# data[].attributes.headline
Co na ten temat można znaleźć w internecie:

# data[].attributes.subject
Co na ten temat można znaleźć w internecie:

# data[].attributes.body
1. Szkolne plany lekcji jako źródło szkodliwych nawyków. Ignorowanie indywidualnych rytmów biologicznych. Brak odpowiednich przerw

2. Szkoła jako wprowadzenie do kultury przepracowania.

3. Obecny system edukacji jest kontynuacją przestarzałych modeli, które nie uwzględniają współczesnej wiedzy o potrzebach rozwojowych dzieci i młodzieży.

https://youtube.com/shorts/sVHZha2qYUk?si=laoHRy78-OlKEvTr

https://youtube.com/shorts/pix7HJCGYDQ?si=Dp27HU2M3mN5QOOx

1. Nadmierne obciążenie uczniów

Długie dni nauki

Brak czasu na regenerację

2. Brak indywidualizacji planów lekcji

Ignorowanie różnic indywidualnych

Niedostosowanie do rytmu biologicznego

3. Ograniczona elastyczność systemu edukacyjnego

Sztywność planów lekcji

Brak przestrzeni na innowacje

# data[].attributes.attachment_link.description
Log into Facebook to start sharing and connecting with your friends, family, and people you know.

# data[].attributes.body
W tradycyjnej szkole plan lekcji jest sztywny i jednakowy dla wszystkich - lekcje trwają 45 minut, a dzień zaczyna się o stałej porze, bez uwzględnienia indywidualnych potrzeb uczniów.

W przeciwieństwie do tego, Liceum w Chmurze oferuje elastyczny model – uczniowie sami decydują, kiedy i jak się uczą.

# data[].attributes.headline
Rodzaje ukrytego programu w tekstach naukowych

# data[].attributes.subject
Rodzaje ukrytego programu w tekstach naukowych

# data[].attributes.body
1. Organizacja dnia  - Z. Kwieciński “szkoła jest zorganizowaną stratą czasu i zorganizowaną blokadą rozwoju”

“Dzień szkolny jest rozbity na bloki czasowe nazywane lekcjami. Czas wolny ma swoją stałą porę, podobnie przerwa obiadowa, początek popołudnia i koniec dnia szkolnego, [...] System ten zostaje zaakceptowany jako “naturalne”, jeżeli nie nieunikniony, sposób działania” (Meighan R.,1993 s. 101)

“Niezgodność organizacji dziennego planu pracy z indywidualnym rytmem dobowej aktywności młodzieży” (Nowotniak J., 2005, s. 57)

2. Organizacja Lekcji

“[...] można powiedzieć, że 20,6 min. każdej lekcji, zajmują zupełnie niezorganizowane składniki 45-minutowego jej limitu, oraz że aż 39,5 min. W każdej lekcji to czas który trudno jest uznać za sprzyjający z całą pewnością rozwojowi uczniów”  (Kwieciński Z., 1995a, s. 97)

3. Nauczyciel dysponentem czasu

“Zmusza to nauczycieli do selekcji materiału, czyli wyboru tego, co uważają za ważne i tego, co taki nie jest,[...]. Ponadto ograniczenia czasowe nie zawsze pozwalają na zgłębienie wybranych kwestii i zaspokojenie oczekiwań uczniów.” (Zemło M., 1996,s.139,144)

4. Podział uczniów

Plan lekcji zależny od grupy wiekowej w jakiej znajduje się student;

Przydzielenie do pewnych zajęć ze względu na płeć;

Podział na grupy według osiągnięć;

(Meighan R., 1993, s. 104)

5. Hierarchizacja władzy - Który przedmiot jest najważniejszy?

“Niektórym przedmiotom i zajęciom przydziela się więcej czasu niż innym. Na pierwszych miejscach listy najczęściej znajdują się język ojczysty i matematyka, na trzecim miejscu często pojawia się wychowanie fizyczne. Przedmioty, na które często przeznacza się najmniej czasu, to religia i muzyka.” (Meighan R., 1993, s. 105)

6. Przekazywanie wiedzy zorientowanej na przeszłości, a nie na teraźniejszości, czy przyszłości

“Najodpowiedniejsza dla szkół wiedza - to raczej wiedza zorientowana na przyszłość i oparta na odwiecznym systemie podziału na przedmioty, a niewiedza zorientowana na teraźniejszość i oparta na zintegrowanych zagadnieniach [...] przekraczających granicę tradycyjnych przedmiotów.”

