# data[].attributes.attachment_link.title
Co wiemy o bocianach? - prezentacja dla dzieci

# data[].attributes.body
https://zalajkowane.pl/bociany-ciekawostki-informacje-fakty/

# data[].attributes.headline
31 MAJA - DZIEŃ        BOCIANA BIAŁEGO        

# data[].attributes.subject
31 MAJA - DZIEŃ        BOCIANA BIAŁEGO        

# data[].attributes.headline
31 maja w Polsce i na świecie od 2003 r. obchodzony jest Dzień Bociana Białego. Święto zostało ustanowione przez Polskie Towarzystwo Przyjaciół Przyrody pro Natura.

# data[].attributes.subject
31 maja w Polsce i na świecie od 2003 r. obchodzony jest Dzień Bociana Białego. Święto zostało ustanowione przez Polskie Towarzystwo Przyjaciół Przyrody pro Natura.

# data[].attributes.headline
Dzień Matki to dzień obchodzony jako wyraz szacunku dla wszystkich matek. Dzień Matki na całym świecie obchodzony jest w różnych dniach i miesiącach. W Polsce Dzień Matki obchodzony jest 26 maja. Po raz pierwszy Dzień Matki w terenach kraju obchodzono w 1914 roku w Krakowie.

# data[].attributes.subject
Dzień Matki to dzień obchodzony jako wyraz szacunku dla wszystkich matek. Dzień Matki na całym świecie obchodzony jest w różnych dniach i miesiącach. W Polsce Dzień Matki obchodzony jest 26 maja. Po raz pierwszy Dzień Matki w terenach kraju obchodzono w 1914 roku w Krakowie.

# data[].attributes.headline
Jeśli chcemy skupić się na pomocy dzieciom, musimy również poświęcić czas samym rodzicom.

# data[].attributes.subject
Jeśli chcemy skupić się na pomocy dzieciom, musimy również poświęcić czas samym rodzicom.

# data[].attributes.body
Przedstawiamy 10 strategii, z których warto skorzystać jako rodzice.

# data[].attributes.headline
Nauczycielu, jeśli chcesz dowiedzieć się w jaki sposób wspierać uczniów w momencie powrotu do edukacji stacjonarnej zapraszamy do ebooka

# data[].attributes.subject
Nauczycielu, jeśli chcesz dowiedzieć się w jaki sposób wspierać uczniów w momencie powrotu do edukacji stacjonarnej zapraszamy do ebooka

# data[].attributes.body
20 maja obchodzimy Światowy Dzień Pszczół. Został on ustanowiony ONZ z inicjatywy Słowenii. Celem jest podkreślenie znaczenia pszczół dla pozyskiwania żywności i zwrócenie uwagi na zagrożenia dla tych owadów. Z przeprowadzanych badań wynika, że ponad 300 tys. gatunków roślin (ponad 87 proc.) na świecie jest zapylanych m.in. przez pszczoły.

W Polsce występuje blisko 470 gatunków pszczół. Najbardziej znana jest pszczoła miodna.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Fot. Fotolia

Z tej okazji ukazał w 2018 r. pierwszy w Polsce raport „Biznes na rzecz bioróżnorodności", z którego wynika, że jednym z kluczowych dla bioróżnorodności problemów jest malejąca populacja wielu gatunków owadów zapylających - przede wszystkim pszczół. Z szacunków wynika, że ponad 300 tys. gatunków roślin (ponad 87 proc.) na świecie jest zapylanych m.in. przez pszczoły.

W Polsce występuje blisko 470 gatunków pszczół. Najbardziej znana jest pszczoła miodna.

W ostatnich latach coraz więcej organizacji ekologicznych zwraca uwagę na zagrożenia, które powodują ginięcie owadów zapylających. Według nich, głównym zagrożeniem dla pszczół jest utrata siedlisk - bazy pokarmowej i lęgowej, następująca w wyniku zmian w użytkowaniu terenu. Rosnąca powierzchnia miast i areałów upraw, gęsta zabudowa terenu, częste koszenie trawników i łąk - to tylko niektóre ze zmian niesprzyjających tym owadom.

Ogromnym zagrożeniem jest intensyfikacja rolnictwa, nadmierne czy nieprawidłowe stosowanie środków ochrony roślin i nawozów, patogeny, gatunki inwazyjne, zanieczyszczenie środowiska i zmiana klimatu.

Szacuje się, że w Polsce praca pszczół jest warta ponad 4 mld zł rocznie, przy czym pozyskiwanie miodu to tylko część działalności tych owadów, zapylających krzewy i drzewa, m.in. owocowe.

W 2017 r. produkcja miodu w Polsce wyniosła 15,2 tys. ton i była o 37,4 proc. mniejsza niż rok wcześniej, z powodu niekorzystnych warunków pogodowych. W rekordowym roku 2015 pszczelarze pozyskali 22 tys. ton miodu. Wówczas, jak podał GUS, od jednej rodziny pszczelej (ula) zebrano 35 kg tego produktu, a w 2017 r. były to tylko 22 kg.

Ocenia się, że w 2017 r. było ponad 1,55 mln rodzin pszczelich. Jak wskazuje Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej (IERiGŻ), ich wzrost jest efektem unijnych programów wsparcia i poprawy opłacalności produkcji miodu. Po akcesji Polski do UE do 2017 r. na wsparcie pszczelarstwa wydatkowano łącznie 231 mln zł, w tym 115 mln z budżetu unijnego.

Produkcja krajowego miodu nie wystarcza na pokrycie zapotrzebowania. Polska jest zarówno importerem, jak i eksporterem miodu. W 2017 r., przy produkcji na poziomie 15,2 tys. ton, zakupiliśmy ok. 26,5 tys. ton, a eksport wyniósł 15,5 tys. ton, co oznacza, że część sprowadzonego miodu była reeksportowana.

Według IERIGŻ, bilansowe spożycie miodu w 2017 r. wyniosło 0,6 kg na mieszkańca (w Niemczech - 1,1 kg/os), a w gospodarstwach domowych spożycie zmienia się nieznacznie i wyniosło 0,4 kg na osobę (GUS). Najwięcej miodu jedzą renciści i emeryci, najmniej rolnicy. (PAP)

autor: Anna Wysoczańska

awy/ je/

# data[].attributes.attachment_link.description
Z tej okazji ukazał w 2018 r. pierwszy w Polsce raport „Biznes na rzecz bioróżnorodności", z którego wynika, że jednym z kluczowych dla bioróżnorodności problemów jest malejąca populacja wielu gatunków owadów zapylających - przede wszystkim pszczół. Z szacunków wynika, że ponad 300 tys. gatunków roślin (ponad 87 proc.)

# data[].attributes.body
Polecamy wam kilka ciekawych tytułów o pszczołach. Może posiadacie je w swoich domowych biblioteczkach.

# data[].attributes.body
Najbardziej znana pszczółka w naszym kraju! Zapraszamy do obejrzenia 1. odcinka tej kultowej bajki.

# data[].attributes.body
Ciekawa książeczka edukacyjna z pięknymi ilustracjami, z której dowiecie się, jak powstaje miód. Zapraszamy do wysłuchania:

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Loloki - ilustrowane audiobooki dla dzieci

# data[].attributes.attachment_link.title
Jak pszczoły robią miód?- audiobook z biblioteki Loloki

# data[].attributes.attachment_link.title
Co się stanie, gdy pszczoła użądli drugą pszczołę?

# data[].attributes.body
Zapraszamy do obejrzenia krótkiego filmu o życiu pszczół - odcinek 1.

# data[].attributes.body
Odcinek 2.

# data[].attributes.body
Odcinek 3.

# data[].attributes.body
19 maja obchodzimy Dzień Dobrych Uczynków - święto bezinteresownych, społecznych działań. Czyńmy dobre uczynki na rzecz ludzi, zwierząt i środowiska nie tylko dziś. Bądźmy dobrzy dla innych codziennie!

# data[].attributes.body
Sprawdź, czy znasz bohaterów książek:

# data[].attributes.body
Zapraszamy do obejrzenia krótkiej prezentacji o tajemnicach bibliotek.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Ciekawostki o bibliotekach

Biblioteka SP2 Koluszki

Ciekawostka dla fanów Harrego Pottera, czyli gdzie tak naprawdę znajduje się słynna biblioteka z Hogwartu? Okazuje się, że to Biblioteka Księcia Humfreya , najstarsza czytelnia w Bibliotece Bodlejańskiej na Uniwersytecie Oksfordzkim. Ze zbiorów zabytkowej biblioteki korzystało 5 królów, 40 laureatów Nagrody Nobla, a także wielu znanych pisarzy: Oscar Wilde, C.S. Lewis czy J.R.R. Tolkien oraz... Harry Potter. Książnica pełniła bowiem rolę Biblioteki Hogwartu w ekranizacjach książek J.K. Rowling. Najbardziej zapadająca w pamięć scena to ta, gdy bohater pod osłoną peleryny niewidki zakradł się nocą do biblioteki w filmie „Harry Potter i Kamień Filozoficzny".

Czy wiesz, że Biblioteka Załuskich była pierwszą polską biblioteką publiczną, która pełniła funkcje biblioteki narodowej. Jej założycielami byli dwaj bracia biskupi Andrzej Stanisław i Józef Andrzej Załuscy. Wówczas, w drugiej połowie XVIII wieku, była to jedna z największych bibliotek świata.

Czy wiesz, że największą biblioteką na świecie jest Biblioteka Kongresu w Waszyngtonie. Półki z materiałami bibliotecznymi zajmują łącznie 850 km, a księgozbiór liczy 29 mln egzemplarzy.

Czy wiesz, że najmniejsza biblioteka na świecie mieści się...w budce telefonicznej! Znajduje się ona w Somerset w Wielkiej Brytanii i cieszy dużym powodzeniem wśród mieszkańców :)

Jedna z najbardziej niesamowitych bibliotek na świecie

# data[].attributes.attachment_link.description
Ciekawostki o bibliotekach Biblioteka SP2 Koluszki Ciekawostka dla fanów Harrego Pottera, czyli gdzie tak naprawdę znajduje się słynna biblioteka z Hogwartu? Okazuje się, że to Biblioteka Księcia Humfreya , najstarsza czytelnia w Bibliotece Bodlejańskiej na Uniwersytecie Oksfordzkim. Ze zbiorów zabytkowej biblioteki korzystało 5 królów, 40 laureatów Nagrody Nobla, a także wielu znanych pisarzy: Oscar Wilde, C.S.

# data[].attributes.headline
Zgadnij ukryte w emotkach tytuły lektur szkolnych

# data[].attributes.subject
Zgadnij ukryte w emotkach tytuły lektur szkolnych

# data[].attributes.body
Odpowiedzi piszcie w komentarzu pod postem.

# data[].attributes.body
Odsyłamy was do ciekawego artykułu o szwedzkiej artystce przemieniającej stare, zniszczone książki w cudowne, piękne dekoracje. Przeczytajcie koniecznie i zobaczcie, co można wyczarować ze zniszconych lektur.

# data[].attributes.attachment_link.title
Szwedzka artystka przemienia strony starych książek w efektowne ozdoby.

# data[].attributes.attachment_link.description
Miłośniczka literatury tworzy trójwymiarowe modele, dając starym książkom szansę na drugie życie.

# data[].attributes.body
Sprawdź się czy jesteś mugolem czy czarodziejem. Szkoła w Hogwarcie czeka na ciebie! Pamiętajcie, że prawidłowa jest tylko jedna odpowiedź.

# data[].attributes.attachment_link.description
Sprawdź się - jesteś mugolem czy czarodziejem? Szkoła w Hogwarcie czeka.
Tylko jedna odpowiedź jest prawidłowa.

# data[].attributes.body
Kulinarno-literackie różności. Zapraszamy do zabawy!

# data[].attributes.body
Darmowy dostęp do spektakli w maju:)

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Kolejna lista, tym razem dotycząca spektakli w maju .

Na końcu listy znajduje się ekstra dodatek :-).
Pamiętajcie, dostęp do spektaklu bywa jednorazowy - na żywo lub aktywny najwyżej kilkadziesiąt godzin. Może nie być dostępny przed, jak i po ogłoszonej dacie. Nie przegap terminów!
1. Legenda o Smoku Wawelskim - spektakl online - 6 maja 17.00 - 8 maja 23.59

Zapraszamy na przedstawienie online pod tytułem „Legenda o Smoku Wawelskim" w wykonaniu Teatru Prima. Przygody dzielnego Szewczyka, któremu dzięki wrodzonemu sprytowi i pomysłowości udało się pokonać groźnego Smoka.
Historia pokazana z ogromną dawką humoru, piękną oprawą muzyczną i wykorzystaniem dużych, kolorowych form plastycznych - niezwykle efektowna lalka imitująca Smoka, lalki typu mupety, oraz aktorzy w żywym planie angażujący najmłodszą publiczność do powierzanych im zadań. Dzięki temu każdy może poczuć się małym bohaterem, który osobiście pomógł Szewczykowi w zwycięstwie nad Smokiem.
Przedstawienie posiada wiele walorów edukacyjnych. Rycerze, którzy stają do walki ze Smokiem to przedstawiciele różnych nacji. Źródło opisu: www.agencjaprima.pl.
Zobaczcie zwiastun przedstawienia: https://youtu.be/yjNd8jBAeSs

Link do spektaklu pojawi się w wydarzeniu oraz na stronie https://www.facebook.com/Odolanka w czwartek 6.05 o godz. 17:00 i pozostanie aktywny do soboty 8.05 do godz. 23:59.

2. „Kosmolenie ratują świat", Teatr Kultureska - Scena Młodego Widza - 7 maja, 9.30

Zapraszamy Was w kosmiczną podróż w czasie. Jest rok 3030. Ziemię ogarnęła zagłada. Przez zanieczyszczenia z planety zniknęły rośliny i zwierzęta. Pośród dymu i zgliszczy słychać tylko płacz ostatniej żyjącej istoty - Kropelki Wody. A tymczasem, gdzieś daleko w kosmosie, na odległej planecie żyją w spokoju Kosmolenie. Ewa, która ciągle ziewa i Michał Kichał - to największe kosmiczne leniuchy. W ich duszy tli się jednak marzenie - chcieliby zostać bohaterami przestworzy. Pewnego dnia na ich planetę dociera wiadomość z Ziemi z błaganiem o pomoc. Czy zareagują? Czy uda się uratować najpiękniejszą planetę w kosmosie?
"Kosmolenie ratują Ziemię" to ekologiczny spektakl teatralny, który uczy przez zabawę. To wesoła lekcja ekologii, oprawiona wyjątkową muzyką, kostiumami i scenografią. Z zabawnej historii płynie do widzów wartościowy morał: „Jeżeli zadbacie o przyrodę, możecie stać się ziemskimi bohaterami". Przedstawia dzieciom negatywne skutki działań człowieka oraz wskazuje sposoby na właściwe gospodarowanie odpadami - poszerza wiedzę dziecka o segregacji odpadów, metodach unikania powstawania odpadów oraz możliwościach ponownego wykorzystania odpadów. Ta przejmująca historia z pewnością poruszy serce każdego dziecka i zmotywuje do podejmowania działań ekologicznych.

Przedstawienie adresowane jest do dzieci w wieku przedszkolnym i uczniów klas I-IV szkoły podstawowej. Transmisja przedstawienia na kanale YouTube (Teatr Mały Tychy) - https://www.youtube.com/c/TeatrMalyTychy/ - dostępna przez 5h.

3. Czarne i białe - spektakl dla dzieci online - 8 maja, 16.00 - 10 maja, 16.00

Wykonanie: Teatr pod Orzełkiem w BiałymstokuPoetycki spektakl dla dzieci utrzymany w stylu „Kabaretu Starszych Panów".Poeta Pan Czarny i Malarka Pani Biała tworzą książkę o czarno-białym miasteczku. Widzowie biorą udział w przygodach Czarnego i Białego Kota, Białego Niedźwiedzia, Fotografa, Sroki-kłamczuchy, Białego Kruka, Rodziny Tralalińskich, obserwują czarno-białe zjawiska z otaczającej nas rzeczywistości. Poznajemy perypetie mieszkańców miasteczka bawiąc się klasyką poezji dziecięcej. Atrakcją spektaklu są płaskie lalki przypominające figury wycięte z kart książki. Muzykę do spektaklu stworzyła Agnieszka Glińska.Przedstawienie dla dzieci od 3 lat.
Czas trwania 45 min.
Spektakl będzie dostępny na kanale YouTube CKiS Tczew do dnia 10 maja. Link do spektaklu pojawi się wkrótce. Teatr pod Orzełkiem to profesjonalni aktorzy lalkarze, absolwenci Wydziału Sztuki Lalkarskiej w Białymstoku, Akademii Teatralnej w Warszawie, prezentujący swoje umiejętności w kraju i za granicą. Teatr założył Mariusz Orzełek miłośnik teatru przedmiotu i wieloletni praktyk technik lalkowych, współtwórca białostockich teatrów dla dzieci Klapa i Co Nieco. W latach 1994-2002 wykładowca w Akademii Teatralnej w Warszawie na Wydziale Sztuki Lalkarskiej w Białymstoku.

4. Spektakl "Nowe Szaty Króla" - 9 maja, 16.00

Baśń Andersena o nagim królu - o królu oszukanym i samooszukującym się opowiedziana na nowo przez Malinę Prześlugę. I to jak opowiedziana! Historia dzieje się współcześnie, kiedy to po świecie, jak po wybiegu, paradują celebryci, a eksperci w dziedzinie mody i urody stają się guru dla mas. Takim nowoczesnym światem glamour zarządza król - mierny kreator własnego życia, który wewnętrzną pustkę, rozdzierającą samotność usiłuje przykryć coraz to bardziej szałowym ciuchem. Aż do absurdu, aż do okrzyku: „Król jest nagi!". Opowieść tym smutniejsza, że aktualna. Ale pełni wigoru aktorzy Teatru ES nie pozwolą Wam się smucić ponad miarę, tym bardziej, że tekst sztuki przepełniony jest wybornym humorem Prześlugi, a piosenki z muzyką Roberta Protasewicza, który jest reżyserem całości, nadają przedstawieniu lekkości.

Dostęp - https://www.facebook.com/ckis.siedlce

5. FANTAZJANA - Niekończąca się historia - 9 maja, 15.00

„Więc uwierz w siebie
Bawiąc się, sięgnij gwiazd wiedząc, że
To Twe przeznaczenie
Poczuj, że to Twój świat, uwierz w nie!
Bastian po śmierci mamy zamyka się w sobie, ma problemy w szkole i nie potrafi porozumieć się ze swoim tatą. Pewnego dnia chowa się w księgarni, uciekając przed prześladującymi go starszymi kolegami ze szkoły. Tam znajduje tajemniczą książkę, dzięki której przeżyje najwspanialszą przygodę w swoim życiu. Nie jest to bowiem zwykła książka, ale pełna magii brama do innego świata. Dzięki niej Bastian przenosi się w krainę Fantazjany, której grozi zagłada...Mały chłopiec okaże się wkrótce jedyną osobą, która może uratować świat fantazji. Czy Bastian poradzi sobie z zadaniami, które na niego czekają? Czy uda mu się uratować świat fantazji? Tego dowie się każdy, kto wraz z Bastianem wyruszy w podróż jeszcze niezbadanej, ogromnej Fantazjany. Autorskie piosenki, wartko tocząca się akcja spektaklu, piękne kostiumy, efekty multimedialne czynią ten spektakl wyjątkowym teatralnym widowiskiem z wartościowym morałem, który zapadnie w pamięci nie tylko najmłodszym widzom.

Dostęp - https://www.facebook.com/bibliotekajastrzebie

6. Spektakl dla dzieci „Wiślana opowieść" Teatru Lalek Igraszka - 9 maja, 13.00

Od pewnego czasu nad Wisłą zaczęły się dziać niepokojące rzeczy, rzeka coraz wolniej płynie, a z jej nurtów słychać tajemnicze dźwięki, czyżby coś jej dolegało? Zaniepokojeni tym Sum i Czapla, postanawiają zgłębić tajemnicę. Podczas wyprawy Sum, poznaje chłopca Antka, który także chce rozwikłać wiślaną zagadkę. Okazuje się, że w Wiśle zamieszkał Potwór Śmieciej... Wszystkich, którym nie jest obojętny los Królowej polskich rzek, serdecznie zapraszamy na autorską bajkę o wartkiej akcji, mądrym przesłaniu i pięknych piosenkach.
Autor: Paweł Kołodziejski
Reżyseria: Zespół
Lalki i scenografia: Beata Chojak
Muzyka, aranżacja, efekty dźwiękowe: Andrzej Perkman, Paweł Kołodziejski
Czas trwania: ok. 40 minut
Transmisja online na żywo na kanale YouTube Okęckiej Sali Widowiskowej - dostęp bezpłatny.
Link do transmisji - https://youtu.be/pp-bBKfAZYg

7. Spektakl dla dzieci „Lampa Aladyna" - Teatr Sztuka - Na żywo z MOKu - 15 maja, 11.00

Studio teatralne „Sztuka" oraz Miejski Ośrodek Kultury w Wojkowicach zapraszają na kolejne przedstawienie online dla najmłodszych! Bardzo cieszy nas duże zainteresowanie spektaklami online dla dzieci dlatego mamy dla Was nową propozycję. Tym razem przeniesiemy się do egzotycznej Persji gdzie poznamy tytułowego Aladyna, dowiemy się co kryje tajemnicza lampa oraz przeżyjemy z nim wspaniałe przygody.
Przedstawienie odbędzie się 15 maja w sobotę o godzinie 11.00.
Aladyn jest bohaterem jednej z baśni znajdujących się w „Księdze tysiąca i jednej nocy" i jest to z pewnością jedna z najpopularniejszych historii znanych we wszystkich kręgach kulturowych i na wiele sposobów opowiadanych. Jedno w tej opowieści jest niezmienne - Aladyn, młody chłopak staje się pewnego dnia właścicielem tajemniczej oliwnej lampy. Lampa ma magiczne właściwości, a kto ją zdobędzie odmieni swoje życie. Aby dowiedzieć się co spotkało naszego bohatera, w jaki sposób zdobył tajemniczą lampę i odkrył jej moc, należy 15 maja zalogować się na kanał MOK-u na youtube i razem z nami poznać orientalny świat magii. Zapraszamy!

Link do transmisji - https://youtu.be/wdUWHqbzDMY

8. Spektakl dla dzieci "O Jasiu, Małgosi i chatce z łakoci" - 16 maja, 15.00

16 maja 2021 (niedziela)
godz. 15.00„O Jasiu, Małgosi i chatce z łakoci". Spektakl dla dzieci on-line.

Dostęp - https://www.facebook.com/cpkpp

9. "Król Maciuś " spektakl dla dzieci - 22 maja, 13.00

W ramach cyklu TEATR SMYKA zapraszamy 22 maja 2021r., o godz.13.00
najmłodszych miłośników teatru na spektakl „Król Maciuś" w wykonaniu aktorów Teatru Wariacja.Maciuś został królem choć ma dopiero kilka lat. Nie wie co król może robić, a czego zabrania królewska etykieta. Jak rządzić królestwem, kiedy jeszcze nie umie się pisać , czytać i liczyć? Kto ma władać krajem? Ministrowie czy król? Maciuś zmienia prawo i staje się Królem Maciusiem Pierwszym -Reformatorem. Powołuje dziecięcy parlament i ... co się wydarzy ?To zobaczyć musicie sami.

Dostęp - https://youtu.be/93TJbHMddyA

10. Spektakl dla dzieci na podstawie twórczości Stanisława Jachowicza - online

Zapraszamy na spektakl - online dla dzieci na podstawie twórczości Stanisława Jachowicza w wykonaniu aktorów Teatru Falenica im. Szczepana Szczykno.

Dostęp - Wawerskie Centrum Kultury Filia Falenica - https://www.facebook.com/wck.falenica

11. Spektakl dla dzieci i młodzieży "Dziób w dziób" - 29 maja, 18.00

Podwórkiem rządzi banda Gołębi!. „Najmocarniejsza na osiedlu! Na dzielni! Na mieście!" Wszystkie parapety są ich. „Rządzą Gołębie! Tylko Gołębie! Zawsze Gołębie!". Pewnego dnia, w niewyjaśnionych okolicznościach znika gołąb Janusz. Podejrzenie pada na kota, bo „kto inny ma pożerać gołębie"...Zbrodnia! Zemsta! Honor! Przyjaźń!... I dużo śmiechu!... Pełna gwałtownych scen opowieść dla ludzi o mocnych nerwach.
Raczej dla młodszej podstawówki niż przedszkolaków. Ale rodzice też będą się świetnie bawić. (kto wie czy nie lepiej od dzieci?)

Autor: Malina Prześluga. Wykonanie: Teatr N.O.R.A. (Nadwiślańskie Oddziały Rezerw Artystycznych).
Obsada: Gołąb Zbigniew - Julia Bartkiewicz; Gołębica Mariola - Paulina Rawińska; Gołąb Heniek - Kinga Kalmus; Gołąb Stefan - Julia Kulesza; Gołąb Maniek - Julia Jarząbek; Gołąb Janusz - Julia Majcher; Wróbel Przemek - Julia Witkowska; Kotka Dolores - Milena Bajdecka. Kostiumy - Kinga Kalmus.
Reżyseria - Krzysztof Konrad, Malina Prześluga-Delimata.

Dostęp ON-LINE (FB CPK) - https://www.facebook.com/cpkpp
Na koniec coś wyjątkowego ... dla dzieci i dorosłych:
Noc Muzeów w wilanowskim pałacu - 15 maja, 19.00-24.00

W tym roku przygotowaliśmy moc atrakcji z pogranicza przyrody, historii i sztuki! Czekają na was mappingi, pokazy, warsztaty, fascynujące opowieści... zwiedzanie nowej wystawy czasowej „Rośliny i zwierzęta. Atlasy historii naturalnej w epoce Linnusza" i wilanowskiego parku! Mamy dla Was też niespodziankę!

Dla kogo? Dla każdego!
W programie:

1. Co się kryje za fasadą?
Podczas spaceru wokół pałacu przyjrzymy się uważnie rzeźbom, płaskorzeźbom i malowidłom umieszczonym na zewnątrz rezydencji. Opowiemy, jakie treści kryją dekoracje zdobiące pałacowe elewacje i co o relacjach człowieka ze światem roślin można się z nich dowiedzieć!
Kiedy i gdzie: godz. 19.00, 19.30, 20.00 w parku lub godz. 20.00, online: MS Teams, http://bityl.pl/rXBCK
Dla kogo: osoby dorosłe

2. Warsztaty kulinarne online! - Od wilanowskich mistrzów kuchni dowiemy się, co jadał król Jan III i jak mogła wyglądać jego kolacja. Wspólnie przygotujemy danie z królewskiego menu.
Kiedy i gdzie: godz. 19.00, online: strona muzeum na Facebooku - https://www.facebook.com/wilanow
Dla kogo: dorośli.

