดยไม่มีกล่าวถึงไว้ในคัมภีร์ไหนเลย

คุณธรรมที่ควรถือเป็นแบบอย่าง

1. พระอัสสชิเถระมีบุคลิกภาพที่น่าเลื่อมใส สมถะ สำรวมระวังกิริยามารยาท ดังที่อุปติสสะได้พบเห็นท่านแล้วเกิดความรู้สึกประทับใจ น่าเลื่อมใส ซึ่งบุคลิกภาพเช่นนี้เป็นสื่อที่ชักจูงให้ผู้แสวงหาทางพ้นทุกข์ เข้ามาหา และมาสัมผัสรสพระธรรมเป็นอย่างดี บุคคลผู้สำรวมระวังรักษากิริยามารยาท ย่อมเป็นที่รักที่ชอบใจและน่าเลื่อมใสของผู้อื่น

2. พระอัสสชิเถระเป็นนักสอนศาสนาที่เชี่ยวชาญมิใช่น้อย การประกาศธรรม มิได้หมายความว่าจะต้องพูดเก่ง พูดได้ยืดยาว หากรู้จักพูด รู้จักสอน โดยเฉพาะอย่างยิ่ง รู้อุปนิสัยของผู้ฟังด้วยแล้ว แม้แสดงเพียงสังเขปก็สัมฤทธิ์ผล ดังท่านได้แสดงแก่อุปติสสมาณพนั้น

3. พระอัสสชิเถระเป็นผู้มีคุณูปการอันยิ่งใหญ่ที่ท่านทำไว้แก่พระพุทธศาสนา โดยได้เป็นผู้ชักชวนให้อุปติสสมาณพ และโกลิตะมาณพเข้ามาบวช ต่อมาท่านทั้งสองก็ได้เป็นพระอัครสาวกของพระพุทธเจ้าผู้เป็นกำลังสำคัญของ พระพุทธศาสนา

# data[].attributes.headline
นางสาวทรงอัปสร  โทนหงสา ชั้นม.4/1 เลขที่6

# data[].attributes.subject
นางสาวทรงอัปสร  โทนหงสา ชั้นม.4/1 เลขที่6

# data[].attributes.body
พระนางมัลลิกา ทรงเป็นธิดาของนายมาลาการ (ช่างทำดอกไม้) นางมีหน้าที่ออกไปเก็บดอกไม้ในสวนเพื่อนำมาให้บิดาทำพวงมาลัยทุกวันหรือไม่ ก็จัดดอกไปให้เป็นระเบียบเพื่อไว้ขายเป็นประจำ นอกจากนี้นางยังได้ถวายดอกไม้และได้ฟังพระธรรมเทศนาจากพระพุทธเจ้าจนได้ บรรลุโสดาปัตติผลเป็นพระอริยบุคคลตั้งแต่อายุยังน้อย

เมื่อนางมีอายุประมาณ 16 ปี ขณะเก็บดอกไม้ นางได้ร้องเพลงไปพลางเก็บดอกไม้ไปพลางอย่างมีความสุข และในขณะนั้นเองพระเจ้าปเสนทิโกศล ได้ปลอมพระองค์เป็นสามัญชน ได้ฟังเพลงที่นางขับร้องได้อย่างไพเราะจับใจจึงปรากฏพระองค์ขึ้นและสนทนากับ นาง ก็รู้สึกพอพระทัยมากขึ้น ต่อมาอีกสองสามวัน พระองค์จึงส่งเจ้าหน้าที่ให้ไปรับนางมาไว้ในพระราชวัง นางจึงรู้ความจริงว่า บุรุษที่นางสนทนาด้วยในวันก่อนนั้นเป็นพระราชาพระนามว่า ปเสนทิโกศล และพระเจ้าปเสนทิโกศลก็ทรงอภิเษกสมรสกับนาง และทรงสถาปนาให้เป็นพระมเหสีด้วย

พระนางมัลลิกาเป็นสตรีที่มีความเฉลียวฉลาด มีปฏิภาณไหวพริบ แก้ปัญหาเฉพาะหน้าได้ดีทรงเป็นที่รักและชื่นชมของพระสวามีเป็นอย่างมากพระ เจ้าปเสนทิโกศลถึงแม้ว่าในระยะหลังนี้พระองค์จะหันมาสนใจในพระพุทธศาสนาก็ ยังมีความเชื่อลัทธิดั้งเดิมบางอย่างอยู่ เช่น เชื่อในความศักดิ์สิทธิ์ของพิธีบูชายัญ ครั้งหนึ่ง พระองค์รับสั่งให้ตระเตรียมพิธีบูชายิ่งใหญ่ มีการฆ่าสัตว์อย่างละ 700 ตัว เซ่นสรวงด้วย พระนางมัลลิกาทรงทัดทานมิให้พระองค์ทำบาป และได้แนะนำให้พระองค์เข้าเฝ้าพระพุทธเจ้าเพื่อขอรับคำแนะนำซึ่งพระองค์ก็ ทรงทำตาม และยกเลิกพิธีบูชายัญ

เมื่อพระเจ้าปเสนทิโกศลแข่งกับชาวเมืองทำบุญกัน ประชาชนมักจะทำทานอันประณีตและมโหฬาร พระเจ้าปเสนทิโกศลจนพระทัยไม่รู้จะทำประการใด จึงจะทำให้ทานของพระองค์มโหฬารและแปลกใหม่กว่าประชาชน จึงขอรับคำแนะนำจากพระนางมัลลิกา ซึ่งพระนางมัลลิกาก็แนะนำให้พระองค์ทรงทำ “อสทิสทาน” (ทานที่ไม่มีใครเหมือน) และพระองค์ก็ทรงทำตาม นับว่าเป็นความเฉลียวฉลาดอันเกิดจากสติปัญญาของพระนางมัลลิกาอย่างแท้จริง

พระนางมัลลิกาไม่มีพระราชโอรส เมื่อพระนางพระครรภ์แก่ จวนจะมีประสูติกาล พระเจ้าปเสนทิโกศลทรงมีความปรารถนาอยากได้พระราชโอรส ทรงตั้งความหวังไว้ในพระทัยไว้มาก แต่เมื่อพระนางมัลลิกาประสูติพระราชธิดา ทำให้พระองค์เสียพระทัยมาก จึงเข้าเฝ้าพระพุทธเจ้าเพื่อปรับทุกข์พระพุทธเจ้าตรัสปลอบพระทัยว่า ธิดาหรือโอรสไม่สำคัญ เพศมิใช่เป็นเครื่องแบ่งหรือบอกความแตกต่างในด้านความรู้ความสามารถ สตรีที่มีสติปัญญาเฉลียวฉลาด ประพฤติธรรม และเป็นมารดาของบุคคลสำคัญ ย่อมประเสริฐกว่าบุรุษ ด้วยพระดำรัสนี้ ทำให้พระเจ้าปเสนทิโกศลทรงพอพระทัยเป็นอย่างยิ่ง

ครั้งหนึ่ง พระเจ้าปเสนทิโกศลตรัสถามพระนางมัลลิกาว่า พระนางรักพระองค์ไหม รักมาเพียงใด แต่พระนางมัลลิกากลับตอบว่า พระนางรักตนเองมากกว่าสิ่งใด ด้วยคำตอบของพระนางทำให้พระเจ้าปเสนทิโกศลทรงน้อยพระทัยด้วยทรงคิดว่าพระ มเหสีไม่รักพระองค์เสมอเหมือนชีวิตของนาง เมื่อมีโอกาสเหมาะจึงกราบทูลให้พระพุทธเจ้าทรงทราบถึงเรื่องดังกล่าว พระพุทธเจ้ากลับตรัสว่ามัลลิกาพูดถูกแล้วมหาบพิตร เพราะบรรดาความรักทั้งหลายในโลกนี้ ไม่มีความรักใดจะเท่ากับความรักตนเอง มัลลิกาพูดคำจริงตรงกับใจเธอ มหาบพิตรควรจะชื่นชมมเหสีที่ยึดมั่นในสัจจะ (ความจริง)เช่นนี้พระเจ้าปเสนทิโกศลได้ฟังพระดำรัสนี้แล้วจึงค่อยคลายความ น้อยพระทัยลงได้

พระนางมัลลิกาเป็นพุทธสาวิกาผู้มั่นคงในธรรม และช่วยคนอื่นให้เข้าถึงธรรมด้วย ในฐานะพระมเหสีของพระราชา พระนางเป็นพระสาวิกาพึ่งตัวเองได้ในทางธรรมและช่วยให้ผู้อื่นโดยเฉพาะพระ สวามีพึ่งตัวเองได้ด้วย พระนางจึงทรงเป็นสตรีตัวอย่างที่ดีท่านหนึ่งในประวัติศาสตร์พระพุทธศาสนา

คุณธรรมที่ควรถือเป็นแบบอย่าง

1. พระนางมัลลิกาเป็นผู้กตัญญูกตเวที กล่าวคือ เมื่อพระนางยังเป็นเด็กสาวธิดาของนายมาลาการนั้น พระนางได้ช่วยบิดาเก็บดอกไม้ในสวนและจัดให้เป็นระเบียบเพื่อนำไปขายทุกวั้น นับว่าพระนางเป็นผู้กตัญญูช่วยเหลือกิจการของบิดาและมีความขยันเป็นอย่าง ยิ่ง

2. พระนางมัลลิกาเป็นผู้มีสติปัญญาเฉลียวฉลาด ทรงทัดทานพระเจ้าปเสนทิโกศลผู้เป็นพระสวามีมิให้กระทำบาปด้วยการฆ่าสัตว์ บูชายัญ และทรงแนะนำให้พระสวามีให้พึ่งตนเองด้วยการปฏิบัติธรรมและยึดมั่นอยู่ใน คุณธรรมความดี พระนางจึงทรงเป็นที่รักและโปรดปรานของพระสวามีเป็นอย่างยิ่ง

3. พระนางมัลลิกาทรงเป็นพุทธสาวิกาผู้มั่นคงในพระพุทธศาสนา และช่วยคนอื่นให้เข้าถึงธรรมในพระพุทธศาสนาด้วย
https://sites.google.com/site/samnaokeawda1/hnwy-thi-4-phuthth-prawati-phuthth-sawk-sasni-kchn-taw-xyang-laea-chkhkhkh/chaw-phuthth-tawxyang/phranang-mallika

# data[].attributes.headline
ด.ญ ชาริณี วิชัยศรี

# data[].attributes.subject
ด.ญ ชาริณี วิชัยศรี

# data[].attributes.body
กฏหมาย
คือ เป็นกฏเกณฑ์ข้อบังคับที่ใช้ควบคุมพฤติกรรมของมนุษย์ในสังคม(กฎหมายมีลักษณะ เป็น คำสั่งข้อห้ามที่มาจากผู้มีอำนาจสูงสุด

# data[].attributes.headline
นางสาวอรดี ทรงอาษา เ

# data[].attributes.body
นางสาวอรดี ทรงอาษา เลขที่25 ม.4/3

พระกีสาโคตมีเถรี หรือ พระกีสาโคตมี (กิสา-, กีสา-) เกิดในวรรณะแพศย์ มีชื่อเดิมว่า "โคตมี" แต่เพราะมีร่างกายผ่ายผอมหลายคนจึงตั้งชื่อให้ใหม่ว่า "กสาโคตมี" แปลว่า "นางโคตมีผอม" ในชั้นเดิมนั้นเคยมีอดีตเป็นถึงธิดาของมหาเศรษฐีแห่งเมืองสาวัตถี แต่ต่อมาเกิดประสบวิกฤตการณ์บางอย่างทำให้กลายมาเป็นคนจน อย่างไรก็ตามท่านยังถือว่ามีบุญอยู่มาก เพราะท่านได้แต่งงานกับบุตรของมหาเศรษฐีอีกคนหนึ่ง สุดท้ายหลังการเสียชีวิตของบุตรของท่าน ทำให้ท่านมีความเศร้าโศกเสียใจมากจนมาได้พบพระพุทธเจ้าและทรงใช้อุบายแก้ความทุกข์ใจของท่านจนเกิดความเลื่อมใสในพระพุทธศาสนา[2]

พระกีสาโคตมีเถรี

พระกีสาโคตมีเถรี (ซ้าย) และพระสิงคาลมาตาเถรี

# data[].attributes.headline
 ชื่อ น.สศิริปร

# data[].attributes.body
ชื่อ น.สศิริประภา สาทิพย์จันทร์ เลขที่20 ม.4/2

http://www.dhammathai.org/monk/monk29.php

# data[].attributes.headline
กนกวรรณ ลือจันดา เลข

# data[].attributes.body
กนกวรรณ ลือจันดา เลขที่13 ม.4/3
https://www.matichonweekly.com/column/article_144126

# data[].attributes.headline
อารียา วิชัด เลขที่2

# data[].attributes.body
อารียา วิชัด เลขที่27 ม.4/3

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
เมื่อเจริญเติบโตขึ้น ท่านได้ศึกษาศิลปะวิทยาจนจบไตรเพทในสำนักพราหมณ์แห่งเมือง กบิลพัสดุ์

เนื่องด้วยพราหมณ์ผู้เป็นบิดาของท่าน เคยเป็นพราหมณ์ 1 ใน 8 คนที่ได้รับนิมนต์เข้ารับภัตตาหารในพระราชวังกรุงกบิลพัสดุ์ในวันขนานพระนาม เจ้าชายสิทธัตถะ และได้ทำนายว่าเจ้าชายสิทธัตถะหากออกผนวชจะได้บรรลุธรรมเป็น พระอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า บิดาของท่านจึงตั้งใจว่าหากเจ้าชายออกผนวชตนจะออกบวชตาม แต่ด้วยบิดาของท่านมีอายุมากแล้ว และเกรงว่าตนอาจจะอยู่ไม่ถึงวันที่เจ้าชายบรรลุเป็นพระอรหันต์ ท่านจึงสั่งเสียให้ลูกชายคืออัสสชิพราหมณ์ออกบวชหากเจ้าชายออกผนวชตามคำทำนาย โดยเมื่อเจ้าชายออกบวชท่านได้ตามโกณฑัญญพราหมณ์และบุตรพราหมณ์ 108 จำนวน 3 คนออกบวชด้วย

ประวัติของท่านหลังจากนี้คล้ายคลึงกับประวัติท่าน พระอัญญาโกณฑัญญะ

ดูเพิ่มได้ที่ พระอัญญาโกณฑัญญะ และ พระสารีบุตรเถระ

ท่านก็ถือว่าเป็นผู้มีส่วนสำคัญในการช่วยพระพุทธเจ้าเผยแพร่พระพุทธศาสนาในช่วงต้นพุทธกาล เป็นพระสงฆ์กลุ่มแรกที่พระพุทธเจ้าทรงส่งออกไปประกาศพระพุทธศาสนา ท่านเป็นผู้มีกิริยามารยาทน่าเลื่อมใสมาก จนทำให้อุปติสสะมาณพ บุตรแห่งนายบ้านนาลันทาเกิดความเลื่อมใสและยอมตนบวชในพระพุทธศาสนา ท่านเป็นผู้กล่าวพระคาถาสำคัญในพระพุทธศาสนาคือพระคาถาที่รู้จักกันดีว่าคือพระคาถา "เย ธมฺมา" พระคาถานี้ได้รับการยกย่องว่าเป็นพระคาถาสำคัญบทหนึ่งในพระพุทธศาสนา เพราะกล่าวถึงความเป็นเหตุผลและจุดมุ่งหมายในพระพุทธศาสนาไว้ในคาถาเดียว คาถานี้ได้รับการยอมรับมาก โดยเฉพาะอย่างยิ่งในสมัยทวารวดี พระคาถาจำนวน 4 บาทนี้ได้ถูกนำมาจารึกลงและบรรจุไว้ในพระเจดีย์ในฐานะองค์แทนแห่งพระพุทธศาสนา พระคาถาของท่านมีดังนี้

เย ธมฺมา เหตุปฺปภวา เตสํ เหตุ ตถาคโต

เตสญฺจ โย นิโรโธ จ เอวํ วาที มหาสมโณ

"ธรรมเหล่าใด เกิดแต่เหตุ พระตถาคต กล่าวเหตุแห่งธรรมเหล่านั้น และความดับของธรรมเหล่านั้น พระมหาสมณะมีวาทะอย่างนี้" - พระอัสสชิเถระคาถา

ในคัมภีร์ทางพระพุทธศาสนาไม่ระบุว่าท่านดับขันธปรินิพพานเมื่อใดและที่ใด แต่ท่านคงดำรงขันธ์อยู่พอสมควรแก่กาลจึงปรินิพพาน

สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส. (2525). ธรรมวิภาคปริเฉทที่ 2. พิมพ์ครั้งที่ 23. กรุงเทพฯ: คณะกรรมการแผนกตำรา มหามกุฏราชวิทยาลัย.

# data[].attributes.attachment_link.title
พระอัสสชิเถระ - วิกิพีเดีย

# data[].attributes.attachment_link.description
เมื่อเจริญเติบโตขึ้น ท่านได้ศึกษาศิลปะวิทยาจนจบไตรเพทในสำนักพราหมณ์แห่งเมือง กบิลพัสดุ์ เนื่องด้วยพราหมณ์ผู้เป็นบิดาของท่าน เคยเป็นพราหมณ์ 1 ใน 8 ...