“Mało miejsca w większości planów lekcji poświęca się systemom wiedzy zorientowanym na przyszłość, kładącym nacisk na umiejętności uczenia się, tworzenia nowej wiedzy i radzenia sobie z nieustannie zmieniającymi się informacjami.” (Meighan R., 1993, s. 105)

7. Plan lekcji jako nauka przystosowania się do istniejącej rzeczywistości

"Plany lekcji opracowuje się zanim uczniowie rozpoczną zajęcia. Są one zwykle narzucone. [...] Uczniowie nie mają wpływu na to, czego utają się uczyć. [...] Muszą przystosować się do istniejącej rzeczywistości."

Bibliografia

Meighan R. 1993, Socjologia edukacji, Uniwersytet Mikołaja Kopernika, Toruń

Nowotniak J. (2005). Temporalne wzory organizacji życia młodzieży w szkole, czyli o poczuciu niedogodności w czasie. W: R. Leppert, Z. Melosik, B. Wojtasik (red.) Młodzież wobec niegościnnej przyszłości. Wrocław: WN Dolnośląskiej Szkoły Wyższej Edukacji TWP.

Kwieciński Z. (1995a). Praca w szkole jako złudzenie (studium przypadku). W: Z. Kwieciński. Socjopatologia edukacji. Wyd. 2 popr. Olecko: MWN.

Zemło M. (1996). Ukryty program szkoły. Studia Socjologiczne, 1.

https://repozytorium.ukw.edu.pl/bitstream/handle/item/574/Agata%20Przybysz%20Ukryty%20program%20zakres%20tresci%20i%20przeglad%20wybranych%20badan%20empirycznych.pdf?sequence=1&isAllowed=y

https://bazhum.muzhp.pl/media/texts/studia-pedagogiczne-problemy-spoeczne-edukacyjne-i-artystyczne/2000-tom-13/studia_pedagogiczne_problemy_spoleczne_edukacyjne_i_artystyczne-r2000-t13-s101-114.pdf

# data[].attributes.body
Plan lekcji przedstawia sztywno ustrukturyzowany dzień szkolny – wszystkie klasy działają w ściśle określonych przedziałach 45-minutowych, niezależnie od rodzaju zajęć czy potrzeb uczniów.

Zajęcia często zaczynają się od przedmiotów wymagających dużego skupienia (np. matematyka, język polski), niezależnie od tego, że biologiczna aktywność młodzieży w porannych godzinach jest często obniżona.

W planie dominują:

matematyka i język polski (po 3–5 razy w tygodniu),

WF – dość regularny,

religia, muzyka, edb – marginalizowane (1 raz/tydzień lub nieregularnie).

Rozkład lekcji pokazuje dominację tradycyjnych przedmiotów

# data[].attributes.body
Religia i etyka dla chętnych na na ostatnich godzinach

Brak zajęć takich jak muzyka czy plastyka

Dwie najdłuższe przerwy to 10 i 15 min, pozostałe to 5 min

# data[].attributes.body
Wf i religia na początku i końcu planu

Wymagające lekcje kilka godzin pod rząd

# data[].attributes.body
polska młodzież śpi najkrócej

https://youtube.com/shorts/uYgkyLXPESk?si=RQqbZYWia-XGCI8n

Genevieve Gariepy, How Are Adolescents Sleeping? Adolescent Sleep Patterns and Sociodemographic Differences in 24 European and North American Countries, „Journal of Adolescent Health” 2020, t. 66, nr 6, ss. 81-88, online: https://www.jahonline.org/article/S1054-139X(20)30128-2/fulltext

Polska młodzież – jedna z najmniej śpiących w Europie

Wczesny start lekcji (8:00–9:00) + długi dzień szkolny (do 15:00)

Rytm dobowy nastolatków – naturalne zasypianie później

Konsekwencja – chroniczny niedobór snu

Skutki – gorsza koncentracja, słabsze wyniki w nauce

Badania – późniejsze godziny startu = lepszy sen i osiągnięcia

Plan lekcji – niedostosowany do potrzeb biologicznych

Ukryty program – szkoła kształtuje dyscyplinę i podporządkowanie

# data[].attributes.attachment_link.title
How Are Adolescents Sleeping? Adolescent Sleep Patterns and Sociodemographic Differences in 24 European and North American Countries

# data[].attributes.attachment_link.description
Insufficient and poor sleep patterns are common among adolescents worldwide. Up to now, the evidence on adolescent sleep has been mostly informed by country-specific studies that used different measures and age groups, making direct comparisons difficult. Cross-national data on adolescent sleep that could inform nations and international discussions are lacking.

