# data[].attributes.headline
บทเรียนที่ 1: ความเป็นมาของเรื่องกาพย์พระไชยสุริยา

# data[].attributes.subject
บทเรียนที่ 1: ความเป็นมาของเรื่องกาพย์พระไชยสุริยา

# data[].attributes.body
กาพย์พระไชยสุริยา เป็นวรรณคดีประเภท คำกาพย์ ที่แต่งขึ้นในสมัยกรุงศรีอยุธยา มีเนื้อหาเกี่ยวกับ พระไชยสุริยา กษัตริย์ผู้เก่งกล้า แต่กลับหลงใหลในกิเลสตัณหา ละทิ้งหน้าที่ของกษัตริย์ ทำให้บ้านเมืองตกอยู่ในความเสื่อมโทรม เนื้อเรื่องสะท้อนให้เห็นถึงโทษของการขาดสติ ความประมาท และการไม่ตั้งอยู่ในธรรมเรื่องนี้มักถูกนำมาใช้เป็นบทสวดในพิธีสวดโอ้เอ้วิหารราย เป็นส่วนหนึ่งของการฝึกท่องจำวรรณคดีไทยในสมัยโบราณ และช่วยอบรมจริยธรรมผ่านการขับร้อง

# data[].attributes.headline
บทเรียนที่ 2: ประวัติผู้แต่งและลักษณะการแต่ง

# data[].attributes.subject
บทเรียนที่ 2: ประวัติผู้แต่งและลักษณะการแต่ง

# data[].attributes.body
ผู้แต่ง:
เชื่อกันว่า สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระปรมานุชิตชิโนรส เป็นผู้แต่ง โดยท่านเป็นพระราชโอรสในรัชกาลที่ ๑ และทรงมีพระปรีชาด้านวรรณกรรมและภาษาบาลี

ลักษณะการแต่ง:

ใช้ คำประพันธ์แบบกาพย์ยานี ๑๑ และ กาพย์ฉบัง ๑๖ สลับกัน

มีท่วงทำนองไพเราะ จังหวะลื่นไหล

มีการใช้ถ้อยคำเปรียบเปรย อุปมาอุปไมย

แต่งด้วยจุดประสงค์ในการให้ข้อคิดเตือนใจเรื่องธรรมะและการปกครอง

ใช้คำประพันธ์ที่เหมาะแก่การสวดและขับร้อง

# data[].attributes.attachment_link.title
วิชาภาษาไทย ชั้น ม.1 เรื่อง ประวัติความเป็นมาและเรื่องย่อของวรรณคดีกาพย์พระไชยสุริยา

# data[].attributes.headline
บทเรียนที่ 3: เนื้อเรื่องกาพย์พระไชยสุริยา

# data[].attributes.subject
บทเรียนที่ 3: เนื้อเรื่องกาพย์พระไชยสุริยา

# data[].attributes.body
พระไชยสุริยาเป็นกษัตริย์ที่ครองราชย์อย่างสงบสุขในช่วงแรก แต่ต่อมาเกิดหลงในกามคุณ ประมาทในหน้าที่ หลงมัวเมาในอำนาจและความสุขส่วนตน ละเลยบ้านเมือง ทำให้เกิดภัยพิบัติ ความเดือดร้อนขึ้นทั่วราชอาณาจักร

ในที่สุด พระองค์ตระหนักถึงความผิดของตน และสละราชสมบัติออกผนวชเพื่อชดใช้กรรมและศึกษาธรรมะ ชี้ให้เห็นถึงอานิสงส์ของการกลับใจและการปฏิบัติธรรม

# data[].attributes.attachment_link.title
เล่าเรื่องพระไชยสุริยา  Version 2018  โดย ครูไก่

# data[].attributes.headline
บทเรียนที่ 4: ข้อคิดจากเรื่องกาพย์พระไชยสุริยา

# data[].attributes.subject
บทเรียนที่ 4: ข้อคิดจากเรื่องกาพย์พระไชยสุริยา

# data[].attributes.body
ข้อคิดสำคัญ:

ความหลงมัวเมาในกิเลสสามารถทำลายทั้งตนเองและผู้อื่น

ผู้ปกครองที่ละเลยหน้าที่ ย่อมนำความเสียหายมาสู่บ้านเมือง

การมีสติ รู้ผิดรู้ถูก มีธรรมะในใจ จะช่วยให้ชีวิตสงบสุข

การกลับตัวกลับใจแม้จะช้า ก็ยังดีกว่าไม่สำนึกเลย

# data[].attributes.headline
บทเรียนที่ 5: การสวดโอ้เอ้วิหารราย (กาพย์พระไชยสุริยา)

# data[].attributes.subject
บทเรียนที่ 5: การสวดโอ้เอ้วิหารราย (กาพย์พระไชยสุริยา)

# data[].attributes.body
ความหมายของ “โอ้เอ้วิหารราย”:
เป็นรูปแบบการขับร้องวรรณคดีไทยประเภทหนึ่ง นิยมสวดเป็นหมู่บริเวณรอบวิหารในวัด เช่น วัดพระเชตุพนฯ โดยใช้วรรณคดีที่มีท่วงทำนอง เช่น กาพย์พระไชยสุริยา

ลักษณะการสวด:

มีผู้นำร้องและคณะรับ

ใช้จังหวะช้า เน้นการออกเสียงให้ชัดเจน

ผสมเสียง "โอ้เอ้วิหารราย" เพื่อสร้างบรรยากาศโบราณ

เน้นความไพเราะของเสียงและจังหวะ เพื่อให้เข้าถึงอารมณ์ของเนื้อเรื่อง

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
สมพล ทองแกมใบ

# data[].attributes.attachment_link.title
การสวดโอ้เอ้วิหารราย ทำนองกาพย์ยานี๑๑