# data[].attributes.attachment_link.description
See all the wonderful things Aleksandra Dańda has made

# data[].attributes.headline
      WPROWADZENIE DO KSIĄŻKI -Lew, czarownica i stara szafa   – powieść fantasy autorstwa C.S. Lewisa, wydana w 1950 roku. Książka, umiejscowiona w latach 40. XX wieku, jest pierwszą opublikowaną i zarazem najbardziej znaną częścią cyklu Opowieści z Narni. Pomimo że pojawiła się jako pierwsza, jest drugą powieścią po Siostrzeńcu czarodzieja według chronologicznego porządku serii. Magazyn Time umieścił ją na liście stu najlepszych powieści anglojęzycznych w latach 1923-2005[1].Książka była kilkakrotnie ekranizowana, najnowsza ekranizacja z 2005 r. została dokonana przez wytwórnię Walt Disney Pictures w reżyserii Andrew Adamsona. W rolach głównych wystąpili m.in. Tilda Swinton i Jim Broadbent.

# data[].attributes.subject
      WPROWADZENIE DO KSIĄŻKI -Lew, czarownica i stara szafa   – powieść fantasy autorstwa C.S. Lewisa, wydana w 1950 roku. Książka, umiejscowiona w latach 40. XX wieku, jest pierwszą opublikowaną i zarazem najbardziej znaną częścią cyklu Opowieści z Narni. Pomimo że pojawiła się jako pierwsza, jest drugą powieścią po Siostrzeńcu czarodzieja według chronologicznego porządku serii. Magazyn Time umieścił ją na liście stu najlepszych powieści anglojęzycznych w latach 1923-2005[1].Książka była kilkakrotnie ekranizowana, najnowsza ekranizacja z 2005 r. została dokonana przez wytwórnię Walt Disney Pictures w reżyserii Andrew Adamsona. W rolach głównych wystąpili m.in. Tilda Swinton i Jim Broadbent.

# data[].attributes.body
Problematyka
- walka dobra ze złem
- przemiana wewnętrzna
-rodzina\ więzi rodzinne.
-dobry władca.
-zły władca.
Czwórka rodzeństwa, Piotr, Zuzanna, Edmund i Łucja przeżywają niezwykłe przygody w krainie zwanej Narnią. Trafiają tam poprzez przejście, ukryte w starej szafie. Narnia rządzona jest przez Białą Czarownicę, władczynię złą i okrutną, pragnącą podporządkować sobie wszystkie stworzenia, a opornych zmieniająca w kamienne posągi. Jej rywalem jest lew Aslan, prawowity władca Narnii, który odszedł ze swego księstwa. Właśnie tę dogodną chwilę na przejęcie władzy wykorzystała Czarownica.

Oboje są swoimi przeciwieństwami, Czarownica zła i podstępna, Aslan szlachetny, odważny i dobry. Czarownicy poddani się boją, wypełniają jej rozkazy ze strachu, Aslana kochają i szanują. Rządy Czarownicy spowodowały, że w Narnii panuje wieczna zima, powrót Aslana zwiastuje stopniowe topnienie śniegu i nadejście wiosny. Obóz sił zła to nie tylko Czarownica – popierają ją wiedźmy, wilkołaki, strzygi oraz inne potwory. Aslana za swego króla uważają zwierzęta leśne. Finałowa scena książki to wielka bitwa zwolenników obu władców, wygrana przez poddanych Aslana. To symboliczny moment, zło zostaje pokonane, siły dobra tryumfują.

Zwycięstwo nie byłoby możliwe, gdyby nie dzieci, główni bohaterowie opowieści. Do Narnii przyprowadziła je najmłodsza Łucja, to ona pierwsza odkryła drogę do baśniowej krainy. Z początku rodzeństwo nie dowierzało Łucji, najgorzej zachował się Edmund, wyśmiewając się z siostry. Na dodatek on także przedostał się do Narnii, spotkał Białą Czarownicę i przekupiony ptasim mleczkiem przyrzekł, że wyda złej władczyni swoje rodzeństwo Edmund jest „czarnym charakterem” wśród postaci ludzkich w opowieści. Dumny i ambitny chłopiec chce górować .Nad swoim bratem Piotrem, po tym jak dzieci w komplecie przedostają się do Narnii, posuwa się do zdrady – idzie do pałacu Czarownicy, by zawiadomić ją o przybyciu swojego rodzeństwa i odebrać nagrodę. Zamiast ptasiego mleczka, dostaje suchy chleb i wodę, wtedy przekonuje się, że był tylko narzędziem w rękach wiedźmy. Edmund zostaje uwolniony przez poddanych Aslana i doprowadzony do swoich sióstr i brata. Tam zmienia się, przeprasza za zdradę, a w czasie bitwy z olbrzymami i wilkołakami oddanie walczy, by odkupić swoje winy. Gdyby rodzeństwo nie zjednoczyło swoich sił, nie udałoby się pokonać wojsk czarownicy. Pod wpływem swoich doświadczeń Edmund zmienia się na lepsze. Dwie siostry i dwaj bracia rządzą Narnią po odejściu Aslana i są władcami sprawiedliwymi, troszczącymi się o poddanych i dobro swojego kraju.