# data[].attributes.headline
ชื่อ สุทธวีร์ หนึ่งช

# data[].attributes.body
ชื่อ สุทธวีร์ หนึ่งชนะ เลขที่8 ม4/2
ประวัติหมอชีวกโกมารภัจจ์
https://th.m.wikipedia.org/wiki/%E0%B8%8A%E0%B8%B5%E0%B8%A7%E0%B8%81%E0%B9%82%E0%B8%81%E0%B8%A1%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B8%A0%E0%B8%B1%E0%B8%88%E0%B8%88%E0%B9%8C

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
ʪ繺صþ 㹡اžʴ ͺԴ繾Һѡɳж١ͧѡɳҡóʵ 㹤ǷѺԭ§㹾ҪԸշӹ¾ѡɳ ֧͡ҹѧ Դҡ ѹ繾ͧ ҾҺʴ͡çǪ͡Ǫʴ͹

ҹդþѺ㹾ͧҡ 㹤ǷҺʴ͡çǪзç筷ءá ҹҺǤǨ֧Ѻա ⡳ѭ˹ ҡѹ͡Ǫյʴ ػѯҡͧءҤ ʹҷç筷ءáҹҹ֧ ͧöظ ֧ ͧçҺ˹ҧ觡õ ֧çԡú筷ءáҹ ͧ駾з к׺

ѭѤ դҾͧç¨ҡ¹繤ѡҡ س ֧ԴҾͧ줧ظѹѹ˹͹ ֧ѹз駾ͧ ԻĤѹ ǧͧҳ

;ͧç÷ҧ繾ط ͧ ֧ʴѧԻĤѹ çʴȹ ѡѻѵٵ ôѭѤ ʴԳȹ ͤúз ʪԡǧ繸

㹤Ƿкʴҷçǡ͡任СȾʹ ҹ繤˹㹨ӹǹ鹷"СȾʹҷӤѭ蹡ѹ ҹ繼ջѭǩҴ ѡҳ ͺǴ դ ʹ֧ҷº¹

;кʴһзѺ ѹ 㹡اҪ ػʻԾҪԹҧҨҡӹѡͧѭ"ԾҪ 龺ҹҧҧ ֧Դ㹨ѵâͧҹ ֧ҹʴѧ ҹͺ " 繤Ǫҹ ѧиԹ¹ Ҩʴҹ¾ʴ Ҩѡҹ " ǡʴػʻԾҪ "ԡ˵ еҤçʴ˵آͧ ФѺͧ ʴҷç͹ҧ"

ػʻԾҪ ѧ蹹鹨֧ǧ繸 ҹѡҾкʴ ҡ㹡ŵػʻԾҪþ ػ㹾оطʹ չ "պص" 繾Ѥǡͧ 觨Ҿʪ դӤѭͧ˹

ҹçѧþǡѺѹԹԾҹ

# data[].attributes.attachment_link.description
ʪ繺صþ 㹡اžʴ ͺԴ繾Һѡɳж١ͧѡɳҡóʵ 㹤ǷѺԭ§㹾ҪԸշӹ¾ѡɳ ֧͡ҹѧ Դҡ ѹ繾ͧ ҾҺʴ͡çǪ͡Ǫʴ͹ ҹդþѺ㹾ͧҡ 㹤ǷҺʴ͡çǪзç筷ءá ҹҺǤǨ֧Ѻա ⡳ѭ˹ ҡѹ͡Ǫյʴ ػѯҡͧءҤ ʹҷç筷ءáҹҹ֧ ͧöظ ֧ ͧçҺ˹ҧ觡õ ֧çԡú筷ءáҹ ͧ駾з к׺ ѭѤ դҾͧç¨ҡ¹繤ѡҡ س ֧ԴҾͧ줧ظѹѹ˹͹ ֧ѹз駾ͧ ԻĤѹ ǧͧҳ ;ͧç÷ҧ繾ط ͧ ֧ʴѧԻĤѹ çʴȹ ѡѻѵٵ ôѭѤ ʴԳȹ ͤúз ʪԡǧ繸 㹤Ƿкʴҷçǡ͡任СȾʹ ҹ繤˹㹨ӹǹ鹷"СȾʹҷӤѭ蹡ѹ ҹ繼ջѭǩҴ ѡҳ ͺǴ դ ʹ֧ҷº¹ ;кʴһзѺ ѹ 㹡اҪ ػʻԾҪԹҧҨҡӹѡͧѭ"ԾҪ 龺ҹҧҧ ֧Դ㹨ѵâͧҹ ֧ҹʴѧ ҹͺ " 繤Ǫҹ ѧиԹ¹ Ҩʴҹ¾ʴ Ҩѡҹ " ǡʴػʻԾҪ "ԡ˵ еҤçʴ˵آͧ ФѺͧ ʴҷç͹ҧ" ػʻԾҪ ѧ蹹鹨֧ǧ繸 ҹѡҾкʴ ҡ㹡ŵػʻԾҪþ ػ㹾оطʹ չ "պص" 繾Ѥǡͧ 觨Ҿʪ դӤѭͧ˹ ҹçѧþǡѺѹԹԾҹ

# data[].attributes.headline
นายวิฑูรย์ บุตรใส ม.4/2 เลขที่ 6

# data[].attributes.subject
นายวิฑูรย์ บุตรใส ม.4/2 เลขที่ 6

# data[].attributes.body
ประวัติหมอชีวกโกมารภัจจ์

https://www.allaboutgood.com/articledetail.asp?id=2042

# data[].attributes.body
ประวัติ / พระอัสสชิเถระ
พระอัสสชิเป็นบุตรพราหมณ์มหาศาล ในกรุงกบิลพัสดุ์ เมื่อบิดาได้เห็นพระมหาบุรุษมีลักษณะถูกต้องตามตำราลักษณพยากรณ์ศาสตร์ ในคราวที่ได้รับเชิญเลี้ยงโภชนาหารในพระราชพิธีทำนายพระลักษณ์ จึงได้บอกเล่าให้ท่านฟังและสั่งไว้ว่า บิดาก็ชราแล้ว คงจะไม่ทันเห็นพระองค์ ถ้าพระมหาบุรุษเสด็จออกทรงผนวชเมื่อใดให้ออกบวชตามเสด็จเมื่อนั้น

ตั้งแต่นั้นมา ท่านมีความเลื่อมใสและเคารพนับถือในพระองค์มาก ในคราวที่พระมหาบุรุษเสด็จออกทรงผนวชและทรงบำเพ็ญทุกกรกิริยาอยู่ ท่านได้ทราบข่าวคราวจึงพร้อมกับพราหมณ์อีก ๔ คนซึ่งมีโกณฑัญญะเป็นหัวหน้า พากันออกบวชเป็นฤาษีตามเสด็จ คอยอุปัฏฐากพระองค์ทุกเช้าค่ำ ตลอดเวลาที่ที่ทรงบำเพ็ญทุกกรกิริยานานถึง ๖ ปี แต่พระองค์ไม่สามารถบรรลุธรรมพิเศษได้ จึง ทำให้พระองค์ทรงทราบว่ามิใช่หนทางแห่งการตรัสรู้เป็นแน่แท้ จึงทรงเลิกการบำเพ็ญทุกกรกิริยานั้นเสีย พระองค์ตั้งพระทัยว่า จะบำเพ็ญเพียรสืบไป

แต่ปัญจวัคคีย์ทั้ง ๕ คน มีความเข้าใจว่าพระองค์ทรงคลายจากความเพียรเวียนมาเป็นคนมักมากใน กามคุณเสียแล้ว จึงคิดว่าพระองค์คงจะไม่ได้บรรลุธรรมพิเศษอันใดอันหนึ่งแน่นอน จึงพร้อมกันละทิ้งพระองค์ไปอยู่ที่ป่า อิสิปตนมฤคทายวัน แขวงเมืองพาราณสี

เมื่อพระองค์ทรงบำเพียรทางใจได้ตรัสรู้เป็นพระสัมมาสัมพุทธเจ้าแล้ว พระองค์ จึงเสด็จไปยังป่าอิสิปตนมฤคทายวัน ทรงแสดงปฐมเทศนา ชื่อว่า ธัมมจักกัปปวัตนสูตร โปรดปัญจวัคคีย์ทั้ง ๕ คน และได้ แสดงปกิณณกเทศนา เมื่อครบวาระที่ ๔ พระอัสสชิก็ได้ดวงตาเห็นธรรม

พระอัสสชิเถระ ได้บรรพชาอุปสมบทด้วยวิธีเอหิภิกขุอุปสัมปทา ต่อมาได้ฟังพระธรรมเทศนาชื่อว่า อานัตตลักขณสูตร จึงบรรลุเป็นพระอรหันต์

ในคราวที่พระบรมศาสดาทรงส่งสาวกออกไปประกาศพระศาสนา ท่านก็เป็นคนหนึ่งในจำนวนนั้นที่ช่วยประกาศพระศาสนาที่สำคัญเช่นกัน ท่านเป็นผู้ที่มีปัญญาเฉลียวฉลาด รู้จักประมาณตน ไม่ชอบโอ้อวด หรือมีความเย่อหยิ่ง ตลอดถึงกิริยามารยาทเรียบร้อยน่าเลื่อมใส

เมื่อพระบรมศาสดาประทับอยู่ ณ พระเวฬุวันวิหาร ในกรุงราชคฤห์ อุปติสสปริพาชกเดินทางมาจากสำนักของสัญชัยปริพาชก ได้พบท่านเข้าระหว่างทาง จึงเกิดความเลื่อมใสในจริยาวัตรของท่าน จึงขอให้ท่านแสดงธรรมให้ฟัง ท่านตอบว่า "ผู้มีอายุ เราเป็นคนใหม่บวชไม่นาน เพิ่งเข้ามายังพระธรรมวินัยนี้ ไม่อาจจะแสดงธรรมแก่ท่านโดยพิสดาร เราจักกล่าวแก่ท่านโดยย่อ พอรู้ความ " แล้วก็ได้แสดงธรรมแก่อุปติสสปริพาชกพอได้ความว่า "ธรรมเหล่าใดเกิกแต่เหตุ พระตถาคตทรงแสดงเหตุของ ธรรมนั้นและความดับของธรรมนั้น พระศาสดาทรงสั่งสอนอย่างนี้"

อุปติสสปริพาชก ได้ฟังเช่นนั้นจึงได้ดวงตาเห็นธรรม ท่านได้ชักนำไปเฝ้าพระบรมศาสดา ปรากฏว่าในกาลต่อมาอุปติสสปริพาชกได้บรรพชา อุปสมบทในพระพุทธศาสนา มีนามว่า "พระสารีบุตร" เป็นพระอัครสาวกเบื้องขวา ซึ่งจะเห็นได้ว่าพระอัสสชิเถระได้ศิษย์ ที่มีความสำคัญองค์หนึ่ง

ท่านดำรงอายุสังขารพอสมควรแก่กาลแล้วก็ดับขันธปรินิพพาน

©® https://www.google.com/url?sa=t&source=web&rct=j&url=http://www.dhammathai.org/monk/monk29.php&ved=2ahUKEwi1v_-NmOTxAhVBAYgKHZ_2CAEQFjALegQIDxAC&usg=AOvVaw1k8tkrMSpf_XUuo_tgN1EU&cshid=1626321719029

# data[].attributes.headline
นางสาวปัญญาพร มันตาพ

# data[].attributes.body
นางสาวปัญญาพร มันตาพันธ์ ม.4/2 เลขที่14

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
พระกีสาโคตมีเถรี หรือ พระกีสาโคตมี (กิสา-, กีสา-) เกิดในวรรณะแพศย์ มีชื่อเดิมว่า "โคตมี" แต่เพราะมีร่างกายผ่ายผอมหลายคนจึงตั้งชื่อให้ใหม่ว่า "กสาโคตมี" แปลว่า "นางโคตมีผอม" ในชั้นเดิมนั้นเคยมีอดีตเป็นถึงธิดาของมหาเศรษฐีแห่งเมืองสาวัตถี แต่ต่อมาเกิดประสบวิกฤตการณ์บางอย่างทำให้กลายมาเป็นคนจน อย่างไรก็ตามท่านยังถือว่ามีบุญอยู่มาก เพราะท่านได้แต่งงานกับบุตรของมหาเศรษฐีอีกคนหนึ่ง สุดท้ายหลังการเสียชีวิตของบุตรของท่าน ทำให้ท่านมีความเศร้าโศกเสียใจมากจนมาได้พบพระพุทธเจ้าและทรงใช้อุบายแก้ความทุกข์ใจของท่านจนเกิดความเลื่อมใสในพระพุทธศาสนา

พระกีสาโคตมีเถรี เมื่อบวชเป็นภิกษุณีแล้วได้ตั้งใจปฏิบัติธรรมจนบรรลุเป็นพระอรหันต์ พระพุทธเจ้าทรงยกย่องให้ท่านเป็นพระภิกษุณีผู้เอตทัคคะผู้เลิศกว่าภิกษุณีอื่นในด้าน ทรงจีวรเศร้าหมอง

พระกีสาโคตมีเถรี เดิมเกิดในสกุลคนเข็ญใจ ในกรุงสาวัตถี ครั้งหนึ่งเศรษฐีตระกูลหนึ่งในเมืองสาวัตถีประสบเคราะห์กรรมคือเงินและทองกลายเป็นถ่าน แต่เมื่อนางกิสาโคตมีมาแตะถ่านเหล่านั้น ถ่านก็กลับกลายเป็นเงินและทองอย่างเดิม เศรษฐีจึงสู่ขอท่านมาเป็นลูกสะใภ้ แต่ก็ไม่วายที่จะถูกคนเหล่านั้นเหยียดหยามว่ามาจากตระกูลคนยากจน ต่อมานางจึงให้กำเนิดบุตรแต่บุตรนั้นก็ได้ตายจากไป เมื่ออายุเพียง 3 ขวบ การตายของบุตรจึงทำให้นางตกอยู่ในความทุกข์อย่างหนัก ถึงขนาดอุ้มศพลูกไปทุกหนทุกแห่ง จนกระทั่งมาพบพระพุทธเจ้าขณะประทับอยู่ ณ วัดเชตวัน เมืองสาวัตถี

พระพุทธองค์ทรงแนะอุบายคลายความทุกข์โดยการให้นางไปเสาะหาเมล็ดพันธุ์ผักกาดจากบ้านที่ไม่เคยมีคนตาย ปรากฏว่านางต้องผิดหวังเพราะทุกบ้านนั้นก็ล้วนแต่มีคนตายทั้งสิ้น ในที่สุดนางจึงได้ข้อสรุปว่า ความตายเป็นเรื่องธรรมดาของคนหรือสิ่งมีชีวิต ไม่มีใครเกิดมาแล้วไม่ตาย การตายของบุตรตนจึงเป็นเรื่องธรรมดาเรื่องหนึ่งของชีวิต ครั้นคิดได้แล้วนางจึงสำเร็จเป็น พระโสดาบัน บุคคลทั้งที่ยังไม่ได้บวช

เมื่อเป็นพระโสดาบันแล้วพระพุทธองค์ทรงมอบหมายให้ ภิกษุและ ภิกษุณีทำการอุปสมบท เมื่อทำการอุปสมบทแล้วท่านก็บำเพ็ญจิตภาวนา โดยพิจารณาจากเปลวเทียนในอุโบสถจนได้บรรลุอรหัตผล ท่านได้รับการยกย่องจากองค์พระศาสดาว่าเป็นเอตทัคคะทางด้าน ทรงจีวรเศร้าหมอง ยิ่งกว่าภิกษุณีรูปใดใน พุทธศาสนา

พระกีสาโคตมีเถรี นี้ เป็นคนละคนกับ พระนางกีสาโคตมี พระธิดาของพระน้านางของเจ้าชายสิทธัตถะ (คือ พระนางปมิตา หรือ อมิตา คนใดคนหนึ่ง) เป็นผู้ตรัสชมเจ้าชายสิทธัตถะว่า ผู้ที่เป็นบิดามารดาหรือชายาของเจ้าชายนี้ ย่อมเป็นผู้หมดทุกข์ (คือมีความสุข)

ในพระไตรปิฎก ปุสสพุทธวงส์ ปรากฏชื่อ พระนางกีสาโคตมี เป็น(อดีต)พระมเหสีของพระพุทธเจ้าปุสสะ มีพระโอรส คือ อานันทกุมาร

# data[].attributes.attachment_link.title
พระกีสาโคตมีเถรี - วิกิพีเดีย

# data[].attributes.attachment_link.description
พระกีสาโคตมีเถรี หรือ พระกีสาโคตมี (กิสา-, กีสา-) เกิดในวรรณะแพศย์ มีชื่อเดิมว่า "โคตมี" แต่เพราะมีร่างกายผ่ายผอมหลายคนจึงตั้งชื่อให้ใหม่ว่า "กสาโคตมี" แปลว่า "นางโคตมีผอม" ...