3. Witaj Majowa Jutrzenko - premiera wideoklipów - Uchwalenie Konstytucji z 1791 r. do dziś jest jednym z najważniejszych wydarzeń historycznych w Polsce. W majową Noc Muzeów 2021 r. pragniemy muzycznie uczcić rocznicę jej uchwalenia. Zapraszamy na dwie premiery wideoklipów: Witaj Majowa Jutrzenko (inaczej Mazurek 3 Maja) oraz Polonez 3 Maja.
Kiedy i gdzie: godz. 19.00, 21.00, online: strona muzeum na Facebooku https://www.facebook.com/wilanow

4. Sekret metamorfozy, czyli wieczorna opowieść o motylach. Zapraszamy do wysłuchania opowieści o niezwykłej przemianie, jaką co roku przechodzą motyle - zarówno te nocne, jak i dzienne. Poznajcie Marię Sibyllę Merian - pionierkę entomologii i badaczkę tego fascynującego zjawiska. Dzięki niej dowiecie się, jakie związki łączą motyle i rośliny.
Dla kogo: dorośli i dzieci w wieku powyżej 6 lat
Kiedy i gdzie: godz. 19:15-20.00, online: MS Teams, http://bityl.pl/3n1bJ
Prowadząca: dr inż. Julia Dobrzańska

5. Czy pszczoły w nocy śpią? Zapraszamy na filmową relację z wilanowskiej pasieki Ule Króla.
Kiedy i gdzie: godz. 20.00, online: strona muzeum na Facebooku - https://www.facebook.com/wilanow
Dla kogo: dorośli

6. Pałasz - legendarny koń króla Jana III - Opowiemy o wielkiej miłości króla do koni, która zrodziła się już w okresie dzieciństwa. Zanim nieustraszony zwycięzca spod Wiednia dosiadł legendarnego jasnego kasztana o imieniu Pałasz, sztukę ujeżdżania doskonalił na drewnianym koniku. Historia tej zabawki stanie się inspiracją do kreatywnego działania, w trakcie którego wyczarujemy kolorowego drewnianego konika na biegunach.
Dla kogo: dorośli i dzieci powyżej 8 lat
Kiedy i gdzie: godz. 20.30-21.30, online: MS Teams, http://bityl.pl/DAzSH
Prowadząca: Katarzyna Pietrzak

# data[].attributes.attachment_link.description
Kolejna lista, tym razem dotycząca spektakli w maju . Na końcu listy znajduje się ekstra dodatek :-). Pamiętajcie, dostęp do spektaklu bywa jednorazowy - na żywo lub aktywny najwyżej kilkadziesiąt godzin. Może nie być dostępny przed, jak i po ogłoszonej dacie. Nie przegap terminów! 1.

# data[].attributes.headline
ROZPOCZYNAMY ŚWIĘTOWANIE - TYDZIEŃ BIBLIOTEK                       Hasłem Tygodnia Bibliotek 2021 jest „Znajdziesz mnie w bibliotece” Co roku Stowarzyszenie Bibliotekarzy Polskich organizuje, w dniach 8-15 maja, Tydzień Bibliotek - program promocji czytelnictwa i bibliotek. Ma on na celu podkreślanie roli czytania i bibliotek w poprawie jakości życia, edukacji oraz zwiększanie prestiżu zawodu bibliotekarza i zainteresowania książką szerokich kręgów społeczeństwa. 

# data[].attributes.subject
ROZPOCZYNAMY ŚWIĘTOWANIE - TYDZIEŃ BIBLIOTEK                       Hasłem Tygodnia Bibliotek 2021 jest „Znajdziesz mnie w bibliotece” Co roku Stowarzyszenie Bibliotekarzy Polskich organizuje, w dniach 8-15 maja, Tydzień Bibliotek - program promocji czytelnictwa i bibliotek. Ma on na celu podkreślanie roli czytania i bibliotek w poprawie jakości życia, edukacji oraz zwiększanie prestiżu zawodu bibliotekarza i zainteresowania książką szerokich kręgów społeczeństwa. 

# data[].attributes.attachment_link.title
Widok z wieży zamkowej - Muzeum Zamkowe w Malborku | Prezentacja panoramiczna - wkraj.pl

# data[].attributes.attachment_link.description
Zobacz wirtualną wycieczkę po : Widok z wieży zamkowej - Muzeum Zamkowe w Malborku - panoramy wkraj.pl zapraszamy

# data[].attributes.attachment_link.title
Wirtualne spacery - Kopalnia Soli w Wieliczce - Trasa Turystyczna

# data[].attributes.attachment_link.description
Kopalnia Soli w Wieliczce - Trasa Turystyczna: Wejście główne

# data[].attributes.body
Poniżej przedstawiamy zwycięzców i prace, które brały udział w konkursie "Sleeveface - ubierz się w książkę"
Wszystkim uczestnikom gratulujemy wspaniałych pomysłów!

# data[].attributes.body
Joanna B.

# data[].attributes.body
Jakub A.

# data[].attributes.body
III miejsce
Ksawery K.

# data[].attributes.body
Jakub A.

# data[].attributes.body
Lilly K.

# data[].attributes.body
Ola B.

# data[].attributes.body
Zuzanna C.

# data[].attributes.body
Wiktoria K.

# data[].attributes.body
Dziś specjalnie dla naszych starszych czytelników materiały do samodzielnego powtórzenia przed egzaminem ósmoklasisty.

# data[].attributes.headline
Egzamin ósmoklasisty - materiały dla uczniów

# data[].attributes.subject
Egzamin ósmoklasisty - materiały dla uczniów

# data[].attributes.body
Przed wami zestaw materiałów pomocnych w usystematyzowaniu wiedzy i przygotowaniu się do egzaminu ósmoklasisty. Znajdziecie tu przykładowe arkusze egzaminacyjne, arkusze próbnego egzaminu ósmoklasisty, pomocne adresy stron edukacyjnych. Klikajcie kolejne linki, by powtórzyć i utrwalić wiadomości zdobyte w szkole.

# data[].attributes.body
To kanał na YouTube zawierający  wideolekcje będące powtórzeniem wiedzy z lekcji języka polskiego. Kanał przygotowuje do egzaminu ósmoklasisty - zawiera powtórki z  gramatyki, literatury,  rozwiązania z testu ósmoklasisty, a także omówienie arkuszy egzaminu ósmoklasisty. Kanał prowadzony jest przez polonistkę i egzaminatora maturalnego, panią Izabelę Kasperek.

# data[].attributes.attachment_link.description
Od roku szkolnego 2018/2019 zacznie obowiązywać nowy egzamin ósmoklasisty. Druga część funkcjonującego z powodzeniem od kilku lat kanału „Wiedza z Wami”, poświecona nowej szkole podstawowej, powstała właśnie z myślą o Was – uczniach, którzy w kolejnych latach będą mierzyć się z tą formą sprawdzeni…

# data[].attributes.body
Blog prowadzony przez polonistkę, zawiera m.in. powtórzenie wiadomości przed egzaminem ósmoklasisty.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Na tej stronie znajdziecie informacje dotyczące powtórek do egzaminu ósmoklasisty z języka polskiego. W 2019 roku odbędzie się pierwszy taki egzamin. Jeśli nie wiecie, od czego zacząć powtarzając materiał, zajrzyjcie tutaj. Treść powtórkowa została podzielona na cztery części: Gramatyka, Teoria literatury, Lektury w szkole podstawowej oraz Formy wypowiedzi.

Przeczytaj o zmianach na egzaminie w 2021 roku.

Gramatyka

Dzięki wiedzy z gramatyki możemy poprawnie posługiwać się językiem mówionym i pisanym. Znajomość reguł gramatycznych pozwala na poprawne pod względem ortograficznym i interpunkcyjnym budowanie zdań. Umiejętność ta jest nie do przecenienia nawet w dzisiejszej zinformatyzowanej rzeczywistości.

Zacząć trzeba od fonetyki, która jest nauką o dźwiękach mowy ludzkiej. W drugiej części artykułu o fonetyce znajdziecie informacje o upodobnieniach oraz akcencie. Wiedza z fonetyki pomaga w nauce ortografii. Kolejny dział gramatyki to słowotwórstwo, które zajmuje się budową wyrazów. Potem należy powtórzyć fleksję, czyli przypomnieć części mowy i ich odmianę. Na koniec pozostaje składnia, czyli nauka o budowie zdań. Cześć druga artykułu o składni zawiera informacje o rodzajach zdań oraz ich analizy. Uzupełnieniem jest artykuł o związkach składniowych.

Teoria literatury

Świadomy czytelnik powinien znać przynajmniej podstawowe pojęcia związane z literaturą. Pojęcia te to przede wszystkim: rodzaje literackie (epika, liryka i dramat). W obrębie każdego rodzaju literackiego znajdują się gatunki literackie. W przypadku epiki są to bajka, baśń, legenda, romans rycerski, nowela, opowiadanie, powieść, przypowieść oraz powiastka filozoficzna. Najważniejsze gatunki liryczne to fraszka, pieśń, hymn oraz tren. Dramat dzieli się na tragedię, komedię i dramat właściwy.

Powtórki należy zacząć od zapoznania się z rodzajami literackimi. Opis najważniejszych gatunków narracyjnych znajduje się we wpisie o gatunkach epickich. Do literatury pięknej zalicza się również poezję, której gatunki opisane są w artykule o gatunkach lirycznych. Ostatni rodzaj literacki to dramat. Osobny wpis dotyczy gatunków dramatycznych. Ballada i satyra należą do gatunków synkretycznych, czyli łączących cechy trzech rodzajów literackich, co jest opisane tutaj. Zabiegi artystyczne mające na celu wywołanie określonych emocji u odbiorcy opisane są w artykule o środkach stylistycznych.

Lektury w szkole podstawowej

W szkole podstawowej omówiliście wiele lektur należących do kanonu literatury. Przed egzaminem warto przypomnieć sobie ich treść, motywy, które w nich występują. To na pewno pomoże podczas pisania rozprawki, charakterystyki lub opowiadania.

W podstawie programowej dla klas 7-8 wyróżniono pozycje, które należy znać w całości i szczegółowo: Charles Dickens „Opowieść wigilijna"; Aleksander Fredro „Zemsta"; Jan Kochanowski: wybór fraszek, pieśni i trenów, w tym Tren I, V, VII i VIII; Aleksander Kamiński „Kamienie na szaniec"; Ignacy Krasicki „Żona modna"; Adam Mickiewicz „Reduta Ordona", „Śmierć Pułkownika", „Świtezianka", „Dziady część II", wybrany utwór z cyklu „Sonety krymskie", „Pan Tadeusz" (całość) - przeczytaj artykuły: Pan Tadeusz jako epopeja narodowa , Pan Tadeusz jako studium polskości; Antoine de Saint-Exupéry „Mały Książę"; Henryk Sienkiewicz „Quo vadis", „Latarnik"; Juliusz Słowacki „Balladyna", Stefan Żeromski „Syzyfowe prace"; Sławomir Mrożek „Artysta"; Melchior Wańkowicz „Ziele na kraterze" (fragmenty), „Tędy i owędy" (wybrany reportaż).

Prócz tego proponuję lektury uzupełniające: Oskar i pani Róża, Stary człowiek i morze

Opracowania wszystkich lektur będą pojawiały się tutaj sukcesywnie. Oprócz nich znajdziecie tu również życiorysy autorów oraz informacje o gatunkach literackich.

Krótki przegląd epok literackich znajduje się tutaj

Formy wypowiedzi

Tworzenie własnej wypowiedzi pisemnej nie jest sztuka łatwą. Trzeba pamiętać o formie i stylu, pisać na temat i uniknąć błędów. Jak napisać wypracowanie? Na czym trzeba się skupić, pisząc rozprawkę, charakterystykę czy opowiadanie? Przypomnienie tych form wypowiedzi jest tutaj. Przeczytaj artykuł, jak napisać rozprawkę. A na koniec krótki przegląd użytkowych form wypowiedzi takich jak zaproszenie, ogłoszenie, list, reklama, instrukcja, dedykacja, podanie czy życiorys.

Przykładowe wypracowania

Zobacz jakie były tematy na egzaminie gimnazjalnym: Czy marzenia maja sprawczą moc?, Wybory życiowe a wyznawane wartości, Czy warto bronić własnych przekonań?

Tematy na egzaminie ósmoklasisty będą w podobnym stylu, więc na pewno warto przeczytać te opracowania.

Zobacz wpis: Rozprawka na MDJO

Zobacz opracowania tematów, które pojawiły się na egzaminie ósmoklasisty:

2019 - Czy w relacjach międzyludzkich warto kierować się sercem czy rozumem?

2021 - Czy w trudnej sytuacji człowiek poznaje samego siebie?

2022 - Z przyjacielem łatwiej pokonywać trudności.

Powodzenia na egzaminie!

Dawny egzamin po gimnazjum

Obecnie nie ma już gimnazjów i egzaminu gimnazjalnego, który jednak był dość zbliżony do egzaminu ósmoklasisty. W związku z powyższym warto wejść na stronę z powtórkami do egzaminu gimnazjalnego i uzupełnić swoją wiedzę.

# data[].attributes.attachment_link.title
Powtórki do egzaminu ósmoklasisty - Przemyślenia polonistki

# data[].attributes.attachment_link.description
Na tej stronie znajdziecie informacje dotyczące powtórek do egzaminu ósmoklasisty z języka polskiego. W 2019 roku odbędzie się pierwszy taki egzamin. Jeśli nie wiecie, od czego zacząć powtarzając materiał, zajrzyjcie tutaj. Treść powtórkowa została podzielona na cztery części: Gramatyka, Teoria literatury, Lektury w szkole podstawowej oraz Formy wypowiedzi.

# data[].attributes.body
A może macie ochotę na wirtualny spacer? Przed wami aż 12 znanych muzeów, które zdecydowały się na udostępnienie zbiorów widzom online. Zapraszamy!

# data[].attributes.attachment_link.description
Kukulturze to blog, na którym znajdziesz wiele inspirujących zdjęć, opowieści o artystach i ich muzyce oraz ciekawe artykuły o różnych aspektach kultury. To idealne miejsce dla miłośników sztuki i dla tych, którzy chcą zgłębić jej tajniki.

# data[].attributes.body
A teraz coś ekstra! Wchodźcie szybko i sprawdźcie się w pokoju zagadek! Czy uda się wam znaleźć klucz? Dajcie nam znać!

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
START

escape game

Mam do Ciebie prośbę.

Niestety nie pamiętam gdzie.

Jestem pewna, że sobie poradzisz.

STRONA DOMOWA

1.

2

3

4

sala gimnastyczna

Kliknij na duży ekran

Watch the video and respond correctly

Znajdź i policz
Brawo! Idziemy dalej.
To nie jest dobra odpowiedź.
Policz jeszcze raz

Watch the video and respond correctly

Znajdź i policz

To nie jest dobra odpowiedź.
Policz jeszcze raz.
Brawo! Idziemy dalej.
Watch the video and respond correctly

Znajdź i policz

To nie jest dobra odpowiedź.
Policz jeszcze raz
Brawo! Idziemy dalej.
Watch the video and respond correctly

Policz znalezione przedmioty

Wynik to pierwsza liczba do sejfu.
Zapamietaj ją
Idziemy dalej
Jadłospis

Przeczytaj jadłospis
i odpowiedz na pytania

Jadłospis

Wtorek

Ziemniaki, schab, kompot

Środa

Pierogi z owocami, sok

Zupa ogórkowa

Poniedziałek

Jabłko

Ryż, gulasz, kompot

Zupa pomidorowa

Jesteś gotowy?

Poniedziałek

W jaki dzień będzie rosół??
Brawo! Idziemy dalej.
To nie jest dobra odpowiedź.
Przeczytaj dokładnie.

W jaki dzień nie będzie kompotu?

Poniedziałek

Jaka zupa będzie w poniedziałek?

pomidorowa

kolejna cyfra to 4
Brawo! Idziemy dalej.
O psie, który jeździł koleją

Bajki na dobranoc
Karolcia
Baśnie Andresena

Ania z Zielonego Wzgórza

Król Maciuś Pierwszy

Dzieci z Bullerbyn

Wiersze dla dzieci

Wybierz właściwą odpowiedź

Ile było zielonych ksiażek ?

Jesteś urodzonym geniuszem

Ile książek ma białe napisy?

Na ilu książkach znajduje się symbol ?

Zapamietaj ją!

Kolejna cyfra do szyfru to

*Spróbuj jeszcze raz!

* Kolejna cyfra do sejfu to 0!

Szukaj sejfu

a moze znajdziesz coś jeszcze..

Miś sejf?

Brawo znalazłeś!

Aby otworzyć sejf musisz wpisać kod, który składa się z cyfr znalezionych
w innych pomieszczeniach

· Mission number 01

Pamiętaj ważna jest kolejność

Aby otworzyć sejf musisz wpisać kod, który składa się z cyfr znalezionych
w innych pomieszczeniach

· Mission number 01

Pamiętaj ważna jest kolejność

Pamiętaj ważna jest kolejność

Pamiętaj ważna jest kolejność

· Mission number 01

Pamiętaj ważna jest kolejność

· Mission number 01

Pamiętaj ważna jest kolejność

· Mission number 01

Pamiętaj ważna jest kolejność

· Mission number 01

Pamiętaj ważna jest kolejność

· Mission number 01

Pamiętaj ważna jest kolejność

· Mission number 01

Pamiętaj ważna jest kolejność

· Mission number 01

Pamiętaj ważna jest kolejność

· Mission number 01

Pamiętaj ważna jest kolejność

Sejf otwarty

Dziękuję za pomoc!
Bez Ciebie nie dałabym rady.

by A.Hejda

by A.Hejda

# data[].attributes.attachment_link.description
START escape game Mam do Ciebie prośbę. Niestety nie pamiętam gdzie. Jestem pewna, że sobie poradzisz. STRONA DOMOWA 1. 2 3 4 sala gimnastyczna Kliknij na duży ekran Watch the video and respond correctly Znajdź i policz Brawo! Idziemy dalej.

# data[].attributes.body
"Musisz pomyśleć o czymś cudownym.

A takie myśli uniosą cię same w powietrze."

~Piotruś Pan

# data[].attributes.attachment_link.title
CREST OF POLAND - 80 elementów - Układaj puzzle za darmo na Puzzle Factory

# data[].attributes.attachment_link.description
Puzzle Crest of Poland - Gry puzzle jigsaw online. Puzzle układanki, gry logiczne dla dzieci. Ułóż darmowe puzzle. Crest of Poland.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Sudoku

Który symbol zamiast pytajnika?

Instrukcja

Start

Niestety to zła odpowiedź!

Niestety to zła odpowiedź!

Niestety to zła odpowiedź!

Niestety to zła odpowiedź!

Sudoku to łamigłówka, której celem jest wypełnienie diagramu 4 X 4 w taki sposób, aby w każdym wierszu, w każdej kolumnie i w każdym z czterech pogrubionych kwadratów 2 X 2, znalazł się każdy z czterech rysunków, dokładnie jeden raz. Należy wskazać symbol, jaki powinien znaleźć się na planszy Sudoku w miejscu znaku zapytania.

Sudoku

Który symbol zamiast pytajnika?

?

Instrukcja

Start

Niestety to zła odpowiedź!

Niestety to zła odpowiedź!

Niestety to zła odpowiedź!

Sudoku to łamigłówka, której celem jest wypełnienie diagramu 4 X 4 w taki sposób, aby w każdym wierszu, w każdej kolumnie i w każdym z czterech pogrubionych kwadratów 2 X 2, znalazł się każdy z czterech rysunków, dokładnie jeden raz. Należy wskazać symbol, jaki powinien znaleźć się na planszy Sudoku w miejscu znaku zapytania.

Sudoku

Który symbol zamiast pytajnika?

?

Niestety to zła odpowiedź!

Niestety to zła odpowiedź!

Niestety to zła odpowiedź!

Sudoku

Który symbol zamiast pytajnika?

?

Niestety to zła odpowiedź!

Niestety to zła odpowiedź!

Niestety to zła odpowiedź!

Sudoku

Który symbol zamiast pytajnika?

?

Niestety to zła odpowiedź!

Niestety to zła odpowiedź!

Niestety to zła odpowiedź!

Sudoku

Który symbol zamiast pytajnika?

?

Niestety to zła odpowiedź!

Niestety to zła odpowiedź!

Niestety to zła odpowiedź!

Sudoku

Który symbol zamiast pytajnika?

?

Niestety to zła odpowiedź!

Niestety to zła odpowiedź!

Niestety to zła odpowiedź!

Sudoku

Który symbol zamiast pytajnika?

?

Niestety to zła odpowiedź!

Niestety to zła odpowiedź!

Niestety to zła odpowiedź!

Sudoku

Który symbol zamiast pytajnika?

?

Niestety to zła odpowiedź!

Niestety to zła odpowiedź!

Niestety to zła odpowiedź!

Sudoku

Który symbol zamiast pytajnika?

?

Niestety to zła odpowiedź!

Niestety to zła odpowiedź!

Niestety to zła odpowiedź!

Sudoku

Który symbol zamiast pytajnika?

Brawo!!!

Powrót

# data[].attributes.attachment_link.title
Sudoku książkowe by Ewa Tarapata on Genially

# data[].attributes.attachment_link.description
Sudoku Który symbol zamiast pytajnika? Instrukcja Start Niestety to zła odpowiedź! Niestety to zła odpowiedź! Niestety to zła odpowiedź! Niestety to zła odpowiedź! Sudoku to łamigłówka, której celem jest wypełnienie diagramu 4 X 4 w taki sposób, aby w każdym wierszu, w każdej kolumnie i w każdym z czterech pogrubionych kwadratów 2 X 2, znalazł się każdy z czterech rysunków, dokładnie jeden raz.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Harry Potteri ZaginionyZnicz

ZADANIE 2

ZADANIE 3

ZADANIE 1

Znajdź mnie

SLYTHERIN

GRYFFINDOR

HUFFLePUFF

RAVENCLAW

Do jakiego należę domu?

NIESTETY NIE

NIESTETY NIE

NIESTETY NIE

Brawo, pewnie szukasz liczby 8

Wskaż mi znicz!

Gratulacje, druga cyfra której szukasz to 1

Widziałeś Insygnia Śmierci?

Uciekaj!

Możesz przesuwać światło aby przeszukać mrok

Ostatnia cyfra kodu to 5

Użyj kodu i otwórz sejf!

Użyj kodu i otwórz sejf!

Błąd

Użyj kodu i otwórz sejf!

*

Użyj kodu i otwórz sejf!

**

Znalazłeś znicz! Szacun!

# data[].attributes.attachment_link.title
ESCAPE ROOM by zienowicz.pawel+genially on Genially

# data[].attributes.attachment_link.description
Harry Potteri ZaginionyZnicz ZADANIE 2 ZADANIE 3 ZADANIE 1 Znajdź mnie SLYTHERIN GRYFFINDOR HUFFLePUFF RAVENCLAW Do jakiego należę domu? NIESTETY NIE NIESTETY NIE NIESTETY NIE Brawo, pewnie szukasz liczby 8 Wskaż mi znicz! Gratulacje, druga cyfra której szukasz to 1 Widziałeś Insygnia Śmierci? Uciekaj!

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Autor: Katarzyna Chojnacka-Musiał

Pewnego dnia Alicja siedziała wraz z siostrą nad brzegiem rzeki. Było ciepło i sennie. Dziewczynka zaglądała przez ramię siostry, która czytała książkę, jednak siedmioletniej Alicji książka wydała się nudna, ponieważ nie zawierała ilustracji ani dialogów.Nagle niedaleko przebiegł Biały Królik w białej kamizelce. Alicja zerwała się i pobiegła za nim. Królik zatrzymał się raptownie i wyciągnął kieszonkowy zegarek.- Och, och, jak późno! - zawołał przerażony i czmychnął do nory.Alicja bez namysłu skoczyła za nim...

Rozwiązuj kolejne zagadki, zapisuj pozyskane informacje i wypatruj Białego Królika.

Wykorzystaj darmową aplikację do czytania kodów QR,aby poznać fragment hasła.

Jeśli masz ochotę pokolorować ilustracje związane z przygodami Alicji, kliknij w kredkę i pobierz grafiki.

Autor: Katarzyna Chojnacka-Musiał

Jeśli brakuje Ci elementów hasła (powinno być ich osiem), to coś poszło nie tak. Zacznij od początku klikając w kapelusz.

Znajdź królika, który różni się od pozostałych. On skrywa kolejną zagadkę.

Jakim ptakiem grała w krykietaz królową Alicja z Krainy Czarów?

To nie jest właściwa odpowiedź.Wróć z Alicją do zadaniai spróbuj jeszcze raz...

Zgadza się!To był flaming!

Zapisz słowo: "wtedy"i ruszaj dalej.

Jestem Szalonym Kapelusznikiem, ale to już na pewno wiesz. Założę się jednako zestaw do herbaty, że nie rozwiążesz mojej zagadki...

--- -.. / .--. --- -.-. --.. .-.- - -.- ..-

Kropki, kreski, kropki, kreski,jakieś dziwne humoreski...

Odczytaj szyfr i zapisz hasło na później.

Wybierz słowa związanez poszczególnymi bohaterami

Ułóż puzzle, a poznaszkolejny element hasła

P

czytać

przestań

Czy ten kot czegoś nie ukrywa?

P

Chyba ktoś zgasił światło!Przy pomocy latarki odszukaj wiecznie spóźnionego bohatera w białej kamizelce, który zabierze Cię do kolejnej planszy.

Alicja

Biały Królik

Gąsienica

Królowa Kier

Księżna

Alicja

"Rozpocznij od początku... a później czytaj, póki nie dotrzesz do końca: wtedy przestań czytać".

Czy udało Ci się poprawnie ułożyć cytat?Pochwal się wychowawcy

"Alicja w Krainie Czarów":

# data[].attributes.attachment_link.title
Alicja by Biblioteka Szkolna on Genially

# data[].attributes.attachment_link.description
Autor: Katarzyna Chojnacka-Musiał Pewnego dnia Alicja siedziała wraz z siostrą nad brzegiem rzeki. Było ciepło i sennie. Dziewczynka zaglądała przez ramię siostry, która czytała książkę, jednak siedmioletniej Alicji książka wydała się nudna, ponieważ nie zawierała ilustracji ani dialogów.Nagle niedaleko przebiegł Biały Królik w białej kamizelce. Alicja zerwała się i pobiegła za nim.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Drodzy uczniowie zapraszamy na kolejną przygodę:)

Należy szanować symbole narodowe.Nie wolno niszczyć flagi ani godła.Hymn jest pieśnią , którą należy śpiewaćw pozycji stojącej na ważnych uroczystościach państwowych.Należy wtedy zachowywać się poważnie i spokojnie.

Proponujemy kilka gier- klikaj poniżej w ikonki.

Jak zrobić flagę i kotylion - klikaj w obrazki :)

Kolejna propozycja na "patriotyczne", kreatywne zabawy, czyli biało-czerwone układanki z plastikowych nakrętek i liczmanów.Potrzebne będą:białe i czerwone nakrętki,kolorowa kartka z bloku technicznego,klej, patyczki,białe i czerwone liczmany

Nadal bawimy się biało - czerwonymi barwami. Tym razem jest to zabawa sensoryczna - przesypywanie ryżu. Wykonaliśmy ozdobne buteleczki z kolorowym ryżem, w barwach polskiej flagi narodowej.Potrzebne będą:ryżmała butelkaczerwony barwnik spożywczy lub czerwona bibułałyżeczkalejek

Syrena Warszawska- kliknij w obrazki

Slajdy - żródło www.przedszkolanki. wordpress.com udostępnione przez Panią Paulinę Kozłowską do wykorzystania.

# data[].attributes.attachment_link.title
1 maja -3maja by Ewa Kołodziej on Genially

# data[].attributes.attachment_link.description
Drodzy uczniowie zapraszamy na kolejną przygodę:) Należy szanować symbole narodowe.Nie wolno niszczyć flagi ani godła.Hymn jest pieśnią , którą należy śpiewaćw pozycji stojącej na ważnych uroczystościach państwowych.Należy wtedy zachowywać się poważnie i spokojnie. Proponujemy kilka gier- klikaj poniżej w ikonki.

