# data[].attributes.body
Teoretyczne i praktyczne wiadomości o rozprawce

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
rozprawkaw teoriii praktyce

klasa vii-viii

Przygotowała: Agnieszka Łazarek

Rozprawka - dłuższa wypowiedź pisemna,w której należy przedstawić swoje stanowisko wobec problemu zawartegow poleceniu, a następnie uzasadnić je rzeczowymi i logicznie dobranymi argumentami.

Definicja rozprawki

W rozprawce:

rozważasz problem,przedstawiasz swoją opinię na dany temat,prezentujesz tok rozumowania,przedstawiasz argumenty, przemawiające za twoją opinią,wyjaśniasz,uzasaniasz słuszność opinii.

W tej formie wypowiedzi musisz przede wszystkim zapisać tok rozumowania, który doprowadził cię do wysnucia wniosków na określony temat.

W rozprawce trzeba się wykazać:logiką,konsekwencją,jasnościąprecyzją myśli - postawą badacza.

Rozprawka jako forma wypowiedzi nie wymaga od ciebie opisywania ani relacjonowania sytuacji. Powinieneś/powinnaś natomiast:wyjaśniać,uzasadniać,wnioskować.

słowa-klucze

Temat rozprawki może być podany w formie zdania oznajmującego albo pytającego.W temacie warto dostrzec ważne słowa-klucze, które wskazują na rozprawkę jako formę wypowiedzi.Aby je poznać, kliknij przycisk obok

oceń,ustosunkuj się do,udowodnij, że,skomentuj,uzasadnij, że,wykaż, że,odpowiedz na pytanie,czy uważasz, że,czy zgadzasz się ze stwierdzeniem,odwołaj się do,skrytykuj,co sądzisz o,dowiedź, że.

+ info

+ info

+ info

+ info

+ info

Słowniczek pojęć

TEZA

HIPOTEZA

Argument

Kontrargument

Przykład

Uzasadnienie argumentu (lub kontrargumentu). Przykładem może być:przywołanie konkretnego utworu literackiego (lektury obowiązkowej lub innego tekstu);podanie cytatu ilustrującego argument.

Dowód, który potwierdza tezę lub rozstrzyga hipotezę; ma postać zdania oznajmującego.

Opinia, której jesteśmy pewni; pogląd, którego słuszność zamierzamy udowodnić. Tezę wyrażamy w formie zdania oznajmującego i wprowadzamy za pomocą sformułowań typu: Uważam, że ..., Sądzę, że ...; Zgadzam się z twierdzeniem, że ...; Moim zdaniem ...

Stwierdzenie, które obala podany wcześniej argument.

Opinia, której nie jesteśmy pewni; przypuszczenie, budzące nasze wątpliwości i wymagające sprawdzenia. Hipotezę wyrażamy za pomocą zdania oznajmującego lub pytania i wprowadzamy za pomocą sformułowań typu: Wydaje mi się, że ...; Zastanawiam się, czy ... .

Schemat rozprawki z tezą

WSTĘP (A. Wprowadzenie w problem - wyjaśnienie pojęć, określenie celu pisania, analiza tematu; B. Teza - wyrażenie własnej opinii, odpowedź na pytanie, zgodzenie się z opinią albo podjęcie polemiki z nią)

ROZWINIĘCIEargumenty przemawiające za tezą: A1, A2, A3,dowody, motywy, racje, fakty, sądy innych,wnioski cząstkowe z poszczególnych argumentów

ZAKOŃCZENIE (A. Podsumowanie argumentacji - wniosek końcowy, potwierdzenie tezy)

schematy rozprawki z hipotezą

WARIANT 1

I. WSTĘPOkreślenie problemu.Hipoteza.II. ROZWINIĘCIEKontrargumenty (argumenty przeciwne hipotezie)A1 ..............A2 ..............A3...............dowody, racje, opinie, przyczyny, motywy, wnioski cząstkowe 2. Argumenty przemawiające za hipotezą:B1 ..................B2 ..................B3 ..................dowody, racje, opinie, przyczyny, motywy, wnioski cząstkoweIII. ZAKOŃCZENIE1. Teza - twierdzenie.

WARIANT 2

I. WSTĘPOkreślenie problemu.Hipoteza.II. ROZWINIĘCIEA1 - B1A2 - B2A3 - B3( w tym A1, A2, A3 - argumenty przeciwne hipotezie, B1, B2, B3 - argumenty przemawiające za hipotezą)dowody, racje, opinie, przyczyny, motywy, wnioski cząstkoweIII. ZAKOŃCZENIE1. Teza - twierdzenie.

Wprowadzenie w problem

Zanim zapiszesz tezę, pomyśl o wprowadzeniu w zagadnienie.Wstęp powinien nawiązać do problematyki poprzez:określenie celu pisania,wyjaśnienie pojęć zawartych w temacie,przedstawienie problemu,analizę tematu,pytania pomocnicze, przybliżające daną kwestię.

1

2

3

4

Aby określić cel pisania, możesz wykorzystać zdania:Celem mojej pracy będzie udowodnienie, że ...Celem niniejszych rozważań jest ...

Aby wyjaśnić pojęcia zawarte w temacie:Zanim wyrażę swoją opinię na zaproponowany temat, chciałbym wyjaśnić znaczenie słów ...Proponuję najpierw rozważyć, czym jest ...

Aby przedstawić problem:Problem, o który będę pisać, dotyczy ...Zamierzam skupić się na ...

Aby zanalizować temat:Może warto najpierw poddać analizie kwestię ...Spójrzmy na problem ... oczami ...

konstruowanie tezy

1. Założona teza

2. dwie tezy do wyboru

3. Wiele możliwych tez

Niektóre tematy wymagają jedynie uzasadnienia tezy, która została już określona.

Część tematów wymaga dokonania wyboru między dwiema opcjami.

Istnieją tematy, do których można skonstruować więcej niż dwie tezy.

Nie ma tu miejsca na twoje własne zdanie. Musisz zgodzić się z punktem widzenia przedstawionym w temacie albo ... wybrać inny temat. Takie tematy zaczynają się od poleceń, np.:Uzasadnij pogląd ...Przekonaj innych, że ...Udowodnij opinię ...Wykaż, że ...Gdy teza jest z góry założona, w rozprawce użyj zdań:W pełni zgadzam się z opinią, że ..., wyrażoną w temacie.Potwierdzam słuszność słów ...Będę się starał bronić przedstawionej w temacie tezy, iż ...Myślę, że stwierdzenie ... jest w pełni słuszne ...Sądzę, że słowa ... w pełni odzwierciedlają ...

Przykład: Życie w mieście czy na wsi - co jest lepsze dla współczesnego młodego człowieka ? Odpowiadając na pytanie, odwołaj się do przykładów z życia wziętych.Kiedy masz do wyboru jedną z dwóch możliwych tez, możesz wykorzystać zdania:Niektórzy ludzie sądzą, że ... Ja natomiast uważam, iż ...Powszechnie sądzi się, że ... Jednak ja zajmuję w tej sprawie odmienne stanowisko.Nie mogę się zgodzić z zawartą w temacie opinią, iż ...Zamierzam podjąć polemikę z tezą zawartą w temacie niniejszej pracy, mówiącą o ...Nie sposób zgodzić się z prezentowanym w temacie poglądem, iż ...Wbrew temu, co na temat sądzą inni, uważam, że ...Jeżeli temat ma formę pytania, możesz użyć zdań:Odpowiadam twierdząco na pytanie zawarte w temacie pracy, ponieważ ...Na to pytanie muszę odpowiedzieć przecząco, gdyż ...Odpowiedź jest dla mnie oczywista. Nie...

Przykład tematu z wieloma tezami:Jacy powinni być ludzie sprawujący władzę w państwie? Swoje stanowisko uzasadnij, odwołując się do utworów Jana Kochanowskiego.Przykłady tez:Uważam, że ludzie, którzy rządzą państwami, powinni być uczciwi i szlachetni. Nie wolno im kłamać i oszukiwać.Myślę, że ci, którzy sprawują władzę, powinni być silni psychicznie i odporni na krytykę.Sądzę, iż najważniejszą cechą rządzących jest charyzma. Przywódca to ktoś, kto potrafi wpływać na innych dzięki urokowi osobistemu i charyzmie.

Teza nie powinna dosłownie powtarzać tematu rozprawki. Dobierz wyrazy i sformułowania bliskoznaczne.Przykład:Dom tworzą ludzie, a nie ściany i przedmioty. Udowodnij tę opinię.Teza: Moim zdaniem, niezależnie od miejsca, w którym przebywamy, czujemy się dobrze, jeśli towarzyszą nam bliskie osoby - mama, tata, siostra czy brat.

łączenie tezy z argumentacją

Po przedstawieniu tezy powinieneś zapowiedzieć poprowadzenie dalszego toku swojego rozumowania.

Pod koniec wstępu możesz użyć zdań:W dalszej części pracy przejdę do odpowiednich przykładów z literatury, które uzasadnią prezentowaną opinię.Poniżej podam kilka argumentów, które uwiarygodnią moją tezę.W kolejnej części rozprawki zajmę się analizą argumentów potwierdzających swój sąd.Poniżej pragnę przedstawić odpowiednie przykłady, które unaocznią słuszność mej tezy.

argumentowanie

Argumenty logiczne

wynikają z logicznego wnioskowania na podstawie przesłanek albo z rozumowania; motywy, przyczyny zdarzeń, racje, sądy na dany temat.

Argumenty rzeczowe

faktyzdarzeniadokumenty, świadectwa czegośimiona i nazwiskadane liczbowe na temat danego zjawiska

Argumenty emocjonalne

odwołują się do uczuć:komplementyodwoływanie się do szlachetnych uczuć albo złych emocjiodwoływanie się do niewiedzy lub wiedzy adresata

porządkowanie argumentów

Argumenty uporządkuj w kolejności hierarchicznej: 1) zacznij od najważniejszego; 2) przejdź do mniej ważnego; 3) zakończ najmniej istotnym.Myślowy porządek argumentacji pomogą ci oddać następujące zdania wprowadzające do kolejnych argumentów:

1

2

3

Pierwszy argument możesz wprowadzić przy pomocy zdań:Jednym z najważniejszych argumentów jest .................................... (np. postawa bohatera, są dzieje postaci, są losy kolegi, jest historia opowiedziana w filmie) .............................Po pierwsze ...................Dam kilka przykładów. Pierwszy dotyczy .......................Zacznę od najważniejszego ..............................................

Kolejne argumenty:Po drugie, .....................................Po trzecie, ...................................Z kolei przejdę do .........................................Z kolei zajmę się ..........................................Najpierw omówię ..........................................Chciałbym zwrócić szczególną uwagę na ............Nie wolno nam zapominać o .................................Warto przypomnieć o .......................................

Ostatni argument:Na zakończenie przedstawię ..................................Moim ostatnim argumentem jest ............................Przytoczmy jeszcze jeden argument ......................Dodatkowym argumentem może być fakt .............

Spójność wypowiedzi

Każdy argument kończ wnioskiem cząstkowym, wynikającym z twojego rozumowania. Zadbaj o oryginalność sądu. Używaj zwrotów:uważam, że,sądzę, że,jestem przekonany, żemyślę, żewedług mnie,moim zdaniem,wynika z tego, że.

Wskazówka 1.

Wskazówka 2.

Łącz zdania ze sobą w logiczny sposób, używając słów:gdyż, bo, chociaż, ale, więc, toteż, oto, otóż, bo bowiem, a więc, dlatego, tak więc, ponieważ, dlatego, z powodu, o czym świadczy, poza tym, ponadto

Posłuż się słowami:równoczesność: jednocześnie, równocześnie, tymczasem, w tej samej chwili, a zarazem,następstwo: najpierw, następnie, potem, wcześniej, później, za chwilę,skutek: w wyniku, w rezultacie, w następstwie, tak więc, aby, zatem, więc,wzmacnianie: niewątpliwie, z pewnością, nie mam wątpliwości, słusznie, właśnie, widocznie, istotnie, w gruncie rzeczy, bez wątpienia, przede wszystkim, najważniejsze jest,osłabianie: prawdopodobnie, przypuszczalnie, być może, moją wątpliwość budzi, wydaje się, że.

Formułowanie zdań i styl

Między zdaniami w rozprawce muszą zachodzić związki treściowe. Kolejne zdanie zaczynaj od treści, która została wyrażona na końcu zdania poprzedniego. Potem wprowadź nową informację.

Unikniesz dwuznaczności w formułowaniu zdania przyczynowo-skutkowego, jeżeli zastosujesz w zdaniu orzeczenie z czasownikiem w stronie biernej.

W rozprawce nie powinieneś budować zbyt długich i skomplikowanych zdań. Myśli wyrażaj w sposób jasny, precyzyjny i zwięzły dzięki używaniu odpowiednich konstrukcji składniowych: zdań pojedynczych rozwiniętych, równoważników zdań, unikania określeń i uogólnień.

Buduj zdania złożone, łącząc je w ciąg przyczynowo-skutkowy,np.: Wybuchł pożar i spalił się las. - wybuchł pożar, więc spalił się cały las.

słownictwo synonimiczne

Zamiast używaćw rozprawce wciąż tych samych słów, postaraj się wprowadzić zamienniki:

książka: utwór literacki, dzieło, pozycja, lektura, powieść, opowiadanie, proza,cecha: zaleta, przymiot, atrybutdzieje bohatera: losy postaci, przypadki z życia, przeżycia, fabuła, fakty z biografii;autor: pisarz, poeta, twórca, dramatopisarz, nasz noblista,podsumowując: reasumując, kończąc, wnioskując, dochodząc do finału,ciekawy: interesujący, poruszający, niebanalny, wciągający, inspirujący, przykuwający uwagę, fascynujący, zachwycający.

wprowadzanie cytatów

Cytat to dosłowne przytoczenie cudzych słów. Może:być argumentem w rozprawce,być kontrargumentem, gdy przywołasz słowa bohatera literackiego, a potem poddasz je krytyce,służyć jako motto na początku wypracowania albo jako puenta na zakończenie.

Cytat sprawia, że twoja opinia jest wiarygodna, szczególnie, kiedy przytaczasz:słowa autorytetu, czyli osoby, która cieszy się w danej dziedzienie szacunkiem i uznaniem,słowa wypowiedziane przez bohatera literackiego.

Skorzystaj ze zdań wprowadzających cytat:Moją opinię najlepiej potwierdzają słowa: ...Świadczy o tym wypowiedź ...Aby poprzeć swoją opinię, zacytuję słowa znanego poety ...Najlepiej tę myśl ilustruje cytat: ...Oto, co na ten temat twierdzi znany ...Najlepiej potwierdzą to słowa znanego autora: ...Powtórzę za wybitnym pisarzem: ...Autor opowieści ujmuje to następująco: ...Słowa: ... dowodzą, że ...Jak wynika z fragmentu: ...Przekonującym argumentem jest według mnie zdanie: ...

tworzenie zakończenia

Zakończenie to ostatnia część pracy, sygnalizująca, że wyczerpałeś temat.W rozprawce powinieneś:podsumować swoje rozważania - potwierdzić tezę albo ją postawić (jeśli wybierzesz na początku hipotezę,wyciągnąć związki końcowe, unikając powielania wniosków cząstkowych,pisać je, zaczynając od nowego akapitu,zacząć od zdania, które podsumowuje treść argumentów.

Możesz rozpocząć od zdań:Podsumowując moje rozważania ...Na zakończenie powrócę do głównego problemu niniejszej pracy ...Wniosek wydaje się oczywisty: ...Na zakończenie chciałbym jeszcze raz potwierdzić, że ...Reasumując, ...W świetle przytoczonych wyżej argumentów ...Na zakończenie wymaga jedynie potwierdzić opinię, że ...Z tego, co napisałem, wynika, że ...Przywołane przez mnie argumenty wystarczająco potwierdziły, że ...Jak wynika z przytoczonych argumentów ...Sądzę, że udało mi się w pełni udowodnić ...Myślę, iż dowiodłam, iż ...Wszystko to prowadzi do wniosku, że ...Uważam, że przytoczone przykłady wystarczą, aby przekonać o słuszności mojego twierdzenia, iż ...

Zapisz w zeszycie

Które tematy, według ciebie, wskazują na rozprawkęjako formę wypowiedzi.

A. Zmiany w kodeksie drogowym.B. Wszędzie dobrze, ale w domu najlepiej.C. Prawdziwe życie toczy się w świecie wirtualnym.D. Kłamstwo ma krótkie nogi.E. Nastał czas e-booków?F. Pokonaj własne słabości.

Zadanie 1

Zapisz w zeszycie

Zapisz cztery argumenty, potwierdzające tezę:Podróże kształcą.

Zadanie 2.

Zapisz w zeszycie

Przeprowadź sąd nad poniższymi postaciami, wpisując przy każdej kilka argumentów i kontrargumentów. Na koniec zapisz tezy.

1. Czy Jackowi Soplicy udało się odpokutować swój czyn?2. Czy Marcin Borowicz był patriotą?

Zadanie 3.

Zapisz w zeszycie

Ułóż zakończenie do podanego tematu.Oceń przemianę moralną i religijną Winicjusza, bohatera "Quo vadis".Teza: Wydaje mi się, że przemiana postaci jest pozytywna i będzie trwała.

Zadanie 4.

dziękuję!

Źródło: Podręcznik "Nowe słowa na start 7", Repetytorium (wyd. Nowa Era), "Jak pisać? Rozprawka"

# data[].attributes.attachment_link.description
rozprawkaw teoriii praktyce klasa vii-viii Przygotowała: Agnieszka Łazarek Rozprawka - dłuższa wypowiedź pisemna,w której należy przedstawić swoje stanowisko wobec problemu zawartegow poleceniu, a następnie uzasadnić je rzeczowymi i logicznie dobranymi argumentami. Definicja rozprawki W rozprawce: rozważasz problem,przedstawiasz swoją opinię na dany temat,prezentujesz tok rozumowania,przedstawiasz argumenty, przemawiające za twoją opinią,wyjaśniasz,uzasaniasz słuszność opinii.

# data[].attributes.attachment_link.title
Jak napisać przemówienie? Poradnik dla ósmoklasistów i profesjonalistów. Część pierwsza.