Autor książki przekonuje, że sukces można osiągnąć, jednocząc siły, warto sobie pomagać, a zło zawsze przegrywa z dobrem. Takie optymistyczne przesłanie było bardzo ważne w momencie wydania opowieści, pięć lat po zakończeniu drugiej wojny światowej, najbardziej krwawego konfliktu w dziejach ludzkości.

# data[].attributes.body
-Walka dobra ze złem.
-Przemiana wewnętrzna.
-Rodzina/więzi rodzinne.
-Dobry władca.
-Zły władca.

# data[].attributes.body
Powieść „Lew, czarownica i stara szafa” należy do literatury fantastycznej, do gatunku fantasy. Odmianę tę charakteryzuje występowanie magicznych i innych nadprzyrodzonych form, motywów, jako pierwszorzędnego składnika fabuły, myśli przewodniej, czasu, miejsca akcji, postaci i okoliczności zdarzeń.

W powieści Lewisa głównym miejscem akcji jest fantastyczna kraina Narnii rządząca się innymi zasadami niż świat ziemski. Trafić tam można przez starą wielką szafę, która stoi na pograniczu dwóch światów. Występują tam nierealne postaci: czarownica, fauny, driady, karły, Władca-Zza-Morza, zaś zwierzęta, jak w wielu baśniach, posiadają zdolność mowy. Psychologia wszystkich postaci, ich motywacje i zachowania są przedstawione realistycznie — dotyczy to także bohaterów o pochodzeniu mitycznym i baśniowym. Mamy także do czynienia z magicznymi przedmiotami, takimi jak czarodziejska różdżka, dzięki której można zamieniać żyjące organizmy w kamień, Kamienny Stół, róg przywołujący pomoc, czy magiczną miksturę uzdrawiającą ciężko rannych.
Narnia rządzi się swoimi Prawami, którym wszyscy znajdujący się w niej podlegają. To wielkie czary z zamierzchłych czasów oraz największe czary sprzed początków czasu. Zasad tych nie może złamać nawet Wielki Lew . Świat w Narnii jest także fikcyjny, baśniowy, zupełnie nie wiąże się z ziemskim czasem. Pory roku za sprawą działania zaklęcia przestają się zmieniać i panuje tam wieczna zima.

Ponadto należy wspomnieć, że gatunek fantasy czerpie z mitologii różnych ludów. W „Opowieściach z Narnii” odnajdziemy odwołania zarówno do mitologii pogańskich, wywodzących się między innymi z Grecji i Rzymu (Bachus, faun), a także świata Celtów czy Germanów do kultury żydowskiej (Lilith), a przede wszystkim do wierzeń chrześcijańskich i historii zapisanych w Biblii (męczeństwo, śmierć i zmartwychwstanie Chrystusa, istnienie Władcy-Zza-Morza, który uosabia Boga). Lewis świadomie przetwarza opowieść znaną wszelkim, chrześcijanom i ukazuje ją w innym, fantastycznym wymiarze, który bardziej przemawia do dzieci. Z kolei bitwa, podczas której używane są tarcze i miecze przypomina starcia średniowieczne.
„Lwa, czarownicę i starą szafę” możemy nazwać „współczesną baśnią”. Jest to gatunek nastawiony na dylematy moralne oraz na kontestację różnych przejawów i zjawisk realnej współczesności. Mimo fantastyczności Narnii podstawowe wartości, takie jak dobro, zło, miłość, przyjaźń, współczucie mają takie samo znaczenie jak w naszym świecie. W przeciwieństwie do opowieści Tolkiena (który był bliskim przyjacielem Lewisa) wydarzenia rozgrywają się w dwóch równoległych światach – ziemskim i baśniowym.

