# data[].attributes.attachment_link.provider_name
MÝLLÝYET HABER - TÜRKÝYE'NÝN HABER SÝTESÝ

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Türk milli mücadelesinin başlangıcı olarak kabul edilen ve tarihimizde önemli bir yere sahip olan 19 Mayıs 1919, Atatürk'ün Samsun'a ayak bastığı gün. Peki o süreç tam olarak nasıl gerçekleşmişti? Hadi gelin o dönemin koşullarına Molatik olalım...

Bunları da Beğenebilirsiniz

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
milliyet.com.tr Türkiye'nin lider haber sitesi

# data[].attributes.attachment_link.description
Türk milli mücadelesinin başlangıcı olarak kabul edilen ve tarihimizde önemli bir yere sahip olan 19 Mayıs 1919, Atatürk'ün Samsun'a ayak bastığı gün. Peki o süreç tam olarak nasıl gerçekleşmişti? Hadi gelin o dönemin koşullarına Molatik olalım... Bunları da Beğenebilirsiniz

# data[].attributes.attachment_link.description
Türkiye Cumhuriyeti Kültür ve Turizm Bakanlığı Resmi İnternet Sitesi

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
İSTANBUL!
Kültürlere beşiklik yapmış bir şehirdi.
Büyük medeniyetlerin ana kaynak merkeziydi.
İmparatorluk çapında üç büyük devlete başkentlik yapmıştı.
Tarih içinde 25 civarında askeri kuşatmanın odağı olmuştu.
Yüzyıllar boyu Asya ve Avrupa kıtalarının en önemli geçiş köprüsüydü.
Uzun yıllar boyu dünyanın en büyük şehriydi.
Siyasi güçlerin daimi çekim alanında olan paylaşılamayan bir coğrafyaydı.
Fransız lider Napolyon Bonapart, onun için "Dünya bir devlet olsa başkenti İstanbul olur" demişti.
Müslümanlar tarafından alınacağına dair, hakkında müjdeli hadis söylenmişti.
Ebu Eyyûb El-Ensarî gibi pek çok İslam büyüğü, hadisin istikametinde fetih için şehre gelmişti.
Şimdi şehrin çeşitli manevi hazirelerinde yatıyorlar.
Zamanımızdan 564 yıl önce şehri fetih için Osmanlı Sultanı 2. Mehmet yola çıktı.
Şehrin fethi 29 Mayıs 1453'de bu genç Türk Sultanına nasip oldu.
Bu fevkalade fetih bütün dünyada devamlılığı olan bir yankı yaptı.
Tarihteki fetihlerin adeta sembolü oldu.
Zamanda, bir çağ kapandı bir çağ açıldı.
İstanbul yüzyıllarca Yüce Osmanlı Devleti'nin başkenti oldu.
Türkiye Cumhuriyeti'nin de sosyal, kültürel ve ekonomik merkezi olmaya devam ediyor.
"29 Mayıs 1453 İstanbul'un Fethi" milletimize ve tüm nesillerimize kutlu olsun.

Prof. Dr. Refik TURAN
Türk Tarih Kurumu Başkanı

# data[].attributes.attachment_link.description
İSTANBUL! Kültürlere beşiklik yapmış bir şehirdi. Büyük medeniyetlerin ana kaynak merkeziydi. İmparatorluk çapında üç büyük devlete başkentlik yapmıştı. Tarih içinde 25 civarında askeri kuşatmanın odağı olmuştu. Yüzyıllar boyu Asya ve Avrupa kıtalarının en önemli geçiş köprüsüydü. Uzun yıllar boyu dünyanın en büyük şehriydi. Siyasi güçlerin daimi çekim alanında olan paylaşılamayan bir coğrafyaydı.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Mustafa Kemal Paşa komutasındaki Türk Ordusu'nun 26 Ağustos'ta başlayıp 30 Ağustos Zaferi ile sonuçlanan Büyük Taarruz ve Başkomutanlık Meydan Muharebesi, dünya tarihinin gördüğü en büyük kahramanlık destanlarından biri olarak tarihe geçti. Bugün o büyük destanın 97'nci yıldönümünü büyük bir ulusal gururla kutluyoruz.
DÜŞMANI UZAKLAŞTIRDI
Başkomutan Mustafa Kemal, 26 Ağustos sabahı Genelkurmay Başkanı Fevzi Paşa (Çakmak), Batı Cephesi Komutanı İsmet Paşa (İnönü) ile muharebeyi yönetmek üzere Afyonkarahisar sınırlarında kalan Kocatepe'de yerini aldı. Zafere giden yol, 26 Ağustos günü saat 05.30'da, Kocatepe'de Türk topçusunun ateşiyle başladı. Topçu ateşleriyle şafak vakti başlayan harekatın devamında Türk askeri, sabahın ilk ışıklarıyla hücuma geçip Tınaztepe'yi ele geçirdi ve Belentepe ile Kalecik Sivrisi'nden düşmanı uzaklaştırdı. Taarruzun ilk gününde 1. Ordu birlikleri, Büyük Kaleciktepe ile Çiğiltepe arasında 15 kilometrelik alanda, düşmanın birinci hat mevzilerini ele geçirdi. 5'inci Süvari Kolordusu, düşman gerilerindeki ulaştırma kollarına başarılı taarruzlarda bulundu, 2'nci Ordu ise cephede tespit görevini aksatmadan sürdürdü.