# data[].attributes.attachment_link.description
Tłumaczę się szybko z prowokacyjnego tytułu. Artykuł w drugiej części zawiera dokładne wskazówki z przykładem, jak napisać zadanie egzaminacyjne zgodne z wytycznymi władz oświatowych, które zamieszczone są na stronach Centralnej Komisji Egzaminacyjnej. Uważam jednak, że

# data[].attributes.body
Poradnik dla uczniów klas ósmych i nie tylko. Część trzecia. Temat o przyjaźni.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Przyjaźń to jedno z najważniejszych doświadczeń, jakie spotyka człowieka. Budowę rozprawki znacie, mam nadzieję, z wcześniejszych artykułów z działu „Jak pisać". Przypomnę, że oprócz wstępu i zakończenia potrzebne są argumenty i stojące za nimi przykłady. Sięgniemy do częstego schematu odwołania do dwóch tekstów literackich. Oba będą pochodziły z listy pozycji obowiązkowych do egzaminu.
We wstępie oprócz sformułowania tezy odniesiemy się do kluczowego dla naszego zadania słowa: przyjaźni. Postaramy się opisać ogólnie jego znaczenie.
WSTĘP: Przyjaźń jest bez wątpienia szczególnym rodzajem więzi. Nie zdarza się często. Ma wagę o wiele większą od zwykłej znajomości. Uważam, że stanowi jedno z najważniejszych przeżyć. To doświadczenie wyjątkowe.
Przyjaźń nazwaliśmy więzią, choć dziś w tym miejscu mogłoby się pojawić modne bardzo słowo „relacja". Fragment zdania z tematu „jedno z najważniejszych doświadczeń w życiu" zastąpione zostało następującym: „jedno z najważniejszych przeżyć".
ARGUMENT: Przyjaźń pomaga człowiekowi dojrzeć. Uczy budowania trwałej, mocnej relacji, rozumienia siebie i drugiej osoby. Pozwala nabrać pewności w myśleniu i postępowaniu. Pomaga dostrzec zalety i wady, ponieważ ktoś życzliwy a zarazem ważny ceni te pierwsze i wskazuje drugie.
KOMENTARZ DO ARGUMENTU POWYŻEJ:

Tworząc argument, staramy się dociec, jakie przyczyny wpływają na szczególne znaczenie przyjaźni. W analizie zjawiska pomaga nam konkretny literacki przykład. Wiemy, „Mały Książę" wiele mówi o głębokim porozumieniu między ludźmi, o wspieraniu wzajemnym, o poszukiwaniu prawdy, przełamywaniu samotności.
PRZYKŁAD: Tytułowy bohater „Małego Księcia", chłopiec wyruszył w drogę, by uporać się z trudnymi przeżyciami, czegoś się nauczyć. Lotnik wysłuchał z uwagą jego opowieści, udzielił bezwarunkowego wsparcia, współczuł i starał się zrozumieć. To jemu mały podróżnik zwierzył się, że nie sprostał wyzwaniu i nie mogąc pokochać róży, opuścił ją. Lis pomógł mu zrozumieć, że kwiat z jego planety jest absolutnie wyjątkowy i że stał się za niego odpowiedzialny. Rozmowy z pilotem dodały mu sił do podjęcia decyzji o powrocie do domu. ARGUMENT: Przyjaźń sprawi, że najgorsze warunki, najstraszniejsze wydarzenia, nie zabiorą ludziom radości, pogody ducha niezbędnej do życia. Ta szczególna więź ocali w nich dobro, wiarę w sens bycia sobą. Sprawi, że ograbieni prawie ze wszystkiego, dadzą z siebie o wiele więcej niż im odebrano.
KOMENTARZ DO ARGUMENTU POWYŻEJ:

Bez znajomości i zrozumienia „Kamieni na szaniec" trudno byłoby takie poparcie dla tezy wymyślić. Wojna i okupacja były czymś strasznym. Odebrały ludziom wiele. Utwór Kamińskiego jest jednak opowieścią o młodych ludziach, którzy w znacznym stopniu pozostali sobą. Stało się tak w poważnej mierze dzięki przyjaźni.
PRZYKŁAD: Latem 1939 roku Jan Bytnar, Maciej Aleksy Dawidowski, Tadeusz Zawadzki, bohaterowie "Kamieni na szaniec" byli świeżo po maturze. Cieszyli sią życiem, zdrowiem, siłą, nie brakowało im zdolności, uprawiali sport. Mieli wspaniałych rodziców, wychowawców i nauczycieli. Los nagle odebrał im powody do beztroski i szczęścia. W 1939 Polska przegrała wojnę, okupanci rozpoczęli walkę o wyniszczenie narodu. Chłopcy zajęli się pracą zarobkową, zaczęli martwić o bliskich. Poznali niemieckie metody terroryzowania społeczeństwa. Dzięki przyjaźni ten czas nie był dla nich stracony. Pozostali sobą. Kontynuowali naukę, dochowali wierności harcerskim ideałom, starali się dbać o kształcenie następnych roczników młodzieży, walczyli o wolność, dyskutowali, spierali się, śmiali. Dzięki łączącym ich więzom ocalili dla siebie i innych tyle, ile się dało. Złożyli nawet ofiarę z własnego życia. Odeszli z godnością i wiarą w sens własnych wysiłków. ZAKOŃCZENIE: Przyjaźń jest bez wątpienia jednym z najważniejszych i najwartościowszych doświadczeń na drodze człowieka. Pomaga stać mu się lepszym, mądrzejszym, bardziej odpowiedzialnym. Dostarcza wsparcia, pociechy, siły w najbardziej dramatycznych chwilach i pozwala zachować wiarę w dobro i sens istnienia. UWAGA: Komentarze nie stanowią części rozprawek. Pochodzą ode mnie. Chciałem, by pomogły Wam lepiej wykorzystać treść artykułu. SUPLEMENT: Gdybyście sami lub z rodzicami, nauczycielami chcieli popisać jeszcze o przyjaźni, to spoza listy lektur obowiązkowych Waszej uwadze polecam bajkę Krasickiego pt. Przyjaciele i utwór pod tym samym tytułem Adama Mickiewicza. Poniżej podaję linki do artykułów, omówień:
Aleksander Kamiński: "Kamienie na szaniec"

Antoine de Saint Exupery: "Mały Książę"

Pozdrawiam Was, zachęcam do korzystania z zasobów bloga. Kto zainteresowany, niech zajrzy na moją firmową stronę: Sztuka Słowa. Polubcie fanpejdż na Facebooku: Klasyka Literatury i Filmu. Dzięki temu więcej poszukujących natrafi na moje teksty. Kto wie? Może są warte polecenia. 🙂
W dziale "Jak pisać?" jest ich jeszcze trochę.
jeśli chcecie podziękować autorowi za jego pracę, to macie kilka możliwości do wyboru:

1. odwiedzajcie stronę, wracajcie tu jak najczęściej

2. zainteresujcie znajomych ofertą Sztuki Słowa - polećcie mnie jako polonistę przygotowującego solidnie do matury z języka polskiego na poziomie podstawowym, rozszerzonym, do matury międzynarodowej, do egzaminu ósmoklasisty

3. polubcie na Facebooku fanpejdż strony: Klasyka Literatury i Filmu

4. wpłaćcie symboliczną kwotę na konto firmowe z adnotacją w tytule: SERWIS EDUKACYJNY

Właściciel: Sztuka Słowa PL, Tomasz Filipowicz Nr konta: 15 2490 0005 0000 4500 8617 6460
Tytułem: SERWIS EDUKACYJNY

Kategoria: Jak pisać

# data[].attributes.attachment_link.title
Jak napisać rozprawkę? Poradnik dla uczniów klas ósmych i nie tylko. Część trzecia. Temat o przyjaźni.

# data[].attributes.attachment_link.description
Przyjaźń to jedno z najważniejszych doświadczeń, jakie spotyka człowieka. Budowę rozprawki znacie, mam nadzieję, z wcześniejszych artykułów z działu „Jak pisać". Przypomnę, że oprócz wstępu i zakończenia potrzebne są argumenty i stojące za nimi przykłady. Sięgniemy do częstego schematu odwołania do dwóch tekstów literackich. Oba będą pochodziły z listy pozycji obowiązkowych do egzaminu.

# data[].attributes.body
Przydatne wskazówki i ćwiczenia

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Słowo „rozprawka" to zdrobnienie od „rozprawy", a więc 'obszernej pracy naukowej, która omawia jakieś ważne zagadnienie'. Gatunek ten należy zatem do stylu oficjalnego, naukowego, w którym podejmuje się ważny, często kontrowersyjny problem. Rozprawka wiąże się z argumentacją i rzeczowym przedstawieniem dowodów naukowych, faktów. Zawsze wymaga, aby udowodnić jakąś myśl (tezę). Choć w głównej części rozprawki pojawiają się argumenty i dowody, nie należy jej utożsamiać z wypowiedzią perswazyjną, nakłaniającą i emocjonalną, polegającą na tym, że dowodzi się czegoś, aby obalić twierdzenia przeciwnika i wygrać z nim w sporze. Rozprawka raczej uczy poważnej, rzeczowej, przemyślanej argumentacji i racjonalnej sztuki dyskusji.

Rozprawka to dłuższa forma wypowiedzi, w której piszący najpierw przedstawia własne stanowisko w określonej kwestii (zawartej w temacie rozprawki), a następnie uzasadnia swoje zdanie, wykorzystując zgromadzone argumenty poparte konkretnymi przykładami.

W zależności od tego, jak sformułowany jest temat rozprawki, rozróżnia się:
Rozprawka z tezą
Przykładowy temat:
Napisz rozprawkę, w której udowodnisz, że współczesna młodzież nie dorównuje pokoleniu Alka, Zośki i Rudego.
Rozprawka z hipotezą
Przykładowy temat:
Czy zgadzasz się z twierdzeniem, że współczesna młodzież nie dorównuje pokoleniu Alka, Zośki i Rudego? Kompozycję rozprawki przedstawia następujący schemat:

Wstęp:
krótkie przedstawienie tematu
rozwinięcie głównej myśli, problemu, naświetlenie sprawy

Przywołanie tezy postawionej w temacie.

Ustosunkowanie się do hipotezy zawartej w temacie i w zależności od przyjętego stanowiska przygotowanie określonego wywodu argumentacyjnego.

Argumentacja potwierdzająca słuszność tezy zawartej w temacie.

Wersja A
Piszący w pełni zgadza się z twierdzeniem i gromadzi argumenty „za".
Wersja B
Piszący zupełnie nie zgadza się z twierdzeniem i gromadzi wyłącznie argumenty „przeciw".
Wersja C
Piszący zgadza się z twierdzeniem, ale ma wątpliwości, zajmuje stanowisko „za" i „przeciw". Gromadzi argumenty i kontrargumenty, by na końcu sformułować tezę wynikającą z jego rozważań.

Zakończenie
ogólna myśl (nawiązująca do tematu)
nawiązanie do tezy lub hipotezy
spójny końcowy wniosek

1) Rozprawka jest formą wypowiedzi, która wymaga ogromnej dyscypliny myślowej, nie można więc zestawiać przypadkowo zebranych sądów.

2) Warto rozprawkę zaplanować (np. jako szkic lub mapę myśli) - zebrać argumenty wraz z przykładami, przygotować również kontrargumenty i ułożyć je w odpowiednim porządku (chronologicznym lub hierarchicznym - od najważniejszych do drugoplanowych).

3) Argumenty należy wprowadzać stopniowo - tzn. jeden dłuższy akapit powinien obejmować jeden dowód (wraz z przykładami).

4) W uzasadnieniu można wykorzystywać kontrargumenty, czyli argumenty zbijające inne argumenty.

5) Należy zadbać, aby przedstawienie naszych własnych sądów było spójne, a użyta argumentacja - logiczna i przekonująca.

6) Warto również przygotować (jeśli jest taka możliwość) odpowiednie cytaty z wypowiedzi, które mogą być ilustracją dla argumentów, a także przywołania ze słowników i wydawnictw encyklopedycznych.

7) Rozprawka musi się kończyć konkluzją, w której pojawia się odniesienie do tezy.

Szczegółowy plan rozprawki na temat: Czy zgadzasz się z twierdzeniem, że współczesna młodzież nie dorównuje pokoleniu Alka, Zośki i Rudego?

Zakładamy, że piszący zgadza się z twierdzeniem, ale ma wątpliwości, zajmuje stanowisko „za" i „przeciw". Taki tok rozważań został oznaczony w tabeli jako wersja C.
WSTĘP
My - życie w określonych realiach, sprzyjające warunki rozwoju, czasy pokoju w naszym kraju...
Oni - okrutne czasy wojny, utracone marzenia, lęk przed śmiercią, niepewność...
HIPOTEZA
Współczesna młodzież owszem pod wieloma względami nie dorównuje....................., przy czym należy wziąć pod uwagę to, że ........................................
Ponadto .......................

Argumenty Ambicja i upór w dążeniu do celu.

Szacunek dla rodziców, uznanie ich autorytetu.

Dojrzałość i samodzielność.

Patriotyzm i bezgraniczne poświęcenie dla ojczyzny.

Kontragumenty
Alek, Zośka i Rudy to rzeczywiście wyjątkowi ludzie, ale czy wszyscy byli wtedy tacy jak oni? Wśród moich rówieśników ...
Inne realia życia, relacje rodzinne zmieniły się - sposób zwracania się do rodziców, rodzeństwa jest swobodniejszy, pozbawiony sztucznego dystansu. Ale czy to oznacza, że mniej kochamy naszych najbliższych? Wielu moich rówieśników bardzo ceni wartość rodziny...
Też potrafimy wprawić innych w zdumienie, gdy udajemy się np. w daleką podróż na inny kontynent, z dala od rodziny i ojczyzny. Czy to nie dowód dojrzałości i samodzielności?

Tyle wiemy o sobie, ile nas sprawdzono

ZAKOŃCZENIE Podsumowanie rozważań:
Alek, Zośka i Rudy są godni naśladowania, bo walczyli z okupantem,
oddawali życie za innych,
zachowali człowieczeństwo w nieludzkich warunkach,
byli dojrzali, ambitni, dzielni.
ALE
My też potrafimy dać dowód naszej dojrzałości i wytrwałości.... Świadczy o tym choćby ...
Pamiętać jednak należy o tym, że żyjemy w innych czasach, które...
SFORMUŁOWANIE WNIOSKU
Podsumowując, stwierdzam, że Alek, Zośka i Rudy z pewnością zasługują na podziw. Byli oni ....................., jednak stwierdzenie, że my im nie dorównujemy jest przesadzone. Przecież ......................
Poza tym warto podkreślić..........................

Argumenty i kontrargumenty

W części argumentacyjnej kompozycja rozprawki może być dwojaka. W tabeli zawarta jest sugestia, by na każdy argument odpowiedzieć kontrargumentem. Taki układ treści zapewni przejrzystość toku rozumowania. Jednak nie zawsze piszący ma tak szeroką gamę kontrargumentów, wtedy lepiej jest przyjąć inny układ treści. Można mianowicie podzielić wywód argumentacyjny na dwie części: pierwsza - zawierająca argumenty „za", druga zawierająca argumenty „przeciw", czyli kontrargumenty.

Zamieszczony powyżej plan rozprawki może ulec uproszczeniu, gdy piszący uzna, że zgadza się (lub nie zgadza) z tezą zawartą w temacie i wtedy przedstawia wyłącznie argumentację potwierdzające słuszność tezy (lub przeczącą tezie). W rozprawce z tezą piszący ma dużo łatwiejsze zadanie, nie musi bowiem podejmować polemiki, a ta wymaga i mądrości, i wyważenia swoich sądów, by nie były one sztuczne i niewiarygodne.

W rozprawce przeważa słownictwo, które świadczy o logicznym, rozumowym toku myślenia. Każda myśl powinna wynikać z wcześniejszych. Możesz skorzystać z poniższych podpowiedzi.

Warto się zastanowić, czy...
Zamierzam skupić się na...
Najpierw zastanowię się nad znaczeniem...
Problem, który chce poruszyć...
Warto rozważyć...
Powszechnie sądzi się, że...
Celem moich rozważań jest...

Swoją wypowiedź / swoje rozważania rozpocznę od...
Punktem wyjścia do moich rozważań jest...
Podam jeszcze jeden przykład...
Przejdę do kolejnego zagadnienia...
Z tego wynika, że...
Jest to jeden z dowodów...
Stanowisko to potwierdzają również...
Nie sposób nie zauważyć, że...
Wszystko wskazuje na to, że...
Należy nadmienić, że...
Jak wynika z przytoczonych argumentów (faktów, dowodów), ...
Odniosę się do kolejnego przykładu...
Zebrane tu przykłady potwierdzają ...
Z tego też powodu...
Przywołajmy więc kolejny przykład...
W świetle przedstawionych rozważań...

toteż, czyli, zatem, bowiem
z jednej strony..., z drugiej strony zaś
jak wiadomo...
odnosząc się do...,
mianowicie...
nie tylko..., ale także...

Posłużę się tu przykładem z..., w którym mówi się o...
Odzwierciedleniem tego stanowiska są słowa z...
Podobnych dowodów dostarczają nam przykłady wypowiedzi...
Potwierdza to następujący fragment... Świadczy o tym następujący cytat: ...

Podsumowując rozważania, stwierdzam, że...
Wszystkie przedstawione przykłady wskazują/pozwalają sądzić, że...
Podsumowując,...
Na zakończenie warto więc...
Spróbujmy podsumować...

Nie wiem, czy wszyscy to zrozumieją...
Szkoda zagłębiać się w tę sprawę, jeśli...
Każdy, kto nie uwzględnia tych zaleceń (wskazówek, pouczeń), poniesie porażkę.
Można przytoczyć jeszcze więcej argumentów, ale nie każdy to zrozumie.

2. Argumentów przedstawiających bardzo subiektywne sądy na temat kogoś albo czegoś jako prawdy ogólne

Jako ludzie oczytani zgadzamy się z tym, że czytanie książek jest cenniejszym zajęciem niż słuchanie audiobooków.
Wszyscy w XXI wieku doskonale posługujemy się komunikacją elektroniczną. Każdy z nas ma przecież łatwy dostęp do internetu i komputera.
Nie trzeba przecież uzasadniać, że poezja pokazuje lepiej świat uczuć i przeżyć niż proza.

3. Argumentów odwołujących się do prawd ogólnych (powszechnie znanych)

Nie będę przecież tego uzasadniać, bo jest to dobrze znany problem.
Już od tysięcy lat człowiek szuka odpowiedzi na to pytanie.
Język jest najlepszym środkiem komunikacji, więc szkoda czasu na pokazywanie zalet komunikacji przez gesty i obrazy.

4. Argumentów odwołujących się do czyjejś wiedzy (przekonań)

Nie wiem, czy wszyscy zrozumieją moją myśl, ale powtórzę ją raz jeszcze.

5. Argumentów odwołujących się do poczucia czasu, ilości informacji itp.

Mógłbym przytoczyć jeszcze więcej dowodów na poparcie tej tezy, ale nie uda się ich wszystkich zamieścić w tych rozważaniach.

# data[].attributes.attachment_link.description
Słowo „rozprawka" to zdrobnienie od „rozprawy", a więc 'obszernej pracy naukowej, która omawia jakieś ważne zagadnienie'. Gatunek ten należy zatem do stylu oficjalnego, naukowego, w którym podejmuje się ważny, często kontrowersyjny problem. Rozprawka wiąże się z argumentacją i rzeczowym przedstawieniem dowodów naukowych, faktów. Zawsze wymaga, aby udowodnić jakąś myśl (tezę).