# data[].attributes.headline
Co społeczność myśli o planach lekcji w blogach i badaniach?

# data[].attributes.subject
Co społeczność myśli o planach lekcji w blogach i badaniach?

# data[].attributes.body
1. Nie sprawdzanie się 45-minutowych lekcji:

"Masowość to jeden z tych czynników, który wydaje się ma największy wpływ na obecną rzeczywistość szkolną. [...] Powoduje on , iż z czterdziestu pięciu minut lekcji, na nadzór i zorganizowanie pracy przez jednego nauczyciela poświęcanych jest przeważnie około trzydziestu procent zajęć, co sprawia, że efektów nauczania nie dostrzeżemy u większości uczniów."

https://www.rozbrat.org/publicystyka/kontrola-spoeczna/4266-ukryty-program-porozmawiajmy-o-obliczu-polskiej-szkoly

2. Szkoła złodziejem czasu:

"[...] to nie po okresie edukacji nadchodzi nieunikniony często czas ośmiogodzinnego dnia pracy, a już w okresie wczesnego dzieciństwa. Młody człowiek nie ma chwili na swoje refleksje czy rozwój własnych zainteresowań. Ma też marginalny wpływ na to czego i w jaki sposób się uczy. [...] Mnogość czasu poświęcanego ze strony uczniów, w głównej mierze skupiony wyłącznie na zdobywaniu wiedzy, to czynnik degradujący możliwość pełnego rozwoju samego siebie i śmiałego, zdrowego nawiązywania relacji z innymi ludźmi w szkole."

https://www.rozbrat.org/publicystyka/kontrola-spoeczna/4266-ukryty-program-porozmawiajmy-o-obliczu-polskiej-szkoly

3. Narzucanie przedmiotów „do wyboru”.

/Cyt./: „Oficjalnie, studenci mogą dokonać wyboru przedmiotów nauczania spoza realizowanej przez siebie specjalności, w praktyce bywa, iż przedmioty te nie są wliczane do wymaganego limitu godzinowego, ponieważ „burzą” arkusz organizacyjny studiów.”

https://gazeta.us.edu.pl/node/208611

4. Nauczyciele wobez planu lekcji:

“Uczniowie nie mają wpływu na plan lekcji, godziny rozpoczęcia i zakończenia zajęć, program nauczania czy wybór podręcznika. Nie uważam jednak tego za wielki problem – w końcu nie mają kompetencji, aby program nauczania wybrać, [...].” (W98)

“Uczeń potrzebuje jasno określonych zasad, dyscypliny, dostosowania się do reguł. Wcale nie chce decydować o różnych sprawach, potrzebuje autorytetu i ograniczenia jego rozpasanej często wolności. Szkoła bywa dla niego często jedynym miejscem (w sytuacji kryzysu rodziny), w którym stawia się młodemu człowiekowi bariery. Jak można kogokolwiek wychować i czegokolwiek nauczyć bez stosowania minimalnego chociaż systemu opresji. Człowiek to istota leniwa a nauka to ciężka praca, więc bez stosowania minimalnego choćby przymusu nic się nie osiągnie.” (W19)

file:///C:/Users/cp24/Downloads/mcuprjak,+%7B$userGroup%7D,+Dorota+Pankowska.pdf

# data[].attributes.headline
Ankieta anonimowa na temat planu zajęć w szkołach ponadpodstawowych 

# data[].attributes.subject
Ankieta anonimowa na temat planu zajęć w szkołach ponadpodstawowych 

# data[].attributes.body
Link do tej samej ankiety: https://forms.cloud.microsoft/Pages/AnalysisPage.aspx?AnalyzerToken=Y8Iq9xiEt1WcXUD2iXB1J3cxqtKZ5zaM&id=DQSIkWdsW0yxEjajBLZtrQAAAAAAAAAAAAO__QcLwylUNlkwREFLMTFPNUxGMEJPT1Y4VVRTTUpINC4u