# data[].attributes.attachment_link.title
Fantastyczne Latające Książki Pana Morrisa Lessmore (2011)

# data[].attributes.body
https://wordwall.net/pl/resource/14394347/latarnik
https://wordwall.net/pl/resource/12007499/polski/latarnik-test

# data[].attributes.body
https://wolnelektury.pl/media/book/pdf/latarnik.pdf

# data[].attributes.body
"– A jeśli pewnego dnia będę musiał odejść? – spytał Krzyś, ściskając Misiową łapkę. – Co wtedy?

– Nic wielkiego – zapewnił go Puchatek. – Posiedzę tu sobie i na ciebie poczekam.

Kiedy się kogoś kocha, to ten drugi ktoś nigdy nie znika."

~Kubuś Puchatek

# data[].attributes.body
Do 30.04 można wysyłać prace na konkurs "SLEEVEFACE"

# data[].attributes.body
I miejsce - Lena Berek
II miejsce - Weronika Świtoń
II miejsce - Krzysztof Szczupak
III miejsce - Lily Krawczyk
Gratulujemy!!!

# data[].attributes.body
Konkurs literacki

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Gminne Centrum Kultury i Biblioteka w Przemęcie

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Wychodząc naprzeciw oczekiwaniom naszych mieszkańców, w tym konkretnym przypadku uczniów szkoły podstawowej klas 1-3, publikujemy linki do elektronicznej wersji lektur szkolnych - kliknij i czytaj! Nie marnuj czasu.

Lektury szkolne klas 1-3, publikujemy linki do elektronicznej wersji lektur szkolnych,
kliknij i czytaj! Efektywnie wykorzystaj czas! Przygotowała Jadwiga Kasperska

# data[].attributes.attachment_link.title
Lektura w każdym domu! Klasy 1 - 3 " Gminne Centrum Kultury i Biblioteka w Przemęcie

# data[].attributes.attachment_link.description
Gminne Centrum Kultury i Biblioteka w Przemęcie wita na swojej oficjalnej stronie internetowej.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Każdemu z nas trafiają się dni, kiedy nie chce nam się nic, a zwłaszcza zupełnie nie chce nam się wychodzić z domu w poszukiwaniu atrakcji. Niekiedy nie mamy okazji odwiedzenia ciekawych miejsc, bo po prostu są za daleko. Jeszcze dotkliwiej odczuwamy to teraz, gdy pozostajemy w domach z naszymi pociechami, niemal wszystko jest czasowo zamknięte i nikt nie wie, jak długo to potrwa.

W takiej sytuacji warto pamiętać o cudownej sile Internetu (choć tego zapewne nie trzeba Wam przypominać ...) Zapewnia on wszelaką rozrywkę, a świetnym rozwiązaniem dla wszystkich łaknących odrobiny wiedzy mogą być spacery po muzeach i galeriach. Kulturalne instytucje z całego świata udostępniają swoje kolekcje w sieci, zatem w zaciszu domowym wygodnie odbędziecie wirtualną przechadzkę.

Sprawdźcie naszą subiektywną listę muzeów, po których przespacerujecie się w sieci wraz z dziećmi!

Zaczniemy od przeglądu polskich muzeów.

Muzeum Powstania Warszawskiego - spacer

To muzeum znane jest chyba wszystkim, choćby ze słyszenia. Powstanie Warszawskie było jednym z najbardziej bohaterskich czynów patriotycznych w historii naszego kraju, a to muzeum pozwala lepiej zrozumieć codzienność mieszkańców Warszawy w tym czasie.
Teraz Muzeum Powstania Warszawskiego poprzez profil FB łączy się również on-line i codziennie są wejścia na żywo z ekspertami, dzielącymi się swoją wiedzą i pasją. W programie: wirtualne zwiedzanie Muzeum Powstania Warszawskiego, lekcje historii on-line na różnych poziomach edukacji i wykłady historyczne.

Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN - spacer

Muzeum POLIN jest nowoczesną instytucją kultury - muzeum historycznym ukazującym 1000 lat dziejów polskich Żydów.

Zamek Królewski w Warszawie - spacer

Pierwotnie rezydencja książąt mazowieckich, a od XVI wieku siedziba władz I Rzeczypospolitej. W 1980 Zamek Królewski wraz ze Starym Miastem został wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO, w 1994 wraz z historycznym zespołem miasta z Traktem Królewskim i Wilanowem Królewskim został uznany za pomnik historii.

Kopalnia Soli w Wieliczce - spacer

Kopalnia Soli w Wieliczce udostępniła Trasę Muzealną Muzeum Żup Krakowskich z podziemnymi komorami, w których znajdują się obiekty muzealne, a to wszystko w niezwykłym otoczeniu solnych rzeźb.

Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie - spacer

Okazja do zobaczenia ponad 200 eksponatów z historia lotnictwa. Modele eksponowane są w krajobrazie lotniska z początku minionego stulecia, we wnętrzach dawnych i stylizowanych przestrzeniach hangarowych.

Muzeum Zamkowe w Pszczynie - spacer

Muzeum mieści się w dawnej rezydencji magnackiej, w której zachowało się oryginalne wyposażenie i meble. Zamek jest obecnie jednym z najcenniejszych zabytków architektury rezydencjonalnej w Polsce.

Muzeum Zamoyskich w Kozłówce - spacer

We wnętrzach pałacowych zachował się autentyczny wystrój z przełomu XIX i XX wieku w stylu Drugiego Cesarstwa. Panorama daje możliwość spaceru po dziedzińcu, kaplicy oraz pałacu, gdzie w każdym pomieszczeniu możemy z bliska obejrzeć obiekty muzealne.

Zamek krzyżacki w Malborku - spacer

Zamek w Malborku, niegdyś siedziba mistrzów wielkiego zakonu krzyżackiego, dziś jest jedną z najpopularniejszych atrakcji województwa pomorskiego. Jego historia jest naprawdę bogata i sięga aż XIII wieku!

Muzeum Auschwitz-Birkenau - spacer

Zobaczycie nie tylko panoramę z lotu ptaka, lecz obejrzycie również rampę kolejową oraz budynki obozu Oświęcim i Brzezinka.

Ale to nie wszytko, bowiem teraz coraz więcej muzeów i innych instytucji uruchamia dodatkowe kanały, prowadzi wirtualne zajęcia i udostępnia swoje materiały. Zobaczcie tylko, co mamy na liście (oczywiście na bieżąco ją aktualizujemy):
Warto również zajrzeć do muzeów i galerii na całym świecie:
Van Gogh Museum, Amsterdam - spacer

Tego malarza chyba nikomu nie trzeba przedstawiać i właśnie dlatego w Amsterdamie znajdziecie muzeum stworzone na jego cześć i gromadzące jego dzieła.

British Museum, Londyn - spacer

Londyńskie British Museum ma imponujące zbiory, które zobaczyć możecie w trakcie odbywania wirtualnego spaceru. Do najważniejszych eksponatów Brytyjskiego Muzeum należą m.in. mumie egipskie, statuy faraona Sesotrisa III, marmury z ateńskiego Partenonu oraz szkice Michała Anioła, Rafaela i Leonarda da Vinci.

Luwr, Paryż - spacer

Luwr to jedno z największych muzeów i najczęściej odwiedzany tego typu obiekt na świecie. Są tu m.in. Nike z Samotraki, Wenus z Milo czy Mona Lisa Leonarda da Vinci.

Musée d'Orsay, Paryż - spacer

Podczas wirtualnego spaceru po tym muzeum zobaczycie dziesiątki słynnych dzieł francuskich artystów, między innymi Moneta, Cézanne'a i Gauguina.

Pergamon Museum, Berlin - spacer

To jedno z największych muzeów w Niemczech mające wiele do zaoferowania. Znajduje się w nim wiele starożytnych artefaktów, w tym Brama Isztar i Ołtarz Pergamon (Wielki Ołtarz Zeusa).

National Gallery of Art, Waszyngton - spacer

Amerykańskie muzeum oferuje online dwie expozycje: wystawę amerykańskiej mody z lat 1740-1895, w tym wiele renderingów ubrań z epoki kolonialnej i rewolucyjnej i zbiór prac holenderskiego malarza barokowego Johannesa Vermeera.

# data[].attributes.attachment_link.title
Zwiedzaj muzea nie wychodząc z domu! MiastoDzieci.pl - atrakcje dla dzieci, wydarzenia, imprezy rodzinne

# data[].attributes.attachment_link.description
To muzeum znane jest chyba wszystkim, choćby ze słyszenia. Powstanie Warszawskie było jednym z najbardziej bohaterskich czynów patriotycznych w historii naszego kraju, a to muzeum pozwala lepiej zrozumieć codzienność mieszkańców Warszawy w tym czasie. Teraz Muzeum Powstania Warszawskiego poprzez profil FB łączy się również on-line i codziennie są wejścia na żywo z ekspertami, dzielącymi się swoją wiedzą i pasją.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Nawet nie wychodząc z domu, można zwiedzać i podziwiać najpiękniejsze atrakcje turystyczne świata. Zebraliśmy dla Was listę 60 najciekawszych i najpopularniejszych budowli, które można zwiedzać wirtualnie. Zapraszamy do wirtualnych podróży! 1. Machu Picchu
Machu Picchu to XV-wieczne miasto Inków znajdujące się w Peru. Liczne ogrody, tarasy, fontanny i pałace tworzą niesamowity pejzaż. Kompleks ten był niegdyś zamieszkały przez 1500 osób i był miejscem kultu. Obecnie jest rezerwatem wpisanym na listę UNESCO.

Wirtualna podróż: https://www.airpano.com/360photo/Machu-Picchu-Peru/
2. Mont Saint Michel
Mont Saint Michel to wyspa o wysokości 78 metrów u normandzkiego wybrzeża Francji, w Zatoce Wzgórza Świętego Michała. Corocznie wyspę odwiedza ponad 3 miliony ludzi, którzy w okresie odpływów muszą pokonać 1,8-kilometrową groblę, by się tu dostać.

Zobacz model 3D: https://sketchfab.com/3d-models/mont-saint-michel
3. Tadż Mahal
Tadż Mahal znajduje się w indyjskim mieście Agra. Ten romantyczny grobowiec został wybudowany przez Szah Dżehana z dynastii Mogołów dla jego żony. Przy budowie brało udział ponad 20 tysięcy robotników, to oni przyczynili się do powstania tego jednego z "7 nowych cudów świata".

Wirtualna podróż: https://www.airpano.com/360photo/Taj-Mahal-India/
4. Sagrada Familia w Barcelonie
Sagrada Familia w Barcelonie to hiszpański kościół projektu słynnego Antonio Gaudiego. Choć budowa kościoła rozpoczęła się w roku 1882 roku, to do dziś dnia nie została ukończona. Po śmierci architekta w 1926 roku projekt przejmowało kilku innych architektów. Obecnie trwają intensywne prace mające na celu całkowite ukończenie budowli w roku 2026, czyli w setną rocznicę śmierci Gaudiego.

Wirtualny spacer: https://sagradafamilia.org/visita-virtual
5. Wersal
Ten zespół pałacowy jest rezydencją prezydencką i siedzibą królów francuskich, począwszy od czasów Ludwika XIV. Imponujące są rozmiary samego pałacu Wersalu, którego elewacja ogrodowa ma aż 640 metrów długości.

Podróż 3D: http://www.versailles3d.com/en/
6. Angkor Wat
Ten największy na świecie kompleks religijny - Angkor Wat składa się z 250 budowli powstałych w XII wieku. Sam Angkor Wat wchodzi w skład większego kompleksu Angkor Thom.

Wirtualna podróż: https://www.airpano.com/360photo/Angkor-Wat-Cambodia/
7. Sacré-Coeur w Paryżu
Znajdująca się na paryskim wzgórzu Montmartre bazylika Sacre-Coeur jest miejscem licznych pielgrzymek wiernych.

Wirtualne panoramy: http://www.sacre-coeur-montmartre.com/english/visit-and-audio-guide/article/panoramic-virtual-tour-of
8. Akropol w Atenach
Wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO Akropol został zainicjowany przez Peryklesa. Zbudowano tu kompleks świątyń: Partenon, Erechtejon, Apteros, sanktuarium Artemidy Brauronia i Propyleje. Samo wzgórze ma wysokość zaledwie 70 metrów i jest zbudowane ze skał wapiennych.

360-stopniowa galeria: https://www.airpano.com/360photo/Acropolis-Athens-Greece/
9. Pałac Kultury i Nauki w Warszawie
Ciągle najwyższy budynek w Polsce, Pałac Kultury i Nauki powstał jako dar narodu radzieckiego dla Polski.

Interaktywna podróż: http://www.pkin.pl/eng/page/virtual-tour
10. Chichen Itza
To mieszczące się na meksykańskim półwyspie Jukatan miasto Majów pochodzi z IV wieku. W 2007 roku Chichen Itza zostało wybrane przez internautów do nowej listy siedmiu cudów świata.

360-stopniowe zdjęcia: https://www.airpano.com/360photo/Chichen-Itza-Mexico/
11. Stonehenge
Budowla składająca się z 79 kamieni dochodzących do wysokości 9 metrów znajduje się w angielskim Salisbury. Do dziś zagadką pozostaje zarówno cel powstania Stonehenge, jak i sposób jego powstania, a także transportu ważących do 40 ton kamieni z odległego o 130 kilometrów kamieniołomu.

Zobacz zdjęcia: https://www.english-heritage.org.uk/visit/places/stonehenge/history-and-stories/stonehenge360/
12. Świątynia Lotosu
Znajdująca się w New Delhi, Świątynia Lotosu jest domem kultu Bahai, czyli "miejscem, w którym wypowiada się imię Boga o świcie". Jest to najczęściej odwiedzany budynek na świecie, codziennie odwiedza go od 8 do 10 tysięcy osób.

Zobacz panoramę: https://www.p4panorama.com/panos/lotustemple/
13. Statua Chrystusa Zbawiciela
Znajdujący się na 700-metrowej górze Corcovado posąg Chrystusa Zbawiciela, ma ręce wyciągnięte w kierunku miasta, jakby błogosławił ziemię. Każdego roku prawie 2 miliony turystów i mieszkańców odwiedza to miejsce, wchodząc na szczyt góry, aby zrobić zdjęcie obok pomnika "na szczęście".

360 ° panoramy: https://www.airpano.com/360photo/Christ-the-Redeemer/
14. Wielki Mur Chiński
Najsłynniejsza atrakcja Chin, czyli Wielki Mur Chiński, jest niezbędnym przystankiem podczas każdej podróży do tego państwa. Powszechnie uważany za cud świata, Wielki Mur ma ponad 2000 lat historii i rozciąga się na ponad 3000 mil w różnych prowincjach północnych Chin, co czyni go jedną z najbardziej imponujących starożytnych budowli na naszej planecie.

Wirtualna podróż po fragmencie muru: https://www.thechinaguide.com/destination/great-wall-of-china
15. Burj Al Arab
Ten słynny "żagiel" wybudowany został na sztucznej wyspie. Burj Al Arab jako pierwszy hotel na świecie otrzymał aż 7 gwiazdek, chociaż to nie są oficjalne standardy.

Wirtualna podróż: http://www.tourview.com.au/burj-al-arab-hotel.html
16. Grand Central Terminal
Grand Central Terminal w Nowym Jorku to największa stacja kolejowa na świecie. Budynek był scenerią dla wielu produkcji filmowych.

Odwiedź: https://www.youvisit.com/tour/grandcentral
17. Zamek Królewski w Warszawie
Pierwotnie był rezydencją książąt mazowieckich, zaś od XVI wieku stał się siedzibą władz I RP. Został niemalże całkowicie spalony i ograbiony przez Niemców w 1939 roku oraz zniszczony w 1944 roku.

Panorama 360-stopniowa: https://www.ai360.pl/panoramy/85
18. Kreml
Znajdujący się na brzegu rzeki Moskwy kompleks stał się siedzibą radzieckiego rządu od 1917 roku. W skład Kremlu wchodzi wiele pałaców i cerkwi.

Kreml w 360 stopniach: https://www.airpano.com/360video/Video-Moscow-Kremlin/
19. Opactwo Westministerskie w Londynie
Opactwo Westminsterskie w Londynie jest jednym z najstarszych kościołów na świecie, a jego historia sięga ponad 1000 lat. W jego wnętrzach pochowanych jest ponad 3300 znanych osób, w tym 17 monarchów oraz takie postacie jak Charles Dickens czy Jane Austen.

Wirtualna podróż: https://strikingplaces.com/tours/westminster-abbey-virtual-tour/
20. Burj Khalifa
Mający 828 metrów wysokości nowoczesny wieżowiec Burj Khalifa, w momencie ukończenia zyskał miano najwyższej budowli pod wieloma względami, m.in.: wysokości do wierzchołka iglicy, wysokości do najwyższego zamieszkałego piętra, do wierzchołka dachu oraz do najwyższego wierzchołka budowli.

Zobacz najwyższy budynek świata w 360 stopniach: https://www.touristtube.com/Things-to-do-in-Dubai/Burj-Khalifa-360
21. Muzeum Guggenheima w Nowym Jorku
Muzeum Guggenheima projektu Franka Lloyd Wrighta oprócz ciekawej bryły w kształcie odwróconej piramidy babilońskiej, posiada także ciekawe wnętrze. W środku znajduje się ogromna kolekcja obrazów takich artystów jak Picasso, Miro, Klee czy Kandisky.

Podróż po wnętrzu z Google Street View: https://artsandculture.google.com/streetview/solomon-r-guggenheim-museum-interior-streetview/jAHfbv3JGM2KaQ
22. Góra Rushmore
Znajdująca się w Południowej Dakocie Góra Rushmore, zawiera podobizny czterech amerykańskich prezydentów: George'a Washingtona, Thomasa Jeffersona, Theodore'a Roosevelta i Abrahama Lincolna.

Niesamowite 360-stopniowe zdjęcia: https://www.youvisit.com/tour/mountrushmore
23. Biały Dom
Biały Dom jest oficjalną rezydencją Prezydenta Stanów Zjednoczonych od blisko 200 lat. Mający sześć pięter budynek jest dostępny dla zwiedzających za darmo.

Wirtualny film z gościnnym występem Prezydenta Obamy: https://www.facebook.com/watch/?v=10155140995934238
24. Katedra Notre Dame w Paryżu
W wyniku pożaru 15 kwietnia 2019 roku Katedra Notre Dame uległa ogromnemu zniszczeniu, pożar pochłonął sporą część dachu oraz wnętrz.

Zobacz wnętrza sprzed pożaru: https://samsungvr.com/view/LsSvbbii1Mx
25. Muzeum Watykańskie
Muzeum otwarte w 1787 roku zawiera zbiory dzieł sztuki zgromadzone przez wielu papieży. Zobaczyć tu można m.in. freski Rafaela oraz Kaplicę Sykstyńską.

Wirtualna podróż: http://www.museivaticani.va/content/museivaticani/en/collezioni/musei/tour-virtuali-elenco.html
26. Most Golden Gate
Słynny most Golden Gate jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych mostów na świecie. Znany jest pod wieloma nazwami, np. "złota brama", "most tonący we mgle" czy "most samobójców".

360 ° galeria: https://www.airpano.com/360photo/San-Francisco-Golden-Gate-USA/
27. Pałac Buckingham
Oficjalna rezydencja Królowej, czyli Pałac Buckingham był przedmiotem wielu narodowych uroczystości, począwszy od jubileuszy i wesel po coroczne urodziny Królowej. Co roku przyjmuje w swoje bramy dziesiątki tysięcy osób na liczne imprezy i przyjęcia.

Wirtualna wycieczka: https://www.royal.uk/virtual-tours-buckingham-palace
28. Zapora Hoovera
Zapora Hoovera jest betonową zaporą grawitacyjną w Czarnym Kanionie rzeki Kolorado na granicy amerykańskich stanów Arizona i Nevada. Ta 220-metrowa budowla została zbudowana w latach 1931-1936 podczas Wielkiego Kryzysu.

360-stopniowa panorama: http://www.samrohn.com/360-panorama/hoover-dam-usa/
29. Wieża Eiffla
Symbol Paryża i Francji, słynna Wieża Eiffla miała początkowo być tymczasową konstrukcją na czas światowej wystawy. Jednak pozostawiono ją i obecnie ta 300-metrowa budowla jest jedną z najbardziej rozpoznawalnych budowli świata.

Podróż w Arts & Culture: https://artsandculture.google.com/streetview/tour-eiffel/sAHt5Gv4YGH84Q
30. Alhambra w Granadzie
Alhamba to zamek znajdujący się w hiszpańskiej Granadzie. Jest to twierdza obronna z 27 wieżami, w skład której wchodzą liczne tarasy, ogrody i dziedzińce.

Wirtualna podróż: https://www.alhambradegranada.org/en/info/placesandspots.asp
31. Kapitol Stanów Zjednoczonych
Siedziba Kongresu Stanów Zjednoczonych i miejsce zebrań przedstawicieli rządu. Oddany do użytku w 1863 Kapitol posiada aż 540 pokoi.

Wirtualny Kapitol: https://www.virtually-anywhere.com/portfolio/uscapitol/
32. Pompeje
Pompeje niegdyś były jednym z największych miast Półwyspu Apenińskiego, dystansując pod tym względem nawet Rzym. To miasto-muzeum zostało zniszczone w większości w 79 roku w wyniku erupcji wulkanu Wezuwiusz.

Podróż przez ruiny: https://www.italyguides.it/en/campania/pompeii
33. Luwr
Muzeum Narodowe Francji, czyli Luwr, składa się z dwóch głównych części, Nowego Luwru i Starego Luwru. W swoich zbiorach zgromadziło 380 tysięcy dzieł sztuki, m.in. słynne obrazy "Mona Lisa", "Posąg Wenus z Milo" czy "Nike z Samotraki".

Zwiedzanie muzeum: https://www.louvre.fr/en/visites-en-ligne
34. Teotihuacan
Znajdujący się 50 kilometrów na północny wschód od Meksyku kompleks Teotihuacan, to starożytne miasto-imperium, niegdyś bardzo duże, lecz z czasem uległo rozkładowi.

Zobacz kompleks: https://www.airpano.com/360photo/Teotihuacan-Mexico/
35. Schonbrunn
Wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa pałac Schonbrunn był niegdyś letnią rezydencją cesarzowej Sisi.

Panorama: https://www.touristtube.com/Things-to-do-in-Vienna/Schonbrunn-Palace-360
36. Mauzoleum Lincolna w Waszyngtonie
Skonstruowane na planie prostokąta mauzoleum zostało zbudowane w celu upamiętnienia Abrahama Lincolna, szesnastego prezydenta Stanów Zjednoczonych.

Widok 3d: https://historyview.org/library/lincoln-memorial/
37. Krzywa Wieża w Pizie
Mająca 55 metrów wysokości Krzywa Wieża w Pizie jest odchylona o ponad 4 metry od pionu. Obecnie trwają prace mające na celu zatrzymanie procesu ciągłego przekrzywiania się budowli.

360-stopniowe zdjęcia: https://www.airpano.com/360photo/Pisa-Tuscany-Central-Italy/
38. Zamek w Malborku
Mieszczący się na powierzchni 21 hektarów Zamek w Malborku jest największym zamkiem świata pod względem powierzchni.

Podróż wirtualna: https://muzeumzamkowewmalborku.wkraj.pl/html5/index.php?id=69124
39. Musée d'Orsay w Paryżu
Chociaż muzeum to ustępuje Luwrowi pod względem liczby oraz renomy dzieł, to i tak jest chętnie odwiedzane przez turystów. Corocznie odwiedza je 4 miliony zwiedzających.

Wirtualne muzeum: https://artsandculture.google.com/partner/musee-dorsay-paris?hl=en
40. Statua Wolności
Projekt stalowej konstrukcji Statuy Wolności wykonał Gustaw Eiffel. Sama konstrukcja została wykonana w Paryżu i przetransportowana do Nowego Jorku.

Zbiór panoram: https://www.airpano.com/360photo/Statue-of-Liberty-New-York-USA/
41. Zamek w Windsorze
Znajdujący się nad Tamizą Zamek w Windsorze jest główną poza-londyńską rezydencją królów angielskich. Pełni tę funkcję od prawie dziewięciu stuleci.

Wirtualna podróż: https://www.royal.uk/virtual-tours-windsor-castle
42. Zakazane Miasto
Zakazane Miasto to jedno z najczęściej odwiedzanych muzeów na świecie, corocznie odwiedza je blisko 17 milionów turystów.

Zobacz miasto: https://www.youvisit.com/tour/chinatour/100444
43. Ferrari World w Abu Zabi
W Abu Zabi powstał obiekt zwany " Świat Ferrari". Ten park rozrywki codziennie odwiedza nawet 10 tysięcy osób, do których dyspozycji są liczne teatry, symulatory, muzea, sklepy i restauracje.

Zobacz: https://www.virtualworldinternet.com/portfolio/ferrari-world-abu-dhabi
44. Most Brookliński
Mający 1834 metry długości Most Brookliński jest jednym z najstarszych mostów wiszących na świecie. Jest też jednym z najsłynniejszych mostów świata, licznie wykorzystywanym w produkcjach filmowych.

Widok 360-stopniowy: http://www.samrohn.com/360-panorama/top-of-the-brooklyn-bridge-new-york-city/
45. Zamek Neuschwanstein
Bawarski zamek rycerski, czyli Zamek Neuschwanstein, położony jest na grzbiecie wysokiej skały wśród malowniczej scenerii. Dlatego też jest najbardziej rozpoznawalnym zamkiem na świecie.

360-stopniowe video: https://www.airpano.com/360video/vr-neuschwanstein/
46. Świątynia Seetha Amman
Świątynia Seetha Amman Temple jest wyjątkową świątynią, którą zbudowano w miejscu, w którym Seeta Mata spędzała dni w więzieniu Ravana około 5000 lat temu. Jest również wyjątkowa, ponieważ jest jedną z niewielu świątyń poświęconych Seecie.

Panoramy: https://www.p4panorama.com/panos/SeethaAmmanTemple/
47. Petra w Jordanii
Petra niegdyś była stolicą królestwa Nabatejczyków, obecnie to już nie miasto, a raczej cmentarz, gdyż po dawnych budynkach pozostał jedynie pył lub ruiny.

Wideo panoramiczne: https://www.airpano.com/360video/Video-Petra-Jordan/
48. Big Ben
Big Ben to jedna z największych na świecie wież zegarowych, posiadająca 13,5-tonowy dzwon. Została wykonana w stylu neogotyckim i należy do zabudowań Pałacu Westminsterskiego.

Wirtualne zwiedzanie: https://edition.cnn.com/2017/03/05/vr/big-ben-london-clock-vr/index.html
49. Koloseum w Rzymie
Rzymskie Koloseum, "Amfiteatr Flawiuszów", to mistrzowskie dzieło o owalnym kształcie. Na jego olbrzymiej arenie niegdyś odbywały się krwawe walki gladiatorów.

360-stopniowe zdjęcia: https://www.airpano.com/360photo/Italy-Rome-Colosseum/
50. Pałac Pena w Sintrze
Pałac Pena został wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Ten kolorowy zabytek został uznany za jeden z siedmiu cudów Portugalii oraz za najpiękniejszy pałac świata przez magazyn European Best Destination.

Zobacz: https://www.airpano.com/360photo/Pena-Palace-Portugal/
51. Piramidy w Gizie
Słynne Piramidy w Gizie posiadają niemalże idealnie matematyczne wymiary. Do dziś zadziwia precyzja, z jaką zostały wymierzone i wykonane, gdyż warto dodać, że pojedyncze kamienie ważą od 2 do nawet 15 ton.