# data[].attributes.body
Poradnik dla uczniów klas ósmych, ale nie tylko. Część pierwsza.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
To pierwszy z cyklu poradników: „jak napisać rozprawkę?" W przestrzeni publicznej, mediach często podejmowany jest w dyskusjach problem przemocy. Postanowiłem zatem rozpocząć cykl tekstów o rozprawkach od takiego oto tematu:
Czy literatura przedstawia różne formy przemocy?
Inne ujęcia tematu to chociażby:
Literatura wobec przemocy.
W formule tematu może pojawić się rozwinięcie: odpowiedz na pytanie, omów zagadnienie, odwołując się do... i tu zwykle wprowadzona jest konieczność wykorzystania pozycji obowiązkowych z listy lektur, jednej lub dwóch, materiału z innych utworów literackich, ewentualnie dzieł sztuki. Zajmijmy się najpierw pierwszą zaproponowaną wersją.
Czy literatura przedstawia różne formy przemocy?
Na początku pracy nad napisaniem rozprawki należy przypomnieć sobie, w jakich lekturach obowiązkowych znajdziemy ujęcia zagadnienia przemocy lub różne jej opisy, odmiany. Uczniom klas ósmych od razu na myśl przychodzą „Kamienie na szaniec". „Quo vadis" też jest szybko kojarzone z przemocą. „Redutę Ordona" dołączmy do grona dobrych przykładów. Zachęcam gorąco do uwzględnienia także „Zemsty".W pierwszej wersji tematu, którą zaproponowałem, wprost pyta się ucznia o jej formy, przejawy. Wobec pozostałych propozycji piszący może zachować się podobnie. Dają one więcej swobody, ale jeśli ktoś pyta nas o jakiś problem, motyw, uczucie, postawę i ich ujęcie w literaturze i filmie, dobrze jest od razu zastanowić się nad odmianami zjawiska i na nich w pisaniu skoncentrować. To całkiem dobry sposób postępowania, zwłaszcza jeśli nie mamy innego pomysłu, a czas na egzaminie zaczął płynąć. Teraz przeanalizujemy sobie zagadnienie przemocy. Przemoc fizyczna to coś najszybciej przywoływanego z pamięci. Znajdziemy jej przejawów wiele, w „Kamieniach na szaniec", w „Quo vadis", w „Balladynie". W „Zemście" prawie jej nie ma. Dwaj sąsiedzi kłócą się zawzięcie, ale, prawdę mówiąc, faktycznej krzywdy czynią sobie niedużo. Rejent nie mógł znaleźć śladów pobicia na ciele murarzy nazywanych w komedii mularzami, choć bardzo się starał. Papkina wyrzucono za drzwi, ale nie narzekał na guzy i siniaki. Popatrzmy jednak, jak potraktował Milczek swego syna Wacława w scenie 2 aktu III. Uczynił z niego narzędzie porachunków z Cześnikiem, zabawił jego uczuciami, najpierw dając nadzieję sprzyjania szczęściu dziecka, a potem bezwzględnie żądając porzucenia marzeń o poślubieniu Klary. Młody człowiek zmuszony został do zgody na zawarcie ślubu z Podstoliną, by ojciec mógł dokuczyć Cześnikowi. Szczęście, dobro, przyszłość Wacława dla Rejenta nie miały żadnego znaczenia. Jaka to forma przemocy? Możemy mówić o wykorzystaniu, o zmuszeniu ofiary przez oprawcę do działania wbrew jej woli i przeciwko jej ważnym interesom, niezgodnie z potrzebami, na jej szkodę. Siła w tym wypadku wynika z podległości, zależności nękanego. Dzieci kiedyś musiały postępować zgodnie z wolą rodziców. Wacław bez pieniędzy ojca znalazłby się w sytuacji bardzo trudnej, nie miał zawodu, jego przyszłość szlachcica opierała się na znajomościach, pozycji starszych członków rodziny i na ich majątku. W „Balladynie" przemoc ma charakter niemal demoniczny. Tytułowa bohaterka, bezwzględnie pozbywa się wszystkich, którzy stoją jej na drodze do władzy i awansu społecznego. Zabija siostrę, posłańca Gralona i przygotowuje śmierć Kirkora. Odbiera życie Grabcowi, by posiąść koronę królestwa. Truje ojca swego nienarodzonego dziecka i jednocześnie wspólnika, czyli Fon Kostryna. Pozwala na torturowanie matki i jest współodpowiedzialna za śmierć Pustelnika. Trzeba przyznać, że pracowita z niej osóbka, choć malin zbierać jej się nie chciało. Brutalność, bezwzględność ma przybliżyć bohaterkę do celu, jakim jest władza nad innymi. W „Kamieniach na szaniec" widać dużo przemocy zwycięzców nad podbitym narodem. Ojciec Macieja Aleksego Dawidowskiego był cywilem i został zamordowany przez Niemców za odmowę współpracy. Pociąg z uciekinierami został ostrzelany przez niemieckich lotników, choć nie mieli wątpliwości, że nie mają do czynienia z wojskiem. Kiedyś takie formy walki były nie do pomyślenia, uznawano je za barbarzyństwo. O przemocy politycznej mówi „Reduta Ordona", której podmiot liryczny powołuje się na akt detronizacji cara, („Warszawa jedna twojej mocy się urąga,/ Podnosi na cię rękę i koronę ściąga,/ (...) Boś ją ukradł i skrwawił, synu Wasilowy"). Żołnierze, poddani cara giną w walce dla realizacji politycznych celów władcy.„Quo vadis" ukazuje, że dla Rzymian w stosowaniu przemocy nie było nic złego. Stanowiła naturalny sposób postępowania zwycięzców wobec pokonanych, silniejszych w stosunku do słabszych. W utworze znajduje się motyw przemocy w relacjach między mężczyzną a kobietą. To co? Temat sobie przygotowaliśmy. Czas przejść do pisania rozprawki, a przy okazji do opisu zasad, według których należy taką formę zredagować. WSTĘP - JAK PISAĆ WSTĘP? Bierzemy na warsztat temat:
Czy literatura przedstawia różne formy przemocy?
Jedno prawdopodobnie wie większość z Was: we wstępie powinna znaleźć się teza. Rzecz wydaje się prosta, gdy temat sformułowany został jako pytanie. Tezą będzie odpowiedź na nie. Cóż oprócz tego? Należy napisać przysłowiowe dwa słowa o kluczowych dla tematu pojęciach. W tym przypadku to przemoc i literatura. Pierwsza propozycja:
Przemoc od wieków obecna jest w relacjach między ludźmi, nic nie wskazuje na to, by przestała istnieć. Można jednak próbować ograniczyć jej rolę, siłę oddziaływania. Literaci podejmując ten temat, starają się zwrócić uwagę na skalę problemu i uwrażliwić nań czytelników.
Druga propozycja:
Literatura podejmuje tematy ważne, znaczące dla życia publicznego. Jednym z nich jest przemoc i różne, czasem ukrywane i niewidoczne jej przejawy.
Powyżej widzicie dwie wersje wstępu, do których dołączyć należy już tylko tezę. Oto kilka propozycji: Wersja ascetyczna, skromna, ale przejrzysta.
Przemoc stanowi poważny problem w relacjach między ludźmi. Różne jej formy ukazuje literatura.
Wersja druga, rozbudowana.
Przemoc obecna jest w relacjach między ludźmi, w rodzinie, społeczeństwie, stosunkach międzypaństwowych. Nie wiadomo, czy kiedyś uda się zapanować nad nią. Literatura ukazuje różnorodne jej przejawy między innymi po to, by uwrażliwić czytelników na ten problem.
Niestety, w ostatnim zdaniu autor nie uniknął powtórzenia zaimka „ten, ta, to". To samo dotyczy zaimka „ona". Nie unikniemy więc podczas pracy nad rozprawką małego ćwiczenia stylistycznego. Oto wersja druga po małej korekcie:
Przemoc obecna jest w relacjach między ludźmi, w rodzinie, społeczeństwie, stosunkach międzypaństwowych. Nie wiadomo, czy kiedyś uda się zapanować nad nią. Literatura ukazuje różnorodne jej przejawy w celu uwrażliwienia czytelników na ten problem.
Wersja trzecia, w której powtarza się słowo „przemoc". Jest w zdaniu pierwszym i ostatnim.
Wiele osób doświadczyło przemocy w różnych okolicznościach. Wydaje się, że brutalna siła, terror, psychiczne nękanie, mobbing szybko nie znikną z relacji między ludźmi. Ważne jest, by nie tracić problemu z pola widzenia, zachować wrażliwość, wspierać ofiary i przeciwstawiać oprawcom. Temu właśnie służy przedstawianie przez literaturę różnych form przemocy.
Spróbujmy jeszcze tak: Wydaje się, że brutalna siła, terror, psychiczne nękanie, mobbing szybko nie znikną z relacji między ludźmi. Ważne jest, by nie tracić problemu z pola widzenia, zachować wrażliwość, wspierać ofiary i przeciwstawiać oprawcom. Literatura bez wątpienia ukazuje różne formy przemocy. Poeci, dramaturdzy, pisarze tak właśnie starają się z nią walczyć. Jak widzicie, ważne jest, by połączyć dwa słowa „kluczowe", w tym przypadku „literaturę" i „przemoc" jakąś „nitką" związku, dostrzec łączącą je relację. Zwróćcie, proszę, uwagę, że trzeba od razu na początku pracy szukać synonimów, by unikać powtórzeń. Niekiedy trudno znaleźć jedno dobrze pasujące słowo bliskoznaczne i wtedy uciekamy się do stworzenia szeregu: „brutalna siła, terror, psychiczne nękanie, mobbing", jak w wersji trzeciej. W pierwszej wersji najlepiej widać, jak możecie wykorzystywać w podobnym celu zaimki.
Przemoc stanowi poważny problem w relacjach między ludźmi. Różne jej formy ukazuje literatura.
W drugiej wersji zaimek „ona" wystąpił dwukrotnie. Tu również widać „ucieczkę" przed powtórzeniem poprzez skorzystanie z części mowy zastępującej w wielu sytuacjach inne wyrazy.
Przemoc obecna jest w relacjach między ludźmi, w rodzinie, społeczeństwie, stosunkach międzypaństwowych. Nie wiadomo, czy kiedyś uda się zapanować nad nią. Literatura ukazuje różnorodne jej przejawy między innymi po to, by uwrażliwić czytelników na ten problem.
Jeszcze jedna uwaga. Jak zauważyliście, wprowadziłem do dwóch ostatnich propozycji wstępu słowo „mobbing". Zachęcam Was do jak najszerszego spojrzenia na omawiane w pracy zagadnienia. Przecież nauka w szkole służy przede wszystkim doskonaleniu myślenia, poszerzaniu horyzontów. Wspomniane pojęcie, przeniesione do polszczyzny z języka angielskiego ma dość krótką historię. Dotyczy sytuacji występujących w środowisku pracy. W lekturach szkolnych nie jest opisywane, ale nie szkodzi uświadomić sobie, jak trwała jest przemoc, jak różnorodnie się objawia i jak wiele problemów wciąż stwarza. Wybierzmy jedną z wersji wstępu, proponuję ostatnią. Wydaje się, że brutalna siła, terror, psychiczne nękanie, mobbing szybko nie znikną z relacji między ludźmi. Ważne jest, by nie tracić problemu z pola widzenia, zachować wrażliwość, wspierać ofiary i przeciwstawiać oprawcom. Literatura bez wątpienia ukazuje różne formy przemocy. Poeci, dramaturdzy, pisarze tak właśnie starają się z nią walczyć. Argument pierwszy
O tym, że w prozie, poezji, dramacie ujawnia się wiele przejawów krzywdzenia słabszych przez silniejszych świadczy w „Balladynie" szereg morderstw popełnionych przez tytułową bohaterkę, samodzielnie lub przy współudziale sojusznika, osobiście lub czyjąś ręką. Władza okazała się taką pokusą, że ani więzy przyjaźni, ani krwi nie stanowiły dla prostej dziewczyny z ludu żadnej przeszkody.
Argument drugi
Jako inny argument niech posłuży treść „Zemsty" Aleksandra Fredry. Ukazana w niej przemoc nie ma charakteru fizycznego. Polega na wykorzystaniu słabszej, uzależnionej od krzywdziciela osoby do realizacji jej celów wbrew dobru ofiary. Rejent każe Wacławowi poślubić Podstolinę i nie przeszkadza mu w tym miłość syna do Klary, naturalne dążenie młodego człowieka do szczęścia. Przykre jest to, że Milczek traktuje swoje dziecko jako narzędzie w realizacji zemsty na sąsiedzie. Ważniejsze jest, by zaszkodzić przeciwnikowi niż zadbać o syna.
Argument trzeci
Przemoc obecna jest nie tylko w życiu jednostek, ale też całych narodów. Służy realizacji interesów, potrzeb całych zbiorowości kosztem innych. Świadectwem tego są „Kamienie na szaniec", wojenny reportaż opisujący życie cywilów, którzy podjęli walkę ze szczególnie agresywnym okupantem sprowadzającym polskich obywateli do grupy podludzi. Zbrodnie wojenne popełniane były od pierwszych godzin najazdu. Bombardowanie obiektów cywilnych, atakowanie kolumn uchodźców to nie jedyne przykłady.
Zakończenie
Krótki przegląd przykładów podejmowania w literaturze tematu przemocy pokazuje, że autorzy nie koncentrują się tylko na oczywistych przejawach, ale przedstawiają jej obecność w życiu rodzinnym, w budowaniu pozycji społecznej lub przyjmowaniu przez niektóre państwa roli hegemona, tyrana wobec sąsiadów.
Można też zredagować argumenty nieco inaczej. Wstęp pozostawiam bez zmian.
Wydaje się, że brutalna siła, terror, psychiczne nękanie, mobbing szybko nie znikną z relacji między ludźmi. Ważne jest, by nie tracić problemu z pola widzenia, zachować wrażliwość, wspierać ofiary i przeciwstawiać oprawcom. Literatura bez wątpienia ukazuje różne formy przemocy. Poeci, dramaturdzy, pisarze tak właśnie starają się z nią walczyć.

O tym, że literaci przedstawiają wiele przejawów agresywnego wykorzystywania przewagi nad kimś, świadczyć może choćby przykład „Balladyny" Juliusza Słowackiego. Tytułowa bohaterka stosowała skrytobójstwo, intrygę, podstęp, kłamstwo, spisek, by zepchnąć ze swej drogi konkurentów, świadków zbrodni, przeciwników przyszłych lub chociażby domniemanych. Dążyła do zdobycia władzy, wysokiej pozycji, prestiżu, wpływów.

Innym świadectwem pokazywania przez twórców literatury zróżnicowanych odmian przemocy jest „Zemsta". Tu posłużenie się siłą przeciwko komuś wydaje się łatwiejsze do zaakceptowania przez społeczeństwo, jednak równie krzywdzące, okaleczające i niebezpieczne. Oto Rejent udający zatroskanie o dobro Wacława kazał mu poślubić Podstolinę. Nie zważał na prośby syna, kpił z jego uczuć, wykorzystał swą pozycję rodzinną i majątkową. Klarę także zaliczymy do ofiar tej sytuacji. Na szczęście, przez zbieg okoliczności, w wyniku konfliktu interesów różnych osób młodzi zawarli legalnie małżeństwo.

Agresji, nawet zbrodni w stosunkach międzypaństwowych, międzynarodowych, polityce także poświęcono liczne potężne tomy, ale również krótkie precyzyjnie skomponowane utwory liryczne. Przykład stanowi „Reduta Ordona", poetycki opis obrony jednego z odcinków umocnień Warszawy w trakcie szturmu Rosjan podczas powstania listopadowego. Autor do grona ofiar zaliczył żołnierzy armii cara, nie tylko polską załogę reduty. Posłani na śmierć posłusznie ginęli w imię politycznych interesów władcy. Mający silne aspiracje do wolności Polacy odebrali koronę tyranowi i nie zgodzili się być jego poddanymi. Siłą starał się on odzyskać panowanie nad Wisłą.

Powyżej przedstawione dzieła literatury dowodzą, jak wiele na jej kartach opisano różnych przejawów przemocy, od presji w relacjach rodzinnych, przez krwawe zbrodnie jako środki na drodze do władzy po wojny w celu poszerzenia panowania.
Zwróćcie, proszę uwagę, że pierwsze zdanie każdego z punktów rozwinięcia pełni rolę spoiwa z tezą, łączy argument z tematem, czyniąc wywód przejrzystym i spójnym. Zakończenie służy przypomnieniu czytelnikowi, jaki był cel zgromadzonych argumentów. Powróćmy do dwóch innych ujęć tematu.
Literatura wobec przemocy
i Tu strategii realizacji zadania jest więcej. Oczywiście, można wykorzystać przemyślany i przygotowany już materiał.
Literatura wobec przemocy
Wstęp
Wiele osób nie pozostaje obojętnych na przemoc. Autorzy dzieł literackich także walczą z nią, pokazując uczynione ofiarom szkody, a przede wszystkim różnorodność odmian zjawiska.
Nawiązaliśmy do form przemocy.
W utworach epickich, liryce i dramacie temat przemocy podejmowany był wielokrotnie. Twórcy analizując zjawisko, naświetlając problem z wielu stron, pokazywali różne jego przejawy.
Maturzyści powinni umieć lepiej, bardziej wszechstronnie spojrzeć na temat, na przykład dostrzegając to, że niektórzy autorzy zachęcali do wyrzeczenia się przemocy, namawiali do przebaczenia, wzniesienia się ponad egoizm. Zachęcam do przyjrzenia się utworowi Zbigniewa Herberta: 17 IX. Stosowanie siły bywało też idealizowane, znajdziemy przykłady nakłaniania do jej stosowania, do okrucieństwa. Przemocy nadawano maskujące ją nazwy. Osobnym zagadnieniem jest prawo do uciekania się do niej oraz to, jak może ona deformować moralność, osobowość, psychikę. Zachęcam do rozpatrywania tych kwestii choćby na podstawie „Czasu Apokalipsy" Francisa Forda Coppoli lub nawet „Zdążyć przed panem Bogiem", w którym mowa o wykonywaniu egzekucji na żydowskich kolaborantach w getcie warszawskim. Wartościowym utworem, cennym dla realizacji zadania będzie „Nienawiść" Wisławy Szymborskiej. Więcej przeczytacie w kolejnym odcinku samouczka, a tu wklejam linki do analizy: „17 IX", „Czasu Apokalipsy", „Nienawiści".Jeśli masz ochotę wesprzeć finansowo działanie tego serwisu, przyczynić się do jego rozwoju, możesz dokonać wpłaty/przelewu na konto firmy: Sztuka Słowa PL, Tomasz Filipowicz. Nr: 15 2490 0005 0000 4500 8617 6460
Tytułem: SERWIS EDUKACYJNY

Kategoria: Jak pisać

# data[].attributes.attachment_link.title
Jak napisać rozprawkę? Poradnik dla uczniów klas ósmych, ale nie tylko. Część pierwsza.

# data[].attributes.attachment_link.description
To pierwszy z cyklu poradników: „jak napisać rozprawkę?" W przestrzeni publicznej, mediach często podejmowany jest w dyskusjach problem przemocy. Postanowiłem zatem rozpocząć cykl tekstów o rozprawkach od takiego oto tematu: Czy literatura przedstawia różne formy przemocy? Inne ujęcia tematu to chociażby: Literatura wobec przemocy.

# data[].attributes.body
Poradnik dla uczniów klas ósmych, ale nie tylko. Część druga.

# data[].attributes.attachment_link.title
Jak napisać rozprawkę? Poradnik dla uczniów klas ósmych, ale nie tylko. Część druga.

# data[].attributes.attachment_link.description
Tym razem podejmijmy temat jakże bliski leśnikom, rolnikom, grzybiarzom, wędkarzom, wegetarianom, ekologom i zwykłym, szarym, przeciętnym zjadaczom jabłek i pietruszki. Czy więź człowieka z naturą ma dla niego duże znaczenie? Odpowiedz na pytanie, budując argumenty

# data[].attributes.body
Poradnik dla uczniów klas ósmych i nie tylko. Część trzecia. Temat o przyjaźni.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Przyjaźń to jedno z najważniejszych doświadczeń, jakie spotyka człowieka. Budowę rozprawki znacie, mam nadzieję, z wcześniejszych artykułów z działu „Jak pisać". Przypomnę, że oprócz wstępu i zakończenia potrzebne są argumenty i stojące za nimi przykłady. Sięgniemy do częstego schematu odwołania do dwóch tekstów literackich. Oba będą pochodziły z listy pozycji obowiązkowych do egzaminu.
We wstępie oprócz sformułowania tezy odniesiemy się do kluczowego dla naszego zadania słowa: przyjaźni. Postaramy się opisać ogólnie jego znaczenie.
WSTĘP: Przyjaźń jest bez wątpienia szczególnym rodzajem więzi. Nie zdarza się często. Ma wagę o wiele większą od zwykłej znajomości. Uważam, że stanowi jedno z najważniejszych przeżyć. To doświadczenie wyjątkowe.
Przyjaźń nazwaliśmy więzią, choć dziś w tym miejscu mogłoby się pojawić modne bardzo słowo „relacja". Fragment zdania z tematu „jedno z najważniejszych doświadczeń w życiu" zastąpione zostało następującym: „jedno z najważniejszych przeżyć".
ARGUMENT: Przyjaźń pomaga człowiekowi dojrzeć. Uczy budowania trwałej, mocnej relacji, rozumienia siebie i drugiej osoby. Pozwala nabrać pewności w myśleniu i postępowaniu. Pomaga dostrzec zalety i wady, ponieważ ktoś życzliwy a zarazem ważny ceni te pierwsze i wskazuje drugie.
KOMENTARZ DO ARGUMENTU POWYŻEJ:

Tworząc argument, staramy się dociec, jakie przyczyny wpływają na szczególne znaczenie przyjaźni. W analizie zjawiska pomaga nam konkretny literacki przykład. Wiemy, „Mały Książę" wiele mówi o głębokim porozumieniu między ludźmi, o wspieraniu wzajemnym, o poszukiwaniu prawdy, przełamywaniu samotności.
PRZYKŁAD: Tytułowy bohater „Małego Księcia", chłopiec wyruszył w drogę, by uporać się z trudnymi przeżyciami, czegoś się nauczyć. Lotnik wysłuchał z uwagą jego opowieści, udzielił bezwarunkowego wsparcia, współczuł i starał się zrozumieć. To jemu mały podróżnik zwierzył się, że nie sprostał wyzwaniu i nie mogąc pokochać róży, opuścił ją. Lis pomógł mu zrozumieć, że kwiat z jego planety jest absolutnie wyjątkowy i że stał się za niego odpowiedzialny. Rozmowy z pilotem dodały mu sił do podjęcia decyzji o powrocie do domu. ARGUMENT: Przyjaźń sprawi, że najgorsze warunki, najstraszniejsze wydarzenia, nie zabiorą ludziom radości, pogody ducha niezbędnej do życia. Ta szczególna więź ocali w nich dobro, wiarę w sens bycia sobą. Sprawi, że ograbieni prawie ze wszystkiego, dadzą z siebie o wiele więcej niż im odebrano.
KOMENTARZ DO ARGUMENTU POWYŻEJ:

Bez znajomości i zrozumienia „Kamieni na szaniec" trudno byłoby takie poparcie dla tezy wymyślić. Wojna i okupacja były czymś strasznym. Odebrały ludziom wiele. Utwór Kamińskiego jest jednak opowieścią o młodych ludziach, którzy w znacznym stopniu pozostali sobą. Stało się tak w poważnej mierze dzięki przyjaźni.
PRZYKŁAD: Latem 1939 roku Jan Bytnar, Maciej Aleksy Dawidowski, Tadeusz Zawadzki, bohaterowie "Kamieni na szaniec" byli świeżo po maturze. Cieszyli sią życiem, zdrowiem, siłą, nie brakowało im zdolności, uprawiali sport. Mieli wspaniałych rodziców, wychowawców i nauczycieli. Los nagle odebrał im powody do beztroski i szczęścia. W 1939 Polska przegrała wojnę, okupanci rozpoczęli walkę o wyniszczenie narodu. Chłopcy zajęli się pracą zarobkową, zaczęli martwić o bliskich. Poznali niemieckie metody terroryzowania społeczeństwa. Dzięki przyjaźni ten czas nie był dla nich stracony. Pozostali sobą. Kontynuowali naukę, dochowali wierności harcerskim ideałom, starali się dbać o kształcenie następnych roczników młodzieży, walczyli o wolność, dyskutowali, spierali się, śmiali. Dzięki łączącym ich więzom ocalili dla siebie i innych tyle, ile się dało. Złożyli nawet ofiarę z własnego życia. Odeszli z godnością i wiarą w sens własnych wysiłków. ZAKOŃCZENIE: Przyjaźń jest bez wątpienia jednym z najważniejszych i najwartościowszych doświadczeń na drodze człowieka. Pomaga stać mu się lepszym, mądrzejszym, bardziej odpowiedzialnym. Dostarcza wsparcia, pociechy, siły w najbardziej dramatycznych chwilach i pozwala zachować wiarę w dobro i sens istnienia. UWAGA: Komentarze nie stanowią części rozprawek. Pochodzą ode mnie. Chciałem, by pomogły Wam lepiej wykorzystać treść artykułu. SUPLEMENT: Gdybyście sami lub z rodzicami, nauczycielami chcieli popisać jeszcze o przyjaźni, to spoza listy lektur obowiązkowych Waszej uwadze polecam bajkę Krasickiego pt. Przyjaciele i utwór pod tym samym tytułem Adama Mickiewicza. Poniżej podaję linki do artykułów, omówień:
Aleksander Kamiński: "Kamienie na szaniec"

Antoine de Saint Exupery: "Mały Książę"

Pozdrawiam Was, zachęcam do korzystania z zasobów bloga. Kto zainteresowany, niech zajrzy na moją firmową stronę: Sztuka Słowa. Polubcie fanpejdż na Facebooku: Klasyka Literatury i Filmu. Dzięki temu więcej poszukujących natrafi na moje teksty. Kto wie? Może są warte polecenia. 🙂
W dziale "Jak pisać?" jest ich jeszcze trochę.
jeśli chcecie podziękować autorowi za jego pracę, to macie kilka możliwości do wyboru:

1. odwiedzajcie stronę, wracajcie tu jak najczęściej

2. zainteresujcie znajomych ofertą Sztuki Słowa - polećcie mnie jako polonistę przygotowującego solidnie do matury z języka polskiego na poziomie podstawowym, rozszerzonym, do matury międzynarodowej, do egzaminu ósmoklasisty

3. polubcie na Facebooku fanpejdż strony: Klasyka Literatury i Filmu

4. wpłaćcie symboliczną kwotę na konto firmowe z adnotacją w tytule: SERWIS EDUKACYJNY

Właściciel: Sztuka Słowa PL, Tomasz Filipowicz Nr konta: 15 2490 0005 0000 4500 8617 6460
Tytułem: SERWIS EDUKACYJNY

Kategoria: Jak pisać

# data[].attributes.attachment_link.title
Jak napisać rozprawkę? Poradnik dla uczniów klas ósmych i nie tylko. Część trzecia. Temat o przyjaźni.