# data[].attributes.body
W utworze możemy wyróżnić dwie sfery czasowe – realną i fantastyczną. Czas rzeczywisty to okres II wojny światowej, rok 1940, kiedy odbywały się niemieckie naloty na stolicę Anglii – Londyn. Jak czytamy dzieci: „Podczas wojny wysłano  z Londynu na wieś, aby były bezpieczne w okresie bombowych nalotów na miasto.”

Z kolei czas fantastyczny towarzyszy wydarzeniom w Narnii. Biegnie on zupełnie inaczej niż czas realny. Gdy Łucja po raz pierwszy wchodzi do Narnii i jest goszczona przez pana Tumnusa, wydaje się jej, że spędza w tym świecie kilka godzin, a po powrocie do szafy okazuje się, że nie było jej zaledwie parę sekund. Podobnie, gdy całe rodzeństwo Pevensie wchodzi do szafy, zwycięża nad Białą Czarownicą i rządzi przez wiele lat Narnią, po powrocie do domu profesora stwierdza, że w tym świecie czas się zatrzymał.

Czas w Narnii podlega zasadom magii. Czarownica może sprawić, że pory roku nie będą się zmieniać, a zapanuje wieczna zima. Sytuacja ta zmieni się, gdy do Narnii powróci Aslan. Wówczas znów nastaje niewidziana przez wiele lat wiosna.

Miejscem akcji powieści jest wieś, która jak czytamy oddalona jest od stacji kolejowej o dziewięć mil, a od poczty o dwie mile. Dzieci przybywają do zabytkowego domu starego profesora Kirke. Fantastycznym miejscem wydarzeń jest równoległy świat Narnii. Na granicy dwóch światów stoi latarnia. Narnia to górzysta kraina pokryta puszczą i przylegająca do morza.

# data[].attributes.body
1. Jakie są imiona głównych bohaterów?
2. Jakie jest nazwisko dzieci?
3. Kto był najmłodszy z rodzeństwa?
4. Kto był najstarszy w rodzeństwie?
5. Kraj pochodzenia głównych bohaterów?
6. W jaki sposób można było dostać się do Narnii?
7. Kto jako pierwszy odkrył wejście do Narnii?
8. Kim była pierwsza postać napotkana przez dziecko - odkrywcę przejścia?
9. Co było powodem wiecznej zimy?
10. Kogo bała się Biała Czarownica?
11. Kim był Aslan?
12. Kto pokonał Białą Czarownicę?
13. Kogo pokonał Piotr w walce i czym?
14. Jak Aslan ożywił posągi?
15. Czy rodzeństwo powróciło do normalnego świata? Jeśli tak, to w jaki sposób?

# data[].attributes.body
Akcja rozpoczyna się w wiejskim domu starego Profesora, w którym znalazła schronienie czwórka dzieci z bombardowanego przez Niemców Londynu. Stary i tajemniczy dom jest idealnym miejscem do zabawy, tym bardziej, że zła pogoda nie sprzyja wycieczkom po okolicy. Pewnego razu, podczas zabawy w chowanego Łucja chowa się w starej szafie i ze zdumieniem odkrywa, że stanowi ona przejście do innego, niezwykłego świata. Wchodzi do nie i napotyka fauna imieniem Tumnus, który zaprasza ją na podwieczorek. Łucja jako pierwsza dowiaduje się że kraina, w której się właśnie znalazła nosi nazwę Narnia. Rządzi nią zła Czarownica która sprawiła, że panuje tu wieczna zima chociaż nigdy nie nadchodzi Boże Narodzenie. Tumnus wyznał, że sam również pozostaje na usługach Białej Czarownicy i powinien odprowadzić do niej dziewczynkę, ale po walce z samym sobą pozwala jej wrócić do domu.

Pozostałe dzieci nie wierzą ani jednemu słowu Łucji. Dla nich dziewczynka była nieobecna zaledwie chwilę, chociaż sama Łucja upiera się, że spędziła w Narnii kilka godzin. Rodzeństwo bada szafę ale nie znajduje niczego niezwykłego. Dochodzą do wniosku, że Łucja wszystko to sobie wymyśliła. Szczególnie okrutnie szydzi z niej Edmund, doprowadzając dziewczynkę do łez.

