# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Jest to szeroki nurt w kulturze, który dał nazwę epoce w historii sztuki i historii literatury trwającej od lat 90. XVIII wieku do lat 40. XIX wieku. Romantyzm rozwinął się początkowo w Europie i wyrażał się w różnych obszarach kultury, m.in. poezji, malarstwie i muzyce.

Powstał jako reakcja na zmiany społeczne i polityczne wywołane rewolucją przemysłową i rewolucją francuską z 1789 roku. Był formą buntu przeciwko ustalonym regułom społecznym, które rządziły społeczeństwami epoki Oświecenia - przeciw sztywnym zasadom życia arystokracji i mieszczaństwa, ustalonym regułom życia politycznego oraz przeciw naukowemu podejściu do natury i człowieka. Naczelne hasło Rewolucji Francuskiej - „wolność, równość, braterstwo" stało się drogowskazem dla nowego kierunku myślenia, który zakwestionował podstawy oświeceniowego, racjonalistycznego pojmowania świata.

stawianie uczucia, intuicji i wiary ponad rozum, bo tylko w taki sposób można zbliżyć się do poznania tajemnic życia

dążenie do indywidualizmu

kult wolności jednostki i narodu - jednostka ważniejsza niż zbiorowość

fascynacja kulturą średniowieczną

czerpanie i ogromne zainteresowanie kulturą ludową

odrzucenie zasad i reguł klasycyzmu i Harmonii

1822 r. - pierwsze wydanie „Poezji" Adama Mickiewicza

1863/1864 r. - wybuch i upadek powstania styczniowego

1789-1799 - Wielka Rewolucja Francuska

Lorem ipsum dolor sit amet consectetuer adipiscing

Romantyzm w każdym europejskim kraju miał swoją narodową specyfikę, na co miała wpływ przede wszystkim sytuacja społeczna i polityczna danego państwa, a także doświadczenie historyczne różnych narodów. To dlatego mówi się o romantyzmie francuskim, angielskim, rosyjskim, niemieckim czy też polskim. Tematy dotyczyły głównie takich zagadnień jak:

Gatunki literackie powstałe w romantyźmie

indywidualista i samotnik
Znani bohaterowie romantyczni

idealista posiadający bogate życie duchowe

buntownik, gotowy walczyć ze światem i Bogiem

nieprzeciętnie inteligentny i wrażliwy

niedojrzały emocjonalnie - nie dorasta do własnych czynów

przechodzący przemianę duchową

Ważne dzieła :

-"Bema pamięci żałobny rapsod"

-"Coś ty Atenom zrobił, Sokratesie"

-"Do obywatela Johna Brown"
-"W Weronie"
-"Italiam!, Italiam!"

Muzyka romantyzmu

Zmiany w muzyce zaczęły być zdecydowanie zauważalne tuż po rewolucji francuskiej. Pojawiło się hasło "sztuka totalna", które oznaczało, że muzyka miała odtąd przemawiać do odbiorcy różnymi środkami wyrazu jednocześnie, zarówno barwą, słowem jak i dźwiękiem. Wszystko po to, by w jak najszerszy sposób wyrazić uczucia człowieka. Muzyka przestała być pisana i komponowana na życzenie. Romantyczni kompozytorzy tworzyli wtedy, gdy mieli natchnienie i gdy chcieli przekazać coś od siebie.

Najistotniejszą cechą tej twórczości jest zainteresowanie metafizyką. Wszystko, co staje się
przedmiotem malarstwa romantycznego, ma podłoże duchowe: natura, kultura, człowiek.

Orientalizm - zafascynowanie kulturą Wschodu

Mistycyzm i irracjonalizm -prymat uczucia nad rozumem, duchowość, wiara w sny i widzenia.

Ludowość - fascynacja ludem, jego folklorem, życiem w zgodzie z naturą, zainteresowanie romantyków ludowymi wierzeniami.