Panoramy: https://www.airpano.com/360photo/Egypt-Cairo-Pyramids/
52. Sheikh Zayed Grand Mosque w Abu Zabi
Nazwa budowli pochodzi od założyciela i pierwszego prezydenta ZEA, zmarłego szejka Zayeda bin Sultana Al Nahyana. To on wybrał lokalizację i wywarł znaczący wpływ na architekturę i projekt meczetu. To także tutaj, zgodnie z życzeniem Szejka, budowla jest ostatnim miejscem spoczynku dawcy jego nazwy, który zmarł w 2004 roku.

Wirtualna podróż: https://www.p4panorama.com/Gallery.aspx/grand-mosque-abu-dhabi-360-virtual-tour/
53. Zamek Ashford w Irlandii
Ten wspaniały i okazały zamek z XIII wieku jest obecnie miejscem pięciogwiazdkowego hotelu. Każdy z 83 pokoi jest indywidualny i nowoczesny, ale zachował swoje oryginalne funkcje.

Zobacz: https://www.virtualvisittours.com/ashford-castle/
54. Błękitny Meczet w Stambule
Budowany od 1609 roku meczet powstał z polecenia Sułtana Ahmeda. Jest jednym z najwspanialszych przykładów tzw. "klasycznego okresu" sztuki islamskiej w Turcji.

360° zdjęcia: https://www.airpano.com/360photo/Mosques-Istanbul-Turkey/
55. Tikal
Tikal to położone w Gwatemali miasto Majów, którego czas powstania szacuje się na lata 200 - 800 naszej ery. Od 1979 roku jako stanowisko archeologiczne zostało wpisane na Listę UNESCO.

Zobacz panoramę: https://www.airpano.com/360photo/Tikal-Guatemala/
56. Atlantis The Palm w Dubaju
Ten niesamowity obiekt został wzniesiony na sztucznej wyspie w kształcie palmy, wyspie Jumeirah na Morzu Arabskim w Dubaju. Oprócz ekskluzywnych pokoi znajduje się tutaj też największy w tym regionie świata aquapark z fantastycznymi zjeżdżalniami.

Interaktywna podróż: https://www.virtualworldinternet.com/portfolio/atlantis-the-palm-dubai
57. Katedra Duomo w Mediolanie
Katedra znana też jako Katedra Narodzin św. Marii w Mediolanie to ogromna, gotycka budowla. Wielkością ustępuje jedynie Bazylice w Rzymie.

Zdjęcia: https://www.duomomilano.it/en/photo360/the-duomo-view-of-the-cathedral-from-the-right-nave/38/
58. Łuk Triumfalny w Paryżu
Łuk Triumfalny stoi na placu Charles'a de Gaulle'a w Paryżu. Ten monument na końcu Champs-Élysées powstał dla upamiętnienia poległych za Francję w czasie rewolucji francuskiej i wojen napoleońskich.

Wycieczka wirtualna: https://www.touristtube.com/Things-to-do-in-Paris/Arc-de-Triomphe-360
59. Katedra Santa Maria del Fiore we Florencji
" Katedra Najświętszej Marii Panny Kwiatów" we Florencji imponuje nie tylko swoimi wymiarami (153 metry długości i 90 metrów szerokości), ale także ogromną górującą nad nią kopułą ważącą 40 tysięcy ton.

Katedra z zewnątrz i wewnątrz: https://www.photojpl.com/santa-maria-del-fiore-cathedral-or-duomo-of-florence-at-night-virtual-tour/-/EtULlL5Tu2/
60. Zamek Ogrodzieniec
Te majestatyczne ruiny położone są pośród ogromnych wapiennych szczytów. Zamek Ogrodzieniec został pierwotnie zbudowany w XIII i XIV wieku, a następnie zniszczony podczas najazdów szwedzkich w XVII i XVIII wieku.

Panorama 360-stopniowa: http://www.samrohn.com/360-panorama/ogrodzieniec-castle-poland/

Wesprzyj nas, kliknij:

# data[].attributes.attachment_link.title
60 budowli, które możesz odwiedzić wirtualnie, bez wychodzenia z domu!

# data[].attributes.attachment_link.description
Nawet nie wychodząc z domu, można zwiedzać i podziwiać najpiękniejsze atrakcje turystyczne świata. Zebraliśmy dla Was listę 60 najciekawszych i najpopularniejszych budowli, które można zwiedzać wirtualnie. Zapraszamy do wirtualnych podróży! 1. Machu Picchu Machu Picchu to XV-wieczne miasto Inków znajdujące się w Peru. Liczne ogrody, tarasy, fontanny i pałace tworzą niesamowity pejzaż.

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Agencja Interaktywna 360 - https://www.ai360.pl

# data[].attributes.attachment_link.title
Wirtualny spacer po Muzeum Zamkowym w Pszczynie

# data[].attributes.attachment_link.description
Zapraszamy do wirtualnego zwiedzania wyjtkowych wntrz zamku Hochbergw w Pszczynie.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Co warto zobaczyć w Warszawie

http://www.thinkinghumanity.com/2015/09/18-things-you-shouldnt-do-abroad.html

Zamek Królewski w Warszawie pierwotnie był rezydencją książąt mazowieckich, a od XVI wieku siedzibą władz I Rzeczypospolitej: króla i Sejmu - Izby Poselskiej i Senatu. Ta barokowo-klasycystyczna budowla obecnie pełni funkcje muzealne i reprezentacyjne. Jako rekonstrukcja wpisany jest na światową listę dziedzictwa kulturowego UNESCO.

Pałac Prezydencki w Warszawie - zabytkowy pałac w Śródmieściu Warszawy przy ul. Krakowskie Przedmieście 46/48.

Pałac Kultury i Nauki, PKiN - najwyższy budynek w Polsce, znajdujący się w śródmieściu Warszawy na placu Defilad 1.

Łazienki Królewskie - zespół pałacowo-ogrodowy w Warszawie założony w XVIII wieku przez Stanisława Augusta Poniatowskiego. Nazwa pochodzi od barokowego pawilonu Łaźni, wzniesionego w latach 80. XVII wieku przez Stanisława Herakliusza Lubomirskiego i przebudowanego przez Stanisława Augusta Poniatowskiego na pałac Na Wyspie.

Królewski Ogród Światłaprzy pałacu w Wilanowie towystawa plenerowa, w ramach której tysiące kolorowych diod ułożono w finezyjne kształty. Świetlna instalacja jest doskonałą propozycją na zimne i szare wieczory zarówno dla dzieci, jak i dla dorosłych!

Kolumna Zygmunta III Wazy - pomnik króla Zygmunta III Wazy znajdujący się na placu Zamkowym w Warszawie. Monument został wzniesiony w latach 1643-1644 z fundacji Władysława IV Wazy według projektu Augustyna Locciego i Constantino Tencalli.

Park Ujazdowski- zabytkowy park w śródmieściu Warszawy, położony przy Alejach Ujazdowskich między ul. Piękną i placem Na Rozdrożu.

Rynek Starego Miasta- prostokątny plac o wymiarach 90 na 73 metrów na warszawskim Starym Mieście. Z rynku wychodzi osiem ulic: Celna, Jezuicka, Kamienne Schodki, Krzywe Koło, Nowomiejska, Wąski Dunaj, Zapiecek i Świętojańska.

Ogród Saski - park miejski w śródmieściu Warszawy, położony między placem marsz. Józefa Piłsudskiego, placem Żelaznej Bramy, ul. Marszałkowską i ul. Królewską, na Osi Saskiej. Pierwotnie geometryczny ogród francuski założony w latach 1724-1748 dla króla Augusta II Mocnego.

Pałac Krasińskich w Warszawie, nazywany także Pałacem Rzeczypospolitej - barokowy pałac zbudowany w latach 1677-1695 dla wojewody płockiego Jana Dobrogosta Krasińskiego według planów Tylmana z Gameren. Obecnie siedziba zbiorów specjalnych Biblioteki Narodowej.

Muzeum Fryderyka Chopina - muzeum biograficzne poświęcone Fryderykowi Chopinowi znajdujące się w Zamku Ostrogskich w Warszawie.

Pomnik Mikołaja Kopernika w Warszawie - pomnik dłuta duńskiego rzeźbiarza Bertela Thorvaldsena znajdujący się przed Pałacem Staszica. Posąg z brązu przedstawia siedzącego Mikołaja Kopernika z cyrklem w prawej dłoni i sferą armilarną w lewej dłoni.

Pomnik Fryderyka Chopina w Warszawie - secesyjny pomnik Fryderyka Chopina w parku Łazienkowskim w Warszawie, przedstawiający odlaną w brązie postać kompozytora siedzącą pod stylizowaną wierzbą.

Pomnik Syreny - monument znajdujący się przy ul. Wybrzeże Kościuszkowskie w Warszawie.

Pomnik Małego Powstańca - pomnik znajdujący się przy ulicy Podwale u zbiegu z ulicą Wąski Dunaj, przy zewnętrznym murze obronnym Starego Miasta w Warszawie. Upamiętnia najmłodszych uczestników powstania warszawskiego.

Centrum Nauki Kopernik w Warszawie - centrum nauki znajdujące się przy ul. Wybrzeże Kościuszkowskie 20 w Warszawie, którego celem jest rozwijanie nauki, współpraca z naukowcami i nauczycielami, a według misji instytucji także: inspirowanie do obserwacji, doświadczania, zadawania pytań i poszukiwania odpowiedzi.

Miejski Ogród Zoologiczny w Warszawie- ogród zoologiczny znajdujący się przy ul. Ratuszowej 1/3 w dzielnicy Praga-Północ w Warszawie.

Grób Nieznanego Żołnierza w Warszawie - grób nieznanego żołnierza w Warszawie, na pl. marsz. Józefa Piłsudskiego; ideą warszawskiego grobu nieznanego żołnierza jest uczczenie pamięci poległych w walce o niepodległość.

Dowiesz się więcej, najeżdżając kursorem myszy na zdjęcia.

# data[].attributes.attachment_link.title
Co warto zobaczyć w Warszawie by Anna Chlebuś on Genially

# data[].attributes.attachment_link.description
Co warto zobaczyć w Warszawie http://www.thinkinghumanity.com/2015/09/18-things-you-shouldnt-do-abroad.html Zamek Królewski w Warszawie pierwotnie był rezydencją książąt mazowieckich, a od XVI wieku siedzibą władz I Rzeczypospolitej: króla i Sejmu - Izby Poselskiej i Senatu. Ta barokowo-klasycystyczna budowla obecnie pełni funkcje muzealne i reprezentacyjne. Jako rekonstrukcja wpisany jest na światową listę dziedzictwa kulturowego UNESCO.

# data[].attributes.body
Co daje czytanie? Zajrzyj...

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Okazuje się, że nie bez powodu w starożytnej bibliotece aleksandryjskiej widniały słowa „Książki to lekarstwo dla umysłu". Rację można też przyznać Wisławie Szymborskiej, mawiającej, że „czytanie książek to najpiękniejsza zabawa, jaką sobie ludzkość wymyśliła". Od pierwszych dni naszego życia czytanie (nam, a później - przez nas) daje nam w zasadzie same korzyści. Przyjrzyjmy się im się uważniej i zastanówmy się, czym tak naprawdę jest czytanie i jak odbywa się z perspektywy naszych struktur mózgowych?
Mózgowa ekwilibrystyka

Dla naszych mózgów czytanie jest prawdziwym wyzwaniem. Nie, nie mamy w nich nigdzie żadnego „ośrodka czytania", który wyróżniałby nas z grona pozostałych, niepiśmiennych zwierząt. W naszych czaszkach nie ma żadnej struktury, która odpowiadałaby wyłącznie za czytanie i którą moglibyśmy sobie ćwiczyć, połykając kolejne tomy. M. Spitzer, niemiecki psychiatra i neurobiolog, podobnie jak wielu innych ludzi nauki, twierdzi wręcz, że dla naszego mózgu czytanie jest czynnością... nienaturalną.

W swojej (skądinąd godnej polecenia) książce „Jak uczy się mózg" (2012), Spitzer posługuje się obrazową analogią, pisząc następująco: „Nasz mózg nie jest stworzony do czytania. Powstawał długo przed wynalezieniem pisma i na skutek warunków życiowych, które z dzisiejszymi niewiele miały wspólnego. Na pewno tych czasów nie charakteryzowała jedna rzecz: wszechogarniające pismo. Ktoś, kto czyta, maltretuje więc najpierw swój układ percepcyjny, wykonując czynność niedostosowaną do naszego gatunku, tak jak glazurnik maltretuje swoje kolana, czołgając się po łazienkach, albo ktoś, kto gra w tenisa, maltretuje swoje łokcie, każąc im przyjmować więcej ciężaru, niż są w stanie wytrzymać. Jeszcze raz, inaczej formułując: mózg ma się do czytania jak traktor do wyścigu formuły 1, gdy na przygotowanie do startu dostaniemy dwie godziny" (s. 177).

OK, ale czy to znaczy, że powinniśmy zaprzestać czytania? Spotykamy czasem osoby, które twierdzą, że czegoś robić nie należy, bo to jest „wbrew naturze". Wygląda na to, że jeśli chcą być konsekwentne, powinny natychmiast przestać czytać! Wierzę nawet, że niemało z nich tak właśnie postąpiło, choć zapewne z innych pobudek. Ale dość dygresji - wróćmy do kwestii, czy czytać należy, czy nie.

Należy, rzecz jasna! Człowiek zdołał wyewoluować w istotę myślącą (mimo rozmaitych mankamentów tego myślenia) właśnie dlatego, że nieustannie próbował wykraczać poza swoje dotychczasowe możliwości. Nasza współczesna wiedza neurologiczna pozwala z całym przekonaniem stwierdzić, że stymulowanie mózgu do pracy pobudza jego rozwój -nie tylko w perspektywie ewolucji gatunkowej, ale też w ciągu naszego życia. Zawdzięczamy to tzw. neuroplastyczności, czyli zdolności mózgu do rozwoju i przekształceń. Kiedyś uważano, że człowiek przychodzi na świat z „gotowym" mózgiem i jeśli coś się w nim zmienia, to najwyżej to, że komórki nerwowe obumierają i jest ich coraz mniej. Dziś (i to od stosunkowo niedawna) wiemy, że przez całe nasze życie mogą tworzyć się w naszych mózgach nowe komórki nerwowe, a także, co bardzo ważne, nowe połączenia neuronalne, które zmieniają te komórki we współpracujące „sieci". Tego i wielu innych odkryć dokonano w ostatniej dekadzie XX wieku, która była przełomowa dla neuronauk i z tego powodu została okrzyknięta „dekadą mózgu".
Elastyczność mózgu
Neuroplastyczność polega na zachodzących w mózgu trwałych zmianach właściwości komórek nerwowych zachodzących pod wpływem bodźców zewnętrznych, płynących ze środowiska (Kossut, 2012). Ta zdolność naszego mózgu pozwala mu na adaptację, zmienność i samo naprawę (w pewnym zakresie) w razie uszkodzeń; pozwala nam uczyć się i tworzyć zapisy pamięciowe - czyli gromadzić wspomnienia. Mózg ludzki nie jest tu zresztą wcale wyjątkiem, bo zdolność tę zaobserwowano w całym świecie zwierzęcym już od poziomu robaków płaskich. Patrząc z tej perspektywy, wyraźnie można zauważyć, że mózgi każdej i każdego z nas są wyjątkowe, unikatowe właśnie dlatego, że przez całe nasze życie dopasowują się do zewnętrznych warunków i okoliczności - w tym sensie są kształtowane przez nasze życiowe doświadczenia.

Technicznie rzecz biorąc, czytanie jest więc dla naszych mózgów piekielnie trudną sztuką. Dziś już tego tak nie odczuwamy, spróbujmy jednak przypomnieć sobie czasy żmudnej nauki czytania w dzieciństwie, trudu poznawania liter, składania ich w sylaby i układania sylab w słowa. Człowiek potrzebuje czasu liczonego w latach i codziennych ćwiczeń (i to w okresie swoich największych zdolności uczenia się, czyli w dzieciństwie!), by w miarę biegle opanować tę umiejętność. Później, by się ona nie osłabiła, musi nadal ćwiczyć (praktykując choćby weekendową lekturę dla przyjemności czy przeglądając gazetę). To, że zdołaliśmy opanować zdolność czytania na tak biegłym poziomie, jest właśnie przykładem ogromnej elastyczności mózgu, który potrafi przystosować się nawet do czynności, do których nie jest naturalnie stworzony (jak czytanie czy prowadzenie samochodu).

Elastyczność mózgu polega - w dużym uproszczeniu - na tym, że te jego części i struktury, które są częściej używane, są „ćwiczone", w efekcie czego tworzy się w nich więcej połączeń nerwowych między komórkami a nawet samych komórek(a te połączenia, których przestajemy używać, zanikają). W ten sposób następuje rozwój tych struktur. Połączenia nerwowe wzmacniają się za każdym razem, kiedy się je aktywuje. Dlatego np. łatwiej nam przypomnieć sobie coś, co często sobie przypominamy, a to, do czego nie wracamy, ulega zapomnieniu - bo zanika połączenie nerwowe skierowane do tych wspomnień. Kiedy jednak wracamy do czegoś, czego kiedyś się uczyliśmy, a co zapomnieliśmy, przypominamy to sobie dużo szybciej (bo ten ślad pamięciowy wciąż tam jest, tylko prowadzi do niego bardzo słabe połączenie), niż gdybyśmy mieli się tego uczyć od początku. Dotyczy to również umiejętności (nie tylko wiedzy deklaratywnej) - im częściej ćwiczymy grę na fortepianie, tym lepiej nam idzie, a kiedy przestajemy ćwiczyć, umiejętność stopniowo ulega zapominaniu, osłabiają się odpowiedzialne za nią połączenia neuronalne. Kiedy więc czytamy, ćwiczymy się w tym i jesteśmy coraz lepsi w czytaniu. Okazuje się jednak - i to jest niezwykłe odkrycie - że czytając, ćwiczymy nie tylko samo czytanie, ale też wiele innych umiejętności!
Podglądanie mózgu
2012 rok przyniósł fascynujące wyniki badań pewnego zespołu z Uniwersytetu Stanforda (Goldman, 2012). Zespół ten postanowił wykorzystać (za pomocą tzw. funkcjonalnego rezonansu magnetycznego, w skrócie fMRI)możliwość „podglądania" mózgów osób zajętych czytaniem „Mansfield Park"-znanej powieści Jane Austen, XVIII-wiecznej brytyjskiej pisarki. W ten sposób odkryto niezwykłą rzecz - otóż lektura powieści aktywizuje dokładnie te rejony w naszych mózgach, które byłyby aktywne w sytuacji, w której sami przeżywalibyśmy przygody będące udziałem opisywanego bohatera czy bohaterki.

Jest to możliwe za sprawą istniejących w naszych mózgach tzw. neuronów lustrzanych (Bauer, 2015) - one również nie są charakterystyczne tylko dla ludzi, bo odkryto je też w świecie zwierząt, np. u małp czy psów. Neurony lustrzane pozwalają nam naśladować cudze zachowanie (to dzięki nim małe dzieci chcą naśladować rodziców i w ten sposób uczą się wszystkiego), ale też zrozumieć czyjeś uczucia, emocje, motywy, myśli i pragnienia. Neurony lustrzane pozwalają nam współodczuwać, są kluczowe dla zdolności empatii i intuicji. A mechanizm empatii dosłownie polega na tym, że w naszym mózgu (za sprawą neuronów lustrzanych) aktywizują się te same struktury, które aktywizują się u osoby, którą obserwujemy w danej sytuacji, np. kiedy płacze lub się boi. W jednym z eksperymentów z udziałem makaków (to takie sympatyczne nieduże małpki), wykazano, że te same struktury mózgu (m.in. ośrodki ruchu i przyjemności) aktywowały się u tych osobników, które sięgały po orzech z zamiarem jego zjedzenia, jak i u tych, które tylko patrzyły na inne małpki sięgające po orzech! Jak widać nie ogranicza się to tylko do odzwierciedlania uczuć, ale również ruchu - kiedy widzimy osobę sięgającą po orzech (lub np. idącą z wyraźnym bólem w niewygodnych butach), aktywizują się nam też ośrodki ruchu, a w drugim przypadku dodatkowo bólu, co może powodować w nas wrażenie „czuję, jak tę osobę to boli". Te same neurony lustrzane pozwalają nam współodczuwać z bohaterkami i bohaterami powieści czy postaciami historycznymi, o których życiu czytamy.

Wracając do „Mansfield Park" - z badania wynikło wręcz, że lektura powieści pobudza nasz mózg do tego stopnia, jakbyśmy dosłownie wskoczyli w fabułę i zaczęli zupełnie fizycznie jej doświadczać. Jak się okazuje, tego typu zdolność aktywizowania naszych mózgów mają w zasadzie wszystkie historie (powieści, opowiadania), z zwłaszcza te charakteryzujące się wartką, wciągającą akcją. Wykazano to znów dzięki zastosowaniu fMRI, a dokonał tego zespół badawczy z Emory University w Atlancie w USA (Woźniak, 2014). W tym badaniu dwunastu ochotników przez kolejnych dziewięć dni wieczorem czytało jeden rozdział (ok. 30 stron) książki „Pompeja" - wciągającego thrillera autorstwa brytyjskiego powieściopisarza Roberta Harrisa. Następnie następnego ranka oglądano ich mózgi za pomocą fMRI. Zaobserwowano dzięki temu podwyższony poziom aktywności kory skroniowej lewej półkuli - części mózgu odpowiadającej za rozumienie i przetwarzanie komunikatów językowych.

Co w tym niezwykłego? Otóż identyczne pobudzenie tych struktur obserwuje się również u osób aktywnie czytających w momencie czytania. Choć sami badani zaprzestali już czytania, po dwunastu godzinach ich mózgi wciąż przetwarzały przeczytaną historię, jakby „opowiadając ją sobie". Aktywna była przy tym również kora ruchowa odpowiadająca m.in. za doznania dotykowe. Badacze stwierdzili, że ten stan pobudzenia może utrzymywać się nawet 5 dni po zakończeniu lektury! A utrzymuje się tym dłużej, im bardziej wciągająca i oddziałująca na nas była historia opisana w książce. Lektura w trakcie i po niej działała dla naszych mózgów jak symulator rzeczywistości, a nasz mózg reaguje na tę rzeczywistość jak na prawdziwą. Najwyraźniej rację miał Umberto Eco, mówiąc, że „kto czyta książki, żyje podwójnie", a nawet i George R.R. Martin, który napisał w „Tańcu ze smokami", że „czytelnik może żyć życiem tysiąca ludzi, zanim umrze.(...)Człowiek, który nie czyta, ma tylko jedno życie".

Są też i dobre wieści dla miłośniczek i miłośników poezji czy też poetyckiej prozy - w innych badaniach wykazano, że również metafory i treści nieoczywiste (tych w poezji nie brak) działają pobudzająco na nasz mózg, w tym na rejony odpowiedzialne nie tylko za funkcje poznawcze, ale też za przetwarzanie zmysłowe: słuchowe, wzrokowe, dotykowe.

Wyniki tych badań są ważnym głosem w dyskusji o tym, czy warto czytać „popularne" czy „niewiele wnoszące" powieści. Okazuje się, że jak najbardziej tak - z punktu widzenia pobudzania struktur mózgowych działają one na nas bardzo dobrze. Należy jednak pamiętać, że nie jest to jedyny istotny punkt widzenia - z lektury może bowiem płynąć wiele innych korzyści, których takie książki nie zawsze nam zapewniają. Najlepiej więc czytać książki różnorodne, na zmianę „mądre" woluminy, popularne powieści z wartką akcją (nawet tak pogardzane przez niektórych romanse!) czy poezję.
Nasz mózg a e-książka
Już dość dawno zauważyłam, że nie przepadam za lekturą e-booków. O ile jeszcze mogę w ten sposób czytać powieść, to już uczenie się z e-książki całkowicie mi nie odpowiada. Okazuje się (to miła świadomość), że mój brak entuzjazmu znajduje pewne uzasadnienie w wynikach badań.

Otóż wygląda na to, że podczas korzystania z tekstów pisanych w formie elektronicznej (w tym e-booków) nasz mózg pracuje nieco inaczej (Dzieliński, 2014). Z badań neurologicznych wynika, że kiedy patrzymy na ekran, to nawet jeśli jest tam treść książki, nasz mózg nie czyta płynnie, ale „skacze" po całej stronie, nie mogąc się „uspokoić". Zachowuje się tak samo, jak wówczas, kiedy przeglądamy strony internetowe czy feeda na Facebooku. Książki tradycyjne czytamy liniowo, elektroniczne - nieliniowo. Oczywiście nie uświadamiamy sobie tej różnicy, bo procesy te przebiegają w sposób automatyczny i nieuświadomiony. Przekłada się to niestety jednak na skuteczność przyswajania treści. Po prostu to, co przeczytamy z czytnika, słabiej zapamiętujemy (np. gorzej przypominamy sobie kolejność opisanych wydarzeń w porównaniu z czytaniem książki papierowej). E-czytanie jest „płytkie", pochodzące z niego treści są płycej, bardziej powierzchownie przetwarzane przez mózg, a to może prowadzić na dłuższą metę nawet do zatracenia umiejętności „głębokiego" przetwarzania i czytania ze zrozumieniem. Jeśli więc czytać e-booki, to raczej tylko dla rozrywki i nie wyłącznie w tej formie, uczyć się zaś lepiej jest metodą czytania „tradycyjnego".
Czytanie a pamięć, koncentracja i stres
Ze względu na neuroplastyczność mózgu i fakt, że czytanie prowadzi do tworzenia się nowych połączeń neuronalnych, a także ćwiczy hipokamp (strukturę mózgu odpowiedzialną za zapamiętywanie przyswojonych treści), czytanie książek i innych tekstów pisanych usprawnia naszą pamięć. W mózgu zachodzi również mechanizm uczenia się polegający na tym, że nowo przyswojone treści są integrowane z tymi, które już wcześniej przyswoiliśmy, a które się z nimi w jakiś sposób wiążą. Np. kiedy czytamy o konkretnej rasie kota, jej cechach i zwyczajach, nie tylko zapamiętujemy nowe informacje (dotyczące tej rasy), ale również aktywizujemy (a więc przypominamy i tym samym wzmacniamy połączenia neuronalne) sobie naszą dotychczasową wiedzę o kotach - zarówno ogólną, która będzie bazą dla nowych, szczegółowych treści, jak i szczegółową (np. dotyczącą innej znanej nam już rasy, do której porównujemy w myślach tę nowopoznaną). W ten sposób przyswajanie nowych informacji pozwala nam utrwalać dotychczasową wiedzę. Dodatkowo, ponieważ czytanie wymaga od nasdużego zaangażowania (i fizycznie, w związku z koniecznością trzymania książki i śledzenia wzrokiem tekstu, i psychiczne - poprzez angażowanie naszych emocji, wyobraźni i pamięci), zwiększa ono naszą zdolność do skupienia uwagi (a więc poprawia koncentrację) i to nie tylko podczas czytania, ale też wykonywania wszelkich innych czynności. Jeśli więc macie pracę wymagającą skupienia i precyzji, tym bardziej powinniście czytać!

