# data[].attributes.body
Barok często nazywamy epoką przeciwieństw, ponieważ w tym trudnym czasie tragicznych wojen i związanych z nimi okresów głodu, polowań na czarownice oraz oziębień klimatu rozwinęła się architektura, malarstwo, muzyka, literatura, sztuka ogrodów, a także miały miejsce przełomowe odkrycia w zakresie przyrodoznawstwa. 

# data[].attributes.body
Epoka baroku zrodziła się w Rzymie na początku XVII wieku, z uczucia sceptycyzmu i poczucia niestabilności człowieka oraz kontrreformacji i absolutyzmu we Francji.

# data[].attributes.body
Czas trwania ( EUROPA):
W Europie trwała od końca drugiej połowy XVI wieku do wieku XVIII.
Czas trwania (POLSKA)

W Polsce trwała od lat 80. XVI do lat 30. XVIII wieku.

# data[].attributes.body
Słowo barok pochodzi od portugalskiego barocco, co oznacza dziwny. W Portugalii właśnie tak określano perły o dziwnym, aczkolwiek oryginalnym i niezwykle wartościowym kształcie.

# data[].attributes.body
Ludzie nowej epoki zaczęli wątpić w siłę człowieka i jego zdolność poznania. Zaczęli odczuwać lęk i niepokój przed ogromnym wszechświatem. Przyczyniły się temu liczne wynalazki ukazujące świat w mikro i makro rozmiarze.
Człowiek jest również zagubiony, rozdarty wewnętrznie, wątpi on w doczesne wartości i szuka oparcia w Kościele.

# data[].attributes.body
Barok zaprzeczył renesansowym wyobrażeniom o ładzie, prostocie i harmonii poprzez liczne odkrycia naukowe. Zmienił się również sposób postrzegania świata przez człowieka. W baroku szukano nowych rozwiązań. Dominował przepych i blask.
Kultura baroku miała charakter ekspansywny (ogarnęła : Europę, Amerykę Północną i Południową)

# data[].attributes.body
Podczas rozwijania się baroku świat był pogrążony w tragicznych w skutkach wojnach, buntach poddanych i rewoltach.

# data[].attributes.body
W tym czasie umocnił się obóz reformacji (prąd religijny i umysłowy epoki renesansu), który wprowadził zamęt i odejście od katolicyzmu. Antidotum na to zamieszanie był sobór w Trydencie, który umocnił katolicyzm i kontrreformacja (ruch mający na celu walkę z reformacją i odbudowanie osłabionej przez pojawienie się protestantów pozycji Kościoła – zapoczątkowana na soborze trydenckim).
Europa w tym czasie była podzielona religijnie. Zrodziła się również nietolerancja religijna.

# data[].attributes.body
Filozofowie z tej epoki byli pierwszymi wielkimi myślicielami nowożytności. Kierowali się oni racjonalizmem, (poglądem zgodnie z którym najważniejszym narzędziem poznania jest rozum, a zmysłowe doświadczenie nas łudzi).
Drugim modnym prądem filozoficznym był libertynizm. Libertyni sądzili, że należy zaufać naturze i rozumowi, gdyż prawdy religijne i kulturowe nie są pewne. Krytykowali religijne twierdzenia, a chwalili renesansowe poglądy "używania życia".

# data[].attributes.body
Filozofowie baroku zadawali sobie pytania o sens ludzkiego istnienia, los, miejsce człowieka we wszechświecie oraz stosunek człowieka do Boga.

# data[].attributes.body
Warto również wspomnieć o antynomiach (przeciwieństwach) myśli barokowej. Taką antynomią był konflikt między dążeniem do pewności wiedzy, a metafizyką, która była uznawana za niepoznawalną przez rozum.
Ważne jest to, że dla filozofów tamtej epoki rozum NIE był nakierowany na wsparcie zmysłów w doświadczeniach, ale na kwestie własnie metafizyczne.