# data[].attributes.attachment_link.description
Sign in to your OneDrive cloud storage and Office Online.

# data[].attributes.headline
"Siedzenie w ławkach nie sprzyja uczeniu się, czyli mózg uczy się przez ruch" - niedostosowanie planu zajęć do naturalnego rozwoju

# data[].attributes.subject
"Siedzenie w ławkach nie sprzyja uczeniu się, czyli mózg uczy się przez ruch" - niedostosowanie planu zajęć do naturalnego rozwoju

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Badania traktujące o funkcjonowaniu mózgu zajmują dzisiaj nie tylko neurobiologów. Są przedmiotem licznych dyskusji także pedagogów, psychologów, nauczycieli oraz rodziców. Jedni rozpatrują je jako swoistą ciekawostkę naukową, inni wykorzystują w zakresie działań szkoleniowych, a dla pozostałych stają się one wyznacznikiem nowej, bardziej efektywnej pracy z dziećmi i młodzieżą. Niezależnie od perspektywy i zainteresowań o "mózgu w szkolnej ławce" mówi się dzisiaj coraz częściej i coraz bardziej świadomie. Wiemy już, że mózg pracuje i uczy się najbardziej efektywnie jedynie w sprzyjających dla siebie warunkach. Neurony wykonują swoją pracę najlepiej wtedy, kiedy otrzymują solidną porcję korzystnych bodźców zewnętrznych. Kluczowa wydaje się być tutaj nieustanna stymulacja mózgu poprzez różnorodne formy i metody pracy, zabawę, ruch oraz wykorzystywanie zróżnicowanych materiałów dydaktycznych.

JAK DOBRZE, ŻE TO REKLAMA KSIĄŻEK
Warto jeszcze przeczytać:
Co wpływa korzystnie na naukę dzieci?

Z moich kilkuletnich obserwacji poczynionych w trakcie pracy z dziećmi i młodzieżą w wieku szkolnym wnioskuję, że do podstawowych czynników wpływających na efektywność procesu uczenia się należą m.in.:

1. Pozytywna relacja uczeń-nauczyciel oraz dobra atmosfera w klasie

Uczniowie zawsze lepiej radzą sobie z trudnościami, kiedy wiedzą, że mogą liczyć na swojego przewodnika. Dodatkowo dobra (czytaj: pozbawiona niepotrzebnego stresu) aura w trakcie lekcji świetnie wpływa na jakość pracy - dzieci aktywnie i bardzo chętnie uczestniczą w zajęciach, co z kolei korzystnie wpływa na proces zapamiętywania i przyswajania nowych informacji.

2. Różnorodne formy pracy na lekcji

Kiedy lekcja jest monotonna, dzieci stają się apatyczne i niemalże natychmiast zniechęcają się do nauki. Bogaty wachlarz materiałów, ćwiczeń, zadań oraz form pracy na lekcji skutecznie aktywizuje umysły młodych odkrywców.

3. Aktywność fizyczna

Dzieci i młodzież spędzają w szkole średnio od sześciu do ośmiu godzin dziennie, praktycznie cały ten czas siedząc w szkolnych ławkach. Brak ruchu nie działa na nich korzystnie! Zwykłe skłony, przysiady czy krótkie przerwy muzyczno-taneczne w trakcie lekcji mają niewiarygodny wpływ na uczących się... Po zaledwie trzech minutach prostych ćwiczeń fizycznych młodzi ludzie nie tylko tryskają pozytywna energią, ale również chętniej angażują się w pracę na lekcji.

Co na to badania naukowe?

Przez lata mózg uważany był za organ stateczny - twierdzono, że nie ma on umiejętności regeneracyjnych oraz możliwości namnażania nowych neuronów. W roku 2000 wykazano jednak, najpierw na myszach, a później na ludziach, że w określonych warunkach w mózgu powstają coraz to nowe komórki nerwowe, a jego praca staje się bardziej wydajna i efektywna*. Ten niezwykle istotny narząd przestał być oceniany jedynie jako pasywny odbiorca rzeczywistości, a stał się interaktywnym układem adaptacyjnym.