Fantastyka - zainteresowanie nadprzyrodzonymi istotami, zjawiskami (duchy, upiory, duszki leśne)

# data[].attributes.attachment_link.description
Jest to szeroki nurt w kulturze, który dał nazwę epoce w historii sztuki i historii literatury trwającej od lat 90. XVIII wieku do lat 40. XIX wieku. Romantyzm rozwinął się początkowo w Europie i wyrażał się w różnych obszarach kultury, m.in. poezji, malarstwie i muzyce.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
START

podróż w czasy romantyzmu

Romantyzm (z fr. romantisme, od roman powieść, opowieść) epoka w historii sztuki i historii literatury trwająca od lat 90 XVIII wieku do lat 40 XIX wieku. Romantyzm rozwinął się początkowo w Europie Zachodniej i wyrażał się w poezji, malarstwie i muzyce.

Co to jest romantyzm?

Powstał jako reakcja na zmiany społeczne i polityczne wywołane rewolucją przemysłową i rewolucją francuską z 1789 roku. Był formą buntu przeciwko ustalonym regułom społecznym, które rządziły społeczeństwami epoki Oświecenia przeciw sztywnym zasadom życia arystokracji i mieszczaństwa, ustalonym regułom życia politycznego oraz przeciw naukowemu podejściu do natury i człowieka.

Według romantyków świat dzielił się na to, co widzialne (materialne) i poznawalne zmysłowo oraz na to, co niewidzialne (duchowe) - dające się poznać jedynie za pomocą środków pozarozumowych, takich jak wiara i intuicja.

Dużą rolę odgrywają wątki narodowe, literatura zaangażowana politycznie;

Pisarz to człowiek wolny, jednostka wybitna, stojąca ponad społeczeństwem.

Natura odzwierciedla uczucia bohatera;

Najczęściej ukazywano miłość nieszczęśliwą lub zawiedzioną, gdyż tylko taka miała dla romantyków znaczenie;

Ogromne zinteresowanie kulturą ludową, literaci czerpią ze źródeł ludowych, biorą pomysły na dzieła z ludowych opowieści;

Cechy romantyzmu

1822

wydanie "Ballad i romansów"Adama Mickiewicza, początekromantyzmu w Polsce

1815

Sto dni Napoleona

lata 90. XVIII w.

początek romantyzmu w Angliii Niemczech

Ramy czasowe epoki

Źródło "Nowe słowa na start 7"

1830

Powstanie listopadowe w Polsce

1864

upadek powstania styczniowego, koniec polskiego romantyzmu

pisarze do języka wprowadzają wyrazy potoczne, regionalne i gwarowe;

indywidualizują zjawiska i postacie;

uczucia wypowiadają bezpośrednio i wprost;

ważna jest nastrojowość utworu;

umiłowanie wolności i natury.

1848

Wiosna Ludów

Literatura w czasach romantyzmu

Cechy charakterystyczne stylu romantycznego

Przedstawiciele literatury polskiego romantyzmu

- polski poeta, działacz i publicysta polityczny, uważany za największego poetę polskiego romantyzmu. Jego dzieła to m.in.: "Ballady i romanse", "Pan Tadeusz", "Konrad Wallenrod", "Dziady", "Oda do młodości".

AdamMickiewicz

- poeta polski doby romantyzmu, dramaturg i epistolograf. Obok Mickiewicza i Krasińskiego określany jako jeden z Wieszczów Narodowych. Jego dzieła to m.in. : "Beniowski", "Kordian", "Balladyna".

Juliusz Słowacki

- poeta polski doby romantyzmu, dramatopisarz, eseista, grafik. Często uznawany za ostatniego z czterech najważniejszych polskich poetów romantycznych. Jego dzieła to m.in. : "Moja piosnka", "Fortepian Szopena", "Bema pamięci żałobny rapsod".

Cyprian KamilNorwid

- polski komediopisarz, pamiętnikarz, poeta, wolnomularz, hrabia. Tworzył w epoce romantyzmu. Jego dzieła to np.: "Zemsta", "Śluby panieńskie, czyli Magnetyzm serca", "Damy i Huzary", "Pan Jowialski".

Aleksander Fredro

Malarstwo w czasach romantyzmu

Malarstwo okresu romantyzmu jest niejednolite. Największym natchnieniem dla malarzy romantycznych była natura, jej tajemniczość, potęga i żywiołowość. Znacznemu rozszerzeniu uległa paleta barw. Zmieniły się również zasady kompozycji, wielkiego znaczenia nabrał kontrast. Tematem wielu dzieł stały się również zjawiska fantastyczne. Duże znaczenie miał również wydźwięk symboliczny powstających wówczas dzieł.