# data[].attributes.headline
นางสาวจรรยพร ในทอง เ

# data[].attributes.body
นางสาวจรรยพร ในทอง เลขที่11ชั้นม.4/2

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
ʪ繺صþ 㹡اžʴ ͺԴ繾Һѡɳж١ͧѡɳҡóʵ 㹤ǷѺԭ§㹾ҪԸշӹ¾ѡɳ ֧͡ҹѧ Դҡ ѹ繾ͧ ҾҺʴ͡çǪ͡Ǫʴ͹

ҹդþѺ㹾ͧҡ 㹤ǷҺʴ͡çǪзç筷ءá ҹҺǤǨ֧Ѻա ⡳ѭ˹ ҡѹ͡Ǫյʴ ػѯҡͧءҤ ʹҷç筷ءáҹҹ֧ ͧöظ ֧ ͧçҺ˹ҧ觡õ ֧çԡú筷ءáҹ ͧ駾з к׺

ѭѤ դҾͧç¨ҡ¹繤ѡҡ س ֧ԴҾͧ줧ظѹѹ˹͹ ֧ѹз駾ͧ ԻĤѹ ǧͧҳ

;ͧç÷ҧ繾ط ͧ ֧ʴѧԻĤѹ çʴȹ ѡѻѵٵ ôѭѤ ʴԳȹ ͤúз ʪԡǧ繸

㹤Ƿкʴҷçǡ͡任СȾʹ ҹ繤˹㹨ӹǹ鹷"СȾʹҷӤѭ蹡ѹ ҹ繼ջѭǩҴ ѡҳ ͺǴ դ ʹ֧ҷº¹

;кʴһзѺ ѹ 㹡اҪ ػʻԾҪԹҧҨҡӹѡͧѭ"ԾҪ 龺ҹҧҧ ֧Դ㹨ѵâͧҹ ֧ҹʴѧ ҹͺ " 繤Ǫҹ ѧиԹ¹ Ҩʴҹ¾ʴ Ҩѡҹ " ǡʴػʻԾҪ "ԡ˵ еҤçʴ˵آͧ ФѺͧ ʴҷç͹ҧ"

ػʻԾҪ ѧ蹹鹨֧ǧ繸 ҹѡҾкʴ ҡ㹡ŵػʻԾҪþ ػ㹾оطʹ չ "պص" 繾Ѥǡͧ 觨Ҿʪ դӤѭͧ˹

ҹçѧþǡѺѹԹԾҹ

# data[].attributes.attachment_link.description
ʪ繺صþ 㹡اžʴ ͺԴ繾Һѡɳж١ͧѡɳҡóʵ 㹤ǷѺԭ§㹾ҪԸշӹ¾ѡɳ ֧͡ҹѧ Դҡ ѹ繾ͧ ҾҺʴ͡çǪ͡Ǫʴ͹ ҹդþѺ㹾ͧҡ 㹤ǷҺʴ͡çǪзç筷ءá ҹҺǤǨ֧Ѻա ⡳ѭ˹ ҡѹ͡Ǫյʴ ػѯҡͧءҤ ʹҷç筷ءáҹҹ֧ ͧöظ ֧ ͧçҺ˹ҧ觡õ ֧çԡú筷ءáҹ ͧ駾з к׺ ѭѤ դҾͧç¨ҡ¹繤ѡҡ س ֧ԴҾͧ줧ظѹѹ˹͹ ֧ѹз駾ͧ ԻĤѹ ǧͧҳ ;ͧç÷ҧ繾ط ͧ ֧ʴѧԻĤѹ çʴȹ ѡѻѵٵ ôѭѤ ʴԳȹ ͤúз ʪԡǧ繸 㹤Ƿкʴҷçǡ͡任СȾʹ ҹ繤˹㹨ӹǹ鹷"СȾʹҷӤѭ蹡ѹ ҹ繼ջѭǩҴ ѡҳ ͺǴ դ ʹ֧ҷº¹ ;кʴһзѺ ѹ 㹡اҪ ػʻԾҪԹҧҨҡӹѡͧѭ"ԾҪ 龺ҹҧҧ ֧Դ㹨ѵâͧҹ ֧ҹʴѧ ҹͺ " 繤Ǫҹ ѧиԹ¹ Ҩʴҹ¾ʴ Ҩѡҹ " ǡʴػʻԾҪ "ԡ˵ еҤçʴ˵آͧ ФѺͧ ʴҷç͹ҧ" ػʻԾҪ ѧ蹹鹨֧ǧ繸 ҹѡҾкʴ ҡ㹡ŵػʻԾҪþ ػ㹾оطʹ չ "պص" 繾Ѥǡͧ 觨Ҿʪ դӤѭͧ˹ ҹçѧþǡѺѹԹԾҹ

# data[].attributes.body
ประวัติพระอัสสชิ
ชื่อเดิม :อัสสชิพราหมณ์
ชื่ออื่น : พระอัสสชิเถระ
สถานที่เกิด :เมืองกบิลพัสดุ์
สถานที่บวช :ป่าอิสิปตนมฤคทายวัน (วันแรม 4 ค่ำ เดือน 8)
วิธีบวช : เอหิภิกขุอุปสัมปทา
สถานที่บรรลุธรรม : ป่าอิสิปตนมฤคทายวัน
บรรลุพระอรหันต์พร้อมกับปัญจวัคคีย์ด้วยอนัตตลักขณสูตร
ฐานะเดิม
ชาวเมือง : เมืองกบิลพัสดุ์ แคว้นสักกะ
นามบิดา : บิดาท่านเป็นพราหมณ์ 1 ใน 8 คนที่ทำนายลักษณะเจ้าชายสิทธัตถะ ในวันขนานพระนามหลังเจ้าชายประสูติได้ 5 วัน
พระอัสสชิเถระ

พระอัสสชิเป็นบุตรพราหมณ์มหาศาล ในกรุงกบิลพัสดุ์ เมื่อบิดาได้เห็นพระมหาบุรุษมีลักษณะถูกต้องตามตำราลักษณพยากรณ์ศาสตร์ ในคราวที่ได้รับเชิญเลี้ยงโภชนาหารในพระราชพิธีทำนายพระลักษณ์ จึงได้บอกเล่าให้ท่านฟังและสั่งไว้ว่า บิดาก็ชราแล้ว คงจะไม่ทันเห็นพระองค์ ถ้าพระมหาบุรุษเสด็จออกทรงผนวชเมื่อใดให้ออกบวชตามเสด็จเมื่อนั้น

ตั้งแต่นั้นมา ท่านมีความเลื่อมใสและเคารพนับถือในพระองค์มาก ในคราวที่พระมหาบุรุษเสด็จออกทรงผนวชและทรงบำเพ็ญทุกกรกิริยาอยู่ ท่านได้ทราบข่าวคราวจึงพร้อมกับพราหมณ์อีก ๔ คนซึ่งมีโกณฑัญญะเป็นหัวหน้า พากันออกบวชเป็นฤาษีตามเสด็จ คอยอุปัฏฐากพระองค์ทุกเช้าค่ำ ตลอดเวลาที่ที่ทรงบำเพ็ญทุกกรกิริยานานถึง ๖ ปี แต่พระองค์ไม่สามารถบรรลุธรรมพิเศษได้ จึง ทำให้พระองค์ทรงทราบว่ามิใช่หนทางแห่งการตรัสรู้เป็นแน่แท้ จึงทรงเลิกการบำเพ็ญทุกกรกิริยานั้นเสีย พระองค์ตั้งพระทัยว่า จะบำเพ็ญเพียรสืบไป

แต่ปัญจวัคคีย์ทั้ง ๕ คน มีความเข้าใจว่าพระองค์ทรงคลายจากความเพียรเวียนมาเป็นคนมักมากใน กามคุณเสียแล้ว จึงคิดว่าพระองค์คงจะไม่ได้บรรลุธรรมพิเศษอันใดอันหนึ่งแน่นอน จึงพร้อมกันละทิ้งพระองค์ไปอยู่ที่ป่า อิสิปตนมฤคทายวัน แขวงเมืองพาราณสี

เมื่อพระองค์ทรงบำเพียรทางใจได้ตรัสรู้เป็นพระสัมมาสัมพุทธเจ้าแล้ว พระองค์ จึงเสด็จไปยังป่าอิสิปตนมฤคทายวัน ทรงแสดงปฐมเทศนา ชื่อว่า ธัมมจักกัปปวัตนสูตร โปรดปัญจวัคคีย์ทั้ง ๕ คน และได้ แสดงปกิณณกเทศนา เมื่อครบวาระที่ ๔ พระอัสสชิก็ได้ดวงตาเห็นธรรม

พระอัสสชิเถระ ได้บรรพชาอุปสมบทด้วยวิธีเอหิภิกขุอุปสัมปทา ต่อมาได้ฟังพระธรรมเทศนาชื่อว่า อานัตตลักขณสูตร จึงบรรลุเป็นพระอรหันต์

ในคราวที่พระบรมศาสดาทรงส่งสาวกออกไปประกาศพระศาสนา ท่านก็เป็นคนหนึ่งในจำนวนนั้นที่ช่วยประกาศพระศาสนาที่สำคัญเช่นกัน ท่านเป็นผู้ที่มีปัญญาเฉลียวฉลาด รู้จักประมาณตน ไม่ชอบโอ้อวด หรือมีความเย่อหยิ่ง ตลอดถึงกิริยามารยาทเรียบร้อยน่าเลื่อมใส

เมื่อพระบรมศาสดาประทับอยู่ ณ พระเวฬุวันวิหาร ในกรุงราชคฤห์ อุปติสสปริพาชกเดินทางมาจากสำนักของสัญชัยปริพาชก ได้พบท่านเข้าระหว่างทาง จึงเกิดความเลื่อมใสในจริยาวัตรของท่าน จึงขอให้ท่านแสดงธรรมให้ฟัง ท่านตอบว่า "ผู้มีอายุ เราเป็นคนใหม่บวชไม่นาน เพิ่งเข้ามายังพระธรรมวินัยนี้ ไม่อาจจะแสดงธรรมแก่ท่านโดยพิสดาร เราจักกล่าวแก่ท่านโดยย่อ พอรู้ความ " แล้วก็ได้แสดงธรรมแก่อุปติสสปริพาชกพอได้ความว่า "ธรรมเหล่าใดเกิกแต่เหตุ พระตถาคตทรงแสดงเหตุของ ธรรมนั้นและความดับของธรรมนั้น พระศาสดาทรงสั่งสอนอย่างนี้"

อุปติสสปริพาชก ได้ฟังเช่นนั้นจึงได้ดวงตาเห็นธรรม ท่านได้ชักนำไปเฝ้าพระบรมศาสดา ปรากฏว่าในกาลต่อมาอุปติสสปริพาชกได้บรรพชา อุปสมบทในพระพุทธศาสนา มีนามว่า "พระสารีบุตร" เป็นพระอัครสาวกเบื้องขวา ซึ่งจะเห็นได้ว่าพระอัสสชิเถระได้ศิษย์ ที่มีความสำคัญองค์หนึ่ง

ท่านดำรงอายุสังขารพอสมควรแก่กาลแล้วก็ดับขันธปรินิพพาน

📌Cr:https://th.wikipedia.org/wiki/%E0%B8%9E%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%AD%E0%B8%B1%E0%B8%AA%E0%B8%AA%E0%B8%8A%E0%B8%B4%E0%B9%80%E0%B8%96%E0%B8%A3%E0%B8%B0

http://www.dhammathai.org/monk/monk29.php

# data[].attributes.headline
นางสาวหทัยชนก สวนม่ว

# data[].attributes.body
นางสาวหทัยชนก สวนม่วง ม.4/2 เลขที่23ค่ะ

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
พระอัสสชิเถระ เป็นบุตรของพราหมณ์ผู้หนึ่งในกรุงกบิลพัสดุ์ บิดาของท่านเป็นหนึ่งในจำนวนพราหมณ์ 8 คนที่ได้รับเชิญไปทำนายพระลักษณะ และขนานพระนามเจ้าชายสิทธัตถะ ครั้งเมื่อเจ้าชายสิทธัตถะเสด็จออกผนวช โกณฑัญญพราหมณ์ ซึ่งเป็นผู้หนึ่งในจำนวนพราหมณ์ 8 คนนั้นเชื่อว่าเจ้าชายสิทธัตถะจะได้ตรัสรู้แน่นอน จึงได้ชักชวนท่านอัสสชิพร้อมสหาย ไปเฝ้าปรนนิบัติขณะที่เจ้าชายสิทธัตถะทรงบำเพ็ญทุกรกิริยาอยู่ ณ อุรุเวลาเสนานิคม และเมื่อเจ้าชายสิทธัตถะทรงเลิกบำเพ็ญทุกรกิริยา ท่านอัสสชิพร้อมด้วยสหายได้พากันหนีไปอยู่ที่ป่าอิสิปกตนมฤคทายวัน แขวงเมืองพาราณสี ครั้นเจ้าชายสิทธัตถะได้ตรัสรู้เป็นพระพุทธเจ้าแล้ว พระองค์ได้เสด็จไปโปรด โดยแสดงธรรมเทศนาชื่อว่า ธัมมจักกัปปวัตนสูตร เมื่อจบพระธรรมเทศนาแล้ว ท่านอัสสชิได้ดวงตาเห็นธรรม และได้บวชเป็นสาวกของพระพุทธองค์เช่นเดียวกับสหายทั้ง 4

หลังจากบรรลุพระอรหันต์แล้ว พระอัสสชิเถระได้เป็นหนึ่งในจำนวนพระสาวก 60 รูปที่พระพุทธเจ้าทรงส่งไปประกาศพระศาสนารุ่นแรก ในเช้าวันหนึ่ง ท่านได้ออกบิณฑบาตในเมืองราชคฤห์ อิริยาบถอันสงบสำรวมขณะเดินบิณฑบาตของท่านได้ก่อให้เกิดความประทับใจแก่มาณพ หนุ่มนามว่า อุปติสสะ ผู้พบเห็นท่านโดยบังเอิญ อุปติสสะจึงติดตามท่านไปห่าง ๆ ครั้นพอได้โอกาสขณะพระอัสสชิเถระนั่งฉันภัตตาหารอยู่ จึงเข้าไปนมัสการและเรียนธรรมะจากท่าน พระอัสสชิเถระออกตัวว่า ท่านบวชไม่นาน ไม่สามารถแสดงธรรมโดยพิสดารได้ อุปติสสะจึงกราบเรียนให้ท่านแสดงธรรมแต่โดยย่อ ท่านจึงแสดงธรรมโดยย่อว่า "ธรรมเหล่าใดเกิดแต่เหตุ พระตถาคตตรัสเหตุแห่งธรรมเหล่านั้นและการดับแห่งธรรมเหล่านั้น พระมหาสมณะมีวาทะอย่างนี้อุปติสสะครั้งได้ฟังธรรมแล้วก็ได้ "ดวงตาเห็นธรรม" จึงรีบไปบอกแก่โกลิตะผู้เป็นสหาย และครั้งโกลิตะฟังธรรมนั้นแล้ว ก็ได้ดวงตาเห็นธรรมเช่นเดียวกันจึงได้พากันออกบวชเป็นสาวกของพระพุทธเจ้าพระ อัสสชิเถระไม่ปรากฏว่าท่านมีความเชี่ยวชาญด้านใดเป็นพิเศษ ท่านมีความเป็นอยู่อย่างเรียบง่าย สมถะ ชอบอยู่สงบเพียงลำพัง มีบุคลิกน่าเลื่อมใส สำรวมอินทรีย์ การคู้การเหยียดซึ่งมือและเท้า การเหลียวดูเป็นไปอย่างสงบสำรวม น่าเลื่อมใสยิ่ง และไม่ปรากฏว่าพระอัสสชิเถระมีอายุพรรษาเท่าใด ท่านนิพพานไปเงียบ ๆ โดยไม่มีกล่าวถึงไว้ในคัมภีร์ไหนเลย

1. พระอัสสชิเถระมีบุคลิกภาพที่น่าเลื่อมใส สมถะ สำรวมระวังกิริยามารยาท ดังที่อุปติสสะได้พบเห็นท่านแล้วเกิดความรู้สึกประทับใจ น่าเลื่อมใส ซึ่งบุคลิกภาพเช่นนี้เป็นสื่อที่ชักจูงให้ผู้แสวงหาทางพ้นทุกข์ เข้ามาหา และมาสัมผัสรสพระธรรมเป็นอย่างดี บุคคลผู้สำรวมระวังรักษากิริยามารยาท ย่อมเป็นที่รักที่ชอบใจและน่าเลื่อมใสของผู้อื่น

2. พระอัสสชิเถระเป็นนักสอนศาสนาที่เชี่ยวชาญมิใช่น้อย การประกาศธรรม มิได้หมายความว่าจะต้องพูดเก่ง พูดได้ยืดยาว หากรู้จักพูด รู้จักสอน โดยเฉพาะอย่างยิ่ง รู้อุปนิสัยของผู้ฟังด้วยแล้ว แม้แสดงเพียงสังเขปก็สัมฤทธิ์ผล ดังท่านได้แสดงแก่อุปติสสมาณพนั้น

3. พระอัสสชิเถระเป็นผู้มีคุณูปการอันยิ่งใหญ่ที่ท่านทำไว้แก่พระพุทธศาสนา โดยได้เป็นผู้ชักชวนให้อุปติสสมาณพ และโกลิตะมาณพเข้ามาบวช ต่อมาท่านทั้งสองก็ได้เป็นพระอัครสาวกของพระพุทธเจ้าผู้เป็นกำลังสำคัญของ พระพุทธศาสนา

http://www.jiaboo7.wordpress.com/category/พุทธสาวก-พุทธสาวิกา

ที่มาของรูปภาพ:http://www.google.co.th/=img.1.0.0i19/10.139.

หนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐานพระพุทธศาสนา ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4:วิทย์ วิศทเวทย์
และ เสฐียรพงษ์ วรรณปก.อักษรเจริญทัศน์,2553.

# data[].attributes.attachment_link.description
พระอัสสชิเถระ เป็นบุตรของพราหมณ์ผู้หนึ่งในกรุงกบิลพัสดุ์ บิดาของท่านเป็นหนึ่งในจำนวนพราหมณ์ 8 คนที่ได้รับเชิญไปทำนายพระลักษณะ และขนานพระนามเจ้าชายสิทธัตถะ ครั้งเมื่อเจ้าชายสิทธัตถะเสด็จออกผนวช ...

