# data[].attributes.body
Sơ đồ tư duy hay còn gọi là Lược đồ tư duy, Bản đồ tư duy (Mind Map) là PPDH chú trọng đến cơ chế ghi nhớ, dạy cách học, cách tự học nhằm tìm tòi, đào sâu, mở rộng một ý tưởng, hệ thống hóa một chủ đề hay một mạch kiến thức,...bằng cách kết hợp việc sử dụng đồng thời hình ảnh, đường nét, màu sắc, chữ viết với sự tư duy tích cực.

Dụng cụ: Bảng lớn hoặc giấy khổ lớn, bút nhiều màu, các phần mềm vẽ sơ đồ tư duy.

Thực hiện:

Giáo viên chia nhóm và giao chủ đề cho các nhóm

Mỗi thành viên lần lượt kết nối ý tưởng trung tâm với ý tưởng của cá nhân để mô tả ý tưởng thông qua hình ảnh, biểu tượng hoặc một vài ký tự ngắn gọn.

Lưu ý:

Giáo viên để học sinh tự lựa chọn sơ đồ: Sơ đồ thứ bậc, sơ đồ mạng, sơ đồ chuỗi

Giáo viên đưa câu hỏi gợi ý để các nhóm lập sơ đồ.

Khuyến khích học sinh sử dụng biểu tượng, ký hiệu, hình ảnh và văn bản tóm tắt.

# data[].attributes.body
Động não (công não) là một kĩ thuật nhằm huy động những tư tưởng mới mẻ, độc đáo về một chủ đề của các thành viên trong thảo luận. Các thành viên được cổ vũ tham gia một cách tích cực, không hạn chế các ý tưởng (nhằm tạo ra "cơn lốc” các ý tưởng). Kĩ thuật động não do Alex Osborn (Mỹ)
phát triển, dựa trên một kĩ thuật truyền thống từ Ấn Độ.
Qui tắc của động não
- Không đánh giá và phê phán trong quá trình thu thập ý tưởng của
các thành viên;
- Liên hệ với những ý tưởng đã được trình bày;
- Khuyến khích số lượng các ý tưởng;
- Cho phép sự tưởng tượng và liên tưởng
Các bước tiến hành:
1. Người điều phối dẫn nhập vào chủ đề và xác định rõ một vấn đề;
2. Các thành viên đưa ra những ý kiến của mình: trong khi thu thập ý
kiến, không đánh giá, nhận xét. Mục đích là huy động nhiều ý kiến tiếp nối
nhau;
3. Kết thúc việc đưa ra ý kiến;
4. Đánh giá:
- Lựa chọn sơ bộ các suy nghĩ, chẳng hạn theo khả năng ứng dụng
- Có thể ứng dụng trực tiếp;
- Có thể ứng dụng nhưng cần nghiên cứu thêm;
- Không có khả năng ứng dụng.
Đánh giá những ý kiến đó lựa chọn* Rút ra kết luận hành động
Ứng dụng
- Dùng trong giai đoạn nhập đề vào một chủ đề;
- Tìm các phương án giải quyết vấn đề;
- Thu thập các khả năng lựa chọn và ý nghĩ khác nhau.
Ưu điểm
- Dễ thực hiện;
- Không tốn kém;
- Sử dụng được hiệu ứng cộng hưởng, huy động tối đa trí tuệ của tập thể;
- Huy động được nhiều ý kiến;
- Tạo cơ hội cho tất cả thành viên tham gia.
Nhược điểm
- Có thể đi lạc đề, tản mạn;
- Có thể mất thời gian nhiều trong việc chọn các ý kiến thích hợp;
- Có thể có một số Người học "quá tích cực", số khác thụ động. Kĩ thuật động não được áp dụng phổ biến và nguời ta xây dựng nhiều kĩ thuật khác dựa trên kĩ thuật này, có thể coi là các dạng khác nhau của kĩ thuật động não.

# data[].attributes.body
Kĩ thuật khăn trải bàn là cách thức tổ chức hoạt động học tập mang tính hợp tác, kết hợp giữa hoạt động cá nhân và nhóm. HS sử dụng giấy khổ lớn để ghi nhận ý kiến cá nhân và ý kiến thống nhất chung của nhóm vào các phần được bố trí như khăn trải bàn.

2.1.Cách tiến hành

Hình 2.1. “Khăn trải bàn” dành cho nhóm 4 người

-   HS được chia thành các nhóm nhỏ từ 4 đến 6 người.

-   Mỗi nhóm sẽ có một tờ giấy khổ lớn.HS chia tờ giấy thành các phần, bao gồm một phần trung tâm và các phần xung  quanh có số lượng bằng với số thành viên trong nhóm

-   Mỗi thành viên ngồi vào vị trí tương ứng với phần xung quanh.

-   Mỗi thành viên làm việc độc lập, suy nghĩ và viết các ý tưởng về nhiệm vụ được giao vào ô của mình trong thời gian quy định.