Wszystkie te cechy świadczą o tym, że malarstwo romantyczne było w opozycji do klasycznych kanonów popularnych w XVIII wieku. Poza przyrodą dużym zainteresowaniem malarzy romantycznych cieszył się człowiek i jego uczuciowość oraz patriotyczne (dramatyczne) wydarzenia historyczne.

"Przejście przez strumień"William Turner

przewaga treści nad formą,

programowość w muzyce (utwór ma treść pozamuzyczną),

uczuciowość,

subiektywizm, indywidualizm twórców,

synteza wszystkich sztuk (silne związki z literaturą oraz z malarstwem, powstają liczne pieśni solowe z towarzyszeniem fortepianu, opery i utwory programowe).

"Portret Adama Mickiewicza ..."Walenty Wańkowicz

"Wolność wiodąca lud na barykady"Eugene Delacroix

Muzyka w czasach romantyzmu

Cechy romantyzmu w muzyce:

Najsłynniejsi polscy kompozytorzy romantyczni

Stanisław Moniuszko

Fryderyk Chopin

Architektura w czasach romantyzmu

Architektura romantyczna nie wykształciła własnego, odrębnego stylu. Najbardziej charakterystyczną cechą tego okresu jest historyzm, w szczególności fascynacja gotykiem (tzw. neogotyk) i renesansem (tzw. neoklasycyzm), którego można było zauważyć głównie w wyglądzie budowli użytku publicznego na terenie Księstwa Warszawskiego, a następnie Królestwa Polskiego.

Sprawdź, ile zapamiętałeś / zapamiętałaś.

Przyporządkuj przykłady do odpowiednich kategorii.

Uzupełnij notatkę, a następnie zapisz ją w zeszycie.

Znajdź 10 słów związanych z dzisiejszą lekcją, następnie ułóż je w kolejności alfabetycznej i rozwiń jednym zdaniem. W ten sposób powstanie uczniowski mini-słownik romantyzmu.

Przygotowała: Agnieszka Łazarek

Dziękuję !

# data[].attributes.attachment_link.description
START podróż w czasy romantyzmu Romantyzm (z fr. romantisme, od roman powieść, opowieść) epoka w historii sztuki i historii literatury trwająca od lat 90 XVIII wieku do lat 40 XIX wieku. Romantyzm rozwinął się początkowo w Europie Zachodniej i wyrażał się w poezji, malarstwie i muzyce. Co to jest romantyzm?

# data[].attributes.attachment_link.title
Tradycje i obyczaje szlacheckie w "Panu Tadeuszu"

# data[].attributes.attachment_link.description
OBYCZAJ – przyjęty w jakiejś społeczności sposób postępowania w danych okolicznościach WPROWADZENIE Zadania dla klasy Czarna polewka Czarną polewkę podawało się mężczyźnie, któremu ojciec odmawiał prawa do starania się o rękę córki. Taką polewkę [dziś znana jako czernica- rosół

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Bardzo ciekawy film dokumentalny. Poczujcie klimat epoki i epopei.

Zapraszam na seans.

Przed lekturą:
KSU do lapbooka z lektury „Pan Tadeusz"
Wykonaj lapbook, który graficznie będzie odwoływał się do treści lektury. Strona tytułowa powinna zawierać pełny tytuł utworu oraz tytuły wszystkich ksiąg.
Obowiązkowe elementy lapbooka:

1. Biogram Adama Mickiewicza (z uwzględnieniem czasu i okoliczności powstania „Pana Tadeusza", czyli genezy utworu).

2. Czas i miejsce akcji z informacjami o tle historycznym (kampanii napoleońskiej oraz kulcie Bonapartego).

3. Bohaterowie (najważniejsze informacje pomocne do przygotowania charakterystyki postaci). Obowiązkowo: Tadeusz, Jacek Soplica, Sędzia, Hrabia, Telimena, Zosia, Wojski, Gerwazy i Protazy, Jankiel oraz bohater zbiorowy: szlachta dobrzyńska i jej przedstawiciele, Moskale .

