# data[].attributes.headline
ΟΜΑΔΑ ΤΕΤΑΡΤ

# data[].attributes.body
ΟΜΑΔΑ ΤΕΤΑΡΤΗ: ΟΛΟΦΩΤΕΣ

ΟΜΑΔΑΡΧΙΣΣΑ: κα. ΚΟΥΤΣΟΥΡΑΗ ΜΑΡΙΑ (ΜΕΓΑΛΕΣ), (2Η ΜΙΚΡΕΣ)

ΟΜΑΔΑ ΑΓΑΠΗΣ :  03/07 ΒΡΑΔΥ,

ΠΟΛΙΟΥΧΟΣ  ΑΓΙΑ ΟΜΑΔΟΣ: ΑΓΙ ΧΑΡΙΤΙΝΗ
ΧΡΩΜΑ ΣΗΜΑΙΑΣ:   ΠΟΡΤΟΚΑΛΙ     ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ

1.ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ :  Παραδοσιακό Καλύμνικο σπίτι

2. ΦΟΡΕΣΙΑ : Πουκάμισο

3. ΜΟΥΣΕΙΟ : Θαλασσίων Ευρημάτων (Βλυχάδια)
4. ΕΚΚΛΗΣΙΑ: Άγιοι Απόστολοι Άργους

5. ΣΥΝΤΑΓΗ: Μούουρι
6. ΣΠΗΛΑΙΟ : Επτά Παρθένων
7. ΕΠΑΓΓΕΛΜΑ : Μοιρολογίστρες

8. Χορός : Μπάλος

ΔΙΑΚΟΝΗΜΑΤΑ/ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΕΣ:  ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ

ΣΚΗΝΗ : 2 Η ΑΠΟ ΕΙΚΟΝΟΣΤΑΣΙ

# data[].attributes.headline
Αγία Χαριτίνη

# data[].attributes.subject
Αγία Χαριτίνη

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
αρχιεπίσκοπος

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
ιερομάρτυρας

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
μεγαλομάρτυρας

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
οσιομάρτυρας

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
συναξαριστής

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
κωνσταντινούπολη

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
τσικνοπέμπτη

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
σταυροπροσκυνήσεως

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
ευαγγελισμός

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
τροπαιοφόρος

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
παρακλητικός

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
νηστειοδρόμιο

# data[].attributes.attachment_link.title
Ορθόδοξος Συναξαριστής :: Αγία Χαριτίνη

# data[].attributes.attachment_link.description
Ορθόδοξος Συναξαριστής

# data[].attributes.headline
Εκκλησίες της Καλύμνου

# data[].attributes.subject
Εκκλησίες της Καλύμνου

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
καλυμνου   στην

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
μεγαλοπρεπής

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
θαυματουργού»

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
καλλιτεχνικής

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
ιεραποστολικός

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
χριστιανοσύνη

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
εσχατολογικά

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
θρησκευτικά θέματα

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
ποιοσ ειναι ο αντιχριστοσ

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
ο καιροσ γαρ εγγυσ

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
πατερ μαξιμος

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
αγιος κοσμας ο αιτωλος προφητειες

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
παναγια μαλεβη

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
ελληνικη σημαια

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
κοινωνιολογία

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
μετενσάρκωση

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
παλαιοημερολογίτες

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
παλαιοημερολογήτες

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
συναξαριστής

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
νεοπαγανισμός

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
προτεσταντισμός

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
οικουμενισμός

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
αυτοκρατορία

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
αρχιεπίσκοπος

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
χριστόδουλος

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
μετενσάρκωση

# data[].attributes.attachment_link.title
Εκκλησίες και Μοναστήρια της Καλύμνου | Κάλυμνος. Η ιδιαίτερη Πατρίδα μου - Άγιος Κοσμάς Ο Αιτωλός | Ορθόδοξος Ιεραποστολικός Σύνδεσμος

# data[].attributes.attachment_link.description
Εκκλησίες και Μοναστήρια της Καλύμνου - Άγιος Κοσμάς Ο Αιτωλός | Ορθόδοξος Ιεραποστολικός Σύνδεσμος.

# data[].attributes.headline
Μουσεία της Καλύμνου

# data[].attributes.subject
Μουσεία της Καλύμνου

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
kalymnos island dodecanese spiros theodora villas myrties beach

# data[].attributes.attachment_link.title
Μουσεία και Αξιοθέατα της Κάλυμνου στα Δωδεκάνησα, Ενοικιαζόμενα δωμάτια Σπύρος & Θεοδώρα Villas

# data[].attributes.attachment_link.description
Κάλυμνος Δωδεκάνησα - Παραλία Μυρτιές - Μουσεία: Το αρχαιολογικό Μουσείο της Καλύμνου, Ναυτικό Μουσείο, Μουσείο θαλάσσιας ζωής.

# data[].attributes.headline
Σπήλαια της Καλύμνου

# data[].attributes.subject
Σπήλαια της Καλύμνου

# data[].attributes.attachment_link.title
Σπήλαια Καλύμνου

# data[].attributes.attachment_link.description
Η βραχώδης σύνθεση των καλύμνικων πετρωμάτων έχει συντελέσει στη δημιουργία αρκετών σπηλαίων. Πολλά απο αυτά παρουσιάζουν, εκτός απο γεωλογικό, αρχαιο...

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Η ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΤΗΣ ΚΑΛΥΜΝΟΥ

Το παραδοσιακό σπίτι στην Κάλυμνο είναι μονόχωρο ή μονόσπιτο, η λεγόμενη "κατζιά", που μαζί με το διευρυμένο τύπο του, το ανωγοκάτωγο, κτίζονταν ως τα τέλη του 19ου αιώνα. Εσωτερικά περιλαμβάνει τον παραδοσιακό υπερυψωμένο ξύλινο κρέββατο με αποθηκευτικό χώρο στο κάτω μέρος του. Το ανωγοκάτωγο σπίτι αποτελείται από το κατώι χαμηλά με τους δευτερεύοντες χώρους (κουζίνα, αποθήκη, στέρνα) και τον επάνω χώρο, το ανώι, προορισμένο για τα δωμάτια. Χαρακτηριστικό των σπιτιών στη Κάλυμνο είναι το χρώμα. Παλαιότερα τα σπίτια βάφονταν γαλάζια, άσπρα ή με γήινα χρώματα. Σήμερα όμως χρησιμοποιείται μεγαλύτερη ποικιλία χρωμάτων.

Η Κάλυμνος άνθισε οικονομικά στο τέλος του 19ου αιώνα και στις αρχές του 20 ου. Ένα μέρος της των κεφαλαίων επενδύθηκε στη δόμηση ή την ανάπλαση των σπιτιών. Έτσι κτίστηκαν αρχοντικά που ξεχώρισαν χάρη στη μεγαλοπρέπειά τους από τα παραδοσιακάσπίτια. Παράλληλα εκείνη την εποχή, εμφανίστηκαν τα πρώτα νεοκλασικά που, στην πλειοψηφία τους, έχουν και παραδοσιακά στοιχεία. Εδώ κυριαρχεί η μεγαλύτερη κατανομή των χώρων αφού τα δωμάτια είναι πολύ πιο μεγάλα από αυτά των παραδοσιακών σπιτιών. Παράλληλα, στις λαϊκές περιοχές αναπτύχθηκε ένας νέος ρυθμός αρχιτεκτονικής, που αποτελεί συνδυασμό λαϊκών στοιχείων και λιγότερων νεοκλασικών.