Mija kilka dni. Dzieci ponownie bawią się w chowanego. Łucja raz jeszcze chowa się w szafie. Tym razem widzi to Edmund i wchodzi za nią, aby ostatecznie ukazać jej kłamstwa. Jakie jest jednak jego zdumienie, kiedy w środku nie tylko nie znajduje Łucji, ale sam przenosi się do ośnieżonej Narnii. Spotyka tam samą Białą Czarownicę, która w towarzystwie złośliwego karła  krainę podróżuje w saniach zaprzęgniętych w renifery. Częstuje Edmunda czarodziejskim ptasim mleczkiem i wypytuje, skąd pochodzi i jak się tutaj znalazł. Szczególnie zainteresowana wydaje się faktem, iż dzieci jest czwórka. Odsyła Edmunda do domu z poleceniem, aby sprowadził do jej zamku pozostałą trójkę. Edmund godzi się spełnić jej prośbę.

Po powrocie do domu Edmund wciąż twierdzi, że to jedynie wymysł Łucji, ale w końcu potwierdza istnienie Narnii. Zdezorientowane dzieci nie wiedzą, co robić. W końcu udają się po radę do Profesora. Mądry staruszek mówi im, że wydarzyć może się wszystko, tylko trzeba mocno w to wierzyć.

Ostatecznie cała czwórka postanawia udać się do Narnii razem. Po przejściu do magicznej krainy spotykają parę sympatycznych bobrów. Dzieci dowiadują się od nich, że do Narnii powraca Lew Aslan, Władca Puszczy, aby rozprawić się z Białą Czarownicą. Jednakże zgodnie ze starożytnym proroctwem ostateczne zwycięstwo zapadnie dopiero wtedy, gdy na poczwórnym tronie Narnii zasiądzie dwóch Synów Adama i dwie Córy Ewy. Wszystko wskazuje na to, że chodzi o czwórkę młodych wędrowców. Aslan czeka już na nich przy miejscu zwanym Kamienny Stół. Bóbr ma tam ich zaprowadzić.

Edmund wymyka się z chaty Bobra i udaje do Zamku Białej Czarownicy. Ta, rozwścieczona, że przybywa sam, traktuje go w sposób zimny i okrutny. Edmund zaczyna zastanawiać się czy postąpił słusznie, dając wiarę jej słowom. To już nie blada piękność, która częstowała go ptasim mleczkiem. Wyciąga od niego informacje o spotkaniu przy Kamiennym Stole, każe karłowi zakuć go w kajdany i wyrusza spotkać się z Aslanem.

Tymczasem pozostałe dzieci podążają za Bobrem do Kamiennego Stołu. Po drodze widzą topniejący śnieg i pierwsze oznaki nadciągającej wiosny, Oznaczało to, że moc Czarownicy zaczyna słabnąć. Spotykają również św. Mikołaja, który na dalszą drogę obdarza ich prezentami – Piotr otrzymuje tarczę i miecz, Zuzanna łuk oraz róg, którym będzie mogła wzywać pomocy, a Łucja buteleczkę z magicznym eliksirem, leczącym wszelkie rany.

Przy Kamiennym Stole, w otoczeniu świty magicznych stworzeń, oczekuje już na nich sam Aslan. Wyjawia dzieciom, że dzień rozprawy z Czarownicą jest już bliski. W chwilę później przy Stole pojawia się ona sama i zgodnie ze starożytnym prawem żąda Edmunda, jako zdrajcy, dla siebie. W ten sposób przepowiednia nie może się spełnić. Aslan nie godzi się na to. Wybacza Edmundowi oraz pasuje Piotra na rycerza i odsyła go wraz ze swoją armią do Zamku Króla, a sam udaje się do Czarownicy, by ta wykonała na nim wyrok śmierci. Gdy triumfująca Czarownica pozbawia Aslana życia, zwołuje armie potworów i pewna wygranej rusza na armię Piotra. Nie wie jednak, że zgodnie z jeszcze starożytniejszym prawem Aslan nie może umrzeć. Lew odradza się potężniejszy niż do tej pory, uwalnia zaklęte w kamień leśne stworzenia i wraz z nimi śpieszy na pole bitwy, by w ostatniej chwili zamienić klęskę w wielkie zwycięstwo.

Dzieci pozostają w Narnii i zasiadają na czterech tronach Królestwa. Aslan znika ponownie, a wraz z upływem czasu Narnia osiąga szczyt rozkwitu. Kiedy po wielu latach czwórka rodzeństwa odnajduje drogę do własnego świata, okazuje się, że minęło tam zaledwie kilka minut.