# data[].attributes.headline
นางสาวฐานิตา ใยสาลี ม.4/2 เลขที่13

# data[].attributes.subject
นางสาวฐานิตา ใยสาลี ม.4/2 เลขที่13

# data[].attributes.body
https://th.wikipedia.org/wiki/%E0%B8%9E%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%AD%E0%B8%B1%E0%B8%AA%E0%B8%AA%E0%B8%8A%E0%B8%B4%E0%B9%80%E0%B8%96%E0%B8%A3%E0%B8%B0

# data[].attributes.headline
ด.ญ.อริสา คำเกิด เลขที่37

# data[].attributes.subject
ด.ญ.อริสา คำเกิด เลขที่37

# data[].attributes.body
กฏหมาย คือ
เป็นกฏเกณฑ์ข้อบังคับที่ใช้ควบคุมพฤติของมนุษย์ในสังคม
กฏหมาย มีลักษณะเป็นคำสั่ง ข้อห้ามที่มาจากผู้มีอำนาจสูงสุด

# data[].attributes.headline
กวิสรา วิชัย เลขที่2

# data[].attributes.body
กวิสรา วิชัย เลขที่21 ม.2/2
กฎหมาย หมายถึง คำสั่งหรือข้อบังคับของรัฐ ซึ้งบัญญัติขึ้นเพื่อใช้ควบคุมความประพฤติของบุคคล

# data[].attributes.headline
กฏหมาย คือเป็นกฏ

# data[].attributes.body
กฏหมาย คือ
เป็นกฏเกณฑ์ข้อบังคับที่ใช้ควบคุมพฤติของมนุษย์ในสังคม
กฏหมาย มีลักษณะเป็นคำสั่ง ข้อห้ามที่มาจากผู้มีอำนาจสูงสุด
(ด.ญ ศุภสุตา นนศรีราชา เลขที่32 ค่ะ )

# data[].attributes.headline
สุพรรษา พงศ์สุวรรณ เ

# data[].attributes.body
สุพรรษา พงศ์สุวรรณ เลขที่34 ม.2/2

# data[].attributes.body
กฎที่สถาบัน หรือผู้มีอำนาจสูงสุดในรัฐตราขึ้น หรือที่เกิดขึ้นจากจารีตประเพณีอันเป็นที่ยอมรับนับถือ เพื่อใช้ในการบริหารประเทศ เพื่อใช้บังคับบุคคลให้ปฏิบัติตาม หรือเพื่อกำหนดระเบียบแห่งความสัมพันธ์ระหว่างบุคคล หรือระหว่างบุคคลกับรัฐ

# data[].attributes.headline
ด.ญ. วรัชญา อุปพันธ์

# data[].attributes.body
ด.ญ. วรัชญา อุปพันธ์ เลขที่29 ม.2/2
"กฎหมาย
กฎที่สถาบัน หรือผู้มีอำนาจสูงสุดในรัฐตราขึ้น หรือที่เกิดขึ้นจากจารีตประเพณีอันเป็นที่ยอมรับนับถือ เพื่อใช้ในการบริหารประเทศ เพื่อใช้บังคับบุคคลให้ปฏิบัติตาม หรือเพื่อกำหนดระเบียบแห่งความสัมพันธ์ระหว่างบุคคล หรือระหว่างบุคคลกับรัฐ.

# data[].attributes.headline
ด.ช. กิติโชค  สุวรรณเเสง 2/2 เลขที่1

# data[].attributes.subject
ด.ช. กิติโชค  สุวรรณเเสง 2/2 เลขที่1

# data[].attributes.body
/กฏหมาย/
กฏหมายข้อบังคับที่ต้องทำตาม

# data[].attributes.headline
ภูวดล ชมชื่นม.2/

# data[].attributes.body
ภูวดล ชมชื่น
ม.2/2 เลขที่16
(กฎหมาย)

1. กฎที่สถาบัน หรือผู้มีอำนาจสูงสุดในรัฐตราขึ้น หรือที่เกิดขึ้นจากจารีตประเพณีอันเป็นที่ยอมรับนับถือ เพื่อใช้ในการบริหารประเทศ เพื่อใช้บังคับบุคคลให้ปฏิบัติตาม หรือเพื่อกำหนดระเบียบแห่งความสัมพันธ์ระหว่างบุคคล หรือระหว่างบุคคลกับรัฐ.

# data[].attributes.headline
เด็กชายณรงค์ฤทธิ์ พลสิงห์ เลขที่ 5 ม 2/2

# data[].attributes.subject
เด็กชายณรงค์ฤทธิ์ พลสิงห์ เลขที่ 5 ม 2/2

# data[].attributes.body
กฎที่สถาบัน หรือผู้มีอำนาจสูงสุดในรัฐตราขึ้น หรือที่เกิดขึ้นจากจารีตประเพณีอันเป็นที่ยอมรับนับถือ เพื่อใช้ในการบริหารประเทศ เพื่อใช้บังคับบุคคลให้ปฏิบัติตาม หรือเพื่อกำหนดระเบียบแห่งความสัมพันธ์ระหว่างบุคคล หรือระหว่างบุคคลกับรัฐ.ครับครู

# data[].attributes.body
(กฎหมาย)
กฎที่สถาบัน หรือผู้มีอำนาจสูงสุดในรัฐตราขึ้น หรือที่เกิดขึ้นจากจารีตประเพณีอันเป็นที่ยอมรับนับถือ เพื่อใช้ในการบริหารประเทศ เพื่อใช้บังคับบุคคลให้ปฏิบัติตาม หรือเพื่อกำหนดระเบียบแห่งความสัมพันธ์ระหว่างบุคคล หรือระหว่างบุคคลกับรัฐ.

# data[].attributes.headline
ด.ช.ธนดล เปรมนาค เลข

# data[].attributes.body
ด.ช.ธนดล เปรมนาค เลขที่9 2/2
"ความหมายของกฏหมาย"
กฏหมายคือ กฏเกณฑ์ข้อบังคับหรือข้อตกลง ที่ยอมรับในสังคม❤️🙏

# data[].attributes.headline
พรรณิภา ชารีวรรณ เลข

# data[].attributes.body
พรรณิภา ชารีวรรณ เลขที่28
กฏหมายคือ กฎที่สถาบัน ตั้งเพื่อไห้บุคคลปฎิบัติตาม

# data[].attributes.headline
ด.ญ ธัญญารัตน์ พุทสี

# data[].attributes.body
ด.ญ ธัญญารัตน์ พุทสีเสน เลขที่23 ม.3/2

หลักฐานที่เป็นลายลักษณ์อักษร

1ศิลาจารึก

ศิลาจารึก เป็นวรรณกรรมชนิดลายลักษณ์อักษรอย่างหนึ่ง อาศัยการบันทึกบนเนื้อศิลา ทั้งชนิด

เป็นแผ่น หรือเป็นแท่ง โดยใช้โลหะแหลมขูดเนื้อศิลาให้เป็นตัวอักษร เรียกว่า จาร หรือ การจารึก

ศิลาจารึกมีคุณค่าในเชิงบันทึกทางประวัติศาสตร์ ผู้จารึกหรือผู้สั่งให้มีการจารึกมักจะเป็นผู้มีอ านาจ

มิใช่บุคคลทั่วไป เนื้อหาที่จารึกมีความหลากหลายตามความประสงค์ของผู้จารึก เช่น บันทึก

เหตุการณ์ บันทึกเรื่องราวในศาสนา บันทึกต ารับต าราการแพทย์และวรรณคดี เป็นต้น

2. พงศาวดาร

พงศาวดาร เป็นคำรวมระหว่าง พงศ กับ อวตาร มีหมายความว่า การอวตารของเผ่าพันธุ์ บางแห่ง

เขียนว่า พระราชพงศาวดาร ซึ่งมีหมายความถึง การอวตารของเทพเจ้า (พระนารายณ์) ในศาสนา

ฮินดู ดังนั้น พงศาวดารจึงเป็นเรื่องราวที่บันทึกเหตุการณ์พระมหากษัตริย์ผู้เป็นประมุขของ

ประเทศนั้น หรือพระราชกรณียกิจของพระมหากษัตริย์ที่เกี่ยวกับประเทศหรือศาสนาเป็นส่วน

ใหญ่

3. สมุดข่อย

สมุดข่อย หรือมีชื่อเรียกอีกอย่างหนึ่งว่า สมุดไทย คือสมุดที่บันทึกข้อมูลความรู้ต่าง ๆ

ข้อมูลที่ถูกบันทึกไว้ในสมุดข่อยมีทั้ง ประวัติศาสตร์ วรรณคดี ต ารายา โหราศาสตร์

และเรื่องราวทางพระพุทธศาสนา เช่น พระอภิธรรม ๗ คัมภีร์ย่อ เป็นต้น ศาสตร์ทั้งหลาย

เหล่านี้นับเป็นข้อมูลทางวิชาการขั้นปฐมภูมิที่สามารถอ้างอิง และสอบสวนเรื่องราวของ

บรรพชนได้อย่างชัดเจน

4.คัมภีร์ใบลาน

คัมภีร์ใบลานที่ได้รับการอนุรักษ์มักมีอายุไม่ต่ำกว่าร้อยปี เป็นเอกสารโบราณที่มีอายุน้อยกว่าศิลาจารึกแต่มากกว่าหนังสือสมุดไทยหรือสมุดข่อย อักษรภาษาที่พบในคัมภีร์ใบลานจึงเป็นอักษรภาษาโบราณอ่านค่อนข้างยาก ต้องอาศัยผู้เชี่ยวชาญด้านภาษาโบราณมาช่วยแปล อักษรภาษาที่พบได้แก่ อักษรไทย ภาษาไทย อักษรขอม ภาษาบาลี/ไทย อักษรธรรมอีสาน ภาษาบาลี/ไทย เป็นต้น

5. จดหมายเหตุ

ตั้งแต่ครั้งอดีต พระมหากษัตริย์ไทย ทรงโปรดเกล้าฯให้มีธรรมเนียมการจดบันทึกเหตุการณ์ส าคัญของบ้านเมือง วิถีชีวิต ความเป็นอยู่ รวมถึงปรากฏการณ์ธรรมชาติที่เกิดขึ้น จดหมายเหตุนี้จะถูกเก็บรักษาไว้อย่างดีในหอจดหมายเหตุหรือหอหลวง เพื่อให้เป็นประโยชน์ทางการศึกษาต่อคนรุ่นหลัง จดหมายเหตุที่บันทึกโดยบุคคลในอดีตก็มีความส าคัญไม่น้อย มีทั้งการบันทึกเหตุการ์ทั่วไป การบันทึกเรื่องราวของตนเองอย่างลักษณะไดอารี่ ฯลฯ บางฉบับมีคุณค่าต่อการศึกษาประวัติศาสตร์อย่างมาก เช่น จดหมายเหตุบางกอก จดหมายเหตุลาลูแบร

หลักฐานที่ไม่เป็นลายลักษณ์

1.แหล่งโบราณคดี

เช่น แหล่งโบราณคดีบ้านเชียง ซึ่งได้แสดงออกถึงร่องรอยของมนุษย์ในประเทศไทยสมัยดังกล่าว แสดงให้เห็นถึงวัฒนธรรมที่มีพัฒนาการแล้วในหลายๆ ด้าน โดยเฉพาะด้านความรู้ความสามารถหรือภูมิปัญญา อันเป็นเครื่องมือสำหรับช่วยให้ผู้คนเหล่านั้น สามารถดำรงชีวิตและสร้างสังคมวัฒนธรรมของมนุษย์ได้สืบเนื่องต่อกันมาเป็นระยะเวลายาวนาน

2. อุทยานประวัติศาสตร์

คือโบราณสถานขนาดใหญ่ ซึ่งมักพบหลักฐานที่แสดงถึงวิถีชีวิตของผู้คนในสมัยนั้นๆ ได้ เช่น อุทยานประวัติศาสตร์พนมรุ้ง ซึ่งถูกออกแบบโดยคำนวณมาอย่างดี โดยในวันที่ 3-5 เมษายน และ 8-10 กันยายน ของทุกปี เมื่อดวงอาทิตย์ขึ้น จะส่องแสงลอดประตูทั้ง 15 บานพร้อมกัน สิ่งเหล่านี้ แสดงให้เห็นถึงภูมิปัญญาอันชาญฉลาดของผู้คนในสมัยนั้น

3. จิตรกรรมฝาผนัง

จิตรกรรมฝาผนัง เป็นศิลปะที่มีความประณีตสวยงาม แสดงความ รู้สึก ชีวิติจิตใจ และความเป็นไทย เนื้อหาที่เขียนมักเป็นเรื่องราวเกี่ยวกับอดีตพุทธ พุทธประวัติ ทศชาติชาดก ไตรภูมิ วรรณคดีและชีวิตไทย พงศาวดารต่าง ๆ ซึ่งมีความส าคัญอย่างยิ่งในการศึกษาค้นคว้าวิถีชีวิตและประวัติศาสตร์ชาติไทย

4. พระเครื่อง

พระเครื่อง คือรูปสมมุติของพระพุทธเจ้าที่มีขนาดเล็ก สร้างไว้สำหรับบรรจุไว้ในพุทธเจดีย์ เพื่อเป็นที่ระลึกถึงพระพุทธเจ้า และเพื่อสืบทอดพระศาสนา ศิลปะของพระเครื่องมักแตกต่างกันไปตามยุคสมัยและแหล่งที่มา อันทำให้เราสามารถศึกษาถึงวิถีชีวิต ความเชื่อ วัฒนธรรม ที่สะท้อนออกมาจากศิลปะการสร้างพระเครื่องได้

5. ผ้าไทย

ผ้าไทย คือผ้าทอมือที่มีการผลิตในประเทศไทย โดยมีเอกลักษณ์เฉพาะในแต่ละท้องถิ่น เราสามารถศึกษาศิลปะ วัฒนธรรม การเมือง ของผู้คนในสมัยโบราณได้จากศิลปะบนลายผ้า เช่นผ้าไทยในภาคเหนือ ซึ่งมีความโดดเด่น โดยเฉพาะผ้าของเจ้านายล้านนา ที่นิยมใช้ผ้ายกดอก ทอด้วยไหมเงินไหมทอง

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
พระเจ้าเมนันเดอร์ ที่ 1 ( อังกฤษ: Menander I Soter) เป็นที่รู้จักกันใน วรรณกรรมภาษาบาลีว่า พระเจ้ามิลินท์ เป็นพระมหากษัตริย์ อินโด-กรีก (165[1]/155[1]-130 ปี ก่อน ค.ศ.) ผู้ปกครองจักรวรรดิขนาดใหญ่ในภูมิภาคตะวันตกเฉียงหนือของ เอเชียใต้จากเมืองหลวงของพระองค์คือ เมือง สาคละ และพระองค์ถูกบันทึกว่าเป็นผู้อุปถัมภ์ ศาสนาพุทธ

พระเจ้าเมนันเดอร์ทรงกำเนิดที่แถบ คอเคซัส เริ่มแรกทรงเป็นกษัตริย์ของแคว้นบักเตรีย หลังจากพิชิตแคว้น ปัญจาบได้ [2] พระองค์สถาปนาจักรวรรดิขึ้นในเอเชียใต้ ขยายออกจากที่ราบหุบเขาลุ่ม แม่น้ำคาบูลจากทางทิศตะวันตก ไปจรดถึงแม่น้ำราวีทางทิศตะวันออก และจากที่ราบหุบเขาลุ่มแม่น้ำสวัตทางตอนเหนือ ไปจรดถึงอะราโคเซีย(จังหวัดเฮลมันด์) เหล่านักบันทึกชาวอินเดียโบราณชี้ว่า พระองค์ได้ขยายอาณาจักรไปทางทิศใต้เข้ามาในรัฐราชสถานและขยายไปทางทิศตะวันออกไกลถึงแม่น้ำคงคาตอนล่างที่เมืองปาฏลีบุตร ( ปัฏนา) และสตราโบนักภูมิศาสตร์กรีกเขียนไว้ว่า "(พระองค์พิชิตรัฐ (ในอินเดีย) ได้มากกว่าพระเจ้า อเล็กซานเดอร์มหาราช "

เหรียญของพระองค์จำนวนมากที่ถูกขุดพบ ยืนยันถึงทั้งการค้าที่เจริญรุ่งเรืองและช่วงระยะเวลาของจักรวรรดิของพระองค์ พระเจ้าเมนันเดอร์ยังได้เป็นผู้อุปัฏภัมภ์พระพุทธศาสนา และบทสนทนาของพระองค์กับ พระนาคเสน พระเถระนักปราชญ์ชาวพุทธ ก็ถูกบันทึกไว้เป็นผลงานสำคัญทางพระพุทธศาสนาชื่อว่า " มิลินทปัญหา" (ปัญหาของพระเจ้ามิลินท์) หลังจากที่พระองค์สวรรคตในปี 130 ก่อน ค.ศ. พระมเหสีของพระองค์พระนามว่า อะกาทอคลีอา (Agathokleia) ก็รับช่วงต่อโดยเป็นผู้สำเร็จราชการแผ่นดินแทนพระโอรสของพระองค์พระนามว่า สตราโต ที่ 1 (Strato I ) การบันทึกของชาวพุทธบอกว่าพระองค์ส่งมอบอาณาจักรไปสู่พระโอรสและปลีกตัวเองจากโลก แต่พลูตาร์ชบันทึกว่าพระองค์สวรรคตในค่ายในขณะที่มีการออกรบทางทหาร และยังบอกว่า พระอัฏฐิของพระองค์ถูกแบ่งออกเป็นส่วนเท่าๆกันเพื่อเมืองต่างๆเพื่อนำไปประดิษฐานในอนุสรณ์สถานอาจจะเป็นสถูปทั่วทั้งอาณาจักรของพระองค์

กษัตริย์พระองค์ที่สองพระนามว่า เมนันเดอร์ พร้อมด้วยพระนามฉายาว่าผู้ทรงธรรม(the just) ผู้ปกครองรัฐปัญจาบหลัง 100 ปีก่อนค.ศ. นักวิชาการในอดีตเช่น คันนิ่งแฮม (A.Cunningham ) และ ตาร์น (W.W.Tarn) เชื่อว่านั้นเป็นเมนันเดอร์เพียงพระองค์เดียวและสันนิษฐานว่าพระองค์เปลี่ยนพระนามฉายาของพระองค์หรือพระองค์ถูกขับออกจากการปกครองภาคตะวันตกของพระองค์ จำนวนเรื่องของความบังเอิญนำไปสู่การสันนิษฐานของพวกเขาดังต่อไปนี้

รูปในเหรียญเหมือนกันอย่างมีความสัมพันธ์ และรูปในเหรียญ เมนันเดอร์ที่ 2 มองดูมักจะแก่กว่า เมนันเดอร์ที่ 1

เหรียญของเมนันเดอร์ที่ 2 มีลักษณะสัญลักษณ์ทางศาสนาพุทธหลายอย่าง จึงถูกตีความว่าเป็นหลักฐานแห่งบทสนทนาที่กล่าวถึงในมิลินทปัญหา