Türk Ordusu, 27 Ağustos sabahı yine bütün cephelerde yeniden taarruza geçti ve aynı gün Afyonkarahisar, 8'inci Tümen tarafından düşman işgalinden kurtarıldı. 28 ve 29 Ağustos'ta başarıyla sürdürülen taarruz, düşmanın 5'inci tümeninin etkisiz kılınmasıyla neticelendi. 29 Ağustos gecesi durum değerlendirmesi yapan komutanlar, hemen harekete geçilip taarruzun kısa sürede sonuçlandırılmasında hemfikir oldu ve planın 30 Ağustos'ta aksamadan uygulanması için gerekli önlemler alındı. Başkomutan Mustafa Kemal Paşa, Türk Ordusu'nun Kurtuluş Savaşı'nda kazandığı en önemli zaferin arifesinde, 30 Ağustos sabahında şimdi belde olan Kütahya'nın Altıntaş İlçesi'ne bağlı Zafertepe Çalköy'de birliklere taarruz emrini verdi.
YUNAN KAÇTI
Onun bizzat yönettiği Dumlupınar'daki meydan muharebesinde kahraman Mehmetçik, Yunan birliklerini Allıören, Keçiler, Kızıltaş deresi yolunun iki yanında tamamen sarıp imha etti. Kızıltaş deresi bölgesinde açık kalan alandan bazı Yunan birlikleri, General Trikopis, General Diyenis ve birçok Yunan komutanı kaçtı.

Büyük Zafer'in ertesi günü, 31 Ağustos'ta Zafertepe Çalköy'de bir evin bahçesindeki kırık kağnının üzerine muharebe alanlarının haritasını koyan Başkomutan Mustafa Kemal, Fevzi Paşa ve İsmet Paşa ile durum değerlendirmesi yaparak Yunanlıların yeniden savunma düzenine geçmesini önlemek ve onları mağlup etmek için İzmir'e girme görüşünde birleşti. Mustafa Kemal Paşa, Büyük Zafer sonrası 1 Eylül'de Dumlupınar'da, Batı Cephesi'ndeki tüm subay ve erlere okunmak üzere yayımladığı bildiride, tarihi emrini verdi: "Ordular, ilk hedefiniz Akdeniz'dir, ileri!''
DENİZE DÖKTÜ
27 Ağustos'ta Afyonkarahisar, 30 Ağustos'ta Kütahya'nın kurtuluşunu 1 Eylül'de Gediz, 3 Eylül'de Emet ve Tavşanlı'nın kurtuluşları izledi, 9 Eylül'de İzmir'de Yunan Ordusu'nu denize döken Türk ordusu, Mustafa Kemal Paşa'nın emrini büyük bir başarıyla yerine getirdi.

Fahrettin Paşa'nın destansı süvarileri

Büyük Taarruz'u önemli kılan bir özelliği de 20. yüzyılda süvariye dayalı kazanılan son savaşlardan biri olması. Yunan ordusunun, silah ve cephane konusunda Türk ordusuna karşı sayıca üstünlüğü bulunuyordu. Hava desteğinde ise Türk ordusunun gücü, karşısındaki orduya göre oldukça zayıftı. İki ordu arasındaki savaş, piyade ve süvari birlikleri arasında geçti. Türk süvari birlikleri, görevlerini hayatları pahasına yerine getirerek, savaşın kazanılmasında önemli rol oynadı. Büyük Taarruz'da Fahrettin Altay'ın komutasındaki Süvari Kolordusu 5 bin kişi civarındadır. Süvariler, adım adım bozguna uğrattığı Yunan ordusunu İzmir'e kadar kovaladı.

ATATÜRK, DUMLUPINAR'DA İKİ YIL SONRA O TARİHİ ANI BÖYLE ANLATTI:

Bu eser milletin hürriyet ve istiklâl düşüncesinin ölümsüz bir abidesidir

Büyük Önder Atatürk, Büyük Zafer'den tam iki yıl sonra, 30 Ağustos 1924'te, Şehit Sancaktar Mehmetçik Anıtı'nın temel atma törenine katılmak üzere Zafertepe Çalköy'e gitti. Atatürk törene katılanlara, Büyük Zafer'i şu cümlelerle anlattı:

"Afyonkarahisar-Dumlupınar Meydan Savaşı ve onun son parçası olan 30 Ağustos Zaferi, Türk tarihinin en önemli dönüm noktasıdır. Ulusal tarihimiz çok büyük, çok parlak zaferlerle doludur ama Türk ulusunun burada kazandığı zafer kadar kesin sonuçlu, yalnız bizim tarihimize değil dünya tarihine yeni bir adım vermekte kesin etkili bir meydan savaşı hatırlamıyorum. Besbellidir ki yeni Türk devletinin, genç Türk Cumhuriyeti'nin temeli burada sağlamlaştırıldı, ölümsüz yaşayışı burada taçlandırıldı. Bu alanda akan Türk kanları, bu göklerde uçuşan şehit ruhları, devletimizin, cumhuriyetimizin ölümsüz koruyucularıdır. Türk ulusu burada kazandığı zaferle, açığa vurduğu gücü ve istemiyle, bu belli gerçeği bir kere daha tarihin bağrına çelik kalemle koymuş bulunuyor."
'MUAZZAM BİR ESER'
Atatürk, Nutuk'ta ise Büyük Taarruz'u 'muazzam bir eser' diyerek şöyle anlattı: "Bu eser, Türk milletinin hürriyet ve istiklâl düşüncesinin ölümsüz bir âbidesidir. Bu eseri yaratan bir milletin evlâdı, bir ordunun başkomutanı olduğumdan, mutluluk ve bahtiyarlığım sonsuzdur."

(NAZIM HİKMET. KUVA-YI MİLLİYE DESTANI 8. BAP)

İŞTE, MİLLİ MÜCADELE'NİN KADIN KAHRAMANLARI
30 Ağustos Zaferi'nde onların payı çok büyük. Dünyada ilk kez vatan toprağını erkeğiyle birlikte silaha sarılarak savundular. Girdikleri bu savaşta rütbe alan 1- BİNBAŞI AYŞE kadınlarımızın göz yaşartan bu kutsal mücadelesi tarihe altın harflerle geçti. 2- ONBAŞI NEZAHAT (BAYSEL)
İzmir'in işgali üzerine ziynetlerini satarak at, silah, elbise ve çizme aldı, Aydın'a gitti. Bir Kuvayı Milliye birliği oluşturup Nuri çetesine katıldı. Salihli, Demirci, Simav, Gördes ve Kütahya'daki muharebelerde çarpıştı. Sakarya'da sol kasığından yaralandı. Binbaşılığa kadar yükseldi. Büyük Taaruz'da Mürsel Paşa emrinde Ahır Dağları'ndan düşmanın gerisine akanlar arasındaydı. Bacağı kırık olarak İzmir'e ilk giren birlikler arasında yer aldı.
3- ÇETE EMİR AYŞE
70. Alay Komutanı Hafız Halid Bey'in kızı olarak Çanakkale'de cephede büyüdü. Sakarya, Gediz ve İnönü'de muharebelere katıldı. Konya isyanının bastırılmasına destek verdi. Bulunduğu 70. Alay 'Kızlı Alay' olarak anıldı. 12 yaşında onbaşı rütbesi aldı. 30 Ocak 1921'de ilk İstiklal Madalyası'nın ona verilmesi önerildi. 78 yaşındayken TBMM tarafından hatırlanıp Şükran Belgesi verildi.
4- KARA FATMA (SEHER ERDEN)
Düşmanın Aydın'a ilerlemesi üzerine ziynetini satarak aldığı tüfekle Sancaktar Ali çetesinin ardından Yörük Ali Efe çetesine katıldı. Çiftlikli Kübra ve Ayşe Çavuş ile birlikte Kepez sırtlarında düşmanla savaştı. Pek çok muharebede yer aldı ve Aydın'ın kurtuluşundan sonra köyüne döndü. Aydın'a gelen Mustafa Kemal Paşa bizzat yakasına İstiklal Madalyası taktı. İmamköy Meydanı'na büstü dikildi.
5- ONBAŞI HALİDE (EDİP ADIVAR)
1919'da Mustafa Kemal'le görüşmek için Sivas'a gitti. Batı Cephesi'nde milis müfreze komutanı olarak görev aldı. Onbaşı rütbesiyle kadınlardan oluşan birlik kurdu ve biri Yunan subayı, toplam 25 kişiyi esir aldı. Büyük Taaruza katıldı. İstiklal Madalyası'na layık bulundu. Üsteğmen rütbesiyle emekli oldu. Maaşını Kızılay'a bağışladı.
6- HAFIZ SELMAN (İZBELİ)
Mütareke döneminde miting konuşmaları yaptı. Milli Mücadeleyi destekleyerek Kuvayı Milliye'ye katıldı. Mustafa Kemal'in yakın çevresinde bulundu. Önce onbaşı, sona üstçavuş rütbesi aldı. Anadolu Ajansı'nda çalıştı. İstiklal Madalyası aldı ve anılarını Türk'ün Ateşle İmtihanı eserinde topladı.
7- MAKBULE
Varlıklı bir aileden geliyordu. Kastamonu Müdafai Hukuk Cemiyeti'nin kadınlar kolu kurucularından oldu. Kadınları örgütleyerek askerin ihtiyaçlarını karşılayan eşyalar üretti ve şehre gelen birlikleri doyurdu. Mustafa Kemal Paşa, Kastamonu'ya geldiğinde İzbeli Konağı'nı ziyaret etti ve misafiri oldu. Ölene dek Milli Mücadele'yi anlattı.
8- İĞNELİ PEMBE HATUN
Gördes'te yaşarken 1921 yılında kocası Ustrumcalı Ali Efe ile birlikte çete savaşlarına katıldı. Pek çok çatışmada herkesin dikkatini çekecek kadar cesur davrandı 17 Mart 1922'de Akhisar Sungurlu hududundaki Koca Yayla'da düşmanla ön safta savaşırken başından vurularak şehit oldu.
9- TAYYAR RAHMİYE
Topal Osman'ın Giresun'dan Ankara'ya gelen gönüllü 47. Alayı'nın sancak çavuşu olarak Milli Mücadele'ye katıldı. Onun bu davranışı askere büyük mral verdi. Askeri üniformayla kılıç kuşanıp, birliklerin önünde bayrak taşıdı. Koçgiri ve Pontus isyanlarının bastırılmasında görev aldı. Katıldığı taaruzlar sırasında sekiz kez yaralandı.
10- ŞERİFE BACI
Osmaniye'nin Kaziyeler Köyü'nde yaşarken keşif ve cephe gerisine kundakçılık görevi üstlendi. 9. Fırka ile 1920 yılında Fransızlar ile Hasanbeyli muharebesine katıldı. Demiryolu tünelini patlatarak düşmanın cephane sevkiyatını sekteye uğrattı. Aynı yıl temmuz ayında Osmaniye'deki Fransız karargahına taaruz ederken ateş hattında kalan iki arkadaşını korumak için ileriye atıldığında şehit oldu.