Jednak korzystny wpływ czytania na pamięć na tym się nie kończy. Zespół badawczy pod kierownictwem dr. RobertaFreidlanda wykazał, że czytanie (jako czynność w wysokim stopniu aktywizująca pracę naszego mózgu), podobnie jak np. gra w szachy, może w znacznym stopniu chronić nas przed zapadaniem na chorobę Alzheimera (warto tu zaznaczyć, że badaczki i badacze są przekonani, że zapadalność na tę chorobę tylko w minimalnym stopniu wiąże się z czynnikami genetycznymi, a w bardzo dużym - z naszym stylem życia i wpływem środowiska, działania profilaktyczne mają więc ogromny sens). Ze wspomnianego badania wynikło, że ryzyko zachorowania na chorobę Alzheimera jest 2,5 razy mniejsze u tych osób, które regularnie czytają.

Udowodniono wreszcie, że czytanie, zwłaszcza beletrystyki (fikcji), w dużym stopniu pomaga nam radzić sobie ze stresem. W momencie, kiedy po stresującym dniu przenosimy się do fikcyjnych światów choćby tylko na 6 minut, poziom stresu może się nam zmniejszyć nawet o 68% (dla porównania - słuchanie muzyki zmniejsza go o ok. 61%, a spacer o 42%). Udowodnił to w badaniu w 2009 roku zespół badawczy z Uniwersytetu Sussex pod kierunkiem dr. Davida Lewisa. Jego zdaniem to właśnie to, że czytając, „przenosimy się" do innych światów, pozwala nam dosłownie oderwać się od stresującej rzeczywistości i wyciszyć. To bardzo ważne, bo skuteczne przeciwdziałanie stresowi jest niezwykle korzystne nie tylko dla naszego samopoczucia, ale również dla zdrowia.
Czytanie a rozwój społeczny
W Internecie krążą popularne memy z hasłami typu „Przez książki jestem aspołeczna/-ny. Mam poczucie honoru, zdrowy rozsądek, własne zdanie i umiem być sobą". Z naukowego punktu widzenia należy go jednak traktować ze sporym przymrużeniem oka - i to na wielu poziomach.

Zacznijmy od tego, że „poczucie honoru" (czymkolwiek ono jest; ja preferuję jednak „poczucie humoru"), „zdrowy rozsądek" (to zabawne - każdy twierdzi, że go ma), posiadanie własnego zdania i umiejętność „bycia sobą" nie są bynajmniej równoznaczne z aspołecznością, ani nawet jej nie sugerują. To zwykłe, „zdrowe" cechy czy przymioty, które każdy i każda z nas ma w jakimś natężeniu. „Osoba aspołeczna to taka, która wycofała się z życia społecznego", podaje „Słownik Psychologii" A. Rebera (s. 60) a aspołeczność to niebranie pod uwagę kwestii społecznych (np. wartości, zwyczajów) ani społeczeństwa (ale już nie postępowanie mu wbrew - to jest zarezerwowane dla pojęcia antyspołeczności). Jako aspołeczność można też rozumieć „pozbawienie wrażliwości na zwyczaje panujące w danym społeczeństwie", to jednak już bliższe jest antyspołeczności, ponieważ zakłada się, że taki brak wrażliwości może mieć efekty szkodliwe dla otoczenia (brak zahamowań w naszym zachowaniu). Wreszcie terminu „aspołeczny" używa się czasem wobec osób słabo uspołecznionych, mających braki w tzw. socjalizacji (czyli w procesie, który od początku naszego życia, poprzez nasze obcowanie z ludźmi, przystosowuje nas do życia wśród innych).

Co jednak najważniejsze w tym kontekście - specjalistki i specjaliści są zgodni, że czytanie książek raczej wspomaga nasz rozwój społeczny, niż w nim przeszkadza. Dzięki książkom możemy poznawać zasady działania psychiki i umysłu innych (poprzez poznawanie uczuć, myśli i działań bohaterek i bohaterów) oraz rozwijać empatię, wczuwając się w sytuację postaci i starając się zrozumieć a nawet przewidzieć ich zachowania. W efekcie osoby czytające - zwłaszcza fikcję - mogą być nawet bardziej empatyczne i lepiej rozumieć ludzi, niż osoby, które nie czytają lub czytają bardzo mało.

Jest to ważne w kontekście naszego rozwoju od najmłodszych lat - powieści i opowiadania pomagają nam w nazywaniu i rozumieniu emocji a także uświadamiają samo ich istnienie oraz znaczenie w życiu człowieka. Lektura książek dostarcza też cennych inspiracji zwłaszcza dla dopiero rozwijających się dzieci i młodzieży, m. in. poprzez przedstawianie wzorców osobowych czy też pokazywania, jak można rozwiązywać konflikty i trudności w swoim życiu.

Ale uwaga: jednego książki nas nie nauczą - realnych umiejętności społecznych, zachowywania się w bezpośrednim kontakcie z człowiekiem, komunikacji z nim, ale też np. reagowania na zmiany w jego zachowaniu czy mimicznej ekspresji. Tego nie da się nauczyć bez ćwiczeń, dlatego kochane Mole Książkowe, jeśli chcecie być dobre w komunikacji, dyskusji, asertywności, współpracy czy rozwiązywaniu konfliktów - musicie czasem wyjść do ludzi i poćwiczyć „na żywo"... Pamiętajcie jednak, że dzięki czytaniu macie ku temu wielkie predyspozycje!
Rozwój umiejętności językowych i rozumienia świata
To, że czytana (i słuchana) literatura znacząco zwiększa nasze zasoby językowe i podnosi kompetencje lingwistyczne, wydaje się oczywiste, trudno to jednak pominąć. Zwłaszcza u najmłodszych czytanie rymowanek (wierszyków) ułatwia uczenie się języka (m.in. uchwycenie rytmu, melodii i akcentu oraz różnicowanie brzmienie sylab) oraz przeciwdziała dysleksji. Jeśli więc kiedykolwiek zadawaliście sobie pytanie „po co dzieciom wierszyki?" - to właśnie po to. Oczywiste jest też, że czytanie książek ułatwia nabywanie kompetencji związanych z prawidłową gramatyką i ortografią.

To, co już jednak jest oczywiste mniej, to fakt, że nasze bogate zasoby lingwistyczne (w tym kwieciste słownictwo) nie stanowią tylko „sztuki dla sztuki", ale też mają ogromne znaczenie praktyczne - umożliwiają nam bowiem lepsze zrozumienie rzeczywistości. Dzieje się tak, ponieważ uwewnętrznienie słów sprzyja tworzeniu się w naszych umysłach bardziej złożonych i trafnych reprezentacji i schematów rozmaitych czynności, obiektów czy też obrazów. Wraz z rozwojem systemu pojęć, nasze rozumienie świata wchodzi więc na coraz wyższy poziom.

Dodatkowo bajki, baśnie i wszelkie inne historie, które pokazują związki przyczynowo-skutkowe między różnymi zdarzeniami czy czynnikami, ułatwiają nam (a zwłaszcza dzieciom) zrozumienie podobnych zależności obecnych w realnym życiu. Z kolei poznawanie klasyki (lektury szkolne!) umożliwia nam zrozumienie świata kulturowego i społecznego, który nas otacza, poznanie jego podstaw i ewolucji.

Nie można wreszcie pominąć ogromnego znaczenia czytania tzw. literatury faktu, książek i artykułów naukowych i popularnonaukowych (takich, jak choćby, nieskromnie pisząc, niniejszy), które pozwalają nam na uczenie się bez bezpośredniego doświadczenia, na czerpanie wiedzy z imponującego dorobku pracowitej i ciekawskiej ludzkości, na poznawanie faktów (z różnych dziedzin wiedzy) a także zależności między nimi.
Sprawność umysłowa, inteligencja i kreatywność
Wiele pisarek i pisarzy zaznacza, że aby pisać książki, trzeba dużo czytać. Jest w tym całe mnóstwo słuszności, bo czytanie książek to kopalnia inspiracji - nie tylko do pisania, czy szerzej: tworzenia, ale też w bardziej prozaicznych dziedzinach życia. Badaczki i badacze zagadnienia są dziś zgodni, że czytanie książek pozwala trenować bardzo wiele różnych zdolności umysłowych, m.in. porównywanie, ocenianie, wnioskowanie, planowanie i przewidywanie czy wspomnianą już koncentrację uwagi,znacząco rozwija wyobraźnię i kreatywność. Wspomniane wcześniej badania (oraz wiele innych) prowadzone z użyciem technik neuroobrazowania (najczęściej przy zastosowaniu fMRI) dowodzą, że czytanie intensywnie ćwiczy i w efekcie rozwija jednocześnie bardzo wiele różnych obszarów mózgu, usprawniając tym samym jego ogólne funkcjonowanie. Dzieje się tak dlatego, że czytanie wymaga koordynacji wielu złożonych funkcji poznawczych, a każde ich uruchomienie jest „ćwiczeniem" dla mózgu.

Jak więc widać, lista powodów, dla których warto regularnie czytać, jest bardzo długa. Na jej czele dla wielu z nas znajduje się przyjemność (i często bywa ona argumentem całkowicie wystarczającym do sięgnięcia po lekturę), jednak dobrze jest mieć świadomość, że sprawiając sobie tę przyjemność, robimy jednocześnie coś bardzo cennego dla naszego mózgu, intelektu, życia społecznego a nawet zdrowia. I to również wtedy, kiedy czytamy te mniej ambitne powieści! Kiedy więc następnym razem ktoś zarzuci Wam, że czytając popularną fantastykę, tracicie czas, wiecie co odpowiedzieć... Pamiętajcie tylko, że dla naszych mózgów najlepszą i bardziej wszechstronną gimnastyką będzie różnorodność lektury -czytajcie więc to, co lubicie, ale eksperymentujcie też z gatunkami, po które sięgacie rzadko lub wcale. Na zmianę czytajcie fantastyczne powieści i literaturę faktu, sięgajcie też po książki naukowe i popularnonaukowe (zwłaszcza, jeśli nadal się kształcicie, ale nie tylko wtedy!). A od czasu do czasu wychodźcie do ludzi, choćby po to, by pogadać o przeczytanych książkach - to zrobi dobrze nawet zadeklarowanym introwertyczkom i introwertykom.

I pamiętajcie:

„Umysł (...) potrzebuje książek, podobnie jak miecz potrzebuje kamienia do ostrzenia, jeśli ma oczywiście zachować ostrość".
- George R.R. Martin, "Gra o tron"
Bibliografia i literatura polecana:
Bauer J., „Empatia. Co potrafią lustrzane neurony?", Warszawa, Wydawnictwo Naukowe PWN, 2015.
Goldman C. „This is your brain on Jane Austen, and Stanford researchers are taking", Stanford News, 2012,na: www.news.stanford.edu/news/2012/september/austen-reading-fmri-090712.html (dostęp: 03. 04. 2016)
Kossut M., „Neuroplastyczność" w: T. Górska, A. Grabowska, J. Zagrodzka (red.), „Mózg a zachowanie", Warszawa, Wydawnictwo Naukowe PWN, 2012.
Koźmińska I., Olszewska E.,„Wychowanie przez czytanie". Warszawa, Świat Książki, 2010.
Minge N., „Nauka czytania". Psychologia w szkole, nr 3(49)/2015 s. 17-21.
Molicka M., „Kto czyta - rozumie". Psychologia w szkole, nr 3(49)/2015 s. 4-11.
Moskal K., „Pod wpływem lektury". Psychologia w szkole, nr 3(49)/2015 s. 12-16.
Reber A., „Słownik Psychologii", Warszawa, Wydawnictwo Naukowe Scholar, 2000.
Spitzer M., „Jak uczy się mózg", Warszawa, Wydawnictwo Naukowe PWN, 2012.
Źródła internetowe:
ABC NEWS, „Reading, Chess May Help Fight Alzheimer's", Abc.news.com na: www.abcnews.go.com/Health/story?id=117588&page=1 (dostęp: 03.04.2016)
Dzieliński K., „Nasz mózg inaczej przetwarza e-książki", Geegweek.pl, 22. 09. 2014, na: www.geekweek.pl/aktualnosci/20468/nasz-mozg-inaczej-przetwarza-e-ksiazki (dostęp: 03. 04. 2016).
Woźniak O., „Uwaga! Książki zmieniają mózg", Wyborcza.pl, 01. 01. 2014, na: www.wyborcza.pl/1,75400,15210453,Uwaga__Ksiazki_zmieniaja_mozg.html#ixzz44vpuydxC(dostęp: 03.04.2016).
„Reading 'can help reduce stress'", The Telegraph, 30.03.2009, na: www.telegraph.co.uk/news/health/news/5070874/Reading-can-help-reduce-stress.html (dostęp: 03.04.2016)
Autorką artykułu jest Magdalena Goetz

# data[].attributes.attachment_link.title
Umysł na siłowni. Co nam daje czytanie książek? | Niestatystyczny.pl

# data[].attributes.attachment_link.description
Oka­zu­je się, że nie bez powo­du w sta­ro­żyt­nej biblio­te­ce alek­san­dryj­skiej wid­nia­ły sło­wa „Książ­ki to lekar­stwo dla umy­słu". Rację moż­na też przy­znać Wisła­wie Szym­bor­skiej, mawia­ją­cej, że „czy­ta­nie ksią­żek to naj­pięk­niej­sza zaba­wa, jaką sobie ludz­kość wymy­śli­ła". Od pierw­szych dni nasze­go życia czy­ta­nie (nam, a póź­niej - przez nas) daje nam w zasa­dzie same korzy­ści.

# data[].attributes.body
bez wychodzenia z domu...

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Każdemu z nas trafiają się dni, kiedy nie chce nam się nic, a zwłaszcza zupełnie nie chce nam się wychodzić z domu w poszukiwaniu atrakcji. Niekiedy nie mamy okazji odwiedzenia ciekawych miejsc, bo po prostu są za daleko. Jeszcze dotkliwiej odczuwamy to teraz, gdy pozostajemy w domach z naszymi pociechami, niemal wszystko jest czasowo zamknięte i nikt nie wie, jak długo to potrwa.

W takiej sytuacji warto pamiętać o cudownej sile Internetu (choć tego zapewne nie trzeba Wam przypominać ...) Zapewnia on wszelaką rozrywkę, a świetnym rozwiązaniem dla wszystkich łaknących odrobiny wiedzy mogą być spacery po muzeach i galeriach. Kulturalne instytucje z całego świata udostępniają swoje kolekcje w sieci, zatem w zaciszu domowym wygodnie odbędziecie wirtualną przechadzkę.

Sprawdźcie naszą subiektywną listę muzeów, po których przespacerujecie się w sieci wraz z dziećmi!

Zaczniemy od przeglądu polskich muzeów.

Muzeum Powstania Warszawskiego - spacer

To muzeum znane jest chyba wszystkim, choćby ze słyszenia. Powstanie Warszawskie było jednym z najbardziej bohaterskich czynów patriotycznych w historii naszego kraju, a to muzeum pozwala lepiej zrozumieć codzienność mieszkańców Warszawy w tym czasie.
Teraz Muzeum Powstania Warszawskiego poprzez profil FB łączy się również on-line i codziennie są wejścia na żywo z ekspertami, dzielącymi się swoją wiedzą i pasją. W programie: wirtualne zwiedzanie Muzeum Powstania Warszawskiego, lekcje historii on-line na różnych poziomach edukacji i wykłady historyczne.

Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN - spacer

Muzeum POLIN jest nowoczesną instytucją kultury - muzeum historycznym ukazującym 1000 lat dziejów polskich Żydów.

Zamek Królewski w Warszawie - spacer

Pierwotnie rezydencja książąt mazowieckich, a od XVI wieku siedziba władz I Rzeczypospolitej. W 1980 Zamek Królewski wraz ze Starym Miastem został wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO, w 1994 wraz z historycznym zespołem miasta z Traktem Królewskim i Wilanowem Królewskim został uznany za pomnik historii.

Kopalnia Soli w Wieliczce - spacer

Kopalnia Soli w Wieliczce udostępniła Trasę Muzealną Muzeum Żup Krakowskich z podziemnymi komorami, w których znajdują się obiekty muzealne, a to wszystko w niezwykłym otoczeniu solnych rzeźb.

Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie - spacer

Okazja do zobaczenia ponad 200 eksponatów z historia lotnictwa. Modele eksponowane są w krajobrazie lotniska z początku minionego stulecia, we wnętrzach dawnych i stylizowanych przestrzeniach hangarowych.

Muzeum Zamkowe w Pszczynie - spacer

Muzeum mieści się w dawnej rezydencji magnackiej, w której zachowało się oryginalne wyposażenie i meble. Zamek jest obecnie jednym z najcenniejszych zabytków architektury rezydencjonalnej w Polsce.

Muzeum Zamoyskich w Kozłówce - spacer

We wnętrzach pałacowych zachował się autentyczny wystrój z przełomu XIX i XX wieku w stylu Drugiego Cesarstwa. Panorama daje możliwość spaceru po dziedzińcu, kaplicy oraz pałacu, gdzie w każdym pomieszczeniu możemy z bliska obejrzeć obiekty muzealne.

Zamek krzyżacki w Malborku - spacer

Zamek w Malborku, niegdyś siedziba mistrzów wielkiego zakonu krzyżackiego, dziś jest jedną z najpopularniejszych atrakcji województwa pomorskiego. Jego historia jest naprawdę bogata i sięga aż XIII wieku!

Muzeum Auschwitz-Birkenau - spacer

Zobaczycie nie tylko panoramę z lotu ptaka, lecz obejrzycie również rampę kolejową oraz budynki obozu Oświęcim i Brzezinka.

Ale to nie wszytko, bowiem teraz coraz więcej muzeów i innych instytucji uruchamia dodatkowe kanały, prowadzi wirtualne zajęcia i udostępnia swoje materiały. Zobaczcie tylko, co mamy na liście (oczywiście na bieżąco ją aktualizujemy):
Warto również zajrzeć do muzeów i galerii na całym świecie:
Van Gogh Museum, Amsterdam - spacer

Tego malarza chyba nikomu nie trzeba przedstawiać i właśnie dlatego w Amsterdamie znajdziecie muzeum stworzone na jego cześć i gromadzące jego dzieła.

British Museum, Londyn - spacer

Londyńskie British Museum ma imponujące zbiory, które zobaczyć możecie w trakcie odbywania wirtualnego spaceru. Do najważniejszych eksponatów Brytyjskiego Muzeum należą m.in. mumie egipskie, statuy faraona Sesotrisa III, marmury z ateńskiego Partenonu oraz szkice Michała Anioła, Rafaela i Leonarda da Vinci.

Luwr, Paryż - spacer

Luwr to jedno z największych muzeów i najczęściej odwiedzany tego typu obiekt na świecie. Są tu m.in. Nike z Samotraki, Wenus z Milo czy Mona Lisa Leonarda da Vinci.

Musée d'Orsay, Paryż - spacer

Podczas wirtualnego spaceru po tym muzeum zobaczycie dziesiątki słynnych dzieł francuskich artystów, między innymi Moneta, Cézanne'a i Gauguina.

Pergamon Museum, Berlin - spacer

To jedno z największych muzeów w Niemczech mające wiele do zaoferowania. Znajduje się w nim wiele starożytnych artefaktów, w tym Brama Isztar i Ołtarz Pergamon (Wielki Ołtarz Zeusa).

National Gallery of Art, Waszyngton - spacer

Amerykańskie muzeum oferuje online dwie expozycje: wystawę amerykańskiej mody z lat 1740-1895, w tym wiele renderingów ubrań z epoki kolonialnej i rewolucyjnej i zbiór prac holenderskiego malarza barokowego Johannesa Vermeera.

# data[].attributes.attachment_link.title
Zwiedzaj muzea nie wychodząc z domu! MiastoDzieci.pl - atrakcje dla dzieci, wydarzenia, imprezy rodzinne

# data[].attributes.attachment_link.description
To muzeum znane jest chyba wszystkim, choćby ze słyszenia. Powstanie Warszawskie było jednym z najbardziej bohaterskich czynów patriotycznych w historii naszego kraju, a to muzeum pozwala lepiej zrozumieć codzienność mieszkańców Warszawy w tym czasie. Teraz Muzeum Powstania Warszawskiego poprzez profil FB łączy się również on-line i codziennie są wejścia na żywo z ekspertami, dzielącymi się swoją wiedzą i pasją.

# data[].attributes.body
Są też w Polsce...

# data[].attributes.attachment_link.description
Dawniej były tylko miejscem gromadzenia zwojów, z czasem stały się skarbcem chroniącym bezcenne woluminy, dzisiaj aspirują do miana otwartych, nowoczesnych centrów kultury. Wybraliśmy te najpiękniejsze i najbardziej intrygujące, białe kruki wśród polskich bibliotek.

# data[].attributes.body
Na świecie

# data[].attributes.body
Coś dla klas ósmych...

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
ZASADY

CZY PAMIĘTASZ ZASADY PISOWNI CZĄSTKI NIE Z RÓŻNYMI CZĘŚCIAMI MOWY?

KLASA 8

RZECZOWNIK

LICZEBNIK IMIESŁÓW PRZYSŁÓWEK

CZASOWNIK

PRZYMIOTNIK

"

NIE

ĆWICZENIA

Niez czasownikami i wyrazami mającymi znaczenie czasownikowe (brak, można, potrzeba, wiadomo, warto, wolno) piszemy osobno, np. nie śpię, nie lubię, nie można, nie wiadomo itp.Wyjątkiem jest pisownia nielicznych czasowników utworzonych od rzeczowników z przedrostkowym nie, np. niepokoić (od: niepokój), niewolić (od: niewola), a także czasowniki niedomagać, niedowidzieć oraz nienawidzić.

Niez rzeczownikami piszemy łącznie, niezależnie od tego, czy jest to wyraz zleksykalizowany (niepokój, nieszczęście, niedotrzymanie), czy też doraźnie utworzony (niekorektor, nieksiążka).Wyjątki są natomiast dwa:gdynie jest wyraźnym przeciwstawieniem, piszemy jeosobno, np.nie korektor, ale redaktor;gdy człon drugi w przeciwstawieniach logicznych pisze się wielką literą, poprawny jest zapisz łącznikiem, np.nie-Polak,nie-Europejczykitp.

Niez przymiotnikami piszemy łącznie, np. niedrogi, niebrzydki, nieciekawy.Ale wyjątki od tej zasady są trzy:gdynie jest wyraźnym przeciwstawieniem, piszemy jeosobno, np.nie brzydki, ale ładny;gdy człon drugi w przeciwstawieniach logicznych pisze się wielką literą, poprawny jest zapisz łącznikiem, np.nie-Szekspirowski (dramat) itp.gdynie łączy się z przymiotnikiem w stopniu wyższym i najwyższym, piszemy jeosobno, np.nie gorszy,nie najlepszy (uwaga na to słowo, bo Word nie podkreśla pisowni *nienajlepszy jako błędnej).

Zasadniczo nie z liczebnikami piszemy osobno:nie pierwszy, nie jeden, ale dwóch(ale: niejeden, w znaczeniu „wielu");

Imiesłowy dzielą się na przysłówkowe (na-ąc,-łszy i-wszy) iprzymiotnikowe (na-ący,-ny,-ty).Z imiesłowami przysłówkowymi nie piszemy zawsze osobno (nie widząc, nie czytając, nie ujrzawszy, nie przeczytawszy).Z imiesłowami przymiotnikowymi nie piszemy łącznie (niebędący,nieoceniony, nieumyty)

Przysłówki mogą być utworzone albo od przymiotników, albo w inny sposób.1. Przysłówki utworzone od przymiotnikówWstopniu równymniepiszemyłącznie, np.nietrudno,niełatwo,niemile (bo to przysłówki utworzone od przymiotnikównietrudny,niełatwy,niemiły).W stopniu wyższym i najwyższym obowiązuje już jednak pisownia rozdzielna, np. nie lepiej, nie najlepiej.2. Pozostałe przysłówkiNieco inaczej rzecz się ma z przysłówkami nieutworzonymi od przymiotników - wówczas obowiązuje pisowniarozdzielna, np.nie bardzo,nie całkiem,nie tylko,nie wszędzie,nie tutaj itp.

# data[].attributes.attachment_link.title
PISOWNIA NIE Z CZĘŚCIAMI MOWY by Klaudia Posacka on Genially

# data[].attributes.attachment_link.description
ZASADY CZY PAMIĘTASZ ZASADY PISOWNI CZĄSTKI NIE Z RÓŻNYMI CZĘŚCIAMI MOWY? KLASA 8 RZECZOWNIK LICZEBNIK IMIESŁÓW PRZYSŁÓWEK CZASOWNIK PRZYMIOTNIK " NIE ĆWICZENIA Niez czasownikami i wyrazami mającymi znaczenie czasownikowe (brak, można, potrzeba, wiadomo, warto, wolno) piszemy osobno, np. nie śpię, nie lubię, nie można, nie wiadomo itp.Wyjątkiem jest pisownia nielicznych czasowników utworzonych od rzeczowników z przedrostkowym nie, np.

# data[].attributes.body
Poprawna polszc...

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Torby mogą mieć paski, rączki, ale czy... uszy? A może ucha? Z kubkiem jest mniejszy problem, bo ma tylko jedno ucho. Spieszymy (albo śpieszymy - obie formy są poprawne) z wyjaśnieniem, czy torby mają uszy.

Odpowiedź jest prosta - rzeczownik ma w liczbie mnogiej dwa wzorce odmiany w zależności od znaczenia. Narządy słuchu to , z kolei uchwyty przy torbie to . Oczywiście zdarza się, że słyszymy o torbie z uszami, jednak jest to wyrażenie potoczne, niestaranne. Wzorcowo powinniśmy mówić i pisać o torbie z uchami.

Podobna sytuacja jest z okiem. W rosole mamy kropelki tłuszczu, czyli oka, a nasz narząd wzroku to oczy. Osoby będące na diecie, gdy mają przed sobą tłusty rosół, z niechęcią spoglądają na oka, a nie w oczy.
Anatomia człowieka w języku
Podsumowując, przedmioty takie jak torby, kubki i garnki mają ucha, a istoty żywe - uszy (wyjątkiem jest tylko czapka z uszami). W zupie są oka, w rajstopach oczka, a narząd wzroku ludzi i zwierząt to oczy. Buty mają noski, a stoły - nogi. Istna anatomia człowieka! Czy znacie jeszcze jakieś inne nazwy pospolite, które nadano czemuś przez podobieństwo do części ludzkiego ciała?
? Zainteresuje Cię również:

# data[].attributes.attachment_link.title
Uszy czy ucha? Czy torby mają uszy? A może ucha?

# data[].attributes.attachment_link.description
Torby mogą mieć paski, rączki, ale czy... uszy? A może ucha? Z kubkiem jest mniejszy problem, bo ma tylko jedno ucho. Spieszymy (albo śpieszymy - obie formy są poprawne) z wyjaśnieniem, czy torby mają uszy. Odpowiedź jest prosta - rzeczownik ma w liczbie mnogiej dwa wzorce odmiany w zależności od znaczenia.

# data[].attributes.attachment_link.title
Szybka powtórka: bohaterowie lektur obowiązkowych - Victor

# data[].attributes.attachment_link.description
Tym razem połączeni w grupy – według zagadnień, które mogą pojawić się w tematach wypracowań egzaminacyjnych.

# data[].attributes.body
Tędy i owędy...na genial.ly

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
"TĘDY i owędy" - fragm.

"Tędy i owędy"- zadania

Melchior Wańkowicz - polski publicysta,prozaik, reportażysta.

Zapoznaj się z informacjami dot. życia i twórczości autora. Otwórz info!

"Tędy i owędy" to zbiór reportaży, w których autor czerpie ze swoich wspomnień.

Z uwagą przeczytaliśmy tekst!

O szkole z przymrużeniem oka.

Uczniowie i nauczyciele.

Walka o polską szkołę.

O gatunku utworu

Mozolną ścieżką wiedzy...

Temat lekcji zapisz w zeszycie!