Στη Χώρα και κυρίως στην Πόθια συναντά κανείς μεγάλη ποικιλία παραδοσιακών σπιτιών, από απλά ισόγεια με ένα ή περισσότερα δωμάτια έως εντυπωσιακά διώροφα και τριώροφα με έντονα τα στοιχεία του νεοκλασικού ρυθμού. Τα περισσότερα παραδοσιακά σπίτια υπάρχουν στις συνοικίες του Αγίου Θεολόγου, του Αγίου Νικολάου, της Αγίας Τριάδας, του Αγίου Μάμμα, της Υπαπαντής, της Ευαγγελίστριας και στις Πατήθριες.

# data[].attributes.attachment_link.description
Το παραδοσιακό σπίτι στην Κάλυμνο είναι μονόχωρο ή μονόσπιτο, η λεγόμενη "κατζιά", που μαζί με το διευρυμένο τύπο του, το ανωγοκάτωγο, κτίζονταν ως τα τέλη του 19ου αιώνα. Εσωτερικά περιλαμβάνει τον παραδοσιακό υπερυψωμένο ξύλινο κρέββατο με αποθηκευτικό χώρο στο κάτω μέρος του.

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
αρχιτεκτονική

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
αρχιτεκτονική

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
τα νησιά του ν.αιγαίου

# data[].attributes.attachment_link.title
Αρχιτεκτονική | Αρχιτεκτονική | Τα Νησιά του Ν.Αιγαίου | Κάλυμνος

# data[].attributes.attachment_link.description
Αρχιτεκτονική , Αρχιτεκτονική , Τα Νησιά του Ν.Αιγαίου , ,,,

# data[].attributes.headline
Κλα(δ)οφόρες

# data[].attributes.subject
Κλα(δ)οφόρες

# data[].attributes.body
Πολλές φορές σαν ρίχνω τη ματιά μου στις πλαγιές των βουνών μας, θαρρώ πως βλέπω ακόμη γυναίκες κλαοφόρες, φορτωμένες στο κεφάλι το δεμάτι τα κλαδιά. Ίσως γιατί μ΄ άρεσε πάντα να τις παρακολουθώ από μακριά, από τότε που μπρόβαλαν πάνω στην κορφή και να κινοούνται αργά αργά, πρώτα σαν ένας όγκος ακαθόριστος, που μετακινιότανε και που μόνο σαν πλησίαζε στα ριζιμιά του βουνού ξεκαθάριζες την ανθρώπινη φιγούρα.

Μια από τις πιο βαριές δουλειές της παλιάς Καλυμιάς ήταν το πηγαίνομα στα κλαδιά.

Βαρειά δουλειά, όμως, απαραιτητη και στενά στο σπιτικό δικό της φούρνο, με τα κλαδιά φώτιζε και ζέσταινε το φτωχικό της σπίτι, στην χειμωνιάτικη παγωνιά.

Στα πιο παλιά χρόνια, ήσαν πολλές εκείνες που πήγαιναν στα κλαδιά. Κι αν δεν πήγαιναν συστηματικά, όμως δοκίμαζαν, και τους έχει μείνει σαν όμορφη ανάμνηση.

Τούτη η δουλειά αργότερα απόμεινε στις κο δεμάτι τα κλαδιά, για να θρλαοφόρες, που το κάναν για επάγγελμα: να πουλήσουν το  δεμάτι τα κλαδιά, για να θρέψουν τη φαμίλια τους σαν δυστυχούσε ή για να σπουδάσουν τα παιδιά κι αδέλφια, να τα κάμουν επιστήμονες με τoν βαρύ τους μόχθο.

Σιγά- σιγά μεταπολεμικά, χαθήκανε κι αυτές, κυρίως από τότε που η κάθε νοικοκυρά έπαψε να ζυμώνει και να φουρνίζει το ψωμί ολάκερης της βδομάδας.

Όμως όλοι ακόμη της γενιάς μας θυμούνται πούβλεπαν τις κλαοφόρες να κατηφορίζουν από τις πλαγιές των βουνών, με τα πελώρια δεμάτια κλαδιά στο κεφάλι κι ύστερα να διασχίζουν τα στενά δρομάκια του Χωριού και της Πόθιας, ώστε να πάνε να τ΄ αποθέσουν στο σπίτι που τάχε παραγγείλει.

Από μακριά φαντάζανε όμοιες με πανάρχαια ορθοστημένα αγάλματα, μονάχα με το κεφάλι λίγο σκυμμένο, γιατί εκείνο σήκωνε όλοτο βάρος, μα με το κορμί στητό και το βήμα ανάλαφρο, μικρό, πηδηχτό, γιατί έτσι το επέβαλα το πίεσμα του δεματιού από ψηλά…

Δεν μοιάζαν πια γυναίκες , μοιάζαν μικρές θεές, νεράϊδες του βουνού, ιέρειες που ξεμάκραιναν από την εστία τους, μα μ΄ένα σκοπό, να κρατήσουν άσβηστη τη φωτιά του σπιτικού τους, θυσιάζοντας τον ύπνο και καταβάλλοντας κόπο δυσανάλογο με τις γυναίκιες τους δυνάμεις.

Γεμάτα τα βουνά μας από κλαδιά, μα για να βρουν μεγάλα κλαδιά οι κλαοφόρες να κάμουν ολόκληρο δεμάτι, έπρεπε να πάνε μακριά, δυο τρεις ώρες δρόμο πολλές φορές, να σκαρφαλώσουνε κορφές, να κατέβουν λαγκαδιές για να πετύχουν παρθένους τόπους με θυμάρια μια αγκαλιά το καθένα και χινοπόδια.

Πάντα συντροφιαστά ξεκινούσαν για τα κλαδιά, τρεις τέσσερις μαζί ή και παραπάνω, ποτέ μια μοναχή της. Πώς να ξεκινήσει μοναχή της, αφού ήταν ακόμη νύχτα, τρεις ή τέσερεις το πρωΐ κι ο πετεινός δεν είχε λαλήσει να διαλύσουν τα στοιχειά;

Διπλό καλό η συντροφιά : δεν γουλιούσανε (δε φοβόντουσαν), μα και βοηθούσε η μια την άλλη  στο σήκωμα του δεματιού.

Πολλοί ήσαν οι τόποι που μπορούσαν να βγάλουν όμορφα κλαδιά, μα όλοι μακρινοί, δύσκολοι, χωρίς ούτε ούτε ένα μονοπάτι: το βουνό του Προφήτη Ηλία, ο Μηλιανός, η Σέλλη, ο δρόμος ο παλιός του Βαθύ, η βουνοπλαγιά των Βοθύνων, του Αγίου Κωνσταντίνου, του Τράχηλα κι άλλοι ακόμη.