4. Ramowy plan wydarzeń trzech głównych wątków: miłosnego, sporu o zamek oraz działalności księdza Robaka.

5. Rodzaj i gatunek literacki (wyjaśnienie pojęcia epopeja oraz epopeja narodowa).

6. Informacje o następujących fragmentach epopei: Inwokacja, historia zamku Horeszków, koncert Wojskiego na rogu, spowiedź Jacka Soplicy, rehabilitacja Jacka Soplicy oraz co najmniej 3 opisy przyrody (np. chmury, burza, zachód słońca). Podajesz numer i tytuł księgi oraz wersy epopei.

7. Wyjaśnienie pojęć: inwokacja, epilog, retrospekcja, instrumentacja głoskowa, hiperbola, porównanie homeryckie, peryfraza, zajazd, zaścianek, czarna polewka, emisariusz, bohater dynamiczny oraz nazw urzędników: stolnik, podkomorzy, wojski, rejent, asesor.

Pełen tekst epopei do przeczytania tutaj.
Krok 2.
Nauka czytania

Jak już mówiliśmy, epopeja jest pisana rymowanym wierszem trzynastozgłoskowym (każdy wers ma 13 sylab). Czytanie utworu wersami uniemożliwia zrozumienie treści. Tę lekturę czytamy jak utwór epicki, czyli kierujemy się granicami zdań. Znaki interpunkcyjne są tu kluczowe.

Słuchajcie i czytajcie.

Trochę żartu z arcydzieła Adama Mickiewicza.

Streszczenie epopei w rytmie rap.

Pomocne opracowanie znajdziecie na blogu pana Tomasza Filipowicza.
Krok 3.
Badamy Inwokację i uczymy się jej na pamięć. Termin 19 września.

Pomocny materiał audio i tekstowy.

Pytania kluczowe do Inwokacji:

1. Dlaczego dla Mickiewicza Litwa była ojczyzną, a Polacy uważają "Pana Tadeusza" za swoją epopeję narodową?

2. Jaki widzisz związek fraszki "Na zdrowie" Jana Kochanowskiego z Inwokacją? Pełny tekst fraszki z przypisami znajdziesz tutaj.

3. Jakie elementy autobiograficzne można znaleźć w Inwokacji?

4. Dlaczego trzeba być świetnym przyrodnikiem, by zrozumieć Inwokację?

5. Do czego może być potrzebny Słownik terminów literackich podczas analizy Inwokacji?

A jakie pytania nasuwają się Tobie?

Zadanie edukacyjne:

Znajdź w Inwokacji i zapisz w OK zeszycie w formie notatki Cornella:

1. 2 apostrofy

2. 2 porównania

3. 4 epitety

4. 2 metafory

5. Uosobienie

6. Ożywienie

7. Rymy parzyste

8. Rymy żeńskie

9. Inwersję "odstępstwo od zwykłego szyku wyrazów w zdaniu"

10. Przerzutnię

W podsumowaniu w 4 zdaniach wyjaśnij, jak zastosowane przez Mickiewicza środki językowe wpływają na odbiór tekstu.

Sprawdź, czy znasz na pamięć!

Ćwiczenia autorstwa pani Zuzannykrótki

Zwizualizujemy to, co przeczytaliśmy dzięki ekranizacji "Pana Tadeusza" w reżyserii Andrzeja Wajdy.

Dla miłośników starego kina- gratka! Ekranizacja epopei z 1928 roku. Warto obejrzeć choćby fragmenty.

Krok 5.
Analizujemy tytuł epopei. Odpowiemy na pytanie: Jakie informacje są zakodowane w tytule?
Krok 6.
Wycieczka do Soplicowa.

Wnikliwie przeczytamy fragmenty opisujące dworek w Soplicowie i okolice, by stworzyć folder reklamowy dla biura podróży. Skupimy się także na atrakcjach czekających na turystów.

Obyczaje- prezentacja pana Radka Sikory

<
Krok 7.
Wyodrębniamy wątki.

a) Skomplikowane losy Jacka Soplicy zobrazujemy za pomocą logicznej gałązki.

Dwie relacje o śmierci Stolnika- materiał ćwiczeniowy dla chętnych.