# data[].attributes.attachment_link.description
Przyjaźń to jedno z najważniejszych doświadczeń, jakie spotyka człowieka. Budowę rozprawki znacie, mam nadzieję, z wcześniejszych artykułów z działu „Jak pisać". Przypomnę, że oprócz wstępu i zakończenia potrzebne są argumenty i stojące za nimi przykłady. Sięgniemy do częstego schematu odwołania do dwóch tekstów literackich. Oba będą pochodziły z listy pozycji obowiązkowych do egzaminu.

# data[].attributes.body
Poradnik - część czwarta. Temat kontrowersyjny. Czy dorośli zawsze mają rację?

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Czy dorośli zawsze mają rację? Takie sobie zadanie wymyśliłem. Może nastolatkowi przypadnie do gustu. Do dzieła! Najpierw analiza polecenia. Zwróćcie, proszę Was, uwagę, że w temacie znalazło się słowo „zawsze". Wystarczy zatem jeden przypadek, gdy jakiś dorosły nie będzie miał racji, by piszący nabrał prawa do stwierdzenia, że dorośli niekiedy błądzą. Dzieci zadają zwykle dużo mądrych pytań rodzicom, babciom, dziadkom. Myślę więc, że większość przynajmniej raz w życiu usłyszała: każdy może się mylić, nikt nie ma racji zawsze, ludzie popełniają błędy. Teza wydaje mi się gotowa. Nie radzę nikomu pisać, że jest jakaś grupa nieomylnych. Takie zdanie byłoby trudne do obrony. Łatwo jego prawdziwość podważyć. We wstępie możemy przyjrzeć się sprawie z drugiej strony. Dlaczego niby to starsi mieliby trafniej oceniać rzeczywistość i podejmować lepsze decyzje? Wiemy, wiemy, zgromadzili więcej od młodszych wiedzy i doświadczenia. Ich „główki" korzystają z dużej liczby danych. Zaczerpnijmy pomysły z tych spostrzeżeń: WSTĘP: Wiedzę nabywa się z biegiem lat. Doświadczenie życiowe przychodzi z czasem. Młodsi uczą się od starszych. Nie jest jednak prawdą, że dorośli zawsze mają rację. Podejmują decyzję niekiedy pod wpływem emocji, ulegają słabościom. Nikt nie zna przyszłości, a zatem trudno jest dokonywać wyborów bez pełnej znajomości sytuacji, która dopiero się ukształtuje. Dlatego chociażby tak niełatwo zdecydować się na kierunek studiów czy profil klasy w liceum.
Tezę, mam nadzieję, widzicie sami. To czwarte zdanie we wstępie. W piątym lekko zasugerowaliśmy, dlaczego starsi, bardziej doświadczeni mogą się mylić, nawet zbłądzić. Myśl tę kontynuujemy do końca powyższej części wypracowania.
ARGUMENT: Zdarza się, że ktoś jest przywiązany do swojej oceny albo decyzji. Nie chce przyznać, że upiera się przy nietrafnym sądzie albo że są inne możliwe rozwiązania, wcale nie gorsze od tego, które wybrał. Z biegiem lat u dorosłych może się też pojawić mniejsza ciekawość niż u młodszych, osłabnie głód wrażeń i zaznaczy się niechęć do podejmowania nowych prób, do ryzyka.
KOMENTARZ DO POWYŻSZEGO ARGUMENTU:

Szukamy uzasadnienia, przyczyn, dla których racja, słuszność, mądrość może nie leżeć tam, gdzie długie lata zgromadzonych doświadczeń. Naturalnie, w naszych dociekaniach pomaga znajomość literatury. Bardzo dobrze omawiane tu zagadnienie ujął w „Małym Księciu" Antoine de Saint Exupery.
PRZYKŁAD: W utworze Antoine'a de Saint Exupery'ego napotkani przez Małego Księcia dojrzali mężczyźni byli na swoich planetach samotni. Można by się zastanowić, co by się stało, gdyby musieli zamieszkać razem. Nie tolerowaliby się wzajemnie. Geograf przekonywałby, że nauka, porządkowanie wiedzy jest najważniejszym celem w życiu, Próżny domagałby się uwielbienia, Król posłuszeństwa. Czy którykolwiek z nich miał klucz do prawdy? Mały podróżnik szukał dalej. Zawiadowca opisywał mu dorosłych w pociągach jako ludzi znudzonych, którzy czekają, aż dotrą do czegoś ważnego, co wciąż było przed nimi, a tylko dzieci postępowały właściwie, ciesząc się chwilą. Ciekawość świata wraz z wiekiem przemija, a jest ona przecież potrzebna do rozwoju.
KOMENTARZ DO POWYŻSZEGO PRZYKŁADU:

Zwróćcie proszę uwagę, że w ostatnim zdaniu przykładu znalazł się ważny wniosek, uzasadnienie dla bronionej tezy i wyjaśnienie, co takiego dorośli z czasem tracą, oczywiście, nie wszyscy. Okazało się, że dotarliśmy do ważnej prawdy. Trzeba interesować się rzeczywistością, stawiać pytania, podziwiać, zachwycać się, odkrywać. Znam, niestety, ludzi bardzo młodych, którzy zdążyli się już znudzić wszystkim. Przy okazji, zastanowiło mnie znaczenie kluczowego w temacie słowa „racja". To przecież nie tylko prawda, ale po prostu właściwa droga, dobry, mądry powód działania. Myślę, że spośród kilku osób każda może mieć swoją rację i wszystkie będą uzasadnione. Nie dotyczy to chyba jednak samotników zamieszkujących osobne planety w „Małym Księciu". Błądzenia nie unikniemy. Nie powinniśmy jednak zamykać się ze swoją racją na racje innych, na cały świat z jego bogactwem i różnorodnością.
ARGUMENT: Złość, zawziętość, upór, chęć rządzenia i panowania nad otoczeniem to źli doradcy. Dorośli nie są wolni od ludzkich słabości. Czasem im ulegają, a wtedy zachowują się jakby stracili zmysły, zdolność widzenia, słyszenia, czucia. Potrafią wówczas nawet krzywdzić słabszych.
KOMENTARZ DO POWYŻSZEGO ARGUMENTU:

To kolejny przypadek utraty przez osoby dojrzałe zdolności właściwego oceniania i działania. Pomaga nam w wychwyceniu tej zasady „Zemsta" Fredry, ale przecież w wielu komediach występują postaci skłóconych z rodziną starszych panów. Przypomnijcie sobie albo przeczytajcie „Świętoszka" lub „Skąpca" Moliera. Młodzi okazują się w tych dziełach bardziej roztropni. Zacietrzewienie rodziców Romea i Julii doprowadziło do śmierci dwojga niewinnych osób.
PRZYKŁAD: Cześnik i Rejent z komedii Fredry pod tytułem „Zemsta" żyli przede wszystkim po to, by wzajemnie sobie dokuczyć. Chęć wejścia w posiadanie dużych pieniędzy i majątku także grała ważną rolę. Milczek syna a Raptusiewicz bratanicę traktowali jak narzędzia walki. Młodzi mogli paść ofiarą w tych porachunkach, ale dla ich opiekunów nie miało to większego znaczenia. Szczególnie wymowna pod tym względem jest scena, w której ojciec Wacława najpierw zapewnia go o swej miłości i o tym, że pragnie jedynie jego szczęścia, a potem ze złośliwą satysfakcją informuje go, że musi poślubić Podstolinę. Mistrz Fredro pokazał jednak widzom, że rzeczywistość bywa bardziej złożona niż ludzkie plany. Rejent i Cześnik nieświadomie wyświadczyli sobie przysługi, nie dopuszczając kolejno do małżeństwa z wdową zawziętego Raptusiewicza i młodego Milczka. To nie „piękna Hanna" posiadała majątek, ale Klara. Podstolina, oczywiście, utrzymywała ten fakt w tajemnicy, jedynie zarządzając posiadłościami dziewczyny, zgodnie z wolą jej nieżyjących rodziców, do czasu aż panna wyjdzie za mąż. Gdyby skłóceni sąsiedzi spełnili swoje zamiary, byliby bardzo zawiedzeni.
KOMENTARZ DO POWYŻSZEGO PRZYKŁADU:

W ramach usystematyzowania wiedzy o arcydziele Fredry oraz powtórzenia jej zapraszam do lektury: Aleksander hrabia Fredro: "Zemsta" - co wiedzieć wypada?
ZAKOŃCZENIE: Dorośli nie zawsze postępują słusznie i właściwie, mądrze oceniają rzeczywistość. Nie ma ludzi nieomylnych. Wszystkim zdarza się pobłądzić. Niekiedy łatwiej jest upierać się „przy swoim" albo dać się ponieść emocjom, niż chłodno i z wielu punktów widzenia przyjrzeć się trudnym sprawom.
KOMENTARZ DO ZAKOŃCZENIA:

Jak widzicie, powtórzyliśmy nasze twierdzenie ze wstępu, tezę oraz nawiązaliśmy do argumentów, w których wybrzmiał zarówno motyw pewnego „usztywniania stanowisk" jak i ludzkiej skłonności do ulegania nastrojom i uczuciom.
Zachęcam do przeglądania zasobów bloga. Korzystajcie z okna wyszukiwarki. Na dole każdej karty znajduje się alfabetyczny spis treści. W dziale "Jak pisać?" w górnym menu znajdziecie więcej poradników-samouczków przeznaczonych zarówno dla uczniów szkół podstawowych, jak i liceów. Polubcie też fanpejdż na Facebooku: Klasyka Literatury i Filmu. Link tutaj podeślijcie potrzebującym, a jeśli uznacie, że chcecie skorzystać z moich zajęć, w małej grupie bądź pojedynczo, w realu lub on-line, wyślijcie mail lub sms.
Kategoria: Jak pisać

# data[].attributes.attachment_link.title
Jak napisać rozprawkę? Poradnik dla uczniów klas ósmych i nie tylko. Część czwarta. Temat kontrowersyjny. Czy dorośli zawsze mają rację?

# data[].attributes.attachment_link.description
Czy dorośli zawsze mają rację? Takie sobie zadanie wymyśliłem. Może nastolatkowi przypadnie do gustu. Do dzieła! Najpierw analiza polecenia. Zwróćcie, proszę Was, uwagę, że w temacie znalazło się słowo „zawsze". Wystarczy zatem jeden przypadek, gdy jakiś dorosły nie będzie miał racji, by piszący nabrał prawa do stwierdzenia, że dorośli niekiedy błądzą.

# data[].attributes.attachment_link.title
Jak napisać przemówienie? Poradnik dla ósmoklasistów i profesjonalistów. Część pierwsza.

# data[].attributes.attachment_link.description
Tłumaczę się szybko z prowokacyjnego tytułu. Artykuł w drugiej części zawiera dokładne wskazówki z przykładem, jak napisać zadanie egzaminacyjne zgodne z wytycznymi władz oświatowych, które zamieszczone są na stronach Centralnej Komisji Egzaminacyjnej. Uważam jednak, że

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Opowiadanie to forma wspólna dla całej ludzkości, powszechna i często wykorzystywana. W szkole ćwiczy się pisanie opowiadań już w czwartej klasie szkoły podstawowej, a zdarzało się, że była ważnym elementem egzaminu gimnazjalnego. Jak zatem napisać dobre opowiadanie? Jak nauczyć dziecko pisania opowiadań? Najważniejsze elementy:

1. Miejsce i czas

2. Narracja

3. Główny bohater - protagonista

4. Antagonista - przeciwnik głównego bohatera bądź przeciwności, z jakimi się zmierzy

5. Fabuła:

1. Zawiązanie akcji zaraz po ekspozycji

2. Zwroty akcji

3. Punkt kulminacyjny blisko zakończenia

4. Rozwiązanie akcji, epilog

6. Uczucia, emocje

7. Atmosfera

8. Problematyka i wartości

9. Zmiana, która zaszła w życiu, osobowości bohatera

Omówienie poszczególnych elementów po kolei:

1. Miejsce i czas należy określić wyraźnie na początku. Ludzka wyobraźnia wymaga, by pojawiły się te informacje. Proszę zwrócić uwagę na to, że słowa: „ przy ulicy Jaśminowej 16" mówią o wiele mniej niż: „w małym, spokojnym miasteczku położonym z dala od dużych ośrodków przemysłu", „przy zacisznej uliczce na peryferiach wielkiego miasta" „w starej, wymagającej od dawna remontu kamienicy". Podobnie wygląda określanie czasu. Słowa: „piętnastego lipca 2017 roku" powiedzą nam mniej niż:„w środku upalnego, słonecznego dnia", „zimnego jesiennego wieczoru".

2. Narracja to sposób opowiadania. Pierwszy wybór, przed jakim staje autor, dotyczy decyzji, czy narrator będzie kimś konkretnym, czy abstraktem. W tym pierwszym przypadku zazwyczaj nie może być mowy o wszechwiedzy. Narrator pierwszoosobowy, o takim teraz mówimy, musi móc wytłumaczyć się, skąd coś wie. Nie ma prawa powiedzieć, o czym myślał ktoś inny. Narrator trzecioosobowy, abstrakcyjny ma taką możliwość. On nie tłumaczy się, skąd coś wie. Po prostu wie. Wie, co myśli ktoś inny. Wie, co robi ten ktoś, gdy jest sam. Wie, o czym rozmawiają dwie osoby w cztery oczy. On unosi się nad światem niczym duch, przenika do umysłów i zamkniętych pomieszczeń. Narrator pierwszoosobowy, który jest częścią opisywanego świata, ma prawo powiedzieć na pewno, co sam czuje, co myśli. Co do innych, ma prawo domyślać się albo mówić, gdy zostanie poinformowany przez nich, może się też domyślać, zgadywać z wyrazu twarzy itd.

3. Wyobrażając sobie tego bohatera, dobrze jest „wejść w jego skórę", poczuć jego emocje. Sprawdzają się postaci wyraziste, krwiste, z mocnym charakterem. Może być to stary kocur sprawujący niepodzielnie władzę w najbliższej okolicy, pewny swego, opanowany, flegmatyczny. Może być to młoda wysportowana dziewczyna, dwoje taterników. Odnosząc się do realiów szkolnych dobrym kandydatem na protagonistę będzie: chłopiec wyobcowany, trzymający się z boku - typ ofiary, bądź przeciwnie - klasowa gwiazda, ulubieniec, lider, śmieszek. Postaci takie łatwo przeprowadzić przez ciąg zdarzeń, by poddać je jakiejś próbie, doprowadzić do przemiany bądź wyświetlenia i odkrycia przez nie same innej strony ich natury.

4. Antagonista to coś lub ktoś, z kim lub czym protagonista będzie się zmagał. Może to być przyrodniczy kataklizm, zagubienie w lesie dwójki małych rowerzystów, przestępca, który zagraża bezpieczeństwu obywateli, ścigany przez policjanta. Kiedy wymyślamy lub pomagamy komuś wymyślić bohatera - protagonistę, to najlepiej jest od razu poszukiwać dla niego antagonisty. Stary kocur, o którym wszyscy w okolicy wiedzą, że nie wkracza się bezkarnie na jego teren, może nagle zostać zaskoczony nieznanym zapachem zwiastującym intruza. Ów nieproszony gość okaże się domowym wypieszczonym kotem zgubionym bądź wyrzuconym przez właścicieli i stary wojownik będzie musiał odkryć w sobie litość i współczucie dla ofiary losu. Antagonistą dla kocura będzie jego nawyk walki, agresja, niechęć do obcych. Antagonistą będzie też coś zupełnie nowego w jego życiu, coś z czym się trzeba będzie zmierzyć.

1. Układanie fabuły zacząć można od zawiązania akcji lub od punktu kulminacyjnego. Zwroty akcji to coś, co decyduje o jakości opowiadania, trzyma w napięciu, czyni całą historię ciekawą. Słuchacz i czytelnik nie poświęca czasu i uwagi, by zapoznać się z czymś, co jest znane, schematyczne, przewidywalne. Wysportowana dziewczyna biegająca codziennie po alejkach dobrze sobie znanego parku, pewnego poranka traci w nim orientację z powodu gęstej mgły. Gubi się i krąży, nie mogąc trafić do wyjścia. Z tumanów pary wyłania się postać, narasta napięcie, ponieważ początkowo jest niewyraźna, niewidoczna, ale okazuje się, że to osoba znana bohaterce, rozpoznana, która udziela jej pomocy. Ciekawie będzie, jeśli dowiemy się, że to bezdomny, którego wspierała czasem dobrym słowem lub dzieliła się z nim śniadaniem. Teraz się odwdzięcza wskazaniem właściwej drogi do wyjścia. Fabuła musi mieć wyrazisty początek i równie jednoznaczne zakończenie z puentą nawiązującą na przykład do tematu opowiadania zadanego przez nauczyciela lub nauczycielkę. Jeśli tematem jest: Bywa, że sama droga do celu okazuje się o wiele ważniejsza od jego osiągnięcia, to na końcu dobrze jest wprost, explicite verbis, słowa z tematu przywołać. W góry wyruszyła para turystów, która od dłuższego czasu zamierzała zdobyć szczyt. Nastąpiło po drodze załamanie pogody, trzeba było ratować życie, a nie myśleć o kontynuowaniu wspinaczki. Podczas zejścia para wędrowców ma jednak pełne ręce roboty, angażując się w akcję ratunkową, ponieważ ofiar ulewy, śnieżycy, wichury, burzy, trzęsienia ziemi, czy co tam sobie jeszcze wymyślimy, nie brakuje. Szczyt, napiszemy w ostatnim zdaniu, puencie, osiągnięty nie został, ale czasem sama droga do celu może mieć większą wartość niż jego osiągnięcie. a) Zawiązanie akcji - to pierwsze wydarzenie, ekspozycja - prezentacja sytuacji i protagonisty b) Zwrot akcji to zdarzeniem które utrudnia bądź chwilowo uniemożliwia osiągnięcie celu przez protagonistę: załamanie pogody, zgubienie w lesie stają nagle na przeszkodzie dokończenia wspinaczki, przejażdżki rowerowej itp. c) Punkt kulminacyjny to moment poprzedzający przesilenie, to nagromadzenie przeciwności, splot utrudnień, które zostaną pokonane. Napięcie jest tu najwyższe, emocje bohaterów najsilniejsze, zaniepokojenie czytelnika i zaangażowanie w lekturę najpoważniejsze. Nie może być pewien, jak potoczą się wydarzenia. d) Epilog może być opisem sytuacji po pewnym czasie... po kilku dniach od rozwiązania akcji. Stanowi podsumowanie, nierzadko zawiera puentę. Rozwiązanie akcji to ostatnie wydarzenie przynależące do wątku, w tym samym czasie i przestrzeni.

2. Uczucia, emocje są nieodzowne do tego, by opowiadanie poruszyło i „wciągnęło" czytelnika. Dodaje opowieści i bohaterom rumieńców. Nie wystarczy wyobrażać sobie postać, trzeba napisać, że czuła się niepewnie, zamarła ze strachu, nie mogła się ruszyć, rozczuliła się, poczuła pewniej itd.

Atmosfera - jest czymś ulotnym, ale dopełnia obraz opisywanego świata. Słoneczny dzień, pachnące łąki, śpiew ptaków - nic się nie wydarzyło, a wyobraźnia już buduje rzeczywistość. W horrorach sama atmosfera potrafi zjeżyć włos na głowie.

1. Problematyka pojawia się, gdy stawiamy bohatera lub całą grupę przed ważnym wyborem. Znaczenie wyboru związane jest ze światem wartości. Ktoś musi zdecydować, czy zostanie w wiosce, by wspierać rodziców, wspólnotę, czy w imię wolności, prawa do samorealizacji opuści ją i poszuka szczęścia w świecie. Dziewczyna powinna zostawić brutalnego chłopaka, wyzwolić spod jego wpływu czy może trwać przy nim i starać się go zmienić. To ważne, jak widzicie Państwo, dlatego od wymyślenia konfliktu wartości można zacząć pisanie opowiadania, a w następnej kolejności dobierać czas, miejsce, bohaterów, scenerię i budować fabułę.