Αντιλαλούσαν τα βουνά από τα τραγούδια όταν πηγαίνανε οι κλαοφόρες στα κλαδιά. Ξεχνούσαν έτσι το φόβο τους στην ερημιά, κι όλο και κάποιο μαράζι έφευγε και χανότανε μαζί με τάστρα που σβήνανε ένα ένα όσο πλησίαζε η αυγή:

Το φεγγαράκι ρώτηξε και τάστρα να σου πούνε

πώς κλαίνε τα ματάκια μου όταν σε θυμηθούνε

Με το φεγγάρι περπατώ με τ΄άστρι κουβεντιάζω

κι αμερινός μαρώτηξε τί έχω κι αναστενάζω

Πώς να μην αναστενάξει η κλαοφόρα, ιδιως σαν ήταν καλοκαίρι και πάντα κάποιος θάλειπε στο σφουγγάρι. Αν δεν ήταν ο άντρας, θαταν ο αδελφός, θαταν το γειτονόπουλο με τον φουτνωτό καρέ ( = τα φουντωτά αντρικά μαλλιά) και τα γεροδεμένα μπράτσα, που την είχε απαντήσει στο δρόμο, σαν ερχόταν φορτωμένη στον ώμο με τη λαΐνα (=στάμνα) από την ανηφοριά των πηγαδιών.

Σαν έφταναν στον προορισμό τους, άρχιζε πια να ξημερώνει και ξεχώριζαν καθαρά γύρω τους. Τότε, σκόρπιζε η συντροφιά, και κάθε μια με τη βοήθεια της αξίνης πουχε πάρει μαζί της, άρχιζε να βγάζει τα κλαδιά πούσαν ριζωμένα βαθειά στις πέτρες μέσα στις αγκυλωτές  (στα σπιρούνια) κι έπρεπε να καταβάλει δύναμη στο ξερίζωμά τους (στο νέσπασμα).

Μα και να μην ήταν τάχα το βγάλσιμο μονάχα η δουλειά; Έπρεπε κατόπιν να μαζευτούν όλα κοντά για να γίνουνε δεμάτι, κι εδώ ήταν όλη η τέχνη της κλαοφόρας : να κάμει όμορφο δεμάτι μεγάλο με κλαδιά μεγάλα, να το δέσει γύρω – γύρω με το σκοινί πουχε κουβαλήσει ζωσμένο στη μέση της, για να μπορέσει να τά κουμπήσει πάνω στο κεφάλι και να μην διαλύσει σ΄όλη τη μακρινή διαδρομή πού χε να κάμει.

Σώρευε λοιπόν τα κλαδιά σ΄ ένα μέρος, τά κανε πρώτα μικρές αγκαλιές, πάντα με τις ρίζες προς τα μέσα αντικριστά και τις στοίβαζε κοντά  τη μια στην άλλη, δυο τρεις σειρές, ώστε να πάρει το δεμάτι το κανονικό του μέγεθος. Χώρια από το κυρίως δεμάτι, άφηναν πάντα μια αγκαλιά, το προσώμι, που την τοποθετούσαν πίσω στο λαιμό τους και λίγο στους ώμους, και πάνω από κει έμπαινε πια το σωστό δεμάτι. Κατάλληλος έπρεπε να είναι κι ο τόπος που θα δεναν το δεμάτι για να μπορέσουν να το σηκώσουν. Διαλέγανε συνήθως μια προεξοχή του βράχου, στεκόντουσαν από κάτω κι έτσι πιο εύκολα πια μπορούσαν να το σηκώσουν κρατώντας από κάτω με τα δυο χέρια το σχοινί να μην πέσει. Κι άρχιζε τότε η κατηφόρα μέσα από μικρά μονοπάτια που πάνω στα τραχειά ψηλά βουνά κι αυτά χανόντουσαν ή δεν υπήρχαν ολωσδιόλου.

Η αυγή που μόλις ρόδιζε πέρα στην ανατολή, το γλυκό αέρι του βουνού δρόσιζε μάγουλα παρθενικά ή και ρυτιδωμένα από τον αγώνα της ζωής, γιατί δέν έλειπαν σ΄αυτή τη δουλειά οι παντρεμένες, οι ώριμες, ακόμη κι οι ηλικιωμένες που κρατιόντουσαν.

Πολλές ήταν εκείνες που γύριζαν πριχού (προτού) τις δει του ήλιου το μάτι και το καυχιούνται σήμερα.

Ξεχώριζε από μακριά η συνοδεία με το επιβλητικό τους παράστημα που γινότανε υπερφυσικό με το δεμάτι ψηλά.

Αργά και που να σταθούν να ξαποστάσουν, να κουμπίσουν το δεμάτι σε κάποιο τοίχο ψηλωμένο, να δαγκάσουν καμμιά μπουκιά ξερό ψωμί, να πιουν λίγο νερό και να κόψουν κμανένα σύκο χλωρό αν λάχαινε ξωτάρικο χτήμα στο δρόμο τους, και να ξανάμπουνε στη στράτα τους, για να φτάσουν στην ώρα τους, πριν ξυπνήσει το σπιτικό τους.

Το δεμάτι σαν ερχότανε, έμπαινε μέσα στ΄αμπάρι πού ταν κάτω από τον κράββατο, στο κατώϊ. Μονάχα μέσα στο καλοκαίρι, που δεν υπήρχε κίνδυνος βροχής μπορούσε να μείνει έξω πρόχειρα στην αυλή.

Μέσα στο χειμώνα το βαρύ δεν μπορούσαν να πάνε στα κλαδιά. Έπρεπε να μην βρέχει, μα και να μην φυσά αγέρας δυνατός που μπορούσε εύκολα να τις ρίξει κάτω. Κι έτσι κουμπανιάριζαν την εποχή που ο καιρός ήταν κατάλληλος.

Το καλοκαίρι έπρεπε να γίνουν τα συκοΰρια, που χρειαζόντουσαν πολλά δεμάτια κλαδιά. Όταν τα σύκα μαζευόντουσαν, απομέναν τα κλαδιά και τ’αποθηκεύανε για τις βροχερές μέρες του χειμώνα, μια και ήταν από τ΄απαραίτητα εφόδια του κάθε σπιτικού.

Ό,τι λογής καιρός και να τανε έπρεπε κάθε Σάββατο νανάψει ο φούρνος με τα κλαδιά για να ψηθούν τα ψωμιά και να βγουν μοσχοβολισμένα απ΄τα θυμάρια, και πιο πολύ η πίττα που φαγωνότανε πρώτη εκείνη φρέσκια, ζεστή και δεν κοβότανε το ψωμί, να μη φύγει μάνι μάνι από την πρώτη μέρα, γιατί ήταν κακονοικοκυροσύνη.

Κείνο τ΄άναμμα του φούρνου, ολόκληρη ιεροτελεστία. Ένα ένα να πετιέται μέσα το κλαδί κι ανάλογα με το είδος να ξεπετιέται η φλόγα και να σου θυμίζει τη βιβλική “κάμινο του πυρός την καιομένην”…

Πιο δυνατή, πιο μεγάλη φλόγα δίνανε τα χινοπόδια, μα και πόσο σουβλερά τ΄αγκάθια τους, κοντά-κοντά. Σε τρυπούσανε πάντα όταν τα μετάπιανες όσο και να πρόσεχες. Εκείνα όμως που μοσχομυρίζανε στο κάψιμό τους ήσαν τα θυμάρια κι οι ξερές αλισφακιιές σαν λαχαίνανε.

Δεν χρησιμεύανε μονάχα στ΄άναμμα του φούρνου τα κλαδιά. Οι πιο πολλές νοικοκυρές μαγείρευαν μ΄αυτά, έκαμναν όμορφο τηγάνισμα, μόνο που δεν μπορούσες να ξεφύγεις δίπλα από τη φωτιά.