พระนามฉายาว่าผู้ทรงธรรม (Dikaios) ของเมนันเดอร์ที่ 2 ถูกแปลไปสู่อักษรขโรษฐี (Kharosthi) ว่า ธรรมิกะ (Dharmikasa) บนเหรียญด้านก้อย ซึ่งหมายความว่า ผู้ทรงธรรม ซึ่งเป็นการตีความในแบบเดียวกัน

อย่างไรก็ตาม ปัจจุบัน ออสมุนด์ โบเพรัคจิ (Bopearachchi) และ ซีเนียร์ (R.C. Senior) ผู้เชี่ยวชาญด้านเหรียญได้แสดงถึงการค้นพบถึงความแตกต่างในเหรียญ คือสไตล์และพระปรมาภิไธยอักษรย่อว่าเป็นกษัตริย์สองพระองค์ที่เป็นคนละคนกันแน่นอน พระเจ้าเมนันเดอร์พระองค์ที่ 2 น่าจะเป็นลูกหลานของพระเจ้าเมนันเดอร์พระองค์แรก และเครื่องหมายทางศาสนาพุทธของพระองค์หมายถึงการท้าวความถึงการการเปลี่ยนแปลงเป็นพุทธมามกะของบรรพบุรุษผู้ยิ่งใหญ่ของพระองค์ ด้วยความแตกต่างทางหลักฐานนี้ หลักฐานของผู้เชี่ยวชาญทางเหรียญสำหรับมิลินทปัญหาจึงหายไป พระเจ้าเมนันเดอร์พระองค์แรกชุดเหรียญบรอนซ์แบบมีกงล้อธรรมจักรทางศาสนาพุทธชุดเดียวที่หายาก

พลูตาร์ช (Plutarch) รายงานว่า พระเจ้าเมนันเดอร์สวรรคตในแคมป์ขณะกำลังร่วมการรบ ดังนั้นจึงต่างจากเวอร์ชันของมิลินทปัญหา แยกขาดเขาที่ไม่เห็นด้วยกับทรราชย์ดังเช่นไดโอนิซิอัส (Dionysius) และในการขยายความว่า เรื่องของเมืองที่น่าสงสัยเกี่ยวกับการสมพระเกียรติให้การฝังพระศพของพระองค์ ท้ายที่สุดกระทั่งการแบ่งปันเถ้าถ่านของพระองค์ในระหว่างพวกเขาและแจกจ่ายแก่กันเพื่อนำไปบรรจุในอนุสรณ์สถาน(น่าจะเป็นสถูป) ในลักษณะการเตือนความจำแบบพิธีถวายพระเพลิงของพระพุทธเจ้า

แต่เมื่อพระเจ้าเมนันเดอร์พระองค์ที่ 1 ผู้ได้ขึ้นครองราชย์แคว้นบัคเตรียอย่างมีพระกรุณาธิคุณ หลังจากนั้นก็สวรรคตในค่าย ชาวเมืองทั้งหลายต่างก็เต็มใจร่วมพิธีถวายอาลัยในงานพิธีพระศพของพระองค์อย่างแท้จริง แต่การมาถึงการแข่งขันกันแย่งพระบรมอัฐิของพระองค์ การเป็นตัวเลือกสุดท้ายของพวกเขาเป็นการยากจึงนำไปสู่ข้อตกลงนี้ว่า พระสรีรังคารของพระองค์จะถูกแจกจ่ายสำหรับทุกๆคนและต้องได้รับส่วนละเท่าๆกัน และพวกเขาทั้งหมดต้องอนุสรณ์สถานให้พระองค์ - พลูตาร์ช, โมราเลีย : Praecepta gerendae reipublicae[15][16]

แม้จะ มีความสำเร็จมากมายของพระองค์ ปีสุดท้ายของพระเจ้าเมนันเดอร์น่าจะเต็มไปด้วยสงครามกลางเมืองอีกครั้ง ครั้งนี้เป็นการปะทะกับพระเจ้าโซอิลอส ที่ 1 (Zoilos I) ผู้ซึ่งครองราชย์ในแคว้นคันธาระ (Gandhara) นี้เป็นบงชี้ที่ว่าพระเจ้าเมนันเดอร์อาจปั้มทับเหรียญของพระเจ้าโซอิลอส มิลินทปัญหาอาจยกการสนับสนุนบางอย่างในแนวคิดที่ว่า ตำแหน่งของพระเจ้าเมนันเดอร์มีความเสี่ยงล่อแหลม เพราะมันถูกอธิบายว่าพระองค์ถูกล้อมรอบแบบจนมุมโดยศัตรูจำนวนมากในวงล้อม

หลังจากการสนทนากันอย่างยาวนานของพวกเขา พระนาคเสนได้ถามตัวเองว่า "แม้กษัตริย์จะทรงพอพระทัย พระองค์ก็ไม่ให้สัญญาณแห่งความพอพระทัย" พระเจ้าเมนันเดอร์ตรัสตอบว่า "เหมือนราชสีห์เจ้าแห่งสัตว์มีเขี้ยวทั้งปวง เมื่อถูกขังให้กรง แม้กรงเป็นกรงทอง ก็ยังคงต้องการออกข้างนอก ฉันนั้นเหมือนกัน เราแม้จะอยู่ในฐานะเป็นหัวหน้าของบ้าน แต่ก็ยังคงมุ่งหมายออกไปข้างนอก แต่ถ้าเราจะออกไปจากบ้านไปเป็นคนเร่ร่อนไร้บ้าน เราจะออกไปได้ไม่นาน ทั้งศัตรูของเรามีจำนวนมากมาย

- อ้างอิงของโบเพรัคคิ (Bopearachchi), ใน มิลินทปัญหา เล่ม 3 บที่ 7 (Milinda Panha)[17]

ทฤษฎีทายาทผู้สืบทอดของพระเจ้าเมนันเดอร์ แก้ไข

พระเจ้าเมนันเดอร์เป็นกษัตริย์อินโดกรีกพระองค์สุดท้ายที่ได้ถูกกล่าวถึงโดยนักประวัติศาสตร์โบราณ และการพัฒนาการเปลี่ยนแปลงของรัฐหลังจากพระองค์สวรรคต จึงยากที่จะติดตาม

ก) ดูในข้อความที่นำสืบมา ซึ่งถูกสนับสนุนโดยตาร์น (W.W. Tarn) และโบเพรัคคิ (Bopearachchi) ข้อความที่ว่าพระเจ้าเมนันเดอร์มีคนสำเร็จราชการแทนคือพระนางอะกาทอคลีอา (Agathokleia) ผู้ทำน่าที่สำเร็จราชการแทนพระราชโอรสที่พระนามว่าสตาโบ ที่ 1 ซึ่งยังเป็นเด็กเล็กมากอยู่ จนกระทั่งพระราชโอรสโตเป็นผู้ใหญ่และสมควรขึ้นครองราชย์ สตราโบ ที่ 1 มีภาพของพระองค์อยู่ด้านตรงข้าม(ด้านก้อย)กับพระเจ้าเมนันเดอร์ที่ 1 เทพีอธีนาขว้างสายฟ้า และมีข้อความหัวข้อว่า โซเตอร์ (Soter) ตามสถานการณ์นี้ พระมเหสีอะกาทอคลีอาและพระโอรสสตาโบที่1 ทำเพียงแค่บริหารการเฝ้าดูแลในภาคตะวันออกของอาณาจักร แคว้นปัญจาบและที่แคว้นคันธาระ ปโรปมิสดี (Paropamisadae) และ ปุสคลวติ (Pushkalavati) ถูกยึดครองโดยพระเจ้าโซอิลอส ที่ 1 บางทีเพราะมีบางคนในบรรดาข้าราชการของพระนางอะกาทอคลีอาอาจไม่เต็มใจที่จะยอมรับกษัตริย์เด็กและพระราชินีผู้สำเร็จราชการแทน

ข) ตรงข้ามกับเรื่องนี้ ซีเนียร์ (R.C. Senior) และนักเชียวชาญด้านเหรียญเช่น เดวิด บิวาร์ (David Bivar) ได้แนะนำว่า สตาโบ ที่ 1 ปกครองหลายทศวรรษ(หลายสิบปี)หลังจากพระเจ้าเมนันเดอร์ พวกเขาชี้ให้เห็นว่า พระปรมาภิไธย (Monogram)ของพระเจ้าสตาโบ และของพระนางอะกาทอคลีอามักจะแตกต่างจากของพระเจ้าเมนันเดอร์และการปั้มเหรียญหลุดขอบและรวบรวมการค้นพบยังเชื่อมโยงพวกเขาต่อกษัตริย์องค์ต่อมา ในสถานการณ์นี้ เมนันเดอร์ได้รับการสำเร็จราชการช่วงสั้นๆโดยพระโอรสของพระองค์พระนามว่า ธราสัน (Thrason) ผู้ซึ่งมีเหรียญค้นพบเหรียญเดียวเป็นที่รู้จัก หลังจากพระเจ้าธราสัน (Thrason) ถูกฆาตกรรม กษัตริย์คู่แข่งเช่น พระเจ้าโซอิลอส ที่ 1 (Zoilos I) หรือ ไลเซียส (Lysias) อาจเป็นผู้เข้ายึดครองอาณาจักรของพระเจ้าเมนันเดอร์ ราชวงศ์ของพระเจ้าเมนันเดอร์จึงพังครืนและไม่ได้กลับมาสู่อำนาจจนกระทั่งต่อมา แม้นิเซียส (Nicias) ผู้เป็นญาติเกี่ยวพันธ์ของพระองค์จะสามารถปกครองอาณาจักรเล็กๆในหุบเขาคาบูล

หลังจากการครองราชย์ของพระเจ้าเมนันเดอร์ที่ 1 สตาโบ ที่ 1 และต่อมาผู้ปกครองอินโดกรีกอีกหลายพระองค์ เช่นอมินทาส (Amyntas) ไนเซียส (Nicias) พีกอลาออส (Peukolaos) เฮอแมอัส (Hermaeus) และ ฮิปปอสทราตัส (Hippostratos) ก็ให้ทำภาพของตนเองบ้างและภาพของเทพเจ้ากรีกของพวกตนขึ้นรูปแบบมีพระหัตถ์ขวาท่าทางเป็นสัญลักษณ์เหมือนกับท่าวิตรรกะ มุทรา (vitarka mudra) (ท่าจีบหัวแม่มือและนิ้วชี้คู่กัน ส่วนนิ้วอื่นเหยียดออก) ซึ่งในพุทธศาสนาหมายถึงการถ่ายทอดคำสอนของพระพุทธเจ้า(ปางแสดง ปฐมเทศนา ธรรมจักรกัปปวัตนสูตร) ในเวลาเดียวกัน หลังจากการสิ้นพระชนม์ของพระเจ้าเมนันเดอร์แล้ว ผู้ปกครองชาวอินโดกรีกจำนวนมากก็เริ่มนำไปใช้ในเหรียญของพวกตน หัวข้อธรรมะภาษาบาลีที่ว่า "ธมฺมิก" (Dharmikasa) หมายความว่า ผู้ทรงธรรม(ข้อธรรมะที่พระเจ้าอโศกมหาราชกษัตริย์ชาวพุทธใช้คือ ธรรมราชา หมายความว่า พระราชาแห่งธรรมะ) การใช้หัวข้อธรรมะนี้ถูกนำไปใช้โดยพระเจ้าสตาโบ ที่ 1 โซอิลอส ที่ 1 เฮลิโอเกลส์ ที่ 2(Heliokles II) ธีโอฟิลอส (Theophilos) พีกอลาออส (Peukolaos) และ อาร์คิบิออส (Archebios)

โดยทั้งหมด การเปลี่ยนมานับถือพุทธศาสนาของพระเจ้าเมนันเดอร์ถูกบรรยายไว้ในมิลินทปัญหาดูเหมือนว่าจะมีการเรียกใช้สัญลักษณ์ทางพระพุทธศาสนาในรูปแบบใดรูปแบบหนึ่งในการสร้างเหรียญใกล้เคียงกับครึ่งหนึ่งของกษัตริย์ผู้สืบต่อจากพระองค์ โดยเฉพาะอย่างยิ่งกษัตริย์ทั้งหลายหลังจากที่พระเจ้าเมนันเดอร์ผู้ที่ได้รับการบันทึกว่าเป็นผู้ปกครองแคว้นคันธาระ (นอกเหนือจากพระเจ้าเดมิตริอุส ที่ 3 ซึ่งไม่ค่อยมีคนรู้จัก)แสดงสัญลักษณ์ทางพระพุทธศาสนาในรูปแบบใดรูปแบบหนึ่ง

ทั้งเพราะการเปลี่ยนมานับถือศาสนาของพระองค์ทั้งเพราะการขยายอาณาเขตที่ไร้ขีดจำกัดของพระองค์ อาจมีส่วนช่วยในการขยายตัวของพระพุทธศาสนาในเอเชียกลาง แม้ว่าการแพร่กระจายของพระพุทธศาสนาไปยังเอเชียกลางและเอเชียตอนเหนือมักจะเกี่ยวข้องกับกุษาณะ (Kushans) หนึ่งหรือสองศตวรรษต่อมามีความเป็นไปได้ว่าอาจมีการนำมาในพื้นที่เหล่านั้นจากแคว้นคันธาระ มีกระทั่งก่อนหน้านี้ ในช่วงเวลาของพระเจ้าเดมิตริอุสและพระเจ้าเมนันเดอร์ (ปูริ (Puri) พระพุทธศาสนาในเอเชียกลาง ในช่วงเวลานั้นหรือไม่นานหลังจากการสิ้นพระชนม์ของพระเจ้าเมนันเดอร์ ลายผ้าสักหลาดที่ สถูปสาญจี(Sanchi) แสดงให้เห็นถึงพุทธสาวกในชุดเครื่องแต่งกายแบบกรีก ผู้ชายเป็นภาพที่มีผมหยิกสั้นมักจะเกล้าขึ้นด้วยแถบคาดศีรษะชนิดที่พบเห็นได้ทั่วไปบนเหรียญกรีก เสื้อผ้าก็เป็นแบบกรีก พร้อมด้วยเสื้อคุมแบบกรีก(tunics) ผ้าคลุมไหล่และรองเท้าแตะ เครื่องดนตรียังมีลักษณะพิเศษ เช่นขลุ่ยคู่ที่เรียกว่า ออลอส (aulos) นอกจากนี้ยังมองเห็นเครื่องเป่ายาวๆคล้ายแตร พวกเขาทั้งหมดฉลองที่ทางเข้าของเจดีย์ คนเหล่านี้อาจจะเป็นชาวอินโดกรีกมาจากอินเดียตะวันตกเฉียงเหนือเพื่อเยี่ยมชม สถูปสาญจี[18]

พระเจ้ามิลินท์ ทรงประสูติในครอบครัวชาวกรีกในหมู่บ้านที่เรียกกันว่า กาลาสิ (kalasi) ติดกับเมือง อะเล็กซานเดรียแห่งคอเคซัส (Alexandria of the caucasus) ปัจจุบันคือ เมือง บาแกรม (bagram) ในอัฟกานิสถาน บันทึกบางฉบับบอกว่าพระองค์ประสูติใกล้ เมืองสาคละ ปัจจุบันคือ เมืองสิอาลกอต (sialkot) ประเทศปากีสถาน[3] ดินแดนของพระองค์ครอบคลุมทางภาคตะวันออกของบัคเตรียเป็นจักรวรรดิกรีกที่แยกออกมา ทุกวันนี้คือ จังหวัดบัคเตรีย (Bactria Province) และขยายไปยังอินเดีย (ทุกวันนี้คือ ภูมิภาคของจังหวัด Khyber Pakhtunkhwa และ จังหวัด ปัญจาบ Punjab ของปากีสถาน ส่วนในอินเดียครอบคลุมรัฐหรยาณา (Haryana) และส่วนพื้นที่ของหิมาจัลและชัมมู (Himachal Pradesh and Jammu ) ของอินเดีย

เมืองหลวงคาดกันว่าเป็นเมืองสาคละ (sagala) เป็นเมืองที่เจริญรุ่งเรืองในภาคเหนือของรัฐปัญจาบ (เชื่อกันว่า ปัจจุบันคือเมือง สิอาลกอต (Sialkot) ในปากีสถาน ต่อมาพระองค์เดินทางไปทั่งภาคเหนือของอินเดีย และเยี่ยมชมเมือง ปัฏนะ เมืองหลวงของจักรวรรดิราชวงศ์ เมารยะ แผนการบางอย่างในการพิชิตเมืองปัฏนะถูกเสนอพระเจ้ายูคราติทส์ (eucratides) ซึ่งเป็นกษัตริย์กรีก - อาณาจักรบักเตรีย เริ่มทำสงครามอินเดีย - กรีกในทางชายแดนทางตะวันตกเฉียงเหนือ พระองค์เป็นหนึ่งในไม่กี่คน ของกษัตริย์ บักเตรียที่ถูกกล่าวถึงโดยนักเขียนชาวกรีก ในสมาคมนักประวัติศาสตร์แห่งเมืองอาร์เตมิต้า (apolodorus of artemita) ถูกกล่าวถึงโดย สตราโบ เขาอ้างว่า กษัตริย์ชาวกรีกจากแคว้นบักเตรียเป็นผู้พิชิตที่ยิ่งใหญ่กว่าพระเจ้า อเล็กซานเดอร์มหาราช และบอกว่า พระเจ้าเมนันเดอร์ เป็นกษัตริย์บักเตรียหนึ่งในสองพระองค์ อีกพระองค์คือ พระเจ้า เดเมตริอุส พระองค์ขยายอำนาจเข้าไปในอินเดียไกลมากที่สุด