Naukowcy z University of Illinois za pomocą rezonansu magnetycznego przeprowadzili badania mózgów 50 dzieci aktywnie spędzających czas i porównali je z wynikami badań przeprowadzonych wcześniej na dzieciach często siedzących przy biurku, w ławce czy przy komputerze. Okazało się, że dziesięciolatki, które biegają, bawią się na placu zabaw czy grają w piłkę, mają o około 11 procent większy hipokamp (obszar odpowiedzialny za procesy poznawcze, umiejętność zapamiętywania, skupienie uwagi oraz emocje) i lepiej zapamiętują informacje niż prowadzący siedzący tryb życia rówieśnicy. Wskazano tutaj na niezwykle istotną zależność - każdy rodzaj ruchu/sportu zwiększa wielkość tzw. mózgopochodnego czynnika wzrostu nerwów - BDNF (ang. brain-derived neurotrophic factor), który wpływa na prędkość tworzenia się nowych neuronów i połączeń w mózgu. Najlepsze rezultaty osiągamy jednak, kiedy stosujemy różnorodne formy aktywności. Jednego dnia gra w piłkę, kolejnego basen, a jeszcze innym razem bieganie w parku czy na placu zabaw - podkreślają naukowcy. Ponieważ zasada ta działa również w późniejszych latach, z powodzeniem możemy odnieść ją do młodzieży gimnazjalnej i uczniów szkół średnich.

W ciągu ostatnich lat zebrano wiele kolejnych dowodów na to, w jak dużym stopniu aktywność fizyczna całego ciała wpływa na zmiany w mózgu na poziomie komórkowym i molekularnym**. Świetnym przykładem są badania, których wyniki ukazały się w 2006 r. na łamach "Journals of Gerontology Series A: Biological and Medical Science". Na ich podstawie potwierdzono, że ruch pobudza neurony do tworzenia gęstych sieci połączeń nerwowych, a nie działa jedynie aktywizująco na układ krążenia, jak sądzono dotychczas. Im więcej różnych form aktywności fizycznej, tym bardziej efektywny proces poznawania, zapamiętywania oraz uczenia się. Brak ruchu natomiast minimalizuje ilość czynnika BDNF, co w rezultacie osłabia funkcjonowanie neuronów, a tym samym zamyka mózg na przyswajania nowej wiedzy.

JAK DOBRZE, ŻE TO REKLAMA KSIĄŻEK

A w jaki sposób stres determinuje pracę mózgu dzieci?

Podczas badań nad pracą mózgu dowiedziono, że sieć dendrytów, odpowiedzialna za przekazywanie informacji, ulega redukcji wskutek stresu. Znany hormon stresu - kortyzol - uszkadza bowiem komórki w hipokampie, utrudniając w ten sposób procesy zapamiętywania i uczenia się.

Spokój i wewnętrzna równowaga kształtują umysły dzieci

Wieloletni badacz mózgu Joachim Bauer w swojej książce: „Co z tą szkołą? Siedem perspektyw dla uczniów, nauczycieli i rodziców" podkreśla, że: „Przebywanie w miejscach, w których doświadczamy przykrości, rodzi w nas poczucie lęku, ma negatywny wpływ na stan naszego zdrowia i może być przyczyną chorób. Strach, permanentny hałas, ciągły pośpiech, trudna do zniesienia presja sukcesu, poniżanie, ograniczona swoboda działania i lęk przed przemocą fizyczną to czynniki aktywujące w człowieku biologiczny aparat nazywany przez neurobiologów systemem stresu. Kiedy odczuwamy lęk i jesteśmy zestresowani, w odpowiedzialnej za te stany części mózgu wydzielają się neuroprzekaźniki, które aktywują w innych jego obszarach geny stresu i tym samym uruchamiają w naszym ciele „paniczny zespół" - system wegetatywny organizmu. Dziecko z pobudzonym systemem stresu traci zdolność koncentracji i w efekcie nie potrafi się uczyć. Lęk i stres to zabójcy edukacji".