Τα δοκιμάσανε μέσα στον πόλεμο, τότε που αναγκαστικά στραφήκαμε στην μάνα γη, και σπέρναμε όλοι, θερίζαμε, αλέθαμε, ζυμώναμε, φουρνίζαμε κι είχαμε τα κλαδιά για όλα, ακόμα και για φωτισμό, σαν το δελτίο του πετρελαίου κατάντησε ανύπαρκτο. Ένα δεμάτι κλαδιά στοίχιζε παραπάνω από το μεροκάματο μιας εργάτριας.

Υπήρχαν γυναίκες κείνο τον καιρό, πούχανε το κουράγιο στις καλές μέρες να πηγαίνουνε και δυο φορές στην ίδια μέρα. Να τα πουλήσουν για να βγάλουν πιο πολλά χρήματα, σαν τις έζωνε η φτώχεια.

Μικρή κόρη, θυμούμαι τη Φουκαΐνα, μια χωριανή παπόμεινε χρήρα με τρία παιδιά γιατί ο άντρας της έσκασε στο σφουγγάρι, που μας έφερνε ταχτικά τα κλαδιά στο σπίτι.

Τη θαύμαζα μαζί και τη λυπόμουνα σαν την έβλεπα να φτάνει φορτωμένη το πελώριο βαρύ δεμάτι με το κεφάλι σκυφτό, υποταγή στη μοίρα της γυναίκας του νησιού, υποταγή ενσυνείδητη, θυσιαστική, και να τ΄απιθώνει σιγά σιγά  στον τοίχο της αυλής.

Σαν έμπαινε μέσα στο σπίτι και καθότανε να ξαποστάσει, τριγύριζα κοντά της, μάρεσε ν΄ακούω τη μυρουδιά από τα θυμάρια π’ ανάδινε ολάκερη, παρατηρούσα τα χοντρά ποδήματα που φορούσε, το φαρδύ μεσοφούστανο το παρδαλό και την πουκαμίσα ως πάνω κλειστή και τον χοντρό άσπρο φουτά, που τον άλλαζε σε λίγο με το κανονικό μαύρο τσεμπέρι.

Απαραίτητα έπρεπε να τη ρωτήσω : “από πού έφερες Φουκαΐνα τα κλαδιά;” γελούσε κουρασμένα.

– Α κόρη μου, σήμερις ήπηα (πήγα) ψο πέρα ‘που (από) τον άη Φώτη. Όξω στον Τράσηλα μακριά κι ήκαμα δύο στράτες. Ηβγαλα πολλά πολλά, ήκαμα το πρώτο δεμάτι ήφερά το κι ηξανάπηα κι ήφερα και το άλλο. ‘Που τη νύχτα που τυρανιούμαι…

Είχε πάντα και κάποια ιστορία να πει για στοιχειά, για καλομοίρες, που με το κράξιμο του πετεινού φεύγαν μακριά. Εκείνη δεν σκιαζότανε γιατί κρατούσε πάντα πάνω της ψωμί, φορούσε κι ένα μικρό κοκάλινο σταυρόα   αγιοταφίτικο, για το “γκίξιμο” (=το άγγιγμα από το φάντασμα).

Πλάϊ στη μορφή της γυναίκας Καλυμνιάς που κουβαλεί στον ώμο τη στάμνα το νερό, θά πρεπε να λαξευτεί κι η μορφή της κλαοφόρας, γιατί λαξεμένη στέκει στο νου κια την καρδιά πολλών.

-Όταν θυμούμαι τη μάνα μου, τη φέρνω πάντα μπροστά μου μ΄ένα δεμάτι κλαδιά στο κεφάλι. έλεγε με περισσή συγκίνηση και σεβασμό Καλύμνιος επιστήμων.

Γυναίκες του νησιού μου, που ανύποπτες, κρατήσατε μαζί με το δεμάτι τα κλαδιά ζωντανή την παράδοση της κλαοφόρας, που πάει να σβήσει στον καιρό μας, δεχτήτε τις απλές τούτες γραμμές, χαραγμένες στη θύμισή σας.

Ευχαριστούμε θερμά την κυρία Αγγελική Μαραγκού που μας προμήθευσε το κείμενο το οποίο είναι γραμμένο από την αφηγήτρια του βίντεο που παραθέτουμε, την κυρία Φανερωμένη Σκυλλά, η οποία μας έδωσε και προσωπική συνέντευξη που θα αναρτήσουμε σύντομα. Την ευχαριστούμε κι εκείνη θερμά που επέτρεψε τη δημοσίευση των κειμένων και φωτογραφιών του καλύμνικου σπιτιού (Λαογραφικό Μουσείο).

Απολαύστε το βίντεο που εξηγεί την καλύμνικη ζωή και περιέχει και αναφορά στις Κλαοφόρες.

# data[].attributes.attachment_link.title
Καλύμνικο Σπίτι - Kalymnian House Folk Museum.wmv

# data[].attributes.attachment_link.description
Το ΚΑΛΥΜΝΙΚΟ ΣΠΙΤΙ είναι μία ιδιωτική προσπάθεια για την διατήρηση και την προβολή του Καλύμνικου τρόπου ζωής του περασμένου αιώνα ! Έχοντας ξοδέψει πάρα πολλά σε χρόνο και πόρους, η κυρία Φανερωμένη κατάφερε να συγκεντρώσει αυτά τα αντικείμενα από όλο το νησί της Καλύμνου , να καταγράψει ιστορίες , εμπειρίες , γνώση και να τα παρουσιάζει στα λιγοστά τετρ.

# data[].attributes.headline
Κάλυμνος, Αναστασία 

# data[].attributes.body
Κάλυμνος, Αναστασία Κουτούζη - Παραδοσιακή Υφαντουργία

Στα 61 μου κλείνω 46 χρόνια παραδοσιακής υφαντουργίας με τον αργαλειό μου.

Ξεκίνησα στα 15 μου, μαθαίνοντας με τη γιαγιά μου, αφού οι ανάγκες του σπιτιού ήταν μεγάλες.

Ήμασταν μία οικογένεια με 8 αδέρφια σε ένα νησί με ελάχιστους κατοίκους. Χρόνια φτωχά με πολλές στερήσεις, αλλά με πολλή αγάπη. Επαγγέλματα δύσκολα, όπως η σφουγγαροδουλειά και η αλιεία, σφράγισαν τη ζωή μας. Στα 16 μου παντρεύτηκα και έκανα 5 παιδιά. Ο άντρας μου σφουγγαράς δύτης να ταξιδεύει σε όλη την Ελλάδα και στα παράλια της Βεγγάζης.

Η σχέση μου με τον αργαλειό –που ήταν μία σχέση ανάγκης και επιβίωσης- εξελίχθηκε συνάμα σε μία μεγάλη αγάπη και πηγή έμπνευσης. Όλα αυτά τα χρόνια είναι ζωντανά μέσα μου τα βράδια που υφαίνω στον αργαλειό, όπου ξεδιπλώνονταν μία - μία οι χαρές και οι λύπες.

Το όνειρό μου είναι η επτάχρονη εγγονή μου η Αναστασία, που με επισκέπτεται τα καλοκαίρια από τη Γαλλία, να αγαπήσει τον αργαλειό και να μάθει να υφαίνει και αυτή με τη σειρά της, ώστε να κρατήσει ζωντανή αυτή την αγάπη και να της δώσει συνέχεια.