Kastamonu'da toplanan cephaneleri Ankara'ya götürürken mühimmatın ıslanmaması için kazağıyla örttüğü bir sevkiyat sırasında, 1921 yılının Aralık ayında, 21 yaşındayken donarak öldü. Seydiler Belediyesi tarafından belediye binası önüne rölyefi yapıldı ve ismi birçok kuruma verildi. İnebolu sahilinde bir parkta anıtı yaptırıldı.

# data[].attributes.attachment_link.description
Mustafa Kemal Paşa komutasındaki Türk Ordusu'nun 26 Ağustos'ta başlayıp 30 Ağustos Zaferi ile sonuçlanan Büyük Taarruz ve Başkomutanlık Meydan Muharebesi, dünya tarihinin gördüğü en büyük kahramanlık destanlarından biri olarak tarihe geçti. Bugün o büyük destanın 97'nci yıldönümünü büyük bir ulusal gururla kutluyoruz.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Ankara'nın Başkent Oluşunun 97. Yıl Dönümünü Kutlu Olsun

Ankara'nın Başkent Oluşunun 97. Yıl Dönümünü Kutlu Olsun

Ankara, 27 Aralık 1919'da hiçbir resmi unvan ve sıfatı olmayan Mustafa Kemal'i coşkuyla bağrına basmış; Milli kıyafeti giymiş seğmenlerle beraber bütün halk "Vatanı ve Milleti düşmandan kurtarmak için hepimiz ölmeye hazırız emrini bekliyoruz" diye haykırmışlardı. O günden sonra Ankara Milli Mücadele'nin merkezi olmuştu. Milli Mücadele'yi yürütmekte Mustafa Kemal'in meşruiyet kaynağı olan Türkiye Büyük Millet Meclisi Ankara'da toplanmış ve yeni devletin yönetimini burada üstlenmiş, yine düşman istilası Ankara önlerinde durdurulmuştu.

Türk bağımsızlık hareketinin sembolü haline gelen Ankara'nın yeni devletin başkenti olması için İsmet Paşa ve 14 milletvekili, 9 Ekim 1923 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne kanun teklifinde bulundular. Kanun teklifinin gerekçesinde özetle şöyle denilmekteydi: "... Antlaşma ile Boğazlar için kabul edilen hükümler, Yeni Türkiye'nin esas varlığını, ülkenin güç kaynaklarının gelişmesini, Anadolu'nun merkezinde kurmak lüzumunu göstermektedir. Ülkenin güvenliği Ankara'nın coğrafi ve stratejik durumu bunu gerektirmektedir."

Ankara 13 Ekim 1923'de Türkiye Büyük Millet Meclisi kararı ile Türkiye'nin başkenti olarak kabul edildi. 20 Nisan 1924'te Türkiye Büyük Millet Meclisi'nce benimsenen Anayasa'nın 2. maddesinde Türkiye devletinin başkentinin Ankara olduğu belirtildi.

Bu vesileyle başta Gazi Mustafa Kemal Atatürk olmak üzere, İstiklal Harbimizin tüm kahramanlarını rahmetle ve şükranla anıyoruz.