-   Kết thúc thời gian làm việc cá nhân, các thành viên chia sẻ, thảo luận và thống nhất câu trả lời. Đại diện nhóm ghi các ý tưởng được thống nhất vào phần trung tâm của “khăn trải bàn”. 2.2.Ưu điểm và hạn chế

a.   Ưu điểm

-   Thúc đẩy sự tham gia tích cực, tăng cường tính độc lập, trách nhiệm của cá nhân HS trong quá trình học tập theo nhóm.

-   Huy động được trí tuệ tập thể của nhóm trong quá trình HS thực hiện nhiệm vụ.

-   Có công cụ để ghi nhận kết quả làm việc của cá nhân và thảo luận nhóm.

b.   Hạn chế

-   Đòi hỏi về không gian lớp học và đồ dùng dạy học phù hợp (giấy khổ lớn, bút lông…) khi tổ chức hoạt động.

-   Đòi hỏi thời gian phù hợp để HS làm việc cá nhân và thống nhất ý kiến trong nhóm.

2.3 Ví dụ minh hoạ

–    Mục tiêu hoạt động: Trong CT môn Toán 2018, sau khi HS đã được học về các trường hợp đồng dạng của hai tam giác vuông (lớp 8), GV tổ chức hoạt động sau để giúp HS khám phá các hệ thức liên hệ giữa các cạnh, đường cao và hình chiếu trong tam giác vuông.

–   Tiến trình tổ chức hoạt động:

+ GV chia nhóm (mỗi nhóm 6 HS), phát cho mỗi nhóm 1 tờ giấy A3.

+ Mỗi nhóm chia tờ giấy A3 thành 6 ô xung quanh (ghi tên HS đính kèm) và một ô lớn ở giữa.

+ GV vẽ lên bảng hình vẽ sa

GV yêu cầu mỗi HS trong nhóm sẽ trả lời 2 câu hỏi sau đây rồi viết kết quả làm việc vào ô cá nhân của mình:

| – Em hãy tìm tất cả các cặp tam giác đồng dạng với nhau trong hình trên và chứng minh sự đồng dạng của chúng. – Từ các cặp tam giác giác đồng dạng này, em hãy thiết lập tất cả các công thức liên hệ (ở dạng tích) giữa các cạnh a,b,c với đường cao h và các hình chiếu c ',b' của hai cạnh góc vuông trên cạnh huyền.

+ Sau khi làm việc cá nhân trong 10 phút, các HS thảo luận theo nhóm và tổng hợp tất cả các hệ thức tìm được vào ô lớn ở giữa tờ A3.

+ GV cho các nhóm trình bày kết quả thảo luận và tổng hợp một số hệ thức hữu ích về cạnh và đường cao trong tam giác vuông mà có ứng dụng trong nhiều bài toán thực tế.

# data[].attributes.body
KỸ THUẬT “XYZ”

Kỹ thuật “XYZ” sử dụng với mục đích phát huy tính tích cực trong thảo luận nhóm. Trong đó, X là số người trong nhóm, Y là số ý kiến mỗi người cần đưa ra, Z là phút dành cho mỗi người.

Dụng cụ: Chuẩn bị giấy bút cho các thành viên.

Thực hiện:

Giáo viên chia nhóm và đưa ra chủ đề cho nhóm, quy định số lượng ý tưởng và thời gian theo đúng quy tắc XYZ.

Các thành viên trong nhóm trình bày ý kiến của mình, hoặc đưa ý kiến cho thư ký tổng hợp lại để tiến hành đánh giá và lựa chọn.

Lưu ý: Giáo viên phân chia số lượng thành viên đồng đều, quy định và theo dõi thời gian cụ thể để tạo tính công bằng giữa các nhóm.

Ưu điểm: Kỹ thuật này có yêu cầu cụ thể nên bắt buộc các thành viên trong nhóm đều phải làm việc.

Hạn chế: Mất nhiều thời gian cho hoạt động nhóm, nhất là quá trình tổng hợp và đánh giá ý kiến.

# data[].attributes.body
Kỹ thuật “Bể cá” thường dùng để thảo luận nhóm, học sinh sẽ ngồi thành một nhóm và thảo luận với nhau. Số học sinh còn lại trong lớp ngồi xung quanh theo vòng bên ngoài để theo dõi cuộc thảo luận và khi kết thúc thảo luận sẽ đưa ra những nhận xét về cách ứng xử của những học sinh thảo luận. Vì những người ngồi vòng ngoài có thể quan sát những người thảo luận như xem những con cá trong bể cá nên được gọi là phương pháp thảo luận “bể cá”.
Lưu ý trong nhóm thảo luận có thể có một vị trí không có người ngồi để những học sinh tham gia quan sát có thể ngồi vào đó và đóng góp ý kiến cho cuộc thảo luận. Trong quá trình thảo luận, có thể thay đổi vai trò của những người quan sát và những người thảo luận với nhau.

Dụng cụ: Chuẩn bị giấy bút cho các thành viên.

Thực hiện:

Giáo viên đưa ra chủ đề thảo luận cho một nhóm trung tâm.

Nhóm này sẽ tiến hành thảo luận với nhau

Các thành viên còn lại của lớp sẽ ngồi xung quanh, tập trung quan sát nhóm đang thảo luận.