Bogatsi o wiedzę o tym, co kierowało czynami Jacka Soplicy przygotujemy się do napisania przemówienia oskarżającego lub broniącego głównego bohatera.

Dobrych rad udzieli nam Tomasz Kammel.

Możecie przetestować swoją wiedzę na temat przemówienia za pomocą ćwiczeń z GWO.

Rady dla piszących przemówienia znajdziecie tutaj.

Słownictwo pomocne w pisaniu przemówienia znajdziecie tutaj: Przemówienie- słownictwo (plik .docx do pobrania).
Kryteria sukcesu

1. Czas trwania wystąpienia 3-5 min.

2. Przemówienie w całości dotyczy obrony lub oskarżenia Jacka Soplicy i jest zgodne z treścią lektury.

3. Określasz cel przemówienia.

4. Podajesz co najmniej 3 argumenty na poparcie swojego stanowiska, w tym argumenty odwołujące się do:

5. Argumenty ilustrujesz przykładami (w tym wykorzystujesz co najmniej jeden cytat lub przysłowie).

6. Stosujesz środki retoryczne:

zwroty do słuchaczy

pytanie retoryczne

wykrzyknienie

7. Tekst ma trójdzielną kompozycję;

wstęp: wprowadzasz do tematu i określasz cel przemówienia,

rozwinięcie: prezentujesz argumenty i przykłady,

zakończenie: podsumowujesz rozważania.

8. Przy wygłaszaniu przemówienia uwzględniasz następujące elementy:

modulacja głosu, intonacja, akcent zdaniowy, język ciała, tempo i głośność mówienia, umiejętność koncentrowania uwagi słuchaczy.

*typy argumentów znajdziecie tutaj.

Dla dociekliwych: argumentum ad populum, argumentum ad personam, argumentum ad misericordiam, argumentum ad vanitatem.

Dla jeszcze dociekliwszych... prezentacja 🙂

b) Wątek miłosny zamienimy na osobną książkę. Wykorzystamy aplikację storybird.

CIEKAWOSTKI O MIŁOSNYCH PERYPETIACH ADAMA MICKIEWICZA ZNAJDZIECIE TUTAJ. Przyjemnej lektury 🙂

Jak korzystać z aplikacji, podejrzyjcie we wpisie "A może to pierwszy krok do pisarstwa?"

c) Wątek sporu o zamek w końcu zostanie rozstrzygnięty prawomocnym wyrokiem, bo to my zrobimy sąd.

Który wątek ilustrują słowa tej piosenki?

Podziwiamy przyrodę opisaną w epopei i kunszt poetycki autora "Pana Tadeusza".

Jaką funkcję pełni przyroda w "Panu Tadeuszu"?

Potrenujemy rozpoznawanie środków poetyckich i określanie ich funkcji w tekście.

Cel: Poznam i zinterpretuję co najmniej 3 opisy przyrody z „Pana Tadeusza".
ZADANIE EDUKACYJNE
Wybierz 3 opisy przyrody spośród podanych poniżej.

Uważnie je przeczytaj.

Wybierz jeden, który poddasz analizie językowej (wypiszesz z niego środki poetyckie).

Wybierz jeden, do którego zrobisz zdjęcie.

Wybierz jeden, który zilustrujesz plastycznie.

Praca powinna być zamieszczona w OK zeszycie.

Zdjęcie podpisz cytatem z „Pana Tadeusza" i udostępnij we wskazany przez nauczyciela sposób.

Fragmenty do wyboru w porządku alfabetycznym:

burza ks. X w. 48 - 88

dwa stawy ks. VIII w. 37 - 50 i w. 586 - 595

dzikie ptactwo ks. II w. 11-20

gatunki grzybów ks. III w. 260 -289

gatunki much litewskich ks. II w. 699-713

litewski lasy ks. III w. 548 - 567

muzyka wieczoru ks. VIII w. 20-36

okolice Niemna ks. I w. 15-40

polskie niebo, chmury ks. III w. 637-653

przed burząa ks. VIII w. 1-19

ptactwo domowe ks. V w. 57-75

ptactwo domowe, ogród ks. III. w. 53-70

puszcza litewska ks. IV w. 479-504

sad ks. II w 400-430

serce puszczy : matecznik ks IV w 505-565

świt ks. VI w. 1-8

wieczorne niebo ks. VIII w. 61-98

wschód słońca ks. XI w. 153-181

zachód słońca ks. XII w. 843-855
Krok 9.
Badamy odniesienia historyczne w koncercie Jankiela i całej epopei.