2. My sami uczymy się cały czas, w opowiadaniu powinno być jak w życiu. Dobrze więc, by zrelacjonowane wydarzenia jakoś wpłynęły na postać lub grupę, społeczność. W finale pokazujemy zmianę. Wyłoniła się z mroku jakaś strona osobowości, człowieczeństwa, natury lub przeciwnie, coś się skończyło, umarło, zeszło na dalszy plan.

Pisanie opowiadań to wielka sztuka. Trudno stworzyć niezawodny instruktaż. Mam nadzieję, że ten krótki poradnik pomoże zarówno praktykom modnego teraz story tellingu, jak i uczniom oraz wspierającym ich rodzicom. Jeśli masz ochotę wesprzeć finansowo działanie tego serwisu, przyczynić się do jego rozwoju, możesz dokonać wpłaty/przelewu na konto firmy: Sztuka Słowa PL, Tomasz Filipowicz. Nr: 15 2490 0005 0000 4500 8617 6460
Tytułem: SERWIS EDUKACYJNY

Kategoria: Jak pisać

# data[].attributes.attachment_link.description
Opowiadanie to forma wspólna dla całej ludzkości, powszechna i często wykorzystywana. W szkole ćwiczy się pisanie opowiadań już w czwartej klasie szkoły podstawowej, a zdarzało się, że była ważnym elementem egzaminu gimnazjalnego. Jak zatem napisać dobre opowiadanie? Jak nauczyć dziecko pisania opowiadań?

# data[].attributes.headline
Jak napisać “opowiadanie twórcze”? – ćwiczenie na motywach “Opowieści wigilijnej” – poradnik dla uczniów klas ósmych i nie tylko

# data[].attributes.subject
Jak napisać “opowiadanie twórcze”? – ćwiczenie na motywach “Opowieści wigilijnej” – poradnik dla uczniów klas ósmych i nie tylko

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Wskazówki odnośnie podstawowych zasad pisania opowiadań znajdziecie w artykule pod tytułem: Jak napisać dobre opowiadanie? ABC. Teraz spróbujemy sprostać egzaminacyjnemu wyzwaniu w postaci "opowiadania twórczego". Tematy w arkuszach próbnych lub egzaminacyjnych narzucają uczniowi konieczność napisania dalszego ciągu losów bohatera lektury bądź ułożenia jego nowej historii w innym miejscu lub czasie. Zdający powinien wykazać się dobrą znajomością pierwowzoru, a zatem charakteru postaci, jej typowych zachowań, reakcji, wyzwań, którym musiała sprostać. Wyobraźmy sobie temat „Pan Scrooge we współczesnej Warszawie". Bohater „Opowieści wigilijnej" Charlesa Dickensa to chorobliwie skąpy bogacz, nieżyczliwy, bezwzględny, mający ludzi za nic. Życie składa się dla niego z okazji do zarobku. Postępuje nagannie moralnie. Często jego ofiarą padają ludzie biedni. W powieści Dickensa występuje motyw ingerencji nadprzyrodzonych sił w jego życie oraz przemiana bohatera pod wpływem tego działania. W naszym nowym opowiadaniu również powinny znaleźć się te motywy. Podsumujmy: Czy są dziś ludzie biedni cierpiący głód? Oczywiście, tak. Jest co prawda wiele instytucji, fundacji, stowarzyszeń niosących ratunek, ale często z nędzą wiąże się wstyd, osłabienie, załamanie, depresja, nieporadność życiowa, poczucie zagubienia. Na szczęście, czytającym te słowa trudno, mam nadzieję, to sobie wyobrazić, ale zapewniam, że takie sytuacje się zdarzają. Alkoholizm w rodzinie, przemoc, niezrozumienie otoczenia. Był dzień Wigilii. Pan Skródżewski otworzył jeszcze tego dnia swój punkt pożyczkowy na warszawskiej Pradze. Liczył, że tuż przed Bożym Narodzeniem jacyś zdesperowani biedacy zechcą poratować się szybką pożyczką. Ubodzy zwykle pobranych pieniędzy nie oddawali, ale sprytny przedsiębiorca wiedział, że właśnie na nich można znakomicie zarobić. Brał od nich w zastaw cenne przedmioty. Bywało, że wielokrotnie przekraczały wartość pożyczonych środków. Koło czternastej do kantorku weszła młoda dziewczyna. Była zmarznięta, blada. Trzęsła się. Położyła na ladzie pierścionek. Chciała tysiąc złotych. Skródżewski zgodził się. Obiecał, że jeśli za tydzień przyniesie mu tysiąc złotych i sto w postaci odsetek, odda zastaw. Gdy wyszła, z przyjemnością oglądał cenny przedmiot. Wart był o wiele więcej. Wielki szafir umieszczono w otoczeniu małych diamentów. Prawie podskoczył z radości i schował klejnoty w wielkim pancernym sejfie. Pierścionek wart był koło ośmiu, dziewięciu tysięcy. Dziewczyna po wyjściu z biura udała się do pobliskiej taniej garkuchni. Już ją zamykali, ale pracownice litościwie pozwoliły jej jeszcze zjeść. Gorąca herbata zaczęła rozgrzewać dłonie i żołądek. Zupa i naleśniki dały ciepło na dłużej. Poszła w kierunku dworca. Była sama, zupełnie i przeraźliwie. Mama zmarła, a właściciel mieszkania zmienił zamki i po pogrzebie nie miała gdzie się schronić. Najcenniejszą rzecz, która jej została, właśnie dziś oddała za jedzenie na trzy, cztery tygodnie. Osłabienie utrudniało jasność myślenia. Prawdziwej wartości przedmiotu nie znała. Drugiego stycznia Skródżewski przyszedł do firmy. Otworzył sejf, by delektować się zdobyczą. Był pewny, że właścicielka po swoją własność nie wróci. Skąd wzięłaby tysiąc sto złotych? Jakież było jego zdziwienie, gdy klejnotów nie zobaczył. Pierścionek zniknął. Mężczyzna nic nie rozumiał. Pozostałe trofea nie zginęły. Śladów włamania nie było. Dziewczyna wigilijną noc spędziła na dworcowej ławce. Gdy się obudziła, na palcu tkwiła mocno osadzona rodzinna pamiątka, pierścień z kamieniami. W nocy śniła jej się mama. Skródżewski patrzył w lustro. Czul się oszukany, ale też w jego głowie pojawiła się po raz pierwszy od lat myśl, że jest łobuzem i draniem, i że czas się nad sobą zastanowić.
No cóż, pisanie to dobra zabawa. Napiszmy zatem tę samą historię, ale bohaterem "prowadzącym" będzie dziewczyna.
Justyna wysiadła kilka godzin temu na dworcu w Warszawie. Minęły dwa dni od pogrzebu mamy i od chwili, gdy znalazła się na ulicy. Właściciel mieszkania nie pozwolił jej nic zabrać aż do czasu spłacenia zaległości. Nie wiedziała, że mogła skorzystać z pomocy prawnika. Jak to zwykle bywa, słabszym trudniej upominać się o swoje prawa, najczęściej nie wiedzą, że je mają. W stolicy szukała ciotki, ale jej adresu dokładnego nie znała. Liczyła na łut szczęścia. Robiło się późno, a ona od wielu godzin nie miała niczego w ustach. Była zima, wigilijny wieczór. Nie miała sił płakać. Za uśmiech szczęścia uznała natrafienie przypadkowe na biuro pożyczek „Skródżewski i Marlejak". Weszła. Poprosiła o pieniądze i dowiedziała się, że musi coś zdeponować w zastawie. Wyjęła swój jedyny wartościowy przedmiot, pierścionek. Nie znała jego ceny, ale mężczyzna za ladą zaoferował jej dwieście złotych i obiecał, ze odda wyrób jubilera, gdy panna przyniesie mu za tydzień dwieście pięćdziesiąt. Pragnienie jedzenia było potężne. Wzięła to, co dawano. Właściciel liczył, że dziewczyna nie wróci, a on dzięki drogim kamieniom w jubilerskim przedmiocie będzie bogatszy o sześć, może osiem tysięcy. W barku dworcowym zjadła sajgonki i popiła herbatą. Zasnęła na ławce. Śniła jej się mama. Nad ranem na palcu znalazła pierścionek, ten który zostawiła w biurze. Nie wiedziała już, co było snem, a co wydarzyło się naprawdę. Właściciel biura pożyczkowego kilka dni później nie znalazł w sejfie przedmiotu, który tak szybko uznał za swoją własność. Pierścionek zniknął, tylko on. Mężczyzna trochę myślał i postanowił przelać odpowiednio dużą sumę na konto fundacji wspierającej ubogich. Czuł, że powinien poważnie się nad sobą zastanowić.
Pierwsza wersja jest w tym lepsza, że jednak polecenie wskazuje na Scrooge'a jako protagonistę, ale egzaminatorzy, tak mi się wydaje, powinni uznać także drugą wersję za dobrą realizację tematu.
Poćwiczcie teraz sami. Na stronach tego bloga-bazy wiedzy znajdziecie obszerny artykuł poświęcony "Opowieści wigilijnej" Dickensa. Wykorzystajcie okno wyszukiwarki lub alfabetyczny spis treści umieszczony na dole każdej karty. Przejrzyjcie, proszę, materiały o lekturach obowiązujących do egzaminu na koniec szkoły podstawowej. Zajrzyjcie do działu Jak pisać. Jest tam kilka artykułów-poradników pomagających w uczeniu się pisania szkolnych form.
jeśli chcecie podziękować autorowi za jego pracę, to macie kilka możliwości do wyboru:

1. odwiedzajcie stronę, wracajcie tu jak najczęściej

2. zainteresujcie znajomych ofertą Sztuki Słowa - polećcie mnie jako polonistę przygotowującego solidnie do matury z języka polskiego na poziomie podstawowym, rozszerzonym, do matury międzynarodowej, do egzaminu ósmoklasisty

3. polubcie na Facebooku fanpejdż strony: Klasyka Literatury i Filmu

4. wpłaćcie symboliczną kwotę na konto firmowe z adnotacją w tytule: SERWIS EDUKACYJNY

Właściciel: Sztuka Słowa PL, Tomasz Filipowicz Nr konta: 15 2490 0005 0000 4500 8617 6460
Tytułem: SERWIS EDUKACYJNY

Kategoria: Jak pisać

# data[].attributes.attachment_link.title
Jak napisać "opowiadanie twórcze"? - ćwiczenie na motywach "Opowieści wigilijnej" - poradnik dla uczniów klas ósmych i nie tylko

# data[].attributes.attachment_link.description
Wskazówki odnośnie podstawowych zasad pisania opowiadań znajdziecie w artykule pod tytułem: Jak napisać dobre opowiadanie? ABC. Teraz spróbujemy sprostać egzaminacyjnemu wyzwaniu w postaci "opowiadania twórczego". Tematy w arkuszach próbnych lub egzaminacyjnych narzucają uczniowi konieczność napisania dalszego ciągu losów bohatera lektury bądź ułożenia jego nowej historii w innym miejscu lub czasie.

# data[].attributes.body
Jak napisać dobre opowiadanie - instrukcja dla opornych ósmoklasistów

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Jak napisać Dobre opowiadanie?instrukcja dla opornych ósmoklasistów

To naprawdę łatwe!

Będę twoim przewodnikiem

Co musi mieć twoje opowiadanie:

Musisz zapamiętać, jakie elementy są niezbędne

tytuł

określony czas akcji

miejsce akcji

bohaterów

wydarzenia

wartką akcję

punkt kulminacyjny

niespodziewny zwrot akcji

dialog

opis

opis przeżyć

puentę

Najpierw wymyśl bohatera i historię, możesz zrobić plan wydarzeń- w ten sposób zobaczysz swoją fabułę

p

. . .

rr

p

rr

p

rr

. . .

Fabuła powstanie z planu wydarzeń

wprowadzenie w czas i miejsce akcji

01

przedstawienie bohatera, zawiązanie akcji

02

kolejne wydarzenia

03

rozwój akcji

04

Lorem ipsum dolor sit amet

Lorem ipsum dolor sit amet

Lorem ipsum dolor sit amet

Lorem ipsum dolor sit amet

dialog rozwijający akcję

05

punkt kulminacyny

06

zwrot akcji

07

puenta, zakończenie

08

Lorem ipsum dolor sit amet

Lorem ipsum dolor sit amet

Lorem ipsum dolor sit amet

Lorem ipsum dolor sit amet

Wymyśl ciekawy, intrygujący tytuł

Wybierz rodzaj narracji 1- osobową lub 3- osobową.Jeśli wybierasz narrację 1- osobową, pamiętaj, by narrator zapisywał nie tylko wydarzenia, ale i swoje uczucia np. Przestraszyłem się, gdy...Zapisz sobie, ilu i jakich bohaterów chcesz wprowadzić. Nie więcej niż trzech, bo twoje opowiadanie będzie krótkie.Zacznij pisać, rozwijając punty plany wymyślonych wydarzeń.

Zanim zaczniesz opisywać kolejne wydarzenia....

Wystarczy jedno zdanie. Na przykład : Rok po opuszczeniu rodzinnego domu... lub.. Była wiosna, pierwszy tydzień maja.W małym domku na peryferiach stolicy...Tego dnia, jak zwykle w każdy piątek, siedziałem w biurze przy swoim komputerze.....Czytelnik musi wiedzieć, gdzie i kiedy toczy się akcja!!!

Wprowadź czas i miejsce akcji.

Czas akcji i miejsce ulega zmianie

np. Po tygodniu pobytu nad morzem.... lub... Mijały dni, aż nieoczekiwanie bohater otrzymał list.

zaznacz ile czasu upłynęło...

a czas upływa

Nie zapomnij wprowadzić dialogu ...

zobacz, jak go poprawnie zapisać

Cytaty na stronach 9 - 10 pochodzą z książki A. Bahdaja ,, Kapelusz za sto tysięcy"

- Chciałbyś być w moim gangu? - zapytałam.- Dziękuję. Jestem przecież ornitologiem.- A cóż to takiego?- Zajmuję się ptakami.- To musi być nudne. Zastanów się. Zrobimy tutaj bandęi napadniemy na hotel Pod Trzema Żaglami. Będzie fantastyczna zabawa.- Ja wolę ptaki - odparł z uporem

,,Przyjrzałam mu się dokładniej. Był wysoki, zgrabny i miał żywe ogniki w oczach. Może nawet nadawałby się do mego gangu na zastępcę szefa...",,Młody mężczyzna wyglądał, jakby go przed chwilą wycięto z londyńskiego żurnala: elegancki garnitur z szarej flaneli, śnieżnobiała koszula, granatowy jedwabny krawat, a wszystko spod igły najlepszego krawca. Przy tym mina lordowska, a spojrzenie zdobywcy Mount Everestu. Przystojniak! - śniady, ogorzały, włosy ciemne, krótko przystrzyżone z zabójczym przedziałkiem na boku. A w zębach krótka, pękata fajeczka. Jednym słowem - goguś..."

Wprowadzając bohaterów, pamiętaj, by ich opisać np. jak wyglądają. Wystarczą dwa zdania na temat sylwetki, ubioru....

Jak zdobyć punkty za barwny, żywy styl?

Zastosuj coś z naszego zasobu, a otrzymasz kolejne punkty. Pamiętaj jednak, żeby nie przesadzić.

Porównania

związki frazeologiczne

przymiotniki

wyrażenia metaforyczne

był blady jak ścianamówił tonem rozkazującym niczym kapral w wojskujej sukienka wyglądała tak, jakby wyciągnęła ją z szafy babci

wiercił jej dziurę w brzuchu ciągłymi pytaniamimiała już tego po dziurki w nosiezapanowała grobowa cisza

stosuj często przymiotniki,w ten sposób czytelnik ,,zobaczy" to, co opisujesz:nie: dom - ale stara, sypiąca się kamienicanie: nosił kurtkę - ale elegancką, skórzaną kurtkęnie: szła ulicą - ale szła wąską uliczką, przy której rosły pachnące lipyOpisuj przedmioty, miejsca, ludzi np. Była niską kobietą, o długich rudych, zaczesanych za uszy włosach.

użyj czasem metafory: tłum ludzi wylewał się z kościoła, sto razy powtarzał jej ...

Kontrast

Jeśli stworzysz bohaterów na zasadzie kontrastu, osiągniesz ciekawy efekt

Cat 1

Może to być kontrast w wyglądzie ( mały i duży, chudy i gruby) lub w charakterze ( dobry i zły)

Cat 2

Pamiętaj, żeby opowiadanie było ciekawe, akcja musi zmierzać do punktu kulminacyjnego

Zaskocz czytelnika nieoczekiwanym zwrotem akcji

Czas na puentę, zakończenie, podsumowanie

Na pewno wymyślisz zaskakujące zakończenie, może jakiś morał wynikający z tej historii? To będzie zakończenie opowiadania.

i żyli długo i szczęśliwie jak w bajce???

Ważna wiadomość dla tych, co nie wierzą w siebie!

Na egzaminie nie musisz błysnąć talentem Sienkiewicza czy Tokarczuk, nie zdobywasz nagrody literackiej, tylko punkty u egzaminatora.

1

1

1

2

2

2

3

3

3

Trzy etapy powstawania opowiadania

Wymyślasz fabułę

Krok 1

Tworzysz bohaterów

Piszesz plan wydarzeń w brudnopisie

Tworzysz opowiadanie według planu, pamiętsz o elementach opisu

Krok 2

Wstawiasz krótkie dialogi

Nawiązujesz do wybranej przez siebie lektury

Nadajesz tytuł

Krok 3

Sprawdzasz, czy praca jest na temat

Czytasz i poprawiasz błędy językowe, wstawiasz przecinki.

Jak powiązać wymyślone opowiadanie z lekturą szkolną?

przez bohatera

jesli pojawi się w niej bohater lektury, pokaż, że znasz, jego wygląd, cechy, losy...

przez miejsce wydarzeń

umieść akcję np. w Soplicowie i pokaż, że wiesz, jak wygląda to miejsce

przez czas wydarzeń

jeśli nawiązujesz do czasów II wojny, wprowadź elementy tej rzeczywistości np. łpanka, przejazd rikszą, gestapowiec.

nawiąż do wydarzeń, losu bohatera znanych ci z lektury

przez bieg wydarzeń

Jeśli zastosujesz się do tych uwag, masz szansę napisać świetne opowiadanie!

Dziękuję za uwagę!

Powodzenia!Jolanta Waśkiewicz

# data[].attributes.attachment_link.title
opowiadanie - krok po kroku by j.waskiewicz on Genially

# data[].attributes.attachment_link.description
Jak napisać Dobre opowiadanie?instrukcja dla opornych ósmoklasistów To naprawdę łatwe! Będę twoim przewodnikiem Co musi mieć twoje opowiadanie: Musisz zapamiętać, jakie elementy są niezbędne tytuł określony czas akcji miejsce akcji bohaterów wydarzenia wartką akcję punkt kulminacyjny niespodziewny zwrot akcji dialog opis opis przeżyć puentę Najpierw wymyśl bohatera i historię, możesz zrobić plan wydarzeń- w ten sposób zobaczysz swoją fabułę p .

# data[].attributes.body
Wortal poświęcony nauczaniu języka polskiego

# data[].attributes.attachment_link.title
Język polski: matura, gramatyka, literatura, wypracowania

# data[].attributes.attachment_link.description
Język polski: matura, egzamin, sprawdzian - główna strona wortalu Język-polski.pl

# data[].attributes.body
Zdania złożone współrzędnie i podrzędnie

# data[].attributes.attachment_link.title
Zdania złożone współrzędnie i podrzędnie

# data[].attributes.body
Części zdania

# data[].attributes.body
Funkcja komunikatywna języka

# data[].attributes.body
Wydawnictwo GWO rekomenduje - filmy historyczne poszerzające horyzonty i wzbogacające wiedzę.

# data[].attributes.attachment_link.description
dostosowania zawartości stron internetowych Serwisu do preferencji Użytkownika oraz optymalizacji korzystania ze stron internetowych; w szczególności pliki te pozwalają rozpoznać urządzenie Użytkownika Serwisu i odpowiednio wyświetlić stronę internetową, dostosowaną do jego indywidualnych potrzeb;

# data[].attributes.attachment_link.title
Aplikacja dyktanda.online - ćwicz zasady pisowni!

# data[].attributes.attachment_link.description
Aplikacja dyktanda.online jest świetnym sposobem na naukę zasad ortograficznych oraz ćwiczenie rozwiązywania dyktand! Rozwiąż dyktando teraz bezpłatnie!

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Dziękujemy Państwu za wspólne spędzone lata, niestety wraz z rozwojem technologi, ze względu na zmiany wprowadzone przez firmę Adobe, wydawcę wtyczki Flash, na której oparty jest serwis Ortografka.pl, zmuszeni jesteśmy zakończyć jego działalność.

Jednocześnie zapraszamy do śledzenie strony Printoteka.pl, na której już wkrótce powstanie nowa wersja zakładki GRY ONLINE, w której znajdą się między innymi nowe wersje gier z serwisu Ortografka.pl.