# data[].attributes.attachment_link.title
Blue Star Ferries - Κάλυμνος, Κουκουβά-Μπαϊράμη Θεμελίνα - Νησιώτικα Τσεμπέρια

# data[].attributes.attachment_link.description
Blue Star Ferries - Κάλυμνος, Κουκουβά-Μπαϊράμη Θεμελίνα - Νησιώτικα Τσεμπέρια

# data[].attributes.headline
Κατασκευή τσεμπεριών καλύμνικων μαντιλιών

# data[].attributes.subject
Κατασκευή τσεμπεριών καλύμνικων μαντιλιών

# data[].attributes.attachment_link.title
Φορεσιές της Καλύμνου. - kalymniansvoice.com

# data[].attributes.attachment_link.description
ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ] - ΟΙ ΚΑΛΥΜΝIΕΣ ΚΑΙ Η ΦΟΡΕΣΙΑ ΤΟΥΣ Οι γυναίκες της Καλύμνου, όπως και οι άντρες...

# data[].attributes.attachment_link.title
Blue Star Ferries - Κάλυμνος, Κουκουβά-Μπαϊράμη Θεμελίνα - Νησιώτικα Τσεμπέρια

# data[].attributes.attachment_link.description
Blue Star Ferries - Κάλυμνος, Κουκουβά-Μπαϊράμη Θεμελίνα - Νησιώτικα Τσεμπέρια

# data[].attributes.attachment_link.title
ΙΣΣΟΣ ΧΟΡΟΣ- ΚΑΛΥΜΝΟΣ - ΕΝΝΗΜΑΤΑ

# data[].attributes.attachment_link.description
ΤΑ ΑΔΕΡΦΙΑ ΜΙΚΕΣ ΚΑΙ ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΤΣΟΥΝΙΑΣ ΠΑΙΖΟΥΝ ΚΑΛΥΜΝΙΚΟ ΙΣΣΟ

# data[].attributes.attachment_link.title
Μηχανικός  Καλύμνου Ο ΓΝΗΣΙΟΣ Κikilis violin, michanikos dance of Kalymnos

# data[].attributes.attachment_link.title
Οι Ελληνικοί χοροί κατά περιοχές - Αιγαίο πέλαγος - Καλύμνου

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Τόποι και Τρόποι

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Ιστορία

Το "Ντιρλαντά" έχει ένα ρυθμό που σε ξεσηκώνει. Σα να σε ζωντανεύει. Ένα τραγούδι χωρίς μουσικό τέλος. Ένας σκοπός που σου επιτρέπει να βάλεις ότι στίχο θέλεις. Σύμφωνα με ερευνητές της λαϊκής μουσικής, η γρήγορη ερμηνεία του μπορεί να οδηγήσει σε κατάσταση έκστασης. Ίσως γι'αυτό τραγουδιόταν συνεχώς στα καλύμνικα σφουγγαράδικα. Για να κρατάει ξύπνιους και σε εγρήγορση τους δύτες και τους τροχαλητές με τον χαρακτηριστικό ρυθμό του. Κάποιοι λένε ότι οι σφουγγαράδες το τραγουδούσαν όλοι μαζί στους δύτες, όταν ανέβαιναν από τις καταδύσεις.

Ήθελαν να τους κρατήσουν ξύπνιους και να αποφύγουν τη νόσο των δυτών. Άλλοι υποστηρίζουν ότι το Ντιρλαντά το έλεγαν σε αυτόν που γύριζε τον τροχό της αντλίας, που έστελνε αέρα στον δύτη. Ο τρόχος γυρνούσε με δυσκολία και έτσι έδιναν ρυθμό στον τροχαλητή για να συνεχίσει. Η ζωή του δύτη κρεμόταν από αυτόν. Στην Κάλυμνο το τραγούδι υπάρχει και σε δεύτερη εκτέλεση, ακριβώς με τον ίδιο ρυθμό, αλλά αντί για Ντιρλαντά λέγεται "Πέντε και τέσσερα εννιά". Η λαϊκή παράδοση το κατατάσσει στα τραγούδια της Μπαρμπαριάς, δηλαδή ότι προέρχεται από λαούς της Βόρειας Αφρικής.

Το παραδοσιακό κομμάτι "Ντιρλαντά" της Καλύμνου είναι διεθνώς, ίσως το πιο γνωστό ελληνικό τραγούδι

Ο Διονύσης Σαββόπουλος περιέλαβε το τραγούδι στο δίσκο του '69 "Το περιβόλι του τρελού" και το έκανε επιτυχία στην Ελλάδα. Η διάσημη Νταλιντά το άκουσε και της άρεσε. Το τραγούδησε το 1970 στα ιταλικά και στα γαλλικά και το έκανε διεθνή επιτυχία. Με τα χρόνια ο ιδιαίτερος καλυμνιώτικος ρυθμός έγινε σίγουρη επιτυχία για τους καλλιτέχνες σε ολόκληρο τον κόσμο. Έτσι, τραγουδήθηκε σε πάρα πολλές χώρες μεταξύ των οποίων αραβικές, ασιατικές, αφρικανικές και φυσικά ευρωπαϊκές. Ο Ξυλούρης το τραγούδησε με αλλαγμένους τους μισούς στίχους, ενώ τραγουδήθηκε με επιτυχία και από τη Μαρινέλλα. Oι dj της δεκαετίας του '90 διασκεύασαν το Ντιρλαντά σε trance και πρόσφατα σε chill ή up tempo house.

Η δικαστική κόντρα του Σαββόπουλου για τα πνευματικά δικαιώματα του Ντιρλαντά

Το τραγούδι ηχογράφησε σε 45αρι δίσκο τη δεκαετία του '60 ο καπετάνιος Παντελής Γκίνης, γνωστός στο νησί ως Ντιρλαντάς. Την επιμέλεια του δίσκου είχε η Δόμνα Σαμίου, φίλη του Διονύση Σαββόπουλου. Λέγεται ότι από αυτήν έμαθε το τραγούδι ο "Νιόνιος" και έτσι το κυκλοφόρησε στον δίσκο του το 1969.

Η επιτυχία όμως έφτασε στις δικαστικές αίθουσες για τα πνευματικά δικαιώματα. Ο Σαββόπουλος έλεγε ότι η εκτέλεσή του ήταν προϊόν παραδοσιακού άσματος και ο Γκίνης ότι ήταν δικό του. Στη δίκη κλήθηκε να καταθέσει και ο γνωστός λαϊκός δημιουργός Γιάννης Παπαϊωάννου.

"Το τραγούδι δεν είναι κανενός, δεν έχει αφεντικό, το λέγανε στα ψαράδικα". "Και που το ξέρετε αυτό;", ρωτήθηκε ο Παπαϊωάννου από τον συνήγορο. Αντί για απάντηση έδειξε την ταυτότητά του. Το επάγγελμα έγραφε "αλιεύς". Τελικά, δικαιώθηκε ο Γκίνης.

Η διεθνής επιτυχία του "ερωτικού" Ντιρλαντά από τη διάσημη Νταλιντά

Το 1970, η πασίγνωστη Νταλιντά ερμηνεύει το Ντιρλαντά στα γαλλικά και το τραγούδι εκτοξεύεται. Τραγουδιέται και χορεύεται παντού. Η τραγουδίστρια το λέει και στα ιταλικά και σημειώνει παρόμοια επιτυχία. Οι στίχοι όμως δεν είχαν καμία σχέση με τους αρχικούς των σφουγγαράδων. Ήταν ερωτικοί και μιλούσαν για μια πληγωμένη και προδομένη γυναίκα που χώριζε το αμόρε της. Ακολούθησαν εκτελέσεις σε Ρουμανία, Ολλανδία, Φινλανδία, Κροατία, Σκόπια, Δανία, Πολωνία, Ισραήλ, στην Αλβανία του Χότζα και αλλού. Στον κινηματογράφο ακούστηκε στην ταινία "Τρελός, Παλαβός και Βέγγος", στη σκηνή με τους αναστενάρηδες.