Melchior wańkowicz

+info

Melchior Wańkowicz (1892 - 1974) - polski publicysta, prozaik i reportażysta. Urodził się niedaleko Mińska w zaborze rosyjskim jako syn powstańca styczniowego. Wcześnie osierocony, przez pewien czas wychowywał się u babki. Naukę rozpoczął w Zakopanem, a od 1903 r. kontynuował ją w Warszawie, gdzie zaangażował się w niepodległościową działalność konspiracyjną. W 1905 r. uczestniczył w strajku szkolnym , później redagował nielegalne pismo młodzieżowe „Wici". Po maturze studiował prawo na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowi. W 1914 r., gdy rozpoczęła się I wojna światowa, został powołany do wojska rosyjskiego, skąd udało mu się zwolnić. Pracował w organizacji zajmującej się ewakuacją Polaków z terenów ogarniętych walkami. Kiedy Polska odzyskała niepodległość, ukończył studia w Warszawie i poświęcił się pracy literackiej i dziennikarskiej. Założył Towarzystwo Wydawnicze „Rój". Był też doradcą reklamowym (to on wymyślił słynne hasło: „Cukier krzepi"). We wrześniu 1939 r. przedostał się przez Rumunię na Bliski Wschód, następnie przebywał we Włoszech, Francji, w Anglii i Niemczech. Pełnił funkcję korespondenta wojennego. Po wojnie przez jakiś czas mieszkał w Stanach Zjednoczonych, a w 1958 r. powrócił do kraju. W 1964 r. został aresztowany przez władze komunistyczne ,a następnie sądzony w głośnym procesie o „ przesyłanie za granicę materiałów szkalujących Polskę Ludową".Melchior Wańkowicz bywa nazywany ojcem polskiego reportażu, gdyż stworzył oryginalny typ opowieści , w której autentyzm zdarzeń łączy się z pełnymi humoru wspomnieniami. W swojej twórczości zawsze angażował się w sprawy Polski i Polaków, a każda z jego książek była dużym wydarzeniem. Wydał m.in. „Szczenięce lata", „Na tropach Smętka" „Bitwę o Monte Cassino", „Ziele na kraterze".

Czas i miejsce akcjiAkcja gawęd Wańkowicza obejmuje szeroki horyzont. Opisywane wspomnienia dotyczą lat młodzieńczych bohatera, lat spędzonych w okupowanej Warszawie, końca zaborów, dwudziestolecia międzywojennego, a także rzeczywistości amerykańskiej tuż po zakończeniu wojny. Większość opisu dotyczy jednak Warszawy i szkolnych perypetii autora (Wańkowicz uczęszczał tam do Gimnazjum Chrzanowskiego.Geneza"Tędy i owędy" to jeden z ciekawszych zbiorów gawęd wydanych przez mistrza tego gatunku, jakim był Melchior Wańkowicz. Zbiór ukazał się w po praz pierwszy w 1961 roku w wydawnictwie ISKRY. Był to czas, kiedy pisarz powrócił z emigracji. Gawędy pojawiły się w momencie gdy popularność Wańkowicza była bardzo wysoka, z czego ówczesne władze PRL-u nie były zadowolone.

Polecenie 1Opisz realia szkolne przedstawione w tekście. Przykładowe odpowiedzi: (zapisz w zeszycie)- językiem wykładowym był język rosyjski (potem, po strajku, wprowadzono język polski),- w szkole panowała surowa dyscyplina,- w razie nieobecności nauczyciela uczniowie byli pilnowani przez specjalnego belfra, - uczniowie za karę byli przetrzymywani w karcerze,- uczono się m.in. języka rosyjskiego, języka francuskiego, języka łacińskiego.Polecenie 2Zastanów się, jakie zabawne powiedzenia, postaci, sytuacje lekcyjne przywołał autor w tekście?Przykładowe odpowiedzi: (zapisz w zeszycie)

Cechy gawędy:swobodny styl,luźna kompozycja,bezpośrednie zwracanie się do czytelnika,dygresje,obecność sympatycznego i gadatliwego narratora,brak chronologii w narracji,idealizacja świata przedstawionego.Cechy reportażu:opisywane realne wydarzenia,rzeczywiste miejsca i postaci,narrator - uczestnik lub obserwator wydarzeń,pogłębione opisy rzeczywistości,subiektywne komentarze, opinie i wnioski autora.

Polecenie 1Przeczytaj poniższy tekst i i wskaż nawiązania do tych wydarzeń w tekście Wańkowicza (ustnie).Podpowiedź: zwróć szczególną uwagę na podkreślenia.Polecenie 2.Spośród podanych wartości wskaż te, które były ważne dla autora "Tędy i owędy".miłość, osiągnięcie sukcesu, wolność, patriotyzm, mądrość, rywalizacja, szkoła, współpraca z innymi, godność, przyjaźń, koleżeństwo, wiedzaZapisz je w zeszycie.

Polecenie 1W oparciu o tekst opisz relacje uczniów z kilkoma nauczycielami.Przykładowa odpowiedź:

Napisz ogłoszenie do gazetki szkolnej, w którym zachęcisz uczniów szkoły do wzięcia udziału w spotkaniu poświęconym życiu i twórczości Melchiora Wańkowicza. Użyj dwóch argumentów. Uwaga: w ocenie wypowiedzi będzie brana pod uwagę poprawność językowa , ortograficzna i interpunkcyjna.

# data[].attributes.attachment_link.title
"Tędy i owędy" M. Wańkowicz by Lidia Nykiel on Genially

# data[].attributes.attachment_link.description
"TĘDY i owędy" - fragm. "Tędy i owędy"- zadania Melchior Wańkowicz - polski publicysta,prozaik, reportażysta. Zapoznaj się z informacjami dot. życia i twórczości autora. Otwórz info! "Tędy i owędy" to zbiór reportaży, w których autor czerpie ze swoich wspomnień. Z uwagą przeczytaliśmy tekst! O szkole z przymrużeniem oka. Uczniowie i nauczyciele.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
ŻYCIORYS to rodzaj pisma urzędowego składanego razem z innymi dokumentami, np. z podaniem w porządku chronologicznym.
Poszczególne informacje powinny zostać pogrupowane tematycznie i zaprezentowane w osobnych akapitach. Warto się ograniczyć tylko do takich informacji, które będą interesujące dla adresata. o przyjęcie do szkoły lub pracy. Tekst tego typu zawsze piszemy w pierwszej osobie - zwięźle przedstawiamy w nim najważniejsze fakty ze swojego życia
- w prawym górnym rogu, nad tekstem - miejscowość i data;

- w lewym górnym rogu - dane osobowe: imię, nazwisko

- niżej, na środku - nagłówek Życiorys;

- po prawej stronie,

(kliknij, aby uzyskać informacje)
- datę i miejsce urodzenia,
BUDOWA ŻYCIORYSU

- informacje o przebiegu edukacji (nazwy szkół, daty rozpoczęcia i ukończenia nauki w danej szkole, uzyskane średnie oceny),

- listę głównych osiągnięć, np. naukowych, sportowych,
- informacje o dodatkowych umiejętnościach (np. znajomość języków obcych, gra na instrumencie, swobodne poruszanie się po internecie);
- informacje o zainteresowaniach,

a) Urodziłem (urodziłam) się... w..., Przyszedłem (przyszłam) na świat w...;

b ) W... r. zacząłem (zaczęłam) naukę w..., W latach... uczęszczałem (uczęszczałam) do..., W... r.

ukończyłem (ukończyłam)... ze średnią ocen..., Jestem absolwentem (absolwentką)..., Od trzech lat

jestem uczniem (uczennicą)..., Obecnie uczę się w..., Obecnie uczęszczam do...;

c) Dodatkowo uczestniczę w..., Zdałem (Zdałam) egzamin z języka..., Ukończyłem (Ukończyłam) kurs...,

Jestem wolontariuszem (wolontariuszką)..., Zacząłem (Zaczęłam) staż w..., Podczas ostatnich wakacji

pracowałem (pracowałam) w...;

d) Do moich największych osiągnięć można zaliczyć..., W... r. otrzymałem (otrzymałam) wyróżnienie...,

Wygrałem (Wygrałam) konkurs..., Jestem stypendystą (stypendystką)..., W... r. wygrałem (wygrałam) ogólnopolskie mistrzostw

Za swój ogromny sukces uważam..., Potrafię..., Umiem..., Doskonale posługuję się...;

e) W wolnych chwilach..., W czasie wolnym najchętniej..., Interesuję się..., Moim hobby jest..., Moje hobby

to..., Bardzo lubię..., Moją największą pasją jest...

Urodziłem się 3. 03. 2003 r. w Warszawie. Moi rodzice są prawnikami. Ojciec pracuje w kancelarii adwokackiej, matka jest radcą prawnym w Urzędzie Dzielnicowym Warszawa - Śródmieście.

W latach 2010-2018 uczęszczałęm do Szkoły Podstawowej nr 25 w Warszawie, którą ukończyłem ze średnią ocen 4,95. Obecnie uczę się w XV Liceum Ogólnokształcącym im. Zbigniewa Herberta w klasie humanistycznej.

Moje największe osiągnięcia to tytuł finalisty Wojewódzkiej Olimpiady Historycznej w 2018 roku.

Oprócz historii, zwłaszcza historii prawa, interesuję się również sportem - należę do drużyny siatkarskiej Dzielnicowego Klubu Sportowego - oraz fotografią i literaturą faktu.
a) na środku, u góry strony - nagłówek CV lub Curriculum vitae;
CV to nowoczesna odmiana życiorysu, w której dane osobowe oraz najważniejsze informacje o przebiegu edukacji i doświadczeniu zawodowym zostają ujęte w punktach.

b) pod nagłówkiem, po prawej stronie - zdjęcie (opcjonalnie);

c) pod nagłówkiem, po lewej stronie - informacje podzielone na bloki tematyczne:

- dane osobowe: imię, nazwisko, data urodzenia, dokładny adres, numer telefonu, adres e-mail,

- przebieg edukacji: ukończone szkoły, dodatkowe zajęcia i kursy, np. kurs języka obcego,

- ważniejsze osiągnięcia, np. nagrody w olimpiadach szkolnych, zawodach sportowych,

- umiejętności, np. znajomość języków obcych, obsługa komputera,

Curriculum Vitae

Imię i nazwisko: Karolina Arnolska

Data urodzenia: 10. 06. 1996

Adres: ul. Prosta 7, 01-234 Skaryszew

2011 - 2018 Szkoła Podstawowa nr 8 w Łodzi

2016-2017 Prowadzenie działu ogłoszeń w gazetce szkolnej "Szkolne Sprawy"

III miejsce w Mistrzostwach Łodzi w Biegach Przełajowych, wyróżnienie w międzyszkolnym turnieju szachowym w Warszawie

Znajomość języków obcych:

- język angielski - First Certificate in English, ocena A

- biegła obsługa komputera

- matematyka, informatyka

Przerysuj schemat do zeszytu i zaznacz na nim podane elementy życiorysu.
2 3 4 5 6 7 8
podpis, przebieg edukacji, nagłówek, zainteresowania, data i miejsce urodzenia, dane osobowe, osiągnięcia, miejscowość i data

Urodziłem się w Gdańsku. Mieszkam w Łodzi przy ul. Wiśniowej. Przyszedłem na świat w pewną mroźną grudniową noc. Mieszkam w starej trzypiętrowej kamienicy. Potrafię doskonale posługiwać się programem PowerPoint. Należę do osób, które lubią długo spać. Moim największym sukcesem jest szóstka z techniki za uszycie rękawicy kuchennej. Umiem długo stać na jednej nodze. Zająłem II miejsce w Powiatowym Konkursie Fotograficznym. Należę do Szkolnego Kółka Fotograficznego.

Zaznacz informacje, które nie powinny się znaleźć

w życiorysie. Poprawiony tekst zapisz w zeszycie.

Napisz życiorys wybranego bohatera literackiego lub filmowego (np. Jacka Sparrowa, Małego Księcia, Balladyny, Harry'ego Pottera).

Źródło: Podręcznik "Nowe słowa na start" (wyd. Nowa Era)

# data[].attributes.attachment_link.description
ŻYCIORYS to rodzaj pisma urzędowego składanego razem z innymi dokumentami, np. z podaniem w porządku chronologicznym. Poszczególne informacje powinny zostać pogrupowane tematycznie i zaprezentowane w osobnych akapitach. Warto się ograniczyć tylko do takich informacji, które będą interesujące dla adresata. o przyjęcie do szkoły lub pracy.

# data[].attributes.attachment_link.title
Liryka by Małgorzata Bernatowicz on Genially

# data[].attributes.attachment_link.description
Discover more about Liryka ✌️ - Personalized

# data[].attributes.body
Może mała powtórka?

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Odgadnij lekturę!

pani z polaka

O jakim utworze mowa?

Znasz rozwiązanie?

Należy do liryki

#1

#2

Jeden z cyklu utworów

#3

#4

Powstał w wyniku podróży

Napisany przez Adama Mickiewicza

Najedź kursorem na zamazany tekst, aby odkryć wskazówkę.

O jakim utworze mowa?

Świetnie!

Stepy akermańskie, Adam Mickiewicz

O jakim utworze mowa?

Znasz rozwiązanie?

Dramat

#1

#2

Śmieszy nas

#3

#4

Miłość

Spór

Najedź kursorem na zamazany tekst, aby odkryć wskazówkę.

O jakim utworze mowa?

Świetnie!

Zemsta, Aleksander Fredro

O jakim utworze mowa?

Znasz rozwiązanie?

Powieść

#1

#2

Współczesność

#3

#4

Literatura faktu

Harcerze

Najedź kursorem na zamazany tekst, aby odkryć wskazówkę.

O jakim utworze mowa?

Świetnie!

Kamienie na szaniec,Aleksander Kamiński

O jakim utworze mowa?

Znasz rozwiązanie?

Liryka

#1

#2

Patriotyzm

#3

#4

Częściowo na faktach

Samobójstwo w dobrej wierze

Najedź kursorem na zamazany tekst, aby odkryć wskazówkę.

O jakim utworze mowa?

Świetnie!

Reduta Ordona,Adam Mickiewicz

O jakim utworze mowa?

Znasz rozwiązanie?

Romantyzm

#1

#2

Dramat

#3

#4

Groza

Duchy

Najedź kursorem na zamazany tekst, aby odkryć wskazówkę.

O jakim utworze mowa?

Świetnie!

Dziady cz. II,Adam Mickiewicz

O jakim utworze mowa?

Znasz rozwiązanie?

Na faktach

#1

#2

O rodzinie

#3

#4

Czasy przed i w trakcie II wojny światowej

Czytana tylko we fragmentach

Najedź kursorem na zamazany tekst, aby odkryć wskazówkę.

O jakim utworze mowa?

Świetnie!

Ziele na kraterze,Melchior Wańkowicz

O jakim utworze mowa?

Znasz rozwiązanie?

Należy do liryki

#1

#2

Smutny

#3

#4

Trudny do zrozumienia

O śmierci dziecka

Najedź kursorem na zamazany tekst, aby odkryć wskazówkę.

O jakim utworze mowa?

Świetnie!

Treny,Jan Kochanowski

O jakim utworze mowa?

Znasz rozwiązanie?

O miłości

#1

#2

Uczy nas

#3

#4

Motyw winy i kary

Akcja rozgrywa się nad jeziorem

Najedź kursorem na zamazany tekst, aby odkryć wskazówkę.

O jakim utworze mowa?

Świetnie!

Świtezianka,Adam Mickiewicz

O jakim utworze mowa?

Znasz rozwiązanie?

Powieść

#1

#2

Niektóre postacie żyły naprawdę

#3

#4

Porusza temat religii

Akcja rozgrywa się w czasach starożytnych

Najedź kursorem na zamazany tekst, aby odkryć wskazówkę.

O jakim utworze mowa?

Świetnie!

Quo vaids, Henryk Sienkiewicz

Świetnie!Teraz Twoja kolej :)

# data[].attributes.attachment_link.title
Lektury by Małgorzata Bernatowicz on Genially

# data[].attributes.attachment_link.description
Odgadnij lekturę! pani z polaka O jakim utworze mowa? Znasz rozwiązanie? Należy do liryki #1 #2 Jeden z cyklu utworów #3 #4 Powstał w wyniku podróży Napisany przez Adama Mickiewicza Najedź kursorem na zamazany tekst, aby odkryć wskazówkę. O jakim utworze mowa? Świetnie! Stepy akermańskie, Adam Mickiewicz O jakim utworze mowa?

# data[].attributes.body
Specjalnie od pani pedagog

# data[].attributes.attachment_link.title
Recepta na sukces na  egzaminie ósmoklasisty

# data[].attributes.body
Pani pedagog radzi, jak!

# data[].attributes.body
Warto spojrzeć!

# data[].attributes.attachment_link.description
Rozprawka - dłuższa wypowiedź pisemna, w której należy przedstawić swoje stanowisko wobec problemu zawartego w poleceniu, a następnie uzasadnić je rzeczowymi i logicznie dobranymi argumentami.

# data[].attributes.headline
„Rany Julek. O tym, jak Julian Tuwim został poetą”(fragment) Agnieszka Frączek

# data[].attributes.subject
„Rany Julek. O tym, jak Julian Tuwim został poetą”(fragment) Agnieszka Frączek

# data[].attributes.headline
„Zaczarowana zagroda” Alina i Czesław Centkiewiczowie

# data[].attributes.subject
„Zaczarowana zagroda” Alina i Czesław Centkiewiczowie

# data[].attributes.headline
„Dziadek i niedźwiadek Historia prawdziwa” Łukasz Wierzbicki

# data[].attributes.subject
„Dziadek i niedźwiadek Historia prawdziwa” Łukasz Wierzbicki

# data[].attributes.attachment_link.title
Rozwiązywanie problemów w szkole - pedagog

# data[].attributes.attachment_link.description
Pedagog szkolny odpowiada za wsparcie psychologiczne uczniów i daje im możliwość podzielenia się swoimi problemami.

# data[].attributes.headline
„Baśnie” (wybór) Hans Christian Andersen

# data[].attributes.subject
„Baśnie” (wybór) Hans Christian Andersen

# data[].attributes.headline
„Doktor Dolittle i jego zwierzęta” Hugh Lofting

# data[].attributes.subject
„Doktor Dolittle i jego zwierzęta” Hugh Lofting

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
2 Hugh Lofting DOKTOR DOLITTLE I JEGO ZWIERZĘTA Opowieść o życiu doktora w domowym zaciszu oraz niezwykłych przygodach w dalekich krainach Przełożyła Beata Adamczyk

3 Dedykuję tę opowieść wszystkim dzieciom młodym wiekiem i sercem

4 Przedmowa Niektórzy z nas, którzy osiągnęli wiek średni, z nostalgią wspominają przeszłość przynajmniej z jednego powodu: obecnie nie tworzy się już takiej literatury dziecięcej jak trzydzieści lat temu. Mam na myśli książki pisane właśnie dla dzieci, żyjemy bowiem w epoce psychologizowania i bardzo często pisze się o dzieciach, jakby były tabletkami albo wylęgły się przy zastosowaniu szczególnej metody naukowej. Pisanie dla dzieci, a nie o dzieciach, jest niezwykle trudnym zadaniem. Każdy, kto próbował się z tym zmierzyć, dobrze o tym wie. Jestem przekonany, że uda się to jedynie wówczas, jeżeli pisarz ma w sobie dużo z dziecka w spojrzeniu na świat ma jego dziecięcą wrażliwość, co widać u twórców: Małego Księcia, The Dove in the Eagle s Nest, A Flatiron for a Farthing albo The Story of a Short Life, a przede wszystkim u autora Alicji w Krainie Czarów. Dorośli sądząc, że wystarczy jedynie używać dziecięcego języka i protekcjonalnie rozmawiać z wymagającymi młodymi czytelnikami, popełniają wielki błąd! Pisarz powinien mieć wyobraźnię dziecka, a dojrzałość dorosłego człowieka, by na przykład stworzyć postać Białej Królowej z Alicji... przedstawioną oczyma dzieci, która jednak potrafi rozwiązać niezwykle skomplikowane problemy. Biały królik, który nakłada białe rękawiczki i pospiesznie wychodzi, stanowi najczystszy wytwór dziecięcej wyobraźni, ale biały królik jako przewodnik Alicji po świecie pełnym niezwykłych przygód jest już projektem dojrzałego umysłu. Genialni ludzie rodzą się rzadko i bez zbytniej apoteozy minionych czasów można bez wahania stwierdzić, że Hugh Lofting stał się godnym następcą Charlotte Mary Yonge, Juliany Ewing, Margaret Gatty i Lewisa Carrolla. Pamiętam zachwyt, z jakim około pół roku temu w księgarni Hampshire w College Smith w Northampton wziąłem do ręki książkę o doktorze Dolittle u. Wystarczyło rzucić okiem na jeden z rysunków autora. Ten, który wzbudził szczególny zachwyt, gdy po raz pierwszy otworzyłem książkę, przedstawiał wiszące nad przepaścią małpy splecione ramionami. Wertowałem dalej i zwróciłem uwagę na ilustrację przedstawiającą dom Johna Dolittle a. Jednak to nie tylko zasługa rysunków. Wielu pisarzy jest kiepskimi ilustratorami, więc jeśli zdarzy się między nimi jeden uzdolniony co potwierdza przypadek Hugh Loftinga to wówczas ma się przeczucie, że autor potrafi pisać. I tak się stało tym razem. Nie można czytać pierwszego rozdziału, zaczynającego się od typowych słów: Bardzo dawno temu, bez przekonania, że autor wierzy w to, co pisze, co więcej, spodziewa się, że również i czytelnik mu uwierzy. To pierwsza ważna cecha, jaką powinien mieć dobry pisarz. Można też zauważyć u Loftinga niezwykłą dbałość o szczegóły. Czy ktoś obdarzony umysłem dociekliwego dziecka nie zainteresuje się zdaniem, które znajdzie nieco dalej: Poza złotą rybką, mieszkającą w stawie z tyłu ogrodu, trzymał króliki w spiżarni, białe myszki w fortepianie, wiewiórkę w bieliźniarce i jeża w piwnicy? A gdy czytamy dalej, zauważymy, że doktor nie jest jedynie klamerką, na której wiesza się rozliczne, ekscytujące przygody, ale że sam stanowi oryginalną i pełnokrwistą postać: jest życzliwym, prawym człowiekiem. Każdy twórca powieści wie, o ile trudniej stworzyć pozytywnego, prawego bohatera niż negatywnego, chciwego drania. Jednak Dolittle wzbudza nasze zainteresowanie. Ale nie chodzi jedynie o to, że jest pozytywnie nastawiony do świata, posiada też rozległą wiedzę i dużą dozę zdrowego rozsądku. Czytelnik, choć młody, gdy go pozna, szybko nabiera przeświadczenia, że gdyby znalazł się w poważnych tarapatach, nie tylko zdrowotnych, bez

5 wahania mógłby zwrócić się do doktora. Wydaje się, że doktor Dolittle świetnie rozumie duszę dziecka. Cofamy się w czasie i widzę go w Szczurołapie z Hameln z chmarą dzieciaków biegnących za nim. Jest budzącą sympatię, wiarygodną postacią z krwi i kości. Podobnie w przypadku pozostałych bohaterów autorowi udało się stworzyć pełne autentyzmu postaci. Trzeba przyznać, że wymyślenie biografii zwierzętom, obdarowanie ich mową oraz ludzkimi zachowaniami stanowiło niezwykle ryzykowny zamysł. Lewis Carroll był mistrzem na tym polu, miałem wątpliwości, że jakiemukolwiek jego następcy uda się ta sztuczka aż pojawił się Hugh Lofting. Nawet takie arcydzieło jak O czym szumią wierzby nie stanowi przekonywającego przykładu. Przyjaciele Johna Dolittle a są wiarygodnymi bohaterami, gdyż ich twórca niezwykle konsekwentnie buduje swoje postaci. Na przykład Polinezja od początku jest bardzo naturalna. Naprawdę troszczy się o doktora, ale troszczy się w taki sposób, jak to robi ptak, który zawsze wraca do gniazda po wykonaniu swego zadania. Pisarz, tworząc niezwykłe zwierzęta, obdarowuje je wiarygodnym losem, co czyni ich życie przekonywającym. Trudno będzie osobie, która przeczytała tę książkę, zaprzeczyć istnieniu dwugłowca, który byłby prawdziwą postacią nawet wówczas, gdyby nie było jego rysunku, choć ilustracja na stronie 75 nas w tym utwierdza. Trzeba przyznać, że książka ta stanowi dzieło wybitnego pisarza, choć i jak to bywa w takiej sytuacji trudno wskazać poszczególne elementy, które się na to złożyły. Jest w tej powieści i poezja, i fantazja, i humor oraz pewna doza patosu, a przede wszystkim wiele postaci, w których istnienie wszyscy muszą uwierzyć, czy to czteroletnie dziecko, czy dziewięćdziesięciolatek, czy dobrze prosperujący czterdziestopięcioletni bankowiec. Nie mam pojęcia, jak autorowi udała się ta sztuka. Chyba nawet on sam o tym nie wie. A jednak stworzył prawdziwe arcydzieło literatury dziecięcej, na które przyszło nam poczekać od czasu napisania Alicji w Krainie Czarów. HUGH WALPOLE

6 ROZDZIAŁ PIERWSZY PUDDLEBY Bardzo dawno temu, kiedy nasi dziadkowie byli jeszcze dziećmi, żył doktor, a nazywał się Dolittle, John Dolittle dr med. Dr med. oznacza, że był najprawdziwszym lekarzem i posiadał ogromną wiedzę. Mieszkał w małym mieście o nazwie Puddleby nad rzeką Marsh. Wszyscy mieszkańcy tego miasteczka młodzi i starzy dobrze go znali z widzenia. Gdy szedł ulicą w cylindrze na głowie, mówili: Zobaczcie, idzie doktor! Jaki to mądry człowiek!. Biegły za nim dzieciaki i psy, a kruki mieszkające w kościelnej wieży zaczynały krakać i kiwać głowami. Jego dom, położony na przedmieściach, był niewielki, był za to otoczony dużym ogrodem z szerokim trawnikiem i kamiennymi ławami, nad którymi płaczące wierzby zwieszały swoje gałęzie. Doktorowi gospodarzyła jego siostra, Sara Dolittle, a on sam zajmował się ogrodem. Doktor bardzo lubił zwierzęta i miał ich dużą gromadkę. Poza złotą rybką, mieszkającą w stawie z tyłu ogrodu, trzymał króliki w spiżarni, białe myszki w fortepianie, wiewiórkę w bieliźniarce i jeża w piwnicy. Był właścicielem krowy z cielakiem oraz starego kulawego konia, który miał dwadzieścia pięć lat. Poza tym posiadał jeszcze: kurczaki, gołębie, dwie owieczki i wiele innych stworzeń. Do jego ulubieńców należeli: kaczka Dab-Dab, pies Jip, mała świnka Geb-Geb, papuga Polinezja i sowa imieniem Tu-Tu. Siostra doktora, Sara, narzekała na tę sforę i ciągle utyskiwała, że zwierzęta brudzą w domu. Kiedyś do lekarza przyszła starsza pani cierpiąca na reumatyzm. Usiadła na jeżu śpiącym smacznie na kanapie i więcej już się nie pokazała. Potem w każdą sobotę jeździła do lekarza do Oxenthorpe, miasteczka oddalonego od Puddleby o dziesięć mil. Siostra doktora powiedziała wówczas: Dopóki będziesz mieszkał z tą menażerią, John, nie licz na pacjentów! Który szanujący się lekarz trzyma w salonie jeże i myszy! To już czwarta osoba, którą odstraszyły te zwierzaki. Sędzia Jenkins i wielebny pastor oświadczyli, że nie zbliżą się już do naszego domu nawet gdyby byli śmiertelnie chorzy. Biedniejemy z dnia na dzień. Jeśli dalej będziesz tak postępował, żaden przedstawiciel śmietanki towarzyskiej nie będzie się u ciebie leczył. Ja tam wolę zwierzęta od jakiejś śmietanki towarzyskiej stwierdził doktor. Nie gadaj głupstw odparła Sara i wyszła z pokoju. Czas mijał. Doktorowi zwierząt przybywało, a pacjentów ubywało. Aż w końcu nie pokazał się ani jeden, no, z wyjątkiem karmiciela kotów, któremu zwierzęta nie przeszkadzały. Ale on nie był zamożnym człowiekiem, a chorował jedynie raz w roku, w czasie Świąt Bożego Narodzenia, i wówczas płacił doktorowi sześć pensów za butelkę mikstury. Nie można przeżyć za sześć pensów rocznie nawet w tamtych czasach było to niemożliwe. A gdyby John Dolittle nie miał kilku groszy schowanych w skarbonce, nie wiadomo, co by się stało. A zwierząt wciąż przybywało i trzeba było dużo pieniędzy, by utrzymać całą menażerię. Zaoszczędzona sumka topniała z dnia na dzień. Doktor musiał sprzedać fortepian, a wtedy myszy zamieszkały w szufladzie biurka. Jednak

7 pieniądze, które otrzymał za instrument, także szybko się rozeszły. Dlatego doktor Dolittle był zmuszony sprzedać swoje niedzielne, brązowe ubranie. Ale i to na nic się zdało. Gdy teraz szedł ulicą w cylindrze na głowie, przechodnie mówili: Zobacz, idzie John Dolittle, doktor medycyny! Niegdyś był to najbardziej znany lekarz w okolicy, a spójrzcie na niego teraz! Nie ma pieniędzy, tylko dziury w skarpetach!. A jednak nadal goniły za nim psy, koty i dzieciaki tak samo jak wówczas, gdy był bogatym człowiekiem.