# data[].attributes.headline
Przykłady filozofów baroku, ich słynnych słów oraz najważniejszych dzieł

# data[].attributes.subject
Przykłady filozofów baroku, ich słynnych słów oraz najważniejszych dzieł

# data[].attributes.body
Kartezjusz

"Cogito, ergo sum"
(łac. „Myślę, więc jestem”)
Dzieło : Rozprawa o metodzie

Blaise Pascal

"Myśl stanowi wielkość człowieka."
Dzieło : Myśli oraz Prowincjałki

św. Franciszek Salezy

"Aby zostać świętym, wystarczy mało teorii, ale potrzeba dużo praktyki."
Dzieło : Filotea: Wprowadzenie do życia pobożnego.

Baruch Spinoza

"Bóg, czyli przyroda"
(łac. Deus, sive natura)
Dzieło : Etyka

Gottfried Wilhelm Leibniz

Twierdził on, że cały świat jest opaty na "wprzód przez Boga ustawionej harmonii" i że jest "najlepszym z możliwych światów"
Dzieło : Teodycea

# data[].attributes.body
1. problemy metafizyczne (Bóg, szatan, wieczność zbawienie)

2. teologiczna spekulatywność (analiza abstrakcyjnych problemów religijnych)

3. racjonalizm metody (wnioskowanie logiczne, racjonalna argumentacja)

4. matematyczna systematyczność (zapis formalny, porządek liczbowy)

# data[].attributes.body
Symbolizowały piękność świata, a zarazem nietrwałość tego co marne

# data[].attributes.body
W drugiej połowie XVII wieku kształtuje się ostatecznie polski strój szlachecki, który złożony był z żupana i kontusza, a zdobiony bogatymi pasami i klejnotami. Strój ten uzupełniała bogato zdobiona szabla, dalej kołpak lub czapka futrzana, wreszcie wysokie, kolorowe buty.

# data[].attributes.body
Kirke była czarodziejką z Odysei Homera. Była patronką przemiany, a także siły uwodzenia.

# data[].attributes.body
Przypominał o tym, że ludzkie życie jest trudnym pielgrzymowaniem prowadzącym do zbawienia.

# data[].attributes.body
Znany z Księgi Koheleta i oznaczający Marność. Motyw ten miał przypominać o kruchości i przemijalności ludzkiego życia.

# data[].attributes.body
W epoce baroku często przypominano, o tym, że śmierć jest zakończeniem życia ziemskiego i należy o tym pamiętać.

# data[].attributes.body
Symbolizował piękno i niesamowitość ziemskiego świata oraz fascynacją tym co zmysłowe.

# data[].attributes.body
W literaturze baroku przełamany został ideał humanistyczny znany z renesansu. Bardzo popularny stał się koncept. Tematyka była bardzo bogata i barwna.
W baroku nie można określić jednego typu autora, pisali ludzie każdego pochodzenia.

# data[].attributes.body
problematyka metafizyczna (refleksyjno-filozoficzna)

dworska (tematyka miłosna, poezja rozkoszy)

sarmacka (ziemiańska)

# data[].attributes.headline
Pisarze baroku i ich najpopularniejsze dzieła

# data[].attributes.subject
Pisarze baroku i ich najpopularniejsze dzieła

# data[].attributes.body
John Milton

- Raj utracony

Wacław Potocki

- Pieśni Pokutne

Molier

- Skąpiec

Mikołaj Sęp Szarzyński

- Sonet IV

Daniel Naborowski

- Na oczy królewny angielskiej...

Jan Andrzej Morsztyn

- Redivivatus

# data[].attributes.body
Tragedia antyczna ewoluowała od czasów renesansu, by osiągnąć nową formę tragedii nowożytnej.
Tragedia barokowa różni się od tragedii antycznej.
Tragedia nowożytna:
- nie posiada Fatum (bohater ma realny wpływ na swoje losy)
- na postępowanie bohaterów mają wpływ silne emocje
- zawiera elementy komizmu i szyderstwa
- akcja nie jest ograniczona do jednego miejsca
- czas akcji został wydłużony
- ma inną budowę (podzielona na akty, które dzielą się na sceny)

Przykładem takiej tragedii jest Makbet Williama Szekspira.

# data[].attributes.body
Architektura barokowa miała zapierać dech w piersiach, dlatego aby wzmocnić efekt w całość łączono styl ogrodowy baroku, architekturę, muzykę, rzeźbę i malarstwo. Najwspanialszymi budowlami były wówczas kościoły, klasztory i pałace.