Στίχοι

Βρε! ντιρλαντά ντιρλάνταντα, - ντάντα ντιρλάνταντα,
ω! ντιρλαντά και τέζα όλοι - ντάντα ντιρλάνταντα,
βρε για να πάρουμε την Πόλη - ντάντα ντιρλάνταντα,
ω! ντιρλαντά ντιρλάνταντα - ντάντα ντιρλάνταντα,
από την Πόλη τη Χαλή - ντάντα ντιρλάνταντα,
την Ατσαΐνα την Καλή - ντάντα ντιρλάνταντα. Ω ντιρλαντά ντιρλάνταντα - ντάντα ντιρλάνταντα,
ω! ντιρλαντά και τέζα πλάτες - ντάντα ντιρλάνταντα,
βρε για ξανθές για μαυρομάτες - ντάντα ντιρλάνταντα,
ω! ντιρλαντά ντιρλανταντά - ντάντα ντιρλάνταντα,
χωρώ τον 'γώ που δεν τραβά - ντάντα ντιρλάνταντα,
η αδερφή του με τα μας - ντάντα ντιρλάνταντα,
ω! ντιρλαντά βρε λεβεντόνια - ντάντα ντιρλάνταντα,
βρε και της Μπαρμπαριάς γλαρόνια - ντάντα ντιρλάνταντα. Ω ντιρλαντά ντιρλάνταντα - ντάντα ντιρλάνταντα,
βρε ντιρλαντά βρε και βραδιάζει - ντάντα ντιρλάνταντα,
βρε κι η κουβέρτα 'νεστενάζει - ντάντα ντιρλάνταντα,
βρε και ο μάγειρας φωνάζει - ντάντα ντιρλάνταντα,
ω! ντιρλαντά ντιρλάνταντα - ντάντα ντιρλάνταντα. Ω ντιρλαντά και τέζα όλοι, - ντάντα ντιρλάνταντα,
βρε για να πάρουμε την Πόλη - ντάντα ντιρλάνταντα,
από την Πόλη τη Χαλή - ντάντα ντιρλάνταντα,
την Ατσαΐνα την Καλή - ντάντα ντιρλάνταντα,
βρε τη Χαλή το λιμιωνάρι - ντάντα ντιρλάνταντα,
βρε τη Μαρία του Λισγάρη - ντάντα ντιρλάνταντα,
και πάνω στ' άσπρο της ποδάρι - ντάντα ντιρλάνταντα,
θα πά' να δέσω παλαμάρι - ντάντα ντιρλάνταντα. Ω ντιρλαντά ντιρλάνταντα - ντάντα ντιρλάνταντα,
ω! ντιρλαντά κι ήρτεν ο κόμπος - ντάντα ντιρλάνταντα,
βρε στον λαιμό ντος των αρχόντω - ντάντα ντιρλάνταντα,
ήρθεν ο κόμπος στο Κομπάλι - ντάντα ντιρλάνταντα,
η Κατερίνα του Τσαγκάρη - ντάντα ντιρλάνταντα,
βρε θα τη βάλω μες στη πλώρη - ντάντα ντιρλάνταντα,
και θα της κάμω γιο και κόρη - ντάντα ντιρλάνταντα. Ω ντιρλαντά ντιρλάνταντα - ντάντα ντιρλάνταντα,
ω! ντιρλαντά βρε 'σείς λεβέντες - ντάντα ντιρλάνταντα,
βρε θα σας κόψω 'γώ βιολέντες - ντάντα ντιρλάνταντα,
βρε ολονών 'πό ένα δύο - ντάντα ντιρλάνταντα,
βρε και του Γιώργου δεν του δίνω - ντάντα ντιρλάνταντα. Ω ντιρλαντά ντιρλάνταντα - ντάντα ντιρλάνταντα,
ω ντα ντα ντα ντιρλάνταντα - ντάντα ντιρλάνταντα,
Βρε! ντιρλαντά ντιρλάνταντα, - ντάντα ντιρλάνταντα,
ω! ντιρλαντά ντιρλάνταντα - ντάντα ντιρλάνταντα.

Ακολουθεί βίντεο με τον Θανάση Βέγγο στη διάρκεια του οποίου ακούγεται η πρώτη εκτέλεση του τραγουδιού

# data[].attributes.attachment_link.title
Το παραδοσιακό κομμάτι "Ντιρλαντά" της Καλύμνου που έσωζε τους δύτες (video) | Τόποι και Τρόποι

# data[].attributes.attachment_link.description
Ιστορία Το "Ντιρλαντά" έχει ένα ρυθμό που σε ξεσηκώνει. Σα να σε ζωντανεύει. Ένα τραγούδι χωρίς μουσικό τέλος. Ένας σκοπός που σου επιτρέπει να βάλεις ότι στίχο θέλεις. Σύμφωνα με ερευνητές της λαϊκής μουσικής, η γρήγορη ερμηνεία του μπορεί να οδηγήσει σε κατάσταση έκστασης. Ίσως γι'αυτό τραγουδιόταν συνεχώς στα καλύμνικα σφουγγαράδικα.

# data[].attributes.attachment_link.title
Παραδοσιακοί Χοροί και Τραγούδια της Καλύμνου

# data[].attributes.attachment_link.description
Ο μαθητές της Δ' τάξης παρουσιάζουν παραδοσιακούς χορούς και τραγούδια της Καλύμνου. Η δραστηριότητα πλαισιώθηκε μουσικά από την οικογένεια του πατέρα Μιχαήλ Κουκουβά. Την βιντεοσκόπηση και την επεξεργασία βίντεο επιμελήθηκε η Ελένη Οικονόμου και ο Γιάννης Μηνιώτης. Υπεύθυνοι εκπαιδευτικοί: Μαρία Παππά, Μιχαήλ Μπουτκάρης, Όλγα Μαντζόλη & Αριάδνη Κασαπάκη.

# data[].attributes.attachment_link.title
Καλυμνιώτικος (Χορός του μηχανικού) - Βικιπαίδεια

# data[].attributes.attachment_link.description
Ο χορός χορεύεται σε διάφορες εκδηλώσεις όπως γάμοι, γλέντια και πανηγύρια και είναι πολύ αγαπητός. Είναι καθαρά αντρικός χορός. Αποτελεί αναπαράσταση του "πιασμένου" μηχανικού, δηλαδή του δύτη που βουτούσε με σκάφανδρο κι έχει πιαστεί, έχοντας πάθει τη νόσο των δυτών που ήταν η ημιπαράλυση.