8 ROZDZIAŁ DRUGI JĘZYK ZWIERZĄT Pewnego razu doktor siedział w kuchni i rozmawiał z karmicielem kotów, który przyszedł do niego z bólem brzucha. Dlaczego nie przestanie pan leczyć ludzi i nie zajmie się zwierzętami? spytał pacjent. Na oknie siedziała papuga Polinezja. Przyglądała się kroplom deszczu i nuciła marynarską piosenkę. W tym momencie umilkła i zaczęła przysłuchiwać się rozmowie. Przecież ciągnął karmiciel kotów o zwierzętach wie pan wszystko. Dużo więcej niż okoliczni weterynarze. Ta książka, którą pan napisał o kotach, jest nadzwyczajna! Ja nie potrafię ni pisać, ni czytać inaczej sam bym napisał kilka książek. Ale moja żona, Teodozja, to uczona kobieta, naprawdę. Czytała mi pana książkę. Jest wspaniała tylko tyle mogę powiedzieć wspaniała! Pisze pan, jakby pan sam kiedyś był kotem: zna pan ich sposób myślenia. Lecząc zwierzęta, może pan zarobić mnóstwo pieniędzy. Wie pan, co zrobię? Będę przysyłał tu wszystkie staruszki z chorymi kotami i psami. A jeśli zaraz te zwierzaki nie zaczną chorować, włożę coś do żarcia i sprzedam je, a wtedy się porządnie rozchorują, dobra? Nie ma mowy! zaprotestował doktor. Zabraniam ci. Tak nie wolno. Och, nie miałem na myśli nic złego odparł karmiciel kotów. Mogłyby tylko stać się nieco ospałe. Ma pan jednak rację. To nie byłoby w porządku wobec tych zwierzaków. Ale przecież i tak się rozchorują, bo starsze panie je na ogół przekarmiają. A na dodatek, okoliczni rolnicy mają kulawe konie i słabowite owce też je przyprowadzą. Niech pan zostanie lekarzem zwierząt! Kiedy pacjent sobie poszedł, papuga sfrunęła z okna, usiadła na stole i powiedziała: To, co mówił, miało sens. Tak właśnie powinien pan zrobić: zostać lekarzem zwierząt. Niech pan zostawi tych głupich ludzi. Nie mają dość rozumu, by dostrzec, że jest pan najlepszym lekarzem na świecie. Wkrótce się o tym przekonają. Niech pan leczy zwierzęta! Na świecie aż się roi od weterynarzy stwierdził Dolittle, wystawiając za okno doniczki z kwiatami, by skropił je deszcz. Zgadza się potwierdziła Polinezja ale żaden z nich nie nadaje się do tej roboty. Niech pan posłucha, doktorze! Coś panu powiem. Czy wie pan, że zwierzęta potrafią mówić? Wiem, że papugi potrafią odparł. My, papugi, znamy dwa języki: ludzi i ptaków oświadczyła z dumą Polinezja. Jeśli mówię: Polly chce ciasteczko, to pan mnie rozumie. A niech pan posłucha tego: Ke-ke oi-i, fi-fi. Co to znaczy? Wielkie nieba! wykrzyknął doktor. A skąd mam wiedzieć? To w ptasim języku oznacza: Czy owsianka jeszcze nie ostygła?. Ojej! Coś takiego! wykrzyknął doktor. Nigdy przedtem tak do mnie nie mówiłaś. A czy to by się na coś zdało? spytała papuga, strzepując ze skrzydła okruchy ciastka. I tak by mnie pan nie zrozumiał. Powiedz coś jeszcze poprosił doktor z ogromnym zaciekawieniem. Pobiegł do kredensu i wyciągnął z szuflady notes i ołówek rzeźnika. A teraz powiedz to jeszcze raz, ale powoli, a ja sobie zapiszę. To interesujące, niezwykle interesujące coś niesamowitego! Podaj mi najpierw

9 ptasi alfabet tylko powoli. W taki właśnie sposób doktor dowiedział się, że zwierzęta mają własny język i potrafią ze sobą rozmawiać. Przez całe popołudnie, gdy za oknem lał deszcz, Polinezja siedziała w kuchni przy stole i podawała ptasie słowa, a doktor je zapisywał. Podczas podwieczorku pojawił się Jip, a papuga powiedziała: Niech pan spojrzy, doktorze, on coś do pana mówi. Chyba drapie się za uchem odparł doktor. Ale zwierzęta do mówienia używają nie tylko języka zauważyła Polinezja, podnosząc głos i unosząc brwi. One mówią uszami, nogami, ogonem czym się da. Czasami nie chcą robić hałasu. Widzi pan, jak teraz pociera sobie nos? Co to znaczy? spytał doktor. To znaczy: Czy nie widzisz, że przestało padać? przetłumaczyła. Zadaje panu pytanie. Psy często używają nosów, gdy chcą zadać pytanie. Po jakimś czasie, z pomocą swojej nauczycielki, doktor tak dobrze opanował zwierzęcy język, że sam mógł rozmawiać ze zwierzętami i rozumiał wszystko, co mówiły. Później zupełnie przestał leczyć ludzi. Gdy karmiciel kotów rozgłosił, że John Dolittle został lekarzem zwierząt, starsze panie zaczęły przyprowadzać do niego swoje mopsy, pudle, które objadły się ciastkami, a rolnicy pokonywali wiele mil, by pokazać mu swoje chore krowy i owce. Pewnego dnia pojawił się u niego koń pociągowy i biedak bardzo się ucieszył, że znalazł kogoś, kto zna język koni. Wie pan, doktorze zagaił że ten weterynarz po drugiej stronie wzgórza zupełnie nie poznał się na mojej chorobie. Od sześciu tygodni leczy mnie na włogaciznę. A ja potrzebuję okularów. Ślepnę na jedno oko. Nie znam powodu, dla którego konie nie miałyby nosić okularów podobnie jak ludzie. Ale ten idiota nawet nie zbadał mi oczu. Cały czas szpikuje mnie dużymi tabletkami. Próbowałem mu powiedzieć, ale on ni w ząb nie rozumie końskiego języka. A ja potrzebuję okularów. Naturalnie odparł doktor. Zaraz ci jakieś przepiszę. Chciałbym takie, jak ma pan poprosił czworonożny pacjent tyle że zielone. Takie ochronią przed słońcem podczas orki pięćdziesięcioakrowego pola. Dobrze zgodził się lekarz. Dostaniesz zielone. Wie pan, na czym polega kłopot, sir? spytał koń, gdy doktor otworzył mu drzwi na pożegnanie. Chodzi o to, że każdy uważa, że potrafi leczyć zwierzęta, bo one nie narzekają. A prawda jest taka, że trzeba dużo więcej mądrości, by zostać dobrym weterynarzem niż lekarzem ludzi. Syn mojego gospodarza sądzi, że wie wszystko o koniach. Szkoda, że pan go nie widział. Twarz ma tak pulchną, że wydaje się, jakby nie miał oczu, a mózg wielkości orzecha laskowego. W zeszłym tygodniu próbował przykleić mi gorczycowy plaster. A gdzie go przykleił? spytał doktor. Och, nigdzie odparł koń. Tylko próbował. Kopnąłem go i wpadł do stawu z kaczkami. Coś takiego! wykrzyknął doktor. Z natury jestem nadzwyczaj spokojny stwierdził pacjent i bardzo cierpliwy w stosunku do ludzi. Nie sprawiam wielu problemów. Ale wystarczyło, że weterynarz postawił złą diagnozę. A gdy ten głupek z rumianą gębą zaczął na mnie eksperymentować, nie wytrzymałem.

10 Bardzo go poturbowałeś? spytał doktor. Och, nie odparł koń. Kopnąłem go tam, gdzie trzeba. Teraz zajął się nim weterynarz. Kiedy będą gotowe moje okulary? Możesz odebrać je w przyszłym tygodniu odpowiedział lekarz. Przyjdź we wtorek. Dobrego dnia życzę! John Dolittle zamówił porządne, duże, zielone okulary i koń pociągowy przestał ślepnąć na jedno oko i widział tak jak przedtem. Wkrótce zwierzęta domowe w okularach na nosie przestały budzić zdziwienie w okoli-cach Puddleby, natomiast ślepy koń stał się niespotykanym zjawiskiem. Tak samo było z innymi stworzeniami, które przychodziły do doktora. Gdy tylko dowiedziały się, że zna on ich mowę, mówiły, gdzie je boli, jak się czują, a on bez problemu stawiał właściwą diagnozę. Wyleczone wracały do domów i opowiadały swoim braciom i kolegom, że w niewielkim domku z dużym ogrodem mieszka doktor, który jest prawdziwym doktorem. A gdy zachorowały inne zwierzęta nie tylko konie, krowy czy psy, ale także małe stworzonka polne, jak myszy, karczowniki, borsuki i nietoperze szybko biegły do domku stojącego na skraju miasteczka, a duży ogród doktora zapełniał się zwierzętami, które próbowały się do niego dostać. Wiele wchodziło specjalnie dla nich przygotowanymi drzwiami. Na drzwiach frontowych zawiesił napis: Konie, nad bocznymi: Krowy, a nad kuchennymi: Owce. Każde zwierzę wchodziło osobnym wejściem nawet myszy miały wąziutki tunel prowadzący do piwnicy, gdzie cierpliwie czekały ustawione rządkiem, aż podejdzie do nich doktor. Tak to w ciągu kilku lat każde żywe stworzenie mieszkające w odległości wielu mil poznało dr. med. Johna Dolittle a. Ptaki odlatujące na zimę do innych krajów opowiadały o nadzwyczajnym lekarzu z miasteczka Puddleby, który rozumie ich mowę i pomaga w problemach zdrowotnych. W ten sposób doktor zyskał sławę wśród zwierząt na całym świecie. Stał się nawet bardziej znany niż niegdyś wśród okolicznych mieszkańców. Był szczęśliwy i cieszyło go takie życie. Pewnego popołudnia doktor zajęty był pisaniem książki, a Polinezja siedziała jak zwykle na parapecie i patrzyła na unoszone wiatrem liście w ogrodzie. Nagle roześmiała się głośno. O co chodzi, Polinezjo? spytał doktor, podnosząc wzrok znad książki. Tak sobie myślałam odparła papuga i odwróciła głowę w stronę okna. A o czym? O ludziach odpowiedziała. Niedobrze mi się robi na ich widok. Uważają, że są tacy wspaniali. Świat istnieje od wielu tysięcy lat, prawda? A oni nauczyli się jedynie rozumieć ze zwierzęcego języka to, że gdy pies pomacha ogonem, znaczy: Cieszę się!. Czy to nie zabawne? Pan jest pierwszym człowiekiem, który potrafi się z nami porozumieć. Och, czasami działają mi strasznie na nerwy! Robią takie wyniosłe miny, gdy mówią o głupich zwierzętach. Głupich! Że jak? Kiedyś poznałam arę, która potrafiła powiedzieć dzień dobry na siedem sposobów bez otwierania dzioba. Znała wszystkie języki, nawet grekę. Aż kupił ją stary profesor z siwą brodą. Ale ona nie chciała u niego zostać. Powiedziała, że profesor nie zna dobrze greckiego i ona nie może słuchać, jak ucząc, kaleczy ten język. Często zastanawiam się, co się z nią stało. Ten ptak znał geografię lepiej niż niejeden człowiek. Ludzie! Chyba gdyby nauczyli się latać co potrafi każdy pospolity szary wróbel to chwaliliby się tym do końca życia. Jesteś bardzo mądrą starą papugą stwierdził doktor. Ile masz naprawdę lat? Wiem, że papugi i słonie dożywają czasami bardzo, bardzo sędziwego wieku.

11 Tak na pewno to nie wiem odpowiedziała Polinezja. To będzie albo sto osiemdziesiąt trzy, albo sto osiemdziesiąt dwa. Pamiętam tylko, że gdy po raz pierwszy przyleciałam tu z Afryki, król Karol nadal ukrywał się w dębie widziałam go tam. Był przerażony.

12 ROZDZIAŁ TRZECI DALSZE KŁOPOTY FINANSOWE Wkrótce doktor znowu zaczął zarabiać pieniądze, a jego siostra, Sara, kupiła sobie nową sukienkę i była bardzo szczęśliwa. Niektóre zwierzęta, które leczył, były tak chore, że musiały pozostać u niego tydzień. Gdy doszły trochę do siebie, wypoczywały na leżakach w ogrodzie. A często zdarzało się, że gdy wyzdrowiały, nie miały ochoty opuszczać tego miejsca tak bardzo polubiły doktora i jego dom. A on nie potrafił im odmówić, kiedy pytały, czy mogą u niego zostać. W ten sposób jego menażeria powiększała się z dnia na dzień. Gdy pewnego wieczoru doktor siedział na ogrodowym murze i palił fajkę, pojawił się włoski kataryniarz z małpką na sznurku. Dolittle zauważył, że zwierzę ma za ciasną obrożę, jest brudne i nieszczęśliwe. Odebrał Włochowi małpkę, dał mu szylinga i kazał się wynosić. Kataryniarz strasznie się rozzłościł i oświadczył, że chce zatrzymać zwierzątko. Wówczas doktor zagroził, że jeśli nie odejdzie, to oberwie. John Dolittle był krzepkim, choć niezbyt wysokim mężczyzną. Dlatego muzyk poszedł sobie, mrucząc pod nosem przekleństwa, a małpka została u doktora Dolittle a, u którego znalazła swój dom. Zwierzęta nazwały ją Czi-Czi, co po małpiemu oznacza rudzielec. Innego dnia do Puddleby przyjechał cyrk. Krokodyl, którego bardzo bolały zęby, uciekł w nocy i przyszedł do ogrodu doktora. Dolittle porozmawiał z nim w krokodylim języku, zabrał do domu i wyleczył zęby. A gdy krokodyl zobaczył, jaki to miły dom z tyloma różnymi pomieszczeniami dla zwierzaków, także chciał pozostać u doktora. Spytał, czy mógłby spać w stawie z tyłu ogrodu, i obiecał, że nie zje rybek. Gdy cyrkowcy przyszli po niego, wpadł w taką złość i tak ich wystraszył, że wzięli nogi za pas. Wobec domowników był jednak zawsze miły i łagodny. Z jego powodu starsze panie bały się jednak przysyłać swoje pieski, a rolnicy nie chcieli uwierzyć, że nie zje owiec i chorych cielaków, które przyprowadzą do leczenia. Dlatego doktor oświadczył krokodylowi, że musi wrócić do cyrku. Ten jednak zaczął płakać tak ogromnymi łzami i tak bardzo błagać, by pozwolił mu zostać, że Dolittle nie miał serca go odesłać. Wtedy siostra doktora powiedziała: John, musisz pozbyć się tej bestii, bo znowu przestanie nam się powodzić. Jeśli tego nie uczynisz, za jakiś czas zostaniemy bez grosza. Teraz rolnicy i starsze panie boją się przysyłać do ciebie swoje zwierzęta. Dłużej już tego nie wytrzymam! Jeśli nie odeślesz tego aligatora, przestanę prowadzić ci gospodarstwo. To nie aligator stwierdził doktor tylko krokodyl. Jak zwał, tak zwał odparła. To obrzydliwe znaleźć coś takiego pod łóżkiem. Nie chcę mieszkać z tym stworem pod jednym dachem. Ale on mi obiecał odpowiedział jej brat że nikogo nie ugryzie. Życie w cyrku mu nie odpowiada, a ja nie mam pieniędzy, by wysłać go do Afryki, skąd pochodzi. Stara się, jak może, i w sumie zachowuje się bardzo porządnie. Nie rób hałasu o nic! Jeszcze raz powtarzam: nie chcę mieszkać z nim pod jednym dachem oświadczyła Sara. Gryzie linoleum. Jeśli zaraz go nie odeślesz, to ja... ja opuszczę ten dom i wyjdę za mąż! Proszę bardzo odparł doktor. Wychodź sobie za mąż. Nie zmienię decyzji. Po tych

13 słowach wziął do ręki kapelusz i wyszedł do ogrodu. Sara Dolittle spakowała swój dobytek i opuściła dom, w którym pozostał jej brat ze swymi zwierzętami. Wkrótce bieda zajrzała doktorowi w oczy. Trzeba było nakarmić wszystkie zwierzaki. Cały dom był na jego głowie, a on nie miał ani pomocnika, ani pieniędzy, by zapłacić rzeźnikowi. Sytuacja doktora stale się pogarszała, ale on zupełnie się tym nie przejmował. Pieniądze przynoszą tylko kłopoty zwykle powtarzał. Byłoby znacznie lepiej na świecie, gdyby ich nie wynaleziono. Po co nam one, dopóki jesteśmy szczęśliwi? Jednak wkrótce zwierzęta zaczęły się martwić. Pewnego wieczoru, gdy doktor drzemał w fotelu w kuchni, zaczęły szeptem ze sobą rozmawiać. Sowa Tu-Tu, która miała głowę do rachunków, obliczyła, że pieniędzy zostało tylko na tydzień, pod warunkiem że będą jedli jeden posiłek dziennie. Wtedy odezwała się papuga: Moim zdaniem sami powinniśmy zająć się domem. Przynajmniej to możemy zrobić. Przecież z naszego powodu starszy pan został sam i znalazł się w tarapatach. Uzgodniono, że małpka Czi-Czi zajmie się gotowaniem i drobnymi naprawami, pies będzie zamiatać podłogi, kaczka odkurzać i słać łóżka, sowa Tu-Tu zajmie się rachunkami, a świnka ogrodem. Papudze Polinezji nadano rangę gospodyni i praczki, ponieważ była najstarsza. Z początku było im bardzo trudno podołać tym obowiązkom wszystkim z wyjątkiem Czi-Czi, która miała dwie ręce i potrafiła posługiwać się nimi jak człowiek. Wkrótce jednak przywykli i z przyjemnością przyglądali się, jak Jip zamiata podłogę szmatą przywiązaną do ogona. Po jakimś czasie tak dobrze sobie radzili, że dom doktora lśnił jak nigdy przedtem. Pod względem organizacyjnym wszystko się układało, choć doskwierał im brak pieniędzy. Zwierzęta postanowiły ustawić przed domem stragan i zaczęły sprzedawać przechodniom rzodkiewki i róże. To jednak nie wystarczało na opłacenie rachunków ale doktor i tak się nie przejmował. Kiedy papuga powiedziała mu, że w sklepie nie sprzedadzą im więcej ryb, stwierdził: Nie szkodzi. Dopóki kury znoszą jaja, a krowy dają mleko, dopóty będziemy jedli omlety i ser. A w ogrodzie mamy mnóstwo warzyw. Do zimy jeszcze daleko. Nie ma co narzekać. Zachowujecie się jak Sara ona też ciągle narzekała. Jestem ciekaw, co u niej słychać. Pod pewnymi względami to wspaniała kobieta. Tego roku śnieg spadł dużo wcześniej. I choć kulawy koń przytargał z lasu mnóstwo drewna, by mieli czym rozpalić pod kuchnią, większość warzyw została już zjedzona, a to, co zostało, przykrył biały puch. Zwierzętom zaczął doskwierać głód.

14 ROZDZIAŁ CZWARTY WIADOMOŚĆ Z AFRYKI Zima tamtego roku była naprawdę mroźna. Pewnego wieczoru, a było to w grudniu, wszyscy siedzieli przy kuchni. Doktor właśnie czytał im jedną ze swoich książek, gdy nagle sowa Tu-Tu powiedziała: Ciii! Co to za hałas? Wszyscy nadstawili uszu i po chwili usłyszeli jakiś tupot. Drzwi otworzyły się szeroko i wbiegła małpka Czi-Czi. Nie mogła złapać tchu. Panie doktorze! wykrzyknęła. Właśnie dostałam wiadomość z Afryki! Wśród małp wybuchła jakaś epidemia. Wszystkie się rozchorowały i umierają jedna po drugiej. Dowiedziały się o pana istnieniu i błagają, by pojechał pan do Afryki i powstrzymał tę chorobę. Kto przyniósł tę wiadomość? spytał doktor, zdejmując okulary i odkładając książkę. Jaskółka odparła Czi-Czi. Czeka na dworze. Przyprowadźcie ją tutaj. Niech się ogrzeje poprosił doktor. Pewnie trzęsie się z zimna. Wszystkie jaskółki odleciały na południe pół roku temu! Przyprowadzono jaskółkę, skuloną i drżącą, i choć z początku trochę się bała, szybko się ogrzała, usiadła na kominku i zaczęła swoją opowieść. Gdy skończyła, doktor oświadczył: Chętnie bym pojechał do Afryki, szczególnie teraz, kiedy mamy taką kiepską pogodę, obawiam się jednak, że nie wystarczy nam pieniędzy na bilety. Czi-Czi, przynieś skarbonkę! Małpka wdrapała się na kredens i zdjęła puszkę z górnej półki. W środku było pusto ani jednego grosika! Byłem pewien, że zostały dwa pensy mruknął doktor. Były tam odezwała się sowa. Ale wydał je pan na grzechotkę dla małego borsuka, kiedy ząbkował. Naprawdę? spytał zdziwiony. A niech to! Z tymi pieniędzmi są same kłopoty A, nieważne! Pójdę nad morze i może uda mi się wypożyczyć statek, którym popłyniemy na Czarny Ląd. Kiedyś poznałem pewnego marynarza. Przyprowadził do mnie swoje chore na odrę dziecko. Może on pożyczy nam statek przecież wyleczyłem mu dziecko. Następnego dnia z samego rana doktor udał się nad morze. Gdy wrócił, oznajmił, że sprawa załatwiona marynarz zgodził się wynająć mu okręt. Słysząc te słowa, krokodyl, małpka i papuga bardzo się ucieszyli. Zaczęli podśpiewywać z radości, że wracają do swojej ojczyzny. Doktor powiedział: Będę mógł zabrać tylko waszą trójkę oraz psa Jipa, kaczkę Dab-Dab, świnkę Geb-Geb i sowę Tu-Tu. Pozostałe zwierzęta, to znaczy: orzesznice, karczowniki i nietoperze, aż do naszego powrotu zamieszkają na polu, gdzie się urodziły. A ponieważ prawie wszystkie przesypiają zimę, nie zrobi im to różnicy. Poza tym podróż do Afryki by im nie służyła. Wtedy papuga, która w niejednej wyprawie wzięła udział, zaczęła radzić doktorowi, co powinien zabrać na statek.

15 Musimy wziąć mnóstwo sucharów oświadczyła. I jeszcze wołowinę w puszkach. Aha, i kotwicę. Statek powinien mieć kotwicę na wyposażeniu oznajmił doktor. Cóż, musimy się upewnić odparła Polinezja. To ważna sprawa. Jeśli zapomnimy o kotwicy, to się nie zatrzymamy. Aha, jeszcze będzie pan potrzebował dzwonka. A po co? spytał doktor. By informować o czasie odpowiedziała. Będzie pan dzwonił co pół godziny. Wówczas będzie pan wiedział, która jest godzina. 1 jeszcze musimy zabrać kilka zwojów porządnej liny na wyprawach zawsze się przydaje. Później zaczęli się zastanawiać, skąd zdobyć na to wszystko pieniądze. A niech to! Znowu te pieniądze! wykrzyknął doktor. O Boże, jak już dotrzemy do Afryki, będę szczęśliwy, bo tam ich nie potrzeba. Pójdę spytać sklepikarza, czy poczeka na swoje pieniądze do naszego powrotu. Nie, lepiej wyślę do niego marynarza. Marynarz poszedł do sklepikarza. Po pewnym czasie pojawił się z całym potrzebnym ekwipunkiem. Wtedy zwierzęta zaczęły przygotowania do podróży. Zakręciły wodę, żeby rury nie zamarzły, zamknęły okiennice i cały dom, a klucz oddały staremu koniowi, który mieszkał w stajni. Sprawdziły, czy koń ma dość siana, by przetrwać zimę, po czym zabrały bagaże nad morze i załadowały na statek. Na plaży pojawił się karmiciel kotów, by pomachać im na pożegnanie. Przyniósł ze sobą prezent dla doktora ogromny pudding, ponieważ dowiedział się, że w dalekich krajach nie znają takiej potrawy. Kiedy już się zaokrętowali, Geb-Geb spytała, gdzie są łóżka, była bowiem czwarta po południu i świnka chciała uciąć sobie drzemkę. Polinezja zaprowadziła ją pod pokład i pokazała posłania przymocowane do ściany jedno nad drugim jak regały z książkami. To nie jest łóżko! - wykrzyknęła świnka. Przecież to półka! Tak na statkach wyglądają łóżka wyjaśniła papuga. To nie jest regał. Wdrap się na górę i zdrzemnij. To się nazywa koja. Chyba jeszcze nie mam ochoty na drzemkę oznajmiła Geb-Geb. Jestem zbyt podekscytowana. Pójdę na górę i zobaczę, jak odpływamy. To twoja pierwsza wyprawa powiedziała Polinezja. Za jakiś czas przywykniesz do życia na morzu. Papuga wróciła na pokład, nucąc piosenkę: Widziałam Morze Czarne i Czerwone, A wyspę Wight opłynęłam całą. Ujrzałam brzegi Żółtej Rzeki nieskończone, Pomarańczowej także chociaż nocą białą. Wyspa Zielona gdzieś w oddali niknie, Sunę po falach oceanu błękitnego. Niech już paleta tych kolorów zniknie, Spotkasz mnie wkrótce, miła, stęsknionego. Już mieli rozpocząć wyprawę, kiedy doktor oznajmił, że musi wrócić i spytać marynarza o drogę do Afryki.