O jakich ważnych wydarzeniach w Polsce i Europie dowiadujemy się z "Pana Tadeusza"?

Jak oceniasz wierność faktom historycznym Adama Mickiewicza? Jak nasz wieszcz narodowy traktuje historię? Jaki mógł być cel takiego przedstawienia historii?

Pytanie na dobry początek: Jakie były okoliczności, w których Jankiel zagrał swój koncert?

Cel:

Wykorzystam koncert Jankiela do uporządkowania wiadomości z historii przywołanych w „Panu Tadeuszu".

Wykonam leporello ilustrujące motywy muzyczne i historyczne w koncercie nad koncertami.

KSU:

1. W tekście (fragment ks. XII) zaznaczam nawiązania do historii.

2. Podkreślam w tekście informacje o dźwiękach, które ilustrowały kolejne wydarzenia historyczne.

3. Układam trimino.

4. Wykorzystuję trimino oraz zaznaczone fragmenty tekstu do przygotowania leporello.

5. Leporello ma stronę tytułową.

6. Na kolejnych stronach znajdują się następujące informacje: odpowiedź na pytanie kluczowe, opis instrumentu, na którym grał Jankiel, informacje o Jankielu; kolejne części koncertu, czyli data, wydarzenie historyczne, podkreślone cytaty na temat muzyki i dźwięków, miło widziane symbole graficzne 😊,

Sprawdź się

Krok 10. i ostatni
"Pan Tadeusz" jako epopeja narodowa.

Udowodnimy, że Adam Mickiewicz napisał epopeję/ epos.

Powtórz przed egzaminem

PREZENTACJA NA PODSUMOWANIE.

AUTORKA: Nika Leva

Piszemy krótkie formy wypowiedzi

W imieniu Tadeusza i Zosi zaproś na ślub Podkomorzego z rodziną.

Jako Podkomorzy napisz ogłoszenie o zagubieniu słynnej tabakiery .

(Księga I: (wersy:755-763)

Wtem, wielkim szczęściem dwakroć kichnął Podkomorzy.
"Wiwat"! krzyknęli wszyscy; on się wszystkim skłonił
I z wolna w tabakierę palcami zadzwonił:
Tabakiera ze złota, z brylantów oprawa,
A w środku jej był portretkróla Stanisława.
Ojcu Podkomorzego sam król ją darował,
Po ojcu Podkomorzy godnie ją piastował;
Gdy w nie dzwonił, znak dawał, że miał głos zabierać;
Umilkli wszyscy i ust nie śmieli otwierać.)

W imieniu Sędziego Soplicy zredaguj dedykację do książki kucharskiej jako prezentu zaręczynowego dla Tadeusza i Zosi.

Napisz w imieniu Telimeny życzenia urodzinowe dla Zosi.

Napisz instrukcję parzenia kawy dla kawiarki w Soplicowie.

# data[].attributes.attachment_link.description
Bardzo ciekawy film dokumentalny. Poczujcie klimat epoki i epopei. Zapraszam na seans. Przed lekturą: KSU do lapbooka z lektury „Pan Tadeusz" Wykonaj lapbook, który graficznie będzie odwoływał się do treści lektury. Strona tytułowa powinna zawierać pełny tytuł utworu oraz tytuły wszystkich ksiąg.