# data[].attributes.attachment_link.title
Κάλυμνος ,το νησί της ελληνικής παράδοσης - παραδοσιακά μικρά νησιά του Αιγαίου - εθνικές γιορτές - παραδοσιακά μουσικά όργανα - παραδοσιακές γιορτές

# data[].attributes.attachment_link.description
Traditional houses for sale in Kalymnos, in Greece

# data[].attributes.headline
Συρτός-Καλαματιανός<

# data[].attributes.body
Συρτός-Καλαματιανός

Ο Συρτός ή Καλαματιανός είναι ο πιο γνωστός παραδοσιακός χορός που χορεύεται σε ολόκληρη την Ελλάδα με μικρές παραλλαγές στις διάφορες περιοχές. Κυκλικός στροτός χορός με 12 βήματα. Οι χορευτές πιάνονται από τις παλάμες. Ο πρωτοχορευτής μπορεί να κάνει διάφορες φιγούρες όπως στροφές, πηδήματα, ψαλίδια, καθίσματα και άλλα. Η μουσική είναι σε μέτρο 7/8. Ο Συρτός φαίνεται ότι είναι ο αρχαίος «όρμος» όπως τον ονομάζει ο Λουκιανός. Οι απεικονίσεις χορών σε διάφορα αρχαία αγγεία και τοιχογραφίες έχουν πολλά από τα χαρακτηριστικά του γνωρίσματα.
Υπάρχει και άλλη μαρτυρία για την αρχαία καταγωγή του Συρτού. Η επιγραφή του 1ου αιώνα μ.Χ. από θρησκευτικό πανηγύρι στη Βοιωτία στο ιερό του Απόλλωνα που βρισκόταν στο όρος Πτώο κοντά στην Κωπαΐδα. Η μαρμάρινη αυτή επιγραφή που στήθηκε προς τιμή ενός Επαμεινώνδα, αναφέρει τα εξής: «Τας πατρίους πομπάς μεγάλας και την των συρτών πάτριον όρχησιν θεοσεβώς ετέλεσε». Σε μετάφραση θα λέγαμε ότι αυτός ο Επαμεινώνδας οργάνωσε τις παραδοσιακές πομπές με μεγαλοπρέπεια και με σεβασμό εκτέλεσε τους πατροπαράδοτους συρτούς χορούς. Συμπεραίνουμε λοιπόν ότι οι συρτοί χοροί υπήρχαν πολύ πιο πριν από τον 1ο αιώνα και ότι οι πρόγονοί μας τους κληρονόμησαν και αυτοί από τους πατεράδες τους. Τέλος βλέπουμε πως η επιγραφή αναφέρεται σε πολλούς συρτούς χορούς, κάτι που συναντάμε και στις μέρες μας σε ολόκληρη την Ελλάδα.
Σχετικά με την προέλευση της ονομασίας Καλαματιανός, πολλοί πιστεύουν πως βγήκε από την πόλη πού χορευόταν δηλαδή την Καλαμάτα. Εάν όμως προσέξουμε τα λόγια του τραγουδιού που συνοδεύουν τον χορό, τα πράγματα παρουσιάζονται διαφορετικά: «Σαν πας στην Καλαμάτα κι έρθεις με το καλό, φέρε μου ένα μαντήλι να δέσω στο λαιμό». Στο τραγούδι ζητάει κάποια από τον καλό της που ταξιδεύει πολύ, να της φέρει ένα μεταξωτό μαντήλι αν τύχει να πάει στην Καλαμάτα. Επειδή εκείνη την εποχή άνθιζε το περίφημο βιοτεχνικό κέντρο επεξεργασίας μεταξιού στην Καλαμάτα. Τα λόγια του τραγουδιού μας βεβαιώνουν πως ο χορός αυτός χορευόταν και σε άλλες περιοχές της Ελλάδας. Το μεταξωτό μαντήλι είναι ιερό σύμβολο κάθε παραδοσιακής γαμήλιας τελετής και με αυτό το τραγούδι συνήθιζαν να συνοδεύουν το γαμήλιο γλέντι. Επίσης το μεταξωτό μαντήλι είναι σύμβολο αδελφικής φιλίας και το φορούσαν στον λαιμό τους οι σταυραδελφοί του γαμπρού.

# data[].attributes.attachment_link.description
Μουούρι Φύλλα Καλύμνικα (ντολμαδάκια με αμπελόφυλλα)

# data[].attributes.attachment_link.title
ΖΑΧΑΡΟΠΛΑΣΤΙΚΗ

# data[].attributes.attachment_link.description
Βασιλόπιτα Φοινίκια Καλύμνικο εφτάζυμο γλυκό Κοπεγχάγη Κολοκυθόπιτα γλυκιά Λαζαράκια Πασχαλινά τσουρέκια...

# data[].attributes.attachment_link.title
Συνταγές Καλύμνου | Συνταγούλης

# data[].attributes.attachment_link.description
Συνταγές Καλύμνου. Στο Συνταγούλη βρίσκεις χιλιάδες τίτλους συνταγών για φαγητά και γλυκά για να φτιάξεις ό,τι τραβάει η ορεξή σου!

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Αν κάτι μπορεί να χαρακτηριστεί καλοκαίρι μέσα στο πιάτο μου αυτό μπορεί να είναι μόνο μια ντοματοσαλάτα.

Από την μια άκρη της χώρας ως την άλλη η ντοματοσαλάτα έχει διεκδικήσει έτη και έτη την σχεδόν καθημερινή εμφάνιση της στο τραπέζι!

Τι πιο υπέροχο από ένα γεμάτο πιάτο από ζουμερές εποχιακές ντομάτες, λίγο τυρί, περιχυμένη με ελαιόλαδο και πασπαλισμένη με την ρίγανη που σου μάζεψε κάποια θεία, γιαγιά, γειτόνισσα... αυτή είναι η βάση της, μετά ανάλογα τα κέφια, την ώρα και την έμπνευση εμπλουτίζεται με τα υπόλοιπα γνωστά ή και άγνωστα υλικά.

Και είναι και τα άπειρα της ονόματα, οι πολλές της παραλλαγές σε όποιο μέρος και να βρεθείς σε περιμένει μια άλλη ντοματοσαλάτα, με άλλο όνομα, με άλλα υλικά και την δική της μοναδική "άποψη".

Την ντοματοσαλάτα του ο κάθε τόπος την "φιλεύει" με ότι αγαπάει, κάπαρρη, παξιμάδια, τυριά, μυρωδικά, άλλος τόπος άλλος τρόπος.

Μια τέτοια σαλάτα είναι και το μιρμιζέλι, η ντοματοσαλάτα που θα έτρωγες στην Κάλυμνο και που αυτό το καλοκαίρι δεν μπορώ να σταματήσω να τρώω. Η διαφορά της με τις άλλες ντοματοσαλάτες είναι οτι "παντρεύουν" το παστό ψάρι, την μελιτζάνα με κοπανιστή, μάλλον μη συνηθισμένος συνδυασμός για τους περισσότερους αλλά εκεί στην Κάλυμνο αυτό κάνουν και χρησιμοποιούν κολιό παστό, αν δεν βρεις και οι σαρδέλες κάνουν την δουλειά τους, τέλος αν δεν κατάφερες να βρεις κοπανιστής χρησιμοποίησε γαλομυζήθρα όπως έκανα κι εγώ.

Μιρμιζέλι, Σαλάτα Καλύμνου

By Ευα Μονοχαρη Published:

Η παραδοσιακή Καλύμνια σαλάτα που αξίζει να δοκιμάσεις!

Ingredients

Instructions

1. Κόβουμε σε χοντρές φέτες τις μελιτζάνες, τις ραντίζουμε με λίγο ελαιόλαδο και τις ψήνουμε μέχρι να μαλακώσουν.
Ξεφλουδίζουμε τις ντομάτες.

2. Βρέχουμε και σπάμε το παξιμάδι, σε ένα μπωλ κόβουμε σε μέτρια κομμάτια την ντομάτα, τις μελιτζάνες, το αγγούρι.