16 Wtedy jaskółka wtrąciła, że była tam tyle razy, że ona wskaże im, jak płynąć. Dlatego doktor rozkazał Czi-Czi, by podniosła kotwicę. I tak rozpoczęła się ich podróż.

17 ROZDZIAŁ PIĄTY WIELKA WYPRAWA Minęło sześć tygodni, a oni nadal płynęli po kłębiących się falach. Przed nimi wciąż leciała jaskółka i wskazywała im drogę. Nocą trzymała maleńką latarnię, by w ciemności nie stracili jej z oczu. Pasażerowie mijanych statków brali to światło za spadającą gwiazdę. Kiedy coraz bardziej posuwali się na południe, robiło się coraz cieplej. Polinezja, Czi-Czi i krokodyl przez cały czas z przyjemnością wygrzewali się na gorącym słońcu. Biegali w kółko, śmiali się i wyglądali przez burtę, by zobaczyć, czy nie widać już brzegów Afryki. Śwince, psu i sowie Tu-Tu niezbyt jednak podobała się taka pogoda. Siedzieli na rufie w cieniu ogromnego okrętu i z wywieszonymi językami popijali lemoniadę. Kaczka Dab-Dab chłodziła się, skacząc do wody i płynąc za statkiem. A gdy czubek jej głowy za bardzo się nagrzał, dawała nura pod statek i wypływała z drugiej strony. W ten sposób we wtorki i piątki łapała śledzie i wszyscy jedli ryby, by nie zabrakło im wołowiny. Kiedy znaleźli się bliżej równika, ujrzeli latające ryby zmierzające w ich kierunku, które spytały papugę, czy to statek doktora Dolittle a. Gdy potwierdziła, bardzo się ucieszyły, bo afrykańskie małpy już zaczynały się martwić, że doktor się nie pojawi. Polinezja chciała wiedzieć, ile mają jeszcze mil do pokonania. Latające ryby oznajmiły, że do wybrzeży Afryki zostało jeszcze pięćdziesiąt pięć mil. Innym razem przypłynęła ławica morświnów, sunąc wdzięcznie po falach. One także chciały wiedzieć, czy to statek sławnego doktora. A kiedy papuga udzieliła twierdzącej odpowiedzi, spytały, czy doktor czegoś nie potrzebuje, wówczas Polinezja odparła: Właśnie kończy się nam cebula. Niedaleko stąd jest wyspa powiedziały morświny. Tam rośnie dzika cebula. Ma wysokie i mocne łodygi. Nie zbaczajcie z tego kursu popłyniemy po nią i dogonimy was. Morświny błyskawicznie oddaliły się i zniknęły w morskiej toni. Wkrótce papuga znowu je ujrzała. Ciągnęły cebulę w olbrzymich sieciach zrobionych z wodorostów. Następnego dnia o zachodzie słońca doktor poprosił: Czi-Czi, podaj mi teleskop! Nasza podróż dobiega końca. Już niedługo ujrzymy wybrzeża Afryki. Pół godziny później zdawało im się, że widzą przed sobą jakiś ląd. Ale szybko zaczęło się ściemniać i już nie byli tego tacy pewni. Wtedy na morzu rozszalał się straszny sztorm z błyskawicami i grzmotami. Wiatr wył, z nieba lały się strugi deszczu, a fale były tak wysokie, że sięgały ponad burty statku. Nagle usłyszeli głośne BUM! Statek stanął i przechylił się na jedną stronę. Co się stało? spytał doktor, wychodząc na pokład. Chyba statek się rozbił odparła papuga. Niech kaczka wskoczy do wody i sprawdzi, co się dzieje. Dab-Dab zanurkowała. A gdy się pokazała, oznajmiła, że uderzyli w skałę: w statku zrobiła się ogromna dziura, woda wlewa się do środka i okręt szybko idzie na dno. Pewnie uderzyliśmy o afrykański brzeg stwierdził doktor. A niech to! Musimy sami

18 dopłynąć do lądu! Ale Czi-Czi i Geb-Geb nie umiały pływać. Przynieście linę rozkazała Polinezja. Powiem wam, co teraz zrobimy. Gdzie się podziewa ta kaczka?! Dab-Dab, chodź tutaj! Chwycisz koniec liny, popłyniesz do brzegu i przywiążesz ją do palmy. My chwycimy drugi koniec. Ci, którzy nie potrafią pływać, przejdą po linie i w ten sposób dostaną się na ląd. To się nazywa lina ratunkowa. W ten sposób wszyscy bezpiecznie dotarli do brzegu jedni w wodzie, inni w powietrzu. Te zwierzęta, które przeszły po linie, zabrały kufer i torbę doktora. Z powodu ogromnej dziury statek już do niczego się nie nadawał. Po chwili wzburzone fale rozbiły go o skały, a na wodzie unosiły się tylko belki i deski. Wszyscy schronili się w suchej jaskini wysoko na skale i przeczekali tam, aż burza ucichła. Kiedy następnego dnia na niebie pokazało się słońce, zeszli na piaszczystą plażę, by się osuszyć. Kochana stara Afryka! westchnęła Polinezja. Jak dobrze być z powrotem w domu! Niesamowite jutro minie sześćdziesiąt dziewięć lat, odkąd stąd wyjechałam! Nic się tu nie zmieniło! Te same stare palmy, ta sama brunatna ziemia, te same czarne mrówki! Nie ma to jak w domu! Okazało się, że doktor zgubił cylinder wiatr zdmuchnął go do morza podczas sztormu. Dab- Dab poszła więc go poszukać. Ujrzała cylinder daleko od brzegu, jak dryfuje po wodzie, przypominając zabawkę. Gdy sfrunęła, by go pochwycić, zauważyła w środku bardzo przerażoną białą myszkę. Co tu robisz? spytała. Przecież miałaś zostać w Puddleby. Nie posłuchałam odparła myszka bo chciałam odwiedzić Afrykę. Mam tutaj rodzinę. Dlatego schowałam się w bagażu i wraz z sucharami wniesiono mnie na pokład. Gdy statek zaczął tonąć, strasznie się przeraziłam, bo kiepsko pływam. Płynęłam tak długo, dopóki starczyło mi sił. Szybko jednak osłabłam i pomyślałam, że za chwilę utonę. A wtedy zauważyłam cylinder unoszący się na falach. Wskoczyłam do środka, bo nie chciałam pójść na dno. Kaczka chwyciła kapelusz ze zwierzątkiem i przyniosła go doktorowi czekającemu na brzegu. Wszyscy zebrali się, by zajrzeć do środka. Oto pasażer na gapę oznajmiła papuga. Gdy szukali w kufrze odpowiedniego miejsca, gdzie mysz mogłaby wygodnie podróżować, małpka Czi-Czi nagle zawołała: Ciii! Słyszę jakieś kroki w dżungli! Wszyscy przerwali rozmowę i zaczęli nadsłuchiwać. Po chwili z gąszczu wynurzył się tubylec i spytał, co tutaj robią. Nazywam się John Dolittle i jestem lekarzem przedstawił się doktor. Poproszono mnie, bym przybył do Afryki i wyleczył chore małpy. Musicie stawić się przed obliczem króla oznajmił im przybysz. Jakiego króla? spytał Dolittle, który nie miał ochoty marnować czasu. Króla Jolliginki odparł zapytany. Wszystkie te ziemie należą do niego i obcokrajowcy muszą stawić się przed jego obliczem. Pójdziecie ze mną! Zabrali więc swój bagaż i weszli za tubylcem do dżungli.

19 ROZDZIAŁ SZÓSTY POLINEZJA I KRÓL Kiedy już pokonali gęstą dżunglę i wyszli na szeroką jasną polanę, ujrzeli pałac królewski ulepiony z błota. Mieszkał w nim król ze swą małżonką, królową Ermintrudą, i synem, księciem Bumpo. Książę poszedł łowić łososie w rzece, a królewska para siedziała przed pałacem pod parasolem. Królowa Ermintruda drzemała. Widząc doktora, król spytał go o cel jego wizyty, a gdy ten podał mu powód przyjazdu do Afryki, tak się odezwał: Nie wolno ci przejeżdżać przez moje ziemie powiedział. Wiele lat temu pewien cudzoziemiec przybił do tych wybrzeży. Byłem dla niego niezwykle uprzejmy. On jednak wywiercił w ziemi wielkie dziury, by znaleźć złoto, wybił wszystkie słonie, by pozyskać ich ciosy, a potem uciekł potajemnie na swoim okręcie i nawet nie podziękował. Już więcej żaden przybysz nie będzie przejeżdżał przez ziemie mojego królestwa. Później władca zwrócił się do jednego z poddanych, którzy stali w pobliżu, i rozkazał: Zabrać tego medyka i jego zwierzęta! Zamknąć ich wszystkich w najbardziej strzeżonym więzieniu. Sześciu strażników królewskich zaprowadziło doktora oraz wszystkie zwierzęta i zamknęło w kamiennym lochu. Budowla miała tylko jedno zakratowane okienko, które znajdowało się wysoko nad ziemią, a także ciężkie i grube drzwi. Wszyscy się zasmucili, a świnka Geb-Geb nawet się rozpłakała. Gdy Czi-Czi zagroziła, że za chwilę da jej klapsa, jeśli nie przestanie wyć, od razu się uspokoiła. Nikogo nie brakuje? spytał doktor, kiedy już przywykł do mrocznego światła. Chyba nie odparła kaczka i zaczęła wszystkich wyliczać. A gdzie Polinezja? spytał krokodyl. Nie ma jej. Nie pomyliłeś się? spytał doktor. Sprawdź jeszcze raz! Polinezjo! Polinezjo! Gdzie jesteś? Pewnie uciekła mruknął krokodyl. To do niej podobne! Czmychnąć do dżungli, kiedy przyjaciele wpadli w tarapaty. Chyba nie o mnie mowa odezwała się papuga, wychodząc z kieszeni płaszcza doktora. Wiecie co? Jestem wystarczająco mała, żeby przecisnąć się przez kraty w tym oknie. Poza tym bałam się, że zamkną mnie w klatce. Więc gdy król był zajęty rozmową, ukryłam się w kieszeni płaszcza no i jestem! To się nazywa podstęp oświadczyła, wygładzając dziobem piórka. Mój Boże! wykrzyknął doktor. Miałaś szczęście, że na ciebie nie usiadłem! Posłuchajcie! powiedziała Polinezja. Dziś wieczorem, jak tylko się ściemni, przecisnę się przez kraty i polecę do pałacu. A potem sami zobaczycie wymyślę sposób, by król wypuścił nas z więzienia. Ale czy ci się uda? spytała Geb-Geb, pocierając ryjek i szykując się do płaczu. Jesteś tylko papugą. Zgadza się potwierdziła Polinezja. Ale nie zapominajcie, że choć jestem tylko papugą, potrafię mówić jak człowiek poza tym znam ludzkie obyczaje.

20 Tak więc tej nocy, gdy promienie księżyca prześwitywały przez liście drzewa palmowego i wszyscy strażnicy królewscy już spali, papuga przecisnęła się przez kraty w oknie i poleciała do pałacu. Tydzień wcześniej ktoś piłką tenisową wybił szybę w oknie pałacowej spiżarni, dlatego Polinezja mogła dostać się do środka. Słyszała, jak książę Bumpo pochrapuje w swojej komnacie. Na pazurkach weszła cichutko po schodach i skierowała się do sypialni króla. Delikatnie otworzyła drzwi i zajrzała do środka. Królowej nie było w pokoju. Pojechała na bal do kuzynki, ale król spał mocno w małżeńskim łożu. Polinezja po cichu wkradła się do środka i weszła pod łóżko. Wtedy kaszlnęła tak jak robił to doktor Dolittle. Potrafiła wszystkich naśladować. Władca otworzył oczy i spytał sennym głosem: To ty, Ermintrudo? (Sądził, że to jego małżonka wróciła z balu). Papuga ponownie zakaszlała głośno jak mężczyzna. Król usiadł na łóżku zupełnie obudzony i spytał: Kto tu jest? Nazywam się doktor Dolittle odezwała się papuga głosem doktora. Co robisz w moim łóżku?! wykrzyknął król. Jak śmiałeś uciec z więzienia? Gdzie jesteś? Nie widzę cię! Ale Polinezja tylko się roześmiała gromko i radośnie jak doktor. Przestań się śmiać i zaraz stamtąd wyłaź! Chcę cię zobaczyć! rozkazał król. Jesteś niemądry, panie! odpowiedziała Polinezja. Zapomniałeś, że rozmawiasz z Johnem Dolittle em, doktorem medycyny najzdolniejszym człowiekiem na świecie? Naturalnie, że mnie nie widzisz. Sprawiłem, że jestem niewidzialny. Dla mnie nie ma rzeczy niemożliwych. Posłuchaj mnie, panie: przyszedłem cię ostrzec. Jeśli nie pozwolisz mi i moim zwierzętom przejechać przez twoje królestwo, wtedy ty i wszyscy twoi poddani zachorują na tę samą chorobę co małpy. Jestem bowiem władny leczyć ludzi i sprawiać, że chorują wystarczy tylko, że kiwnę małym palcem. Każ strażnikom otworzyć lochy, inaczej zanim wstanie słońce nad wzgórzami Jolliginki, zachorujesz na świnkę. Po tych słowach król zaczął drżeć i ogarnął go strach. Doktorze wykrzyknął będzie, jak mówisz! Nie kiwaj małym palcem, bardzo cię proszę! Wyskoczył z łoża, pobiegł do strażników i rozkazał im otworzyć drzwi więzienia. Gdy opuścił sypialnię, Polinezja chyłkiem zeszła na dół i przez okno w spiżarni wyfrunęła z pałacu. Ale królowa, która właśnie wchodziła tylnymi drzwiami, zauważyła, jak papuga wylatuje przez okno. Gdy małżonek wrócił do sypialni, opowiedziała mu o wszystkim. Wtedy król pojął, że dał się oszukać, i strasznie się rozzłościł. Od razu popędził do więzienia. Jednak przybiegł za późno. Zastał otwarte drzwi loch był pusty. Doktor i jego zwierzęta zniknęły.

21 ROZDZIAŁ SIÓDMY MAŁPI MOST Królowa Ermintruda jeszcze nigdy nie widziała małżonka tak rozzłoszczonego. Z wściekłości zgrzytał zębami. Wszystkich dookoła nazywał idiotami. Rzucił szczoteczką do zębów w pałacowego kota. Biegał po pałacu w nocnej koszuli i zbudził całą swoją armię. Rozkazał im udać się do dżungli i złapać doktora. Potem polecił to samo uczynić wszystkim poddanym: kucharzom, ogrodnikom, swojemu golibrodzie i nauczycielowi księcia Bumpo. Nawet królowa, która była udręczona tańcami w zbyt ciasnych butach, została odesłana, by pomóc żołnierzom w poszukiwaniach. W tym czasie doktor i jego zwierzęta biegli przez las, ile sił w nogach, w kierunku Krainy Małp. Geb-Geb na swoich krótkich nóżkach szybko się zmęczyła i doktor musiał ją nieść, co nie było łatwe, mieli bowiem ze sobą kufer i torbę. Król Jolliginki sądził, że z łatwością uda się odnaleźć uciekinierów, gdyż doktor przebywał w nieznanym sobie kraju i nie znał tu żadnej drogi. Pomylił się jednak, bo małpka Czi-Czi znała wszystkie ścieżki w dżungli nawet lepiej niż królewska gwardia. Zaprowadziła doktora i zwierzęta do najbardziej gęstej części lasu, do miejsca, gdzie jeszcze nikt nigdy nie był, i kazała im się ukryć w pniu wielkiego drzewa rosnącego pomiędzy wysokimi skałami. Przeczekamy tutaj powiedziała aż żołnierze nie wrócą do łóżek. Potem pomaszerujemy do Krainy Małp. Przesiedzieli tam całą noc. Często dochodziły ich głosy królewskich strażników przeszukujących dżunglę. Ale byli bezpieczni, gdyż jedynie Czi-Czi znała ich kryjówkę nawet inne małpy o niej nie wiedziały. Gdy pierwsze promienie słoneczne zaczęły prześwitywać przez liście nad ich głowami, usłyszeli, jak królowa Ermintruda oznajmiła znużonym głosem, że nie ma już sensu dalej szukać, że czas iść spać. Kiedy wszyscy żołnierze sobie poszli, Czi-Czi wyprowadziła doktora i zwierzęta z ukrycia i wyruszyli do Krainy Małp. Nie było widać końca drogi, a oni coraz częściej odczuwali zmęczenie szczególnie Geb- Geb. Gdy zaczynała płakać, dawali jej mleko kokosowe, które było jej przysmakiem. Jedzenia i picia mieli pod dostatkiem, Czi-Czi i Polinezja znały bowiem przeróżne gatunki owoców i warzyw rosnących w dżungli takich jak daktyle i figi, orzeszki ziemne, imbir i bataty i wiedziały, gdzie ich szukać. Z soku dzikich pomarańczy przyrządzali lemoniadę i słodzili ją miodem, który znajdowali w pszczelich gniazdach w dziuplach. Czegokolwiek zapragnęli, Czi-Czi i Polinezja zawsze to dla nich zdobywały albo coś podobnego. Pewnego dnia przyniosły doktorowi tytoń, gdy skończył mu się własny i miał ochotę zapalić. W nocy spali w namiotach wykonanych z liści palmowych na grubych miękkich materacach z suchej trawy. A po jakimś czasie przywykli do marszu i nie męczyli się już tak bardzo. Życie podróżników zaczynało im odpowiadać. Jednak kiedy nastawała noc, cieszyli się bardzo i zatrzymywali, by odpocząć. Wtedy doktor rozpalał ognisko, a gdy już zjedli kolację, zasiadali wokół niego i słuchali morskich piosenek Polinezji albo opowieści Czi-Czi o dżungli.

22 Wiele z jej opowiadań było bardzo interesujących. Choć małpy nie spisały swojej historii, zanim doktor Dolittle postanowił tego dokonać, nie zapomniały jej jednak, gdyż rodzice opowiadały ją dzieciom. A Czi-Czi mówiła o wielu wydarzeniach, o jakich usłyszała od dziadka dawnych, dawnych czasach, jeszcze przed Noem i potopem o czasach, gdy ludzie chodzili odziani w niedźwiedzie skóry, mieszkali w skalnych jaskiniach i jadali surową baraninę, nie wiedzieli bowiem, co to gotowanie, i nigdy nie widzieli ognia. Opowiedziała im jeszcze o olbrzymich mamutach i jaszczurkach długich jak pociąg, które w tamtych czasach łaziły po górach, skubiąc czubki drzew. Często byli tak zasłuchani, że dopiero gdy skończyła, spostrzegali, że ogień zgasł. Wtedy rozbiegali się, by poszukać więcej patyków i rozpalić nowe ognisko. Gdy wojsko królewskie powróciło do pałacu i król usłyszał, że nie znaleźli doktora, odesłał ich z powrotem i powiedział, że mają nie wracać, dopóki go nie znajdą. Przez cały czas za doktorem i zwierzętami zmierzającymi pewnym krokiem do Krainy Małp podążali królewscy żołnierze. Gdyby Czi-Czi o tym wiedziała, pewnie znowu poszukałaby dla nich jakiejś kryjówki. Ale nie miała o tym zielonego pojęcia. Pewnego dnia papuga wdrapała się na wysoką skałę, wypatrując wierzchołków drzew. A kiedy zeszła na dół, poinformowała ich, że do Krainy Małp jest już niedaleko i wkrótce tam dotrą. Tego samego dnia ujrzeli kuzyna Czi-Czi i wiele innych małp, które jeszcze nie zachorowały. Zwierzęta siedziały na drzewach nad brzegami moczarów, wypatrując i czekając na nich. A gdy zobaczyły sławnego lekarza, podniosły gromki wrzask, wiwatując, wymachując liśćmi i gałązkami na ich powitanie. Chciały ponieść mu torbę i kufer, a także pozostałe rzeczy. Jedna z największych małp wzięła Geb-Geb, która ponownie opadła z sił. Dwie pobiegły przodem, by powiedzieć chorym towarzyszkom, że przyjechał wielki doktor. Strażnicy królewscy, nadal zmierzający ich tropem, usłyszawszy małpie wiwatowanie, zorientowali się, gdzie jest doktor, i pospieszyli go złapać. Wielka małpa, która niosła Geb-Geb, szła wolno z tyłu. Zauważyła kapitana armii, jak skrada się wśród drzew. Uciekinierzy zaczęli biec tak szybko, jak niosły ich nogi, a oddziały królewskie podążały za nimi, także przyspieszając kroku, a najszybciej ze wszystkich biegł kapitan. Doktor potknął się o swoją torbę lekarską i upadł w błoto. Wówczas kapitan pomyślał, że tym razem mu nie umknie. Dowódca miał jednak bardzo długie uszy, natomiast krótkie włosy. Kiedy skoczył do przodu, aby złapać doktora, zahaczył jednym uchem o drzewo i reszta wojska musiała się zatrzymać, by mu pomóc. Wtedy doktor podniósł się i wszyscy zaczęli pędem uciekać. Czi-Czi krzyknęła: Trzymajcie się! Już niedaleko! Zanim znaleźli się w Krainie Małp, dotarli do stromego klifu. W dole płynęła rzeka, która stanowiła granicę królestwa Jolliginki. Po drugiej stronie rozciągała się Kraina Małp. Jip spojrzał w dół znad stromego urwiska i powiedział: Kurczę! Nie przedostaniemy się na drugą stronę! O rany! jęknęła Geb-Geb. Królewscy strażnicy są już niedaleko, spójrzcie tylko! Boję się, że znowu wtrącą nas do więzienia. I zaczęła płakać. Wielka małpa, która niosła ją na ramionach, posadziła świnkę na ziemi i wykrzyknęła do swoich pobratymców:

23 Przyjaciele, utwórzmy most! Szybko! Zbudujmy most! Mamy na to tylko minutę. Strażnicy zdołali uwolnić kapitana, który mknie za nami jak rączy jeleń. Żwawo! Trzeba zbudować most! Doktor zaczął się zastanawiać, z czego małpy chcą zbudować most. Rozejrzał się, by sprawdzić, czy nie ukryły gdzieś jakichś desek. Ale gdy spojrzał na urwisko, zauważył, że wiszący most jest już gotowy tworzył go łańcuch żywych małp! Przez moment, gdy stał odwrócony plecami, małpy błyskawicznie utworzyły most, chwytając się za ręce i stopy. Wielka małpa krzyknęła do doktora: Niech pan przechodzi! Przechodźcie wszyscy, szybko! Geb-Geb trochę się bała, idąc na tak zawrotnej wysokości po wąskim moście spinającym brzegi rzeki, ale udało jej się przejść, podobnie jak jej towarzyszom. Ostatni przechodził doktor. Gdy już był blisko drugiego brzegu, do urwiska dobiegli strażnicy królewscy. Zaczęli wymachiwać pięściami i wrzeszczeć z wściekłości. Zrozumieli, że się spóźnili. Doktor i jego zwierzęta znaleźli się w Krainie Małp, a most został wciągnięty na drugą stronę. Wtedy Czi-Czi zwróciła się do doktora: Wielu wybitnych badaczy i siwobrodych przyrodników przez tygodnie kryło się w dżungli w nadziei, że małpy zrobią tę sztuczkę. Do tej pory pilnowałyśmy, by żaden przybysz tego nie ujrzał. Pan pierwszy zobaczył słynny małpi most. Słysząc te słowa, doktor poczuł ogromną dumę.

24 ROZDZIAŁ ÓSMY PRZYWÓDCA LWÓW John Dolittle miał ręce pełne roboty. Chorowały setki małp: goryle, orangutany, szympansy, pawiany o psich pyskach, marmozety, małpki szare i czerwone. Choroba dotknęła wszystkie gatunki. A wiele małp już zmarło. Pierwsze, co zrobił, to oddzielił zwierzęta zdrowe od chorych. Następnie polecił Czi-Czi i jej kuzynowi postawić mały domek z trawy. Potem kazał wszystkim małpom, które jeszcze nie zachorowały, zaszczepić się. Przez trzy dni i trzy noce małpy przychodziły z dżungli, z dolin i wzgórz do małego domku z trawy, gdzie doktor szczepił je przez cały dzień i całą noc. Później polecił zbudować jeszcze jeden dom tym razem duży, w którym znajdowało się wiele łóżek i umieścił tam wszystkie chore małpy. Jednak chorowało tak wiele stworzeń, że zabrakło tych, które mogłyby się nimi opiekować. Dlatego wysłał wiadomość do innych zwierząt: do lwów, lampartów i antylop, by przyszły zaopiekować się chorymi. Przywódca lwów był bardzo dumnym stworzeniem. Kiedy pojawił się w domu doktora, gdzie stało wiele łóżek, był zły i opryskliwy. Śmie mnie pan prosić, sir? spytał, spoglądając na doktora. Śmie pan prosić mnie, króla zwierząt, bym zajmował się stadem brudnych małpiszonów? Coś takiego! Nie wziąłbym ich nawet na ząb jako przystawkę! Choć lew miał przerażającą minę, doktor starał się ze wszystkich sił ukryć strach. Nie proszę, byś je jadł odparł spokojnym tonem. A poza tym nie są brudne. Wszystkie wzięły dziś rano kąpiel. Twoje futro natomiast wygląda tak, jakby wymagało szczotkowania i to porządnego. A teraz posłuchaj, co ci powiem: może przyjdzie taki dzień, w którym zachorują lwy. I jeśli teraz nie pomożecie innym zwierzętom, twoi towarzysze poczują się opuszczeni, gdy będą potrzebować pomocy. To często przydarza się dumnym ludziom. Lwy nigdy nie mają kłopotów. To one powodują kłopoty powiedział przywódca z wyższością. Potem powolnym krokiem odszedł do dżungli z poczuciem, że zachował się mądrze i odważnie. Później lekceważenie okazały lamparty. Oświadczyły, że także nie pomogą. A potem, naturalnie, antylopy choć były zbyt strachliwe i nieśmiałe, by zachować się niegrzecznie w stosunku do doktora tak jak lew pogrzebały kopytem i uśmiechnęły się wstydliwie. Oświadczyły, że nigdy nie były pielęgniarkami. Wtedy doktor zaczął się poważnie martwić. Zastanawiał się, co zrobić, by zadbać o tysiące małp złożonych chorobą. Gdy przywódca lwów wracał do pieczary, ujrzał swoją małżonkę, królową lwicę, która wybiegła mu na spotkanie z futrem w nieładzie. Jedno z dzieci nie chce jeść! Nie mam pojęcia, co robić. Od wczoraj wieczór nic nie jadło. Rozpłakała się i zaczęła drżeć zdenerwowana była z niej bowiem dobra matka, choć lwica. Król lew wszedł do jaskini i spojrzał na dzieci, dwa bardzo przebiegłe lwiątka, które leżały na

# data[].attributes.attachment_link.title
DOKTOR DOLITTLE I JEGO ZWIERZĘTA - PDF Free Download

# data[].attributes.attachment_link.description
2 Hugh Lofting DOKTOR DOLITTLE I JEGO ZWIERZĘTA Opowieść o życiu doktora w domowym zaciszu oraz niezwykłych przygodach w dalekich krainach Przełożyła Beata Adamczyk 3 Dedykuję tę opowieść wszystkim dzieciom młodym wiekiem i sercem 4 Przedmowa Niektórzy z nas, którzy osiągnęli wiek średni, z nostalgią wspominają przeszłość przynajmniej z jednego powodu: obecnie nie tworzy się już takiej literatury dziecięcej jak trzydzieści lat temu.