# data[].attributes.attachment_link.description
Dziękujemy Państwu za wspólne spędzone lata, niestety wraz z rozwojem technologi, ze względu na zmiany wprowadzone przez firmę Adobe, wydawcę wtyczki Flash, na której oparty jest serwis Ortografka.pl, zmuszeni jesteśmy zakończyć jego działalność. Jednocześnie zapraszamy do śledzenie strony Printoteka.pl, na której już wkrótce powstanie nowa wersja zakładki GRY ONLINE, w której znajdą się między innymi nowe wersje gier z serwisu Ortografka.pl.

# data[].attributes.body
Dyktanda, testy ortograficzne, zgadywanki, zasady pisowni

# data[].attributes.attachment_link.description
Darmowe dyktanda online dla uczniów szkół podstawowych. Rozwiązuj dyktanda, ćwicz zasady pisowni! Wykorzystaj Internet do nauki. Taką możliwość daje Ci serwis www.dyktanda.net.

# data[].attributes.body
Mitologia grecka w pigułce

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Mitologia grecka jest źródłem wszystkiego. Grecy tłumaczyli w niej powstanie świata oraz relacje, jakie w nim zachodzą. Jednak nie tylko dla Greków mitologia była swego rodzaju nauką o dziejach świata. Stworzyła ona całe europejskie wyobrażenie o jego porządku. Stanowi, prócz Biblii, jeden z fundamentów europejskiej kultury i sztuki. Stworzyła pojęcia i tematy, na których opierano się w późniejszych epokach nawiązujących do antyku. Jest niewątpliwie jedną z najwspanialszych rzeczy, jakie pozostawili po sobie Grecy i z której sporo możemy dowiedzieć się o nich samych. Jednak jest przy tym bardzo urozmaicona, a przez to może być zawiła. Co tak naprawdę o niej wiemy?

Na początku był chaos... czyli mitologia grecka i kilka słów o niej

Mitologia grecka to zbiór mitów opowiadających o powstaniu świata, bogach i herosach. Była nieodłącznym elementem kultury greckiej i ściśle związana z religią tamtych czasów. Podstawową jej cechą jest politeizm (z gr. polys - liczny, theos - bóg), czyli wiara w wielu bogów, którym dodatkowo Grecy przypisywali liczne atrybuty. Każde zjawisko przyrody, a także elementy natury miały przypisane sobie bóstwa. Bogowie greccy zbliżeni byli do ludzi, gdyż mieli ich cechy, co nazywa się antropomorfizacją - i to również charakteryzuje grecką mitologię. Nieśmiertelni bogowie z jednej strony posiadający niezwykłe, nadprzyrodzone moce, z drugiej - borykający się ze swoimi zupełnie ludzkimi wadami i słabościami. W mitach istotną rolę odgrywał los i przeznaczenie, co ma również bezpośredni związek z wierzeniami Greków.

Mitologia odzwierciedlała życie, świadomość ludzi tamtych czasów oraz relacje społeczne, jakie między nimi zachodziły. To poprzez mity Grecy tłumaczyli sobie funkcjonowanie świata i wszystko to, czego nie byli w stanie objąć umysłem. Zastępowała im ona naukę o prehistorii, przedstawiając dzieje świata od pierwotnego, znanego nam wszystkich chaosu.

Mitologia przedstawia także wydarzenia historyczne, które, nawet podkoloryzowane i pełne fikcji (jak Iliada Homera), stanowią źródło wiedzy o bitwach i wojnach w dziejach starożytnych Greków.

Mitologia grecka a mitologie innych kultur

Trzeba to sobie jasno powiedzieć - mitologia grecka potrafi być nie lada zagwozdką dla jej badaczy, gdyż jest niezwykle różnorodna i niejednoznaczna (zupełnie jak przepowiednie wyroczni delfickiej, a nawet ich tłumaczenia, których dokonywali kapłani). Przyczyną jest położenie kraju oraz jego historia. Na ziemiach greckich przez lata przewinęły się liczne ludy, a system państwowy w ówczesnej Grecji opierał się na państwach-miastach ( polis), których niezliczona ilość przekładała się na podziały ich mieszkańców.

To powodowało, że wersje mitów nie były spójne, a często nawet sprzeczne. Dlatego trudno niekiedy mówić o jednej wersji mitu, która miałaby stanowić swego rodzaju prawdę objawioną. Bardzo często w sąsiednich wioskach czczono zupełnie różne bóstwa. Dodatkowo, jako miłośnicy morskiej żeglugi, a także ze względu na położenie swojego kraju, Grecy mieli kontakty z Egipcjanami czy ludami Azji. Naturalnie zapożyczali więc oni sporą część ich wierzeń, dzięki czemu w mitach odnaleźć możemy naprawdę wiele elementów wspólnych z mitologiami i religiami innych kultur (jak kultura sumeryjska czy babilońska).

Najważniejsi greccy bogowie i greckie boginie

Według wierzeń greckich pierwszymi istotami na świecie byli tytani. Ważną postacią jest tutaj Kronos, władca, który pożerał swoje własne nowonarodzone dzieci w obawie, że któreś z nich odbierze mu władzę. Jedynym uratowanym był najmłodszy Zeus, którego ocaliła jego matka - Reja (żona, ale i siostra Kronosa; kazirodztwo to jeden ze stałych elementów mitologii greckiej), podając swojemu mężowi kamień zawinięty w pieluszkę. Zeus wychowywał się w ukryciu, ale gdy dorósł, odwiedził ojca i podał mu napój, który spowodował, że ten wypluł zjedzonych przez siebie bogów. Wtedy zaczęła się walka o władzę tytanów z bogami. Zwyciężyli ci ostatni i od tej pory to oni władali światem.

Mitologia, jaką znamy, jest zasługą dwóch gigantów epiki tworzących w starożytności - Homera i Hezjoda. To oni wykreowali świat i system bogów, umiejscawiając ich na Olimpie, nadając im przydomki i określając zakres ich władzy. Wśród greckich bogów bardzo ważna była hierarchia ważności. Przedstawimy Wam teraz tych najważniejszych.

Syn Kronosa i Rei. Najwyższy z bogów, pan nieba i ziemi. Miał potężną moc, o czym świadczyć mogą jego atrybuty: pioruny oraz tarcza - egida. Zeus znany był ze swoich imponujących podbojów i bynajmniej nie chodzi tu o podboje terytorialne, ale seksualne. Z jego licznych związków ze śmiertelniczkami zrodzili się herosi. Często przybierał postać zwierzęcia, ale także deszczu czy innego bóstwa, aby ukryć się przed gniewem i zazdrością swojej małżonki.

Siostra i żona Zeusa. Władała niebem, opiekowała się kobietami, małżeństwami i rodzinami, także jako patronka macierzyństwa. Jak na ironię, borykała się z niewiernością swojego męża. Przez intrygi, jakie knuła przeciwko kochankom i nieślubnym dzieciom Zeusa, stała się symbolem zazdrości. Przedstawiana z wachlarzem pawich piór.

Córka Zeusa, zrodzona z jego głowy rozciętej toporem przez Hefajstosa wezwanego przez boga bogów, gdy ten uskarżał się na straszny ból. Jako bogini mądrości (a jakżeby inaczej, w końcu wyłoniła się z głowy), dobrej rady, sprawiedliwej wojny i pokoju przedstawiana jest w pełnej zbroi, a jej symbolem jest, jak można się domyślić, sowa.

Syn Zeusa i Latony. Bóg wszelkiej sztuki, a więc i zwierzchnik muz, a także bóg zdrowia, choroby oraz wróżb. Wyrocznia delficka była w okresie homeryckim miejscem kultu Apollina. Kapłanka Pytia, wieszczka boga, w trakcie całego ceremoniału, odurzona i ubrana w białą szatę, wpadała w swego rodzaju trans i udzielała odpowiedzi na zadane kwestie. Jednak były one niezrozumiałe dla zwykłych śmiertelników, dlatego tłumaczyli je świątynni kapłani (co też w zasadzie nie było do końca jednoznaczne). Apollo był najpiękniejszym z bogów, a jego wizerunek dopełniała lira, na której grze był mistrzem.

Bliźniacza siostra Apollina. Bogini łowów i natury, władała lasami i dziką zwierzyną. Opiekowała się młodzieżą oraz żeglarzami. Jej atrybutem był łuk.

Syn Zeusa i Hery. Ze względu na nieprzejawianie szczególnych zdolności wychowywany był przez Tytana, który uczył go ćwiczeń fizycznych. Stał się bogiem krwawej wojny, gwałtów i mordu. Jak można się domyślić, nie był zbyt lubiany na Olimpie - nawet przez swoich własnych rodziców.

Siostra Aresa, równie jak on znienawidzona zarówno wśród bogów, jak i ludzi. Była boginią niezgody, współzawodnictwa, sporów i chaosu. Jej nieproszona wizyta na weselu Peleusa i Tetydy, podczas której rzuciła na stół jabłko niezgody z napisem „Dla najpiękniejszej", wywołując tym samym spór między Herą, Afrodytą i Ateną, była pośrednią przyczyną wojny trojańskiej.

Syn Zeusa i Mai. Bóg handlu, dróg, podróżnych, kupców, pasterzy oraz złodziei. Znany jako posłaniec bogów. Odprowadzał także zmarłych do Hadesu. Jego atrybutami są kaduceusz, czyli laska z kija oliwnego lub laurowego, opleciona dwoma wężami, zakończona parą skrzydeł, a także petasos (kapelusz) ze skrzydłami. Nieodłącznym jego elementem były też sandały ze skrzydłami. Nie ma co - uskrzydlony był to chłopak! Ze związku Hermesa i Afrodyty powstało dwupłciowe bóstwo - Hermafrodyta.

Syn Zeusa i Hery. Pracował w kuźni w wulkanie Etna, gdzie wykuwał błyskawice dla Zeusa oraz strzały dla Erosa. Stworzył też piękną zbroję dla Achillesa, w której ten zabił Hektora pod murami Troi. Bóg ognia, sztuki kowalskiej i złotniczej. Młot i kowadło to jego atrybuty.

Na świat przyszła, wyłaniając się z morskiej piany, i dlatego jej symbolem jest morska muszla. Bogini piękna, miłości i młodości. Najpiękniejsza ze wszystkich bogiń. Żona Hefajstosa, lecz ich małżeństwo nie należało do szczęśliwych, gdyż Afrodyta była niewierna.

Syn Aresa i Afrodyty (lecz trzeba brać pod uwagę, że to niejedyna wersja jego narodzin). Bóg miłości i seksualnej namiętności. Przedstawiany był zazwyczaj jako uskrzydlony młodzieniec z łukiem i kołczanem pełnym strzał gotowych przeszyć ludzkie serca miłością i takimi, które potrafiły wypełnić je również nienawiścią.

Bogini ziemska, matka ziemi. Bogini rolnictwa i urodzaju, przedstawiana z wieńcem kłosów na głowie. Matka Persefony, która pewnego dnia została porwana przez Hadesa. Zrozpaczona Demeter szukała córki, a gdy dowiedziała się o jej losie, ziemia natychmiast stała się jałowa. Po interwencji bogów Persefona mogła przebywać z matką osiem miesięcy - wtedy też ziemia rozkwitała. Pozostały czas w roku spędzała w Hadesie i na ziemi nic wtedy nie wyrastało. Tak Grecy tłumaczyli sobie pory roku.

Najstarsza córka Kronosa i Rei, a więc połknięta przez ojca jako pierwsza. Bogini domowego ogniska, podróżnych, nowożeńców i sierot. Nigdy nie uczestniczyła w żadnym sporze. Jej atrybuty to pochodnia i ognisko.

Syn Apollina i Koronis. Bóg sztuki lekarskiej oraz odradzającej się natury. Zabity przez Zeusa, który obawiał się skutków poczynań Asklepiosa, gdy ten zaczął wskrzeszać zmarłych (faktycznie - było się czego obawiać...). Jego atrybutem jest laska (bez skrzydeł!) z owiniętym dookoła wężem, niestety często mylona z atrybutem Hermesa. Jednak to laska Asklepiosa jest symbolem medycyny, który można zaobserwować chociażby na karetkach pogotowia.

Syn Zeusa i Semele. Bóg płodności, dzikiej natury i oczywiście wina. Na jego cześć odbywały się Dionizje, czyli naprawdę duże imprezy z tańcami, śpiewami i winem. Dionizje Wielkie dały początek tragedii, a Małe - komedii.

Personifikacja i bóg śmierci. Jego atrybutami są czarne skrzydła, łańcuch oraz zgaszona i odwrócona pochodnia. Bliźniaczy brat Hypnosa - boga snu (sen był i jest częstym motywem w literaturze, o czy możecie poczytać tutaj: Motyw snu w literaturze światowej).

Brat Zeusa. Bóg wód, wodnych istot, wysp i trzęsień ziemi. Mieszkał w podwodnym pałacu. Jego atrybutem jest trójząb.

Brat Zeusa i Posejdona. Bóg podziemnego świata zmarłych, którym rządził ze swoją żoną Persefoną. Był surowy i siał postrach, ale przy tym był sprawiedliwy. Jego atrybutami są klucze oraz berło. Towarzyszył mu zawsze trójgłowy pies Cerber, który strzegł wejścia do świata zmarłych.

Mitologia grecka - inne postacie

Nie tylko bogowie i śmiertelnicy pojawiali się w mitach. Ważną rolę odgrywały także muzy - dziewięć córek Zeusa i Mnemosyne, z których każda opiekowała się inną dziedziną sztuki, oraz herosi - zrodzeni ze związków bogów z ludźmi (co dowodzi przenikania się tych dwóch światów) półbogowie o nadzwyczajnych zdolnościach.

Syn Zeusa i Alkmeny. Znany ze swojej niezwykłej siły, męstwa i waleczności, a także wybitnych umiejętności strzelania z łuku. Jego postać znajdziemy w micie Dwanaście prac Heraklesa, w którym dowiódł, że ma moce przewyższające człowieka.

Syn Posejdona i Ajtry. Heros ateński, który również musiał dowieść swej siły, wykonując prace (jak w micie o Heraklesie), z których najbardziej znaną jest zabicie Minotaura - pół człowieka, pół byka.

Syn Peleusa i Tetydy. Jako niemowlę został zanurzony przez matkę w wodach Styksu, co miało go unieśmiertelnić, jednak pięta, za którą go trzymała, stała się jego słabym punktem. Oczywiście stąd wziął się związek frazeologiczny pięta achillesowa. Ciążyła nad nim przepowiednia o udziale w wojnie trojańskiej, a co za tym idzie - rychłej śmierci w chwale. Zanim Troja została zdobyta przez Achajów, Achilles, jako bohater tej wojny, zginął ugodzony właśnie w piętę.

Mitologia grecka to kopalnia wiedzy o wierzeniach, kulturze i społeczeństwie tamtych czasów. Jej znajomość pozwala zrozumieć dziedziny sztuki, które w późniejszych epokach czerpały z niej pełnymi garściami. Wielu twórców, także z naszego kraju, odnosiło się do niej w swoich utworach: Odprawa posłów greckich Jana Kochanowskiego, Grób Agamemnona Juliusza Słowackiego, Ikar Stanisława Grochowiaka czy Prawa i obowiązki Tadeusza Różewicza. Także w Weselu Stanisława Wyspiańskiego znajdziemy symbolikę, którą skrywa grecka mitologia. Nie sposób wymienić obrazy, które nawiązywały do całej sztuki antyku. Mitologia to także źródło związków frazeologicznych, jak na przykład koń trojański, puszka Pandory, jabłko niezgody, męki Tantala, nić Ariadny, olimpijski spokój, paniczny strach, róg obfitości, syzyfowa praca, tytaniczny wysiłek, wyrocznia delficka.

Grecka mitologia była podłożem dla rzymskich mitów. Oba systemy wierzeń były do siebie bardzo podobne. Rzymianie przejęli od Greków funkcje poszczególnych bogów oraz bóstw. Podobieństwa widać także w ich nazwach. Nie znaczy to jednak, że nie ma między nimi żadnych różnic. Ale to już materiał na osobny artykuł 😉

💡 Zainteresuje Cię również:

# data[].attributes.attachment_link.description
Mitologia grecka jest źródłem wszystkiego. Grecy tłumaczyli w niej powstanie świata oraz relacje, jakie w nim zachodzą. Jednak nie tylko dla Greków mitologia była swego rodzaju nauką o dziejach świata. Stworzyła ona całe europejskie wyobrażenie o jego porządku. Stanowi, prócz Biblii, jeden z fundamentów europejskiej kultury i sztuki.

# data[].attributes.body
Klasa VII - testy na znajomość wiadomości z lektur, gramatyki, ortografii, teorii literatury i inne.

# data[].attributes.attachment_link.description
ORTOGRAFIA i język polski online, nauka pisania na klawiaturze, nauka czytania i poprawnego pisania, szkoła podstawowa.

# data[].attributes.body
Klasa VIII - testy na znajomość wiadomości z lektur, gramatyki, ortografii, teorii literatury i inne.

# data[].attributes.attachment_link.description
ORTOGRAFIA i język polski online, nauka pisania na klawiaturze, nauka czytania i poprawnego pisania, szkoła podstawowa.

# data[].attributes.headline
Eduelo - nowoczesna edukacja dla szkół podstawowych

# data[].attributes.subject
Eduelo - nowoczesna edukacja dla szkół podstawowych

# data[].attributes.body
Eduelo to nowoczesne narzędzie edukacyjne, zaprojektowane tak, aby nauka była wciągającą grą, polegającą na pokonywaniu wyzwań i zdobywaniu nagród.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Zarejestruj się za darmo i zyskaj dostęp do tysięcy pytań i prezentacji zgodnych z podstawą programową dla szkół podstawowych oraz z nowoczesnym i skutecznym systemem motywacji do nauki.

Eduelo to nowoczesne narzędzie edukacyjne, zaprojektowane tak, aby nauka była wciągającą grą, polegającą na pokonywaniu wyzwań i zdobywaniu nagród. Motywujemy do systematycznych ćwiczeń i sprawiamy, że dzieci angażują się w nie i aktywnie rozwijają swoje umiejętności. Eduelo to nauka taka, jakiej oczekuje pokolenie „zawsze online".

Zarejestruj się w Eduelo i zacznij korzystać już za chwilę!
Rejestracja i korzystanie z Eduelo są darmowe. Przez pierwsze 5 dni (użytkownicy indywidualni) lub dwa miesiące (szkoły) masz do dyspozycji pełną funkcjonalność Eduelo, aby móc ją wypróbować. Po tym okresie automatycznie włączamy dla Ciebie darmowe Konto Podstawowe o ograniczonej funkcjonalności. W każdej chwili możesz skorzystać z pełnej wersji płatnej, ale nie musisz.
W przypadku szkół w ramach darmowego Konta Podstawowego nauczyciel ma dostęp do 100%, a uczniowie z klas I-VII do aż 70% materiałów Eduelo oraz klasy VIII do 35% materiałów. Jeśli więc uznacie, że jest to dla Was wystarczające, korzystanie z Eduelo nie będzie się wiązało z żadnym kosztem.

Zagraj w demo! Rozwiąż 10 quizów bez rejestracji i zobacz, jak przyjemna może być nauka.

W Eduelo możesz korzystać za darmo z Konta Podstawowego. Jeśli jednak chcesz mieć nieograniczony dostęp do wszystkich funkcji programu, wykup dostęp do Konta Premium.

Jesteś nauczycielem?
Zobacz, co Ty i Twoi uczniowie zyskacie dzięki dostępowi do Konta Premium.

Jesteś rodzicem?
Zobacz, co zyskasz po wykupieniu dostępu do Konta Premium.

# data[].attributes.attachment_link.title
Eduelo - Ucz się wszędzie! Poszerzaj swoją wiedzę i rozwijaj talenty.

# data[].attributes.attachment_link.description
Eduelo zawiera kilkadziesiąt tysięcy zadań i filmów edukacyjnych dla uczniów szkół podstawowych. To nowoczesne narzędzie edukacyjne dla pokolenia zawsze online.

# data[].attributes.body
Bardzo dużo materiałów powtórzeniowych i utrwalających materiał

# data[].attributes.body
Darmowe wideolekcje z matematyki - materiał programowy klas IV - VI.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług zgodnie z Polityką prywatności. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do cookie w Twojej przeglądarce lub konfiguracji usługi. Czytaj więcej...

# data[].attributes.attachment_link.description
Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług zgodnie z Polityką prywatności. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do cookie w Twojej przeglądarce lub konfiguracji usługi. Czytaj więcej...

# data[].attributes.body
Darmowe wideolekcje z matematyki  - materiał programowy klas VII, VIII.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług zgodnie z Polityką prywatności. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do cookie w Twojej przeglądarce lub konfiguracji usługi. Czytaj więcej...

# data[].attributes.attachment_link.description
Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług zgodnie z Polityką prywatności. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do cookie w Twojej przeglądarce lub konfiguracji usługi. Czytaj więcej...