3. Προσθέτουμε ελαιόλαδο, το θρούμπι και την κοπανιστή και ανακατεύουμε όλα τα υλικά.

4. Σερβίρουμε την σαλάτα με τα φιλέτα του ψαριού που επιλέξαμε, τις ελιές, μια κουταλιά κοπανιστή, ραντίζουμε με επιπλέον ελαιόλαδο και θρούμπι.

# data[].attributes.attachment_link.title
Μιρμιζέλι, Σαλάτα Καλύμνου

# data[].attributes.attachment_link.description
Αν κάτι μπορεί να χαρακτηριστεί καλοκαίρι μέσα στο πιάτο μου αυτό μπορεί να είναι μόνο μια ντοματοσαλάτα. Από την μια άκρη της χώρας ως την άλλη η ντοματοσαλάτα έχει διεκδικήσει έτη και έτη την σχεδόν καθημερινή εμφάνιση της στο τραπέζι!

# data[].attributes.attachment_link.title
6-Πως Παιζότανε τα Παιδικά Παιχνίδια

# data[].attributes.attachment_link.description
Πως παιζότανε τα όμορφα παιδικά ομαδικά παιχνίδια της γειτονιάς. Παιχνίδια που με τη φαντασία, τη δημιουργικότητα, την ομαδικότητα και την άθληση, συνεισφέρουν στην ψυχική πληρότητα του παιδιού. Μέρος 6ο (και τελευταίο) Το κυνήγι του χαμένου θησαυρού , Πόλεμος και Ειρήνη , Τρεις...και το λουρί της μάνας , Πες μου έναν αριθμό , Χούλα-χουπ.

# data[].attributes.attachment_link.title
6-Πως Παιζότανε τα Παιδικά Παιχνίδια

# data[].attributes.attachment_link.description
Πως παιζότανε τα όμορφα παιδικά ομαδικά παιχνίδια της γειτονιάς. Παιχνίδια που με τη φαντασία, τη δημιουργικότητα, την ομαδικότητα και την άθληση, συνεισφέρουν στην ψυχική πληρότητα του παιδιού. Μέρος 6ο (και τελευταίο) Το κυνήγι του χαμένου θησαυρού , Πόλεμος και Ειρήνη , Τρεις...και το λουρί της μάνας , Πες μου έναν αριθμό , Χούλα-χουπ.

# data[].attributes.attachment_link.title
ΠΑΛΙΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΤΗΣ ΓΕΙΤΟΝΙΑΣ

# data[].attributes.attachment_link.description
ΠΑΛΙΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΤΗΣ ΓΕΙΤΟΝΙΑΣ - Free download as Powerpoint Presentation (.ppt), PDF File (.pdf), Text File (.txt) or view presentation slides online.

# data[].attributes.attachment_link.title
παραδοσιακά παιχνιδια αυλής

# data[].attributes.attachment_link.description
ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΤΗΣ ΑΥΛΗΣ Α μπε μπα μπλομ του κίθε μπλομ, α μπε μπα μπλομ του κίθε μπλομ, μπλιμ, μπλομ.

# data[].attributes.headline
Γράψτε μας τις εμπειρίες σας από την κατασκήνωσή μας. Ποιες ήταν οι καλύτερες στιγμές σας, τί μάθατε, τί σας εντυπωσίασε, τί προτείνετε. Μην ξεχνάτε να γράφετε το όνομά σας στον τίτλο για να μπορούμε να το καταχωρήσουμε στην ιστοσελίδα μας. Σας περιμένουμε για να βελτιώσουμε ακόμα περισσότερο την ποιότητα της ωφέλιμης αυτής καλοκαιρινής μας συνάντησης.

# data[].attributes.subject
Γράψτε μας τις εμπειρίες σας από την κατασκήνωσή μας. Ποιες ήταν οι καλύτερες στιγμές σας, τί μάθατε, τί σας εντυπωσίασε, τί προτείνετε. Μην ξεχνάτε να γράφετε το όνομά σας στον τίτλο για να μπορούμε να το καταχωρήσουμε στην ιστοσελίδα μας. Σας περιμένουμε για να βελτιώσουμε ακόμα περισσότερο την ποιότητα της ωφέλιμης αυτής καλοκαιρινής μας συνάντησης.

# data[].attributes.headline
Συζητήστε μαζί μας τ

# data[].attributes.body
Συζητήστε μαζί μας τις ιδέες σας και τις προτάσεις σας. Μη διστάσετε να μας πείτε τί σας δυσκολεύει και να μας εκφράσετε τις απόψεις σας σχετικά με τη βελτίωση της λειτουργίας της κατασκήνωσής μας.

# data[].attributes.headline
Διαδραστικό βιβλίο ομάδας

# data[].attributes.subject
Διαδραστικό βιβλίο ομάδας

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
κατασκήνωση καλύμνου

# data[].attributes.attachment_link.title
Διαδραστικό Βιβλίο Υλικού Ορθόδοξης Κατασκήνωσης Καλύμνου 2018 ΟΜΑΔΑ 4Η - ΘΕΟΦΡΟΝΕΣ -ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΚΗΝΩΣΕΙΣ

# data[].attributes.attachment_link.description
Υλικό για μελέτη των μελών της ομάδας με θέμα την παραδοσιακή ορθόδοξη ελληνική ζωή της Καλύμνου. Θα τη μοιραστούν δύο ομαδάρχισσες και δύο ομάδες παιδιών, δημοτικού και γυμνασίου.

# data[].attributes.headline
Ολόφωτες : Ύμνος

# data[].attributes.subject
Ολόφωτες : Ύμνος

# data[].attributes.body
Χριστέ μου, είσαι Συ το φως τ' αληθινό,
η άναρχη θεϊκή φωτοπηγή.
Βοήθα, Ιησού, να κάνουμε ναό
ολόφωτο για Σένα την ψυχή.

Το φως Σου να σκορπίσουμε σ' όλη τη γη,
π' αδέλφια μας πεθαίνουν, μαρτυρούν.
Στη Βόρειο Ήπειρο, Πατέρα, Πλαστουργέ,
το λόγο Σου και πάλι καρτερούν.

Στο δύσκολο στρατί αγάπης κι αρετής
ειν' ο Πατροκοσμάς οδηγητής.
Στα χέρια το ραβδί, στα χείλη η προσευχή
και η ματιά στραμμένη στη κορφή.

Φωτοπλημμύρισε καρδιά, ψυχή, ζωή
και δος μας δύναμη, πίστη, αντοχή.
Ορθόδοξοι εμπρός, Ολόφωτες εμπρός!
Το βλέμμα μας στραμμένο προς το φως.

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
τραγούδια για κατηχητικό

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
χριστιανικές μαθητικές ομάδες

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
κατασκηνώσεις χμο

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
παρνασσός κατασκήνωση

# data[].attributes.attachment_link.description
Χριστέ μου, είσαι Συ το φως τ' αληθινό, η άναρχη θεϊκή φωτοπηγή. Βοήθα, Ιησού, να κάνουμε ναό ολόφωτο για Σένα την ψυχή. Το φως Σου να σκορπίσουμε σ' όλη τη γη, π' αδέλφια μας πεθαίνουν, μαρτυρούν. Στη Βόρειο Ήπειρο, Πατέρα, Πλαστουργέ, το λόγο Σου και πάλι καρτερούν.