Szczęśliwie istnieją też niezbite dowody na to, że jesteśmy w stanie wzmocnić pamięć - zarówno naszą, jak i naszych dzieci - poprzez medytację***. Przed kilkoma laty grupa naukowców z Uniwersytetu Wisconsin-Madison, z neurobiologiem Richardem Davidsonem na czele, wyruszyła do Nepalu, by zbadać mózgi mnichów buddyjskich, a konkretnie obszary odpowiedzialne za pamięć i koncentrację. Medytujących badanych podłączono pod rezonans magnetyczny. Obraz mózgu mnichów z początku zupełnie nie różnił się od tego u osób niepraktykujących medytacji, jednak już po 20 minutach diametralnie się zmienił. Wyraźnie dostrzegalne stało się pobudzenie obszarów odpowiedzialnych za pamięć, koncentrację oraz wyobraźnię przestrzenną.
Warto jeszcze przeczytać:
Medytacja to nie tylko „cisza, bezruch i prostota". To o wiele więcej. Medytacja to filozofia i styl życia, to poświęcenie się w pełni i bez reszty skupieniu na danej czynności, myśli, dźwięku. To w zasadzie cała lista codziennych czynności, których wykonywanie wprowadza nasz umysł w stan wyciszenia, pełni odczuwania rzeczywistości, relaksacji, a co za tym idzie - świeżości, wzmożonej koncentracji i wewnętrznego spokoju. Dzieci medytują naturalnie. W trakcie rysowania, zbierania kamyków, ślimaków. Podczas tańca, wykonywania przysiadów, a nawet wtedy, kiedy biegają. Oczywiście możemy uczyć je również innych technik - takich jak np. medytacja z wykorzystaniem oddechu, japa joga, kirtan etc., jednak w szkole warto najpierw skoncentrować się na umożliwieniu dzieciom doświadczania tych naturalnych i niewyuczonych form... Koszt jest niewielki, a płynące korzyści przekroczyć mogą nasze najśmielsze oczekiwania.

Warto pozwolić młodym ludziom na różnorodną aktywność fizyczną podczas zajęć lekcyjnych i po szkole. Zrezygnować z siedzenia w ławkach przez cały czas trwania lekcji (45 minut), no i oczywiście nie powodować dodatkowych sytuacji stresogennych. W miarę możliwości podążać za młodymi ludźmi i otwierać się na ich naturalne umiejętności poznawcze.

Słyszę głosy wielu nauczycieli oraz rodziców: „Tak się nie da! Przecież lęk, strach napięcia towarzyszą nam nieustannie... No a lekcja jest lekcją! Nie możemy biegać wokół szkolnych ławek czy uczyć się medytacji zamiast rozwiązywać zadania z matematyki". Pewnie, że nie. Tzw. „stres" jest nieodłączną częścią naszego życia, nie warto go unikać. Warto natomiast nauczyć siebie i swoich uczniów różnych sposobów radzenia sobie zarówno z nim, jak i z towarzyszącymi mu emocjami. Warto dawać przestrzeń do spokojnego odkrywania świata. Nikt nie wymaga też od nas, nauczycieli, byśmy podejmowali nagłe i radykalne zmiany. Wystarczy stopniowo modyfikować swoje metody pracy na lekcji oraz podejście do nauczania, by ostatecznie osiągnąć większe cele. Czy jest coś cenniejszego niż zdrowie i radość naszych dzieci? A jeśli mamy wpływ na dokonanie zmian, choćby małymi kroczkami, czy nie warto tego uczynić...?
* Laura Chaddock, Brain Research, Medicine and science in sports and exercise, 2000
** Stanisław Dylak, Stanisław Ubermanowicz, Działanie zmienia mózg, poszukiwania w Internecie także, 2009
*** Richard J. Davidson, Sharon Begley, Życie emocjonalne mózgu, 2013

# data[].attributes.attachment_link.title
Siedzenie w ławkach nie sprzyja uczeniu się, czyli mózg uczy się przez ruch

# data[].attributes.attachment_link.description
Badania traktujące o funkcjonowaniu mózgu zajmują dzisiaj nie tylko neurobiologów. Są przedmiotem licznych dyskusji także pedagogów, psychologów, nauczycieli oraz rodziców. Jedni rozpatrują je jako swoistą ciekawostkę naukową, inni wykorzystują w zakresie działań szkoleniowych, a dla pozostałych stają się one wyznacznikiem nowej, bardziej efektywnej pracy z dziećmi i młodzieżą.

# data[].attributes.body
W teorii przedstawione są rodzaje ukrytego programu w planach lekcji, w tym zasady organizacji. Z praktyki za to dowiadujemy się o odczuciach i opiniach uczniów i rodziców dotyczących wpływu jaki ma plan lekcji na codzienne życie.

Z naszej pracy wynika, że plany lekcji:

mają sztywną strukturę,

faworyzują wybrane przedmioty,

są narzędziem kontroli,

nie uwzględniają współczesnej wiedzy o potrzebach rozwojowych dzieci i młodzieży,

mają negatywny wpływ na zdrowie psychiczne.