# data[].attributes.body
Dokucza Łucji, ośmiesza rodzeństwo, jest niegrzeczny i złośliwy, kiedy odkrył Narnię okłamał rodzeństwo, że tam nie był, dlatego, że Biała Czarownica obiecała mu tron w zamiast za rodzeństwo. Edmund był złośliwy, naiwny, nie lojalny oraz obłudny wobec najbliższych. Kiedy jednak manipulacje czarownicy wyszły na jaw a Edmund na skraju wyczerpania zrozumiał swój błąd, stanął w obronie niewinnych zwierzątek, które Czarownica zamienia w posągi. Brakowało mu rodzeństwa. Przez całą akcję opowieści chłopiec ponosi konsekwencje swoich czynów. Zrozumiał jak bardzo zaniechał relacje z rodzeństwem i jakie błędy popełnił. To szlachetność jego rodzeństwa daje mu szansę na uwolnienie się spod skrzydeł złej kobiety. Czarodziejski napój, który Łucja dostał a od Świętego Mikołaja uratował mu życie. Na polu bitwy Aslan mianował go na rycerza.

# data[].attributes.body
Był najstarszym w rodzeństwie, cechowała go mądrość, troskliwość i heroizm. Część winy młodszego brata Edmunda wziął na siebie. Od Świętego Mikołaja dostał tarczę i miecz, którymi pokonał Maugrima, ratując siostrę.

# data[].attributes.body
Druga najstarsza w rodzeństwie, była odpowiedzialna, rezolutna oraz praktyczna. Bardzo mocno przeżyła śmierć Aslana, dzielnie z Łucją towarzyszyły lwu przy odprawianiu magii w zamku.

# data[].attributes.body
Była najmłodsza z rodzeństwa, była lojalna, wrażliwa, życzliwa, bardzo kochała swoje rodzeństwo i potrafi wybaczyć zdradę ze strony brata oraz go ratować. Miała dużą wyobraźnię i dzięki temu była w stanie uwierzyć w zdolności Aslana, doceniając pomoc z jego strony dla jej brata.

# data[].attributes.body
Pochodził z rodu olbrzymów Łupów, został zamieniony przez Białą Czarownicę w kamienny posąg, dopiero tchnienie Aslana przywróciło go do życia. Na prośbę lwa rozbija swoją maczugą mur zamku czarownicy, dzięki temu wszystkie stworzenia stają się wolne .

# data[].attributes.body
Był sługą królowej oraz szefem tajnej Policji Królewskiej. To on aresztował fauna. Wykonuje wszystkie rozkazy Białej Czarownicy zaatakował Zuzannę w obozie przez co został zabity przez Piotra.

# data[].attributes.body
Przybył, gdyż pojawił się Aslan, wprowadzając wiosnę do życia Narnii, ale najpierw upragnione Boże narodzenie. Rozdał mieszkańcom Narnii prezenty, nie był mile widziany przez czarownicę, która dowiedziawszy się od grupy zwierząt o otrzymanych od Świętego Mikołaja prezentach, zamieniła ich w kamienne posągi.

# data[].attributes.body
Bóbr – postanowił pomóc synom Adama i córkom Ewy, zachowywał się jak człowiek, palił fajkę, oraz łowił ryby. Był wierny Aslanowi. Uratował życie rodzeństwu i doprowadził ich do lwa. Mieszkał pośrodku tamy w domu w kształcie ula.
Pani bobrowa – Lubiła szyć na maszynie oraz gotować. Troszczyła się, by wszyscy mieli co zjeść. Razem z dziećmi i swym mężem dociera do obozu Aslana.

# data[].attributes.body
Był to sługa i niewolnik Białej Czarownicy, wykonywał wszystkie rozkazy narażając się. Powoził jej zaprzęgiem, nosił kożuch z polarnego niedźwiedzia i czerwony kaptur z pomponem. Miał długą brodę, oraz starał się doradzać czarownicy, był okrutny wobec Edmunda.

# data[].attributes.body
Od pasa w górę jest to postać człekokształtna, z kręconymi włosami, różkami na głowie i krótką, ostrą bródką, od pasa w dół – kozioł z czarną sierścią. Ma kopyta i ogon. Gdy Łucja go spotkała, miał przy sobie parasolkę i czerwony szalik, a w ręce paczki owinięte w szary papier, mieszkał w pieczarze, do której zaprosił Łucję. Początkowo służył Białej Czarownicy, jednak, gdy poznał Łucję, pomógł jej uciec. Został zamieniony w kamienny posąg i dopiero Aslan zdjął z niego zły czar. Stał się przyjacielem Łucji i jej rodzeństwa.

# data[].attributes.headline
Pani Macready - gospodyni starego profesora

# data[].attributes.subject
Pani Macready - gospodyni starego profesora

# data[].attributes.body
Nie był żonaty, ani nie miał dzieci, wiadomo, że miał bujną siwą brodę i sterczące włosy.