Atatürk Araştırma Merkezi Başkanlığı

# data[].attributes.attachment_link.title
Ankara'nın Başkent Oluşunun 97. Yıl Dönümünü Kutlu Olsun | Atatürk Araştırma Merkezi

# data[].attributes.attachment_link.description
Ankara'nın Başkent Oluşunun 97. Yıl Dönümünü Kutlu Olsun Ankara'nın Başkent Oluşunun 97. Yıl Dönümünü Kutlu Olsun Ankara, 27 Aralık 1919'da hiçbir resmi unvan ve sıfatı olmayan Mustafa Kemal'i coşkuyla bağrına basmış; Milli kıyafeti giymiş seğmenlerle beraber bütün halk "Vatanı ve Milleti düşmandan kurtarmak için hepimiz ölmeye hazırız emrini bekliyoruz" diye haykırmışlardı.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
9 Eylül 1922'de Türk ordusunun Yunan işgali altındaki İzmir'i düşmandan kurtarmasının üzerinden 97 yıl geçti. İzmir'in kurtuluşu her 9 Eylül'de tüm Türkiye'de kutlanıyor. Bu kutlu günün önemini merak edenler için haberimizin içerisinde İzmir'in kurtuluşunun öneminin yanı sıra kutlama mesajları ile Atatürk'ün sözleri yer alıyor.
İZMİR'iN KURTULUŞU KUTLAMA MESAJLARI
9 Eylül Türk ulusunun bağımsızlığına bağlılığının belgelerinden sadece biri İzmirin işgalden kurtulduğu kutlu gün kutlu olsun.

Kan süzülür kefenler; Döner mi hiç gidenler? Size selam yollamış; Peygamberler, erenler! 9 Eylül İzmirin kurtuluşu kutlu olsun!

İşgal edildiği gün, Kurtuluş Savaşı'nı başlatan; İşgalin bittiği gün, Kurtuluş Savaşı'nı bitiren dünyadaki tek şehir İzmir'dir. İzmir'imizin kurtuluşu kutlu olsun!

9 Eylül İzmirin kurtuluşu kutlu olsun! Mustafa Kemal Atatürk ve silah arkadaşlarını şükranla anıyoruz. Rabbim işgal günlerini tekrar göstermesin.

Laikliğin yıkılmayan son kalenin simgesi olan güzel İzmir'imizin düşman işgalinden kurtuluşunun 97. yılı kutlu olsun.

Akdeniz Karadeniz; Ah Ege'de yüzseniz! Sakın deneme Yunan! Biz çılgın Türkleriz... İzmirin kurtuluşunun 97. Yılı kutlu olsun!

Atam gibi sadece zeybek oynarken diz çöker İzmir, bilirim. O yüzden gâvurdur kimilerinin gözünde... İyi ki doğdun İZMİR!

Gâvur değil de güzel olan, laik kalan, Atatürk kokan şehir, canım İzmir! Doğum günün kutlu olsun. Yaşa Mustafa Kemal Paşa Yaşa!
ATATÜRK'ÜN ÖZLÜ SÖZLERİ
Bütün cihan işitsin ki efendiler, artık İzmir hiçbir kirli ayağın üzerine basamayacağı kutsal bir topraktır! 1925 (Atatürk'ün S.D.II, s.227)

Ben, bütün İzmir'i ve bütün İzmirlileri severim. Güzel İzmir'in temiz kalpli insanlarının da beni sevdiklerinden eminim. Yalnız bir tesadüf, beni Karşıyaka'ya daha fazla bağlamıştır. Karşıyakalılar, annem sizin bağrınızda, sizin topraklarınızda yatıyor. Karşıyakalılar, İzmir'i gördüğüm gün evvelâ Karşıyaka'yı ve orada da sizin Türk topraklarınızda yatan annemin mezarını gördüm! 1925 (Atatürk'ün S.D.II, s.227)

Egemenlik, kayıtsız şartsız ulusundur.

Ulusal egemenlik öyle bir nurdur ki, onun karşısında zincirler erir, taç ve tahtlar yanar, mahvolur.

İnsaf ve merhamet dilenmekle millet işleri görülemez; millet ve devletin şeref ve bağımsızlığı elde edilemez, insaf ve merhamet dilenmek gibi bir kural yoktur. Türk milleti ve Türkiye'nin çocukları, bunu bir an akıldan çıkarmamalıdır.

Bağımsızlık, uğruna ölmesini bilen toplumların hakkıdır.

Dünyada ve dünya milletleri arasında sükun, huzur ve iyi geçim olmazsa, bir millet kendisi için ne yaparsa yapsın, huzurdan mahrumdur.