# data[].attributes.body
duże rozmiary budowli

przepych

efekty optyczne mające na celu sprawiać wrażenie nieskończoności

mnóstwo rzeźb

zastosowanie światłocienia poprzez np. wygięcie elewacji

bardzo barwne i piękne zdobnictwo

bogate formy ornamentalne

# data[].attributes.body
Barok to muzyczny przełom. Tworzyli w nim wielcy kompozytorzy. Muzyka była poważna i piękna. Warto wspomnieć też o rozwinięciu się muzyki instrumentalnej. Wynaleziono również nowe formy muzyczne. Głównym celem muzyki tworzonej w tym okresie była edukacja i chęć dotarcia do odbiorców z ważnym przesłaniem.
Poniżej znajdują przykłady kompozytorów baroku i ich najbardziej znanych utworów.

# data[].attributes.body
Koncert brandenburski

# data[].attributes.body
oratorium Mesjasz

# data[].attributes.body
Cztery pory roku - Wiosna

# data[].attributes.body
Sonata in D Minor, Kk. 89: I. Allegro (Violin Sonatas)

# data[].attributes.body
Wersal

Zamek Królewski w Warszawie

Pałac w Wilanowie

Kościół Il Gesu w Rzymie

# data[].attributes.body
Malarstwo w baroku było iluzjonistyczne. Miało optycznie powiększać pomieszczenie. Malarstwo i architektura łączyły się w jedną niesamowitą całość.

# data[].attributes.body
dynamika

jaskrawe kolory

różne alegorie i symbole

przedstawienie wydarzeń z życia władców, herosów i postaci mitycznych

można było dostrzec aniołów i świętych

# data[].attributes.headline
Przykłady wybitnych malarzy baroku i ich dzieł

# data[].attributes.subject
Przykłady wybitnych malarzy baroku i ich dzieł

# data[].attributes.body
Caravaggio

- Ekstaza św. Franciszka

Peter Paul Rubens

- Trzy Gracje

Diego Velázquez

- Las Meninas (Panny dworskie)

# data[].attributes.body
W baroku kobiety chciały być wiecznie młode, delikatne, dlatego często można się spotkać z określeniem, że barok był okresem wybitnego upiększania ciała.
Takimi upiększeniami były fioletowe szminki, czerwony róż, peruki, a twarz pokrywano emalią i używano sztucznych pieprzyków tzw. muszek.
Modne było kokieteryjne spojrzenie oraz łagodne rysy twarzy.

# data[].attributes.body
Stroje kobiece, szczególnie magnaterii i bogatej szlachty inspirowane były modą zagraniczną. Szlachcianki nosiły suknie dwuczęściowe, jubki i kołpaczki jako odpowiednik stroju męskiego. Moda dalej się zmieniła - suknia otrzymała rusztowanie, tzw. rogówkę, która u dołu miała kształt owalnej wanny, w związku z czym utrudniała chodzenie i nie była wygodna. Jako dopełnienie stroju, górę stanowiły liczne gorsety.

# data[].attributes.body
Quiz przygotowany do sprawdzenia wiedzy o baroku na podstawie informacji zawartych w tym padlecie.

# data[].attributes.attachment_link.description
Find quizzes on any topic and practice or compete with friends.

# data[].attributes.body
W rzeźbiarstwie barokowym postacie nabrały dynamiczności i energii ludzkiego ciała. Funkcją rzeźby było wykończenie dekoracyjne. Tematyką była religia, emocje.

# data[].attributes.body
dynamiczność

ukazywanie emocji

monumentalizm

uchwycenie momentu

piękno ukazane w ruchu

złudzenie optyczne

kompozycja spiralna

# data[].attributes.headline
Przykłady rzeźbiarzy i ich słynnych dzieł

# data[].attributes.subject
Przykłady rzeźbiarzy i ich słynnych dzieł

# data[].attributes.body
Alessandro Algardi

- Ścięcie Św. Pawła

Gian Lorenzo Bernini

- Apollo i Dafne