# data[].attributes.body
Antyczny dramat narodził się w Atenach. Jego początki związane są z obrzędami religijnymi ku czci Dionizosa. Przedstawienia odbywały się na świeżym powietrzu. Teatr sytuowano na stokach wzgórz.

# data[].attributes.body
- ORCHESTRA (okragły plac na środku, na nim wysepował chór)
- THEATRON  ( kamienna widowania umieszczona z trzech stron dokoła placu)
- SKENE (budynek sceniczny z czwartej strony placu znajdował się budynek sceniczny  - garderoba, to tu odbywały się wydarzenia, które nie były pokazywane na scenie, a o których postacie tylko mówiły, na jego ścianie zamieszczano dekoracje; na krańcach miał boczne skrzydła
- PROSKENION podwyższenie przedskene,  na którym występowali aktorzy; z budynku scenicznego na podwyższenie prowadziło troje drzwi - każde miało stałą symbolikę i było przeznaczone dla konkretnych postaci, drzwi środkowe były naistotniejsze, drzwi boczne przeznaczone były dla postaci mniej znaczących.

# data[].attributes.body
- aktorami byli wyłącznie mężczyźni, odgrywający również role kobiece, było ich maksymalnie trzech
- ich stroje stanowiły luźne, długie i powiewne szaty, na nogach mieli koturny, na głowach upinali wysokie fryzury (onkos) - wszystko to miało na celu nadanie występującym znacznego wzrostu.
- maska wskazywała, jaką aktor gra  postać - mówiła ona o płci postaci, jej wieku, pozycji społecznej, charakterze;  maski dzieliły się na tragiczne lub komediowe; dzięki swojej budowie (między innymi szeroko otwartym ustom) pełniły funkcje akustyczne.

# data[].attributes.body
- służyły one identyfikacji postaci
- używano również skomplikowanych maszyn, np. dźwig służący do pokazywania boskiej postaci w powietrzu (łac. deus ex machina), urządzenia służące do wywoływaniu odgłosu i efektu wizualnego piorunu (gr. bronteion)
- Grecy nie znali kurtyny

# data[].attributes.body
https://www.youtube.com/watch?v=0S4A43KmTOk&t=6s

# data[].attributes.body
- średniowieczny teatr i dramat wywodzą się najprawdopodobniej z antyku, którego elementy przeniknęły do następnej epoki
- rozwijał się on bardzo powoli, jego najważniejszy odłam  – religijny – wiązał się z obrzędami szczególnych wydarzeń w roku liturgicznym
- dzieła tego typu wystawiano regularnie (powtarzający się rok liturgiczny) w świątyniach, w organizacji przedstawień uczestniczyło wiele osób, a wszystko uświetnione było doskonale wykonywana muzyką, bardzo często działo się tak, że całe miasto okazywało się przestrzenią teatralną, a inscenizacje stanowiły okazję do wielkich świąt

# data[].attributes.body
- najczęściej inscenizowano wydarzenia związane z Wielkim Tygodniem. Były to tzw. misteria –  czasem pojawiły się także jasła – dzisiejsze jasełka – które oprócz przybierały formę ludową
oprócz misterów wyróznic można dramat liturgiczny moralitety (everyman) oraz mirakle

# data[].attributes.body
W świeckiej dziedzinie tej sztuki najważniejszą rolę odgrywali wędrujący artyści –rybałci (muzycy), minstrele (recytatorzy) oraz żonglerzy (dający rozmaite popisy – takoż wokalne, jak i fizyczne). Ich występy często przeplatano tzw. intermediami (intermedium), czyli krótkimi scenami pełnymi humorystycznych wstawek.

# data[].attributes.body
- nazwa  teatr elżbietański pochodzi od imienia panującej w czasach jego powstawania Elżbiety I (1558-1603)
- najbardziej znanym twórcą dramatów tamtego okresu był Wiliam Szekspir; był on człowiekiem teatru, pisał tragedie i komedie, doprowadził do gruntownej reformy w teatrze, sam występował na scenie, reżyserował spektakle; stworzył niezapomnianych bohaterów, takich jak: Hamlet, Ofelia,
Romeo i Julia, Otello, Makbet, król Lear; ego największe dzieła to: „Hamlet”, „Makbet”, „Romeo i Julia”, „Król Lear”, „Sen nocy letniej”
- drugim wybitnym przedstawicielem teatru elżbietańskiego był Christopher Marlowe; jako pierwszy wprowadził do dramatu elżbietańskiego wiersz biały

# data[].attributes.body
- pierwszy stały teatr w Londynie wzniesiono na planie czworoboku, były też sześcioboczne i okrągłe.
- scena znajdowała się na niewielkim podwyższeniu i z trzech stron otoczona była trzypoziomową widownią; aktorów nie oddzielała od publicznością żadnego rodzaju bariera, nie stosowano też kurtyny
- charakterystycznym elementem  był balkon (powyżej sceny i nieco z tyłu) odgrywał rolę okna w zamku, miejskiego muru albo wzgórza.

# data[].attributes.body
- najważniejsze w spektaklu było słowo, tekst sztuki oraz gra aktorska (teatr elżbietański to teatr gwiazdorski).
- scenografia ograniczała się do minimum, często o miejscu akcji informowała po prostu tabliczka z napisem, gdzie się obecnie rzecz toczyę
- kostiumy odznaczały się przepychem i zawsze pochodziły z epoki elżbietańskiej, niezależnie od tego, gdzie toczyła się akcja
- sztuki powstawały z myślą o gustach szerokiej publiczności, dlatego musiały wciągać ciekawą fabułą, zawiłymi wątkami, nagłymi zwrotami akcji i niezwykłymi tajemnicami,  a jednocześnie miały uczyć, wzruszać, bawić i budzić grozę;  wiele było w nich  okrucieństwa i śmierci, ale też humoru i kwestii moralizatorskich
- przedstawienia rozpoczynano na ogół wczesnym popołudniem, by wykorzystać dzienne światło.

# data[].attributes.body
- aktorami byli wyłącznie mężczyźni, role kobiece powierzano młodym chłopcom
- zawód aktora powszechnie nie cieszył się poważaniem, choć wybitne jednostki zdobywały szeroką sławę i pokaźne dochody
- aktorzy nawiązywali bliski kontakt z publicznością, często zwracając się do niej bezpośrednio tak, jakby widzowie brali czynny udział w spektaklu
- publiczność chętnie włączała się do przedstawienia, żywiołowo manifestując swoje emocje

# data[].attributes.body
- w epoce romantyzmu dużym powodzeniem cieszył się tak zwany teatr popularny, czyli przeciwieństwo teatru elitarnego; dysponował on nowymi wynalazkami technicznymi, które umożliwiały szybką zmianę dekoracji, pokazywanie scen zbiorowych i dysponował nowoczesnym typem oświetlenia,  stąd w dramatach romantycznych pojawia się np. tłum czy elementy fantastyczne
- polski dramat powstający w dużej części na emigracji, był on przeznaczony przede wszystkim do odbioru czytelniczego, emigranci nie mogli bowiem liczyć na wystawienie ich utworów na deskach europejskich teatrów - dramat niesceniczny
- stanowi on przeciwieństwo zasad klasycyzmu, mamy tu więc do czynienia z otwartą, epizodyczną kompozycją akcji, zerwaniem z zasadą trzech jedności i synkretyzmem gatunkowym oraz stylistycznym;
- akcja dramatu romantycznego rozgrywa się na dwóch płaszczyznach: realnej (historycznej) i fantastycznej. W obrębie świata przedstawionego pojawiają się więc postaci duchów, aniołów i diabłów