Türkiye'nin güvenini amaç edinen, hiçbir başka ulusun aleyhinde olmayan bir barış yolu, her zaman bizim ilkemiz olacaktır.
İzmir, kırk yüzyıllık bir ata yurdudur. İzmir, bu kadar derin bir tarihe sahip olmakla beraber coğrafî durumu sebebiyle ekonomik ve siyasî çok büyük bir öneme sahiptir. İşte bunun içindir ki, Türkiye'yi mahvetmek isteyen düşmanların, her şeyden evvel gözleri bu tarihî, bu önemli beldeye döner. Nitekim düşmanlarımız en evvel burasını işgal etmişler, ondan sonra daha doğuya ilerlemişlerdir. İzmir'in işgali, bütün milletin kalbinde derin bir yara oluşturmuştur. Herkes İzmir için feryat ediyordu. İzmir, halkın elemlerini, feryatlarını, kararlılık ve imanını ifade etmek için bir parola olmuştu. Çeşitli görüş noktalarından çok değerli olan İzmir, elbette düşmanların elinde bırakılamazdı ve nitekim bırakılmadı. 1923 (Atatürk'ün S.D.II, s.84)
9 EYLÜL İZMİR'İN KURTULUŞU
Büyük Taarruz harekâtı sonucu Türk ordusunun Yunan işgali altındaki İzmir'e 9 Eylül 1922'de girmesi, Mudanya Ateşkes Antlaşması ve sonrasında Lozan Barış Antlaşması'na uzanan süreci başlatması dolayısıyla Milli Mücadele'nin sona ererek Türk milletinin kurtuluşu ve bağımsızlığını elde edişinin simgesi olmuş çok önemli bir tarihi olaydır. İzmir'in, 15 Mayıs 1919 yılında Yunan güçleri tarafından işgal edilmesi, Anadolu'da Milli Mücadele'nin başlamasında önemli bir aşama olarak kabul edilir. O tarihe kadar Anadolu'da işgallere karşı dağınık olan düşünce ve örgütlenme biçimleri mevcuttu. İzmir'in işgali Anadolu insanın direniş ve karşı koyuş düşüncesini körüklemiş, İstanbul'da başlayan işgali protesto mitingleri Damat Ferit hükümetinin düşmesine sebep olmuş; örgütlenme ve protesto mitingleri Anadolu'nun en ücra köşelerine kadar yayılmıştı.

Artık İzmir Anadolu harekâtı için temel sembollerden biri haline getirilmişti ve İzmir'in işgaline karşı protesto mitingleri, her yıl işgalin yıl dönümlerinde, Anadolu'nun çeşitli kent ve kasaba merkezlerinde tekrarlanmakta; konu sürekli gündemde tutulmaktaydı. Birinci İnönü, İkinci İnönü, Aslıhanlar -Dumlupınar ve Sakarya Meydan Muharebeleri milli mücadelenin kazanılmasında önemli adımlar atılmıştı.
BÜYÜK TAARUZ, BÜYÜK ZAFER
Türk ordusu tarafından 26 Ağustos 1922'de başlatılan Büyük Taarruz, Kurtuluş Savaşı'nın son safhası idi. Kesin sonuç beş gün içinde elde edildi; 30 Ağustos'ta Başkomutan Mustafa Kemal Paşa ordulara bir bildiri yayımlayarak "Ordular ilk hedefiniz Akdeniz'dir. İleri!" tarihi emrini verdi ve 2 Eylül'de Uşak'a girildi. Dumlupınar Meydan Muharebesi'nde kendisinin de haberdar olmadan Yunanistan Küçük Asya Ordusu'nun başkomutanlığına getirilmiş General Nikolaos Trikupis tutsak edildi. Türk birlikleri, İzmir'e doğru hızla ilerledi. Yunan birlikleri ve Rum siviller Anadolu'dan çekildiler. 9 Eylül 1922 sabahı Ahmet Zeki Bey komutasındaki 2. Süvari Fırkası, ardından Mürsel Paşa komutasındaki 1. Süvari Fırkası birlikleri İzmir şehrine girdi. Ardından 5. Süvari Kolordusu Komutanı Mirliva Fahrettin Paşa, komutasındaki birliklerle saat 10.00'da İzmir'e girdi.

İkinci Tümen'in öncülüğünü yapmakla görevlendirilen Dördüncü Alay Komutan Yardımcısı Yüzbaşı Şerafeddin Bey'in komutasında yaya olarak en önde giden sekiz er, Bornova'dan Halkapınar'a ilerleyişi sırasında Punta'daki Tuzakoğlu fabrikasına yaklaştıkları sırada fabrika pencerelerinden ani bir ateşe uğramıştır. Bu olayda 4 asker hayatını kaybetti ve hemen orada defnedildiler. İzmir'in kurtuluşu sırasında can veren askerlerin isimleri şöyledir: Akşehirli Bekiroğlu Mehmet, Antalyalı Ömer oğlu Hakkı (Sarıarslan), Nevşehirli Ahmet oğlu Seyit Mehmet ve Nevşehirli Ahmet oğlu Ahmet.

Konak'a ulaşmayı başaran Şerafettin Bey, Hükümet Konağı önünde göğsüne isabet eden mermilerle yaralanmıştı ancak Konağa girip balkona Türk bayrağını dikebildi. Hükümet Konağı'na bayrağın dikilmesinin hemen ardından Yüzbaşı Zeki komutasındaki süvari birliği Hükümet Konağı'nın hemen sağında yere alan ve günümüze ulaşmayan Sarıkışla'ya, Üsteğmen Arif ve takım komutanı Celal Bey ile Yedeksubay Besim Efendi'nin de Kadifekale'ye bayrağı çekmesi ile İzmir'in işgalden kurtuluşu ilan edilmiş oldu. Birinci Süvari Tümeni Komutanı Mürsel Paşa bir Fransız harp gemisi telsizi vasıtasıyla, İzmir'e girildiğini Ankara'ya bildirdi. Belkahve'den tarihi günü izleyen başkomutan Mustafa Kemal Paşa, yanında Fevzi ve İsmet paşalar olduğu halde, 10 Eylül sabahı İzmir'e girdi ve Fahrettin Paşa ile buluşarak doğruca Hükümet Konağı'na gitti. Konağın balkonundan, başarıyı millete mal eden kısa bir konuşma yaptı.