# data[].attributes.body
SPOTKANIE 5

# data[].attributes.body
SPOTKANIE 2

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Wordwall - Twórz lepsze zajęcia w krótszym czasie

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
WSCHÓD - O TEJ PORZE DNIA ZACZYNA SIĘ KSIĘGA 2, POLOWANIE - TĘ SZLACHECKĄ ROZRYWKĘ OPISUJE MICKIEWICZ NA POCZĄTKU KSIĘGI 2, SĘDZIA - ON PIERWSZY ZOBACZYŁ ZWIERZA , HRABIA - "KREWNY HORESZKÓW PO MATCE ŁOWCZYNIE", HORESZKOWIE - DO NICH NALEŻAŁ ZAMEK, GERWAZY - OSTATNI DWORZANIN HORESZKÓW, NOSIŁ "KURTĘ Z POŁAMI ŻÓŁTĄ, GALONEM OPRAWNĄ" - MOPANKU, RĘBAJŁO, SZCZERBIEC, KLUCZNIK, STOLNIK - OSTATNI WŁAŚCICIEL ZAMKU, ZOSIA - MŁODZIUTKA MIESZKANKA SOPLICOWA, WOJEWODA - JACEK SOPLICA, CZARNA POLEWKA - SYMBOL ODRZUCENIA OŚWIADCZYN, MOSKALE - KTO NAPADŁ NA ZAMEK HORESZKÓW, EWA - CÓRKA STOLNIKA, JACEK SOPLICA - ZABIŁ STOLNIKA, KAWA - O JAKIM NAPOJU MOWA? "TAKIEJ ...JAK W POLSZCZE NIE MA W ŻADNYM KRAJU", WĘDLINY - ŚNIADANIOWA POTRAWA DLA MĘŻCZYZN, ZABIJANIE MUCH - ULUBIONE ZAJĘCIE WOJSKIEGO, TELIMENA - "Choć ją stryj zowie siostrą, bo wspólni roǳice/Tak ich kiedyś nazwali mimo lat różnicę", PETERSBURG - ANEGDOTĘ O TYM MIEŚCIE OPOWIEDZIAŁA OPIEKUNKA ZOSI, CHARTY - O NIE SPRZECZALI SIĘ ASESOR Z REJENTEM, KSIĄDZ ROBAK - UCISZYŁ KŁÓCĄCYCH SIĘ O , POLOWAĆ NA CHŁOPSKICH POLACH - TEGO ZABRONIŁ SĘDZIA, RYDZE - TE GRZYBY CHCIAŁA ZBIERAĆ PRZYBRANA SIOSTRA SĘDZIEGO, GRZYBOBRANIE - SZLACHECKA TRADYCYJNA ROZRYWKA, NIEMEN - LITEWSKA RZEKA,

# data[].attributes.attachment_link.description
WSCHÓD - O TEJ PORZE DNIA ZACZYNA SIĘ KSIĘGA 2, POLOWANIE - TĘ SZLACHECKĄ ROZRYWKĘ OPISUJE MICKIEWICZ NA POCZĄTKU KSIĘGI 2, SĘDZIA - ON PIERWSZY ZOBACZYŁ ZWIERZA , HRABIA - "KREWNY HORESZKÓW PO MATCE ŁOWCZYNIE", HORESZKOWIE - DO NICH NALEŻAŁ ZAMEK, GERWAZY - OSTATNI DWORZANIN HORESZKÓW, NOSIŁ "KURTĘ Z POŁAMI ŻÓŁTĄ, GALONEM OPRAWNĄ" - MOPANKU, RĘBAJŁO, SZCZERBIEC, KLUCZNIK, STOLNIK - OSTATNI WŁAŚCICIEL ZAMKU, ZOSIA - MŁODZIUTKA MIESZKANKA SOPLICOWA, WOJEWODA - JACEK SOPLICA, CZARNA POLEWKA - SYMBOL ODRZUCENIA OŚWIADCZYN, MOSKALE - KTO NAPADŁ NA ZAMEK HORESZKÓW, EWA - CÓRKA STOLNIKA, JACEK SOPLICA - ZABIŁ STOLNIKA, KAWA - O JAKIM NAPOJU MOWA?

# data[].attributes.attachment_link.description
Krym Czatyrdah Góra Kikineis Czufut-Kale ą Ałuszta Bakczysaraj Pierwsi Polacy przybyli do Odessy tuż przed III rozbiorem Polski, kiedy to na mocy ukazu cara Pawła I z lipca 1795 roku ponad 100 polskich rodzin szlacheckich przybyło do miasta z zamiarem poprawienia swojego bytu. W

# data[].attributes.attachment_link.description
Aneta Teodorczuk-Perchuæ - wieczór polski