# data[].attributes.attachment_link.description
Share your videos with friends, family, and the world

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Jaka figura?, Prawo, lewo, Kierunki, Nad, pod, po lewej, po prawej, Położenie, Dni tygodnia, Dni tygodnia - poziom zaawansowany, Temperatura, Miesiące, Miesiące - poziom zaawansowany, Która godzina?, Wybierz zegar, Ile przedmiotów, Więcej, mniej, Cyfry DOMINO, Liczby DOMINO, Poznajemy liczby rzymskie, Liczby rzymskie w kalendarzu, Większa liczba, Największa liczba w zakresie 10, Kolejność liczb, Największa liczba w zakresie 20, Największa liczba w zakresie 50, Dodawanie w DOMINO, Dodawanie zwierzątek w zakresie 6, Policz i dodaj, Dodawanie na paragonie, Policz i dodaj w zakresie 10, Dodawanie w zakresie 6 - TEST, Dodawanie w zakresie od 1 do 6, Dodawanie zwierzątek w zakresie 10, Dodawanie w zakresie 10 - TEST, Dodawanie w zakresie 10, Zadania tekstowe z dodawania w zakresie 10, Dopełnianie do 10 (graficznie), Dopełnianie do 10, Dodawanie wewnątrz drugiej dziesiątki, Dodawanie z rozpisywaniem w zakresie 20, Dodawanie i odejmowanie z 9, Dopełnianie do 20 (graficznie), Dopełnianie do 20, Dodawanie z przekraczaniem progu dziesiątkowego, Dodawanie w zakresie 20 - TEST, Dodawanie w zakresie 20, Zadania tekstowe z dodawania w zakresie 20, Dodawanie dziesiątek w zakresie 100, Odejmowanie w zakresie od 1 do 6, Odejmowanie w zakresie 6 - TEST, Odejmowanie w zakresie 10, Odejmowanie w zakresie 10 - TEST, Zadania tekstowe z odejmowania w zakresie 10, Odejmowanie wewnątrz drugiej dziesiątki, Odejmowanie z rozpisywaniem w zakresie 20, Odejmowanie z przekraczaniem progu dziesiątkowego, Odejmowanie od 20, Odejmowanie w zakresie 20, Zadania tekstowe z odejmowania w zakresie 20, Odejmowanie w zakresie 20 - TEST, Odejmowanie dziesiątek w zakresie 100, Zaawansowane zadania tekstowe z dodawania i odejmowania w zakresie 20, Dodawanie i odejmowanie w zakresie od 1 do 6, Dodawanie i odejmowanie w zakresie 10, Zadania tekstowe z dodawania i odejmowania w zakresie 10, Dodawanie i odejmowanie w zakresie 20, Zadania tekstowe z dodawania i odejmowania w zakresie 20, Zadania tekstowe z dodawania i odejmowania w zakresie 20 ZESTAW 2, Dodawanie i odejmowanie w zakresie 30, Dodawanie i odejmowanie w zakresie 50, Dodawanie w zakresie 50, Odejmowanie od 50, Odejmowanie w zakresie 50, Odejmowanie od 100, Obowiązki domowe, Układamy wzór, Skopiuj i kontynuuj wzór, MatMemorki - 12 elementów, MatMemorki - 16 elementów, MatMemorki - 20 elementów, Dopasuj dodawanie, Dopasuj mnożenie, Dodawanie tych samych składników, Dodaję i mnożę, Mnożenie w zakresie 20 KAFELKI, Mnożenie przez 2, Mnożenie w zakresie 20, Obowiązki domowe, Położenie, Więcej, mniej, Miesiące, Miesiące - poziom zaawansowany, Liczymy miesiące, Tydzień, Jaka jest temperatura?, Różnica temperatur, Która godzina? (po południu), Dodawanie z rozpisywaniem w zakresie 20, Odejmowanie z rozpisywaniem w zakresie 20, Dodawanie z przekraczaniem progu dziesiątkowego, Odejmowanie z przekraczaniem progu dziesiątkowego, Dodawanie z rozpisywaniem w zakresie 30, Odejmowanie z rozpisywaniem w zakresie 30, Zaawansowane zadania tekstowe z dodawania i odejmowania w zakresie 20, Dodawanie na paragonie, Dodawanie w zakresie 20 - TEST, Odejmowanie w zakresie 20 - TEST, Zadania tekstowe z dodawania i odejmowania w zakresie 20, Zadania tekstowe z dodawania i odejmowania w zakresie 20 ZESTAW 2, Dodawanie w zakresie 50 - TEST, Odejmowanie w zakresie 50 - TEST, Dodawanie i odejmowanie w zakresie 50, Zadania tekstowe z dodawania i odejmowania w zakresie 50, Dodawanie dziesiątek do różnych liczb, Odejmowanie dziesiątek od różnych liczb, Dodawanie w zakresie 100, Odejmowanie od 100, Odejmowanie w zakresie 100, Odejmowanie w zakresie 100 - TEST, Dodawanie i odejmowanie w zakresie 100, Zadania tekstowe z dodawania i odejmowania w zakresie 100, Dopasuj dodawanie, Dopasuj mnożenie, Dodawanie tych samych składników, Dodaję i mnożę, Mnożenie w zakresie 20, Mnożenie w zakresie 30 KAFELKI, Mnożenie przez 2, Mnożenie przez 3, Mnożenie w zakresie 20 KAFELKI, Mnożenie przez 4, Mnożenie przez 5, Mnożenie przez 6, Mnożenie przez 7, Mnożenie przez 8, Mnożenie przez 9, Mnożenie przez 10, Tabliczka mnożenia w zakresie 30, Tabliczka mnożenia w zakresie 50, Mnożenie w zakresie 100 KAFELKI, Tabliczka mnożenia w zakresie 100, Tabliczka mnożenia - TEST, Tabliczka mnożenia NA CZAS, Zadania tekstowe: Mnożenie, Dzielenie w zakresie 20, Dzielenie przez 2, Dzielenie przez 3, Dzielenie przez 4, Dzielenie przez 5, Dzielenie przez 6, Dzielenie przez 7, Dzielenie przez 8, Dzielenie przez 9, Dzielenie przez 10, Tabliczka dzielenia w zakresie 30, Tabliczka dzielenia w zakresie 50, Tabliczka dzielenia w zakresie 100, Zadania tekstowe: Dzielenie, Mnożenie i dzielenie w zakresie 30, Mnożenie i dzielenie w zakresie 30 WIĘKSZE LICZBY, Mnożenie i dzielenie w zakresie 50, Mnożenie i dzielenie w zakresie 100, Największa liczba w zakresie 50, Wpisz liczby rosnąco, Wpisz liczby rosnąco w zakresie 100, Zamiana liczb rzymskich na arabskie w zakr. 12, Zamiana liczb arabskich na rzymskie w zakr. 12, Parzysta, nieparzysta, Poznajemy liczby rzymskie, Liczby rzymskie w kalendarzu, Układamy wzór, Skopiuj i kontynuuj wzór, MatMemorki - 16 elementów, MatMemorki - 20 elementów, MatMemorki - 30 elementów, Jaka odległość?, Liczby rzymskie w kalendarzu, Kolejność miesięcy, Data, Ile czasu minęło?, Rozkład jazdy autobusów, Która godzina? (po południu), Godziny i zegary, Jednostki czasu, Dodawanie i odejmowanie w zakresie 50, Dodawanie dziesiątek do różnych liczb, Odejmowanie dziesiątek od różnych liczb, Odejmowanie od 100, Odejmowanie różnych liczb od dziesiątek, Dodawanie na paragonie, Dodawanie w zakresie 50 - TEST, Odejmowanie w zakresie 50 - TEST, Zadania tekstowe z dodawania i odejmowania w zakresie 50, Dodawanie w zakresie 100 - TEST, Odejmowanie w zakresie 100 - TEST, Dodawanie i odejmowanie w zakresie 100, Zadania tekstowe z dodawania i odejmowania w zakresie 100, Dodawanie trzech liczb w zakresie 100, Zadania tekstowe: Dodawanie i odejmowanie, Mnożenie w zakresie 30 KAFELKI, Mnożenie przez 2, 3, 4 i 5, Dzielenie przez 2, 3, 4 i 5, Mnożenie przez 6, 7, 8 i 9, Dzielenie przez 6, 7, 8 i 9, Tabliczka mnożenia - TEST, Tabliczka mnożenia w zakresie 100, Mnożenie w zakresie 100 KAFELKI, Mnożenie i dzielenie w zakresie 30, Mnożenie i dzielenie w zakresie 30 WIĘKSZE LICZBY, Pomnóż te same liczby od 1 do 10, Zadania tekstowe: Mnożenie, Mnożenie tych samych liczb od 10 do 20, Tabliczka dzielenia - TEST, Tabliczka mnożenia NA CZAS, Mnożenie i dzielenie w zakresie 100, Dzielenie w zakresie 100, Zadania tekstowe: Dzielenie, Dzielenie z resztą w zakresie 100, Zadania tekstowe: Dzielenie z resztą, Dodawanie i mnożenie, Dodawanie i dzielenie, Odejmowanie i mnożenie, Odejmowanie i dzielenie, Kolejność wykonywania działań, Zadania tekstowe: Kolejność wykonywania działań, Wpisz liczby rosnąco w zakresie 1000, Zamiana liczb rzymskich na arabskie w zakr. 120, Zamiana liczb rzymskich na arabskie, Zamiana liczb arabskich na rzymskie w zakr.120, Zamiana liczb arabskich na rzymskie, Wskaż cyfrę w liczbie trzycyfrowej, Wskaż cyfrę w liczbie czterocyfrowej, Parzysta, nieparzysta, Działania na liczbach, Poznajemy liczby rzymskie, Zapisz cyframi liczby - POZIOM 1, Zapisz cyframi liczby - POZIOM 2, Zapisz liczby słownie, Obwód kwadratu, Obwód prostokąta, Obwód trójkąta, Figury, Jaka figura?, Jaka jest temperatura?, Jaka odległość?, Różnica temperatur, Jednostki długości POZIOM 1, Jednostki długości POZIOM 2, Jednostki długości POZIOM 3, Jednostki masy, Jednostki masy ZESTAW 1, Złote, grosze ZESTAW 1, Tabliczka mnożenia w zakresie 100, Dodawanie i odejmowanie - TEST, Mnożenie w zakresie 100 KAFELKI, Mnożenie i dzielenie - TEST, Dodawanie w pamięci trzech liczb, Dodawanie w pamięci, Wstęp do zadań tekstowych, Zadania tekstowe: Dodawanie i odejmowanie, Zadania tekstowe: Więcej, mniej, Tabliczka mnożenia NA CZAS, Mnożenie przez 6, 7, 8 i 9, Tabliczka dzielenia w zakresie 100, Dzielenie przez 6, 7, 8 i 9, Mnożenie i dzielenie w zakresie 100, Zadania tekstowe: Mnożenie i dzielenie, Zadania tekstowe: Wiek, Dzielenie z resztą w zakresie 100, Zadania tekstowe: Dzielenie z resztą, Mnożenie z zerami na końcu, Dzielenie z zerami na końcu, Mnożenie po kawałku, Mnożenie po kawałku - POZIOM 2, Dzielenie po kawałku, Dzielenie po kawałku - POZIOM 2, Tabliczka mnożenia w zakresie 200, Jednostki długości POZIOM 1, Jednostki długości POZIOM 2, Jednostki długości POZIOM 3, Jednostki masy, Jednostki masy ZESTAW 1, Jednostki masy ZESTAW 2, Złote, grosze ZESTAW 1, Złote, grosze ZESTAW 2, Zamiana liczb rzymskich na arabskie w zakr. 120, Zamiana liczb rzymskich na arabskie, Zamiana liczb arabskich na rzymskie w zakr.120, Zamiana liczb arabskich na rzymskie, Wskaż cyfrę w liczbie czterocyfrowej, Zapisz cyframi liczby - POZIOM 1, Zapisz cyframi liczby - POZIOM 2, Zapisz cyframi liczby - POZIOM 3, Zapisz słownie liczby - POZIOM 1, Zapisz słownie liczby - POZIOM 2, Skala - ZESTAW 1, Skala - ZESTAW 2, Skala - ZESTAW 3, Jednostki czasu, Quiz mistrza czasu, Kwadrat liczb od 1 do 10, Kwadrat liczb od 10 do 20, Sześcian liczb od 1 do 5, Największy wspólny dzielnik (NWD), Parzysta, nieparzysta, Podzielność liczb przez 2 i 3, Podzielność liczb przez 5,10 i 100, Czy liczba pierwsza, Zaokrąglij do setek, Działania na liczbach, Dodawanie i mnożenie, Dodawanie i dzielenie, Odejmowanie i mnożenie, Odejmowanie i dzielenie, Równania z jedną niewiadomą, Kolejność wykonywania działań, Zadania tekstowe: Kolejność wykonywania działań, Dodawanie pisemne POZIOM A, Dodawanie pisemne POZIOM B, Dodawanie pisemne POZIOM C, Dodawanie pisemne POZIOM D, Dodawanie pisemne trzech liczb, Odejmowanie pisemne POZIOM A, Odejmowanie pisemne POZIOM B, Odejmowanie pisemne POZIOM C, Mnożenie pisemne POZIOM A, Mnożenie pisemne POZIOM B, Mnożenie pisemne POZIOM C, Mnożenie pisemne przez liczbę dwucyfrową, Dzielenie pisemne POZIOM A, Dzielenie pisemne POZIOM B, Dzielenie pisemne POZIOM C, Dzielenie pisemne POZIOM D, Dzielenie pisemne, Dzielenie pisemne przez liczbę dwucyfrową, Poznajemy ułamki, Porównywanie ułamków o tych samych mianownikach, Porównywanie ułamków o tych samych licznikach, Porównywanie ułamków, Wpisz ułamki rosnąco, Rozszerzanie ułamków , Skracanie ułamków zwykłych, Ułamki na osi liczbowej, Dodawanie ułamków o tych samych mianownikach, Odejmowanie ułamków o tych samych mianownikach, Uzupełnij dodawanie ułamków o równych mianownikach, Sekundy, minuty, godziny..., Zamiana ułamków na liczby mieszane, Zamiana liczb mieszanych na ułamki, Najmniejszy wspólny mianownik, Wstęp do odejmowania ułamkow - pożyczanie od całości, Ułamek z danej liczby POZIOM A, Ułamek z danej liczby POZIOM B, Ułamek z danej liczby, Proste, półproste, odcinki - PRAWDA FAŁSZ, Jednostki długości, Obwód kwadratu, Obwód prostokąta, Obwód trójkąta, Jednostki pola, Pole kwadratu, Pole prostokąta, Rozpoznawanie kątów, Miary kątów *, Okręgi, koła - PRAWDA FAŁSZ, Zamiana ułamków zwykłych na dziesiętne, Zamień na złotówki, Zamień na metry, Zamień na kilogramy, Zaokrąglij do części dziesiątych, Zaokrąglij do części setnych, Zaokrąglij do jedności, Zaokrąglij do dziesiątek, Zamiana ułamków dziesiętnych na zwykłe, Mnożenie ułamków dziesiętnych przez liczbę, Dzielenie ułamków dziesiętnych przez liczbę, Dodawanie ułamków dziesiętnych, Odejmowanie ułamków dziesiętnych, Odejmowanie ułamków dziesiętnych 2, Dodawanie na paragonie, Zadania tekstowe: Ułamki dziesiętne, Mnożenie i dzielenie liczb przez 10, 100 i 1000, Ściany, wierzchołki, krawędzie - PRAWDA FAŁSZ, Krawędzie prostopadłe, krawędzie równoległe, Równoległe i prostopadłe ściany, Siatka sześcianu, Szkielet prostopadłościanu, Pole powierzchni prostopadłościanu, Mnożenie i dzielenie w zakresie 100, Mnożenie i dzielenie przez 6, 7, 8, 9, Dodawanie i odejmowanie w zakresie 100, Wstęp do zadań tekstowych, Zadania tekstowe: Liczby i działania, Zadania tekstowe: Wiek, Kolejność wykonywania działań, Zadania tekstowe: Kolejność wykonywania działań, Dodawanie pisemne, Dodawanie pisemne trzech liczb, Odejmowanie pisemne POZIOM 1, Odejmowanie pisemne POZIOM 2, Mnożenie pisemne POZIOM 1, Mnożenie pisemne POZIOM 2, Mnożenie pisemne POZIOM 3, Mnożenie pisemne POZIOM 4, Tabliczka mnożenia w zakresie 200, Dzielenie pisemne, Dzielenie pisemne POZIOM 2, Tabliczka mnożenia w zakresie 1000, Tabliczka dzielenia w zakresie 1000, Liczby naturalne na osi liczbowej, Działania na liczbach, Podzielność liczb przez 2, 3, 5 i 10, Cechy podzielności liczb POZIOM A, Cechy podzielności liczb POZIOM B, Zbuduj liczbę podzielną, Rozkład liczby na czynniki pierwsze, Największy wspólny dzielnik (NWD), Najmniejsza wspólna wielokrotność (NWW), Wypisz dzielniki, Liczby pierwsze, liczby złożone, Zapisz cyframi liczby - POZIOM 1, Zapisz cyframi liczby - POZIOM 2, Zapisz cyframi liczby - POZIOM 3, Ułamki na osi liczbowej, Skracanie ułamków zwykłych, Rozszerzanie ułamków , Porównywanie ułamków, Odwrotność liczby, Dodawanie i odejmowanie ułamków o tych samych mianownikach , Dodawanie ułamków o różnych mianownikach, Odejmowanie ułamków o różnych mianownikach, Ułamek z danej liczby, Mnożenie ułamków , Mnożenie ułamków ze skracaniem, Dzielenie ułamków , Sekundy, minuty, godziny..., Zaawansowane porównywanie ułamków, Zadania tekstowe: Ułamki zwykłe, Odwrotność liczby mieszanej, Mnożenie ułamków przez liczbę naturalną, Mnożenie ułamków przez liczbę naturalną ze skracaniem, Dodawanie liczb mieszanych POZIOM 1, Dodawanie liczb mieszanych POZIOM 2, Dodawanie liczb mieszanych, Odejmowanie liczb mieszanych POZIOM 1, Odejmowanie liczb mieszanych POZIOM 2, Odejmowanie liczb mieszanych, Mnożenie liczb mieszanych, Dzielenie liczb mieszanych, Jednostki długości, Obwód kwadratu, Obwód prostokąta, Obwód trójkąta, Jednostki pola, Pole kwadratu, Pole prostokąta, Zadania tekstowe: Pole prostokąta, w tym kwadratu , Pole trójkąta, Pole trójkąta - POZIOM B, Pole trójkąta - POZIOM C, Rozpoznawanie figur, Obwód równoległoboku, Obwód rombu, Obwód trapezu, Czy dobrze narysowano wysokość?, Pole równoległoboku, Pole rombu, Pole rombu (przekątne), Pole trapezu, WZORY na obwody i pola, Zadania tekstowe: Pola czworokątów, Zadania tekstowe: Obwody i pola wielokątów, Zamiana ułamków zwykłych na dziesiętne, Zamień na złotówki, Zamień na metry, Zamień na kilogramy, Zaokrąglij do części dziesiątych, Zaokrąglij do części setnych, Zaokrąglij do jedności, Zaokrąglij do dziesiątek, Zamiana ułamków dziesiętnych na zwykłe, Mnożenie ułamków dziesiętnych przez liczbę, Dzielenie ułamków dziesiętnych przez liczbę, Dodawanie ułamków dziesiętnych, Odejmowanie ułamków dziesiętnych, Odejmowanie ułamków dziesiętnych 2, Dodawanie na paragonie, Zadania tekstowe: Ułamki dziesiętne, Mnożenie i dzielenie liczb przez 10, 100 i 1000, Mnożenie ułamków dziesiętnych, Dzielenie ułamków dziesiętnych, Równania z jedną niewiadomą - mnożenie i dzielenie, Równania z jedną niewiadomą - mnożenie i dodawanie, Równania z jedną niewiadomą - mnożenie i odejmowanie, Równania z jedną niewiadomą, Redukcja wyrazów podobnych - wstęp, Zapisywanie wyrażeń algebraicznych, Zapisywanie równań, Proste, półproste, odcinki - PRAWDA FAŁSZ, Rozpoznawanie kątów, Miary kątów, Miary kątów w trójkącie, Trójkąty, czworokąty - PRAWDA FAŁSZ, Miary kątów w równoległoboku, Miary kątów w trapezie, Odejmowanie liczb naturalnych z wynikiem ujemnym, Odejmowanie z wynikiem ujemnym w zakresie 100, Odejmowanie liczb ujemnych, Odejmowanie liczb ujemnych w zakresie 100, Dodawanie i odejmowanie liczb całkowitych, Dodawanie i odejmowanie trzech liczb całkowitych, Mnożenie liczb całkowitych, Dzielenie liczb całkowitych, Ściany, wierzchołki, krawędzie, Krawędzie prostopadłe, krawędzie równoległe, Równoległe i prostopadłe ściany, Szkielet graniastosłupa - POZIOM 1, Szkielet graniastosłupa - POZIOM 2, Pole powierzchni prostopadłościanu - rozgrzewka, Pole powierzchni graniastosłupa prostego, Jednostki objętości (cm ³, dm ³...), Jednostki objętości (l, ml, cm ³...), Objętość prostopadłościanu, Rachunki pamięciowe na liczbach naturalnych, Zadania tekstowe: Liczby i działania, Kolejność wykonywania działań, Zadania tekstowe: Kolejność wykonywania działań, Rachunki pamięciowe na ułamkach dziesiętnych, Dodawanie i odejmowanie ułamków zwykłych, Mnożenie i dzielenie ułamków zwykłych, Dodawanie liczb mieszanych, Odejmowanie liczb mieszanych, Odejmowanie liczb mieszanych POZIOM 2, Dodawanie pisemne, Odejmowanie pisemne, Porównywanie ułamków, Mnożenie pisemne przez liczbę dwucyfrową, Dzielenie pisemne, Dodawanie ułamków dziesiętnych, Odejmowanie ułamków dziesiętnych 2, Mnożenie liczb mieszanych, Dzielenie liczb mieszanych, Mnożenie i dzielenie liczb przez 10, 100 i 1000, Dodaj liczbę dziesiętną do mieszanej, Podzielność liczb przez 2, 3, 5 i 10, Zbuduj liczbę podzielną, Rozwinięcia dziesiętne ułamków zwykłych, Liczby naturalne i ułamki - SPRAWDZIAN, Proste, odcinki, okręgi, koła - PRAWDA FAŁSZ, Trójkąty, czworokąty - PRAWDA FAŁSZ, Obwód kwadratu, obwód prostokąta, Obwód trójkąta, obwód trapezu, Obwód równoległoboku, obwód rombu, Miary kątów, Miary kątów w trójkącie, Pole trójkąta, Czworokąty - PRAWDA FAŁSZ, Pole kwadratu, pole prostokąta, Zadania tekstowe: Pole prostokąta, w tym kwadratu , Pole rombu, pole równoległoboku, Pole trapezu, Zadania tekstowe: Pola czworokątów, WZORY na obwody i pola, Zadania tekstowe: Obwody i pola wielokątów, Miary kątów w równoległoboku, Miary kątów w trapezie, Zamień na minuty, Ile to godzin?, Ile minut upływa?, Ile czasu upływa?, Uzupełnij godzinę, Czas - zadania tekstowe, Skala - obliczanie odległości w terenie, Skala - w jakiej skali, Skala - obliczanie odległości na mapie, Zaokrąglanie liczb, Jednostki długości, Jednostki masy, Jednostki czasu, Zaokrąglanie liczb na osi liczbowej, Quiz mistrza czasu, Zamiana jednostek prędkości 1, Zamiana jednostek prędkości 2, Prędkość - POZIOM 1, Prędkość - POZIOM 2, Droga - POZIOM 1, Czas - POZIOM 1, Prędkość, droga, czas - POZIOM 1, Zapisywanie wyrażeń algebraicznych, Redukcja wyrazów podobnych - wstęp, Redukcja wyrazów podobnych 1, Redukcja wyrazów podobnych 2, Wartości liczbowe wyrażeń algebraicznych, Wartości liczbowe wyrażeń algebraicznych ZESTAW 2, Zapisywanie równań, Równania z jedną niewiadomą, Zadania tekstowe: Prostokąt, Zadania tekstowe: Ile lat, Procent z danej liczby - poziom łatwy, Procent z danej liczby - poziom średni, Procent z danej liczby - poziom zaawansowany, Jaki to procent z liczby - poziom łatwy, Jaki to procent z liczby - poziom średni, Jaki to procent z liczby - poziom zaawansowany, Zamiana procentu na ułamek dziesiętny, Zamiana procentu na ułamek zwykły, Zadania tekstowe: Procenty w cenach, Zadania tekstowe: Obliczanie liczby, Zadania tekstowe: Pożyczki i lokaty, Zadania tekstowe: Ile dziewcząt i chłopców, Odejmowanie ułamków o różnych mianownikach z wynikiem ujemnym, Dodawanie w pamięci liczb wymiernych, Obliczanie kwadratów liczb wymiernych, Obliczanie sześcianów liczb wymiernych, Odejmowanie ułamków z wynikiem ujemnym, Odejmowanie w pamięci liczb wymiernych, Odejmowanie w pamięci liczb wymiernych z wynikiem ujemnym, Rozpoznawanie brył, Ściany, wierzchołki, krawędzie, Równoległe i prostopadłe ściany i krawędzie, Szkielet graniastosłupa, Pole powierzchni prostopadłościanu - rozgrzewka, Pole powierzchni graniastosłupa prostego, Jednostki objętości (cm ³, dm ³...), Jednostki objętości (l, ml, cm ³...), Objętość prostopadłościanu,