Mustafa Kemal Paşa'nın ordulara 1 Eylül'de verdiği tarihi emirle başlayan ve, 18 Eylül 1922 tarihine kadar yapılan Takip Harekâtı ile bütün Batı Anadolu'daki Yunan askerleri Türk sınırları dışına çıkarılmıştır. Takip harekatının başarı ile sonuçlanması sayesinde İzmit bölgesinden İstanbul Boğazı'na, Balıkesir bölgesinden Çanakkale Boğazı'na kadar Türk ordusu için hayati önem taşıyan diğer stratejik hedefler de İtilaf Devletlerinin işgalinden, olaysız olarak ve barış yoluyla kurtarılmıştır. Türk Ordusunun kazandığı bu zafer, Mudanya Ateşkes Antlaşması'na giden süreci başlatmış; Türkiye, Mudanya Ateşkes Antlaşması'ndan sonra 24 Temmuz 1923'te Lozan Barış Antlaşması'nı imzalayarak bağımsızlığını kazanmıştır.

# data[].attributes.attachment_link.title
9 Eylül İzmir'in kurtuluşu! İzmir'in kurtuluşu kutlama mesajları ve Atatürk'ün sözleri...

# data[].attributes.attachment_link.description
9 Eylül İzmir'in kurtuluşu! İzmir'in kurtuluşu kutlama mesajları ve Atatürk'ün sözleri... Bugün İzmir'in kurtuluşunun 97. yılıdönümü! Büyük Taarruz harekâtı sonucu Türk ordusu Yunan işgali altındaki İzmir'e 9 Eylül 1922'de girerek düşman işgalinden kurtardı. Bugünün önemini paylaşmak isteyenler için İzmir'in kurtuluşu kutlama mesajları ve Atatürk'ün sözleri haberimizde yer alıyor.