ชาวกรีกเป็นสาเหตุทำการปฏิวัติแคว้นบัคเตรียให้มีอำนาจเติบโต และมีจำนวนประชากรกรีกเติบโตมากในบัญชีสำมโนครัวของประเทศ พวกเขากลายเป็นผู้เชี่ยวชาญเป็นหัวหน้าของประเทศ ไม่ใช่ใน Ariana อย่างเดียว แต่ทั้งในอินเดียด้วย ดังที่ สมาคมนักประวัติศาสตร์แห่งเมือง อาร์เตมิต้า (apollorus of artemita) กล่าวไว้ว่า และชนเผ่าถูกปราบปรามโดยพวกเขา(เมนันเดอร์)มากกว่าโดยพระเจ้าอเล็กซานเดอร์ โดยเฉพาะอย่างยิ่งโดยพระเจ้าเมนันเดอร์ (อย่างน้อยที่สุด ถ้าพระองค์ทรงข้ามไฮพานิส(hypanis)มุ่งหน้าไปทางตะวันออกและอย่างไกลสุดถึงเทือกเขาหิมาลัย) สำหรับบางรัฐถูกปราบปรามโดยพระองค์เองและโดยคนอื่นคือพระเจ้าเดเมตริอุส (demetrius)ซึ่งเป็นพระโอรสของพระเจ้ายูไทเดมัส กษัตริย์แห่งแคว้นบัคเตรีย และพวกเขาทำการครอบครอง ไม่ใช่แค่พื้นที่ของ พาตาเลน้า (patalena) เท่านั้น พื้นที่ที่เหลือของชายฝั่งซึ่งเรียกว่าราชอาณาจักรสราวสเตอัส (saraostus) และ อาณาจักรไซเจอดิส (sigerdis)ซึ่งเป็นเวลาในระยะสั้น สมาคมนักประวัติศาสตร์กล่าวว่า บัคเตรียเป็นยอดมงกุฎของอาริอานาทั้งหมด และยิ่งไปกว่านั้น พวกเขาขยายอาณาจักรไปไกลถึง ซีเรส (seres) และ ฟรีนี (phyni)

- สตราโบ นักภูมิศาสตร์[4]

ทั้งสตราโบยังได้บอกว่า พวกชาวกรีกพิชิตได้กระทั่งเมืองปาฏลีบุตร ( ปัฏนะ) ในภาคเหนือของอินเดีย:

พวกเขามาถึง หลังจากที่พระเจ้าอเล็กซานเดอร์ไปถึงแม่น้ำคงคาและปาฏลีบุตร

- สตราโบ นักภูมิศาสตร์ 15.698

นักบันทึกชาวอินเดียยังได้บรรยายว่า กษัตริย์ชาวกรีกโจมตี เมือง มถุรา (mathura) ปัญจาละ (panchala) สาเกต (saketa) และ ปาฏลีบุตร (pataliputra) นี้เป็นกรณีเฉพาะของบางส่วนแห่งการกล่าวถึงการบุกรุกในบท ปตัญชลี (patanjali) ราว 150 ปีก่อน ค.ศ. และในวรรณกรรม ยุคะ ปุราณะ (yuga purana) ซึ่งบรรยายถึงเหตุการณ์ประวัติศาสตร์อินเดีย ในลักษณะคำทำนาย:

หลังจากการพิชิตเมืองสาเกตได้แล้ว รัฐกรีก คือ ปัญจาละ มถุรา ยะวะนะ ที่ชั่วร้ายและกล้าหาญจะถึงเมืองกุสุมาเทวาชา เริ่มประชิดป้อมปราการอันหนาที่เมืองปาฏลีบุตร ทุกรัฐจะอยู่ในความอลหม่าน โดยไม่ต้องสงสัย ในท้ายที่สุด จะมีการสู้รบครั้งยิ่งใหญ่ด้วยเครื่องยุทโธปกรณ์คล้ายต้นไม้ (เครื่องยุทโธปกรณ์ล้อมเมือง) ในทางทิศตะวันตก พระเจ้าเมนันเดอร์ได้ขับไล่การรุกรานของพระเจ้ายูคราติส (eucratides) กษัตริย์ราชวงศ์กรีกบัคเตรียที่เป็นผู้มาแย่งชิง และขับไล่พวกเขา(ยูคราติส)กลับไปไกลกระทั่งถึงพื้นที่พาโรพามิสเด(paropamisadae) ดังนั้นจึงมีการผนวกดินแดนคืนได้ - กรีกในภาคเหนือของอนุทวีป

-การ์จี สัมหิตา บทว่าด้วย ยุคะ ปุราณะ ฉบับที่ 5(gargi samhita yuga purana chapter No 5)

มิลินทปัญหาบอกให้รู้ถึงวิธีการรบ ทางทหารของพระองค์:

" มหาบพิตร พระองค์เคยถูกราชศัตรูยกพลมาเพื่อจะชิงเอาพระนครบ้างหรือไม่ "

" เคยถูกอยู่บ้าง " " ในทันทีนั้น พระองค์ตรัสสั่งให้ลงมือขุดคู สร้างป้อมปราการ และฝึกหัดทหารซ้อมเพลงอาวุธ กระนั้นหรือ " " หามิได้ กิจการเหล่านั้นต้องจัดทำเตรียมไว้ก่อน " " นั่นพระองค์มีพระประสงค์อย่างไร จึงต้องทำเตรียมล่วงหน้าไว้เล่า " " ประสงค์ว่าเมื่อเกิดสงครามขึ้นจะได้ทาการต่อสู้ข้าศึกได้ทันท่วงที "[5]

สมัยรัชกาลของพระองค์ยาวนานและประสบความสำเร็จ การค้นพบเหรียญในหลากหลายสถานที่เป็นผลมาจากความเจริญรุ่งเรืองและการขยายอาณาจักรของพระองค์ (พบได้กระทั่งถึงอังกฤษ): การค้นพบเหรียญของเขาเป็นจำนวนมากที่สุดและในสถานที่หลากหลายก้างไกลที่สุดของบรรดากษัตริย์อินโด - กรีกทั้งหมด ความถูกต้องของวันที่ของการขึ้นครองราชย์ของพระองค์ ตลอดจนมาตุภูมิของพระองค์ยังคงคลุมเครือ อย่างไรก็ตาม หมู่นักประวัติศาสตร์คาดเดาว่า พระเจ้าเมนันเดอร์เป็นหลายชายหรือเป็นอดีตในพลของเดเมตริอุส (Demetrius I)กษัตริย์กรีก - บัคเตรีย แต่ ทั้งสองกษัตริย์แยกออกจากกันอย่างน้อยสามปี บรรพบุรุษของพระเจ้าเมนันเดอร์อยู่ในปัญจาบคาดว่าน่าจะเป็นกษัตริย์อะพอลโลโดตัส ที่ 1 (apollodotus I)

จักรวรรดิของพระเจ้าเมนันเดอร์หมดสมัยของพระองค์ก็กระจัดกระจายจนกระทั่งถึงสมัยของกษัตริย์กรีกพระองค์สุดท้ายคือ สตราโต ที่ 2 จักรวรรดิก็สลายไปหมด

ในศตวรรษที่1 - 2 เปริพลัส ออฟ เดอะ เอริตตเรเอียน ซี (periplus of the erythraean sea) ยังได้มีข้อความพิสูจน์เพิ่มเติมถึงการครองราชย์ของพระองค์และอิทธิพลแห่งกษัตริย์ อินโด - กรีก ในอินเดีย:

ทุกวันนี้เหรียญเงินโบราณวัตถุถูกพบแพร่หลายในบารีกาซา (barygaza) ณ ปัจจุบันในบารีกาซานี้ ในเหรียญมีจารึกอักษรกรีก และอุปกรณ์ของผู้ครองราชย์หลังจากพระเจ้าอเล็กซานเดอร์ คือพระเจ้าเมนันเดอร์และพระเจ้าอะพอลโลอรัส

-เปริพลัส บที่ 47 (periplus of the erythraean sea)[6] พระเจ้าเมนันเดอร์เป็นกษัตริย์อินโด -กรีกพระองค์แรกที่นำเอาประติมากรรมเทวรูป อธีนา อัลไคเดมอส (Athena alkidemos) (อธีนาผู้ช่วยผู้คนให้รอด) บนเหรียญของพระองค์ อาจจะนำเอาการปฏิบัติอย่างที่ทำกันในมาซีโดเนียคือเทวรูปอธีนาในเมืองเพลล่า (pella) เมืองหลวงของมาซีโดเนีย

ตามที่ได้มีการนำสืบๆมา พระเจ้าเมนันเดอร์ยึดศรัทธาในพระพุทธศาสนา ซึ่งมีบรรยายในมิลินทปัญหา ซึ่งเป็นวรรณกรรมพุทธบาลีคลาสสิก (ข้อความภาษาสันสฤตฉบับเดิมสูญหายแล้ว) การสนทนาระหว่างพระเจ้าเมนันเดอร์กับพระนาคเสนนักบวชพุทธ พระองค์ถูกบรรยายตลอดว่าอยู่พร้อมกับทหารองครักษ์ ๕๐๐ คน และอำมาตย์ที่ปรึกษาของพระองค์ชื่อ เดเมตริอัส กับ อันทิคัส (Demetrius and Antiochus) ในมิลินทปัญหา พระองค์ถูกบรรยายประวัติว่า

กษัตริย์แห่งเมือง สาคละ ในชมพูทวีปพระนามว่ามิลินท์เป็นผู้คงแก่เรียนมีไหวพริบปฏิภาณฉลาดสามารถและเป็นผู้สังเกตการณ์ที่มีศรัทธาและในเวลาที่สมควร การกระทำความจงรักภักดีและพิธีกรรมต่างๆทั้งหมดสั่งการโดยพระองค์เองด้วยบทสวดอันศักดิ์ที่เป็นเรื่องเกียวกับอดีตปัจจุบันและอนาคต เป็นผู้ได้ศึกษาศาสตร์ต่าง ๆ

ไว้เป็นอันมาก ถึง ๑๘ ศาสตร์ด้วยกัน รวมเป็น ๑๙ กับทั้งพุทธศาสตร์ ศิลปศาสตร์ ๑๘ ประการคือ ๑. รู้จักภาษาสัตว์มีเสียงนกร้อง เป็นต้นว่าร้ายดีประการใดได้สิ้น ๒. รู้จักกำเนิดเขาและไม้ เป็นต้นว่าชื่อนั้นๆ ๓. คัมภีร์เลข ๔. คัมภีร์ช่าง ๕. คัมภีร์นิติศาสตร์ รู้ที่จะเป็นครูสั่งสอนท้าวพระยาทั้งปวง ๖. คัมภีร์พาณิชยศาสตร์ รู้ที่จะเลี้ยงฝูงชนให้เป็นสิริมงคล ๗. พลศาสตร์ รู้นับนักขัตฤกษ์ รู้ตาราดวงดาว ๘. คัมธัพพศาสตร์ รู้เพลงขับร้องและดนตรี ๙. เวชชศาสตร์ รู้คัมภีร์แพทย์ ๑๐. ธนูศาสตร์ รู้ศิลปะการยิงธนู ๑๑. ประวัติศาสตร์ ๑๒. ดาราศาสตร์ รู้วิธีทำนายดวงชะตาของคน ๑๓. มายาศาสตร์ รู้ว่านี่เป็นแก้ว นี่มิใช่แก้ว เป็นต้น ๑๔. เหตุศาสตร์ ผลศาสตร์ รู้จักเหตุ รู้จักผลจะบังเกิด ๑๕. ภูมิศาสตร์ รู้จักที่จะเลี้ยงโคกระบือ รู้การที่จะหว่านพืชลงในนาไร่ให้เกิดผล ๑๖. ยุทธศาสตร์ รู้คัมภีร์พิชัยสงคราม ๑๗. ลัทธิศาสตร์ รู้คัมภีร์โลกโวหาร ๑๘. ฉันทศาสตร์ รู้จักคัมภีร์ผูกบทกลอนกาพย์โคลง พระเจ้ามิลินท์นั้น มีถ้อยคำหาผู้ต่อสู้ได้ยาก และเป็นบุคคลผู้เอาชนะได้ยาก เป็นผู้ยอดเยี่ยมที่ได้รับการยอมรับจากเจ้าสำนักนักคิดนักปรัชญาต่างๆทั้งหมด และเป็นผู้มีกำลังแห่งปัญญา มีกำลังกาย มีเชาวน์อันเร็ว และไม่มีคู่โต้วาทีที่สมน้ำสมเนื้อกับ พระเจ้ามิลินท์ในชมพูทวีป ทั้งพระองค์ยังเป็นผู้มั่งคั่งร่ำรวย มีทรัพย์สมบัติและความรุ่งเรื่องมาก และจำนวนทหารของพระองค์นับไม่ถ้วน[7]

ข้อความที่นำสืบมาของศาสนพุทธบอกเล่าว่า การสนทนาของพระองค์ตามที่กล่าวมานั้นกับพระนาคเสน พระยามิลินท์ก็เกิดศรัทธาในพระพุทธศาสนา:

ขอให้พระคุณเจ้านาคเสนยอมรับเราว่าเป็นพุทธมามกะและเป็นผู้เปลี่ยนแปลงจริงๆนับแต่วันนี้เป็นต้นไปตลอดชั่วชีวิต[8]

จากนั้นพระองค์ก็ส่งมอบอาณาจักรของพระองค์ให้กับพระโอรสและปลีกพระองค์ออกจากโลกียวาส:

และหลังจากนั้น พระองค์ก็พอพระทัยในปัญญาของผู้อาวุโส พระองค์ส่งมอบอาณาจักรให้แก่พระโอรสของพระองค์ และสละการใช้ชีวิตในพระราชวังเพื่ออยู่แบบไม่มีเรือน เจริญก้าวหน้าในโพธิธรรม และพระองค์เองได้บรรลุพระอรหันต์[9]

อย่างไรก็ตาม นอกเหนือจากพินัยกรรมที่บงชี้ว่าพระองค์สละราชบัลลังก์เพื่อพระโอรสของพระองค์ตามความพอพระทัยแล้ว ยังมีหลักฐานบนเหรียญที่เซอร์ วิลเลี่ยม ตาร์น (Sir William Tarn) เชื่อว่า พระองค์สวรรคตจริงทิ้งให้พระอัครมเหสีของพระองค์เป็นผู้สำเร็จราชการ จนกระทั่งพระโอรสของพระองค์ สตราโบ สามารถที่จะขึ้นครองราชย์อย่างถูกต้อง[10]

อย่างไรก็ตาม ความสำเร็จของการครองราชย์ของพระโอรส ก็เป็นที่ชัดเจนว่า หลังจากที่พระองค์สวรรคต จักรวรรดิก็ระส่ำระส่ายได้แตกแยกออกจากอาณาจักรที่มีรัชทายาทเป็นกษัตริย์อินโด-กรีกที่หลากหลาย จากขนาดที่หลากหลายและความมีเสถียรภาพ

เอกสารอื่นๆของชาวอินเดีย แก้ไข

200 ปีก่อนคริสตกาล รูปสลักนูนต่ำจากสถูปทางพุทธศาสนาในเมืองบาร์ฮัต (Bharhut) ในภาคตะวันออกของรัฐมัธยมประเทศ (Madhya pradesh) (ทุกวันนี้รูปสลักนั้นอยู่ในพิพิธภัณฑ์เมืองโกลกาตา) รูปสลักนั้นเป็นทหารต่างประเทศพร้อมด้วยผมยิกสไตล์กรีกและผ้าพันศีรษะแบบหลวงปลายผ้าพลิวไหวตามลมแบบกษัตริย์กรีก และบางทีอาจจะวาดถึงพระเจ้าเมนันเดอร์ ในมือของรูปสลักถือกิ่งเถาวัลย์ สัญลักษณ์ของเทพเจ้าผู้เก็บเกี่ยวองุ่น ทั้งชายของผ้านุ่งห่มของรูปสลักก็เป็นแถวเป็นแนวพับแบบรูปทรงเรขาคณิต มีลักษณะสไตล์เฮเลนิก บนดาบของรูปสลักปรากฏสัญลักษณ์ทางศาสนาพุทธคือรัตนากร

การค้นพบที่เก็บพระธาตุในเมืองบาจาเออ (Bajaur) มีข้อความจารึกเป็นการบริจาคของมีค่าเพื่ออุทิศ บอกถึง วันที่ 14 ของเดือน กัตติกา (เดือน 12 ตามจันทรคติ ราวเดือนพฤศจิกายน) ของปีที่แน่นอนของการขึ้นครองราชย์ของพระเจ้าเมนันเดอร์:

Minadrasa maharajasa Katiassa divasa 4 4 4 11 pra[na]-[sa]me[da]... (prati)[thavi]ta pranasame[da]... Sakamunisa

ในวันที่ 14 ของเดือนกัตติกา ในการขึ้นครองราชย์พระเจ้าเมนันเดอร์มหาราช(ในปี...) (ของที่ระลึก)ของพรศรีศากยมุนี ซึ่งได้บริจาคอุทิศชีวิต...ได้ถูกก่อสร้าง[11]

ตามแหล่งข้อมูลของศรีลังกาโบราณชื่อคัมภีร์มหาวงศ์บันทึกว่า ภิกษุชาวกรีกคาดว่าได้เปลี่ยนมานับถือศาสนาพุทธในช่วงเวลารัชกาลของพระเจ้าเมนันเดอร์: พระมหาธรรมรักขิตะ ภิกษุชาวโยนะ (ชาวกรีก)กล่าวว่ามาจากเมืองอละสันดรา (Alasandra) (น่าจะเป็นเมืองอเล็กซานเดรียแห่งคอเคซัส เป็นเมืองที่พระเจ้าอเล็กซานเดอร์ทรงก่อตั้งขึ้น ปัจจุบันอยู่ใกล้กรุงคาบูล) ท่านมาพร้อมกับพระภิกษุ ๓๐,๐๐๐ เพื่อมาพิธีวางรากฐานของพระมหาสถูป ณ เมืองอนุราธปุระ(อนุราธบุรี) ในศรีลังกา ในช่วงเวลา ๒๐๐ ปีก่อนคริสตกาล:

พระเถระผู้อาวุโส มหาธรรมรักขิตะพร้อมด้วยภิกษุ ๓๐,๐๐๐ รูปมาจากเมืองอละสันดรา (Alasandra) แห่งแคว้นโยนะ