# data[].attributes.attachment_link.title
MATEMATYKA SZKOŁA PODSTAWOWA + zadania online Matematyka dla dzieci MATEMATYCZNE ZOO

# data[].attributes.attachment_link.description
Najlepsza strona do nauki matematyki. Szkoła podstawowa. Zadania z matematyki, tabliczka mnożenia.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
W każdej chwili możesz zmienić ustawienia swojej przeglądarki i wyłączyć cookie. Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na używanie cookie,

zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki.

# data[].attributes.attachment_link.title
Świat matematyki - łamigłówki, zadania i zagadki logiczne, konkursy, zawody i olimpiady matematyczne, kółka i czasopisma matematyczne, rozrywki umysłowe, matematyka, szkoła, czasopismo, gazeta matematyka

# data[].attributes.attachment_link.description
W każdej chwili możesz zmienić ustawienia swojej przeglądarki i wyłączyć cookie. Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na używanie cookie, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki.

# data[].attributes.attachment_link.description
Lekcje matematyki na poziomie gimnazjalnym oraz licealnym. Teoria i rozwiązywanie najpopularniejszych, pojawiających się na klasówkach oraz egzaminach zadań....

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
chemia nauczyciel lekcje "zdalne lekcje" "szkoła podstawowa" liceum technikum "szkoła branżowa" "pan belfer" szkoła edukacja belfer dawid łasiński korepetycj...

# data[].attributes.attachment_link.description
Od wielu lat uczę chemii, ale interesuję się również filmem, fotografią, jak czas pozwala to giercuję na moich konsolach. Postanowiłem połączyć te pasje, a że lubię stawiać sobie wyzwania i jednym z nich jest chęć zrealizowania najlepszych w Polsce filmów "instruktażowych" do nauki chemii.

# data[].attributes.body
Darmowe wideolekcje z chemii

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług zgodnie z Polityką prywatności. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do cookie w Twojej przeglądarce lub konfiguracji usługi. Czytaj więcej...

# data[].attributes.attachment_link.description
Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług zgodnie z Polityką prywatności. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do cookie w Twojej przeglądarce lub konfiguracji usługi. Czytaj więcej...

# data[].attributes.attachment_link.description
Adam przedstawia i tłumaczy zagadnienia, z jakimi spotkasz się podczas nauki chemii w gimnazjum oraz liceum. Wśród lekcji znajdą się zarówno zagadnienia teor...

# data[].attributes.attachment_link.description
W celu świadczenia usług na najwyższym poziomie stosujemy pliki cookies. Korzystanie z naszej witryny oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu. W każdym momencie można dokonać zmiany ustawień Państwa przeglądarki. Zobacz politykę cookies.

# data[].attributes.attachment_link.description
E‑podręczniki to bezpłatne i dostępne dla wszystkich materiały edukacyjne.

# data[].attributes.body
Ciekawy blog z mnóstwem materiałów

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Na tej stronie znajdziecie informacje dotyczące powtórek do egzaminu ósmoklasisty z języka polskiego. W 2019 roku odbędzie się pierwszy taki egzamin. Jeśli nie wiecie, od czego zacząć powtarzając materiał, zajrzyjcie tutaj. Treść powtórkowa została podzielona na cztery części: Gramatyka, Teoria literatury, Lektury w szkole podstawowej oraz Formy wypowiedzi.

Gramatyka

Dzięki wiedzy z gramatyki możemy poprawnie posługiwać się językiem mówionym i pisanym. Znajomość reguł gramatycznych pozwala na poprawne pod względem ortograficznym i interpunkcyjnym budowanie zdań. Umiejętność ta jest nie do przecenienia nawet w dzisiejszej zinformatyzowanej rzeczywistości.

Zacząć trzeba od fonetyki, która jest nauką o dźwiękach mowy ludzkiej. W drugiej części artykułu o fonetyce znajdziecie informacje o upodobnieniach oraz akcencie. Wiedza z fonetyki pomaga w nauce ortografii. Kolejny dział gramatyki to słowotwórstwo, które zajmuje się budową wyrazów. Potem należy powtórzyć fleksję, czyli przypomnieć części mowy i ich odmianę. Na koniec pozostaje składnia, czyli nauka o budowie zdań. Cześć druga artykułu o składni zawiera informacje o rodzajach zdań oraz ich analizy. Uzupełnieniem jest artykuł o związkach składniowych.

Teoria literatury

Świadomy czytelnik powinien znać przynajmniej podstawowe pojęcia związane z literaturą. Pojęcia te to przede wszystkim: rodzaje literackie (epika, liryka i dramat). W obrębie każdego rodzaju literackiego znajdują się gatunki literackie. W przypadku epiki są to bajka, baśń, legenda, romans rycerski, nowela, opowiadanie, powieść, przypowieść oraz powiastka filozoficzna. Najważniejsze gatunki liryczne to fraszka, pieśń, hymn oraz tren. Dramat dzieli się na tragedię, komedię i dramat właściwy.

Powtórki należy zacząć od zapoznania się z rodzajami literackimi. Opis najważniejszych gatunków narracyjnych znajduje się we wpisie o gatunkach epickich. Do literatury pięknej zalicza się również poezję, której gatunki opisane są w artykule o gatunkach lirycznych. Ostatni rodzaj literacki to dramat. Osobny wpis dotyczy gatunków dramatycznych. Ballada i satyra należą do gatunków synkretycznych, czyli łączących cechy trzech rodzajów literackich, co jest opisane tutaj. Zabiegi artystyczne mające na celu wywołanie określonych emocji u odbiorcy opisane są w artykule o środkach stylistycznych.

Lektury w szkole podstawowej

W szkole podstawowej omówiliście wiele lektur należących do kanonu literatury. Przed egzaminem warto przypomnieć sobie ich treść, motywy, które w nich występują. To na pewno pomoże podczas pisania rozprawki, charakterystyki lub opowiadania.

W podstawie programowej dla klas 7-8 wyróżniono pozycje, które należy znać w całości i szczegółowo: Charles Dickens "Opowieść wigilijna"; Aleksander Fredro "Zemsta"; Jan Kochanowski: wybór fraszek, pieśni i trenów, w tym Tren I, V, VII i VIII; Aleksander Kamiński "Kamienie na szaniec"; Ignacy Krasicki "Żona modna"; Adam Mickiewicz "Reduta Ordona", "Śmierć Pułkownika", "Świtezianka", "Dziady część II", wybrany utwór z cyklu "Sonety krymskie", "Pan Tadeusz" (całość) - przeczytaj artykuły: Pan Tadeusz jako epopeja narodowa , Pan Tadeusz jako studium polskości; Antoine de Saint-Exupéry "Mały Książę"; Henryk Sienkiewicz "Quo vadis", "Latarnik"; Juliusz Słowacki "Balladyna", Stefan Żeromski "Syzyfowe prace"; Sławomir Mrożek "Artysta"; Melchior Wańkowicz "Ziele na kraterze" (fragmenty), "Tędy i owędy" (wybrany reportaż).

Opracowania wszystkich lektur będą pojawiały się tutaj sukcesywnie. Oprócz nich znajdziecie tu również życiorysy autorów oraz informacje o gatunkach literackich.

Formy wypowiedzi

Tworzenie własnej wypowiedzi pisemnej nie jest sztuka łatwą. Trzeba pamiętać o formie i stylu, pisać na temat i uniknąć błędów. Jak napisać wypracowanie? Na czym trzeba się skupić, pisząc rozprawkę, charakterystykę czy opowiadanie? Przypomnienie tych form wypowiedzi jest tutaj. A na koniec krótki przegląd użytkowych form wypowiedzi takich jak zaproszenie, ogłoszenie, list, reklama, instrukcja, dedykacja, podanie czy życiorys.

Przykładowe wypracowania

Zobacz jakie były tematy na egzaminie gimnazjalnym: Czy marzenia maja sprawczą moc?, Wybory życiowe a wyznawane wartości, Czy warto bronić własnych przekonań?

Tematy na egzaminie ósmoklasisty będą w podobnym stylu, więc na pewno warto przeczytać te opracowania.

Zobacz opracowania tematów, które pojawiły się na egzaminie ósmoklasisty:

2019 - Czy w relacjach międzyludzkich warto kierować się sercem czy rozumem?

Powodzenia na egzaminie!

# data[].attributes.attachment_link.title
Powtórki do egzaminu ósmoklasisty - Przemyślenia polonistki

# data[].attributes.attachment_link.description
Na tej stronie znajdziecie informacje dotyczące powtórek do egzaminu ósmoklasisty z języka polskiego. W 2019 roku odbędzie się pierwszy taki egzamin. Jeśli nie wiecie, od czego zacząć powtarzając materiał, zajrzyjcie tutaj. Treść powtórkowa została podzielona na cztery części: Gramatyka, Teoria literatury, Lektury w szkole podstawowej oraz Formy wypowiedzi.

# data[].attributes.body
Język polski, matematyka, język angielski

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Egzaminy ósmoklasisty możesz rozwiązywać bezpośrednio na stronie, bez potrzeby ściągania ich na dysk komputera. Po rozwiązaniu egzaminu ósmoklasisty od razu obliczany jest wynik (ilość zdobytych punktów i ich procentowy udział) oraz wyświetlane są prawidłowe odpowiedzi do pytań i klucze oceniania. Umożliwia to szybkie i wygodne powtórzenie materiału ze szkoły podstawowej. Wszystkie arkusze są obecnie dostępne BEZPŁATNIE.

Rodzice uczniów mogą sprawdzić postępy w nauce swoich dzieci i ich przygotowanie do
NOWEGO EGZAMINU ÓSMOKLASISTY.
Takie pytania lub podobne mogą wystąpić na prawdziwym lub próbnym egzaminie ósmoklasisty. Znajomość tych pytań znacznie zwiększa twoje szanse. Przygotuj się już teraz.

# data[].attributes.attachment_link.title
Egzamin ósmoklasisty - Arkusze język polski, matematyka, język angielski

# data[].attributes.attachment_link.description
Egzaminy ósmoklasisty możesz rozwiązywać bezpośrednio na stronie, bez potrzeby ściągania ich na dysk komputera. Po rozwiązaniu egzaminu ósmoklasisty od razu obliczany jest wynik (ilość zdobytych punktów i ich procentowy udział) oraz wyświetlane są prawidłowe odpowiedzi do pytań i klucze oceniania. Umożliwia to szybkie i wygodne powtórzenie materiału ze szkoły podstawowej.

# data[].attributes.attachment_link.description
Od roku szkolnego 2018/2019 zacznie obowiązywać nowy egzamin ósmoklasisty. Druga część funkcjonującego z powodzeniem od kilku lat kanału „Wiedza z Wami”, poświecona nowej szkole podstawowej, powstała właśnie z myślą o Was – uczniach, którzy w kolejnych latach będą mierzyć się z tą formą sprawdzeni…

# data[].attributes.body
Język polski, matematyka, język angielski - dzień 1

# data[].attributes.body
Dzień 1 - odpowiedzi

# data[].attributes.attachment_link.title
Angielski w Gimnazjum - od podstaw - YouTube

# data[].attributes.attachment_link.description
Kurs angielskiego. Naucz się angielskiego od podstaw. Kurs dedykowany dla gimnazjalistów, ale śmiało mogą skorzystać wszyscy,którzy są na początku nauki angi...

# data[].attributes.body
Szlifuj swój angielski. Bogata baza do nauk języka angielskiego: szczegółowo omówione zagadnienia gramatyczne, mnóstwo przykładów, ćwiczeń o różnym stopniu trudności, nagrań.

# data[].attributes.attachment_link.title
Szlifuj swój angielski - nauka angielskiego online

# data[].attributes.attachment_link.description
Szlifuj swój angielski - największy i najpopularniejszy serwis do nauki języka angielskiego. Gramatyka angielska, bazy słownictwa na każdym poziomie, setki ćwiczeń online.

# data[].attributes.body
Plik dźwiękowy - język angielski

# data[].attributes.body
Zemsta

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
„Zemsta" w reżyserii Jana Świderskiego to inscenizacja w najlepszym tego słowa znaczeniu. Tradycyjna, bliska tekstowi Fredry. Przedstawienie zaliczone do Złotej Setki Teatru Telewizji.

Arcydzieło komediopisarstwa. Najpopularniejszy i najwybitniejszy utwór mistrza Aleksandra Fredry (1793-76). Sztuka, która od swej premiery w 1834 r. nie schodzi z polskich scen.
U źródeł pomysłu Fredry legła „powieść gminna", zaczerpnięta z zamierzchłej przeszłości. Historię rodowego sporu Firlejów i Skotnickich, zwaśnionych współwłaścicieli zamku w Odrzykoniu (w którego posiadanie nb. wszedł Fredro po ślubie z Zofią z Jabłonowskich), komediopisarz przeniósł w czasy sobie współczesne, tuż po upadku Rzeczypospolitej, na bliżej nie określoną prowincję.

Przedmiotem sąsiedzkiego zatargu miedzy Cześnikiem Raptusiewiczem a Rejentem Milczkiem (zgodnie z oświeceniową tradycją - nazwiska znaczące) uczynił kwestię naprawy muru granicznego. Absurdalny powód sporu pozwolił skuteczniej wypunktować charakterystyczne dla mentalności i obyczajowości sarmackiej przywary, skłonność do zwady, pieniactwa, intryg. wybitny spektakl Jana Świderskiego z roku 1972, zrealizowany w doborowej obsadzie aktorskiej (Czesław Wołłejko, Emilia Krakowska, Joanna Jędryka, Wojciech Pokora i sam Jan Świderski), to inscenizacja w najlepszym tego słowa znaczeniu tradycyjna, bliska tekstowi Fredry. Reżyser przedstawienia, zarazem niezapomniany odtwórca roli Cześnika, przyznał otwarcie: - Kocham Fredrę i uważam, że tyle jest odmiennych ujęć „Zemsty", ilu rozmaitych gra w niej aktorów.

Autor: Aleksander Fredro
Reżyseria: Jan Świderski
Scenografia: Hanna Volmer
Realizacja TV: Ewa Vogtman-Budny

Czas trwania: 101 min

# data[].attributes.attachment_link.description
„Zemsta" w reżyserii Jana Świderskiego to inscenizacja w najlepszym tego słowa znaczeniu. Tradycyjna, bliska tekstowi Fredry. Przedstawienie zaliczone do Złotej Setki Teatru Telewizji. Arcydzieło komediopisarstwa. Najpopularniejszy i najwybitniejszy utwór mistrza Aleksandra Fredry (1793-76). Sztuka, która od swej premiery w 1834 r. nie schodzi z polskich scen.

# data[].attributes.body
Teksty lektur

# data[].attributes.attachment_link.description
Lektury, które możesz mieć zawsze przy sobie. Korzystaj na komputerze, smartfonie, tablecie i czytniku.

# data[].attributes.body
NauQa.pl to wirtualna biblioteka opracowanych lektur dla młodzieży. Znajdziecie tutaj lektury obowiązkowe i uzupełniające a także dodatkowe zagadnienia z kultury języka i stylistyki oraz przygotowania do matury ustnej. To wszystko z zakresu szkół gimnazjalnych oraz liceum. Na każde omówienie składa się: krótka charakterystyka epoki, z której pochodzi tekst, biografia autora, streszczenie fabuły oraz omówienie najważniejszych zagadnień z danego dzieła.

# data[].attributes.attachment_link.description
NauQa.pl to wirtualna biblioteka opracowanych lektur dla młodzieży. Znajdziecie na naszym kanale lektury obowiązkowe i uzupełniające a także dodatkowe zagadnienia z kultury języka i stylistyki oraz przygotowania do matury ustnej. To wszystko z zakresu szkół gimnazjalnych oraz liceum. Zespół wykwalif…

# data[].attributes.headline
Aleksander Kamiński: “Kamienie na szaniec”

# data[].attributes.subject
Aleksander Kamiński: “Kamienie na szaniec”

# data[].attributes.body
Omówienie, konteksty, opracowanie, analiza, charakterystyki bohaterów, streszczenie

# data[].attributes.attachment_link.title
Aleksander Kamiński: "Kamienie na szaniec" - omówienie, konteksty, opracowanie, analiza, charakterystyki bohaterów, streszczenie

# data[].attributes.attachment_link.description
„Kamienie na szaniec" to nie dla każdego lektura jakich wiele. To po części wyjście na cmentarz, rozmowa z duchami, powód, by tysięczny i tysięczny raz zapytać, czy nie można było inaczej, czy nie było sposobu,

# data[].attributes.body
Molier - "Skąpiec"

# data[].attributes.body
Klasa VIII

# data[].attributes.attachment_link.title
Testy z lektur - Klasa 8 - Szkoła Podstawowa

# data[].attributes.attachment_link.description
Quizy i testy z lektur szkolnych - klasa 8 szkoły podstawowej. Rozwiąż test z lektury i sprawdź, czy jesteś gotowy na sprawdzian.

# data[].attributes.body
Klasa VII

# data[].attributes.attachment_link.title
Testy z lektur - Klasa 7 - Szkoła Podstawowa

# data[].attributes.attachment_link.description
Quizy i testy z lektur szkolnych - klasa 7 szkoły podstawowej. Rozwiąż test z lektury i sprawdź, czy jesteś gotowy na sprawdzian.