# data[].attributes.body
Fransızlar

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Bugün Adana'nın Kurtuluşunun 98.Yıl Dönümü kutlanıyor. I. Dünya Savaşı'ndan sonra Adana ve çevresi Fransa tarafından işgal edildi. Mustafa Kemal Atatürk'ün Kurtuluş Savaşı esnasında gösterdiği diplomatik başarı sonucu yapılan 20 Ekim 1921 tarihli Ankara Anlaşması ile Fransa, Adana ve çevresinden çekilmek zorunda kaldı.
5 OCAK ADANA'NIN KURTULUŞU TARİHİ
Adana'da 1902-1994 yıllarında yaşamış eski belediye başkanı ve milletvekillerinden Kasım Ener, 'Çukurova -Kurtuluş Savaşında Adana Cephesi' adlı kitabında konuyla ilgili şu bilgileri veriyor:
"Türk birliğinin 20 Aralık 1921'de Adana şehrini teslim alışını gözönünde tutarak, 5 Ocak kurtuluş bayramı gününün yanlış olduğunu ileri sürenler vardır. Ankara Anlaşması'nın uygulanması sırasındaki olaylar ile politik durum incelenmeden bu durum doğru görülür. Nitekim 1958 yılında İçişleri Bakanlığı törenin 20 Aralık'ta yapılmasını bildirmişti. Ancak bu istek halk üzerinde büyük tepki yarattı..Fransızların isteği üzerine boşaltma işi 4-5 Ocak tarihine dek uzatıldığından işgal görevlilerin bir kısmı henüz Adana'da bulunuyordu. Askeri birlikler ise Mersin ve Payas'a çekilme işlemini bütünlememişlerdi...Muhittin Paşa'nın 5 Ocak 1922'de Genelkurmay Başkanlığı'na bildirdiği gibi Adana ve dolaylarının işgali sona erip, halkın tüm erkinliğine kavuştuğu bayram olarak kabul edilmesi doğru idi.."
5 OCAK GECESİ NELER OLDU?
Kasım Ener, kitabında 5 Ocak 1922 gecesini ise şöyle anlatıyor: "Şehirde büyük fener alayları düzenlendi. Meşaleler ve camilerin kandilleri sokakları ışıklandırıyor, on binlerce insanı coşturan askeri bando ve davullar ile Rum mahallelerinden geçilirken, kıymetli İzmirimiz için gösteriler yapılıyordu. Bütün kahveler, gazinolar sabaha kadar açık kaldılar ve çoğu gelirlerini orduya bıraktılar.."
'İLK HİSSİ TEŞEBSÜS'
Mustafa Kemal Paşa 31 Ekim 1918'de geldiği Adana'da 11 gün kalmış, etrafın ve halkın durumunu inceleyerek bunu Genel Kurmay Başkanlığı'na bildirmişti. Bu telgraflarda sadece mevcut durum değil, ileriye dönük düşünce ve uyarılar da yer almıştır.
İskenderun'a asker çıkararak işgal girişiminde bulunurlarsa İngilizlere ateş açılacağını, zamanın hükümet ve başbakanına telgrafla bildiren Mustafa Kemal Paşa, aynı zamanda kendine bağlı kumandalara da benzer bir emir vermişti. Bu emre göre denizden İskenderun'a çıkartma yapmak isteyen İngiliz ve Fransızlar'a ateşle karşı konulacaktı. Adana'dan verilen bu ilk emir Türk Kurtuluş Savaşı'nın ilk emridir. Yıllar sonra, 15 Mart 1923'te Adana'ya tekrar gelen Mustafa Kemal Paşa bu durumu şu sözleriyle dile getirdi: "Bende bu vekayiin ilk hiss-i teşebbüsü bu memlekette, bu güzel Adana'da vücut bulmuştur.."
1918-1922 ARASINDA NE OLDU?
Birinci Dünya Savaşı'nda yenilen ve Sevr Anlaşması'nı imzalamak zorunda kalan İstanbul Hükümeti'nin 23 Kasım 1918 tarihli, Adana ve dolaylarının boşaltılmasını zorunlu kılan kararı ilde büyük tepki ile karşılandı. Durumu protesto eden, böyle bir harekatın yaratacağı vahim hadiseleri vurgulayan bir telgraf dönemin İçişleri Bakanına yollandı.
MERSİN LİMANI'NDAN GELDİLER
Kısa süre sonra işgal kuvvetleri Mersin limanından Çukurova'ya girdi ve Adana'yı işgal etti. Bu işgal sırasında Türklere ait bütün sembol, arma, işaret ve levhalar yok edildi. Fransızlar kendi birlikleri içinde özellikle Ermeni askerleri bölgeye getirdi. Suriye'den getirilen Ermenilerden 70 bini Adana'ya, 12 bini Dörtyol'a, 8 bini Saimbeyli'ye yerleştirildi. Antep ve Maraş çevresine de 50 binden fazla Ermeni getirildi
ÖRGÜTLENME VE ZAFER
Bunca terör ve baskı arasında Adana ve yöredeki Türkler, örgütlenerek Kilikya Milli Kuvvetler Teşkilatı'nı oluşturdu. 20 Kasım 1918'de Klikya Müdafai Hukuk Cemiyeti kuruldu. Cemiyet yönetimi Rifat Menemencioğlu, Nabi Menemencioğlu, Ali Münif Yeğenağa, Ali Cenani ve Rüstem Bey'den oluşuyordu. Çukurova, bölgelere ayrılarak, her bölgeye milis kuvvetleri ve komutanı atandı. Şubat 1920'den itibaren milli kuvvetler düşmana karşı zaferler kazanmaya başladı.
KAR BOĞAZI OLAY
1920'de Toroslar'dan Fransızlara saldırı başlatıldı. 27 Mayıs 1920'de Fransız orduları komutanı Menil, milli kuvvetler tarafından esir alındı. Kar Boğazı Olayı olarak bilinen olay, Kuvayi Milliye'nin ilk siyasi zaferidir. 28 Mayıs 1920'de Fransızlar Mersin-Adana hattına çekildiler ve kuzey Çukurova (Kozan ve diğer dağlık bölgeler) tamamen kurtarıldı.
GELDİKLERİ GİBİ GİTTİLER
5 Ağustos 1920'de Mustafa Kemal Paşa, Fevzi Bey (Çakmak) ve milletvekilleri Pozantıya geldi, burayı il haline getirerek Pozantı Kongresi'ni yaptılar. Fransızlar bölgede Kasım 1920 sonlarında ağır yenilgiye uğratıldı. Fransa, TBMM hükümetini resmen tanıdı. Türk-Fransız barış anlaşması, 20 Ekim 1921'de Ankara'da yapıldı. Buna göre 5 Ocak 1922'de Fransızlar Çukurova'dan tamamen (Getirdikleri Ermenileri de beraberinde götürerek) çekildi. Fransızlarla gidemeyen veya yerli olan Ermeniler de bölgeden kaçtı. Bunlardan 120 bini tekrar Suriye'ye, 30 bini Kıbrıs veya İstanbul'a gitti.

# data[].attributes.attachment_link.title
Adana'nın kurtuluşu kutlanıyor! İşte 5 Ocak 1922 Adana'nın düşman işgalinden kurtuluşunun...

# data[].attributes.attachment_link.description
Adana'nın kurtuluşu kutlanıyor! İşte 5 Ocak 1922 Adana'nın düşman işgalinden kurtuluşunun... Adana'nın düşman işgalinden kurtuluşunun 98. Yıl dönümü olan 5 Ocak, başta Adana şehri olmak üzere coşku ile kutlanıyor. Kahramanlık destanının yaşandığı şehirlerden biri olan Adana'da her yıl 5 Ocak günü kutlanıyor. İşte 5 Ocak Adana kurtuluşu hakkında merak edilenler...