- มหาวงศ์ (Mahavamsa)[12]

การก่อสร้างทางพระพุทธศาสนา แก้ไข

เหรียญของพระเจ้าเมนันเดอร์ที่ 1 ถูกพบในชั้นที่สองของ บัตการาสถูป (Butkara stupa) ซึ่งเป็นช่วงเวลาของการก่อสร้างชั้นที่สองของสถูปเพิ่มเติมในรัชสมัยของพระเจ้าเมนันเดอร์[13] ซึ่งพระองค์สร้างชั้นที่สองต่อจากการสร้างชั้นที่หนึ่งครั้งแรกในยุคราชวงศ์ โมริยะ[14] องค์ประกอบเหล่านี้มีแนวโน้มบ่งบอกถึงความสำคัญทางพระพุทธศาสนาภายชุมชนชาวกรีกในอินเดียตะวันตกเฉียงเหนือและบทบาทที่โดดเด่นของพระสงฆ์กรีก ซึ่งพวกเขาอาจจะอยู่ภายใต้การอุปถัมภ์ของพระเจ้าเมนันเดอร์

พระองค์ได้ทิ้งคลังใหญ่ของเหรียญเงินและเหรียญทองไว้เบื้องหลัง มากกว่ากษัตริย์ดินโดกรีกพระองค์อื่นๆ ในยุคที่พระครองราชย์ การผสมผสานระหว่างมาตรฐานเหรียญของชาวอินเดียและชาวกรีกได้ถึงจุดสุดยอด(apogee) ลักษณ์เหรียญมีตำนาน (ภาษากรีก): ΒΑΣΙΛΕΩΣΣΩΤΗΡΟΣΜΕΝΑΝΔΡΟΥ (BASILEOS SOTEROS MENANDROU) / Kharoshthi : MAHARAJA TRATARASA MENADRASA)

อ้างอิงจาก ผู้เชี่ยวชาญด้านเหรียญ ออสมุนด์ โบเพรัคจิ (Bopearachchi) เหรียญเงินของออสมุนด์ โบเพรัคจิ เริ่มต้นด้วยชุดหายากของเหรียญกรีกโบราณ ด้านหัวแสดงรูปเทพีอธีนาและด้านตรงข้ามแสดงลักษณะลีลาของเทพีอธีนาและนกฮูก

น้ำหนักและปรมาภิไธยย่อของชุดเหรียญนี้ตรงกับชุดเหรียญของกษัตริย์อันติมาคัส ที่ 2 (Antimachus II) ซึ่งแสดงให้เห็นว่าพระเจ้าเมนันเดอร์ครองราชย์ต่อจากกษัตริย์อันติมาคัส ที่ 2

ในชุดซีรีส์ถัดไปพระเจ้าเมนันเดอร์ให้แสดงภาพของพระองค์เองซึ่งเป็นธรรมเนียมที่ไม่เคยมีในหมู่ผู้ปกครองอินเดีย ด้านตรงข้ามมีลักษณ์เป็นเครื่องหมายการค้าทางราชวงศ์ของพระองค์: ซึ่งเรียกว่า อธีนา อัลคิเดมอส (Athena Alkidemos) กำลังขว้างสายฟ้า สัญลักษณ์ถูกใช้อย่างมากโดยผู้สืบทอดการครองราชย์ของพระเจ้าเมนันเดอร์ และยังเป็นสัญลักษณ์ของพระเจ้าอันติกอนิด (Antigonid)กษัตริย์แห่งมาซีโดเนีย

ในการปรับปรุงเพิ่ม พระองค์ทรงเปลี่ยนธรรมเนียมจากการจัดเรียงอักษรแบบวงกลมรอบหมด มาเป็นจัดเรียงแบบหันหัวอักษรให้ถูกต้อง การปรับเปลี่ยนนี้ทำให้มั่นใจได้ว่าสามารถอ่านเหรียญได้โดยไม่ต้องหมุนและการปรับแบบนั้นกษัตริย์อินโดกรีกพระองค์ต่อๆมาก็ทำตามโดยไม่ยกเว้น

การปรับเปลี่ยนแก้ไขเหล่านี้อาจเป็นการปรับตัวของพระเจ้าเมนันเดอร์ต่อเหรียญของกษัตริย์บัคเตรียพระเจ้ายูคราติส ที่ 1 (Eucratides I) ผู้ที่มาชิงเอาเนื้อที่ภาคตะวันตกของอาณาจักรอินโดกรีก และออสมุนด์ โบเพรัคจิ (Bopearachchi) ได้บรรยายไว้ว่า เป็นการบ่งชี้ว่า พระเจ้าเมนันเดอร์ยึดเนื้อที่ภาคตะวันตกเหล่านั้นกลับคืนมาหลังจากที่พระเจ้ายูคราติส ที่ 1สวรรคต

นอกจากนี้พระเจ้าเมนันเดอร์ยังให้ปั้มเหรียญมาตรฐานแบบกดแม่พิมพ์ลงลึกมาก พร้อมด้วยพระปรมาภิไธยอักษรย่อ ซึ่งอาจจะเป็นตั้งใจสำหรับการใช้ในบัคเตรีย (เป็นสถานที่ที่พบเหรียญ) บางทีพระองค์อาจคิดแสดงชัยชนะต่อกษัตริย์บัคเตรีย รวมทั้งการอ้างของพระองค์เองต่ออาณาจักรบัคเตรีย

เหรียญสัมฤทธิ์ของพระเจ้าเมนันเดอร์มีรูปแบบหลากหลาย แสดงให้เห็นถึงความเปลี่ยนแปลงต่างๆของโอลิมปิก ของชาวอินเดียและสัญลักษณ์อื่นๆ ทำให้รู้สึกที่จะคิดว่าพระองค์แนะนำมาตรฐานทางน้ำหนักใหม่ของเหรียญสัมฤทธิ์

# data[].attributes.attachment_link.title
พระเจ้ามิลินท์ - วิกิพีเดีย

# data[].attributes.attachment_link.description
พระเจ้าเมนันเดอร์ ที่ 1 ( อังกฤษ: Menander I Soter) เป็นที่รู้จักกันใน วรรณกรรมภาษาบาลีว่า พระเจ้ามิลินท์ เป็นพระมหากษัตริย์ อินโด-กรีก (165[1] /155[1] -130 ปี ก่อน ค.ศ.) ผู้ปกครองจักรวรรดิขนาดใหญ่ในภูมิภาคตะวันตกเฉียงหนือของ เอเชียใต้จากเมืองหลวงของพระองค์คือ เมือง สาคละ และพระองค์ถูกบันทึกว่าเป็นผู้อุปถัมภ์ ศาสนาพุทธ พระเจ้าเมนันเดอร์ทรงกำเนิดที่แถบ คอเคซัส เริ่มแรกทรงเป็นกษัตริย์ของแคว้นบักเตรีย หลังจากพิชิตแคว้น ปัญจาบได้ [2] พระองค์สถาปนาจักรวรรดิขึ้นในเอเชียใต้ ขยายออกจากที่ราบหุบเขาลุ่ม แม่น้ำคาบูลจากทางทิศตะวันตก ไปจรดถึงแม่น้ำราวีทางทิศตะวันออก และจากที่ราบหุบเขาลุ่มแม่น้ำสวัตทางตอนเหนือ ไปจรดถึงอะราโคเซีย(จังหวัดเฮลมันด์) เหล่านักบันทึกชาวอินเดียโบราณชี้ว่า พระองค์ได้ขยายอาณาจักรไปทางทิศใต้เข้ามาในรัฐราชสถานและขยายไปทางทิศตะวันออกไกลถึงแม่น้ำคงคาตอนล่างที่เมืองปาฏลีบุตร ( ปัฏนา) และสตราโบนักภูมิศาสตร์กรีกเขียนไว้ว่า "(พระองค์พิชิตรัฐ (ในอินเดีย) ได้มากกว่าพระเจ้า อเล็กซานเดอร์มหาราช " เหรียญของพระองค์จำนวนมากที่ถูกขุดพบ ยืนยันถึงทั้งการค้าที่เจริญรุ่งเรืองและช่วงระยะเวลาของจักรวรรดิของพระองค์ พระเจ้าเมนันเดอร์ยังได้เป็นผู้อุปัฏภัมภ์พระพุทธศาสนา และบทสนทนาของพระองค์กับ พระนาคเสน พระเถระนักปราชญ์ชาวพุทธ ก็ถูกบันทึกไว้เป็นผลงานสำคัญทางพระพุทธศาสนาชื่อว่า " มิลินทปัญหา" (ปัญหาของพระเจ้ามิลินท์) หลังจากที่พระองค์สวรรคตในปี 130 ก่อน ค.ศ.

# data[].attributes.headline
ด.ช จิรภัทร จอมคำสิงห์ ชั้นม.1/1เลขที่1

# data[].attributes.subject
ด.ช จิรภัทร จอมคำสิงห์ ชั้นม.1/1เลขที่1

# data[].attributes.headline
น.ส ณิชาภัทร หงส์สิงห์

# data[].attributes.subject
น.ส ณิชาภัทร หงส์สิงห์

# data[].attributes.body
ขวานหินกระเทาะ

# data[].attributes.headline
นางสาวจิรานุช ปัญจะก

# data[].attributes.body
นางสาวจิรานุช ปัญจะการ
ม.4/3เลขที่16
"เรื่องประวัตของหมอชีวกโกมารภัจจ์"
https://www.matichon.co.th/columnists/news_1072128

# data[].attributes.attachment_link.title
ภป-หมอชีวกโกมารภัจจ์

# data[].attributes.headline
สราญชล เปลี่ยนรัมย์ 

# data[].attributes.body
สราญชล เปลี่ยนรัมย์ เลขที่ 24 ห้อง 4/3

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
ѵ С⤵

ԡ㴡¡ٴǹ

ѵ С⤵

͵Ѥȷҧçͧ

Ѵ͡ҡҹء ûԮѺҹ

⤵պѧԴʡŤ اѵ ͧҧ ⤵ еǼ Ҩ֧¡ ⤵

ԭǡäͧ͹ ͹ҧդͧ͹ ˵觹Ե͡ ҧ⤵ حҡСŢͧիɰ ѧ

Թ Ѿ ⡯ ͹ͧɰդ˹ 㹡اѵ 繶ҹ ɰ˵عԴȡ ֧ҹ ͹躹§

¼˹觢ͧɰչ鹶 ˵ ֧ȡ? ͹

ѧͧǷ ¼鹨֧ ȡ ͹ ѹҺغҧ˹ غ¹Դ.

ɰ: ҧ? ͹

: ͹ ҹᾹҴͧ Ӷҹ繡ͧ ͹Т ռҾٴѺҹҧ

¼ ѹ Ӽ й¡ѹ ǹҹѺ觢¶ҹ

ҹ稧ٴѺҹ ¢ͧ Ҩѡ?

ռ㴾ٴѺҹҧ ¼ ѹ Ӽ й繵 ǹҹ觢Թзͧ

ҹ稧ٴѺ Թзͧ˹ѹ ;ٴ Ғ ҹ稧ٴ Թͧҡ͹ ҹǡ稧Ѻͷͧ ͧͧ͢ҹ ѡԹзͧ жҼ˭ԧ ҹҧ觧ҹѺصâͧҹͺѾ ⡯ҧ ֧Թͧҧ 硪 ҹ֧ԴҼԭ͹ͧҹ ͺѾ ⡯ ·Ѿ

ɰչ鹡 غ´Ք ֧ӶҹͧҹҴͧ 觷͹Т 㴾ٴɰҧҧ

¼ ѹ Ӽ й¡ѹ ǹҹѺ觢¶ҹ ҹɰաӵͺ褹ҹ

¢ͧ Ҩѡ?

ҹ繷Ѿҧ

駹 ˭ԧǤ˹觪⤵ ҡ ⤵Ք йҧẺҧ 繸ԴҢͧС ѧеٵҴ¡Ԩҧ˹觢ͧ ɰչ ֧ҧ

¼ ѹ Ӽ й繵 ǹҹ觢Թзͧ?

ǡʡŹ鹴蹹ҧ 繸ԴҢͧʡŤ

µҹҧ駤 ¡ǧ ͹ ҧʹصä˹ 㹤駹鹪¡Ӥ¡ͧҧ ͺصâͧҧ¾ͨҵ ȡԴҧ

ҧǡйӺصù йҧ繤 ֧صԹ仵ҹ͹㹾йǾٴ ;ǡҹصâͧҴԴ ѧ

͹ҧǶ

ҹѡѡҺصâͧѹҧ˹?

͹鹤¡ٴѺҧ

繺? Ƕ֧ѡҺص÷.

ǡµҧзӡѹ Ѻ ҹ繷˹ҧ ҧ㨤觤Ӿٴͧǡ

չ ɼ繺ѳԵ˹ 繹ҧǤԴ

˭ԧ餧Фʹصäá ѧ繤 Ҥ繷觢ͧ˭ԧ

֧ ѹѡ ѹѡ.

ҧ⤵: ?

ѳԵ: ʴҷçҺ 价ŶͧԴ

ҧ ѹѡ ѡŶ ͔

ѧ Ҿʴ ºѧ׹ شҧ˹ Ŷ

Һ ͧçҺͺصâͧѹ? Ң.

ʴ:

ҧ⤵: ? ֧

ʴ: 紾ѹѡҴѡԺ˹

ҧ⤵: ѡ Ң ͹? ֧

ʴ: ص͸Դ ͹ͧ µ.͹ͧ ֧

ҧѺ ҢҔ Ƕºѧʴ صü㹺ҹ ׹е͹ѧá 紾ѹѡҴ͹ պҧ? Һҹͺصâͧѹ.

ҵͺ ֧

ҧ鹨Դ

ͤҹ鹹紾ѹѡҴ ֧

͹ պص͸Դҵºҧ?

ҵͺ ٴҧ? ҡ ¹ҡ ҧ֧

ҧ Ѻ紾ѹѡҴͧҹ׹Դ ͺصâͧѹ 紾ѹѡҴ׹ ǡǶ·ӹͧ ͹ѧ

֧ ҧ紾ѹѡҴҡ͹պصøԴҷŧѧ˹ ֧Դ ˹ѡ ӤӤѭ صâͧҹ鹷 㹺ҹ ҹҡҤ.

ѧ ֧ѧǪ Ǩ֧͡¹͡ù鹷 ѧҪҼմԺͨѺصǾٴ ١ ԴҤ¹Դҹ Ҥ¹ Ҥ 繸Ҫ ѧ ֧١ 㹻ҪҼմԺǡǤҶҹ :-

ɰն Թͧ˹

ҧ⤵ ҹ觨ѺԹͧͧ ?

ҧͺԹͧҹ鹨ҧͧ͢ɰչ ҹԹзͧ駹

ӴѺ ɰնҧ ͹˹.

͹ҧ͡ʶҹͧҧɰիѡҧѧ ֧纷Ѿǹӹҧ觧ҹѺصâͧ ҧѺѾ ⡯ ѾԹ繷ͧѧ

Фͤ§ ͧ

Ǻҹ ͧԤ ʡ

Ǵ 繸ͧš

š

͹ҧԴҧ 㨷͹¤ѡص ֧ ҧ駺ص㹻 ѧӹѡʴ ºѧ ׹ شҧ˹

ӴѺ ʴҵʡйҧ

紾ѹѡҴҳԺ˹?

ҧ⤵ Ң 㹺ҹ ¹ҡҤ

ӴѺ ʴҵʡйҧ

صâͧҹ鹵' ¹繸׹Ѻѵ ѨҪشѵ Ѹѧŧطäͺ بǧ˭й鹔

ͨзçʴ֧ʾФҶҹ:-

ĵ Ҫ㹺صѵ

ͧ§ 㨫ҧ ب

ǧ˭ ѴǺҹѺ仩й

㹡ŨҶ ҧ⤵մçʴһѵԼ 骹ҡ · ʴһѵԼ繵鹴ѧ

ҧǪ㹾طʹ

¹ҧ⤵չ鹷Ţͧþҡоʴ ҧӻзѡԳʴ ºѧѧӹѡԡس ҧػǻҡ ⤵.

ѹ˹ ҧ֧çʶ 觵зջǻзջءŧŧ

ѵҹҧ͹ѹ ԴдѺ仴ѧǻзջ ֧йԾҹ ҡҧ.

ʴһзѺ㹾Фѹدչ ç ѧ觵ʵç˹ҹҧ

ҧ ѵҹ ԴдѺ͹ǻзջ ֧йԾҹ ҡҧ § ͧ繾йԾҹ԰Ҥ ͧ繾йԾҹҧ鹔

ѧ ͨзç׺͹ʹʴ ֧ʾФҶҹ :-

֧ժԵ

Եͧ§ѹ ѧ԰

ѧ

ФҶ ҧѵ 繼觤Ѵ㹡ºԢ ûСͺ¤͹ ҧ

ҧ⤵繷ѡ

Թ 㹡Ź鹷ѡҾʴ ѺǺѷ 㹷ش觻 ºѧǻзѺ çʴѺѹ繷觤֧֡ ǹҧ˹

ҧ⤵ȷҧçҺѧء

ʴҵ "ҺԵ ԡسչ ͡⤵ 繸ԴҢͧҤ ʹ觾ռçҺѧءŷ" ѧ ʾФҶҹ:-

ءŸ ڵ  ʹڸʹڶ ͡ ǹ ¹

㹢й ҧ⤵դԴ "ҨѡҾʴ" ҷҧҡ 繷ѡ ֧Ѻ (仡ҧ׹ ԡسоĵ) ѡзʹ๵繹ҧºѧ Ѻ Ŷʴ

"Ң ԡسչ蹪? 繾ͧǡѺ."

ҾʴһзѺ㹾વѹ ͷçʶһԡس㹵˹觵ҧ ӴѺ ֧çʶһҾչ㹵˹͵Ѥȡ ǡԡسԡ çͧ

"¡çҺѧء о

㹻ҹ 繾.

ؾʹյҵ

駾оطҾй ص ѧԴ͹ʡ اѧǴ ѧȹҢͧʴ 繾ʴҷçʶһԡسٻ˹ 㹵˹͵ѤȡҾǡԡسԡҼçͧ ֧ӡǴ任öҵ˹觹 ҧ¹Ǵʹʹѻ 駾оطҾйҡʻ ͻʹ㹾Ҫȹͧҡԧ 繾ҪԴͧ˹ ҧоͧҧ ͧ ҧ ҧص ҧԡع(ԡس) ҧԡطԡ ҧ() ҧظ(ظ) йҧѧ ú

ҪԴҹ 㹺Ѵ [駾طŪҵԻѨغѹ] ; غó лҨ йҧس (ѷҡس) С⤵ иԹ йҧҢ ú ¡šǹ д¡õਵӹ

ԩѹҧ ä鹴Ǵ֧ ѧ駹 ԩѹԴʡɰշ赡ҡ Ѿ ǧ ʡŷշѾ ѧǢҧ

#ͧ. //- . //- .ͻ /.. ///- . ///-

# data[].attributes.attachment_link.description
ѵ С⤵ ԡ㴡¡ٴǹ ѵ С⤵ ͵Ѥȷҧçͧ Ѵ͡ҡҹء ûԮѺҹ ⤵պѧԴʡŤ اѵ ͧҧ ⤵ еǼ Ҩ֧¡ ⤵ ԭǡäͧ͹ ͹ҧդͧ͹ ˵觹Ե͡ ҧ⤵ حҡСŢͧիɰ ѧ Թ Ѿ ⡯ ͹ͧɰդ˹ 㹡اѵ 繶ҹ ɰ˵عԴȡ ֧ҹ ͹躹§ ¼˹觢ͧɰչ鹶 ˵ ֧ȡ? ͹ ѧͧǷ ¼鹨֧ ȡ ͹ ѹҺغҧ˹ غ¹Դ. ɰ: ҧ? ͹ : ͹ ҹᾹҴͧ Ӷҹ繡ͧ ͹Т ռҾٴѺҹҧ ¼ ѹ Ӽ й¡ѹ ǹҹѺ觢¶ҹ ҹ稧ٴѺҹ ¢ͧ Ҩѡ?

# data[].attributes.headline
ณัฐมน จตุพล

# data[].attributes.subject
ณัฐมน จตุพล

# data[].attributes.body
ขวาน,สำริด,กระเทาะ

# data[].attributes.headline
ด.ญ.กัญญาณัฐ เกตุไสย ชั้นม.1/1 เลขที่6

# data[].attributes.subject
ด.ญ.กัญญาณัฐ เกตุไสย ชั้นม.1/1 เลขที่6

# data[].attributes.body
ตอบ ขวานหิน

# data[].attributes.headline
ทิพธิดา พิพัฒน์เจริญ เลขที่20

# data[].attributes.subject
ทิพธิดา พิพัฒน์เจริญ เลขที่20

# data[].attributes.body
1. ประวัติ

พระนาคเสนเป็นพระสาวกของพระพุทธเจ้าในยุคหลัง ซึ่งมีชีวิตอยู่ในราวพุทธศตวรรษที่ 6 (ประมาณ พ.ศ. 500 เศษ) ท่านเป็นบุตรของพราหมณ์ชื่อ “โสณุตตระ” โดยอาศัยอยู่ที่หมู่บ้าน เชิงเขาหิมาลัย พระนาคเสนเป็นผู้ใฝ่ศึกษาอยู่ตลอดเวลาจนทำให้ท่านเรียนจบไตรเพทตั้งแต่อายุยังน้อย สาเหตุที่ท่านออกบวชในพระพุทธศาสนาก็เพราะเสื่อมใสในพระโรหณเถระ และต้องการเรียน “ศิลปะที่สูงสุด”

พระเถระรูปหนึ่งชื่อ “โรหณเถระ” ได้ไปบิณฑบาตที่บ้านของโสณุตตระพราหมณ์เป็นเวลา 7 ปี 10 เดือน ไม่ได้รับการยกมือไหว้ การกราบไหว้ และสามีจิกรรม อย่างอื่น ได้แต่คำพูดที่ไม่ไพเราะและถูกตะเพิดไล่จากคนในบ้าน วันหนึ่งขณะที่พราหมณ์โสณุตตระไปทำธุระนอกบ้าน ได้เดินสวนทางกับพระโรหณเถระ จึงถามว่า สมณะ วันนี้ท่านได้อะไรบ้างไหม พระเถรจึงตอบว่า “วันนี้อาตมาได้” เมื่อพราหมณ์ได้ยินดังนั้น  จึงได้กลับไปบ้านต่อว่านางพราหมณีผู้เป็นภรรยาด้วยความโกรธที่ให้อาหารแก่สมณะ นางพราหมณีปฎิเสธว่า นางมิได้ให้ข้าวแม้แต่ทัพพีเดียวแก่สมณะนั้น วันรุ่งขึ้นพราหมณ์โสณุตตระได้ไปนั่งคอยเพื่อต่อว่าพระเถระว่าพูดโกหกเพราะไม่มีใครให้อะไร แต่สมณะบอกว่าได้ของจากบ้านนี้ พระเถระกล่าวว่า “พราหมณ์ อาตมามาบิณฑบาตที่บ้านของท่านเป็นเวลา 7 ปีกว่า ไม่เคยได้แม้กระทั่งการไหว้ การกราบ ละสามีจิกรรมอย่างอื่น ได้แต่คำพูดที่ไม่ไพเราะ แต่เมื่อวานนี้ภรรยาของท่านกล่าวกับอาตมาด้วยถ้อยคำไพเราะว่า นิมนต์โปรดข้างหน้าเถิดเจ้าข้า อาตมาหมายเอาคำพูดนี้ จึงบอกท่านว่าอาตมาได้” พราหมณืได้ยินคำนี้จึงเกิดความเลื่อมใสว่า พระสมณะศากยบุตรนี้ช่างดีแท้เพียงได้ฟังคำพูดอันไพเราะแค่นี้ก็ให้ความสำคัญ จึงได้นิมนต์ท่านขึ้นไปฉันภัตตาหารที่บ้านของตน และนิมนต์ท่านไปรับภัตตาหารเป็นประจำ สองสามีภรรยาเมื่อได้เห็นพระเถระเคลื่อนไหวอริยบถด้วยความสงบสำรวมก็ยิ่งเพิ่มความเลื่อมใสเป็นทวีคูณ

วันหนึ่งท่านทราบว่า “นาคเสนกุมาร” มีความรู้สึกเบื่อหน่ายต่อการเรียนพระเวทและศิลปะวิทยาการทั้งหลายว่าหาแก่นสารมิได้ จึงเข้าไปสนทนาด้วย นาคเสนกุมารถามท่านว่าท่านรู้ศิลปะหรือไม่ พระเถระว่ารู้ และรู้ “ศิลปะที่สูงสุด” นาคเสนกุมารจึงขอเรียนศิลปะที่สูงสุดด้วย พระเถระกล่าวว่าท่านจะสอนให้เฉพาะผู้ที่ถือเพศบรรพชิตเหมือนท่านเท่านั้น นาคเสนกุมารจึงขออนุญาตบิดามารดาบวชเป็นศิษย์ของพระเถระ เมือนาคเสนกุมารบวชเป็นสามเณรแล้ว พระโรหณะผู้เป็นอุปัชฌาย์เห็นว่าสามเณรนาคเสนเป็นผู้มีปัญญาอันเฉียบแหลมสมควรจะให้ศึกษาปรมัติถกรรมที่ลึกซึ้งก่อน จึงให้เรียนพระอภิธรรม 7 คัมภีร์ สามเณรนาคเสนได้ฟังพระโรหณะสาธยายอภิธรรมเพียงครั้งเดียวก็สามารถจดจำได้หมด

ต่อมาเมื่อสามเณรนาคเสนมีอายุครบ 20 ปีบริบูรณ์ จึงได้อุปสมบทป็นพระภิกษุโดยมีพระโรหณะเป็นพระอุปัชฌาย์ วันรุ่งขึ้นเมื่อพระนาคเสนเดินตามหลังพระอุปัชฌาย์ออกบิณฑบาต ก็คิดในใจว่าพระอุปัชฌาย์ของเราเป็นคนโง่เขลา รู้แต่พระอภิธรรมอย่างเดียว ไม่รู้พระพุทธวาจนะอื่นเลย จึงให้เราเรียนอภิธรรมก่อน พระโรหณะรู้ความคิดของพระนาคเสน จึงบอกว่าความคิดของพระนาคเสนเช่นนั้นไม่สมควรทั้งแต่ตัวท่านและพระนาคเสน พระนาคเสนนึกอัศจรรย์ใจว่าพระอุปัชฌาย์รู้ความคิดในใจของตนได้อย่างไร จึงคิดว่าพระอุปัชฌาย์มีปัญญาควรจะขอขมาใหท่านงดโทษตน จึงกล่าวขอขมาโทษกับพระอุปัชฌาย์ พระโรหณะจึงบอกว่าแค่ขอขมาเท่านั้นไม่พอ ถ้าพระนาคเสนทำให้พระยามิลินท์ กษัตริย์แห่งเมืองสาคลนครเลื่อมใสได้เมื่อใดท่านจึงจะงดโทษได้เมื่อนั้น แล้วพระโรหณะที่ส่งพระนาคเสนไปจำพรรษากับพระอัสสคุตเถระที่วัตตนิยเสนาสนะวิหารวันหนึ่งพระนาคเสนได้ติดตามพระเถระไปฉันอาหารที่บ้านอุบาสิกาคนหนึ่ง หลังจากฉันเสร็จ พระเถระได้ให้พระนาคเสนกล่าวอนุโมทนากถา ในขณะที่กล่าวอนุโมทนากถาอยู่นั่น อุบาสิกาฟังไปด้วยพิจารณาตามไปด้วยจนได้บรรลุโสดาบัน และตัวพระนาคเสนก็ได้บรรลุเป็นพระโสดาบันด้วย หลังจากนั้นพระนาคเสนถูกส่งไปเรียนพุทธวัจจนะกับพระธรรมรักขิตที่อโศการามนั้น มีพระเถระจากเกาะสิงหล ประเทศศรีลังกา รูปหนึ่งนามว่า “ติสสทัตตะ” ในตอนแรกพระนาคเสนถือตัวว่าเกิดในตระกูลพราหมณ์จึงไม่ประสงค์จะเรียนร่วมกับ “มิลักขะ” จึงถูกพระธรรมลักขิตตักเตือน พระนาคเสนจึงได้ขอขมาพระติสสทัตตะ และในที่สุดทั้งสองท่านก็เรียนพุทธวัจจนะจากพระธรรมรักขิตร่วมกัน จนเป็นผู้แตกฉานในพระไตรปิฏกในเวลาอันสั้น

พระธรรมรักขิตเถระเห็นว่าพระนาคเสนแม้จะมีสติปัญญาดี มีความเชี่ยวชาญพระพุทธพจน์เป็นเลิศก็จริง แต่ยังคงเป็นปุถุชนผู้มีกิเลศหนาอยู่ จึกล่าวอุปมาให้พระนาคเสนฟังว่า “ธรรมดาคนเลี้ยงโค” ได้แต่รับจ้างเลี้ยงโคและรีดนมโคขาย มิได้ลิ่มรสนมโคฉันใด  บุคคลที่เป็นปุถุชน แม้จะเชี่ยวชาญพระไตรปิฎก แต่มิได้ลิ่มรสแห่งมรรคผลอันสมควรแก่สมณะก็ฉันนั้น” พระนาคเสนได้ฟังเช่นนั้นก็เข้าใจ จึงตั้ใจเจริญสมถะและวิปัสสนากรรมฐาน จนสำเร็จพระอรหันต์พร้อมทั้งปฎิสัมภิทาญาณ ในช่วงเวลานั้น มีกษัตริย์เชื้อสายกรีกพระองค์หนึ่งมีพระนามว่า “เมนันเดอร์” หรือที่ภาษาบาลีเรียกว่า “พระยามิลินท์” ได้อวดอ้างว่าเป็นผุ้รู้ศาสนาและปรัชญามากกว่าใครและท้าโต้วาทะกับสมณะพราหม์และประชาชนทั่วไป เมื่อไม่มีใครมาโต้ด้วย ก็คิดว่าโลกนี้มีแต่คนโง่ พระสงฆ์ทั้งหลายเห็นว่าพระยามิลินท์กำลังมิจฉาทิฐิอย่างมาก จึงได้ขอร้องให้พระนาคเสนไปแก้ความเห็นผิดของพระยามิลินท์ พระนาคเสนจึงได้ไปโต้วาทะและแสดงหลักแห่งพระพุทะศาสนาให้พระยามิลินท์เข้าใจ และสละความเห็นผิดยอมรับนับถือพระพุทธศาสนาในที่สุด

2) คุณธรรมที่ควรถือเป็นแบบอย่าง

2.1 เป็นผู้ใฝ่รู้อย่างยิ่ง

คุณธรรมข้อนี้เรียกว่า “ธัมมกามตา” คือ มีฉันทะใคร่รู้ใคร่ศึกษา ด้วยความใฝ่รู้นี้เองทำให้พระนาคเสนเรียนจบไตรเพทตั้งแต่อายุยังน้อย และเมื่อบวชแล้วก็ได้ศึกษาอภิธรรมในสำนักพระอัสสคุต จนเชี่ยวชาญในพระอภิธรรม ทั้งยังศึกษาพุทธวัจจะ (พระไตรปิฎก) ในสำนักของพระธรรมรักขิต โดยใช้เวลาไม่นานก็เรียนจบพระไตรปิฎกซึ่งความสำเร็จทั้งหมดนี้เป็นผลสืบเนื่องมาจากความเป็นผูใฝ่รู้นั้นเอง

2.2 ยอมรับผิดและแก้ไขตนเอง

เป็นธรรมดาของผู้ที่มีความรู้มากหรือเป็นพหูสูต มักจะมีความเชื่อมั่นในตัวเองสูง จนบางครั้งเลยขอบเขตกลายเป็นทิฐิมานะ ดูหมิ่นดูแคลนคนอื่น ซึ่งพระนาคเสนก็เป็นเช่นนั้นในบางครั้ง แต่เมื่อรู้สึกตัวว่าผิด ก็พร้อมที่จะรับผิดและพยายามแก้ไข ซึ่งคุณธรรมข้อนี้ควรที่จะเอาเป็นแบบอย่างเป็นอย่างยิ่ง

2.3 เป็นผู้มีปฎิภาณอย่างยอดเยี่ยม

พระนาคเสนเด่นมากในข้อนี้ เพราะมิลินทปัญหา เป็นบันทึกปฏิภาณอันเฉียบคมของท่านไว้มากมาย ดังเมื่อพระยามิลินท์ถามว่า “พระพุทธเจ้ามีองค์จริงหรือไม่” พระนาคเสนตอบว่า “มี” เมื่อถูกซักว่า “ท่านเกิดไม่ทันไม่เคยเห็นพระพุทธเจ้า ท่านรู้ได้อย่างไรว่าพระพุทธเจ้ามีจริง” พระนาคเสนใช้ปฎิภาณตอบว่า “มหาบพิตร ท่านคงไม่ปฎิเสธใช่ไหมว่ากษัตริย์ต้นวงศ์ของโยมมีจริงๆ” พระนาคเสนคิดว่า “ มหาบพิตรเกิดไม่ทัน ไม่เคยเห็น มหาบพิตรรู้ได้อย่างไรว่ากัตริย์ต้นวงศ์ของพระองค์มีจริง”

2.4 เป็นนักสอนธรรมที่มีเทคนิคการสอนดีเยี่ยม

นอกจากใช้ปฏิภาณโต้ตอบแล้ว พระนาคเสนยังมีวิธีการสอนที่ดีเยี่ยมอีกประการหนึ่ง คือ ใช้การเปรียบเทียบ เพราะแม้เรื่องที่พูดที่สอนนั้นจะละเอียดลึกซึ้ง เช่น นิพพาน การเกิด การตาย แต่ท่านก็สามารถอธิบายให้คนฟังเข้าใจได้ โดยยกอุปมาอุปมัยมาเปรียบเทียบให้เป็นรูปธรรม เช่น กรณีนาย ก ทำบาปกรรมไว้ในชาติก่อน เมื่อนาย ข ตายไปแล้วมาเกิดเป็นนาย ข  นาย ข ก็ได้รับผลกรรมที่นาย ก ทำไว้ ซึ่งตามสายตาของคนทั่วไปไม่น่าจะถูกต้อง เพราะนาย ข ไม่น่าจะต้องมารับผิดชอบต่อการกระทำที่ตนมิได้กระทำ  แต่พระนาคเสนได้อธิบายเปรียบเทียบว่า มีคนๆหนึ่งขโมยมะม่วงไปผลหนึ่ง เมื่อถูกเจ้าของจับได้เขาก็เถียงว่า เขามิได้ขโมยมะม่วงของเจ้าของสวน เพราะผลมะม่วงที่เขาเอาไปเป็นคนละผลกับผล (เมล็ด)  ที่เจ้าของสวนมะม่วงปลูกไว้ คำแก้ตัวนี้ย่อมฟังไม่ขึ้นฉันใด ในเรื่องนาย ก กับนาย ข ก็ฉันนั้น

# data[].attributes.headline
อภิชญา ปาปะขา เลขที่ 10

# data[].attributes.subject
อภิชญา ปาปะขา เลขที่ 10

# data[].attributes.body
ขวาน,สำริด,กระเทาะและขวานฟ้าค่ะ

# data[].attributes.headline
วิชาประวัติศาสตร์ ม 1

# data[].attributes.subject
วิชาประวัติศาสตร์ ม 1

# data[].attributes.body
ให้นักเรียนบอกเครื่องมือในยุคหินมาคนละ 1 ตัวอย่าง